Bijlage Begroting 2024 Tubbergen.pdf
Tekst van het document
Begroting 2024
Inhoudsopgave Begroting 2024 .............................................................................................................................................. 1 Inleiding ......................................................................................................................................................... 5 Leeswijzer ...................................................................................................................................................... 7 Van perspectiefnota 2024 naar begroting 2024 ............................................................................................ 8 Inleiding ...................................................................................................................................................... 8 1. Meerjarig saldo perspectiefnota 2024 .................................................................................................... 8 2. Mutaties bestaand beleid ....................................................................................................................... 9 3. Herzien meerjarig saldo op basis van bestaand beleid ....................................................................... 14 4. Uit te werken richtingen uit de perspectiefnota 2024 ........................................................................... 15 5.
Specifieke mutaties .............................................................................................................................. 26 6. Geactualiseerd herzien meerjarig saldo .............................................................................................. 28 7. Incidenteel beschikbare algemene middelen waaronder de (belangrijkste) reserve ........................... 29 Inleiding ambitiebegroting............................................................................................................................ 33 Programma Leefbare kernen....................................................................................................................... 34 Actielijn 1 Wonen: Perspectief op woningbouw ....................................................................................... 34 Actielijn 2
Economie, arbeidsmarkt, 3 O’s, recreatie en vrijetijdseconomie.......................................... 36
Actielijn 3
Ruimte en maatschappelijke voorzieningen ......................................................................... 38
Actielijn 4
Integrale veiligheid ................................................................................................................ 40
Financiën Leefbare kernen ...................................................................................................................... 41 Programma Buitengebied in Balans ............................................................................................................ 44 Actielijn 1 Agrarische sector: Perspectief bieden aan de agrarische sector ............................................ 44 Actielijn 2 Landschap en natuur ............................................................................................................... 46 Financiën Buitengebied in Balans ............................................................................................................ 47 Programma Leefomgeving van de toekomst............................................................................................... 49 Actielijn 1
Verduurzamen - Op weg naar energieneutraal en aardgasvrij wonen en werken ............... 53
Actielijn 2
Opwek - Duurzame energievoorziening .............................................................................. 54
Actielijn 3
Duurzame Mobiliteit .............................................................................................................. 55
Financiën Leefomgeving van de toekomst............................................................................................... 56 Programma Positieve Gezondheid .............................................................................................................. 58 Actielijn 1 Zorg dichtbij en op orde ........................................................................................................... 60 Actielijn 2 Gezond in je hoofd en in je vel ................................................................................................ 61 Actielijn 3 Iedereen kan en mag meedoen ............................................................................................... 62 Financiën Positieve Gezondheid .............................................................................................................. 62
Programma Toekomstbestendige gemeente Tubbergen en ambtelijke organisatie Noaberkracht ............ 64 Actielijn 1 Samenlevingsgerichte bestuursstijl ......................................................................................... 64 Actielijn 2 Een sterk en toekomstbestendig Noaberkracht....................................................................... 66 Actielijn 3 Financieel gezond blijven ........................................................................................................ 68 Financiën Toekomstbestendige gemeente Tubbergen en ambtelijke organisatie Noaberkracht ............ 69 Basisbegroting ............................................................................................................................................. 70 Programma Bestuur & middelen .............................................................................................................. 70 Programma Dienstverlening & burgerzaken ............................................................................................ 73 Programma Veiligheid .............................................................................................................................. 75 Programma Openbare ruimte & mobiliteit ................................................................................................
79 Programma Economie.............................................................................................................................. 82 Programma Onderwijs.............................................................................................................................. 85 Programma Sport & accommodaties ....................................................................................................... 88 Programma Cultuur & recreatie ............................................................................................................... 90 Programma Sociaal domein ..................................................................................................................... 92 Programma Milieu .................................................................................................................................... 97 Programma Volkshuisvesting & ruimtelijke ordening ............................................................................. 100 Paragrafen ................................................................................................................................................. 104 Lokale heffingen .....................................................................................................................................
104 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................................ 111 Onderhoud kapitaalgoederen ................................................................................................................. 120 Financiering ............................................................................................................................................ 125 Verbonden partijen ................................................................................................................................. 128 Grondbeleid ............................................................................................................................................ 144 Bedrijfsvoering ........................................................................................................................................ 145 Wet Open Overheid (WOO) ................................................................................................................... 146 Financiele begroting .................................................................................................................................. 148 Overzicht baten en lasten ......................................................................................................................
148 Overzicht van baten en lasten per programma ...................................................................................... 150 Overzicht algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien .......................................................................... 153 Staat van incidentele baten en lasten .................................................................................................... 153 Structureel begrotingssaldo Tubbergen ................................................................................................. 159 Meerjarenbalans ..................................................................................................................................... 160 Overzicht taakvelden .............................................................................................................................. 161 Bijlagen ...................................................................................................................................................... 163 Bijlage 1: Overzicht reserves en voorzieningen ..................................................................................... 163
Bijlage 2: Vaststellen begroting .............................................................................................................. 170
Inleiding Voor u ligt de begroting 2024 van de gemeente Tubbergen die door het college van Tubbergen aan u als raad aangeboden wordt. Deze begroting heeft als basis het Coalitieakkoord gemeente Tubbergen 20222026 met de naam "En noe, met mekaar, vedan!". Het zogenaamde ambitiedeel van deze begroting is gebaseerd op de volgende 5 opgaven uit dit coalitieakkoord:
Leefbare kernen
Buitengebied in Balans
Leefomgeving van de toekomst
Positieve gezondheid
Toekomstbestendige gemeente Tubbergen en ambtelijke organisatie Noaberkracht
Om de opgaven waar we voor staan het hoofd te bieden, is een krachtige aanpak nodig. Wij willen hier mee aan de slag. Dit doen we samen met de andere partijen in de gemeenteraad, met onze inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties, met het college van burgemeester en wethouders en met de organisatie Noaberkracht. Vandaar dat we in het Coalitieakkoord gemeente Tubbergen 2022-2026 hebben gekozen voor een samenlevingsgerichte bestuursstijl. De beschrijving en de nadere uitwerking van de 5 opgaven heeft als basis het coalitieakkoord 2022-2026 en geeft de koers voor de komende 4 jaar aan. In aanvulling hierop zijn in de perspectiefnota 2024 een aantal nader uit te werken richtingen benoemd en toegelicht. De opdracht vanuit de perspectiefnota 2024 is dat deze richtingen nader worden uitgewerkt en worden betrokken bij het opstellen van de begroting 2024 waar verdere besluitvorming plaatsvindt. Het gaat hier om de volgende uit te werken richtingen (waar ook middelen aan zijn gekoppeld):
Extra inzet op preventie binnen het sociaaldomein
Behoud en versterken Maatschappelijke voorzieningen / maatschappelijk vastgoed
Behoud kwaliteit openbare ruimte met name vanuit veiligheid en toerisme
Behoud en versterken toeristische positie
Uiteraard is bij de uitwerking van deze richtingen uit de perspectiefnota ook rekening gehouden met de twee amendementen die tijdens de behandeling van deze perspectiefnota 2024 zijn aangenomen door de gemeenteraad. De nadere uitwerking van de richtingen is opgenomen in het "financiële" hoofdstuk van deze begroting 2024 waar ook de voorstellen voor besluitvorming zijn opgenomen. Daarnaast hebben we de nadere inhoudelijke uitwerking van de richtingen in termen van inspanningen en activiteiten ook opgenomen onder de betreffende ambitie/ basisprogramma. Daarnaast lopen ook de financiële gevolgen van de inflatie en dan met name de prijzen van energie als een rode draad door deze begroting 2024. We hebben meer dan € 0,7 miljoen moeten onttrekken aan de stelpost prijscompensatie om de gevolgen van de gestegen prijzen op te kunnen vangen. De inflatie en zeker ook de stijgende rente werkt ook door in de kostendekkende tarieven voor het riool en de afvalinzameling en -verwerking. Dit betekent een stijging van de lokale lastendruk. Naast de eerste financiële vertaling van het coalitieakkoord 2022-2026 wordt deze begroting 2024 ook gekenmerkt door een aantal ontwikkelingen die de nodige risico's en onzekerheden met zich meebrengen. Als eerste noemen we de druk op de migratieketen waarvan we de gevolgen, zowel op korte als ook op lange termijn, nog niet goed kunnen inschatten.
Wat we wel weten is dat deze druk voelbaar is op meerdere plekken in onze organisatie. Zowel bestuurlijk als binnen onze ambtelijke organisatie Noaberkracht.
Dat dit ook zal leiden tot druk op onze dienstverlening en voorzieningen en daarmee ook op onze begrotingspositie is welhaast een zekerheid maar valt op dit moment nog niet goed te kwalificeren en te kwantificeren. Uiteraard houden we uw raad op de hoogte van (de gevolgen van) deze ontwikkeling. Met de val van het kabinet blijft de onzekerheid over de meerjarige financiële positie van de Nederlandse gemeenten naar verwachting nog wel enige tijd voortduren. Het inmiddels demissionaire kabinet mag strikt formeel enkel nog lopende zaken afhandelen en geen omstreden zaken meer behandelen. De algemene lijn is dat zo'n kabinet zich moet beperken tot spoedeisende zaken en onderwerpen die politiek niet controversieel zijn. Het demissionaire kabinet heeft inmiddels aangegeven de besluitvorming over de financiering van gemeenten, de opschalingskorting over te laten aan een nieuw kabinet.
Leeswijzer In deze leeswijzer worden een aantal zaken toegelicht zodat u de begroting makkelijker kunt lezen. Allereerst een korte toelichting op de opbouw van de begroting. De begroting bestaat uit de volgende onderdelen: 1. De 5 opgaven uit het coalitieakkoord (de ambitiebegroting) 2. Basisbegroting: hierin komen alle reguliere en jaarlijks terugkerende zaken aan de orde. 3. De verplichte paragrafen 4. De financiële begroting 5. Bijlagen
Er is een wederzijds relatie tussen de ambitiebegroting en de basisbegroting. Er zijn namelijk zaken vanuit de basisbegroting die een directe link met de ambitiebegroting hebben en vice versa.
Projecten die voortkomen uit ambities kunnen na uitvoering en afronding structurele lasten met zich meebrengen in de beheerfase. De financiering van het project vindt plaats vanuit de ambitiebegroting (incidenteel), terwijl de structurele lasten afvloeien naar de basisbegroting en een plek krijgen onder een van de elf programma's.
Activiteiten en inspanningen (reguliere capaciteit en middelen) vanuit de basisbegroting kunnen bijdragen aan het bereiken van de doelen in de ambitiebegroting. Daarnaast kan ook (reguliere) capaciteit aan de basisbegroting worden onttrokken om te worden ingezet voor de ambities (projecten en processen).
Van perspectiefnota 2024 naar begroting 2024 Inleiding Om een gestructureerd beeld te geven van de opbouw en het verloop van het meerjarige saldo volgen we onderstaande opzet: Allereerst ziet u in paragraaf 1 het beginsaldo van deze begroting 2024 weergegeven. Dit saldo vindt zijn oorsprong in de perspectiefnota 2024 en vormt de basis waarmee verder wordt gewerkt. In paragraaf 2 schetsen we het beeld van het ontstaan van het begrotingssaldo aan de hand van de zogenaamde mutaties op de uitvoering van het bestaande (dus vastgestelde) beleid. Het herzien meerjarig saldo is vervolgens weergegeven in paragraaf 3. De uitwerking van de nader uit te werken richtingen uit de perspectiefnota 2024 is opgenomen in paragraaf 4. In paragraaf 5 staan we stil bij een aantal specifieke mutaties. Deze specifieke mutaties hebben niet in alle gevallen financiële consequenties, maar ze herbergen wel een aantal mogelijke risico’s of zijn in politiek-bestuurlijke zin zo relevant dat een nadere toelichting nodig is. In paragraaf 6 geven we een beeld van het herziene meerjarige saldo rekening houdend met de (financiele consequenties van de ) nadere uitwerking van de uit te werken richtingen uit de perspectiefnota 2024. Tot slot geven we in paragraaf 7 een overzicht van de beschikbare incidentele middelen waaronder de stand van zaken van de (belangrijkste) reserves.
1. Meerjarig saldo perspectiefnota 2024 Zoals u van ons gewend bent, zoeken we in elk van de P&C-documenten in financiële zin aansluiting bij het laatst vastgestelde document. Voor de begroting 2024 betekent dit dat we aansluiting zoeken bij het saldo van de perspectiefnota 2024. Gemeente Tubbergen
2024
2025
2026
2027
Herzien meerjarig saldo begroting 2023
1.311
2.130
-371
-407
Totaal mutaties bestaand beleid
16
105
539
-133
Verhoging OZB opbrengst naar gemiddeld niveau lokale lasten Overijssel (10%)
100
200
300
300
Totaal actualisatie coalitieakkoord 2022-2026 gemeente Tubbergen
99
99
99
99
1.526
2.534
567
-141
Herzien meerjarig saldo uit perspectiefnota 2024
Uit dit herziene meerjarig uit de perspectiefnota 2024 saldo blijkt dat er vanaf het jaar 2026 sprake is van een lager voordelig saldo. Dit wordt veroorzaakt door de onzekerheid op het gebied van de nieuwe financieringssytematiek. Het Rijk werkt met gemeenten aan een nieuwe financieringssytematiek vanaf 2026. In aanloop daarnaartoe heeft het kabinet eenmalig € 1 miljard extra in 2026 beschikbaar gesteld (zie mutaties bestaand beleid).. Voor de gemeente Tubbergen betreft dit een bedrag van € 850.000.
Door de extra eenmalige toevoeging door het Rijk aan het gemeentefonds van € 1 miljard is de meerjarige financiële onzekerheid verschoven naar het jaar 2027. Aangezien er nog steeds geen nieuws is over de nieuwe financieringssystematiek blijft de onzekerheid bij gemeenten over het financiële meerjarige beeld. Dit maakt het opstellen van een deugdelijke meerjarenbegroting bijzonder lastig. Via de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) is hier aandacht voor gevraagd wat heeft geresulteerd in een toezegging van het Rijk dat de € 1 miljard vanaf 2027 structureel wordt toegevoegd aan het gemeentefonds. Inmiddels blijkt dat deze € 1 miljard inderdaad is opgenomen in de voorjaarnota 2023 van het Rijk. De verwerking hiervan is opgenomen in de meicirculaire 2023 . De financiële vertaling van deze meicirculaire hebben we opgenomen in de volgende paragraaf "mutaties bestaand beleid". Door de val van het kabinet blijft de benoemde onzekerheid over de meerjarige financiële positie van gemeenten naar verwachting nog wel enige tijd voortduren. Er is al aangegeven dat het inmiddels demissionaire kabinet besluitvorming over de VNG resolutie, de opschalingskorting en de nieuwe financieringssystematiek van gemeenten overlaat aan een nieuw kabinet.
2. Mutaties bestaand beleid In deze paragraaf treft u een overzicht aan van de verschillende mutaties op basis van bestaand beleid. Dit kunnen autonome ontwikkelingen zijn of zaken waarover reeds besluitvorming heeft plaatsgevonden. Mutaties bestaand beleid
2024
2025
2026
2027
- hogere algemeen uitkering
2.544
2.616
1.687
2.690
- totaal te ramen (stel)posten
-2.401
-2.260
-2.040
-2.273
- totaal te ramen taakmutaties
11
12
186
187
Sociaal Domein
-487
-443
-443
-443
OZB
220
233
252
263
Lagere (af te boeken) boekwaarde school Geesteren
44
0
0
0
Reisdocumenten (10 jaarstermijn)
63
0
0
0
Areaalaanpassing
26
26
26
26
Aanpassen prijsgevoelige budgetten
-705
-705
-705
-705
Inzet stelpost prijscompensatie
705
705
705
705
Aanpassen loongevoelige budgetten
-45
-45
-45
-45
Inzet stelpost looncompensatie
45
45
45
45
Meicirculaire 2023
Hogere doorbelasting aan afval, riool en grondbedrijf
50
50
50
50
Overige kleine(re) verschillen
-10
6
15
4
Totaal mutaties bestaand beleid
60
240
-267
504
Meicirculaire 2023 Meestal verschijnen jaarlijks drie circulaires. In mei, september en december. Mei geeft de vertaling van de Voorjaarsnota van de rijksoverheid, september van de vertaling van de Miljoenennota, december rondt het uitkeringsjaar zoveel mogelijk af. De meicirculaire bevat informatie over de actualisatie van het accres op basis van de Voorjaarsnota van de Rijksoverheid en een eenmalige rijksbijdrage in 2027. De hoogte en omvang van de algemene uitkering uit de meicirculaire 2023 laat het volgende meerjarige verloop zien: Meicirculaire 2023
2024
2025
2026
2027
Hogere algemeen uitkering
2.544
2.616
1.687
2.690
Totaal te ramen (stel)posten
-2.401
-2.260
-2.040
-2.273
Totaal te ramen taakmutaties
11
12
186
187
Totaal
154
368
-167
604
Uit de meicirculaire blijkt een hogere algemene uitkering uit het gemeentefonds. Deze hogere algemene uitkering wordt naast een aantal positieve bijstellingen van de (hoeveelheids)maatstaven ook veroorzaakt door een geactualiseerd accres op basis van de Voorjaarsnota 2023. Voor het jaar 2023 is er sprake van een opwaartse bijstelling van het accres. Vanuit dit hogere accres moeten gemeenten ook de gevolgen van de loon- en prijsontwikkeling opvangen. Vandaar ook dat de bestaande stelposten voor loon- en prijscompensatie naar boven worden bijgesteld. In totaliteit moetende stelposten voor loon- en prijscompensatie worden opgehoogd met een bedrag van € 1,4 miljoen in 2024 oplopend naar een bedrag van € 2 miljoen in 2027 Voor de jaren 2024 en 2025 spelen ook de middelen uit de hervormingsagenda jeugd een belangrijke rol. Met het uitblijven van daadwerkelijke besluitvorming over deze hervormingsagenda vindt compensatie plaats via de algemene uitkering uit het gemeentefonds. Daar waar wij als gemeente Tubbergen meerjarig uitgingen van een compensatie via de algemene uitkering van € 850.000/€ 800.000 (75%) ontvangen we in 2024 € 1,15 miljoen en in 2025 € 1,13 miljoen via de algemene uitkering. Ook een belangrijke verklaring zit in een eenmalige extra rijksbijdrage in 2027 en in een tweetal specifieke mutaties die zijn verwerkt in de vorm van stelposten.
Eenmalige rijksbijdrage Het grootste positieve financiële effect uit de septembercirculaire wordt veroorzaakt door een eenmalige rijksbijdrage van het rijk voor het jaar 2027. Het Rijk werkt met gemeenten aan een nieuwe financieringssytematiek vanaf 2026. In aanloop daarnaartoe heeft het kabinet voor 2026 reeds eenmalig € 1 miljard extra beschikbaar gesteld. Dat gebeurt nu ook op incidentele basis voor het jaar 2027. Via de algemene uitkering komt € 924 miljoen beschikbaar.
Voor de gemeente Tubbergen betreft dit een bedrag van ongeveer € 0,85 miljoen. Een bedrag van € 76 miljoen wordt toegevoegd aan het BTW-compensatiefonds. Inmiddels is bekend geworden dat dit bedrag van € 1 miljard vanaf het jaar 2028 structureel wordt toegevoegd aan het gemeentefonds. Participatie De omvang van de integratie-uitkering Participatie wijzigt als gevolg van de toekenning van de loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 114,97 miljoen in 2023, aflopend naar € 95,96 miljoen in 2028). De verdeling van de bedragen per gemeente wijzigt door actualisatie van de verdeling van de Wsw-middelen. Daarnaast is sprake van wijzigingen in de verdeling van de bedragen per gemeente door aanpassing van de drempelbedragen in de verdeling van de middelen beschut werk. Met de Voorjaarsnota heeft het kabinet besloten om gemeenten te compenseren voor de bijzondere verhoging van het wettelijk minimumloon voor medewerkers in de Wsw. Voor Tubbergen betekent dit een verhoging van IU participatie in 2024 van € 209.000. Deze mutatie wordt functioneel toegevoegd aan de bestaande raming op het product Sociale werkvoorziening. Brede impuls combinatiefuncties/buurtsportcoaches Op 8 februari 2023 is de Regeling specifieke uitkering voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis 2023-2026 (SPUK-SGCS, ook wel ‘brede SPUK”) gepubliceerd.
Voor de bestaande Brede Regeling Combinatiefuncties betekent dit een wijziging van het type uitkering van een decentralisatie uitkering naar een specifieke uitkering. De inkomensoverdracht vindt niet meer plaats via het gemeentefonds, maar zal dus via de specifieke uitkering plaatsvinden. Voor Tubbergen betekent dit een structurele verlaging van de algemene uitkering van € 106.000. Hier tegenover wordt met ingang van het jaar 2023 een lagere raming van de kosten van de buurtsportcoaches op het product beleid en uitvoering sportbeleid opgenomen van eenzelfde bedrag. Taakmutaties Het saldo van de hogere algemene uitkering is geen pure “winst”. We dienen rekening te houden met de taakmutaties die benoemd zijn door het rijk. Taakmutaties zijn middelen die met een bepaald oogmerk aan het gemeentefonds zijn toegevoegd of onttrokken, maar waar geen bestedingsverplichting aan ten grondslag ligt. Wanneer ze nieuw zijn worden ze eenmalig afzonderlijk benoemd om inzicht te creëren waaraan het rijk meer of minder geld gaat besteden. Maar het uitgangspunt van de gehele algemene uitkering is en blijft dat de middelen vrij aanwendbaar zijn. Binnen de gemeente Tubbergen kennen we de lijn dat voor deze taakmutaties een stelpost wordt opgenomen in afwachting van te ontwikkelen beleid.
Zodra door college en raad wordt ingestemd met het ontwikkelde beleid kan een beroep worden gedaan op deze stelpost(en). Indien ervoor wordt gekozen geen beleid te ontwikkelen dan kan de stelpost vrijvallen ten gunste van de algemene middelen. Voor 2024 zijn er een aantal kleine taakmutaties maar ook een aantal wat grotere die hierna worden benoemd en toegelicht: Wet nieuwe procedure vaststelling verkiezingsuitslag Op 1 januari 2023 is de Wet nieuwe procedure vaststelling verkiezingsuitslagen in werking getreden. Vanaf dit uitkeringsjaar is er structureel jaarlijks € 3,3 miljoen beschikbaar voor de financiële gevolgen die de uitvoering van deze wet met zich meebrengt voor gemeenten. Voor Tubbergen een bedrag van structureel € 5.000. Dit houdt in dat er geen koppeling is met het daadwerkelijk plaatsvinden van verkiezingen in een gegeven jaar. Dit bedrag is toegevoegd aan het product verkiezingen. Verdeling structurele middelen Wet goed Verhuurderschap In het Coalitieakkoord is afgesproken dat gemeenten meer mogelijkheden krijgen om malafide verhuurderschap en discriminatie op de huurmarkt gerichter aan te pakken. Deze afspraken worden uitgevoerd in de vorm van het wetsvoorstel Goed Verhuurderschap. Het wetsvoorstel introduceert een landelijke basisnorm voor goed verhuurderschap, in de vorm van algemene regels, waaraan verhuurders en verhuurbemiddelaars zich dienen te houden.
Het Rijk stelt middelen ter beschikking om gemeenten financieel te ondersteunen bij de implementatie en uitvoering van het wetsvoorstel. De financiering bestaat uit een incidentele bijdrage van € 9,2 miljoen voor de eenmalige kosten die gemeenten maken als gevolg van de invoering van de landelijke regels en het instellen van het meldpunt. Daarnaast bestaat de financiering uit een structurele bijdrage van € 12,4 miljoen voor de structurele kosten als gevolg van de handhaving van de landelijke algemene regels en het meldpunt.
De structurele middelen worden vanaf januari 2023 uitgekeerd via de algemene uitkering, waarop deze correctie in mindering gebracht zal worden. De incidentele middelen worden via een decentrale uitkering uitgekeerd. Voor beide bedragen is een stelpost geraamd in afwachting van te ontwikkelen beleid. Eigen bijdrage huishoudelijke hulp WMO Het abonnementstarief in de Wmo 2015 wordt afgeschaft (geraamde opbrengst € 95 miljoen vanaf 2025 en in plaats daarvan wordt de inkomensafhankelijke eigen bijdrage in de Wmo 2015 heringevoerd (geraamde opbrengst € 225 miljoen vanaf 2026. Daarbij is het uitgangspunt dat zoveel mogelijk wordt aangesloten bij de vormgeving zoals die voorheen was met oog voor inkomenseffecten en het beroep dat wordt gedaan op de Wmo. Deze korting op de algemeen uitkering bedraagt voor de gemeente Tubbergen met ingang van het jaar 2026 structureel € 175.000. Hier tegenover wordt met ingang van het jaar 2026 een hogere raming eigen bijdrage WMO opgenomen van eenzelfde bedrag. Voorschoolse educatie Voor het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid ontvangen gemeenten geld via een specifieke uitkering. De voor- en vroegschoolse educatie (vve) maakt hier deel van uit. Daarnaast ontvangen gemeenten via de algemene uitkering een aanvullende bijdrage vanwege het (eerstelijns) toezicht dat de GGD’en houden.
Gemeenten hebben vanaf 2020 in stappen extra middelen ontvangen voor het (eerstelijns) toezicht vanwege het extra toezicht en handhaving. In deze circulaire is € 1,9 miljoen aan het gemeentefonds toegevoegd. Dit betreft de middelen voor het jaar 2022 (€ 1 miljoen) en 2023 (€ 0,9 miljoen). Het bedrag vanaf 2023 is structureel aangezien alle nieuwe maatregelen zijn ingevoerd. Voor Tubbergen een structureel bedrag van € 1.000. Dit bedrag is toegevoegd aan het product Kinderopvang / Sociaal Medische Indicatie (SMI). Armoedebestrijding kinderen In de decembercirculaire 2016 zijn gemeenten geïnformeerd over de € 85 miljoen die vanaf 2017 structureel beschikbaar is gesteld voor de bestrijding van de gevolgen van armoede onder kinderen. Jaarlijks vindt in de meicirculaire actualisatie plaats van de verdeling voor het jaar t+1 en verder. Dit betekent voor de gemeente Tubbergen een verlaging van het budget met structureel € 4.000. Dit bedrag is verminderd op het product minimabeleid. Sociaal Domein De hogere lasten binnen het Sociaal Domein kunnen als volgt worden gespecificeerd: Sociaal domein
2024
2025
2026
2027
Vervoer
-195
-195
-195
-195
Inzet inkoop wmo
-22
-
-
-
Voedselbank
5
5
5
5
KIT
-22
-
-
-
HO
-253
-253
-253
-253
Totaal
-487
-443
-443
-443
Vervoer Vervoer – dagbesteding WMO (€30.000) Vervoer – leerlingenvervoer (€70.000) Vervoer – regiotaxi (€95.000) De aanbesteding van het doelgroepenvervoer (van en naar dagbesteding, jeugdhulplocaties, leerlingenvervoer en incidenteel vervoer (regiotaxi)) is inmiddels afgerond. Ontwikkelingen van de afgelopen jaren hebben in deze aanbesteding geleid tot hogere tarieven voor alle vormen van vervoer. Ontwikkelingen die van invloed zijn, zijn o.a. de oorlog in Oekraïne, dat aanbieders moeten voldoen aan de gestelde duurzaamheidseisen (aansluiting bij het landelijk convenant voor zero-emissie vervoer) en er een toenemende druk is op de vervoerders door enerzijds een tekort aan chauffeurs en anderzijds een toenemende vraag voor vervoer. Daarnaast zijn de ramingen met € 49.000 verhoogd aan de hand van de geldende NEA index, Deze meerkosten zijn ten laste gebracht van de stelpost prijscompensatie. Inzet inkoop WMO De voorbereidingen voor de nieuwe inkoop van Wmo begeleiding, dagbesteding en verblijf per 2025 zijn van start gegaan. In een projectgroep werken twaalf Twentse gemeenten samen aan een strategisch inkoopdocument voor de gezamenlijke inkoop.
Om het inkoopproces goed in te richten huren we gezamenlijk van een externe projectleider in en laten we een kostprijsonderzoek uitvoeren door een extern onafhankelijk bureau voor reële tarieven voor de maatwerkvoorzieningen begeleiding, dagbesteding en verblijf. Daarnaast nemen we deel aan de projectgroep Inkoop Wmo 2025 via een financiële bijdrage voor tijdelijke inhuur ambtelijke capaciteit. De bijdrage vanuit de gemeente Tubbergen bedraagt €22.007. Kwaliteit en Integriteitsinstrument Twente (KIT) Met het Kwaliteit en Integriteitsinstrument Twente (KIT) wordt de kwaliteit en integriteit van de zorgaanbieders tijdens de inkoop Jeugd en Wmo 2025 beoordeeld voorafgaand op de gunning. De beoordeling vindt plaats op basis van de door de zorgaanbieders aangeleverde informatie, de uitvoering van de Bibob toets en de risicoscan. KIT vervangt het barrière model dat tot nu toe door Twentse gemeenten werd gebruikt. Met KIT toetsen de gemeenten de aanbieders vooraf op kwaliteitseisen waarmee een juiste besteding van de zorggelden wordt bereikt. Tevens wordt KIT op alle segmenten van de inkoop Jeugd en Wmo (onderdelen begeleiding, dagbesteding en verblijf) integraal ingezet. Hiermee wordt voorkomen dat malafide aanbieders naar een ander segment, met een mindere controle, kunnen overstappen.
Op alle segmenten van de inkoop Jeugd en Wmo (begeleiding, dagbesteding en verblijf) zijn naar verwachting in totaal 25 Fte beoordelaars nodig vanuit alle Twentse gemeenten. De benodigde inzet van mensen en middelen zijn verdeeld volgens de gebruikelijke verdeelsleutel van aantal inwoners per gemeente. De totale benodigde extra inzet van ambtelijke capaciteit KIT is voor Noaberkracht 1,84 Fte. Voor gemeente Tubbergen gaat het om inzet van 0,82 Fte voor een periode van 6 tot 8 weken, oftewel een bedrag van € 22.180,-. Huishoudelijke ondersteuning De stijging voor Huishoudelijke Ondersteuning is te verklaren door de nieuwe tarieven per 2024 vanwege een nieuwe inkoop. Daarnaast houden we op basis van historische aantallen rekening van een stijging van het aantal cliënten in 2024. We nemen een indexatiepercentage van 5,6% mee (volgens de CPI index). De kosten hiervan ten bedrage van € 128.000 brengen we ten laste van de stelpost prijscompensatie. Mocht de werkelijke index hoger of lager uitvallen, dan stellen we die bij in het programmajournaal. Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) en Jeugd De te verwachten kosten binnen de WMO en jeugd verwachten we op te kunnen vangen binnen de bestaande ramingen. Wel nemen we een indexatiepercentage van 5,6% mee (volgens de CPI index).
De kosten hiervan voor de WMO ten bedrage van bijna € 100.000 en de jeugd ten bedrage van ruim € 185.000 dekken we via de stelpost prijscompensatie. Mocht de werkelijke index hoger of lager uitvallen, dan stellen we die bij in het programmajournaal.
Onroerende Zaak Belasting (OZB) Deze hogere opbrengst betreft vooral de hogere indexering. De daadwerkelijk doorgevoerde indexering conform het consumentenprijsindexcijfer (cpi) over de periode juni-juni komt uit op 5,4%. Meerjarig gingen we uit van een index van 2%. Deze hogere index levert voor de OZB opbrengsten een meeropbrengst op. Reisdocumenten Vanaf 9 maart 2014 zijn paspoorten en de identiteitskaart (ID kaart) voor personen vanaf 18 jaar 10 jaar geldig. Dit heeft in 2014 (10 jaar geleden) geleid tot een ware piek in het aantal verstrekkingen van paspoorten en ID-kaarten. Dit betekent dat al deze verstrekte documenten in 2024 moeten worden vervangen. Naar verwachting gaat het om ruim 3.000 documenten. Rekening houdend met de af te dragen leges aan het rijk levert dit in 2024 een extra inkomst op van ongeveer € 80.000. Om de piek in werkzaamheden te kunnen opvangen is voor beide gemeenten ongeveer een halve FTE aan extra capaciteit benodigd. Het aandeel van de gemeente Tubbergen hierin is € 17.000. Areaalaanpassing / volumeontwikkeling In onze (meerjaren)begroting houden we rekening met een jaarlijkse structurele stelpost voor areaalaanpassing (volumeontwikkelingen) van € 30.000. Voor het jaar 2024 bedragen de kosten als gevolg van de groei van het areaal op het gebied van vooral groen en grijs (wegen) bijna € 4.000.
Dit betekent dat een bedrag van € 26.000 kan terugvloeien naar de algemene middelen. Aanpassen prijsgevoelige budgetten / inzet stelpost prijscompensatie De gevolgen van de hoge prijzen (inflatie) zijn ook binnen de begroting van de gemeente Tubbergen voelbaar. In totaliteit gaat het voor het jaar 2024 om een bedrag van ruim € 700.000 en brengen we ten laste van de gereserveerde stelpost. Naast het indexeren van bijdragen, subsidies, contributies en het aanpassen van ramingen voor onderhoud en exploitatielasten bestaat het overgrote deel van deze kosten bestaat uit het aanpassen van de ramingen binnen het Sociaal Domein (WMO, huishoudelijke ondersteuning, jeugd). Hierna resteert voor het jaar 2024 nog een stelpost prijscompensatie van € 20.000 die we vooralsnog intact laten om zodoende mogelijke verdere gevolgen van prijsstijgingen te kunnen opvangen. De verwachting is dat we deze (stel) post aan de hand van de septembercirculaire 2023 naar boven moeten bijstellen. Aanpassen loongevoelige budgetten / inzet stelpost looncompensatie Het grootste deel van de hogere personeelskosten als gevolg van onder andere CAO afspraken zijn via de begroting 2024 van Noaberkracht verwerkt in (het saldo van) de perspectiefnota 2024.
Naast deze personeelskosten kent de gemeente Tubbergen ook eigen loongevoelige personeelsbudgetten, zoals de (loon)kosten van het bestuur, de griffie, buitengewone ambtenaren burgerlijke stand. Deze ramingen moeten ook worden aangepast aan de laatst bekende afspraken. Deze (meer)kosten ten bedrage van € 45.000 onttrekken we aan de stelpost looncompensatie. Voor 2024 gaan we, vooruitlopend op nieuwe CAO afspraken, uit van een stijging van 4,5%. De verwachting is dat we deze (stel) post aan de hand van de septembercirculaire 2023 naar boven moeten bijstellen. Overige kleine(re) verschillen Het betreft hier meerder kleine(re)verschillen. 1. Voorgesteld wordt in te stemmen met de aangegeven mutaties op basis van bestaand beleid en deze te verwerken in het herziene meerjarige saldo
3. Herzien meerjarig saldo op basis van bestaand beleid Rekening houdend met de voorstellen voor nieuw beleid/intensivering bestaand beleid uit de vorige paragraaf ontstaat het volgende herziene meerjarige saldo:
Gemeente Tubbergen
2024
2025
2026
2027
Herzien meerjarig saldo perspectiefnota 2024
1.526
2.534
567
-141
60
240
-267
504
1.586
2.774
300
363
Totaal mutaties bestaand beleid Herzien meerjarig saldo na mutaties bestaand beleid
Zoals bij de mutaties bestaand beleid reeds is toegelicht wordt de verbetering van het herziene meerjarige saldo in de jaren 2024 en 2025 vooral veroorzaakt door de hogere algemene uitkering omdat de daadwerkelijke besluitvorming over de hervormingsagenda jeugd vooralsnog uitblijft. De verbetering in 2027 wordt veroorzaakt door de extra eenmalige € 1 miljard die het Rijk, vooruitlopend op de besluitvorming over de nieuwe financieringssystematiek, beschikbaar heeft gesteld. Inmiddels is bekend geworden dat dit bedrag vanaf het jaar 2028 structureel wordt.
4. Uit te werken richtingen uit de perspectiefnota 2024 Inleiding Als onderdeel van de perspectiefnota 2024 heeft de gemeenteraad ingestemd met een aantal nader uit te werken richtingen. Hierbij is aangegeven dat deze nadere uitwerking van de benoemde richtingen wordt betrokken bij het opstellen van de begroting 2024 waar verdere besluitvorming plaatsvindt of bij separaat raadsvoorstel als de omstandigheden (voortgang) daar om vragen. In richtinggevende zin is in de perspectiefnota 2024 , vooruitlopend op verdere uitwerking en besluitvorming voor de verschillende uit te werken richtingen rekening gehouden met het volgende middelenbeslag: Uit te werken richtingen gemeente Tubbergen
inc
2024
2025
2026
2027
Extra inzet op preventie binnen het sociaal Domein
300
225
225
225
225
Behoud en versterken maatschappelijke voorzieningen / maatschappelijke vastgoed
4.365
115
165
215
265
Behoud kwaliteit openbare ruimte met name vanuit veiligheid en toerisme
1.515
35
125
125
145
0
65
65
65
65
6.180
440
580
630
700
Behoud en versterken toeristische positie
Totaal uit te werken richtingen
Nadere uitwerking, specificatie en toelichting uit te werken richtingen In dit hoofdstuk worden de uit te werken richtingen uit de perspectiefnota 2024 nader uitgewerkt. Begonnen wordt met een specificatie per nader uit te werken richting naar activiteiten/inspanningen met daaraan gekoppeld het benodigde geld. Daarna worden de verschillende activiteiten / inspanningen voorzien van een nadere toelichting. Na elke uitwerking, specificatie en toelichting per uit te werken richting volgt een voorstel voor besluitvorming.
Extra inzet op preventie binnen het Sociaal Domein - incidenteel Incidenteel budget
300
Dorpsondersteuner
-47
Versterken voorliggende voorzieningen jeugd
-7
Preventie HO door Powerfulageing en huishoudcoach
0
Leerlingenvervoer - persoonlijk vervoersontwikkelplan
0
Updaten doelgroepenbeleid
0
Preventieve ondersteuning na beëindiging NPO
-30
Buurtsportcoach
-216
Restant
0
In 2024 zetten we in op preventie ter voorkoming van (de verdere groei van) de geïndiceerde zorg. Dit doen wij door het herijken van het ondersteuningsnetwerk en het zgn. voorliggende aanbod ofwel zorg- en ondersteuningsaanbod waarbij nog geen indicatiestelling nodig is of heeft plaatsgevonden. We zetten de extra middelen t/m 2025 incidenteel in op:
Implementeren van de dorpsondersteuners in 4 dorpen. De pilot dorpsondersteuner in Fleringen heeft zowel een maatschappelijk als een financieel positief effect. Om de inzet van de dorpsondersteuner ook voor andere dorpen mogelijk te maken zijn aanvullende middelen nodig. Voor een deel zijn incidentele middelen middels de begroting 2023 beschikbaar besteld. De ervaring tot nu toe leert echter dat ook middelen nodig zijn voor begeleiding van de dorpen, intervisies tussen de dorpsondersteuners en activiteitengeld voor de dorpen (dorpsondersteuner) voor het versterken van het collectieve preventieve aanbod.
Schoolmaatschappelijk werk in de scholen. We zetten de koers van de NPO (Nationaal Programma Onderwijs) middelen door. NPO waren middelen die gemeenten hebben ontvangen om scholen te ondersteunen bij de aanpak van coronavertragingen. Met name op sociaal (emotioneel) vlak zagen wij de achterstanden ontstaan. Als gevolg daarvan zijn de middelen ingezet in het mogelijk van schoolmaatschappelijk werk op de scholen (basisonderwijs, voortgezet onderwijs en Speciaal Basisonderwijs). Hierbij is de schoolmaatschappelijk werker op school
aanwezig is, dichtbij en beschikbaar, niet alleen voor de leerkrachten en interne begeleiders, maar ook voor de leerlingen en hun ouders. Met deze extra uren geeft de schoolmaatschappelijk werker aan (ouders van) leerlingen uit het basisonderwijs extra hulp en ondersteuning op meerdere levensgebieden zoals relatieproblemen, scheiding, problemen rondom financiën, verlies van werk, verlies van een dierbare en eenzaamheid onder ouders en/of kind. Doel van de extra ondersteuning is om kinderen in een zo normaal mogelijke en probleemloze gezinssituatie te kunnen laten opgroeien en er daarmee voor te zorgen dat het welbevinden en de leerprestaties van deze kinderen verbeteren.
Versterken van de voorliggende voorzieningen jeugd. Momenteel zijn we met een analyse bezig welke problematiek speelt er bij de jeugd en welk preventief aanbod wordt gemist. Vooruitlopend op de afronding van de totale analyse hebben we ‘laaghangend fruit’ gedetecteerd waarmee we snel kunnen starten (zoals organiseren van beschikbare steungezinnen, het voorkomen van / anticiperen op jeugdzorg die voortvloeit uit echtscheidingsproblematiek en het anders inzetten van het jeugd en jongerenwerk).Momenteel zijn we met een analyse bezig welke problematiek speelt er bij de jeugd en welk preventief aanbod wordt gemist. Vooruitlopend op de totale analyse gaan we met laaghangend fruit (zoals steungezinnen en echtscheidingsproblematiek) alvast aan de slag.
Doorontwikkeling van buurtsportcoaches als onderdeel van het uitvoeren van het sport en gezondheidsbeleid en het project Opgroeien in een Kansrijke Omgeving. Op uitvoerend niveau op het gebied van (sport en) preventie missen wij namelijk capaciteit om de gezondheidsdoelstelling waar te kunnen maken
De eventuele mogelijkheden voor structurele dekking van vooral de dorpsondersteuners, het schoolmaatschappelijk werk en de buurtsportcoaches betrekken we bij het opstellen van de perspectiefnota 2025 2. Voorgesteld wordt in te stemmen met de nadere uitwerking van dit onderdeel van de richting "extra inzet op preventie binnen het sociaal domein - incidenteel" en hiervoor een bedrag van € 300.000 te onttrekken aan de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen.
Extra inzet op preventie binnen het Sociaal Domein - structureel 2024
2025
2026
2027
Structureel budget
225
225
225
225
Preventiebudget
-125
-125
-125
-125
Versterken voorliggende voorzieningen jeugd
-40
-40
-40
-40
Armoedebeleid
-31
-31
-31
-31
Schoolpleinen als openbare speelvoorziening
0
0
0
0
Persoonlijk vervoer ontwikkelingsplan (PVP)
0
0
0
0
Buurtsportcoach
0
0
0
0
Dorpsondersteuner Preventieve ondersteuning na beëindiging NPO Restant
0
0
0
0
-29
-29
-29
-29
0
0
0
0
Structureel gaan we inzetten op:
Versterken van het preventie jeugdaanbod ook in samenwerking met het (speciaal- en praktijk) onderwijs waarmee een deel van de geïndiceerde jeugdzorg kunnen voorkomen.
Preventiebudget: deze middelen worden ingezet om uitvoering te geven aan het gezondheid, sport, cultuur en armoedebeleid. Op dit moment wordt gewerkt aan het opstellen van vier beleidsnota's: gezondheid, sport, cultuur en armoedebeleid. Een overeenkomst tussen alle beleidsnota's is dat het ondersteuningsnetwerk en het preventieve aanbod niet toereikend is ten opzichte van de ambities.
Armoedebeleid: momenteel wordt gewerkt aan het armoedebeleid. Vooruitlopend op de uitkomsten van dit armoedebeleid reserveren we alvast structurele ruimte. We constateren namelijk dat tot nu toe vooral ingezet is op regelingen op het moment dat armoede er al is. Het voornemen is om juist in te zetten op preventie om armoede te voorkomen. Uit de eerste analyse blijkt namelijk dat de grote uitdaging in onze gemeenschap zit bij verborgen armoede. Dit vraagt onder meer om betere voorlichting, communicatie, preventie en samenwerking tussen partijen op het gebied van vroegsignalering.
Preventieve ondersteuning na beëindiging NPO; Wij zetten de Nationaal Programma Onderwijs (NPO) middelen door waardoor de pedagogische gezinsbegeleiding jeugdgezondheid (PGJ) beschikbaar blijft voor gezinnen met beginnende opvoedproblemen. PGJ is een vorm van opvoedingsondersteuning voor gezinnen met enkelvoudige opvoedingsproblematiek. De begeleiding heeft tot doel om vroegtijdig (preventief) samen met ouders en kind(eren) een oplossing te vinden voor opvoedingsproblemen en zo te voorkomen dat problemen verergeren. En wordt ingezet om beter inzicht te krijgen in de aard van de problematiek. Daardoor kan het bijdragen aan adequate verwijzing naar passende hulp (indien nodig).
3. Voorgesteld wordt in te stemmen met de nadere uitwerking van de richting "extra inzet preventie binnen het Sociaal Domein - structureel" en de benoemde en toegelichte activiteiten / inspanningen op te nemen in de begroting 2024
Behoud en versterken maatschappelijke voorzieningen / maatschappelijk vastgoed
Behoud en versterken maatschappelijke voorzieningen / maatschappelijke vastgoed
MFA Langeveen - totaal € 4,495 miljoen
Vitaal Geesteren (sport- en gezondheidscluster)
inc
2024
2025
2026
2027
4.365
115
165
215
265
15
15
15
15
2.900 1.000
Centrumplein Geesteren
400
Behoud en versterken toekomstbestendige leefbare kernen en MV Gymzaal Reutum - groot onderhoud
100
150
200
250
65
Algemeen In de perspectiefnota is uiteengezet dat het Maatschappelijk Akkoord Tubbergen heeft geleid tot verschillende plannen voor clustering van maatschappelijk vastgoed. Een wenselijke ontwikkeling om bij te dragen aan de toekomstbestendigheid van onze kernen. Hoewel de intenties van zowel de initiatiefnemers als de gemeente constructief zijn, en aanhaken bij onze ambities op het gebied van maatschappelijk rendement, draagvlak en positieve gezondheid, moet ook de haalbaarheid en betaalbaarheid van deze initiatieven worden bezien. Naast externe financiering en subsidiëring is van gemeente een omvangrijke bijdrage nodig in de investering van deze opgaven. In de perspectiefnota is aangegeven dat de dekking voor deze investeringen zeer uitdagend is in het licht van onze financiële positie. De volgende concrete initiatieven zijn in de perspectiefnota behandeld.
Huiskamer Manderveen inclusief basisschool (reeds gefaciliteerd via separate raadsbesluiten ruim € 1,25 miljoen)
Basisschool Geesteren (reeds gefaciliteerd via separate raadsbesluiten - ruim € 6 miljoen)
MFA Langeveen inclusief basisschool (uitwerking in deze begroting)
MFA Fleringen inclusief basisschool (uitwerking in deze begroting)
Multifunctioneel plein Geesteren (uitwerking in deze begroting)
Sport/gezondheidscluster Geesteren (uitwerking in deze begroting)
Ten aanzien van dit onderwerp zijn bij besluitvorming over de perspectiefnota 2 amendementen aangenomen. Onder het "Programma Leefbare Kernen, actielijn 3: Ruimte en maatschappelijke voorzieningen" is uiteengezet hoe we opvolging geven aan deze amendementen. De richting die wij willen inslaan is als volgt: 1) Planvorming van geclusterde MFA's, waarbij basisonderwijs een vast element is, wordt van dekking voorzien. Voorwaarde: sober- en doelmatigheid in uitvoering. Doel: uitvoering IHP. 2) Kapitaalgoederen (kunstwerken/openbare ruimte) worden opgenomen in een MJOP en van dekking voorzien. Doel: grootste risico's worden hiermee afgedekt. 3) Projecten/Inspanningen die niet onder 1 of 2 vallen zullen worden beoordeeld aan de hand van een nieuw op te stellen "Strategisch accommodatiebeleid voor maatschappelijke voorzieningen". Doel: lange termijn perspectief, maar ook duidelijkheid over rolneming gemeente. Deze denklijn betekent dat in deze begroting wordt voorzien in dekking voor de MFA in Langeveen en de MFA in Fleringen, zoals hierna beschreven. Het initiatief voor een sport en gezondheidscluster Geesteren ligt in de lijn van het nader uit te werken strategisch accommodatiebeleid. Dat geldt ook voor andere initiatieven die nog niet concreet zijn of nog worden gestart. 4.
Voorgesteld wordt om in te stemmen met deze denklijn (en aanvullende uitwerking in de genoemde actielijn) en daarmee een kader te stellen voor het nader op te stellen strategisch accommodatiebeleid. De uitwerking van het strategisch accommodatiebeleid wordt opgenomen als inspanning in de begroting 2024.
MFA Langeveen In Langeveen speelt de unieke situatie dat al het maatschappelijk vastgoed in het dorp al een aantal jaren aan vervanging toe is. Een situatie die maakt dat nu het moment er is om te investeren in een MFA, zodat er sprake zal zijn van een situatie waarin al het maatschappelijk vastgoed voor een periode van 30 tot 40 jaar bestendig zal zijn. De werkgroep (nu stichting MVL) werkt al geruime tijd samen met een grote groep bestuurders van sport- en cultuurverenigingen, dorpsraad, en school aan de totstandkoming van een MFA ten behoeve van de versterking van de leefbaarheid in het dorp. Het plan omvat een onderwijsvoorziening, sporthal, en verschillende maatschappelijke ruimten. De realisatie van het MFA dient te leiden tot sociale inclusie & cohesie, toekomstbestendig woongenot voor jong & oud, efficiënte inzet van vrijwilligers, vermindering reisbewegingen binnensport en school (uren, brandstof, uitstoot), substantiële verlaging van de energielasten. Het plan draagt bij aan onze doelstellingen van positieve gezondheid en biedt de kern een bijzondere kans om toekomstbestendig te worden. Op basis van een bouwkostenraming van begin 2023 blijkt dat de investeringsraming €10,7 miljoen bedraagt. Na terugschaling in vierkante meters is de raming door de Stichting teruggebracht naar € 9,8 miljoen.
De Stichting MVL ging ten tijde van de behandeling van de perspectiefnota uit van een gemeentelijk aandeel van € 4,5 miljoen. In het verlengde van het aangenomen amendement zijn wij met de werkgroep opnieuw het gesprek aangegaan. Na planaanpassing waarbij uit wordt gegaan van de minimale variant, extra fondsenwerving, aangetrokken subsidies en hoge mate van zelfwerkzaamheid wordt het tekort alsnog geraamd op €1,9 miljoen. Vanuit de werkgroep is hiermee een maximale inspanning geleverd om het tekort te minimaliseren. Daardoor resteert alleen nog het vraagstuk hoe dit tekort van de dekking kan worden voorzien. Na afstemming tussen de stichting en gemeente is overeengekomen om vanuit gemeente te voorzien in een aanvullend aandeel van 1,6 miljoen. De stichting garandeert vervolgens de resterende dekking van €300.000. Financiele samenvatting MFA Langeveen Investering -Investering terrein
€ 600.000
-Investering gebouw
€ 6.500.000
-Bijkomende kosten
€ 1.100.000
-Omzetbelasting
€ 1.600.000
-Totale investering
€ 9.800.000
Dekking - Normvergoeding IHP - Aankoop grond
€ 2.900.000 € 600.000
- Bijdrage in maatschappelijk rendement
€ 2.600.000
-Aandeel Gemeente Tubbergen
€ 6.100.000
-Bijdrage Provincie Overijssel
€ 1.100.000
-Eigen inbreng De Gaarf / verenigingen
€ 200.000
-Zelfwerkzaamheid / lokale acties
€ 500.000
-Externe financiering
€ 800.000
-TOF Onderwijs / omzetbelasting / subsidies
€ 1.100.000
Totale dekking
€ 9.800.000
Het gemeentelijk aandeel in de onderwijscomponent schrijven we conform het afschrijvingsbeleid, zoals vastgesteld in de financiele verordening ex. artikel 212 van de Gemeentewet, af in 40 jaar. Rekening houdend met het geldende renteomslag percentage van 3% komen de jaarlijkse lasten neer op een bedrag van ruim € 175.000 (inclusief de rentetoerekening over de aan te kopen grond). Aangezien onze meerjarenbegroting deze ruimte niet volledig biedt rest ons niets anders dan een deel van de gemeentelijke bijdrage in de onderwijscomponent te dekken met incidentele middelen (de reserves). Concreet betekent dit dat we het gemeentelijk aandeel in de onderwijscomponent voor een bedrag van € 1,9 miljoen ten laste brengen van de reserves en voor een bedrag van € 1 miljoen dekken via de bestaande resterende ramingen voor het integraal Huisvestings Plan (IHP) onderwijs. Voor het gemeentelijk aandeel in het maatschappelijk rendement kiest het college er, gezien de ontbrekende ruimte in de meerjarenbegroting, eveneens voor om een beroep te doen op de reserves. 5. Voorgesteld wordt in te stemmen met de uitwerking en toelichting betreffende de MFA Langeveen en het gemeentelijk aandeel vast te stellen op van € 6,1 miljoen (de reeds genoemde € 4,5 miljoen uit de perspectiefnota 2024 vermeerderd met de aanvullende dekking van € 1,6 miljoen).
Dekking van dit totale gemeentelijke aandeel wordt gevonden door een bedrag van € 4,5 miljoen te onttrekken aan de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen. Het overige deel van de benodigde dekking kan binnen de meerjarenbegroting worden gevonden in onder andere de (resterende) ramingen voor het Integraal HuisvestingsPlan (IHP) onderwijs.
MFA Fleringen: Integratie Heilig Hart basisschool in Fleringen in Kulturhus de Spil Het initiatief in Fleringen om de basisschool samen te voegen met het kulturhus begeeft zich in de voorbereidingsfase. Met het plan wordt beoogd om het voorzieningenniveau in de kern te behouden en de vrijkomende schoollocatie vrij te spelen voor woningbouw. De definitieve kostenraming is in de periode na behandeling van de perspectiefnota bekend geworden. Daaruit is gebleken dat het tekort op de totale investering €475.000 bedraagt. De gemeenteraad heeft in februari 2022 reeds een krediet van €1,2 miljoen (afgerond) beschikbaar gesteld.
Het uitgangspunt voor ontwikkeling is sober en doelmatig, plus het aanwenden van alternatieve financieringsvormen. In lijn met eerdere gesprekken tussen de gemeente, TOF en de initiatiefgroep verwachten we ook inspanningen vanuit de samenleving om de integratie van de school in het Kulturhus mogelijk te maken. Door gezamenlijke inspanningen te leveren voor de onderwijsvoorziening in Fleringen wordt in brede zin een positieve bijdrage geleverd aan de leefbaarheid van het dorp en kracht bijgezet voor de exploitatie van het Kulturhus. We zien Fleringen als een vitale kern en hebben met de initiatiefgroep afgesproken dat zij op zoek gaan naar een aanvullende bijdrage. We stellen voor om vanuit gemeente te voorzien in dekking van €300.000. Voor het resterende deel van €175.000,- wil de initiatiefgroep zich inspannen om alternatieve financiering te vinden. 6. Voorgesteld wordt in te stemmen met de uitwerking en toelichting betreffende de MFA Fleringen: Integratie Heilig Hart basisschool in Fleringen in Kulturhus de Spil en te voorzien in de benodigde aanvullende dekking voor € 300.000 (bovenop de reeds genoemde € 1,2 miljoen) en deze te onttrekken aan de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen. Dit alles met als uitgangspunt dat de initiatiefgroep zich inspant om de benodigde alternatieve financiering van € 175.000 bij elkaar te krijgen.
Vitaal Geesteren De stichting VLG heeft een ambitieus plan uitgewerkt voor een multifunctionele accommodatie. Geesteren heeft de ambities om het meest vitale en leefbare dorp van Twente te worden met de nieuwe accommodatie als centrale ontmoetingsplek. Het plan is omvangrijk en bevat voorzieningen als ontvangst, centrale ontmoeting, sporthal (4 zaaldelen), beweegbox, fitness en krachtsport en 1e lijnszorg. Daarbij wordt de doorsteek naar de buitensport gemaakt met mogelijk infrastructurele aanpassingen. Het geheel is ingekaderd in een valuecase waarin wordt omschreven welke maatschappelijk doelen worden behaald. Er wordt ingezet op: 1) verlagen beroep op maatwerkarrangementen; 2) op peil houden vrijwilligersbestand; 3) afname overgewicht; 4) afname eenzaamheid onder jongeren en ouderen. De (gemotiveerde) aanname is dat deze doelen worden verwezenlijkt door de aanwezigheid van het beoogde MFA en de programmering van activiteiten die worden ontplooid vanuit deze geclusterde voorziening. In de perspectiefnota is reeds aangegeven dat de gevraagde gemeentelijke bijdrage (van 18 miljoen) onhaalbaar is.
Voor het stimuleren van de maatschappelijk effecten van het plan stellen wij voor om 1 miljoen euro beschikbaar te houden voor het plan (zoals voorgesteld in de perspectiefnota), waarbij indien uiteindelijk alsnog wordt geinvesteerd in multifunctionele accommodatie - een vergaande vertaalslag naar de meest doelmatige accommodatie noodzakelijk is. De wijze waarop gemeente kan participeren aan planvorming wordt uitgewerkt in het nader op te stellen strategisch accommodatiebeleid. 7. Voorgesteld wordt in te stemmen met de uitwerking en toelichting betreffende Vitaal Geesteren en de verdere uitwerking te betrekken bij het nader op te stellen strategisch accommodatiebeleid. In afwachting hiervan blijven we de genoemde € 1 miljoen reserveren in de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen
Centrumplein Geesteren / Herinrichting Dorpsstraat De herinrichting van de Dorpsstraat moet bijdragen aan een betere verkeersafwikkeling en ontsluiting en parkeervoorziening van de winkelcluster, waarbij de openbare ruimte multifunctioneel gebruikt kan worden met het oog op ontmoeting en verblijf. Het plan wordt gezien als een infrastructurele verbetering voor het gebied en de kern Geesteren. Het maatschappelijk effect is te vinden in het uitgangspunt dat de gehele kern profiteert van deze aanpassing. Het gebied krijgt een impuls waarbij op dagelijkse basis bezoekers de voordelen van herinrichting ondervinden. Vanuit maatschappelijk en sociaal oogpunt zien wij de volgende argumenten om een financiele bijdrage te leveren:
Verbinden en ontmoeten van mensen, een plaats waar een markt georganiseerd kan gaan worden en/of waar mensen centraal hun auto kunnen parkeren om te voet boodschappen te gaan doen, naar de kerk te gaan of naar het Medisch Centrum onder de Aanleg;
Verbinding mogelijk met de pastorietuin om hier zitjes en looproutes te maken, geschikt voor een ontmoeting;
Positief effect op veiligheid; doordat er meer auto’s op het plein kunnen parkeren wordt de Dorpstraat plaatselijk minder belast;
Plein dat gebruikt kan gaan worden voor de Kerstmarkt, Kermis en Carnaval, 3 evenementen die leven in Geesteren.
8. Voorgesteld wordt in te stemmen met de uitwerking en toelichting betreffende het Centrumplein Geesteren / Herinrichting Dorpsstraat en te voorzien in de benodigde dekking voor € 400.000 en deze te onttrekken aan de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen.
Stelpost voor centrumontwikkeling Tubbergen inclusief nieuw gemeentehuis Op 19 april 2023 heeft de raad het voorkeursscenario voor de centrumontwikkeling Tubbergen vastgesteld en een voorbereidingskrediet beschikbaar gesteld voor het vervolgtraject. Het totale plangebied is daarbij opgeknipt in twee deelgebieden. 1) De ontwikkelingen rondom het Raadhuisplein, zoals de realisatie van een dorpshuiskamer, horecaplint en woningbouw ter plaatse van het huidige gemeentehuis. 2) De ontwikkelingen rondom de Verdegaalhal, zoals de realisatie van een nieuwe supermarkt, een nieuw gemeentehuis, herinrichting van parkeerterrein en realisatie van woningbouw In raadsbrief nr. 52 is de raad geinformeerd over de fasering van het project inclusief een globale planning. De dorpshuiskamer, de eerste aanzet voor een horecaplein en de supermarktontwikkeling zijn de eerste deelprojecten waar onze aandacht naar uitgaat, gevolgd door het opwaarderen en inrichten van de openbare ruimte en de andere onderdelen van het scenario. Daar waar het gaat om investeringen in de openbare ruimte, bijdragen aan maatschappelijke ontwikkelingen en de realisatie van een nieuw gemeentehuis zal op termijn budget nodig zijn. Door middel van de voorgestelde stelpost wordt financiele ruimte gecreëerd om in de toekomst te kunnen voorzien in de noodzakelijke dekking van investeringen. 9.