CConstaterende datTwenterand
Koppel je AI →
Document · PDF

Jaarstukken 2021 (OUD)

Raadsvergadering 12 juli 2022, gemeente TwenterandBij agendapunt: Jaarstukken 202136.538 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 5

Gezondheid is nauw verbonden met andere leefgebieden van inwoners. Dit maakt een integrale aanpak voor het verbeteren van de gezondheid noodzakelijk. Vooral op de aspecten participatie, eigen kracht en zelfredzaamheid zien wij kansen voor verbindingen met het sociaal domein. Ons lokale gezondheidsbeleid zet deze lijn voort en kijkt naar integratie met beleidsdocumenten in het sociaal domein. Maar ook met andere ontwikkelingen zoals het ontwikkelprogramma invoering omgevingswet (zie doelenboom bouwen, wonen, ruimtelijke ontwikkeling en VTH). In het coalitieakkoord is opgenomen dat we bij (echt)scheidingen richten op het toerusten, faciliteren en begeleiden van de partners, hun kinderen en hun omgeving in de overgang naar de nieuwe situatie. Van meet af aan is continu aandacht voor het belang en de positie van het kind via een steunfiguur cruciaal. Dit wordt vorm gegeven door een scheidingspunt. Ook de bestrijding van eenzaamheid krijgt onze aandacht.

22

Binnen ons gezondheidsbeleid is de GGD een belangrijke partner. Het Openbaar Lichaam Gezondheid (OLG) is in 2021 operationeel geworden, waar onder meer de GGD en OZJT onder gaan vallen (zie paragraaf verbonden partijen).

Beoogd maatschappelijk effect Inwoners zijn lichamelijk, geestelijk en sociaal gezond.

Doel: De gezondheid en vitaliteit van inwoners is bevorderd Volgens het concept voor positieve gezondheid, is gezondheid “het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven”. Gezondheid is nauw verbonden met andere leefgebieden van inwoners. Dit maakt een integrale aanpak voor het verbeteren van de gezondheid noodzakelijk. Voor de gemeente is het van belang dat haar inwoners gezond en vitaal zijn. Door het bevorderen van gezondheid en vitaliteit kunnen zorgkosten verminderen en soms voorkomen worden. Inwoners die gezond en vitaal zijn kunnen daarnaast een grote bijdrage leven aan de samenleving door bijvoorbeeld het uitvoeren van vrijwilligerswerk.

Doel: De gezondheid van inwoners is beschermd Naast het bevorderen van de gezondheid en vitaliteit van inwoners is het ook nodig om deze gezondheid te beschermen. Er zijn meerdere bedreigingen die de gezondheid van mensen kunnen schaden. Door het organiseren van beschermingsmaatregelen probeert de gemeente dit te voorkomen. Gezondheidsbescherming is het geheel van activiteiten en maatregelen dat er toe bijdraagt dat mensen minder worden blootgesteld aan schadelijke omstandigheden. Coronavirus Het coronavirus heeft ook in 2021 veel invloed gehad op onze inwoners. Er zijn diverse vaccinatieacties geweest in Vroomshoop en Westerhaar. Mede daardoor ligt de gemeentelijke vaccinatiegraad nagenoeg gelijk aan het gemiddelde van de regio Twente. Eind 2021 is regionaal een vorm van noaberzorg opgestart, omdat toen het aandeel ziekenhuisopnames vanwege de omikronvariant korte tijd tot grote hoogte leek te stijgen. Gelukkig bleken de voorbereidingen niet nodig, maar het is goed dat de gemeenten en GGD-GHOR elkaar gevonden en zich verenigd hebben. De gemeenteraad is periodiek op de hoogte gehouden van de ontwikkelingen rond corona middels brieven van de burgemeester.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Inwoners zijn zich bewust van de invloed van leefstijl op hun gezondheid Leefstijl is de manier van leven van een individu. Inwoners zijn zich niet altijd bewust van de invloed die een bepaalde leefstijl kan hebben op hun eigen gezondheid en vitaliteit. Door middel van voorlichting en preventieve activiteiten wordt deze bewustwording ondersteund.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Aanpak drugsproblematiek Omschrijving (toelichting) De gemeente Twenterand heeft de afgelopen jaren veel geïnvesteerd in het aanpakken van de alcohol- en drugsproblematiek die speelt binnen de gemeente. Dit heeft geleid tot mooie resultaten, zoals de aanpak GHB, die inmiddels is ingebed in de standaard zorgstructuur rondom verslaving. In 2021 liepen er 32 casemanagement trajecten, waarvan er 13 (40%) gerelateerd aan waren aan GHB. Verslavingsproblematiek is vaak verbonden met andere problemen. Casemanagement betreft de regie en begeleiding om deze problematiek op meerdere levensterreinen aan te pakken voordat iemand in behandeling gaat voor de verslavingsproblematiek. Continuïteit in casemanagement is belangrijk om terugval van inwoners te voorkomen. De komende tijd zal er meer focus gelegd worden op de borging van de aanpak tegen genotsmiddelen, thema’s als preventie zijn hierbij essentieel.

 Uitvoering lokaal gezondheidsbeleid Omschrijving (toelichting) In 2021 loopt de nota Lokaal Gezondheidsbeleid formeel af. De raad is akkoord gegaan met de verlenging van deze nota tot 2023. Uiteraard wordt ondertussen op allerlei manieren invulling gegeven aan het lokaal gezondheidsbeleid. In 2021 zijn alle bushaltes in de gemeente naar aanleiding van een motie voorzien van rookvrijborden.

23

We zijn daarnaast bezig met het opzetten van een lokaal preventieakkoord dat in de eerste helft van 2022 gereed zal zijn.

 Volwassenen- en ouderenmonitor GGD Omschrijving (toelichting) Medio 2021 zijn de resultaten van de volwassenen- en ouderenmonitor voor Twenterand verschenen. Deze boden diverse aanknopingspunten voor het lokale gezondheidsbeleid, zoals meer inzet op het bestrijden van overgewicht en onverminderde aandacht voor eenzaamheid, laaggeletterdheid en rookvrije generatie. Hier gaan we in 2022 - in samenwerking met de GGD - zowel lokaal als regionaal mee door. In 2022 zal er - mede vanwege de effecten van corona op inwoners - een extra volwassenen- en ouderenmonitor worden uitgevoerd.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Hulp in nood is geboden waar nodig Naast het organiseren van preventieve activiteiten en het ondersteunen van inwoners is specifieke hulp soms nodig. Inwoners redden het niet altijd alleen en zijn dan afhankelijk van voorzieningen. De gemeente heeft er voor gekozen op bepaalde gebieden deze hulp aan te bieden.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Bestrijden van de eikenprocessierups Omschrijving (toelichting) De eikenprocessierups zorgt voor veel overlast in de zomermaanden. De brandharen veroorzaken klachten als jeuk, bultjes en uitslag. Om deze overlast zoveel mogelijk te beperken, is een goede bestrijding nodig. In de gemeente Twenterand wordt zoveel mogelijk ingezet op preventieve bestrijding, door middel van het ophangen van vogelhuisjes en het sproeien met het biologische middel XenTari. In 2021 is voor het eerst gewerkt met het lagere budget. Dit bleek gelukkig (ruim) voldoende om de activiteiten te kunnen doen. Een andere verklaring hiervoor is dat er in de zomer van 2021 relatief veel regen is gevallen waardoor de brandharen van de eikenprocessierups sneller neersloegen en minder verspreid werden. Ook de strenge winter van 2020 kan een oorzaak zijn van de verminderde overlast.

 Implementatie en uitvoering Wet Verplichte GGZ Omschrijving (toelichting) De Wvggz is per 1 januari 2020 in werking getreden. In de Wvggz komt verplichte zorg (behandeling, begeleiding, etc), die ook in de thuissituatie kan plaats vinden, centraal te staan. Daarnaast kan iedereen een melding doen op basis van de Wvggz. De wet geldt voor personen als hun gedrag: • Als gevolg van een psychische stoornis leidt tot ernstig nadeel; • Dit nadeel geldt voor de persoon zelf en/of voor anderen; • Verplichte zorg de enige mogelijkheid is om dit nadeel weg te nemen. In 2021 is dit belegd bij het Meldpunt verward/zorgwekkend gedrag van GGD Twente. Dit meldpunt is geëvalueerd en structureel gemaakt.

 Ontwikkeling Scheidingsloket Omschrijving (toelichting) Bij de behandeling van de programmabegroting is de raad akkoord gegaan met een verlenging van deze pilot tot en met september 2022. Dienstverlening op dit terrein blijft onverminderd noodzakelijk, omdat het aandeel complexe en vechtscheidingen stevig aanwezig blijft in de uitvoering. Regionaal is er binnen de ontwikkeltafels Transformatie Jeugdhulp bij Samen14.nl ook extra aandacht voor dit thema gerealiseerd in 2021 middels Scheiding op School en verbetering Triage. Deze pilots lopen af in 2022.

 Uitvoering lokaal gezondheidsbeleid Omschrijving (toelichting) In 2021 loopt de nota Lokaal Gezondheidsbeleid formeel af. De raad is akkoord gegaan met de verlenging van deze nota tot 2023. Uiteraard wordt ondertussen op allerlei manieren invulling gegeven aan het lokaal gezondheidsbeleid. In 2021 zijn alle bushaltes in de gemeente naar aanleiding van een motie voorzien van rookvrijborden. We zijn daarnaast bezig met het opzetten van een lokaal preventieakkoord dat in de eerste helft van 2022 gereed zal zijn.

24

 Tegengaan eenzaamheid Omschrijving (toelichting) In 2021 is de aanpak eenzaamheid zo goed en zo kwaad als mogelijk doorgegaan. Door de lockdowns en corona konden veel activiteiten niet op de reguliere manier doorgang vinden. Wel heeft gedurende het hele jaar een bewustwordingscampagne eenzaamheid plaatsgevonden en is doorgebouwd aan de verbreding en versteviging van het lokale netwerk. De coalitie Samen tegen Eenzaamheid Twenterand is in 2021 aangevuld met onder meer Mijande Wonen, Stichting BOOT en Waypoint. De coalitiepartners werken zoveel mogelijk samen om een goed aanbod op het gebied van eenzaamheid te realiseren om witte vlekken in het aanbod te vullen. Hiertoe zijn enkele nieuwe groepsinterventies uitgekozen. In december 2021 is de coalitie coronaproof bijeen geweest voor een lokale conferentie. Tijdens de Week van de Eenzaamheid is via de Twenterand Ontmoet kalender de aandacht gevestigd op diverse (nieuwe) activiteiten. Veel activiteiten die eenzaamheid tegengaan werden toen het enigszins mogelijk was weer hervat, zoals Eet Mee Twenterand. Tot slot zijn er in 2021 meerdere trainingen voor vrijwilligers en professionals georganiseerd in het herkennen van eenzaamheid onder ouderen. Speciale vermelding hierbij voor kappers die benaderd zijn om te worden getraind. De eerste reacties zijn positief.

Metingen Beleidsdoelen

2021 2020 2019 2018 2017 2016

Bron

Hulp is geboden waar nodig Aantal beschikbare en in kaart gebrachte AED's (incl. AED's in particulier eigendom)

91

81

80

88

90

Hartslagnu.nl

Minimaal aantal inwoners uit Twenterand die staan ingeschreven op www.hartslagnu.nl

1.011

917

900

1.039 1.166 1.011

Hartslagnu.nl

Mate waarin hulpverlening bij tijdelijk huisverbod (thv) wordt aangeboden (%)*

100% 100% 100% 100% 100% 100%

Avedan Maatschappelijk werk

Mate van acceptatie hulpverlening bij tijdelijk huisverbod (%)

100% 100% 100% 100% 100% 100%

Avedan Maatschappelijk werk

Aantal basisscholen met voorlichting over middelengebruik

1**

Tactus Verslavingszorg

2**

17

8

90

-

-

* Tot en met augustus 2020 gaat het om 3 thv's in de gemeente Twenterand ** In verband met de coronamaatregelen zijn verschillende voorlichtingen niet doorgegaan. Met de scholen is afgestemd hoe hiermee om te gaan.

25

Doelenboom Onderwijs Doelenboom

Inhoudelijk perspectief De samenleving verandert snel en “een leven lang leren” is aan de orde. We willen als gemeente dat onze inwoners in staat worden gesteld om zelfredzaam te zijn en deel te nemen aan de samenleving. De opgave hierin is dat onze inwoners aanwezige ontwikkelingskansen gebruiken voor een zo goed mogelijke positie op de arbeidsmarkt. Hiervoor moeten we de komende jaren blijven investeren in het verder naar beneden brengen van laaggeletterdheid. De doorgaande lijn van voorschool naar basisschool wordt versterkt. In 2021 is gestart met overleg over de verdeling van de zogenaamde NPO-gelden (Nationaal Programma Onderwijs) met vve-aanbieders, basisscholen en voortgezet onderwijs. Dit programma loopt tot en met 2023 om door corona opgelopen onderwijsachterstanden in te lopen.

Beoogd maatschappelijk effect: Iedere inwoner is zo lang en zoveel mogelijk zelfredzaam Iedere inwoner is zo lang en zoveel mogelijk zelfredzaam.

Doel: Onderwijsachterstanden zijn teruggedrongen Het doel van onderwijsachterstandenbeleid is in een vroegtijdig stadium achterstanden en problemen bij kinderen signaleren. Zo kan tijdig de juiste ondersteuning geboden worden en hebben kinderen op vervolgonderwijs een betere start. Tevens hopen we met deze preventieve inzet in de toekomst minder vaak jeugdhulpvoorzieningen in te zetten.

Doel: Laaggeletterdheid is afgenomen Laaggeletterden zijn niet of sterk verminderd in staat om gedrukte of geschreven informatie te gebruiken en kunnen hierdoor minder goed functioneren in de samenleving, thuis en op het werk. Onze doelstelling is om te komen tot een vermindering van de laaggeletterdheid in Twenterand met als resultaat een grotere kans op geluk, gezondheid en groei van onze inwoners.

Doel: Onderwijsvoorzieningen zijn toegankelijk De voorzieningen voor onderwijshuisvesting en leerlingenvervoer voldoen aan de normen die in de lokale verordeningen zijn vastgelegd. Tevens zorgt de gemeente dat er in specifieke gevallen extra

26

ondersteuning beschikbaar is voor kinderen in aanvulling op een passende onderwijsplek, zoals het passend onderwijs beoogt.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Zoveel mogelijk kinderen van 2½ - 4 jaar krijgen een aanbod De gemeente is verantwoordelijk voor het aanbieden van voldoende vve-plaatsen voor kinderen die tot de doelgroep behoren. Door aanpassing van de doelgroepdefinitie bereiken we meer kinderen van 2½ tot 4 jaar voor een vve-plaats.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Subsidiëren van peuterplaatsen en plaatsen voor- en vroegschoolse Educatie (VVE) Omschrijving (toelichting) In 2021 is het geactualiseerde subsidiebeleid voor vve, dreumesgroepen en de pedagogisch beleidsmedewerker voorschool (wettelijk verplicht per 1-1-2022) vastgesteld. Het bereik van kinderen is - mede door de vanaf 2021 actuele uitbreiding van de doelgroepdefinitie - en naar alle waarschijnlijkheid ook de gevolgen van corona in 2021 goed te noemen. In 2021 heeft De Giraffe een tweede vve-locatie geopend in Westerhaar, naast hun locatie in Vroomshoop. In november 2021 is bij De Giraffe in Vroomshoop en bij De Hooiberg in De Pollen gestart met de pilot Samen Digitaal, waarbij vve-kinderen en ouders gezamenlijk via educatieve apps werken aan hun taalvaardigheid.

 Onderwijsagenda Omschrijving (toelichting) In 2021 was de gerealiseerde urenuitbreiding vve voor het eerst van kracht. Na een korte gewenperiode ervaren zowel ouders en de vve-aanbieders een meerwaarde van deze uitbreiding. Het bereik nam toe, hoogstwaarschijnlijk vooral veroorzaakt doordat de gevolgen van de lockdowns en de coronapandemie ook jonge kinderen niet ongemoeid laten. In Westerhaar is met De Giraffe een tweede vve-locatie van start gegaan. Dit draagt bij aan een nog groter bereik voor jonge kinderen. Er zijn slagen gemaakt met het verbeteren van het overdrachtsformulier voor kinderopvang/peuterspeelzaal richting basisschool. Tot slot heeft de gemeente Twenterand €545.000 aan NPO-middelen gekregen (deze hebben een looptijd tot en met augustus 2023), om de activiteiten van scholen op dit vlak (een school krijgt €700 per leerling) te versterken en aan elkaar te verbinden. Hierbij hebben we ook aandacht voor de kinderopvang, die geen eigen NPO-middelen krijgen. In 2021 is een werkgroep van gemeente, voorschool, basisscholen en voortgezet onderwijs gestart om per dorp de behoeften in kaart te brengen. Dit zal in 2022 een vervolg krijgen.

 Subsidiëren SMI Omschrijving (toelichting) De verordening Sociaal Medische Indicatie (SMI) Twenterand 2020 biedt aan ouders/verzorgers een financiële tegemoetkoming die om sociaal-medische redenen kinderopvang nodig hebben. Het kan hierbij om zowel de ouders als de kinderen gaan. De SMI- regeling is een vangnetregeling. Kinderopvangtoeslag, reguliere kinderopvang en VE (deze twee laatste beide gesubsidieerd door de gemeente) zijn voorliggende voorzieningen die in principe eerst moeten worden gebruikt, voordat een kind in aanmerking komt voor SMI. In de regeling is een budgetplafond van €25.000,- per jaar opgenomen. Er zijn in 2021 7 SMI-aanvragen gehonoreerd, voor een totaalbedrag van bijna €6.500,-

Wat hebben we bereikt Subdoel: Afname van het aantal inwoners die laaggeletterd zijn Wat hebben we daarvoor gedaan  Uitvoering geven aan het actieplan laaggeletterdheid Omschrijving (toelichting) Laaggeletterde inwoners kunnen taalcursussen volgen die worden aangeboden door het ROC van Twente of via het Taalpunt Twenterand. Het Actieplan Laaggeletterdheid is in 2021 voor een jaar verlengd. In dit nieuwe actieplan wordt nadrukkelijk de koppeling gemaakt tussen laaggeletterdheid en het armoede- en schuldenbeleid van de gemeente. In 2021 is gestart met de pilot Samen Digitaal op 2 basisscholen en 2 vve-locaties voor kinderen van 2,5 tot 6 jaar met taalproblemen. Hier gaan we in

27

2022 mee door. Het actieplan voorziet verder in het uitbreiden van de Voorleesexpress naar kinderen van 8-12 jaar en een andere benadering van bedrijven dan in het vorige plan.

 Verbeteren basisvaardigheden lezen en schrijven Omschrijving (toelichting) In het coalitieakkoord 2018–2022 is het bestrijden van laaggeletterdheid en het bevorderen van de leesvaardigheid een belangrijk aandachtspunt. De rol van bibliotheek is bij dit specifieke thema belangrijk en is onverminderd voortgezet in 2021 binnen het (verlengde) actieplan laaggeletterdheid. Door corona was het aantal cursisten in 2021 ook helaas lager dan in de pre-coronajaren. We hopen dat dit aantal in 2022 weer gaat stijgen.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Onderwijshuisvesting en leerlingenvervoer voldoet aan vastgestelde norm De schoolbesturen zijn zelf verantwoordelijk voor het buitenonderhoud, de aanpassingen en het binnen onderhoud. De normen voor onderwijshuisvesting zijn vastgelegd bij verordening, evenals de normen voor leerlingenvervoer.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Onderwijshuisvesting en IHP Omschrijving (toelichting) Er zijn ontwikkelingen rond onderwijshuisvesting op zowel landelijk (IHP-plicht, modelverordening) en lokaal gebied (wensen scholen nieuw- of verbouw en duurzaamheid). In 2021 zijn we gestart met het opstellen van een nieuw Integraal Huisvestingsplan (IHP) in samenwerking met schoolbesturen. In het IHP moet zowel aandacht zijn voor renovatie, nieuwbouw, maar ook verduurzaming en energie en een planning. Dit zal in de eerste helft van 2022 gereed zijn.

 Uitvoeren leerlingenvervoer Omschrijving (toelichting) In 2015 hebben de 14 Twentse gemeenten de visie “Samen op weg, Twentse visie op vervoer onder gemeentelijke verantwoordelijkheid” opgesteld. Op basis van deze visie is het incidentele en structurele maatwerkvervoer in 2017 regionaal aanbesteed. Het gaat hierbij om de regiotaxi (incidenteel Wmo-vervoer), het leerlingenvervoer en het vervoer naar en van jeugdhulp- en dagbestedingslocaties voor jeugd en Wmo. De jaarrekening laat zien dat ook afgelopen jaar onverminderd is ingezet op het inzetten op persoonlijke vervoersplannen (pvp’s). Echter is aan de andere kant ook een trend zichtbaar - die structureel van aard lijkt te zijn - m.b.t. toename van aantallen leerlingen met leerlingenvervoer. Hier dient in de begroting op te worden geanticipeerd. Ten opzichte van de begroting 2021 laat leerlingenvervoer een overschrijding van de kosten zien van € 99.700. Deze overschrijding komt enerzijds voort uit dat binnen het leerlingenvervoer sprake is van een open einde regeling. Zo is er sprake van een toename van het aantal leerlingen met leerlingenvervoer, in 2020 hadden 298 leerlingen leerlingenvervoer terwijl dit aantal in 2021 verder is toegenomen naar 366 leerlingen. Anderzijds is er ook sprake van een toename van kosten als gevolg van ritten die buiten het reguliere perceel worden gereden.

Zo is er bijvoorbeeld een nieuwe bestemming bijgekomen, waarmee ook circa € 25.000,- aan kosten gemoeid zijn. Op basis van onze huidige inschattingen gaat het hierbij om een overschrijding met een structureel karakter. Dit wordt meegenomen bij het opstellen van de volgende meerjarenbegroting.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Kinderen krijgen een passende onderwijsplek en afgestemde (jeugd)hulp/zorg Hoewel de verantwoordelijkheid voor passend onderwijs bij scholen en de samenwerkingsverbanden ligt, is de gemeente in specifieke gevallen vanuit de jeugdwet verplicht beleidsmatig af te stemmen én een bijdrage aan onderwijszorgarrangementen te leveren om zo alle leerlingen een passende ontwikkeling te kunnen bieden op school en daarbuiten.

28

Wat hebben we daarvoor gedaan  Techniek en basisonderwijs (maakplaatsen) Omschrijving (toelichting) We bieden een programma waarmee kinderen, jongeren en ook volwassenen zich kunnen ontwikkelen tot 'verkennende, ontdekkende en creatieve burgers' (maakplaatsen). Dit programma wordt aangeboden in de vestigingen van de Bibliotheek Twenterand.

 Techniek en voortgezet onderwijs Omschrijving (toelichting) In 2021 zijn er verbindingen gelegd tussen Stichting Techniek Onderwijs (STO) en de scholen vertegenwoordigd in het lokale OOGO (op overeenstemming gericht overleg). Doel is om kinderen en jongeren op tijd enthousiast te maken voor een (vervolg)opleiding in de techniek op het ROC van Twente en/of het Zone College.

Metingen Beleidsdoelen

2021 2020 2019 2018

Bron

Laaggeletterdheid is afgenomen Aantal peuters dat wordt bereikt (zowel reguliere peuters als doelgroeppeuters (VVE))

452

418

313

170 Opgave instellingen

Aantal cursisten die een taalcursus volgen bij het ROC

42

38

40

50

ROC

Aantal cursisten aangemeld via Taalpunt

18*

31

90

37

Taalpunt

Aantal leerlingen leerlingenvervoer

366

298

282

* Het aantal is lager als gevolg van corona

29

Doelenboom Jeugd Doelenboom

Inhoudelijk perspectief Met de meeste jeugdigen en gezinnen in onze gemeente gaat het goed. In het afgelopen jaar heeft de samenleving echter doorlopend te maken gehad met de invloeden van corona. Dit hebben we terug gezien in het welzijn van jeugdigen en in enkele gevallen toegenomen complexiteit in zorgvragen. Hierbij gaat het dan om zwaardere hulpvragen, bijvoorbeeld van kwetsbare gezinnen die onder nog grotere druk kwamen te staan of gezinnen waarbij het evenwicht voorheen net in balans was en door de pandemie de balans verdween en ze toch een beroep op zorg of hulp moesten doen. Voorliggende oplossingen De gevolgen van corona merken we ook aan de lichtere kant van hulpvragen, door bijvoorbeeld het aantal zorgvragen bij de huisartsen op het gebied van geestelijke gezondheid. We zijn daarom zeer content met de uitgebreide samenwerking die we met de huisartsen hebben door middel van praktijkondersteuners op dit gebied (POH-Jeugd). Gedurende het jaar hebben we het aantal uren tijdelijk uitgebreid om beter in de vraag te kunnen voorzien. Deze samenwerking tussen de huisartsen en gemeente hebben we in 2021 samen geëvalueerd. Beiden kijken we tevreden terug op onze gezamenlijke dienstverlening aan jeugdigen door middel van de POH-Jeugd functie. Veel jeugdigen moeten door middel van deze samenwerking op een passende plek komen, zo licht en dichtbij mogelijk.

Ook hebben we in 2021 onderzoek laten doen naar onze samenwerkingsrelatie met schoolondersteuningsteams in het basisonderwijs. We hebben zo beter zicht gekregen op problematiek en onderzoeken momenteel hoe we beter met elkaar kunnen samenwerken om in het belang van jeugdigen sneller hulpvragen op te lossen. In 2021 zijn ook de eerste stappen gezet om ook rond het jonge kind (0-6 jaar) te werken aan vroegsignalering door de onderlinge samenwerking te verbeteren. Na de begrotingsbehandeling van 2021 is de positieve lijn die het jongerenwerk te pakken had, helaas weer een dalende lijn geworden. De raad heeft door middel van een motie het college verzocht de herpositioneringsopdracht te beëindigen en per 2023 het jongerenwerk te laten uitvoeren door één sociaal verankerde organisatie. In 2022 zal meer duidelijk worden welke organisatie dit voor de Twenterandse jeugd gaat uitvoeren.

30

Veiligheid Als het gaat om veiligheid is Veilig Thuis Twente (VTT) in 2021 wachtlijstvrij gebleven. Regionaal blijven we uiteraard de ontwikkelingen volgen, in het bijzonder vanwege de mogelijke naweeën van corona. Het programma ‘Geweld hoort nergens thuis’ is tot een afronding gekomen. Intern zijn vanuit dit programma verschillende collega’s opgeleid tot aandachtsfunctionaris huiselijk geweld. Maatschappelijk werk heeft ook aandachtsfunctionarissen op dit gebied die beschikbaar zijn voor scholen. Met Veilig Thuis Twente hebben we voor scholen en professionals die op school werkzaam zijn een bijeenkomst georganiseerd om de meldcode opnieuw onder de aandacht te brengen en hierover in gesprek met elkaar te treden. Ook hebben we als Twenterand, en als regio, aandacht gevraagd om geweld tegen vrouwen te stoppen door mee te doen aan Orange the World. Een andere mooie mijlpaal is de start van het Kenniscentrum Mensenhandel Twente (KMT) om het hoofd te bieden aan o.a. loverboyproblematiek. Zij hebben een sterke verbinding met professionals en zijn op een laagdrempelige manier te consulteren. Regio en geïndiceerde hulp 2021 was het laatste formele jaar van de Twentse aanpak om transformatie binnen het jeugddomein aan te jagen. Het gedachtegoed van de transformatie blijft uiteraard onder ons, met die bril blijven we naar toekomstige ontwikkelingen kijken.

In 2021 zijn veel transformatieplannen verder uitgewerkt, een deel krijgt nog een vervolg in 2022, vooral rondom onderwijs en zorg. Waardevolle opbrengsten van deze tafels zijn de jeugdbeschermingstafels en de Twentse monitor van de jeugdbeschermingsketen. Hierdoor zijn jeugdigen en ouders beter betrokken en is er beter zicht op hoe de keten rondom deze gezinnen vereenvoudigd kan worden. Een andere mijlpaal is de regiovisie op het gebied van jeugdhulp. Deze is tot stand gekomen door overleg met o.a. jeugdigen, zorgaanbieders en gemeenten. Hiermee voldoet ook Twenterand aan afspraak vanuit de VNG om per regio een visie vast te stellen.

Beoogd maatschappelijk effect Evenwichtig opgroeiende jeugd, die actief deelneemt aan de maatschappij.

Doel: Er zijn voldoende ontwikkelingsmogelijkheden voor de jeugd op alle leefgebieden De meeste jeugdigen groeien probleemloos op, ouders zijn hiervoor als eerste verantwoordelijk. Daarnaast zijn er voldoende voorzieningen op het gebied van sport, welzijn, cultuur, educatie, gezondheid en vrije tijd waarin de Twenterandse jeugd zich kan ontwikkelen.

Doel: Er is preventie van problemen bij jeugd De gemeente wil voorkomen dat lichte opvoed- of opgroeivragen uitgroeien tot zorgvragen.

Doel: Waar nodig is er ondersteuning en zorg voor jeugdigen en ouders Voor ouders en jeugdigen waarvoor het niet vanzelfsprekend is dat alles vanzelf goed verloopt, is aanvullende ondersteuning of zorg nodig om ook voor hen de kans om evenwichtig op te groeien mogelijk te maken of te vergroten. We streven naar effectieve en efficiënte ondersteuning en zorg waarmee we de eigen kracht van ouders en jeugdigen versterken met als doel dat ze zo snel mogelijk en zo goed mogelijk hun eigen leven (weer) vorm kunnen geven. De gemeente heeft op grond van de Jeugdwet een jeugdhulpplicht, die waarborgt dat jeugdigen de hulp ontvangen die zij nodig hebben. Met deze verantwoordelijkheden heeft de gemeente meer instrumenten in handen om hierop te sturen.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Er is een betrokken en draagkrachtige sociale omgeving Door de betrokkenheid van de sociale omgeving bij hun buurt en hun jeugd te vergroten, kunnen deze positieve krachten in de sociale omgeving ingezet en uitgebouwd worden voor een positief leefklimaat.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Stimuleren gezond leef- en groepsgedrag. Omschrijving (toelichting)

31

De jongerenwerkers hebben leefstijl bevorderende activiteiten georganiseerd. Ze hebben onder andere weerbaarheidstrainingen aangeboden aan jongeren om ze weerbaarder te maken. Daarnaast zijn diverse voorlichtingen aangeboden aan scholen.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Er zijn voor alle jeugdigen voldoende toegankelijke basisvoorzieningen gericht op activering en preventie De gemeente draagt zorg voor voldoende toegankelijke basisvoorzieningen op het gebied van welzijn, sport en cultuur. De voorzieningen dragen eraan bij dat jeugdigen zich zo goed mogelijk kunnen ontwikkelen, op een zinvolle en leuke manier hun vrije tijd kunnen besteden en prettig en veilig kunnen wonen in Twenterand.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Subsidiëren en afspraken continueren op het gebied van jongerenwerk en straathoekwerk Omschrijving (toelichting) Na de begrotingsbehandeling van 2021 is de positieve lijn die het jongerenwerk te pakken had, weer een dalende lijn geworden. Het college heeft een laatste poging gedaan de partijen weer bij elkaar te brengen en een kans te bieden het college te overtuigen dat de organisaties door samenwerking resultaten voor jongeren kunnen bereiken. Dit is niet geslaagd. De raad heeft hierop in juli 2021 door middel van een motie het college verzocht de herpositioneringsopdracht te beëindigen en per 2023 het jongerenwerk te laten uitvoeren door één sociaal verankerde organisatie. In 2022 zal meer duidelijk worden welke organisatie dit voor de Twenterandse jeugd gaat uitvoeren.

 Tweede jongereninloop Vriezenveen Omschrijving (toelichting) Er is geen tweede jongereninloop in Vriezenveen gerealiseerd. Het eerste halfjaar is geprobeerd de samenwerking tussen de jongerenwerkorganisaties alsnog te laten slagen. Inmiddels is de samenwerkingsopdracht gestopt en zal er in 2023 één jongerenwerkorganisatie voor het complete jongerenwerk komen. Dan zal opnieuw bekeken worden hoe de inlopen worden vormgegeven.

 Zorgen voor optimale benutting van gemeentelijke regelingen door gezinnen Omschrijving (toelichting) De tendens bij het jeugdsport en cultuurfonds is dat er minder gebruik van wordt gemaakt, de beoordeling en afrekening vindt plaats in 2022.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Er is een sluitende keten van tijdige vroegsignalering en doorgeleiding naar ondersteuning en zorg Inzet op preventie, vroegtijdig signaleren en waar nodig doorgeleiden naar vormen van ondersteuning en zorg, zijn van groot belang om erger te voorkomen. Met de aanpak Ketenregie is er één samenhangende en sluitende keten voor het signaleren, oppakken en aanpakken van vragen en problemen. Ook vrijwilligersorganisaties worden hierbij betrokken, omdat het van belang is dat ook in de vrije tijd risicosignalen kunnen worden opgemerkt en doorgeleid.

Wat hebben we daarvoor gedaan  In stand houden en verbeteren van de huidige netwerksamenwerking. Omschrijving (toelichting) In 2021 hebben we door middel van een afstudeeronderzoek en de Twentse ontwikkeltafels voor transformatie beter zicht gekregen op de samenwerkingen rondom scholen. Hierdoor zijn we met basisscholen maar ook gastouders, voorscholen, schoolgericht maatschappelijk werk en de jeugdgezondheidszorg in gesprek over hoe we in het belang van kinderen en ouders signalen eerder kunnen delen. Ons doel is om hulpvragen in een zo vroeg mogelijk stadium op te lossen. De ontwikkelingen in de kernteams blijven we volgen door middel van een combinatie van data en dialoog met de deelnemende professionals uit het voorliggend veld en de gemeentelijke toegang.

32

Wat hebben we bereikt Subdoel: Jeugd in (tijdelijk) kwetsbare posities wordt ondersteund Een deel van de jeugdigen kent problemen of loopt tijdens het opgroeien (tijdelijk) tegen problemen aan. Ondersteuning op maat van deze kwetsbare jeugdigen is dan nodig.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Beschikbaar stellen en toewijzen van jeugdhulp Omschrijving (toelichting) Versterking toegang We hebben onze gemeentelijke toegang in 2021 versterkt door tijdelijk externe uren in te kopen in deskundigheid. We hebben hierbij gebruik gemaakt van een gedragswetenschapper. Momenteel oriënteren we ons op een vaste invulling voor deze deskundige functie. De arbeidsmarkt is echter krap, dit merken we ook als we hier in samenwerking met andere Twentse organisaties op willen samenwerken. Ontwikkeling aanbieder Door de gemaakte afspraken rondom de weinig voorkomende hoog specialistische zorg is er stabiliteit en continuïteit van zorg gewaarborgd. De zorg voor de meest kwetsbare kinderen heeft blijvende aandacht vanwege het wissende verloop in het aantal plaatsingen, de mogelijkheden tot ambulantisering, de noodzaak tot het ten alle tijden beschikbaar houden van deze zorgvorm in relatie tot de huidige problematiek rondom de wachtlijsten.

 Expertisecentrum Duurzame Gezinsvormen Omschrijving (toelichting) De behoefte aan opvang in pleeggezinnen en gezinshuizen blijft onverminderd groot. Daardoor is en blijft de werving van extra pleeggezinnen en gezinshuizen op de agenda staan. Ten behoeve van de werving is gemeente Twenterand aangesloten bij de landelijke Week van de Pleegzorg om aandacht te besteden aan het tekort aan pleegouders. Naast aantallen is er lokaal en regionaal aandacht voor de kwaliteit van de deze verblijfsvorm om een zo duurzaam mogelijke plaatsing tot stand te brengen. Het expertisecentrum duurzame gezinsvormen is in de oorspronkelijke bedoeling in 2021 niet gerealiseerd. Echter hebben we lokaal de voorliggende kansen aangegrepen om op diverse onderdelen aandacht te hebben voor deze zorgvorm.

 Afspraken maken en beheren met instellingen, zorgaanbieders, huisartsen en Raad voor kinderbescherming Omschrijving (toelichting) Om jeugdigen goed te kunnen ondersteunen is het van belang dat alle partijen constructief met elkaar samenwerken. Hiervoor zijn diverse gesprekken met instellingen gevoerd, zodat er afspraken gemaakt kunnen worden over de samenwerking. Instellingen waar in 2021 gesprekken mee zijn gevoerd en afspraken mee zijn gemaakt zijn partijen uit ons voorliggend veld, onderwijs, geïndiceerde zorg en jeugdbescherming. Belangrijke signalen in 2021 zijn te omschrijven als psychische problemen ten gevolge van corona en de wachttijden in de geestelijke gezondheidszorg (GGZ). Hierop hebben we besloten de uren voor POH - Jeugd tijdelijk uit te breiden.

 Doorontwikkeling POH Jeugd GGZ Omschrijving (toelichting) De praktijkondersteuner geestelijke gezondheidszorg (GGZ) Jeugd is al enige tijd in bijna alle huisartsenpraktijken actief om jeugdigen met lichte problematiek te helpen. De praktijkondersteuner (POH-er) helpt de jeugdige ter plekke of verwijst hen naar het voorliggend veld of naar de geïndiceerde hulp. In juli 2021 is de ondersteuning van de POH JGGZ geëvalueerd. Er is geconcludeerd dat de praktijkondersteuners voor jeugdigen laagdrempelig zijn waardoor zij dicht bij huis en over het algemeen relatief snel geholpen kunnen worden. De snelheid was in juli een punt van aandacht en is te verklaren door overbruggingszorg die POH-ers leveren i.v.m. wachttijden in de GGZ. Hiernaast wat het te verklaren doordat er toenemende psychische klachten waren ten gevolge van corona, hiervoor is een tijdelijke financiering beschikbaar gesteld vanuit corona gelden. Om structureel tot snellere doorstroom te komen is er gesproken over taakafbakening. Hiernaast is geconcludeerd dat de samenwerking verbeterd kan worden door middel van (nieuwe) procesafspraken en een vernieuwd samenwerkingsconvenant.

33

 Kenniscentrum Mensenhandel Twente Omschrijving (toelichting) Het Kenniscentrum Mensenhandel Twente (KMT) is in 2021 succesvol van start gegaan. In de eerste zes maanden dat het KMT actief is zijn 57 casussen behandeld, regiobreed. In veruit de meeste gevallen is het slachtoffer een vrouw (48 keer). De gemiddeld leeftijd is 28 jaar. In 17 gevallen was de situatie dusdanig ernstig dat het slachtoffer verplaatst is naar een veilige plek. Verder zijn bewustwordingsbijeenkomsten georganiseerd voor en met partners, is een triagetafel opgezet samen met de politie en een pilot met Veilig Thuis Twente.

 Regionale ontwikkelingen Omschrijving (toelichting) Twentse transformatie 2021 was het laatste formele jaar van de Twentse aanpak om transformatie binnen het jeugddomein aan te jagen. Het gedachtegoed van de transformatie blijft uiteraard onder ons, met die bril blijven we naar toekomstige ontwikkelingen kijken. In 2021 zijn veel transformatieplannen verder uitgewerkt, een deel krijgt nog een vervolg in 2022, vooral rondom onderwijs en zorg. De jeugdbeschermingstafels, de jeugdbeschermingsmonitor zijn successen in 2021 gebleken. Zorgfraude Ook is er lokaal en regionaal een integrale aanpak ontstaan rondom zorgfraude. Regionaal zijn de aanbestedingsbestekken aangescherpt ten behoeve van zorgfraude. De inschrijvingen zijn vooral strenger aangepast rondom locatie en diploma's. Regiovisie Jeugdhulp Twente In 2021 is hard gewerkt aan de regiovisie Jeugdhulp voor Twente. De regiovisie gaat onder andere in op onderscheid tussen lokaal en regionaal als het gaat om de inkoop van hulp. Bij de regiovisie zijn 8 leidende principes geformuleerd die in 2022 concreter worden gemaakt.

 Veilig Thuis Twente Omschrijving (toelichting) Veilig Thuis Twente (VTT) is het advies- en meldpunt huiselijk geweld en kindermishandeling in Twente. Na een moeilijke periode met wachtlijsten als gevolg van een verbeterde meldcode werkt VTT al sinds eind 2020 wachtlijstvrij. Werkprocessen werden efficiënter en extra personeel was benodigd. De verhoogde gemeentelijke bijdrage van € 31.400 hiervoor, zoals beschreven in de begroting van 2021, heeft uiteindelijk geen doorgang gevonden. Vanuit het Rijk werden extra middelen uitgekeerd aan de centrumgemeente Enschede. Zij heeft in overleg met de andere Twentse gemeenten besloten een deel van dit geld in te zetten voor Veilig Thuis Twente. Hierdoor waren de extra gemeentelijke bijdragen niet meer noodzakelijk.

 Jeugdbeschermingstafels Omschrijving (toelichting) Als de veiligheid van een kind of van de samenleving in het geding is, kan de kinderrechter verplichte maatregelen (gedwongen kader) voor jongeren of ouders opleggen. Deze maatregelen zijn jeugdbescherming of jeugdreclassering. Het gaat dan bij jeugdbescherming bijvoorbeeld om het onder toezicht stellen van ouders in de opvoeding of het uit de ouderlijke macht zetten. Het is van belang dat wanneer er zorgen zijn over de veiligheid van een kind, het gezin betrokken is bij de totstandkoming van de beslissingen die genomen worden. Eerder werden ouders te weinig betrokken. Ook was de afstemming binnen de keten niet altijd goed. Alle 14 gemeenten hadden ieder apart (werk)afspraken met Veilig Thuis Twente, de Raad voor de Kinderbescherming en de 3 gecertificeerde instellingen (GI’s) over de toegang tot dit gedwongen kader. De manier van toeleiden naar het gedwongen kader is nu eenduidig moeten zijn binnen de regio. Een regionale werkwijze voor jeugdbeschermingstafel(s) is hier een oplossing voor en zijn het afgelopen jaar getest met een zogeheten pilot. De resultaten van de evaluatie zijn positief. In 2022 wordt gekeken hoe de tafels structureel kunnen worden gemaakt.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Er is een veilige opgroei- en opvoedsituatie in gezinnen Ouders voeden hun kinderen op en zijn als eerste verantwoordelijk voor de wijze waarop de kinderen opgroeien. Niet alle ouders zijn in staat dit zonder advies en/of (tijdelijke) ondersteuning te doen, deze is voor ouders aanwezig.

34

Wat hebben we daarvoor gedaan  Informeren en adviseren in opgroei- en opvoedsituaties door het subsidiëren van partners in het CJG Omschrijving (toelichting) Vanuit kansrijke start zijn er mooie stappen gezet om de verloskundigen te helpen hun weg te vinden in alle lokale sociale netwerken. Ook vanuit de Twentse ontwikkeltafel 'Het Jonge Kind' is feedback ontvangen hoe de lokale samenwerking rondom de leeftijd 0-6 jaar beter vorm gegeven kan worden. In 2022 hopen we hier de eerste vruchten van te plukken.

Metingen Beleidsindicatoren

2021

2020

2019

2018

2017

2016

Bron

42

56

70

99*

140*

Stichting ZorgSaam Twenterand (SZT)

34

64

82

108

63

Voor alle jeugdigen zijn er voldoende en toegankelijke voorzieningen Aantal activiteiten dat door jongeren zelf wordt georganiseerd bij St. Zorgsaam Twenterand (SZST)

100

Waar nodig is er ondersteuning en zorg voor jeugdigen en ouders Aantal bezoekers CJG Loket Aantal Bezoekers website Loes.nl

21

326.273 364.566 337.134 296.265 333.714 322.316**

SZT SZT/GGD

Aantal uitgevoerde trajecten BOR

3

3

5

4

8

7***

Humanitas

Aantal uitgevoerde trajecten Homestart

0

1

2

1

4

1***

Humanitas

117

104****

SZT

Er is een sluitende keten van tijdige vroeg signalering en doorgeleiding naar ondersteuning en zorg Aantal jongeren gemeld in het zorgnetwerk door SZT

125

74

46

57

Aantal individuele coaching plannen door SZT

28

17

20

13

18

31

SZT

Aantal jeugdige/jongvolwassen vrijwilligers dat betrokken is bij het jongerenwerk van SZT

157

24

108

188

215

197

SZT

Kwetsbare jeugd incl. jeugdgroepen wordt/ worden ondersteund

Een overzicht van vrij toegankelijke voorzieningen per kern.

1

1

1

gereed

-

Totaal aantal jeugdhulpvoorzieningen*****

1040

1292

-

-

-

-

Interne systemen

totaal aantal jeugdigen uniek

661

733

717

951

874

822

Interne systemen

Er is een expertisecentrum duurzame gezinsvormen gerealiseerd

Nee

Nee

er is een regionaal meldpunt loverboyproblematiek / mensenhandel Twente gerealiseerd

Ja

Nee

De vier jeugdwelzijnorganisaties zijn betrokken bij herpositionering jongerenwerk hebben gezamenlijke werkafspraken gemaakt

Nee

Ja

* In samenwerking met professionals. ** Bezoekers worden niet meer per gemeente geregistreerd, voor 2013 werd dit nog wel gedaan. *** Zowel koppelingen als consulten **** 2016 laat een explosieve groei zien, dit heeft enerzijds te maken met de manier van registreren, anderzijds is er een toename van jongeren (tot 23 jaar) én van ouders, die steeds meer be-kend zijn met de functie van het jongerenwerk in de preventieve sfeer, en contact zoeken met en een beroep doen op jongerenwerkers bij (beginnende) problemen. ***** het betreft het aantal indicaties per jaar voor zorg en natura en persoonsgebondenbudget tesamen

35

Doelenboom Ontwikkelprogramma Transformatie Sociaal Domein Doelenboom

Inhoudelijk perspectief Het doel van het ontwikkelprogramma transformatie is om samen met onze inwoners en samenwerkingspartners te komen tot nieuwe oplossingen, nieuwe vormen van samenwerking en ondersteuningsvormen, met als doel het nog beter, efficiënter en doelmatiger ondersteunen van inwoners die dit nodig hebben. Dit deden en doen we op basis van een visie in combinatie met ervaringen uit de praktijk. We willen het transformatieproces gezamenlijk met alle betrokkenen afleggen.

Beoogd maatschappelijk effect Onze inwoners zijn zelf- en samenredzaam. Zij maken gebruik van de voorzieningen binnen de gemeente, licht waar mogelijk, zwaar waar nodig.

Doel: Omkijken naar elkaar Voor onze inwoners willen we een betrokken sociale omgeving en sterke netwerkstructuur. Een omgeving en structuur waarin iedereen gezien wordt. Waar inwoners bereid zijn om anderen die dat nodig hebben (tijdelijk) te helpen, zowel informeel als professioneel. Een sterke sociale omgeving en netwerkstructuur werken preventief voor alle inwoners en dragen bij aan vroegsignalering.

Doel: Thuis is het fijn en veilig Over het algemeen willen mensen het liefst zo lang mogelijk thuis blijven wonen, in de vertrouwde eigen woon- en leefomgeving. Dit geldt niet alleen voor ouderen, maar ook voor jeugdigen, chronisch zieken of mensen met een beperking. Dit betekent wel dat er soms ondersteuning nodig is om fijn en veilig thuis te kunnen blijven wonen. Voor mensen die het nodig hebben organiseren we dichtbij zorg en ondersteuning. In het uiterste geval wordt gekeken naar een andere geschikte woonplek, maar altijd ‘zo thuis mogelijk.’

36

Doel: Iedereen doet mee In Twenterand willen we dat iedereen mee kan doen in de samenleving. De meeste inwoners hebben een sociaal netwerk en zorgen voor hun eigen levensonderhoud. Maar niet voor iedereen is werken en/of meedoen aan de samenleving vanzelfsprekend. Dit omdat ze te maken hebben met belemmeringen als gevolg van een fysieke of verstandelijke beperking, psychische problematiek of schulden. Of omdat ze als nieuwkomer pas in Nederland zijn en zich de taal en gebruiken nog eigen moeten maken. Mocht dit niet op eigen kracht kunnen dan werken we eraan om de belemmeringen voor onze inwoners weg te nemen. Meedoen in de samenleving is immers voor iedereen belangrijk. Het betekent toegang tot middelen en ondersteuning om jezelf te kunnen redden, een sociaal leven en ruimte voor ontspanning hebben en er zijn voor je naasten.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Welzijn wordt ingezet als middel om de eigen kracht te versterken Wat hebben we daarvoor gedaan  Verstevigen sociale infrastructuur/voorliggend veld Omschrijving (toelichting) Ten behoeve van de effectiviteit/versterking van het voorliggend veld is voor 2021 €75.000,gereserveerd. Dit is vooral bedoeld om de toegenomen vraag - door verschuiving van tweedelijnszorg naar het voorveld - op te vangen, hetgeen een bewust effect is van ons beleid. Deze middelen worden gedekt uit de reserve Sociaal Domein. Hiermee zijn onder meer incidentele subsidies verstrekt aan de voorliggende partners.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Nadelige gevolgen van echtscheidingen voorkomen en beperken Wat hebben we daarvoor gedaan  Ontwikkeling Scheidingsloket Omschrijving (toelichting) Bij de behandeling van de programmabegroting is de raad akkoord gegaan met een verlenging van deze pilot tot en met september 2022. Dienstverlening op dit terrein blijft onverminderd noodzakelijk, omdat het aandeel complexe en vechtscheidingen stevig aanwezig blijft in de uitvoering. Regionaal is er binnen de ontwikkeltafels Transformatie Jeugdhulp bij Samen14.nl ook extra aandacht voor dit thema gerealiseerd in 2021 middels Scheiding op School en verbetering Triage. Deze pilots lopen af in 2022.

37

Wat heeft het gekost Overzicht van baten en lasten Sociaal Domein Realisatie begrotingsjaar

Raming begrotingsjaar na wijziging

Raming begrotingsjaar voor wijziging

Incidenteel gerealiseerd in boekjaar

Doelenboom sociale zaken Lasten

18.040.627

17.332.455

20.310.670

0

Baten

-15.248.839

-14.385.875

-13.905.855

0

2.791.788

2.946.580

6.404.815

0

Lasten

11.079.523

12.012.396

12.288.222

125.486

Baten

-4.637.057

-4.012.353

-3.197.883

0

Saldo van baten en lasten

6.442.466

8.000.043

9.090.339

125.486

Lasten

2.079.952

2.044.044

1.920.422

11.102

Baten

0

0

0

0

2.079.952

2.044.044

1.920.422

11.102

25.000

Saldo van baten en lasten Doelenboom maatschappelijke ondersteuning

Doelenboom gezondheidszorg

Saldo van baten en lasten Doelenboom onderwijs Lasten

4.478.798

4.073.806

4.453.855

Baten

-1.363.975

-1.041.215

-997.675

0

Saldo van baten en lasten

3.114.823

3.032.591

3.456.180

25.000

Lasten

19.242.204

18.146.532

16.477.049

146.724

Baten

-516.718

-626

-626

-468.481

18.725.486

18.145.906

16.476.423

-321.757

Doelenboom jeugd

Saldo van baten en lasten Totaal programma lasten

54.921.104

53.609.233

55.450.218

308.312

Totaal programma baten

-21.766.589

-19.440.069

-18.102.039

-468.481

Totaal saldo van baten en lasten

33.154.515

34.169.164

37.348.179

-160.169

56.099

0

0

0

1.010.077

120.116

-309.365

-125.486

-7.274

-14.142

-14.142

-11.102

Mutaties reserves db onderwijs

-269.540

-242.747

-235.103

-25.000

Mutaties reserves db jeugd

-79.080

-68.500

0

321.757

Mutaties reserves db sociale zaken Mutaties reserves db maatschappelijke ondersteuning Mutaties reserves db gezondheidszorg

Totaal mutatie reserves

710.281

-205.273

-558.610

160.169

Geraamd resultaat

33.864.797

33.963.891

36.789.569

0

gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten

-1.014.649

Wat heeft het gekost Het gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten op programma Sociaal Domein is € 1.014.649 lager dan geraamd. Dit verschil wordt onder andere veroorzaakt door onderstaande gegevens. Sociale Zaken • De kostenontwikkeling op het terrein van het inkomensdeel Participatiewet zijn lager dan begroot. Er is een voordeel op de rijksbijdrage van € 175.000. De kosten van loonkostensubsidie zijn hoger door de toegenomen doelgroep. Er is sprake van een eenmalig voordeel op de uitvoeringskosten van

38

de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) van € 54.000, omdat de werkelijke kosten lager waren dan de norm vanuit het Rijk. Per saldo is sprake van een voordeel van € 100.000 op het I-deel • De kosten van minimabeleid zijn onderschreden met € 25.000. De extra middelen voor de Agenda schulden zijn niet volledig besteed doordat er sprake was van een lager aantal aanvragen en vanwege aanlooptijd die nodig was om afspraken te implementeren met de uitvoerende instellingen binnen de Agenda, ook corona heeft hier een effect gehad. De reserve minimabeleid komt hiermee op € 59.000. • De kosten voor implementatie nieuwe Inburgeringswet zullen doorlopen in 2022, onderschrijding tov rijkbijdrage is voor € 30.000 in de reserve gestort. De kosten van maatschappelijke begeleiding zijn overschreden met € 25.000, dit komt omdat het Rijk de t+1 systematiek gebruikt voor de bekostiging. Wij verwachten dat dit tekort in 2022 gecompenseerd wordt. • De totale kosten voor WSW zijn conform begroting. De kosten van corona van € 50.000 worden gedekt door de Rijksbijdrage corona. MO • De kosten 2021 van huishoudelijke ondersteuning kent een beperkte afwijking tov de berap (€ 50.000).

Daarnaast is er sprake van incidentele meevaller (€ 175.000) doordat er minder facturen binnen zijn gekomen over 2020 in 2021 (overloop van 2020 naar 2021) dan waar vorig jaar bij de jaarrekening rekening mee was gehouden. Consequentie is dat nu minder middelen uit de reserve onttrokken hoeven te worden dan verwacht bij de berap. • De kosten voor Wmo Begeleiding vallen € 705.000 lager uit dan waar in de berap rekening mee werd gehouden. Belangrijkste verklaring is een daling van het aantal cliënten met Wmo Begeleiding in 2021 t.o.v. 2020. In het bijzonder in Q4 van 2021 als gevolg van de corona-lockdown. De daling is vooral zichtbaar bij de zorgproducten op het gebied van ambulante hulpverlening. De onderschrijding resulteert in een lagere onttrekking uit de reserve. Verdere toelichting zie tekst doelenboom MO • Omdat de kosten van sociaal domein al reëel geraamd waren, is de bijstelling van de integratie uitkering voogdij 18+ vrijgevallen in het saldo. • Voor Wmo Voorzieningen werd bij de berap 2021 rekening gehouden met een verwacht tekort ten opzichte van de begroting 2021. Het saldo voor Wmo voorzieningen over 2021 komt uit op een voordelig saldo van € 65.000. Dit wordt verklaard door lagere kosten m.b.t. vervoersvoorzieningen en rolstoelen. Aan de andere kant is er voor woningaanpassingen wel sprake van meerkosten.

Saldo is verrekend met de reserve sociaal domein (per saldo minder grote uitname dan verwerkt bij de berap) Gezondheidszorg • Er zijn extra kosten gemaakt ivm corona voor € 33.000; deze kosten worden gedekt binnen de rijksmiddelen voor corona. Onderwijs • Er heeft een onderschrijding plaatsgevonden op de zogenaamde Asscher-middelen € 50.000; Een deel van dit budget is ingezet voor kinderopvang met Sociaal Medische Indicatie. • De kosten van het leerlingenvervoer zijn in 2021 € 99.700 hoger dan begroot. Deze overschrijding komt door een toename van het aantal leerlingen met leerlingenvervoer. Voor verdere toelichting zie de doelenboom Onderwijs. Jeugd • Jeugdhulp kent een overschrijding van 5.000 (afgerond) ten opzichte van de berap. • We hebben van centrumgemeente Almelo € 468.500 ontvangen inzake beschermd wonen. In de afgelopen jaren zijn in de regio minder kosten gemaakt dan de ontvangen rijksbijdrage. De verschillen zijn verdeeld over de regio. Deze middelen zijn benodigd voor doorontwikkeling en doordecentralisatie beschermd wonen (een wettelijke verplichte taak), daarom zijn deze gelden in de reserve Sociaal domein gestort.

39

Programma Ruimte

40

Inleiding Programma Ruimte Inleiding De opgaven voor het programma ruimte lagen met name op het gebied van veranderde wet- en regelgeving als ook aankomende wetswijzigingen, klimaatverandering en toekomst bestendig wonen. Over de 2 laatst genoemde thema's zijn afspraken gemaakt tussen overheden in het Interbestuurlijk Programma en het Klimaatakkoord. Voor onze gemeente was de realiteit dat we op dit moment slechts in beperkt mate op deze afspraken kunnen inspelen. De klimaatthema’s (energietransitie, klimaatadaptatie en transitie naar een circulaire economie) en de invoering Omgevingswet hebben impact op inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en ook voor onze eigen organisatie. Onze ambities voor klimaat en duurzaamheid zijn in de Agenda Duurzaamheid vastgelegd. Deze ambities leidden er toe dat we samen met inwoners, ondernemers en tal van maatschappelijke partners flink de schouders eronder moeten zetten. De gemeente heeft vanuit de rijksoverheid een regierol bij de uitfasering van het gebruik van aardgas (warmtetransitie) gekregen net als in regionaal verband bij de lokale opwek van duurzame elektriciteit. Eveneens werkten we aan de (op)laadinfrastructuur en hebben aandacht besteed aan klimaatneutraal inkopen en duurzaam aanbesteden. Dit alles heeft ruimtelijk consequenties die in het Omgevingsbeleid een plek moeten krijgen.

De invoering van de Omgevingswet is uitgesteld en treedt naar verwachting begin 2023 in werking. De werkzaamheden voor de invoering van de Omgevingswet zijn in volle gang. De Omgevingsvisie 1.0 is in december door de gemeenteraad vastgesteld en vormt de strategische visie voor de lange termijn voor de gehele fysieke leefomgeving. De visie is in samenspraak met onze inwoners, ondernemers en andere betrokkenen tot stand gekomen. De woningmarkt blijft onder druk staan. In de kernen zijn weer nieuwe woningen gebouwd en op verschillende locaties zijn kavels uitgegeven. Ook was er grote belangstelling voor de kavels op het bedrijventerrein Oosterweilanden. In 2021 is het nieuwe integraal veiligheidsbeleid voor de periode 2022-2025 vastgesteld. De huidige actuele thema’s uit de doelenboom komen hier in terug.

41

Doelenboom Openbare orde en veiligheid Doelenboom

Inhoudelijk perspectief Overlast, onveiligheid en ondermijning door (georganiseerde) criminaliteit ontstaan daar waar de gelegenheid zich voordoet. Twenterand is nog steeds een leefbare en veilige gemeente te noemen. Er wordt integraal gewerkt aan het voorkomen en tegenaan van overlast, onveiligheid en ondermijning door (georganiseerde) criminaliteit. Verder is het noodzakelijk om te blijven investeren in bovenlokale samenwerking. Onveiligheid en (georganiseerde) criminaliteit stopt tenslotte niet bij de gemeentegrens. Er is een nieuwe beleidsperiode aangebroken. In 2021 is het nieuwe integraal veiligheidsbeleid voor de periode 2022-2025 vastgesteld. De bestuurlijke aanpak van (criminele) ondermijning blijft een belangrijk speerpunt, dat in het nieuwe beleid prominenter naar voren. Daarnaast zijn leefbaarheid en fysieke verloedering, zorg/jeugd/veiligheid en crisisbeheersing de belangrijkste thema's voor de komende jaren. Met de vaststelling van het nieuwe beleidsplan is door de raad goedkeuring gegeven voor een verhoging van het werkbudget. Bij de vaststelling van de begroting 2023 wordt dit structureel geregeld.

Beoogd maatschappelijk effect: Twenterand is een veilige gemeente Doel: Er is minder overlast In het Integraal Veiligheidsbeleid zijn speerpunten geformuleerd die bijdragen aan het reduceren van criminaliteit en overlast. Op deze speerpunten wordt blijvend ingezet door een gerichte aanpak.

Doel: Er is minder criminaliteit In het Integraal Veiligheidsbeleid zijn speerpunten geformuleerd die bijdragen aan het reduceren van criminaliteit en overlast. Op deze speerpunten is in 2021 ingezet door een gerichte aanpak.

Doel: Fysieke onveiligheid wordt voorkomen en/of effectief aangepakt Om fysieke onveiligheid te voorkomen en/of effectief te bestrijden is het noodzakelijk om te beschikken over een adequate organisatie op het gebied van rampenbestrijding/crisisbeheersing.

42

Wat hebben we bereikt Subdoel: Preventieve aanpak escalerende (buren)ruzies Escalerende (buren)ruzies hebben een negatief effect op de leefbaarheid en veiligheid van de woonomgeving. Met een preventieve aanpak (conflictbemiddeling) wordt ingezet op het voorkomen/tegengaan van escalatie.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Voortzetten conflictbemiddeling: inloopspreekeur en inhoudelijk behandelen van zware casuïstiek door middel van mediaton. Omschrijving (toelichting) De preventieve inzet van conflictbemiddeling bij escalerende (buren)ruzies wordt uitbesteed. Het aantal gevallen waarbij conflictbemiddeling wordt in gezet is sinds de start van de pandemie gestegen. Met Mijande Wonen is de afspraak gemaakt dat zij de helft van de kosten meebetalen als er bij een casus twee huurders van Mijande Wonen betrokken zijn.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Aanpak drugscriminaliteit en drugsoverlast De aanpak van drugscriminaliteit en drugsoverlast is onverminderd voortgezet. Het thema heeft prioriteit bij de politie en ook de gemeente Twenterand trad in 2021 handhavend op tegen drugscriminaliteit/overlast. Voor de preventieve/curatieve aanpak van drugsproblematiek wordt verwezen naar de doelenboom gezondheidszorg.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Voortzetten persoonsgerichte aanpak in samenwerking met ketenpartners Omschrijving (toelichting) In 2021 is de persoonsgerichte aanpak voortgezet, de samenwerking met de ketenpartners verloopt goed. Er speelde meer dan alleen problematiek op het gebied van drugscriminaliteit- en overlast. Zo werd er twee keer een gebiedsverbod opgelegd door de burgemeester. Ook werd er meerdere malen een grote partij illegaal vuurwerk in beslag genomen door de politie. In deze gevallen wordt zowel strafrechtelijk vanuit het OM als bestuursrechtelijk vanuit de gemeente een traject in gang gezet.

Wat hebben we bereikt Subdoel: Bestuurlijke aanpak van (georganiseerde) criminaliteit Vergunningen, subsidies, overheidsopdrachten en gangbare diensten van derden kunnen misbruikt worden voor fraude, witwassen, mensenhandel of andere illegale praktijken. De gemeente Twenterand ging dit actief tegen (o.a. op basis van de Wet BIBOB) in samenwerking met het Regionaal Informatie en Expertise Centrum Oost en andere ketenpartners.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Vergroten bewustwording van ondermijningssignalen en oppakken en aanpakken van deze signalen in samenwerking met ketenpartners Omschrijving (toelichting) In 2021 heeft de (bestuurlijke) aanpak op het gebied van Ondermijning een prominentere plek gekregen in het nieuwe Integraal Veiligheidsbeleid. Naast de lopende casuïstiek vonden er drie integrale controles plaats samen met partners zoals de Sociale Recherche Twente, Douane en Omgevingsdienst Twente. Ook namen we opnieuw deel aan de Twentse Ondermijningsweken en werd er door het RIEC Oost-Nederland een weerbaarheidsscan uitgevoerd op onze organisatie. Met de aanbevelingen van het RIEC gaan we de komende jaren aan de slag om zowel onze organisatie als de ondernemers en inwoners weerbaarder te maken tegen ondermijning.

43

Wat hebben we bereikt Subdoel: Crisisbeheersing Het college van B en W is op grond van de Wet Veiligheidsregio’s belast met de organisatie van de brandweerzorg, de rampenbestrijding/crisisbeheersing en de geneeskundige hulpverlening. Een groot aantal taken op dit terrein is op grond van deze wet overgedragen aan de Veiligheidsregio Twente.

Wat hebben we daarvoor gedaan  Organiseren oefeningen van de Twentse crisisbeheersingsorganisatie. Omschrijving (toelichting) In 2021 vonden de meeste opleiding- en trainingsactiviteiten van de Veiligheidsregio Twente digitaal plaats. In oktober vond de jaarlijkse systeemtest van de Veiligheidsregio Twente plaats in Twenterand. De burgemeester draaide als opperbevelhebber een crisisoefening in ons gemeentehuis met een op Twenterand afgestemd scenario.

 Corona-crisis Omschrijving (toelichting) Corona heeft in 2021 opnieuw een grote impact gehad op het werk. De lokale vertaling, concretisering en uitvoering van de steeds wijzigende regels en maatregelen kostte veel capaciteit, net als het informeren van de inwoners, verenigingen en ondernemers over de coronamaatregelen en de handhaving en de coördinatie van dit alles.

Metingen Beleidsdoelen

2021 2020 2019 2018 2017 2016

Bron

Aanpak woninginbraken Woninginbraken

20

30

40

45

38

67

Politie

Geregistreerde diefstal van (brom/snor)fietsen in Twenterand

42

34

52

46

65

69

Politie

0

0

0

3

n.v.t. n.v.t.

Aantal te laat verleende vergunningen voor B of C evenementen

0

0

0

eigen gegevens

Aantal controles A/B-evenementen

11

2

36

eigen gegevens

Aantal controles C-evenementen

1

1

2

eigen gegevens

Aantal controles Drank- en Horecawet (leeftijdscontrole)

4

12

16

eigen gegevens

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Twenterand&id=08295a5c-56b3-49ec-b72f-fed8d6577419