Vragen en Antwoorden Begroting 2026

311

8

LT

Nr 3: Kunnen de "positieve ervaringen met het gebiedsgericht werken" wat meer inzichtelijk worden gemaakt?

Positieve ervaringen met gebiedsgericht werken delen we intern via intranet en binnenkort ook via een online magazine (beschikbaar vanaf januari 2026) voor inwoners en partners. Daarnaast stimuleren we collega’s om gebiedsgericht werken in de praktijk te ervaren, bijvoorbeeld door presentaties of werkbezoeken in de wijken en gebieden. Extern delen we successen via wijkkranten, social media en nieuwsbrieven gericht op bewoners en wijkpartners. Aanmelden voor West via: Gemeente Tilburg en voor Noord via: Gemeente Tilburg

nr. vraag 154

Pag.

PP

Vraag

Antwoord:

69

ONS

Wat zou nodig zijn om meer “grip” te krijgen? “Met Grip op Onbegrip gaan we starten met een pilot om de meldingen die binnenkomen bij de gemeenschappelijk meldkamer van de Politie zo snel mogelijk toe te leiden naar de best passende opvolging / instantie. Dit doen we samen met de GGD, GGZ Crisisdienst, Veilig Thuis, Crisis Interventiedienst en Medisch Domein (zoals: Huisartsen spoedpost, Ambulance en Spoedeisende hulp). We proberen hier zo veel mogelijk aan te sluiten bij de ontwikkelingen van het Zorg Coördinatie Centrum. Dit doen we voor Hart van Brabant en in samenwerking met de Regio Zeeland West Brabant. Een landelijke en regionale ambitie, bij velen organisaties en instanties een speerpunt. Echter zonder gelden. Voor de pilot hebben we in HvB ZonMw subsidie, echter om het maatschappelijk vraagstuk beet te pakken dienen alle organisaties een (landelijke) lobby te voeren en om te denken hoe dit te realiseren. “ Aanpak straatintimidatie. Is hiervoor ook een aanpak voor daders?

De meldingen waarover wordt gesproken gaan over inwoners met verward/onbegrepen gedrag. Deze groep bestaat grofweg uit:  Inwoners waarvoor op dit moment geen passend aanbod in regulier bestaande plekken binnen de zorg (hulpverlening op grond van de Wet Langdurige Zorg en Beschermd Wonen).  Inwoners die een vorm van dwang en drang nodig hebben in combinatie met langdurig verblijf en een vorm van beveiliging.  Arbeidsmigranten zonder dak boven hun hoofd en een vorm van verslaving.

Jongerenparticipatie: Kun je wat specifieker zijn in wat voor activiteiten er worden georganiseerd voor dit geld. Waar zouden nog kansen liggen om nog meer jongeren te laten participeren? In elke wijk? En is er bijvoorbeeld ook geld beschikbaar voor verkiezingen?

Met dit budget continueren we enerzijds activiteiten die binnen Levendige Democratie zijn opgestart, namelijk de Kinderadviesraad Tilburg, jongerenplatform en nu, en Takkie Tilly. Daarnaast financieren we hiermee het Jongerenfonds Noord en West, wat voorheen voornamelijk uit incidentele middelen werd gedekt. De activiteiten vanuit Levendige Democratie zijn gericht op participatie, en geven dus ook aandacht aan de verkiezingen. Zowel stedelijk als wijkgericht, voor kinderen en jongeren. Kansen in andere wijken liggen o.a. in de Reeshof en Udenhout, waar we met andere (o.a. wijk) budgetten jongerenparticipatie activiteiten en ontmoetingsplekken faciliteren.

167

69

ONS

168

88

ONS

156

36

ONS

Het project “Grip op onbegrip” is slechts een van de ingrepen die we doen in het systeem. In dit geval gaat het erom om de meldingen die er zijn goed te beoordelen en de juiste interventie in te zetten. Om het probleem structureel aan te pakken is meer nodig. Denk aan meer woningen, geschikte zorgplekken en sterke wijken en buurten om deze mensen beter op te kunnen opvangen. Ook is er structureel budget nodig om deze groep te kunnen laten wonen en van hulp te voorzien. Daar is de gemeente niet alleen verantwoordelijk voor, maar de gehele keten; het Zorgkantoor, Ministerie van VWS, zorgorganisaties, politie, OM, woningbouwcorporaties, etc.

Wij doen als gemeente Tilburg sinds 1 april 2025 mee aan de pilot ‘’Seksuele intimidatie’’. Boa’s zijn niet automatisch bevoegd om seksuele intimidatie in het openbaar te handhaven. De pilot moet inzichtelijk maken op welke manier de handhaving door boa’s, naast de handhaving door de politie, een bijdrage kan leveren aan de effectieve handhaving van deze strafbaarstelling. De pilot loopt 1 jaar. De controles doen wij door middel van actiedagen op de hotspots. Indien de boa’s iemand op heterdaad betrappen op seksuele intimidatie, schrijven de boa’s een procesverbaal (PV) uit. Het PV wordt dan beoordeeld door het OM. Daarnaast zetten we i.s.m. onze partners ook preventief in op voorlichting over gendergerelateerd geweld, op bijvoorbeeld scholen. (Zie ook de beantwoording van de raadsvragen Recht op de nacht d.d. 30-09-2025.) Meer blauwgroene omgeving. Wordt er ook aandacht besteed aan Ja, de gemeente Tilburg besteedt actief aandacht aan informatievoorziening over bestaande groenblauwe structuren in de informatievoorziening over het groen en de omgeving, dus wat er al is. stad. Dit gebeurt via meerdere initiatieven die gericht zijn op beleving, educatie en participatie: (als een soort safari door Tilburg. ) Stadsnatuurroutekaart: In samenwerking met Kunstloc Brabant heeft de gemeente een stadsnatuurroutekaart ontwikkeld.

Deze kaart leidt bewoners en bezoekers langs 14 groene locaties in de stad, waaronder bekende parken en verborgen groene plekken. De route vertelt het verhaal van de stad aan de hand vahema’s zoals het religieuze en industriële verleden, herdgangen en biodiversiteit. De kaart is gratis beschikbaar via de website van de gemeente en bij de VVV. Wandelingen met stadsecologen: Regelmatig worden wandelingen georganiseerd met stadsecologen zoals Mischa Cillissen en Rob van Dijk. Tijdens deze wandelingen wordt uitleg gegeven over flora, fauna en de rol van groen in de stad. Deze activiteiten zijn laagdrempelig en bedoeld om inwoners bewust te maken van de waarde van stadsnatuur. Digitale en fysieke informatiepunten: Op diverse locaties in de stad zijn informatieborden geplaatst over de aanwezige natuur en biodiversiteit. Via platforms zoals Duurzamer Tilburg en Op Groene Voet worden verhalen gedeeld over vergroening, biodiversiteit en klimaatadaptatie. Deze initiatieven dragen bij aan: Versterking van de identiteit van Tilburg via groen. Bewustwording en betrokkenheid van inwoners. Educatie over biodiversiteit en klimaatadaptatie. De gemeente ziet stadsnatuur niet alleen als ecologisch waardevol, maar ook als een verhalend en verbindend element in de stad.

nr. vraag 155

Pag.

PP

Vraag

Antwoord:

232

ONS

Wij zien dat de gelden zijn begroot t/m 2027. Het Uitvoeringsprogramma Anti-discriminatie is echter vastgesteld tot 2029. Kunt u dit toelichten?

In 2027 vindt een tussentijdse evaluatie plaats. Op basis daarvan maken we in de volgende bestuursperiode een afweging over de financiering van de aanpak voor de volgende twee jaar. De dekking hiervoor wordt betrokken bij de integrale afweging van de Programmabegroting 2028. Het huidige college laat hiermee ruimte aan het college in de nieuwe bestuursperiode om hierover voorstellen te doen.

169

?

ONS

Wordt er toerismebelasting betaald? Waar kan ik dat terugvinden?

Ja, op basis van de verordening toeristenbelasting wordt deze belasting betaald. Op pagina 182/183 van de programmabegroting vindt u de ontvangen en begrote opbrengsten terug.

165

33

ONS

Er valt hier veel te lezen over sporten in de binnenruimte. Waar kan ik de investering voor sporten in de buitenruimte vinden?

Op pagina 33 worden ook investeringen in twee kunstgras voetbalvelden bij SV Reeshof en RKSV Sarto benoemd. Dat zijn voor deze begroting de enige investeringsvoorstellen voor buitensport accommodaties. Daarnaast verlenen we ook in 2026 subsidies aan een aantal mooie buitensport evenementen zoals de Tilburg Ten Miles, Warandeloop en de Survival Run in Udenhout.

157

?

ONS

Ik zie nergens een budget voor Uniek Sporten. Kunt u uitleggen waar ik dit kan vinden? En hoe dit dus wordt gefinancierd?

164

?

ONS

Hoe kunnen we zien bij gesubsidieerde partners welk deel naar huisvestiging gaat en welk deel naar programmering, denk bijvoorbeeld aan MFA’s of naar culturele instellingen, sportvoorzieningen?

162

48 49

ONS

De indicator “jongeren zonder psychische klachten” daalt van 85 naar 75 %. Hoe sluit de begroting hier op aan – komt er extra geld of menskracht in de schoolzorgstructuren

163

67 69

ONS

Wijkzorgteams en ombuiging jeugdzorg. Hoeveel budget verschuift daarbij van curatie naar preventie in scholen en buurten

170

129

ONS

158

29

ONS

Het aantal verkeersongevallen is toegenomen. Hebben we ook een overzicht van de hotspots? Kunt u wat specifieker zijn over hoe de gelden voor het versterken van de zorgstructuur en pedagogische basis wordt uitgegeven? Wat kan wel en wat kan niet worden geborgd?

166

43

ONS

Volwassenonderwijs. Is er ook aandacht voor digitale geletterdheid?

161

128

ONS

Wonen: Is er een duidelijke monitoring per doelgroep en wijk, zodat ongelijkheid in aanbod zichtbaar blijft?

Wij hebben geen specifieke post voor Uniek Sporten. Het Loket Uniek Sporten heeft een regionale functie en wordt op diverse wijzen gefinancierd. Zo is er cofinanciering vanuit de regiogemeenten, is er een overeenkomst met Amarant en dragen SBO scholen op projectniveau bij. De bijdrage vanuit de gemeente Tilburg komt vanuit de algemene middelen t.b.v. het Sportbedrijf. Naast de financiering van het loket ontvangt de Stichting Samen Sporten Tilburg een jaarlijkse subsidie voor de organisatie van het G-Sportweekend. Een culturele instelling ontvangt een subsidie ter ondersteuning van de volledige exploitatie. Die subsidie is slechts een deel van de totale inkomsten van een instelling. Ter illustratie de subsidie die de schouwburg en concertzaal van de gemeente ontvangt is ongeveer 50% van de totale omzet. Je kunt dus niet zeggen welk deel van de gemeentelijke subsidie aan huur besteed wordt want deze wordt uit de omzet gedekt. En kan dus net zo goed uit het deel van de omzet gedekt worden dat niet uit subsidie bestaat. We verstevigen de pedagogische basis en ondersteuningsstructuur van het onderwijs samen met basisonderwijs, voortgezet onderwijs, partners en de Wijkzorgteams.

Dat doen we door de pedagogische basis te versterken door de zorgstructuur in de kinderopvang te behouden en borgen, de ondersteuningsstructuur op het PO te versterken, collectieve preventie op het PO en de projectinzet “Jong en Weerbaar” in het VO. We benutten hiervoor een deel van de LEA middelen. € 0,5 miljoen in 2026 oplopend naar € 1,0 miljoen in 2029 De ambitie is om met de investeringen in de sociale basis, pedagogische basis en wijkzorgteams (dus met investering in preventie en nabij ondersteuning in scholen en buurten) op termijn de helft van de veelvoorkomende ambulante jeugdhulp (dus vooral segment 4 van de jeugdhulp) om te buigen. Ja, van veel ongevallen beschikken we over een locatie. In ons verkeersveiligheidsbeleid nemen we die indicator ook mee in de afweging bij het nemen van verkeersmaatregelen. De beschikbare middelen zullen voor het grootste gedeelte in de vorm van subsidies worden uitgegeven. We borgen de bestaande zorgstructuur in de kinderopvang waarbij we de inzet van jeugdverpleegkundige en intern begeleiders borgen om de ondersteuningsvragen in de kinderopvang goed op te kunnen vangen. Het voeren van multi disciplinaire overleggen (MDO's) zijn daarbij een voorbeeld waarin interdisciplinair wordt samengewerkt. We borgen de ondersteuningsstructuur in het primair onderwijs zoals Teams op Maat.

De borging van Teams op maat doen we tot het moment dat we de ondersteuningsbehoefte kunnen overnemen in de wijkzorgteams. Op het voortgezet onderwijs borgen we de inzet van Jong en Weerbaar. Op dit moment is er geen sprake van inzet die niet geborgd kan worden. Ja. Bij de aanpak volwassenonderwijs richten wij ons op de verbetering van de basisvaardigheden. Naast lezen, schrijven, rekenen zijn digitale vaardigheden hier ook een onderdeel van. Er is een breed aanbod in de stad om de digitale geletterdheid van mensen te verbeteren en er blijft aandacht voor persoonlijk contact en loketten/spreekuren waar mensen altijd fysiek terecht kunnen met vragen. Samen met de buurten en onze partners stellen we voor elke wijk een gebiedsvisie en gebiedsagenda op. Hierin komen de ambities uit de wijk of het dorp én ambities en plannen vanuit de gemeente samen en wordt integraal de verbinding gezocht. De gebiedsvisies Groenewoud en Noord zijn hiervan mooie en inspirerende voorbeelden. Aan de visies van andere wijken en dorpen wordt gewerkt. Belangrijke input voor deze gebiedsvisies zijn de gebiedsprofielen wonen waarin verschillende data het mogelijk maakt om goede analyses te maken van de krachten, kansen en uitdagingen voor het gebied en de inwoners.

Denk zaken als de huishoudens- en inkomensverdeling, maar ook kwalitatieve data als de woonmilieus, leefstijlen in het gebied en sociale aandachtspunten.

Met opmerkingen [HM1]: mogelijk hier ook de investeringen in de openbare buitenruimte noemen?

nr. vraag 159

Pag.

PP

Vraag

Antwoord:

61

ONS

Project Bloemkwartier — “gemengd wonen met als doel dat er een gemeenschap ontstaat waar bewoners naar elkaar omkijken. Is er een structureel budget voor gemeenschapsvorming bij nieuwe woonprojecten, zoals in het Bloemkwartier?

Er is structureel geld in de begroting voor de financiering van (de gemeenschapsvorming bij) gemengd wonen (300.000 in 2026 en 380.000 vanaf 2027). Dit is echter onvoldoende voor de 5 reeds bestaande gemengd wonen projecten die we in onze stad kennen (Bloemkwartier, High Lane, Kompas op Zuid, Schutsboomhof en Laarveld-Oost) en dus ook ontoereikend voor nog te realiseren projecten (Bijsterveldenlaan). Voor 2026 en 2027 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld om dit gat te dichten. In totaal 1,2 mln over 2 jaar. In de nieuwe raadsperiode moeten de structurele middelen gevonden worden vanaf 2028.

160

128 en verder .

ONS

Indicatoren voor woningbouwprogramma, inclusief verdeling “30 % sociale huur, 40 % betaalbare huur en koop, 30 % overig. Hoeveel van de geplande 2.000 woningen per jaar zijn aangewezen voor specifieke doelgroepen (ouderen, mensen met beperking, statushouders)?

We monitoren voor nieuwbouw welke woningen in de verschillende prijscategorieën en typologieën worden opgeleverd. Toewijzing aan specifieke doelgroepen is, voor sociale huurwoningen, onderdeel van de afspraken die wij hierover hebben met onze corporaties. Daarbij worden zowel nieuwbouwwoningen als bestaande woningen toegewezen. Bij particuliere huurwoningen en koopwoningen hebben wij geen invloed op wie de woning huurt of koopt. Er is daarom geen vaststaand aantal nieuwbouwwoningen dat per jaar naar specifieke doelgroepen gaat.

207

213

PvdA

De opmerking over het jaartal wordt niet herkend. De afkorting in de tekst moet inderdaad OMWB zijn.

208

232 en 233

PvdA

Opmerking: bovenin staat het jaartal 2087, dit moet zijn 2028, in de tekst staat OWMB, dit moet zijn OMWB. Bovenin staat 2025 t/m 2028. Klopt het dat dit 2026 t/m 2029 moet zijn? Kloppen de cijfers in de kolommen wel?

204

163

PvdA

In 2025 zijn ongeveer 1.100 woningen opgeleverd. De begroting gaat hier uit van een fictieve oplevering van 2.000 woningen per jaar. Dat is bijna een verdubbeling van de op te leveren woningen in één jaar. Op basis van welke onderbouwing zou hiervan sprake kunnen zijn in 2026 en volgend?

Voor de prognose van de opbrengsten uit de realisatiestimulans is aangesloten bij het Woonbeleid. Hierbij is uitgegaan van een gefaseerde groei naar 2.000 te realiseren woningen. De realisatiestimulans wordt toegekend bij de start van de bouw van woningen binnen de betaalbare categorie (sociale huur of koop, middenhuur en betaalbare koop). Het beleid stelt dat 70% van de nieuwbouw binnen deze categorie moet vallen. Voor de prognose is rekening gehouden met een groei naar 2.000 woningen, waarbij in 2026 wordt uitgegaan van 1.500 woningen. Omdat niet alle woningen in aanmerking komen voor een uitkering uit de realisatiestimulans, is voor de berekening uitgegaan van 50% in plaats van het beleidsmatige aandeel van 70%.

211

273

PvdA

Vanwege het ondergelegen stadswarmtenetwerk en de benodigde standplaatsindeling voor de weekmarkt zijn er in de huidige situatie niet meer vergroeningsmogelijkheden (dit is in 2019 reeds uitgebreid onderzocht). Bij een toekomstige herontwikkeling van het Wagnerplein zal conform gebiedsperspectief Noord ook verdere vergroening worden meegenomen.

183

13

PvdA

Onderaan deze pagina worden investeringen uit het FSO in het Wagnerplein genoemd. Vandaar onze vraag: hoe staat het met de vergroening van het Wagnerplein, dat nog steeds een stenen vlakte is? Oftewel het planten van extra bomen: staat dat ergens op een planning? Is dat voor 2026 voorzien? Waarom wel of niet? In de opsomming onder 1 worden investeringen in de sociale basis genoemd. Op welke wijze wordt hierin een cultuursensitieve aanpak gehanteerd?

184

13

PvdA

In de opsomming onder 4 wordt gesproken over het Multi Expert Team. In hoeverre wordt in het MET geinvesteerd in kennis over femicide en coercive control en GBV?

Inderdaad, de kopregel moet 2026 t/m 2029 zijn. De voorstellen zijn juist opgenomen.

Het gaat hier om buurtondersteuners en sociaal werkers van ContourdeTwern die cultuursensitief werken door altijd uit te gaan van de leefwereld van de inwoner. Vanuit hun vakmanschap en betrokkenheid herkennen zij culturele verschillen en sluiten daarop aan. Dit is verankerd in present werken en voortdurende scholing, en wordt steeds vaker versterkt door samen te werken met sleutelpersonen/wijkambassadeurs vanuit verschillende culturele achtergronden. Binnen het Multi Expert Team werken we volgens de visie gefaseerd samenwerken en de profielen van Verwey en Jonker/Augeo. https://gezinsprofielen.augeo.nl/augeo-special-gezinsprofielen/augeo-kennis-gezinsprofielen Intiem terreur is één van de profielen waarmee we werken. Daarnaast worden de leden van het Multi Expert Team dit jaar gecoacht door Civil Care. Onder meer op dit type onderwerpen. Tot slot zijn alle leden afkomstig van organisaties als Crossroads, Siem, Veilig Thuis, Novadic Kentron, JBB, Raad voor de Kinderbescherming en GGz Breburg. Ook zij investeren in deskundigheid van personeel.

nr. vraag 190

Pag.

PP

Vraag

36

PvdA

Hier staat: “Een deel van de kosten van het programma wordt gedekt uit het budget voor het verbeteren van fysieke toegankelijkheid ad € 200.000.” Vragen: • -is hierover overleg geweest met Toegankelijk Tilburg? • -welk budget is nog beschikbaar voor 2026 voor verbeteren fysieke toegankelijkheid na aftrek van deze 200.000 euro? • -is in 2025 tot op heden het beschikbare budget gebruikt (hoeveel wel/niet?)? • -blijft de investering in de subsidie ten aanzien van digitale toegankelijkheid zoals opgestart in 2025 beschikbaar in 2026?

Antwoord:

 

  201

131

PvdA

212

Bijlage begrot ingssu bsidies 184

PvdA

206

209

244

PvdA

PvdA

we hebben hier met TT overleg over gevoerd. Zij hebben hier begrip voor. Voor 2026 zijn deze middelen nihil. Deze middelen waren beschikbaar vanuit budgetten inclusie om in de openbare ruimte versnellingen te realiseren daar waar ze nodig waren. Dit is nu niet meer zo. Inmiddels zijn we in een fase aanbeland waarin het vanzelfsprekend is om ook inclusief te ontwerpen en onderhoud te plegen en daar dus ook rekening mee te houden in de begroten. Zie ook de teksten rond het incorporeren van toegankelijkheid als geformuleerd op pg.76/pg.77 Van de €200.000 is € 150.000 ingezet en besteed voor uitvoering Anti discriminatie agenda 2025 (voorstel nieuw beleid PB25 + ruimtescheppende maatregel) en €50.000 voor digitale inclusie. Nee, het betreft hier een pilot.

Ten aanzien van mobiliteit op een inclusieve wijze: hoe staat het met het openbaar vervoer voor minima in 2026 en verder? Wat zijn de mogelijkheden voor een Tilburgs busabonnement voor minima in 2026 en verder? In de zomer van 2025 zou hier duidelijkheid over komen. Zie raadsbrief n.a.v. de aangenomen motie 2024-025, een busabonnement voor deelnemers van de Meedoenregeling. Zijn er middelen begroot voor openbaar vervoer voor minima? Waar vinden we die middelen? Of waarom zijn die middelen niet begroot? Kan er toelichting komen waarom de buurtraad Armhoefse Akkers een subsidie ontvangt van 528.731 euro? Voor welke doeleinden is deze subsidie?

De concessie voor busvervoer in onze regio vanaf 2026 is eind september 2025 gegund aan Arriva. Ook in 2026 verzorgt Arriva busvervoer voor minima via de meedoenregeling. Vanaf 2027 is het mogelijk om de meedoenregeling voort te zetten voor Tilburg of voor de regio. Het is ook mogelijk busvervoer voor minima af te kopen voor Tilburg of de regio. Een raadsbrief met de verschillende keuzemogelijkheden en bijbehorende kosten is naar uw raad onderweg. Middelen voor busvervoer voor minima zijn niet apart begroot omdat ze onderdeel uitmaken van de meedoenregeling, opgenomen onder de post inkomensondersteunende maatregelen op het veld Sociaal en veerkrachtig

Ten aanzien van de Legesverordening: -bestaat ten aanzien van deze producten nog altijd de ambitie te komen tot 100% dekking? Zo ja, waarom is de dekking procentueel bij sommige producten dan nog zo laag? Hoe kan het dat één dekking boven het toegestane maximum van 100% uitkomt (rijbewijzen)?

-100% kostendekking: uitgangspunt is 100% kostendekkendheid. Soms zijn tarieven echter wettelijk bepaald terwijl onze

De reserve Regio Deal Makes and Moves loopt per 31-12-2025 af. De begroting kent geen voorstel de looptijd van deze reserve te verlengen. Klopt het dus dat deze gelden vrijvallen per einde jaar? Zo ja, waarom is dit niet verwerkt?

Dit betreft het totaalbudget dat in 2026 beschikbaar is voor de bewonersbudgetten. Hiervoor is een subsidieregeling in de maak welke in het najaar van 2025 ter besluitvorming voorgelegd wordt aan het college. Deze had overigens niet als begrotingssubsidie in deze lijst opgenomen mogen worden. Bijlage 3 Subsidieprogramma bij het raadsvoorstel voor de Programmabegroting wordt hierop aangepast. kosten hoger zijn. Dan kunnen we die 100% kostendekkenheid niet realiseren. Ook zijn in het verleden soms afspraken gemaakt om tarieven juist laag te houden, bijvoorbeeld omdat een vergunning dan te duur wordt, waardoor ze niet 100% kostendekkend zijn. Bij het streven naar verdere kostendekkendheid hebben we in eerste aanleg gefocused op het verder toegroeien naar 100% kostendekkendheid op de bouwleges (voorstel programmabegroting 2025). We gaan nu in een vervolgtraject kijken, m.n. ook vanuit wijzigingen volgend uit de omgevingswet, naar de kostentoerekening op andere onderdelen. -tarieven rijbewijzen: de maximumtarieven voor rijbewijzen worden wettelijk vastgesteld. De kosten die we maken en daar aan toerekenen liggen iets lager. Vandaar dat de kostendekking hoger is dan 100%. Dit is wettelijk wel toegestaan omdat we uitgaan van het wettelijk tarief. Wel is het zo dat het totaal van de legesverordening maximaal 100%.

Zogenaamde kruissubsidiering, waarbij het ene product meer kostendekkend is dan het andere, is binnen de legesverordening toegestaan. De regiodeal Makes en Moves wordt formeel in november 2025 afgerond. We hebben nog geen formele vaststelling van de subsidie gehad van de provincie (bijdrage van € 2,5 miljoen). Het is wel de verwachting dat we de financiële afwikkeling in de jaarrekening 2025 kunnen verwerken. De hoogte van de eventuele vrijval is pas duidelijk nadat alle afrekeningen zijn verwerkt en we bericht krijgen van de provincie over de definitieve subsidievaststelling.

nr. vraag 210

Pag.

PP

Vraag

Antwoord:

265

PvdA

Ten aanzien van de servicenormen hebben we de volgende vragen: -hoe kan het dat de kwijtschelding gemeentelijke belastingen op 34% staat als realisatie 2024? -hoe kan het dat de kinderopvang vergoeding eigen bijdrage op 53% staat als realisatie 2024?

Deze vragen zijn ook gesteld bij de behandeling van de Jaarstukken 2024. Onderstaand de toelichting die toen is gegeven:

205

166 en 244

PvdA

De Reserve Ontwikkeling Informatisering (ROI) wordt gebruikt om lopende het jaar IT producten uit te financieren. Waarom vindt dit al jarenlang plaats vanuit een reserve in plaats van dit als structurele post in de begroting staat opgenomen? Waarom wordt de vervanging van JDE (zie pag 170) wel als aparte post vermeld en niet ook eveneens uit deze reserve betaald?

186

15

PvdA

Genoemd staat dat er aanzienlijk minder financiering is aangetrokken door achterblijvende investeringen in 2024. Toch is het totaal aan investeringen gepland in 2026 weer hoger dan dat het in 2025 was. In hoeverre is hier een toets gedaan ten aanzien van de uitvoeringskracht intern en extern of deze investeringen haalbaar zijn?

200

121

PvdA

198

121

PvdA

Er staat dat “een subsidieregeling gevelverbetering en wonen boven winkels” wordt opgezet. We zien hier echter geen middelen voor terugkomen. Waar zijn deze te vinden? In de tekst staat onder culturele basis: “Verder uitbreiden en bestendigen van het netwerk van cultuurcoaches en inzetten op beeldende kunsteducatie;”. We zien vervolgens wel middelen beschikbaar voor netwerk van cultuurcoaches, maar geen middelen beschikbaar voor het inzetten op beeldende kunsteducatie. Waar zijn deze te vinden?

Servicenorm Kwijtschelding: In 2024 is sprake geweest van huurtoeslagproblematiek in samenhang met kwijtschelding gemeentelijke belastingen. Door de verhoging van de huurtoeslag kon het namelijk voorkomen dat inwoners niet meer in aanmerking kwamen voor kwijtschelding. De afhandeling van verzoeken kwijtschelding van inwoners die huurtoeslag ontvangen, stond in heel Nederland on-hold totdat het Rijk op 1 mei 2024 met een oplossing kwam. Dit heeft ervoor gezorgd dat de servicenorm niet behaald is. Alle inwoners die het betrof zijn geïnformeerd over de vertraging in afhandeltermijn. Voor meer informatie over de problematiek zie https://vng.nl/nieuws/oplossing-voor-ongewenst-effectverhoging-huurtoeslag Servicenorm kinderopvang: er heeft een verschuiving van taken plaatsgevonden naar medewerkers die ingewerkt moesten worden op deze inhoudelijk complexe materie. Het proces is onder de aandacht van het management. T.a.v. werkwijze ROI: in de onttrekkingscriteria van de reserve is opgenomen dat ” ..middelen worden ingezet … voor het opvangen van schommelingen in het kostenverloop van informatisering over de jaren heen”. Onttrekkingen aan de ROI worden als incidenteel dekkingsmiddel enkel ingezet ten behoeve van incidentele ICT-/informatiseringsprojecten.

Deze projecten zijn gezien hun vernieuwende karakter vaak moeilijker te plannen en lopen daardoor veelal niet gelijk aan jaargrenzen en zijn vaak ook meerjarig. Een reserve is dan een geëigend dekkingsmiddel. Een exploitatiebudget is een minder handige manier om kosten uit te dekken omdat die middelen ultimo boekjaar vrijvallen. T.a.v. JDE: de reserve ROI is primair bedoeld voor vernieuwingsimpulsen op het gebied van ICT/informatisering. Vervanging van systemen hoort daar in principe niet bij. Voor beleidsvoorstellen die in deze Programmabegroting zijn opgenomen is beoordeeld of een uitvoeringstoets gedaan moet worden. Hieruit concluderen we dat volgens de recent geactualiseerde criteria er in de begroting geen specifieke voorstellen staan waar een uitvoeringstoets op toegepast moet worden. Ook is gekeken naar de uitvoerbaarheid van de begroting in algemene zin. Hieruit blijkt dat: 1. De krapte op de arbeidsmarkt, met name van gekwalificeerde medewerkers op specifieke velden en bij de (technische) uitvoering van programma’s en projecten, een risico vormt. De gemeente heeft hier last van en ook bij veel van onze partners (energie, bouw en IT) speelt dit. 2. Bij de uitvoering van ruimtelijke programma’s en projecten lijken de grenzen van wat de stad aan kan geraakt te worden.

Dreigende congestie in sommige wijken en toename van complexiteit van uitvoering geven het risico dat er een boeggolf aan werk ontstaat. 3. Druk op ons bestaande personeelsbestand neemt toe, doordat de sociale en fysieke transities extra en nieuwe competenties vergen. Ook de nieuwe opgaven rond weerbaarheid, digitalisering en ICT vernieuwing vragen dat onze medewerkers zich hier op (her)oriënteren. 4. De voortdurende onzekerheid over de continuering van Rijksmiddelen op het gebied van b.v. jeugd en zorg, energie en woningbouwsubsidies de planning, uitvoering en inzet van onze medewerkers op de langere termijn compliceren. Het geheel overziende zijn wij van mening dat we de risico's die we zien met gerichte maatregelen kunnen vermijden of mitigeren en voor nu kunnen accepteren. Mocht blijken dat dit gedurende het begrotingsjaar niet lukt, dan stellen we Raad hiervan tijdig op de hoogte. Deze middelen zijn opgenomen in de brancheringsaanpak voor de binnenstad, die het college op 5 november 2024 heeft vastgesteld en waarvoor de raad in de programmabegroting 2025 middelen beschikbaar heeft gesteld. Deze middelen staan onder post 134. Versterken culturele basisinstellingen. U ziet daar een bedrag van 50k opgenomen voor Factorium en CiST: Voor herpositionering van CiST en Factorium is € 50.000 per jaar nodig zodat de educatieve functies van beide instellingen versterkt kunnen worden.

nr. vraag 197

Pag.

PP

Vraag

Antwoord:

101

PvdA

In de tekst staat: “screening aan de poort van zorgaanbieders (waaronder toepassing wet Bibob”. Uit een artikel van 15 augustus 2025 uit Binnenlands Bestuur bleek dat -buiten de Twentse proeftuinslechts twee gemeenten in Nederland toetsingen van een zorgpartij deden bij bureau Bibob. Vraag: -hoeveel toetsingen van / adviesaanvragen over zorgpartijen aan de wet Bibob heeft Tilburg gedaan de afgelopen jaren? -toetst Tilburg voor aanbieders/(onder)aannemers van de WMO, Jeugdwet én Participatiewet?

Alle aanbieders (en onderaannemers) in de aanbesteding waaruit Siem (Wmo) en Crossroads (Jeugdwet) in 2023 zijn ontstaan zijn via de Bibob toets gegaan (totaal ruim 250 toetsen bij onze eigen Bibob coördinatoren). Aanbieders die o.b.v. pgb gefinancierd worden kunnen niet aan een Bibob toets onderworpen worden. Wel zijn we als toezichthouders Wmo en Jeugdwet bezig om daar een alternatieve toets op te ontwikkelen die een meer intensieve medewerking van pgb aanbieders vraagt. We toetsen niet voor aanbieders die vanuit de Participatiewet gefinancierd worden. Dat slechts twee gemeenten (Tilburg en Almelo, namens resp. Hart van Brabant en Twente) buiten de proeftuin aanpak zorgfraude van Bibob gebruik gemaakt hebben bij de aanbesteding of inkoop van zorg is onjuist. Er is slechts een zeer beperkt aantal Bibob toetsen door gemeentelijke Bibob coördinatoren doorgezet naar het LBB (Landelijk Bureau Bibob) voor een intensievere toets. Daar was geen aanleiding voor.

189

31

PvdA

196

91

PvdA

193

55

PvdA

194

55

PvdA

Hier staat nu: “In 2026 zullen we cultuur sensitieve ouderenzorg- en ondersteuning in Tilburg stevig verankeren via geborgde netwerken, actieve sleutelpersonen, doorontwikkelde voorlichting, betrokken jongeren en structurele aandacht binnen beleid en wijkgerichte activiteiten.” Vraag: In hoeverre wordt ook onze eigen gemeentelijk organisatie voldoende ingericht op de genoemde maatschappelijke ontwikkeling? Educatie / communicatie / KKC etc.? Hier staat als een van de doelen: “In 2030 bedraagt de CO2 uitstaat van de gemeentelijke organisatie maximaal 50 % van de uitstoot in 1990”. De uitstoot neemt enkel toe.

Op 18 maart 2025 heeft de wethouder de toezegging gedaan meer uitleg over deze stijging te verstrekken (zie toezeggingenlijst): kan deze toezegging aan de raad worden gezonden? In de tekst staat: “In 2026 werken we samen met de partners van het Werkcentrum Midden-Brabant aan de uitvoering van de actielijnen van de uitvoeringsagenda en de meerjarenagenda.” Klopt het dat de raad nog geen uitvoeringsagenda of meerjarenagenda heeft ontvangen? Op welk moment volgen deze? Wat is daarbij dan de formele rol van de raad? In de tekst staat: “We starten in 2026 met de tweede tranche van 50 ontwikkelbanen en wie het niet lukt om door te stromen naar een beschut of reguliere werkplek bieden we een basisbaan.“ Vraag: op 2 december 2024 heeft wethouder Grashoff twee toezeggingen gedaan die nog steeds open staan (zie toezeggingenlijst): 1. Uiterlijk Q1 2025 bij de raad terugkomen met een monitor ten aanzien van de ontwikkel- en basisbanen, en, 2. De raad informeren over de eerste vijf basisbaners die tijdens het experiment zijn gestart. Hoe verhoudt het starten met de tweede tranche zich ten opzichte van deze twee openstaande toezeggingen? Wanneer worden de toezeggingen opgevolgd?

Een krachtig bij-effect van Bibob in combinatie met heldere en gerichte communicatie is dat aanbieders die verwachten de toets niet te doorstaan zich ook niet als zorgaanbieder melden. Het ontbreken van resultaat in de vorm van doorzetting naar LBB of directe afwijzing van een aanbieder zegt derhalve weinig tot niets over het positieve effect van Bibob op de betrouwbaarheid van in dit geval zorgaanbieders. Binnen de versnellingen van GGoud is er aandacht voor cultuursensitieve ouderenzorg en wordt er gewerkt aan de structurele borging van het thema. Binnen de gemeentelijke organisatie wordt hier wel aandacht aan besteed, maar nog onvoldoende. In het Samenlerend Netwerk, waarin de partners van GGoud zijn vertegenwoordigd, participeren eveneens collega’s van de afdelingen Werk & Inkomen en de Toegang. Daarbij worden de afdelingen die het raken zoveel mogelijk betrokken om aandacht te hebben voor het thema. De wens is om cultuursensitief werken bij alle relevante afdelingen binnen de organisatie bekend en actief te maken. Dit is echter een proces dat tijd nodig heeft en vraagt nog extra aandacht, welke in eerste instantie uit is gegaan naar het bereiken van de ouderen met een migratieachtergrond en het tot stand komen van een samenwerking op het thema met relevante partners binnen en buiten Tilburg.

Ambtelijk wordt momenteel gewerkt aan een raadsbrief waarin wordt ingegaan op de toezegging van 18 maart 2025 over de stijging van de CO₂-uitstoot binnen de gemeentelijke organisatie. Zodra het college deze brief heeft vastgesteld, wordt deze aan de raad toegezonden. Naar verwachting ontvangt de raad de brief uiterlijk in november 2025.

Het Regionaal Beraad is een strategische netwerksamenwerking gericht op het verbeteren van de arbeidsmarktdienstverlening en het goed functioneren van de regionale arbeidsmarkt. Momenteel wordt de meerjarenagenda en uitvoeringsagenda opgesteld door de samenwerkende partijen van het Regionaal Beraad Midden Brabant. De raad wordt hierover geïnformeerd door middel van een raadsinformatiebrief begin 2026. De toezeggingen worden behandeld in een raadsbrief die naar verwachting begin november 2025 aan de raad wordt verstuurd. In de brief komt onder andere aan de orde: de eerste monitor en ook de aantallen ontwikkelbanen die tot nu toe zijn ingevuld.

nr. vraag 195

Pag.

PP

Vraag

Antwoord:

56

PvdA

Actualisatie bestedingsplan reserve Regionaal Fonds Arbeidsmarkt. Op welke wijze krijgt de raad inzicht in dit geactualiseerde bestedingsplan? Wat is de formele rol van de raad daarbij?

De raad krijgt via een raadsinformatiebrief begin in het eerste kwartaal van 2026 inzage in de besteding en stand van zaken van het Regionaal Fonds Arbeidsmarkt. In deze brief lichten wij toe hoe de middelen uit de reserve zijn ingezet en welke resultaten daarmee zijn behaald. Omdat het Regionaal Fonds Arbeidsmarkt onderdeel is van de uitvoeringsagenda arbeidsparticipatie van Regio Hart van Brabant, kan ook via die cyclys de raad inzicht verkrijgen in de actuele stand van zaken. De formele rol van de raad is kaderstellend en controlerend, en kan naar aanleiding van de raadsinformatiebrief vragen stellen, wensen en bedenkingen uitspreken en verder het gesprek met het college voeren.

188

16

PvdA

Het locatieonderzoek ‘openbare toiletvoorzieningen’, waarin deze investeringen in openbare toiletten worden aangekondigd, wordt op 4 november in het college behandeld. Na vaststelling in het college wordt uw raad geinformeerd via een raadsbrief.

185

13

PvdA

187

16

PvdA

191

47

PvdA

192

47 (en 16)

PvdA

203

153

PvdA

Deze begroting noemt al investeringen in openbare toiletten, maar de raad heeft nog geen plan gezien ten aanzien van de investeringen in toiletten. Wanneer verwacht het college deze toe te sturen? Wat is de rol van de raad hierbij? In hoeverre investeert het college in financiële educatie van inwoners, met name in kwetsbare wijken, bijvoorbeeld als onderdeel van NPLV of de gebiedsgerichte aanpak? Deze begroting kent heel veel investeringen in de versteviging van de pedagogische structuur in het onderwijs en in wijkzorgteams. Ten aanzien van beide bewegingen is er nog geen samenhangend plan met de raad besproken. Wanneer verwacht het college deze toe te sturen? Wat is de rol van de raad hierbij? Bij de behandeling van de perspectiefnota heeft de wethouder toegezegd met een totaaloverzicht te komen van wijzigingen/herverdelingen/verschuivingen binnen de LEA. Dit is nog niet gebeurd. Toch wordt al een herverdeling van 500.000 euro naar 1.000.000 euro ingeboekt. Op welke wijze en wanneer wordt de raad in de toekomst geinformeerd over voorgenomen veranderingen in de LEA? Wat is de formele rol van de raad op dat moment? Op 24 maart 2025 heeft de wethouder de toezegging gedaan (zie toezeggingenlijst): “Wethouder Grashoff zegt toe na het zomerreces maar voor de behandeling van de Programmabegroting 2026 met een plan van aanpak te komen inzake schoolmaaltijden”.

Waar is dit plan van aanpak te vinden? Wat is de verklaring voor de sterk lagere raming van aanvragen huisvestingsverordeningen voor 2026 t.o.v. de voorgaande jaren?

202

151

PvdA

We zien dat de financiering van klantgedreven dienstverlening maar is gedekt tot en met 2027, maar dat de financiering van digitalisering (pagina 165, nummer 218) wel meerjarig is geborgd tm 2029. Waarom is dit onderscheid gemaakt, nu het een samenhangend geheel is?

We investeren in financiële educatie met budgetcursussen, budgetcoaching, budgetbeheer, voorlichting op scholen en inzet van medewerkers bestaanszekerheid en verbindende schakels in de (NPLV)wijken. Op 10 november is er een kwartaalgesprek met de raad over het sociaal domein. Tijdens deze bijeenkomst geven we meer informatie over de brede beweging in het sociaal domein en hoe de verschillende opgaves zich tot elkaar verhouden.

Eind dit jaar komt er een raadsinformatiebrief met daarin de huidige stand van zaken van de LEA voor de inzet van middelen in 2026. Hierbij wordt rekening gehouden met de herprioritering die ook met de kinderopvang- en onderwijsbestuurders is afgestemd met meer aandacht voor welzijn en het versterken van de pedagogische basis. Deze afstemming heeft 23 oktober plaats gevonden tijdefns het LEA-bestuurlijk overleg. Voor juli 2026 komt er een addendum LEA 2027, met daarin een verdere herprioritering als opmaat naar een nieuwe LEA 2028-2031. Op deze manier kan de LEA beter aansluiten bij ontwikkelingen binnen het sociaal domein bij de pedagogische basis.

Na deze toezegging is vanuit de raad nog aangegeven om te komen met een initiatiefvoorstel. In de veronderstelling dat er een initiatiefvoorstel komt is er vanuit het college geen plan van aanpak gemaakt. Indien de conclusie wordt dat er geen initiatiefvoorstel meer komt dan zal het college uiteraard alsnog een plan van aanpak opstellen. Door de Wet betaalbare huur, die op 1 juli 2024 is ingegaan, is er veel veranderd voor verhuurders. Als gevolg van deze wet dienen verhuurders hun huurprijzen te herzien. In combinatie met aangescherpte belastingregels voor verhuurders, worden de inkomsten van de huurwoningen minder. Een deel van de verhuurders zal de huurwoning verkopen aan particuliere kopers die hier zelf gaan wonen. Deze woningen worden daardoor onttrokken aan de verhuur wat resulteert in een minder groot aantal aanvragen op basis van de huisvestingsverordening. Naast de Wet betaalbare huur is in 2024 ook de verordening aangepast. De vergunningplicht voor een eigendomswissel is hiermee komen te vervallen en veranderd naar een meldingsplicht. Hier zit deels ook een verklaring voor de daling in het realisatiecijfer 2024. Omdat ten tijde van het opstellen van de nieuwe ramingen onduidelijk was of die lagere aantallen incidenteel of structureel zouden zijn is voor 2025 gekozen voor een aantal dat meer in de lijn lag met de jaren tot 2024.

De realisatiecijfers van 2025 tot nu toe geven echter ook weer een lager aantal wat ervoor heeft gezorgd dat de ramingen voor 2026 ook naar beneden zijn bijgesteld. Mede door het onzekere financiële kader vanuit het Rijk is het op dit moment zaak om balans te vinden tussen belangrijke investeringen in de stad en om een gezonde financiële huishouding achter te laten voor de start van de volgende bestuursperiode. Daarnaast hebben we in de Begroting 2025 de inzet op klantgedreven dienstverlening deels al structureel geborgd met een bedrag van € 1 miljoen. Om deze redenen zijn de middelen voor klantgedreven dienstverlening in tegenstelling tot digitalisering alleen tot en met 2027 opgenomen. Dit geeft het volgende bestuur de tijd en ruimte om keuzes te maken ten aanzien van de structurele inzet op dit onderwerp, in samenhang met wensen op andere domeinen en de op dat moment beschikbare financiële middelen.

nr. vraag

Pag.

PP

Vraag

76

PvdD De programmabegroting kent 2 fijnstofnorm indicatoren (PM10 en PM 2,5). Waarom worden deze beiden bijgehouden en vanaf wanneer wordt alleen nog PM 2,5 gebruikt?

Antwoord: Fijnstof betreft alle deeltjes in de lucht kleiner dan 10 micrometer. Fijnstof wordt vaak afgekort tot PM, wat afkomstig is van de Engelse afkorting voor 'Particulate Matter'. Naast PM10 (fijn stof kleiner dan 10 µm) kennen we ook PM2,5 (fijnstof kleiner dan 2,5 µm). Deeltjes kleiner dan 0,1 µm worden aangeduid als ultra fijnstof (UFP). PM2,5 en PM10 hebben verschillende eigenschappen, gezondheidsrisico’s én bronnen. Vanwege deze verschillen worden beiden gemonitord en kennen beiden andere wettelijke normen en gezondheidskundige advieswaarden. Bij ons is er geen reden bekend om (op termijn) enkel PM2,5 te gaan monitoren. We blijven daarom zowel PM10 als PM2,5 in onze monitoring meenemen.

257 77

PvdD Wat wordt bedoeld met “een interactieve kaart”? En hoe draagt die bij aan de bereikbaarheid?

261 78

PvdD Wat wordt bedoeld met “op een duurzamere manier (met de milieukosten indicator)”?

264 131/134 PvdD

“We vernieuwen en verduurzamen de truckparking op bedrijventerrein Kraaiven. Naar verwachting starten we in de tweede helft van 2026 met de werkzaamheden.” Wat moeten we ons hieronder voorstellen? Hoe komt die eruit te zien en wat betekend verduurzamen in deze?

We zijn momenteel een digitale kaart aan het inrichten waarop alle geplande werkzaamheden van de gemeente Tilburg, maar ook van externen (o.a. Netbeheerders, woningbouwverenigingen) komen te staan. Op deze manier willen we beter kunnen plannen naar de toekomst toe, ook omdat we nu externe partners eerder kunnen voorzien van informatie. Daarnaast wordt gekeken of we deze kaart (geheel of gedeeltelijk) zichtbaar kunnen maken voor de burger zodat deze ook kan zien welke werkzaamheden er allemaal in het verschiet liggen. Er wordt op dit moment hard gewerkt om alle bronnen van zowel de in- als externe organisatie bij elkaar te laten vloeien op dit platform. Als we informatie van partijen zowel binnen als buiten de gemeente kunnen verzamelen, krijgen we een beter inzicht in wat er gaat komen aan werkzaamheden in de openbare ruimte. Zodoende kunnen we eerder combinaties cq. verstoringen in de openbare ruimte zien. Op deze manier wordt er strakker gepland en door het vormen van combinaties ontstaat meer efficiëntie en minder overlast voor de weggebruiker en bewoner van de stad. De milieukosten indicator (MKI) is een maatstaf die aangeeft wat de milieubelasting is van een product, materiaal of activiteit, uitgedrukt in euro’s. Deze indicator helpt bij het vergelijken van de duurzaamheid van verschillende ontwerpen.

Bij de uitvraag voor het vervangen van de houten bruggen, dagen we de markt uit om een optimum te vinden tussen levensduurkosten en Milieubelasting (MKI). Op deze manier maken we duurzamere keuzes in de aanbesteding.

Het vernieuwen en verduurzamen van Truckparking Kraaiven omvat onder meer

het creëren van een veilige en schone omgeving waar chauffeurs van adequate faciliteiten gebruik kunnen maken; sanitair, meubilair, verlichting en afvalverwijdering. Daarnaast is het de inzet om het terrein zo efficiënt mogelijk in te zetten als parking door een optimale indeling en duidelijke afbakening van parkeervakken. Wat betreft verduurzaming wordt ingezet op de volgende maatregelen (mede in combinatie met nabijgelegen bedrijven): zonnepanelen, mogelijkheid tot opladen van trucks en voorzien in schaduwplekken (minder airco nodig). Verder wordt het terrein voorbereid op toekomstige laadinfrastructuur voor elektriciteit, in samenhang met het naastgelegen laadstation door aanleg van een netaansluiting, kabels en mantelbuizen. Verder wordt deze locatie zo klimaatadaptief mogelijk ingericht door toepassing van zo min mogelijk verharding en maximale waterdoorlatendheid, infiltratie in lager gelegen bermen, als ook het verbeteren van infiltratiewaarde bodem, creeeren van verschillende maaiveldniveaus, schaduwplekken en veel groen. Ten slotte nemen we maatregelen om afwenteling van water naar nabijgelegen percelen te voorkomen.

296 83/84

PvdD Waarom wordt ervoor gekozen om de coördinator circulariteit uit het klimaatfonds ipv de economie portefeuille?

271 116

PvdD Met het revitaliseren van de bedrijventerreinen is verdichting een zeer

belangrijk aandachtspunt. Daarnaast komen ook thema’s zoals vergroening, biodiversiteit en circulariteit terug. Op welke manier wordt de voortgang van alle thema’s vorm gegeven? Is dat in bijvoorbeeld zoveel hectare vergroening erbij? Gaat het om absolute aantallen bomen?

292

De coordinator wordt geplaatst bij de afdeling ruimtelijke uitvoering omdat ze concreet in de keten openbare ruimte aan de slag is. Afdelingen zijn zelf verantwoordelijk om circulair te borgen. Voor nu is het nog geen structurele functie, met potentieel groot bereik en impact. Omdat het geen structurele functie is, is het klimaatfonds een logische dekkingsbron. Het programma revitalisering zet inderdaad in op het verdichten van onze bedrijventerreinen om zo de schaarse ruimte voor bedrijven zo goed mogelijk te benutten. Voor een toekomstbestendige ontwikkeling van onze bedrijventerreinen is het daarbij van belang dat we zo goed mogelijk ook andere opgaven op het gebied van vergroening, klimaat en circulariteit daarbij te integreren. Dat doen we door enerzijds de klimaatscores nieuwbouwontwikkelingen en het puntensysteem natuurinclusief bouwen toe te passen bij nieuwbouw en door ondernemers te stimuleren hun perceel te verduurzamen. In het geval van vergroening hebben we daar al concrete stappen in gezet op de bedrijventerreinen. Zo zijn er dit jaar bijna 200 nieuwe bomen geplant op T58 en zijn ook vanuit Grote Oogst en het Gebiedsmanifest Loven de eerste bomen toegevoegd. Ook in de herinrichting van de Wegastraat op Loven is er nadrukkelijk aandacht voor vergroening.

Conform de voorgestelde procesaanpak volgend op de motie bomen brengen we in 2026 concreet in beeld voor onze bedrijventerreinen hoeveel bomen er toegevoegd kunnen worden. .

nr. vraag

Pag.

PP

Vraag

121

PvdD “Voor een dynamisch en inspirerend ondernemings- en vestigingsklimaat

zijn stedelijke voorzieningen zoals aanbod van winkels, horeca, leisure, evenementen en cultuur essentieel. We willen Tilburg als stad aantrekkelijk houden om te wonen en te verblijven en te ondernemen.”

294 121

PvdD

Is er sinds de invoering van de verkeersmaatregelen in de binnenstad een aantoonbare verandering opgetreden in bezoekersaantallen, verblijfsduur en besteding? Hoe beoordelen ondernemers en bezoekers de bereikbaarheid en aantrekkelijkheid sinds deze aanpassingen zijn doorgevoerd?”

Antwoord: In 2025 is het aantal bezoekers iets toegenomen ten opzichte van dezelfde periode in 2024. De verblijfsduur is eveneens iets toegenomen. Voor 2025 hebben we nog geen cijfers beschikbaar over de bestedingen. Strabo doet hier voor ons jaarlijks onderzoek naar. Wat we kunnen zien, is dat de bestedingen per bezoeker fluctueren de afgelopen jaren. De coronacrisis vertroebelt de cijfers van 2020-2021/2022. Als we vergelijken met de periode voor de coronacrisis, dan zien we dat er sprake is van meer bestedingen, maar door de toegenomen inflatie zegt dat ook niet direct iets. Daarnaast doen we dit jaar mee met het onderzoek Mobiliteit en bestedingen van het Platform Binnenstadsmanagement. Ook deze resultaten zijn nog niet beschikbaar. We hebben geen onderzoek gedaan onder ondernemers over de bereikbaarheid van de binnenstad, maar we hebben regelmatig overleg met ondernemers en het is duidelijk dat zij hier kritisch op zijn. Zij maken zich vooral zorgen over de effecten die de aanpassingen hebben op de bezoekers van de binnenstad, vandaar dat wij dit monitoren. Strabo onderzoekt ook jaarlijks de waardering voor de bereikbaarheid. Deze scoort al jaren een dikke voldoende, in 2024 was dat een 7,6, 0,3 hoger dan in 2023, 0,3 lager dan in 2020. We hebben Strabo voor dit jaar opdracht gegeven om de cijfers ook te koppelen aan het vervoermiddel waarbij de bezoeker de stad bezoekt.

De totale aantrekkelijkheid van de stad schommelt tussen een 7,3 (2024 en 2021) en een 7.5 (2023, 2020 en 2019).

295 140

PvdD “Het sturen op een beter gebruik van het kanaal is voor de

toekomstbestendigheid van de Tilburgse bedrijventerreinen en de Brabantse economie van groot belang. Met een fonds kunnen gemeente en provincie een meer sturende rol innemen. Dit is passend binnen de ambities van het werklocatiebeleid “Toekomstbestendige werklocaties’ en de programma-aanpak revitaliseren bedrijventerreinen.”

298

Op welke manier wordt in de gemeentelijke economische strategie rekening gehouden met de risico’s van een op consumptie gebaseerde economie? Heeft de gemeente inzicht in hoe kwetsbaar Tilburgse bedrijventerreinen en ondernemingen als consumptie afneemt (bijvoorbeeld door toenemende circulariteit, reparatie en hergebruik), en hoe wordt die kwetsbaarheid meegenomen in het beleid voor toekomstbestendige werklocaties?

Los van de onderzoeksresultaten realiseren we ons dat de autobereikbaarheid op met name de zaterdagen de afgelopen tijd onder druk staat, hier hebben we aandacht voor. In de economische strategie zetten we nadrukkelijk in op meer toegevoegde waarde en het leveren van een bijdrage op brede welvaart en missiegedreven innovatie. Daarin constateren we ook dat er een versnelling nodig is om te innoveren en te verduurzamen, juist ook gezien de schaarste aan grondstoffen, energie, ruimte, water en arbeid. Daar hoort ook bij dat we inzetten op het helpen van onze bedrijvigheid in het maken van de transitie naar bijvoorbeeld een meer circulaire economie. In lijn met die ambitie zijn we kritisch op efficiënt ruimtegebruik, maar bekijken we ook hoe we de ruimte op bedrijventerreinen kunnen benutten voor bedrijven die een bijdrage leveren aan circulaire ketens, zoals circulaire hubs of andere (experimenteer)ruimte voor hergebruik, reparatie en recycling.

In de bedrijventerreinenprognose -die eens per vier jaar door de provincie wordt opgesteld en waarin geprognosticeerde vraag en aanbod mbt ruimte worden berekend-, worden trends en ontwikkelingen, zoals circulariteit en digitalisering, meegenomen. Daarop wordt ook de behoefte en daaruit volgende provinciale programmering gebaseerd. Deze prognoses bevatten geen inzicht in eventuele kwetsbaarheden mbt specifieke terreinen.

140

PvdD

141

PvdD De begroting verwijst een aantal keer naar de Trimodale Haven Loven. Zitten

De ambitie om meer goederenvervoer van weg naar water te verplaatsen en daarmee de inzet op het Wilhelminakanaal en de trimodale haven Loven is geborgd in verschillende beleidsstukken:  Mobiliteitsaanpak 2040 en omgevingsvisie 2040 (2015)  Toekomstbestendige werklocaties (2020)  Gebiedsmanifest Loven (2023)  Programma aanpak revitalisering (2024)  Economische strategie (2025) In het verleden heeft de gemeenteraad al een besluit genomen om de voorbereidende werkzaamheden om te komen tot een trimodale terminal Loven uit te voeren. Op 25 mei 2020 heeft de gemeenteraad daarvoor een voorbereidingskrediet beschikbaar gesteld. De raad is afgelopen jaren periodiek op de hoogte gehouden van de ontwikkeling van de trimodale haven en Wilhelminakanaal middels raadsbrieven en informatiesessies. Daarnaast wordt eind dit jaar het voorstel aan u voorgelegd om een grondexploitatie te openen voor deze ontwikkeling en om verdere voorbereidings- en uitvoeringskredieten beschikbaar te stellen en wordt de raad in 2026 om besluitvorming gevraagd voor de benodigde ruimtelijke procedure.

PvdD Wordt er gestuurd en gemonitord op ecologische footprint van bedrijven en

Wij sturen en monitoren niet op ecologische footprint van bedrijven en bedrijventerreinen.

299 hier beleidsstukken achter? Op welke manier wordt de raad betrokken bij het proces van de ontwikkeling van deze haven.

300 116 293

bedrijventerreinen?

nr. vraag

Pag.

PP

77

PvdD Recyclepercentage (van huishoudelijk afval) heeft als streefwaarde 63%.

Het recyclepercentage van 60% genoemd in het Programma Tilburg Circulair 2025-2028 is gebaseerd op de landelijke doelstelling van 60% in 2030. Voorheen werd in de begroting de indicator ’Afvalscheidingspercentage’ gebruikt. Dit hebben we in lijn met de landelijke doelstellingen aangepast naar de indicator ’Recyclepercentage’. Hierdoor kloppen de genoemde waardes van de voorgaande jaren niet. In 2024 was het recyclepercentage voor gemeente Tilburg 55%.

PvdD

Tilburgse boa’s zijn aangewezen binnen Domein I Openbare Ruimte volgens de landelijke Regeling domeinlijsten. Zij handhaven leefbaarheid en APV-voorschriften in publiek toegankelijke omgeving en voeren enkele specifiek aangewezen taken uit. Dit sluit aan op het landelijk boa-bestel.

259 100

276 100

PvdD

100

PvdD

277

Vraag Hoe verhoudt deze streefwaarde zich tot het doel, van het Programma Tilburg Circulair 2025-2028, dat er in 2030 voor huishoudelijk afval een recyclepercentage van 60% is behaald? En hoe verhoudt deze streefwaarde zich tot het doel van 100% circulair in 2045? “Er worden zes boa's in en om het centrum/ binnenstad ingezet. De inzet behelst, naast het reguliere takenpakket, specifieke taken als controle op alcoholgebruik door 18-, controle van taxivignetten, maar ook inzet ten behoeve van leefbaarheid rondom evenementen. We gaan daarbij nauw samenwerken met de politie, maar zullen wegblijven bij het handhaven van de openbare orde. Dat is echt een taak voor de politie.” Wat zijn de taken en bevoegdheden van BOA’s in Tilburg en wijken deze af van het landelijke boa-bestel? Hoe wordt bepaald of de openbare orde dusdanig in geding is dat er opgeschaald moet worden naar politie inzet? Als BOA’s wegblijven bij het handhaven van de openbare orde, waarom mogen zij in sommige gevallen een korte wapenstok en pepperspray bij zich dragen?

278 103

PvdD “Bestuurlijke Interventieteam (BIT) structureel en doen we jaarlijks minimaal

acht grootschalige acties op thema (denk aan opslaglocaties, spookbewoning, afhaalgelegenheden, illegale prostitutie en andere) binnen Hart van Brabant. Daarnaast continueren we stedelijk de casusaanpak op basis van signalen uit onze eigen organisatie of van partners. Te denken valt aan ondermijningsthema's als mensenhandel , zorgfraude en cybercriminaliteit maar ook synthetische drugs, hennep, criminele motorbendes, vastgoed en het fenomeen witwassen.”

101

PvdD Wat is de reden dat er in een nieuw programma wordt geïnvesteerd?

101

PvdD Wat zijn de kosten van de investering? PvdD Wat zijn de te verwachten opbrengsten en voordelen van het nieuwe

280 101

programma ten opzichte van het oude programma?

282 101

PvdD Worden bezoekers vooraf geïnformeerd over de toepassing van Digital Twin

101

PvdD Hoe wordt de privacy gewaarborgd van bezoekers (bijvoorbeeld in geval van

modellen bij evenementen waar zij aanwezig zijn?

283

het uitlezen van real-time GPS locaties)?

284 285

Naast deze landelijke bevoegdheden hebben onze boa’s extra bevoegdheden mbt seksuele intimidatie en Halt verwijzingen bij jeugd.

Opschalen gebeurt bij verstoring of ernstige vrees voor verstoring van de openbare orde als bedoeld in art. 172 Gemeentewet, of als politiebevoegdheden of geweldstoepassing nodig zijn. Boa’s maken die inschatting. Het ministerie van Justitie en Veiligheid kan bepalen dat een boa geweld of vrijheidsbeperkende middelen kan gebruiken. Dit is vastgelegd in de beleidsregels Buitengewoon opsporingsambtenaar. Op dit moment mogen onze boa’s geen korte wapenstok of pepperspray dragen. Wel handboeien. Een boa kan bij het uitvoeren van zijn/haar reguliere taken bij de handhaving van de leefbaarheid in situaties terecht komen waarbij het escaleert en een wapenstok als verdedigingsmiddel kan worden ingezet om de situatie onder controle te brengen totdat de politie ter plaatse is. Boa’s zijn enkel bevoegd geweldsmiddelen in te zetten voor hun eigen veiligheid. Op dit moment onderzoeken we of het inzetten van de korte wapenstok in Tilburg mogelijk is. Wij willen de wapenstok inzetten in de horecanacht waar de kans op agressie hoger wordt geschat dan tijdens de dag- en avonddiensten. Het Bestuurlijk interventieteam Hart van Brabant heeft geen focus op milieudelicten. Cijfers over- en de aanpak van milieuovertredingen zijn belegd bij de omgevingsdienst (OMWB) en het regionaal milieuteam van politie.

Bij de milieuovertredingen die de OMWB constateert, wordt geen onderscheid gemaakt in of iets daadwerkelijk een milieudelict is. In de verantwoording van de OMWB zijn cijfers te vinden over het aantal controles, naleefgedrag, aantal bestuursrechtelijke en aantal strafrechtelijke maatregelen.

Welke cijfers zijn er bekend over milieudelicten binnen de gemeente Tilburg?

289

281

Antwoord:

101

PvdD Wordt er ook beeldmateriaal gemaakt en opgeslagen?

Er hoeft geen nieuw programma te worden gekocht. De investering zit het vooral in betere samenwerking tussen afdelingen. Beter gebruik maken van de al aanwezige software, kennis en ervaring van medewerkers. Minder afhankelijk van marktpartijen zoals voorheen, waar sprake was van een extern platform. Er is geen inkoop of extra abonnement nodig buiten de al aanwezige systemen. Veiliger werken binnen eigen Tilburgse digitale omgeving. Geen exports of externe platformen meer nodig. Betere aansluiting op bestaande organisatie van de kermis, welke ook met het Location Intelligence Platform werkt. Het LIP maakt contact met diverse bronnen zoals druktesensoren, sensoren in parkeergarages, weer- en verkeersdata en OV gegevens. Het aansluiten en inlezen van deze realtime bronnen levert gebruiksgemak, flexibiliteit en veel kennis en ervaring op voor de gemeentelijke organisatie. Hierdoor kan het makkelijker ook bij andere evenementen zoals Carnaval worden ingezet. Nee, maar de privacy van de bezoekers is niet in geding. Er worden geen vormen van tracking of volgsystemen gebruikt die personen individueel volgen. Zie ook volgende vraag 284. Er wordt gebruik gemaakt van sensoren (crowdscan) die veranderingen in het elektromagnetisch veld meten en zodoende drukte kunnen vaststellen. Deze meting zegt iets over een vastgestelde zone of meetgebied binnen bijvoorbeeld het kermisterrein.

Personen of persoonsgegevens worden niet vastgelegd of gemeten. GPS locaties van bezoekers worden niet uitgelezen. Locaties van ingehuurde portofoons voor de organisatie wel. Nee. Er wordt geen beeldmateriaal gemaakt of opgeslagen met dit systeem.

nr. vraag

Pag.

PP

Vraag

101

PvdD Wat wordt er gedaan met de data?

Antwoord: De data van de druktesensoren wordt als eenmalige dump aangeleverd achteraf en na analyse gearchiveerd. De data van weer, verkeer en parkeerdrukte zijn open databronnen. Na eventuele analyse worden deze ook gearchiveerd. Daarnaast gaat de Commissie van Ark een tweede advies uitbrengen over de wijze waarop het stelsel van jeugdhulp, inhoudelijk en financieel, houdbaar vormgegeven kan worden. Dit tweede advies staat gepland voor begin 2027, waarbij enerzijds een terugblik wordt gegeven op de periode 2025 t/m 2026 en anderzijds een vooruitblik naar de periode vanaf 2028/2029.

286

PvdD Wordt er ook gemonitord op afvalproductie, energieverbruik en verstoring

Nee, dit systeem is bedoeld voor crowdmanagement.