CConstaterende datTwenterand
Koppel je AI →
Document · PDF

Jaarstukken 2021 (OUD)

Raadsvergadering 12 juli 2022, gemeente TwenterandBij agendapunt: Jaarstukken 202136.538 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 5

 Creatieve broedplaatsen Omschrijving (toelichting) Vanuit het Ondernemershuis Twenterand is twee keer een regionaal subsidieverzoek ingediend voor een creatieve broedplaats, deze aanvraag is ook twee keer afgewezen (middels een loting). Dit heeft niets te maken met de inhoud van de subsidieaanvraag maar met de systematiek van de beoordeling van de subsidies. Er wordt geen vervolg meer gegeven aan deze regeling.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Er is ruimte geboden aan de R&T sector voor initiatieven in de samenleving en voor uitvoering van regionale en lokale promotie Voor plannen in de R&T-sector wordt gekeken welke mogelijkheden er zijn om ze te realiseren. Regionale promotie wordt uitgevoerd op Twentse schaal. Lokale promotie wordt verzorgd door Twenterand Tourist Info.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Actualiseren en doorontwikkelen Nota Vrijetijdseconomie Omschrijving (toelichting) In de tweede helft van 2021 zou gestart worden met de actualisatie van de nota Vrijetijdseconomie en indien mogelijk ook worden vastgesteld. Doordat begin december pas invulling kon worden gegeven aan de vacante vacature recreatie en toerisme is dit doel niet behaald. Deze activiteit is naar de raadsagenda van 2022 doorgeschoven.

 Doorontwikkelen toeristische structur Omschrijving (toelichting) 2020 was het eerste jaar van Gastvrij Twenterand. In 2021 is verder gewerkt aan de lokale promotie van Twenterand.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Het in stand houden van het cultureel (immaterieel) erfgoed Cultuur vertelt het verhaal van de gemeente Twenterand. De geschiedenis blijft zichtbaar door het in stand houden van cultureel erfgoed.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Inventarisatie Cultureel Erfgoed / culturele instelling Omschrijving (toelichting) De procesbegeleider heeft samen met de cultuurmakelaar gesprekken gevoerd met de diverse erfgoedinstellingen in onze gemeente. Naast erfgoededucatie is het doel te komen tot een verdere samenwerking. Op deze manier hopen we het erfgoed in onze gemeente bewaren voor de toekomst.

 Doorgaande lijn erfgoededucatie basisscholen Omschrijving (toelichting) Er zijn gesprekken gevoerd met de diverse erfgoedinstellingen in onze gemeente. Het doel is om te komen tot een convenant erfgoededucatie in 2022.

 Streektaal Omschrijving (toelichting) In de cultuurklapper 2020 – 2021 (binnenschools aanbod basisonderwijs) is een programma voor streektaal opgenomen (Wiesneus). Vanwege de corona-maatregelen is dit programma slechts beperkt uitgevoerd.

70

Wat hebben we bereikt Subdoel: Gemeentelijke monumenten, beeldende kunst en musea zijn in stand gehouden Het gaat om de volgende musea: Museum Oud Vriezenveen, Veenmuseum, Peddemorsboerderij en het Middendorpshuis. Zowel landelijke als gemeentelijke monumenten zijn opgenomen in de welstandsnota, zie www.twenterand.nl.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Ontwikkelen samenwerking Musea Omschrijving (toelichting) De cultuurmakelaar is ingezet op de verdere samenwerking van de erfgoedinstellingen. De bedoeling is te komen tot een convenant erfgoededucatie en het bewaren van cultureel erfgoed in Twenterand.

 Sport-/cultuurprijs Omschrijving (toelichting) Sport- en Cultuurprijs Mede gezien de coronapandemie is er geen verdere invulling gegeven aan een Sport- en Cultuurprijs. Een verkenning op mogelijke organisatievorm, kosten en impact moet uitwijzen of het meerwaarde heeft in Twenterand.

71

Doelenboom Economie en werkgelegenheid Doelenboom

Inhoudelijk perspectief Belangrijkste focus binnen de doelenboom Economie en Werkgelegenheid is dat er een economische structuur is die de werkgelegenheid en de leefbaarheid versterkt in de gemeente. Om een zodanige economische structuur te creëren is verbinding nodig. Verbinding tussen werkvelden zoals het bedrijfsleven, onderwijs en arbeidsmarkt, maar ook tussen mensen onderling. Om dit te realiseren neemt de gemeente een regie/faciliterende rol in. Dat betekent dat de gemeente zowel provinciaal, regionaal als lokaal opereert om te kijken wat er speelt en wat de mogelijkheden zijn en dit met elkaar verbindt. Dit vraagt initiatief vanuit de gemeente, de samenleving en samenwerking tussen partijen. Hierbij is de gemeente het ‘oliemannetje’ en degene die het overzicht moet hebben om de koers samen met andere partijen te bepalen. Middels programmasturing pakken we dit op en wordt gestuurd op integraal werken. De ondernemersbenadering en de actieve inzet op regionale/provinciale samenwerking (o.a. via de Agenda van Twente (AvT) waren ook in 2021 belangrijk. In 2021 heeft de gemeente vanuit de projectgelden voor de AvT een bijdrage verleend voor de projecten: Circulair Twenterand en Action Lab Twente.

Beoogd maatschappelijk effect Een economische structuur die de werkgelegenheid en de leefbaarheid versterkt

Doel: Stimuleren van duurzame werkgelegenheid Samen met sociale domein de werkgelegenheid in Twenterand stimuleren en nog meer de verbinding te zoeken tussen economie, een inclusieve arbeidsmarkt en arbeidsparticipatie.

Doel: Een stimulerend ondernemersklimaat voor alle economische entiteiten passend bij de gemeente is gerealiseerd Economische entiteiten betreffen alle ondernemersvormen, zowel commerciële als niet-commerciële bedrijven. Met passend bij de gemeente wordt bedoeld dat het past bij de wensen die de ondernemer in Twenterand heeft.

72

Doel: De gemeente werkt ondernemersgericht Dit betekent actief informatie/kennis/ervaringen en dergelijke ophalen bij en delen met ondernemers ten behoeve van (beleids)ontwikkeling.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Pro-actieve inzet regionale samenwerking De bestuurlijk en ambtelijke samenwerking met de partners in de regio zodanig maken dat de lokale doelen en regionale doelen explicieter en inzichtelijker voor de gemeenteraad en inwoners van Twenterand zijn.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Voortzetten samenwerking Omschrijving (toelichting) Agenda voor Twente, Regio Twente/EZ, belangenbehartiging, P10 Circulaire economie & duurzaamheid

Wat hebben we bereikt Subdoel: Een sociaal en economisch vitaal platteland Het platteland betreft het buitengebied (alle inwoners en erven buiten de kernen) van Twenterand.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Evalueren ontwikkelprogramma Platteland Omschrijving (toelichting) Door vacatures op diverse beleidsterreinen heeft er minimale inzet plaats gevonden op onderstaande activiteiten: Asbestsanering, Erventransitie, Drinkwaterwinninggebieden, Soortenbescherming, Bermenbeheer, Wederopbouw Vriezenveen, Mineral Valley Twente, Groene Metropool Twente, IBP Vitaal Platteland Twente, Leader, Meekoppelkansen Engbertsdijkvenen. Voor een visie op het buitengebied van Twenterand, welke als bouwsteen dient voor de Omgevingsvisie heeft de gemeente een bureau ingehuurd. Dit bureau heeft samen met interne en externe stakeholders deze visie opgesteld.

Wat hebben we bereikt Subdoel: De kernen zijn economisch vitaal en sociaal weerbaar Het behouden van de aanwezige en faciliteren van nieuwe bedrijvigheid en werkgelegenheid en tegelijkertijd het versterken en toekomstbestendig maken van de werkgelegenheidsstructuur, waarbij ondernemerschap optimaal wordt gestimuleerd”. (Ambitie Sociaal Economische Visie Twenterand)

Wat hebben we daarvoor gedaan  Evalueren ontwikkelprogramma Economie-Werk-Onderwijs Omschrijving (toelichting) Er is niet geëvalueerd maar er is wel gewerkt aan verbinding tussen de drie O-Partners (onderwijs, overheid en ondernemers). Hieronder valt bijvoorbeeld: Doorstroming naar werk Samenwerking onderwijssector Samenwerking inclusieve arbeidsmarkt en sociaal ondernemen

Wat hebben we bereikt Subdoel: Er is voldoende kwantitatieve en kwalitatieve fysieke ruimte voor de huisvesting van ondernemers aanwezig Met kwantitatief fysieke ruimte wordt bedoeld dat er voldoende vestigingsmogelijkheden voor bedrijven zijn. Met kwalitatieve fysieke ruimte bedoelen we dat de vraag van ondernemers aansluit bij het beschikbare aanbod en de benodigde voorzieningen, bijv. glasvezel.

73

Wat hebben we daarvoor gedaan  Detailhandelsstructuurvisie Omschrijving (toelichting) Het actualiseren van een nieuwe detailhandelstructuurvisie heeft niet plaatsgevonden. Er is veel gebeurd op detailhandelsvlak door corona. Dit vraagt meer dan alleen een actualisatie. Om een nieuwe visie op te stellen zijn gesprekken nodig en die hebben door corona weinig kunnen plaats vinden. Ook is Provincie Overijssel bezig met haar omgevingsvisie die weer van invloed is op de omgevingsvisie van de gemeente en daarmee ook op de nieuw te ontwikkelen detailhandelsstructuurvisie. Daarnaast heeft het team economie ook tijdelijk te maken gehad met een capaciteitsprobleem.

74

Doelenboom Sport Doelenboom

Inhoudelijk perspectief Vanuit de regietaak van de gemeente willen we meer de focus leggen op de bijdrage van een ieder aan het maatschappelijk effect: inwoners worden lichamelijk, geestelijk en sociaal gezonder. Hierdoor verschuift de focus meer naar het realiseren van doelen en activiteiten in plaats van op organisaties/instellingen. De sportvisie is een kapstok voor andere beleidstukken. De opgave voor 2021 blijft om de sportvisie te vertalen naar de diverse beleidsthema's om de doelstelling om 75% van de inwoners te laten sporten en bewegen te halen.

Beoogd maatschappelijk effect Inwoners zijn lichamelijk, geestelijk en sociaal gezond

Doel: 75% van de inwoners sport en beweegt Hoe vitaler iemand is, hoe groter de kans dat diegene kan deelnemen in de maatschappij en zelfstandig thuis kan blijven wonen. De rijksoverheid streeft in het kader van het Olympisch Plan 2028 naar een samenleving waarin minimaal 75% van de Nederlanders uit alle lagen van de bevolking regelmatig aan sport en bewegen doet. Ook in Twenterand hebben wij deze ambitie.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Er is een passend aanbod sport- en beweegstimulering Samen met sport- en beweegaanbieders een passend kwalitatief aanbod aanbieden, met specifieke aandacht voor jeugd, senioren, mensen met een beperking en kwetsbare groepen.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Meedoen in Vitaal sport– en beweegpark Het Midden te Vriezenveen Omschrijving (toelichting)

75

In 2020 is gestart met gesprekken over de invulling van een Vitaal Sportpark Het Midden. Door corona zijn overleggen niet doorgaan. Na herhaaldelijk verzoek vanuit de gemeente om de gesprekken weer op te pakken is er vanuit de klanbordgroep aangegeven hier niet meer mee verder te willen.

 Voorbereiden / realiseren zwembad Vriezenveen Omschrijving (toelichting) In 2020 heeft de gemeenteraad een besluit genomen over de realisatie van het zwembad in Vriezenveen. In 2021 is gewerkt aan het plan en is het project aanbesteed en gegund. Inmiddels is gestart met de bouw van het zwembad.

 Sport Omschrijving (toelichting) Lokaal Sport- en Beweegakkoord + subsidieregeling waarderingssubsidie sport Q4 van 2021 is het akkoord definitief vastgesteld. Bij het tot stand komen van het akkoord zijn de lokale actoren nauw betrokken geweest. De eerste initiatieven en aanvragen, die bijdragen aan de ambities uit het akkoord, zijn al binnengekomen. Er is vanuit de gezamenlijke sport (NOC*NSF, Sportbonden en NL Actief) een adviseur lokale sport toegewezen aan de gemeente Twenterand. Hij ondersteunt de gemeente in de ontwikkeling van sportorganisaties en het aanzoeken en inzetten van interventies en cursussen voor sportorganisaties. Communicatie: nieuwsberichten, nieuwsbrieven De eerste schets voor een communicatieplatform Sport- en Bewegen is gemaakt en op onderdelen uitgerold. Zo zijn er enkele edities van de nieuwsbrief Sport uitgegeven en is een groot aantal nieuwsberichten Sport en Corona toegezonden aan alle sport- en beweegaanbieders in Twenterand. Regionale samenwerking De regionale sportvisie met de 14 Twentse gemeenten is geëvalueerd. Er is een zinvolle regionale samenwerking met doeltreffende interventies. Momenteel wordt er gewerkt aan een nieuwe regionale sportvisie a.d.v. trends/ontwikkelingen en evaluatiepunten.

 Special Olympics Omschrijving (toelichting) Voorbereidingen Special Olympics De korfbalverenigingen T.O.P. en Amicitia zijn samen met de gemeente druk bezig met de voorbereidingen voor het grote sporttoernooi Special Olympics Nationale Spelen Twente, onderdeel korfbal. Het sportevenement wordt van 10 tot 12 juni 2022 in de 14 Twentse gemeenten georganiseerd, om de maatschappelijke impact van G-sporten te vergroten. In aanloop naar de Special Olympics heeft de combinatiefunctionaris Sport de sportcarrousel georganiseerd. Het evenement behoord bij het legacyplan van de special olympics, om de maatschappelijke impact van G-sporten te vergroten.

Wat hebben we bereikt Subdoel: De omgeving is sport- en beweegvriendelijker Ambitie: Het in standhouden van een kwalitatief goede basisinfrastructuur van gemeentelijke sport- en beweegaccommodaties voor het sporten, spelen en bewegen door de inwoners van Twenterand.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Vervanging kunstgrasvelden Omschrijving (toelichting) In 2020 zijn de eerste twee kunstgrasvelden vervangen. In 2021 zijn de laatste twee kunstgrasvelden vervangen; vv Den Ham en DOS'37.

76

Wat heeft het gekost Overzicht baten en lasten Economie en vrije tijdsbesteding Realisatie begrotingsjaar

Raming begrotingsjaar na wijziging

Raming begrotingsjaar voor wijziging

Incidenteel gerealiseerd in boekjaar

Lasten

2.477.139

2.742.553

1.795.127

50.000

Baten

-356.740

-351.850

-351.850

0

Saldo van baten en lasten

2.120.399

2.390.703

1.443.277

50.000

Lasten

879.787

1.059.184

1.590.493

49.647

Baten

-559.152

-557.330

-557.330

0

Saldo van baten en lasten

320.635

501.854

1.033.163

49.647

Lasten

2.547.104

3.605.757

2.300.882

23.000

Baten

-1.018.625

-556.787

-571.695

0

Saldo van baten en lasten

1.528.479

3.048.970

1.729.187

23.000 122.647

Doelenboom cultuur en recreatie en toerisme

Doelenboom economie en werkgelegenheid

Doelenboom sport

Totaal programma lasten

5.904.030

7.407.494

5.686.502

Totaal programma baten

-1.934.517

-1.465.967

-1.480.875

0

Totaal saldo van baten en lasten

3.969.513

5.941.527

4.205.627

122.647

Mutaties reserves db cultuur en recreatie en toerisme

-300.329

-652.950

-35.792

0

Mutaties reserves db economie en werkgelegenheid

-354.794

-300.000

-300.000

-49.647

Mutaties reserves db sport

-249.065

-840.617

-81.242

-23.000

Totaal mutatie reserves

-904.188

-1.793.567

-417.034

-72.647

Geraamd resultaat

3.065.326

4.147.960

3.788.593

50.000

gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten

-1.972.014

Wat heeft het gekost Het gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten op programma 3 is € 1.972.000 lager dan geraamd. Dit verschil wordt onder andere veroorzaakt door onderstaande gegevens. Cultuur, recreatie en toerisme • Er is minder uitgegeven aan meerjarig onderhoud musea en dorpshuizen. Totaal een onderschrijding van € 435.000. De kosten voor meerjarig onderhoud worden gedekt uit de reserve 'onderhoud gebouwen, bruggen en kunstwerken'. De onttrekking uit deze reserve is eveneens lager dan geraamd. Werken zijn verschoven naar 2022. • Nadeel door corona op dit product van € 200.000 wordt verklaard onder fundament. Economie en werkgelegenheid • Door personele wijzigingen en door corona zijn niet alle opgaven opgepakt. In 2021 is de bijdrage ondernemersfonds dan ook € 126.000 lager dan geraamd. In 2022 wordt het bedrag van 2021 verdeeld en vindt er waarschijnlijk een overschrijding op het budget plaats. Daarnaast is er minder ontvangen aan erfpacht vergoeding, nl. € 27.500. Op het product verhuur en verkoop gronden is echter € 31.000 meer ontvangen. Dit valt tegen elkaar weg. Er is een bedrag van € 305.000 onttrokken uit de reserve Agenda van Twente, €253.000 was geraamd, het andere bedrag betreft een subsidie voor 2 projecten: Circulair Twente en Action Lab Twente. • Er is € 49.650 uitgegeven aan uitvoering plattelandsnota (€ 20.000 minder dan geraamd).

Dit bedrag komt tlv de reserve coalitie akkoord. In 2021 zijn geen aanvragen Leader gedaan, wat

77

resulteert in een onderschrijding van € 21.000. Sport • Het meerjarig onderhoud op de sportzalen en sporthallen is € 550.000 lager dan begroot. De kosten voor meerjarig onderhoud worden gedekt uit de reserve 'onderhoud gebouwen, bruggen en kunstwerken', de onttrekking uit deze reserve is eveneens lager dan geraamd. Werken zijn verschoven naar 2022. • Het product zwembad de Stamper sluit met een voordelig resultaat van € 218.000. Het budget meerjarig onderhoud is onderschreden met € 62.000, dit wordt derhalve ook niet onttrokken uit de reserve ‘onderhoud gebouwen, bruggen en kunstwerken’. Dit budget is bedoeld voor onvoorziene omstandigheden, er wordt zo min mogelijk onderhoud gedaan i.v.m. nieuwbouw zwembad. Daarnaast is er een voordeel op kosten corona (meer rijksbijdrage dan uitgaven) van € 60.000. Voorgesteld wordt om dit in de reserve corona te storten. De stelpost die geraamd was ter grootte van € 62.000 was niet nodig en daarnaast is er nog een SPUK bijdrage ontvangen voor de btw op sport van €39.000. De btw van sport wordt sinds een aantal jaren op het product geboekt. Voorheen was dit niet het geval, maar door gewijzigde regelgeving werkt de btw kostenverhogend voor de sport. • Het product de Zandstuve is € 170.000 lager dan begroot. Dit komt doordat het meerjarig onderhoud € 132.000 lager is dan begroot.

De kosten voor meerjarig onderhoud worden gedekt uit de reserve 'onderhoud gebouwen, bruggen en kunstwerken', de onttrekking uit deze reserve is eveneens lager dan geraamd. Werken zijn verschoven naar 2022 en 2023. Daarnaast is er een voordeel op kosten corona (meer rijksbijdrage dan uitgaven) van € 38.000, voorgesteld wordt om dit in de reserve corona te storten (zie ook paragraaf corona). • Het product sportbeleid sluit met een voordeel van € 100.000. Dit komt doordat er jaarlijks een bedrag geraamd is van € 135.000 voor de semipermanente hal. Deze vergoeding vervalt miv 2021, dit jaar is alleen nog een bedrag van € 32.000 betaald ter aflossing van een lening waarvoor de gemeente garant stond. Dit resulteert in een voordeel van € 100.000. • Het meerjarig onderhoud op de sportparken is € 295.000 lager dan begroot. De kosten voor meerjarig onderhoud worden gedekt uit de reserve 'onderhoud gebouwen, bruggen en kunstwerken', de onttrekking uit deze reserve is eveneens lager dan geraamd. Werken zijn verschoven naar 2022. Onderstaande posten zijn in 2021 onderschreden, omdat de kosten in 2022 gemaakt worden. Deze posten worden hier apart benoemd, aangezien de budgetten niet overgeheveld worden naar 2022, waardoor dit tot een overschrijding zou kunnen leiden in 2022. Als verklaring kan dan worden verwezen naar dit jaarverslag. 2021 Werkbudget economie, ondernemersfonds € 126.000

78

Programma Fundament

79

Inleiding Programma Fundament Inleiding Programma Fundament Het beoogd effect van het programma Fundament is een (financieel) gezonde organisatie die kan inspelen op de ontwikkelingen in de maatschappij. Fundament omvat de doelenboom dienstverlening en reguliere bedrijfsvoering. Dienstverlening is verder toegelicht in de doelenboom en de toelichting daaronder. Bedrijfsvoering omvat het verzorgen van randvoorwaardelijke zaken, van informatie en van advies. Relevante ontwikkelingen rond de doelenboom bedrijfsvoering zijn daar toegelicht, alle andere ontwikkelingen staan in de paragraaf Bedrijfsvoering.

80

Doelenboom Dienstverlening en klantcontact Doelenboom

Inhoudelijk perspectief Organisatiebrede dienstverlening Onze inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemingen staan centraal. De toegang tot de gemeente is laagdrempelig en zo eenvoudig mogelijk. De gemeente Twenterand staat als meest nabije overheid midden in de informatiesamenleving. We faciliteren en stimuleren selfservice. Digitale toegang, het goed op orde hebben van beveiliging en privacy en nieuwe technieken zijn voor de gehele informatievoorziening rand voorwaardelijk. Het inrichten hiervan stelt, naast de veranderende dienstverlening aan de voorkant, eisen aan de beschikbaarheid en mogelijkheden van onze systemen. Synergie tussen de verschillende kanalen zoals telefonie, balie, post en Social Media en consistentie van de dienstverlening over de kanalen heen, is hierbij van belang. Door toepassing van organisatiebreed zaakgericht werken is ook in 2021 aan een eerste voorwaarde voldaan voor data gestuurd werken. Hierdoor zijn de prestaties van de dienstverlening in 2021 beter gemonitord en geoptimaliseerd. In 2021 is gekozen voor een toekomstige beëindiging van het contract met Dimpact (2023). Hierdoor zijn minder processen ingericht in het digitale loket waarbij inwoners online toegang hebben tot eigen zaken. Wel zijn meer aanvragen gedigitaliseerd waardoor de digitale toegang is verbeterd.

De toegangskanalen in combinatie met online informatiebronnen zijn middelen waarmee de gemeente de inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties voorziet in zijn/haar eigen product of dienst. Van belang is dat alle medewerkers werken volgens de spelregels van het zaakgericht werken en de online gepubliceerde afspraken en informatie. De aanbesteding binnen het “Samen organiseren” project van de VNG (GT-Connect) is in het voorjaar 2021 door de VNG beëindigd. Voor telefonie is gekozen voor een aansluiting bij en gebruik making van reeds beschikbare software waarmee plaats- en tijdonafhankelijk werken verder is geoptimaliseerd.

Beoogd maatschappelijk effect Klantgedreven dienstverlening

81

Doel: De identiteit, burgerlijke stand en de persoonsinformatie is authentiek en actueel Bij geboorte of bij binnenkomst van elke nieuwe inwoner in Nederland wordt de identiteit vastgesteld en vastgelegd. Alle inwoners van de gemeente Twenterand zijn geregistreerd met een set van gegevens in de basisregistratie (BRP). De zelfevaluatie BRP 2021 resulteerde tot een score van 98,7% waaruit is gebleken dat de kwaliteit van de persoonsgegevens in de BRP voldoet aan de gestelde landelijke normen. De score voor de kwaliteit reisdocumenten is 94,3. Adresfraude is onder meer bestreden door de uitvoering van landelijke aanpak adreskwaliteit. De organisatie van de Tweede Kamer verkiezingen 2021 is rustig verlopen. Er is voldaan aan de geldende regels en eisen, inclusief een fors pakket aan coronamaatregelen. De opkomst was 80,17%. Er is gebruik gemaakt van enkele digitale tools waardoor veel handwerk overbodig werd.

Doel: De uitvoering van de publieksdiensten is snel, soepel en oplossingsgericht De uitvoering van de publieksdiensten is snel, soepel en oplossingsgericht en sluit steeds meer aan bij het besef dat mensen graag zelf hun zaken regelen, wanneer het hen uitkomt. Ook in 2021 is verder geïnvesteerd in kanaalonafhankelijk werken en responsieve E-formulieren. Dit was mogelijk doordat vereist beschikbaarheid van systemen, beveiliging en ICT-infrastructuur beschikbaar waren. Voor mensen die geen gebruik wilden of konden maken van deze vorm van digitale diensteverlening is maatwerk geboden in de vorm van een alternatief en/ of ondersteuning. Standaard en digitaal waar het kan, persoonlijk en op maat waar het moet. We zijn een inclusie gemeente, waarin iedereen zich welkom voelt.

Doel: De dienstverlening is toegankelijk en kwalitatief goed Bij dienstverlening geloven we dat de kracht voor goede dienstverlening in de betrokkenheid en professionaliteit zit van de medewerkers. Onze dienstverleningskernwaarden: professioneel, invoelend en respectvol, oplossingsgericht en transparant. Wij zorgen dat verwachtingen rondom onze dienstverlening helder en toegankelijk zijn. Onze centrale toegangskanalen zijn eenvoudig bereikbaar. De klantreis is logisch en effectief ingericht en wordt door monitoring en signalering steeds meer geoptimaliseerd. Door middel van benchmarking wordt de inwonersbeleving over de gemeentelijke dienstverlening gemeten. Hier komen we in 2022 op terug. Verbeterpunten worden opgepakt en de resultaten gepubliceerd op “waarstaatjegemeente.nl”.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Servicepunt en kanalen met goed opgeleide medewerkers voor de relatie met inwoners, ondernemers en instellingen In het servicepunt komen meerdere 1ste lijns (toegangs-) kanalen samen. De informatie uit die kanalen (balie, telefonie, post, mail, website, ed) wordt gebruikt om de kwaliteit van onze dienstverlening te optimaliseren en de interne samenwerking zo efficiënt mogelijk te laten verlopen, zodat selfservice door inwoners wordt bevorderd.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Kanaaloptimalisatie Omschrijving (toelichting) Het kanaal webcare is toegevoegd aan de andere centrale kanalen telefonie, receptie en post. Hierdoor heeft het servicepunt beter totaal inzicht en overzicht gekregen op de centraal inkomende vragen en sentimenten wat heeft geleid tot het sneller signaleren, oppakken cq opschalen. In 2021 is de afgeschreven telefooncentrale vervangen wat direct heeft bijgedragen aan het plaats- en tijd onafhankelijk werken. Met de ingebruikneming van een contactformulier op de website kunnen inwoners eenvoudig een vraag/ verzoek doen, zijn de verwachtingen helder en is de verwerking sneller. Begin het jaar is besloten tot het toekomstig beeindigen van het contract met Dimpact en daarmee ook het werken met het zaakgerichtwerken applicatie e-Suite. Hierdoor is de doorontwikkeling van het digitale loket gestagneerd. Wel is verder gegaan met de doorontwikkeling van het toepassen van automatiseringsmogelijkheden. In 2022 wordt nader ingegaan op het inzichtelijk krijgen van klantbeleving en kanaalvoorkeur. Dit komt terug in de benchmarket waarstaatjegemeente.nl.

82

Op de website zijn de geldende servicenormen gepubliceerd. Door het toepassen van automatisering en monitoring is doorlopend gestuurd op het voldoen aan deze beloften en verwachtingen.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Wij zijn goed bereikbaar voor inwoners, ondernemers en instellingen en open, deskundig en duidelijk in onze contacten Wij zijn een toegankelijke gemeente. Klantgericht, helder in onze bereikbaarheid en de verwachtingen bij onze producten en diensten. In deze opdracht staat de doorontwikkeling van onze dienstverleningskanalen centraal.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Doorontwikkeling servicepunt (post, mail, balie, telefonie, website) naar een (1) centrale toegang. Omschrijving (toelichting) We investeren voortdurend in de kwaliteit en kwantiteit van servicepuntmedewerkers. Hierbij wordt ingezet op continuïteit en professionaliteit. Hierdoor vindt adequate en correcte registratie plaats van contacten, en is het aantal direct afgehandelde vragen/verzoeken in het eerste contact (eerste lijns) voor het derde jaar op rij weer toegenomen. In 2021 werd 40% van het totaal aantal inkomende telefonische klantcontacten direct afgehandeld. Dit is 7% meer dan in 2020. De overgang naar GT Connect is niet doorgegaan. De telefonie is inmiddels aangesloten bij en maakt gebruik van reeds beschikbare software.

83

Doelenboom Bedrijfsvoering Doelenboom

Inhoudelijk perspectief Bedrijfsvoering omvat het verzorgen van randvoorwaardelijke zaken, van informatie en van advies. Het is gericht op een solide bedrijfsvoering ten behoeve van een goed functionerende gemeente. Relevante ontwikkelingen rond de doelenboom bedrijfsvoering zijn hieronder toegelicht, alle andere ontwikkelingen staan in de paragraaf Bedrijfsvoering. Inwonersbetrokkenheid In 2021 is een bedrag van €50.000,- beschikbaar gesteld voor kernbudgetten. Met een financiële bijdrage uit de kernbudgetten worden initiatieven gesteund die een bijdrage leveren aan sociale cohesie en/of leefbaarheid in Twenterand. In 2021 is aan zeven initiatieven budget toegekend waarvan er twee ten laste zijn gebracht van 2020 en meegenomen in de jaarrekening 2020. Duurzaam en toekomstbestendig gemeentehuis In het voorjaar van 2021 heeft de raad ingestemd met de verbouwing van het gemeentehuis om te komen tot een duurzaam en toekomstbestendig gemeentehuis. Het gaat om verduurzaming van de achtergevel, vervanging van de verwarmingsketels door duurzame gasloze techniek, herinrichting (inclusief de huisvesting van de bibliotheek) en de voorbereiding van de verhuur van een deel van het gemeentehuis. De stelpost verlaging huisvestingslasten ad € 85.000 is in de begroting 2021 geschrapt.

Professionalisering Wij hebben voortdurend geïnvesteerd in de ontwikkeling, duurzame inzetbaarheid en mobiliteit van medewerkers, een en ander ook overeenkomstig de verplichtingen die voortvloeien uit de CAO gemeenten. Om de begroting 2021 sluitend te krijgen was het voorstel, om het opleidingsbudget vanaf 2021 te verhogen , niet overgenomen. Het huidige budget (dat relatief laag is in vergelijking met andere gemeenten van vergelijkbare omvang) bleek in 2021 niet toereikend om medewerkers deel te laten nemen aan noodzakelijke trainingen/cursussen/seminars. De budgetoverschrijding kon worden weggestreept tegen budgetonderschrijdingen op andere personeel gerelateerde kosten. Twenterand Digitaal

84

Twenterand Digitaal was een ontwikkelprogramma om de digitalisering van bedrijfsvoering te stimuleren en verder te brengen. In 2021 waren de belangrijkste opgaven het voorbereiden van het Digitaal stelsel omgevingswet en de vervanging van de telefonie. Voor dat laatste heeft een aanbesteding plaatsgevonden, die is gestopt en voortaan wordt voor telefonie gebruik gemaakt van Teams. Met ingang van 2022 is Twenterand Digitaal beëindigd, omdat het vooral een investeringsbudget voor software betreft en software steeds meer wordt gehuurd en omdat er een bezuinigd moest worden om de begroting 2021 sluitend te krijgen. Daarnaast is digitalisering onderdeel van de reguliere bedrijfsvoering.

Beoogd maatschappelijk effect Solide bedrijfsvoering ten behoeve van een goed functionerende gemeente

Doel: De medewerkers zijn in staat te doen wat de organisatie vraagt Hierbij werken wij o.a. aan:  Werken in rollen i.p.v. functies;  Teamontwikkeling;  Leiderschapsontwikkeling;  Bevordering lerend vermogen;  Tijd- en plaatsonafhankelijk werken;

Doel: Inwoners zijn geïnformeerd en participeren Het doel is dat de inwoners van de gemeente Twenterand zich gehoord en betrokken voelen. In beide begrippen zit tweerichtingsverkeer. Beide bereik je ook door goed te luisteren naar wat er in de Twenterandse samenleving gebeurt en ook door daadwerkelijk iets te doen met die signalen. Hierbij gaan we meer naar buiten, werken we meer op locatie, om beter aan te sluiten bij wat leeft in de maatschappij.

Doel: Kwalitatief goede, effectieve en efficiënte ondersteuning en advisering aan bestuur en organisatie Dit meer intern gerichte doel wordt bereikt door de realisatie van de subdoelen van alle SCOPAFIJTH – functies. Hierdoor zijn de primaire processen in de andere doelenbomen beter in staat om de bestuurlijke doelen te realiseren.

Doel: De financiële huishouding geeft een volledig en betrouwbaar beeld van de gemeentelijke financiële positie De (financiële) gegevens die bij de verschillende documenten in de p&c-cyclus verstrekt worden, moeten een juist beeld geven van de financiële positie op dat moment. Dit betekent dat de gegevens in het financiële systeem up-to-date moeten zijn.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Een aantrekkelijke werkgever met gekwalificeerde en flexibel inzetbare medewerkers De gemeente Twenterand moet zorgen dat het te allen tijde een werkgever is, die aantrekkelijk is voor nieuwe (jonge) kwalitatief talentvolle medewerkers en om goede medewerkers te behouden. Via onder andere in- en externe (bij- en om)scholing wordt geïnvesteerd in flexibiliteit en duurzame inzetbaarheid van medewerkers. Hierdoor kan de gevraagde kwaliteit en kwantiteit aan taken geleverd worden. Middels strategische personeelsplanning wordt optimaal gestuurd op ontwikkeling en dynamiek ( in– door– en uitstroom) ondersteund door HR speerpunten en oplossingen.

Wat hebben we daarvoor gedaan  In kaart brengen in hoeverre medewerkers nu over de benodigde kennis, vaardigheden en houding en gedrag beschikken. Omschrijving (toelichting) Om een volgende stap te zetten richting een efficiënte organisatie is geïnvesteerd in een leertraject projectmatig werken. Ook is gestart met een leergang procesregie met als doel dat op basis van een strategische verkenning van de opdracht een procesplan geschreven en succesvol uitgevoerd kan

85

worden. Daarnaast is geïnvesteerd in exitinterviews om meer inzicht te krijgen in (redenen van) uitstroom zodat gerichte interventies in gang gezet kunnen worden om, waar wenselijk, de uitstroom te beperken. Tot slot is een opzet gemaakt om in 2022 sessies te kunnen houden die bijdragen aan competentieontwikkeling van de medewerkers i.v.m. de invoering van de Omgevingswet.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Tijdige en volledige communicatie met inwoners, instellingen, bestuur en organisatie Doelgroepen op tijd en zo volledig mogelijk informeren over de producten, diensten en ontwikkelingen binnen de gemeente Twenterand. Doelgroepen worden ook meer betrokken bij ontwikkelingen, producten en diensten binnen de gemeente Twenterand en zijn mede bepalend in het verbeteren van de leefbaarheid in Twenterand.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Doorschuiven faciliteren viering 75 jaar vrijheid naar 2021 Omschrijving (toelichting) Net als in 2020 is ook in 2021 de viering van 75 jaar vrijheid niet doorgegaan op een wijze zoals oorspronkelijk bedacht door de verschillende initiatiefnemers. Van het beschikbare bedrag is geen gebruik gemaakt.

 Strategiebepaling en uitvoering van communicatietrajecten bij projecten Omschrijving (toelichting) Het betrekken van inwoners en het zichtbaar maken van producten en diensten van de gemeente zijn belangrijke uitgangspunten. Het zichtbaar maken is vooral gebeurd door actief en aantrekkelijk te communiceren door de inzet van filmpjes en gerichte inzet van de informatiepagina in De Toren van Twenterand. Er is meer aandacht besteed aan de vormgeving van de communicatiemiddelen, waardoor onderwerpen aantrekkelijker en publieksvriendelijker zijn aangeboden. www.twenterand.nl is overzichtelijk en actueel. Ook wordt steeds meer gebruik gemaakt van de inzet van social media en animaties. De participatietool Ikpraatmee is een handige tool om in de samenleving te peilen hoe er over verschillende onderwerpen wordt gedacht en is in 2021 vier maal ingezet. In 2021 is een bedrag van €50.000,- beschikbaar gesteld voor kernbudgetten. Met een financiële bijdrage uit de kernbudgetten worden initiatieven gesteund die een bijdrage leveren aan sociale cohesie en/of leefbaarheid in Twenterand. In 2021 is aan zeven initiatieven budget toegekend waarvan er twee ten laste zijn gebracht van 2020 en meegenomen in de jaarrekening 2020.

Wat hebben we bereikt Subdoel: De organisatie is doelmatig en doeltreffend gefaciliteerd Om dit subdoel te kunnen realiseren dienen randvoorwaarden op het gebied van ICT, huisvesting, facilitair, DIV maar ook advisering op de terreinen van de SCOPAFIJTH – functies zo optimaal mogelijk ingericht te zijn.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Zoekrichting: Gemeentehuis Omschrijving (toelichting) Duurzaam en toekomstbestendig gemeentehuis In het voorjaar van 2021 heeft de raad ingestemd met de verbouwing van het gemeentehuis om te komen tot een duurzaam en toekomstbestendig gemeentehuis. Het gaat om verduurzaming van de achtergevel, vervanging van de verwarmingsketels door duurzame gasloze techniek, herinrichting (inclusief de huisvesting van de bibliotheek) en de voorbereiding van de verhuur van een deel van het gemeentehuis. De stelpost verlaging huisvestingslasten ad € 85.000 is in de begroting 2021 geschrapt.

86

Wat hebben we bereikt Subdoel: Actuele informatie is veilig, beschikbaar, betrouwbaar en toegankelijk in efficiënte systemen Door de inrichting van processen en het beschikbaar hebben van actuele (stuur-) informatie in daartoe geschikte applicaties en basisregistraties wordt verder gewerkt aan effectieve en efficiënte ondersteuning en advisering van bestuur en organisatie.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Borgen beveiliging en privacy (BIG, AVG, Ensia)* Omschrijving (toelichting) Hiervoor wordt verwezen naar de paragraaf Bedrijfsvoering

 Digitaal Stelsel Omgevingswet (aansluiten op) Omschrijving (toelichting) Voor de invoering van de nieuwe Omgevingswet is de aansluiting op DSO (Digitaal stelsel Omgevingswet) van belang. In 2021 is benodigde software aangeschaft en is verder gewerkt aan koppelingen om de toepasbare regels en het omgevingsplan te kunnen publiceren binnen de omgevingen waar deze gebruikt worden. 2022 zal vooral gebruikt worden voor het testen om gereed te zijn voor het moment waarop de Omgevingswet in werking treedt.

 Faciliteren (digitaal) samenwerken in de keten/participatie Omschrijving (toelichting) Het ontwikkeltraject om I en A toekomstbestendig te maken (binnen de eigen organisatie) is onder leiding van een extern deskundige voortgezet in heel 2021.

 Opzetten sturingsinformatie (informatie gestuurde overheid) Omschrijving (toelichting) Op het gebied van data gedreven werken is in 2021 begonnen met een inventarisatie van de informatiebehoefte van de organisatie. Dit onderzoek is in eerste instantie uitgevoerd binnen de verschillende teams van Bedrijfsvoering.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Alle IC processen zijn beoordeeld op risico’s Door risico analyses op te stellen en adequate beheersmaatregelen te treffen, krijgen we meer grip op de bedrijfsvoering. Alle betrokkenen maken deel uit van dit proces.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Bijhouden van de verzekeringsportefeuille Omschrijving (toelichting) Verzekeringen worden gezien als beheersmaatregel om gevolgen van risico's op te vangen. Al een aantal jaren zorgen toenemende schadelasten in samenhang met klimatologische veranderingen voor een negatief effect op de resultaten van verzekeraars. De komende jaren zullen de premies voor alle verzekeringen blijven stijgen.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Goede advisering en ondersteuning Raad & Griffie Zie paragraaf bedrijfsvoering

87

Wat heeft het gekost Overzicht baten en lasten Fundament Realisatie begrotingsjaar

Raming begrotingsjaar na wijziging

Raming begrotingsjaar voor wijziging

Incidenteel gerealiseerd in boekjaar

Doelenboom dienstverlening en klantcontact Lasten

1.001.780

933.480

587.181

0

Baten

-436.781

-419.070

-419.070

0

Saldo van baten en lasten

564.999

514.410

168.111

0

Lasten

11.446.853

13.195.619

2.473.028

166.189

Baten

-4.332.400

-1.444.802

0

-5.603.947

Saldo van baten en lasten

7.114.454

11.750.817

2.473.028

-5.437.758

Totaal programma lasten

12.448.633

14.129.099

3.060.209

166.189

Totaal programma baten

-4.769.181

-1.863.872

-419.070

-5.603.947

Totaal saldo van baten en lasten

7.679.453

12.265.227

2.641.139

-5.437.758

Mutaties reserves db dienstverl. en klantcontact

0

0

0

0

-484.595

-927.440

-251.414

-103.689

Doelenboom bedrijfsvoering

Mutaties reserves db bedrijfsvoering Totaal mutatie reserves

-484.595

-927.440

-251.414

-103.689

Geraamd resultaat

7.194.857

11.337.787

2.389.725

-5.541.447

gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten

-4.585.774

Wat heeft het gekost Het gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten op programma 4 is € 4.585.774 lager dan geraamd. Dit verschil wordt onder andere veroorzaakt door onderstaande gegevens. Bedrijfsvoering • I.v.m. corona heeft de kwaliteitsmeting dienstverlening niet plaatsgevonden in 2021 en is doorgeschoven naar 2022. Dat levert in 2021 een voordeel van € 23.000 op en leidt in 2022 tot een overschrijding, in vergelijkbare omvang. • Corona had ook grote invloed op de organisatie van de Tweede Kamerverkiezingen 2021. Er waren diverse wettelijk bepaalde maatregelen van kracht om ervoor te zorgen dat inwoners veilig konden stemmen en vrijwilligers veilig werken. En om het risico op verspreiding van het virus te beperken. Denk aan meerdere stemdagen, andere stemlocaties, briefstemmen, spatschermen, mondkapjes, desinfectiemiddelen, enz. Dit heeft tot een overschrijding geleid van € 73.000. Hiervoor zijn van het Rijk twee bijdragen ontvangen, € 74.000 voor extra organisatiekosten en € 42.968 voor aanschaf beschermingsmiddelen. Genoemde € 74.000 was al in 2020 ontvangen en in de jaarrekening 2020 toegevoegd aan de reserve corona, dit bedrag is er nu weer aan onttrokken. Zie ook de paragraaf corona.

• De post accountantscontrole wordt overschreden met € 85.000, omdat de overeenkomst uit de aanbesteding hoger was dan het geraamde bedrag en vanwege meerwerk, vooral samenhangend met corona en met andere specifieke controles. • Op het product overige financiële middelen zien we een voordeel van € 306.000. Er is een bedrag ontvangen van € 212.500 voor verrekening bijdragen fase 2b Vroomshoop Oost. Dit was niet geraamd, dus dit is een voordeel op dit product. De voorziening riool is met € 400.000 naar beneden bijgesteld i.v.m. een lager rentepercentage en dus lagere kapitaallasten. Ook dit geeft een eenmalig voordeel. In 2021 zijn kosten gemaakt voor het inhuren van een no cure no pay bureau van € 80.000 voor een onderzoek naar evt. dubbele betalingen en nog te ontvangen btw over de laatste 5 jaar. Dubbele betalingen waren er nagenoeg niet (€ 15.000 op totale facturering van € 360 mln. en die zijn

88

inmiddels terug ontvangen). Door veranderende regelgeving is er nog wel btw te vorderen van € 225.000. Dit wordt in 2022 teruggevorderd van de belastingdienst. Daarnaast is er € 27.500 minder opbrengst zandwinning dan geraamd. Dit komt doordat minder zand is verkocht door de VOF. Op dit product is de stelpost ‘voordeel kapitaallasten’ opgenomen. Dit voordeel is echter, conform bbvvoorschriften, zichtbaar bij de kapitaallasten op de diverse producten. Daarom leidt dit binnen dit product tot een nadeel van € 200.000. • Omdat de voorziening riolering aan moet sluiten bij het GRP 2019-2023 is een bedrag van € 2,1 miljoen vrijgevallen uit de voorziening. Dit bedrag was niet geraamd en leidt tot een voordeel op dit programma. Dat de voorziening niet geheel meer aansloot met het GRP is gelegen in het feit dat er een voordeel is ontstaan als gevolg van diverse aanbestedingen en het maken van ‘werk met werk’. Bij de resultaatbestemming is ditzelfde bedrag gestort in de nieuw gevormde bestemmingsreserve riool, conform BBV-voorschriften. • Het meerjarig onderhoud aan het gemeentehuis is € 540.000 lager dan begroot en aan de gemeentewerf € 69.000 lager dan begroot. De kosten voor meerjarig onderhoud worden gedekt uit de reserve 'onderhoud gebouwen, bruggen en kunstwerken', de onttrekking uit deze reserve is eveneens lager dan geraamd. De werkzaamheden worden in 2022 uitgevoerd.

• In de paragraaf corona is opgenomen welke inspanningen in 2021 zijn verricht, welke uitgaven daarmee gepaard gingen en welke inkomsten van het Rijk zijn ontvangen. De ontvangen coronamiddelen zijn, conform BBV-voorschriften, verantwoord op het product ‘algemene uitkering’ en levert per saldo een voordeel op van 1,4 miljoen op dit product. De uitgaven zijn ten laste gebracht van de diverse programma’s. Voorgesteld wordt het saldo van € 905.000 toe te voegen aan de Algemene Risico Reserve. • Op de post ICT is een overschrijding te zien van € 30.000. Door de versnelde overgang van het bellen via teams, is iedere medewerker in 2021 voorzien van een mobiele telefoon. Redenen hiervoor zijn het thuiswerken, de nieuwe telefonieoplossing en het nieuwe kantoorconcept. • De totale salarissen (inclusief ‘flex’) zijn € 705.000 lager dan geraamd. Door het niet kunnen invullen of later invullen van vacatures is dit voordeel ontstaan. Zowel werk als kosten schuiven door naar 2022 en dat leidt tot een (incidentele) overschrijding in 2022. Onderstaande posten zijn in 2021 onderschreden, omdat de kosten in 2022 gemaakt worden. Deze posten worden hier apart benoemd, aangezien de budgetten niet overgeheveld worden naar 2022, waardoor dit tot een overschrijding zou kunnen leiden in 2022. Als verklaring kan dan worden verwezen naar dit jaarverslag.

2021 Kwaliteitsmeting dienstverlening € 23.000 Salarissen (inclusief ‘flex’) € 705.000

89

Algemene dekkingsmiddelen 2021 Realisatie begrotingsjaar

Raming begrotingsjaar na wijziging

Raming begrotingsjaar voor wijziging

Incidenteel gerealiseerd in boekjaar

Lokale heffingen Lasten

0

0

0

0

Baten

-7.631.320

-7.660.019

-7.620.019

0

Saldo van baten en lasten

-7.631.320

-7.660.019

-7.620.019

0

Algemene uitkering Lasten

0

0

0

0

Baten

-51.646.351

-51.560.580

-49.463.515

0

Saldo van baten en lasten

-51.646.351

-51.560.580

-49.463.515

0

Dividend Lasten

0

0

0

0

Baten

-4.935.950

-1.657.343

-1.657.343

0

Saldo van baten en lasten

-4.935.950

-1.657.343

-1.657.343

0

Saldo financieringsfunctie Lasten

463.568

573.330

573.330

0

Baten

-314.151

-397.576

-237.576

0

Saldo van baten en lasten

149.417

175.754

335.754

0

Overige algemene dekkingsmiddelen Lasten

0

0

0

0

Baten

-843.589

-750.581

-700.581

0

Saldo van baten en lasten

-843.589

-750.581

-700.581

0

-64.907.793

-61.452.769

-59.105.704

0

Totaal algemene dekkingsmiddelen

Wat heeft het gekost De algemene dekkingsmiddelen laten een voordeel zien van € 3.455.000. Dit verschil wordt nagenoeg geheel veroorzaakt door een extra ontvangen dividend van Cogas van € 3.290.000. Verder is er een correctie op de dividendbelasting geboekt van voorgaande jaren wat een voordeel geeft van € 103.000.

90

Beleidsindicatoren programma's conform BBV Beleidsindicatoren programma's conform BBV Via onderstaande link vindt u de beleidsindicatoren https://www.waarstaatjegemeente.nl/dashboard/dashboard/besluit-begroting-enverantwoording/?regionlevel=gemeente&regioncode=1700

91

Algemene dekkingsmiddelen 2021 Algemene dekkingsmiddelen 2021 Lokale heffingen De gemeente Twenterand kent de volgende niet bestedings gebonden gemeentelijke heffingen: Realisatie begrotings

Raming begrotings

Raming begrotings

jaar

jaar na wijziging

jaar voor wijziging

Onroerende-zaak belasting

-7.631.320

-7.660.019

-7.620.019

Totaal

-7.631.320

-7.660.019

-7.620.019

Realisatie begrotings

Raming begrotings

Raming begrotings

jaar

jaar na wijziging

jaar voor wijziging

Dividend Verantwoord zijn de navolgende dividenden:

Bank Nederlandse Gemeenten

-57.378

-24.000

-24.000

Twence BV

-361.458

-345.843

-345.843

Cogas

-4.395.689

-1.116.000

-1.116.000

Enexis

-21.425

-29.000

-29.000

0

-42.500

-42.500

Rova

-100.000

-100.000

-100.000

Totaal

-4.935.950

-1.657.343

-1.657.343

Realisatie begrotings

Raming begrotings

Raming begrotings

jaar

jaar na wijziging

jaar voor wijziging

Baten

-314.151

-397.576

-237.576

Lasten

463.568

573.330

573.330

Per saldo nadeel

149.417

175.754

335.754

Wadinko

Saldo financieringsfunctie

Ter toelichting wordt het volgende vermeld: Onder het saldo van de financieringsfunctie moet in dit verband worden verstaan het saldo van de betaalde rente over de aangegane leningen en over de aangetrokken middelen in rekening courant en de ontvangen rente over uitzettingen.

Overige algemene dekkingsmiddelen De gemeente rekent rentelasten aan de diverse programma's toe, zodat die programma's een integraal beeld geven van de kosten die met de uitvoering gemoeid zijn. Daarbij wordt ook rente gecalculeerd over het werkzame eigen vermogen van de gemeente. Aangezien de gecalculeerde rente over het eigen vermogen niet daadwerkelijk betaald hoeft te worden, vloeit deze terug in de gemeentelijke baten. De rente over de vrije componenten van het eigen vermogen wordt daarbij als algemeen dekkingsmiddel verantwoord.

Realisatie begrotings

Raming begrotings

Raming begrotings

jaar

jaar na wijziging

jaar voor wijziging

-721.143

-650.581

-650.581

Overige rente reserves/voorzieningen: - Bespaarde rente reserves en voorzieningen

92

Overige algemene dekkingsmiddelen: - Forensenbelasting

-5.307

-5.000

-5.000

- Toeristenbelasting

-117.139

-95.000

-45.000

-843.589

-750.581

-700.581

Realisatie begrotings

Raming begrotings

Raming begrotings

jaar

jaar na wijziging

jaar voor wijziging

-51.646.351

-51.560.580

-49.463.515

Algemene uitkering

Baten

93

Paragrafen

94

Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing Inleiding Doel van deze paragraaf is weergeven hoe solide de positie van de gemeente is en in hoeverre financiële tegenvallers kunnen worden opgevangen. Daarvoor worden weerstandsvermogen en risicobeheersing geschetst en kengetallen over de financiële weerbaarheid en wendbaarheid gepresenteerd. Ten aanzien van de genoemde risicobeheersing merken wij het volgende op. 2021 wordt net als 2020 sterk gekenmerkt door de invloeden van het corona virus. Dat heeft op meerdere beleidsterreinen gevolgen gehad die nog zeker tot in 2022 voortduren en het heeft grote onzekerheden gebracht, met mogelijke risico's. We hebben deze risico's en die van onze partners voortdurend gemonitord en daarop geacteerd. Dit beleid van monitoren en acteren zullen wij voortzetten zolang als nodig, ook in 2022. Want ook in 2022 zullen deze risico’s er zijn. Bij de risicosessies, zoals die zijn gehouden en gebruikt om de risico’s te specificeren en kwantificeren, is de invloed van corona wel benoemd en besproken, maar dit heeft niet tot nieuwe risico’s geleid. Onvoorziene omstandigheden daargelaten zal er medio 2022 bij de Berap opnieuw worden gerapporteerd. Ook merken wij op dat de inval in Oekraïne door Rusland gevolgen heeft, ook voor onze gemeente. Die kunnen verstrekkend zijn en grote impact hebben.

Zo zien we al maanden economische signalen, waarbij schaarste van energie en andere grondstoffen leidt tot sterk oplopende prijzen voor energie en levensmiddelen. Dit heeft gevolgen voor onze inwoners en het kan leiden tot extra inspanningen om bij te springen, bijv. extra tegemoetkomingen voor energiekosten voor lagere inkomens. Bij aanhoudende hoge inflatie kan niet worden uitgesloten dat er een economische recessie komt, met alle mogelijke risico’s van dien. We zien ook de humanitaire gevolgen waarbij een groot beroep wordt gedaan op ons gemeentelijk en maatschappelijk vermogen om vluchtelingen uit Oekraïne op te vangen, voor een periode van ongewisse duur. Kortom, de situatie vraagt om continue bewustwording, om acteren en monitoren en dat is wat we doen.

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Risicobeheersing is het expliciet en systematisch omgaan met en beheersen van risico’s. Een risico is een onzekere gebeurtenis met – gewenste of ongewenste – gevolgen. Deze gevolgen kunnen beleidsmatig en/of financieel zijn. Bij het weerstandsvermogen ligt de focus op de financiële gevolgen van risico’s. Het geeft aan in hoeverre de gemeente in staat is om de gevolgen van risico’s op te vangen zonder dat beleid en uitvoering in gevaar komen. Weerstandsvermogen bestaat uit de beschikbare gedeeld door de benodigde weerstandscapaciteit. De beschikbare weerstandscapaciteit is samengevat in de volgende tabel. Ultimo 2021 bedroeg de weerstandscapaciteit € 7.730.131 Tabel weerstandscapaciteit Omschrijving

Stand 31-12-2020 rekening

Stand 31-12-2021 Begroot

Stand 31-12-2021 rekening

Algemene Risico Reserve

€ 863.521

€ 2.528.237

€ 2.902.190

Reserve minimabeleid

€ 34.433

€ 32.074

€ 59.113

Reserve Sociaal Domein

€ 3.904.715

€ 2.913.235

€ 4.091.110

Reserve risico's grondbedrijf

€-

€-

€ 677.718

95

Totaal

€ 4.802.669

€ 5.473.546

€ 7.730.131

De benodigde weerstandscapaciteit is afhankelijk van de risico’s die worden gelopen. Risico’s worden bepaald in het kader van risicomanagement. Doelen van risicomanagement zijn het bevorderen van risicobewustzijn, het expliciet maken en beheersen van risico’s. Dit is een continu proces gericht op: • Het identificeren van risico’s: waar lopen we welke risico’s? • Het classificeren van risico’s: hoe groot is de kans, de impact en het financiële effect? • Het treffen van beheersmaatregelen bij de grootste risico’s De aanpak voorziet erin dat tweemaal per jaar een sessie plaatsvindt met inhoudelijk en financieel betrokkenen. In die sessies worden risico’s benoemd en waarbij per risico de kans op optreden en de gevolgen (impact) ervan worden bepaald. Gevolgen in financiële zin – incidenteel of structureel (i/s in de onderstaande tabel) - en voor doelstelling en imago (in de vorm van een rapportcijfer, waarbij een hoger cijfer staat voor een groter gevolg). Zo ontstaat een actueel overzicht van alle risico’s, als basis voor beheersmaatregelen, gericht op het verminderen van de kans op optreden en/of op het beperken van de gevolgen. De belangrijkste risico’s zijn samengevat in de tabel Risico’s en worden toegelicht. Daarmee zijn niet alle risico’s benoemd. Want de gemeente zit sterk in de Twenterandse samenleving en heeft vele relaties met bijv.

sportverenigingen en culturele organisaties. Het kan dan gaan om private/maatschappelijke organisaties met een grote betekenis voor de Twenterandse samenleving. Deze kan zo groot zijn dat, wanneer zich bijv. bedrijfsvoering risico’s voordoen bij die organisaties, de gemeente als vangnet kan optreden, bestuurlijk dan wel financieel, afhankelijk van bestuurlijke afweging. Deze scenario’s zijn slecht op voorhand te bepalen omdat de gemeente veelal geen statutaire verantwoordelijkheid draagt. Wel wordt opgemerkt dat verenigingen steeds meer een beroep doen op privatiseringsmogelijkheden en garantstellingen voor geldleningen om tot vernieuwing te komen. Ook zijn er risico’s verbonden aan economische ontwikkelingen. Zo zien we vanaf de tweede helft van 2021 sterk oplopende energieprijzen en kan de huidige hoogconjunctuur leiden tot sterk oplopende prijzen in de bouw en tot vertraging op gewenste ontwikkelingen. Verder noemen we de klimaatverandering zoals die zich kan manifesteren in wateroverlast, droogte en/of hitte. Dit zijn evenzeer risico’s. Specifiek noemen we nog vijf risico's: de omgang met systemen, inkoop, contractbeheer, Kanaal Almelo de Haandrik en grote projecten. De toenemende digitalisering heeft geleid tot een toename aan systemen in een omvang die veel vraagt van medewerkers.

De veelheid aan verschillende systemen maakt dat medewerkers regelmatig niet in staat zijn om vereiste systemen op de juiste manier te gebruiken, wat kan leiden tot fouten en verspilling kan blijken te zijn. Voor tijdelijk ingehuurd personeel speelt dit nog sterker. Ook speelt bij systemen dat koppelingen niet altijd goed werken. Waar voorheen keuzes per losse applicatie werden gemaakt (qua systeem, leverancier, kosten) zijn we een koers ingeslagen om meer vanuit het gebruikersgemak, en vanuit het besef van het gehele applicatielandschap te kijken bij vervanging van systemen. Bij inkoop bestaat de kans dat niet alle inkoopbehoeften in beeld zijn dan wel dat hierbij niet de juiste procedure is gevolgd. De hieruit voortvloeiende risico’s kunnen zijn dat een marktpartij een verbod tot uitvoering van de opdracht en een gebod tot her-aanbesteding vordert op straffe van een dwangsom, ook kan vernietiging van de overeenkomst gevorderd worden. Daarnaast bestaat het risico dat de accountant vaststelt dat er in strijd met de Europese aanbestedingsplicht is gehandeld met als gevolg dat er geen goedgekeurde verklaring wordt afgegeven voor de jaarrekening. Ook bestaat de kans dat contracten niet goed beheerd worden. De hieruit voortvloeiende risico’s kunnen zijn dat rechtmatig afgesloten contracten onrechtmatig worden.

Goed contractbeheer met ondersteuning van een contractbeheersysteem is noodzakelijk. In 2022 wordt dit ingericht. Bij het Kanaal Almelo de Haandrik speelt dat de gemeente mogelijk door de eigenaren (deels) aansprakelijk wordt gesteld voor de schade die aan hun woningen of bedrijfspanden is opgetreden. Of door netwerkbeheerders wanneer de door hen aangevraagde vergunning of instemming wordt geweigerd, omdat de gemeente schade, die mogelijk door hun werkzaamheden zou kunnen optreden, wil voorkomen. Daarnaast leidt de gemeente zelf schade aan de eigen infrastructuur, omdat deze buiten de schaderegeling van de provincie valt. Ook zijn er twee projecten, nieuwbouw zwembad en verbouw gemeentehuis, qua omvang in totaal circa 15 miljoen. Bij dergelijke grote projecten spelen doorgaans risico’s op het gebied van financiën, tijd en kwaliteit. De overspannen bouwmarkt, sterk oplopende bouwkosten vanwege extreme stijging van energiekosten, grondstoffenprijzen en corona-maatregelen, de beschikbaarheid van technisch

96

personeel en de verstoringen in de aanlevering van bouwmaterialen vergroten de kans dat deze risico’s zich voor doen. Hoewel op dit moment geen sprake is van een overschrijding op de projectbudgetten is het gelet op de huidige maatschappelijke en economische omstandigheden niet ondenkbeeldig dat er in de toekomst overschrijdingen kunnen optreden.

Tabel risico's Tabel Risico's impact

kans

vereist weerstandsvermogen

€ 1.000.000

i/s doel imago Risico's

in euro's

1 Het onvoldoende realiseren van transformatie en bijsturingsmaatregelen

€ s 1.000.000

7

7 50%

2 Huishoudelijke ondersteuning

€ 250.000 s

6

4 70%

€ 350.000

3 Open einde' regelingen

€ s 1.500.000

7

7 50%

€ 1.500.000

4 Twentse visie op vervoer

€ 100.000 s

7

7 25%

€ 50.000

5 Optreden majeure procesfout of incident

€ 500.000 i

7

9 25%

€ 125.000

6 Samenwerkingsaspecten

€ 500.000 i

5

8 25%

€ 125.000

7 Wijzigingen in wetgeving en verdeelmodellen

€ 500.000 s

5

5 40%

€ 400.000

8 Kwetsbaarheid informatiesystemen

€ 250.000 i

9

8 25%

€ 62.500

9 Gemeentelijk en maatschappelijk vastgoed

€ 400.000 i

5

7 35%

€ 140.000

10 Uitvoeringsprogramma VTH

€ i 1.000.000

3

8

5%

€ 50.000

11 Bodem

€ 400.000 i

3

3 15%

€ 60.000

12 Ruimtelijke ontwikkelingen

€ 300.000 i

3

6 20%

€ 60.000

13 Niet voldoen aan BIO / AVG

€ 250.000 i

4

8

5%

€ 12.500

14 Regelgeving, BBV en uitkering gemeentefonds

€ i 1.000.000

2

2 25%

€ 250.000

15 Opduiken van onbekende afspraken met gevolgen

€ 500.000 i

2

8 20%

€ 100.000

16 Personeel gerelateerde risico's

€ 500.000 i

6

7 75%

17 Onzekerheden als gevolg van oorlog in oost Europa Totaal

€ 375.000 € 1.000.000 € 5.660.000

Toelichting risico's 1. Het onvoldoende realiseren van transformatie en bijsturingsmaatregelen. De decentralisaties betekenen voor het sociaal domein een grote uitdaging. Van de gemeente wordt verwacht dat er zorg en ondersteuning wordt georganiseerd en daarvoor zijn te weinig middelen beschikbaar. Inmiddels zijn er extra middelen voor Jeugdzorg toegezegd met daarbij de opgave om kosten terug te dringen. Daar is een hervormingsagenda voor Jeugd aan gehangen, echter het regeerakkoord van het kabinet kondigt ook weer bezuinigingen aan. Het belang van de transformatie blijft daarmee nog steeds onverminderd van belang. In de aanpak waarvoor de gemeente Twenterand heeft gekozen staat deze transformatie dan ook centraal. Daarbij merken wij op dat de samenleving niet maakbaar is en zich ook externe effecten zich voordoen die van invloed zijn. 2. Huishoudelijke ondersteuning. In 2022/2023 volgt een nieuwe aanbesteding van de Huishoudelijke ondersteuning. Uitkomsten van een aanbesteding kunnen een financieel effect hebben. Daarnaast heeft de Huishoudelijke ondersteuning een open einde risico en bestaat het risico dat nieuwe regelingen op dit terrein (zoals abonnementstarief eigen bijdrage en CAO-kosten) onvoldoende financieel worden gecompenseerd. Vanaf 2019 zien we hogere kosten op de maatwerkvoorziening huishoudelijke ondersteuning.

Dit komt enerzijds door een hogere indexatie door reële tarieven en anderzijds doordat het abonnementstarief en vergrijzing een aanzuigende werking heeft op de vraag naar Wmo voorzieningen. Het risico bestaat dat er onvoldoende wordt gecompenseerd door het Rijk met betrekking tot de volumestijgingen die het gevolg zijn van vergrijzing. Het abonnementstarief staat op de agenda van het nieuwe kabinet. De beheersing vraagt om aanpassing van het beleid en een gerichte monitoring van de ontwikkeling van dit risico. Inmiddels zijn hiertoe de eerste stappen gezet,

97

zowel lokaal als regionaal. Een was- en strijkservice is ingezet als lokale financiële beheersmaatregel. 3. ‘Open einde’ regelingen. Binnen het sociaal domein zijn er verschillende gebieden waarbij sprake is van zogenaamde ‘open einde’ regelingen. Dit betekent dat in situaties waarin een aanvraag voor een voorziening niet afgewezen kan worden, de gemeente moet leveren. De hieruit voortvloeiende kosten zijn voor rekening van de gemeente ook wanneer als gevolg hiervan het beschikbare budget wordt overschreden. Onder- / overschrijdingen worden in eerste instantie door een reserve opgevangen. Dit risico speelt sterk in het sociaal domein. De beheersing richt zich o.a. op het voorliggend maatschappelijke veld, waar toenemend gebruik wordt gesignaleerd. 4. Twentse visie op vervoer. In samenwerking met andere Twentse gemeenten is er gewerkt aan een integrale oplossing voor de huidige situatie van verschillende naast elkaar bestaande vervoersstromen. Dit heeft geleid tot een aanbesteding in 2017 en inmiddels ook een lokale bestuursopdracht vervoer; In 2022 zal er gestart worden met een nieuwe aanbesteding in deze complexe markt. De werking van de visie is afhankelijk van de ontwikkeling van het dataknooppunt. Deze ontwikkeling verloopt niet vlekkeloos, zowel in de uitvoering als in de samenwerking in de regio en met de vervoerders. 5. Optreden van een majeure procesfout of incident.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Twenterand&id=08295a5c-56b3-49ec-b72f-fed8d6577419