VerslagRaad 26052025

Mevrouw Couwenberg (CDA) is het daarmee eens, maar kent ook een heleboel voorbeelden waarvan men absoluut zou kunnen weten doelen niet meer te realiseren, zodat zij toch nog vraagt waarom er geen aanpassingen plaatsvinden. Wethouder Van Asten weet dat er ongetwijfeld andere zaken zijn die blijven liggen. Het college is ook afhankelijk van de markt en ambities van het Rijk. Daarom heeft het college de hoop dat ambities aan het eind van het jaar worden uitgevoerd. Daarop probeert het college ook te sturen. Mevrouw Couwenberg (CDA) stelt dat in dezen een rolverdeling nodig is. Een afdeling heeft de hoop en ambitie dat doelen worden behaald, waar de wethouder Financiën moet sturen op realistisch ramen en een kritische noot moet leveren. Daarom stelde zij de vraag hoe vaak de wethouder een negatief advies bij de najaarsbijstelling heeft gegeven om vast te houden aan het veel te hoge bedrag van 2,6 miljoen euro, waarvan men dacht dat men dat zou realiseren. Wethouder Van Asten reageert dat allen de taak hebben om de door de raad vastgestelde ambities te kunnen waarmaken. Het college zal daarop altijd geënt zijn en wil geen ambities de nek omdraaien. Daarom hoopt het altijd dat zaken gerealiseerd worden. Dat laat onverlet dat het college kijkt of iets nog realistisch is. Dat gebeurt ook en het realistische vermogen is de laatste jaren ook toegenomen.

De acties van het ingrijpen, ook van afdelingshoofden, zorgen dat cijfers beter zijn. Daarmee is men er nog niet. De heer Jansen (PvdA) hoort de wethouder een best plausibel verhaal vertellen, maar vernam van best veel fracties inzicht in onderbestedingen te missen en om welke bedragen en posten het gaat. Hij vraagt hoe de wethouder naar die opmerkingen kijkt. Wethouder Van Asten vindt dat een herkenbaar geluid, zodat het college aan de slag met realistisch ramen is gegaan. Als dat in de jaarstukken niet altijd goed te herleiden is moeten raad en college het gesprek voeren over het verschaffen van dat inzicht. Op een aantal plekken is al duidelijk de reden aangegeven waarom iets niet is gerealiseerd. Mevrouw Couwenberg (CDA) stelt dat het college de taak heeft om kritisch te zijn op het bereiken van ambities. De voorzitter van de Algemene Rekenkamer zei tegen het kabinet alleen te beloven wat waar te maken is, welke rol de wethouder Financiën in Tilburg zou moeten hebben. Wethouder Van Asten voelt zich door die woorden gesteund om nog strenger om te gaan met realistisch ramen. De heer Molenaar (D66) wijst op door de accountant voorgestelde specifieke maatregelen ter verbetering van het realistisch ramen, waartoe raadsleden ook

Raadsvergadering gemeente Tilburg 26 mei 2025

pagina 16

voorstellen hebben gedaan en hij vraagt met welke maatregelen de wethouder vervolgens komend jaar aan de slag wil gaan. Wethouder Van Asten kan 100% realisatie van ambities niet nakomen en probeert daarom goed in te schatten welke ambtelijke capaciteit beschikbaar is om doelen te realiseren. Het college is daarbij ook afhankelijk van de markt en derden. Per dossier probeert hij zo goed mogelijk in beeld te brengen welke doelen gehaald kunnen worden en daarop te sturen, bijvoorbeeld hoe iets wel kan. Daarover kan hij vaker met de raad het gesprek voeren. De heer Molenaar (D66) vraagt of de wethouder met de middelen overprogrammering en uitbreiding van het uitvoeringsvermogen en capaciteit dichterbij de 100% kan komen. De heer Smolders (LST) wil op tijd geïnformeerd worden, bijvoorbeeld op de helft of tegen het einde van het jaar, zodat de raad kan sturen op wat wel en niet kan en waarop het eerst in te zetten is. Wethouder Van Asten wil zichzelf middels overprogrammering niet klem zetten, vanwege het doen van bepaalde reserveringen. Daarmee moet men dan wel op een verstandige manier omgaan. De realisatiekracht vergroten is ook nadrukkelijk onderdeel van de organisatie. De gemeente is voor realisatie ook afhankelijk van anderen.

De heer Jansen (PvdA) wijst erop dat de uitvoeringstoets bedoeld is om te kijken of er intern en extern voldoende uitvoeringscapaciteit aanwezig is en vraagt hoe de wethouder daarnaar kijkt. Wethouder Van Asten erkent dat de uitvoeringstoets verder gaat dan de interne kracht. De accountant heeft aangegeven dat schulden niet zozeer een probleem van Tilburg zijn, zeker niet vanwege de manier waarop de gemeente omgaat met de daaruit voortvloeiende structurele lasten. Het gaat meer om de realisatiekracht op het gebied van ambities. Het college ontraadt het amendement om overblijvend geld terug te sluizen naar inwoners. Er is namelijk een structurele uitdaging. De disbalans tussen Rijk en gemeenten is nog niet opgelost. De systematiek is om overblijvend geld eerst toe te voegen aan de algemene reserve. Nadat de bovengrens daarvan is bereikt, komt het geld beschikbaar in de reserve incidentele opgaven. Bij de integrale afweging bij de perspectiefnota en begroting past er dan een discussie daarover. De heer Kokke (SP) stelt vast dat het raadsvoorstel anders luidt dan het door de wethouder gegeven antwoord en vraagt de wethouder daarop te reageren. Wethouder Van Asten geeft het voorbeeld dat van het Rijk gekregen geld in 2024 wordt overgeheveld naar een besteding in 2025. Dat is de reden waarom overhevelingsvoorstellen specifiek aan doelen en acties voor 2025 zijn gekoppeld.

Vervolgens wordt voor de jaren daarna de lijn gehanteerd van storting in de algemene reserve en de reserve incidentele opgaven en wordt het gesprek aangegaan over structurele doorwerking van middelen. De heer Kokke (SP) vraagt hoe de wethouder dan ‘resultaatbestemming aanzuivering reserve investeringsfonds sociaal fonds’ verklaart. Het college hanteert die werkwijze ook bij het overhevelen van de reserve klimaat. Technisch gezien zouden middelen moeten vrijvallen, terwijl het voorstel is om af te wijken van het Tilburgse financiële beleid. Wethouder Van Asten houdt zich aan het financiële beleid en doet dan ook voorstellen volgens de met de raad afgesproken systematiek. De argumentatie van die voorstellen staan bij ‘argumentatie’. Mevrouw Couwenberg (CDA) attendeert erop dat in de documenten de woorden ‘in afwijking van ons financieel beleid’ voor komen. Het amendement gaat niet over het verlagen van de ozb, maar om een deel daarvan te bestemmen om toekomstige ozb-

Raadsvergadering gemeente Tilburg 26 mei 2025

pagina 17

verhogingen te dempen. Het amendement zou men wel kunnen afwijzen, omdat er geen politieke wil is om naar de ozb te kijken. Wethouder Van Asten legt afwijkingen van het financieel beleid keurig aan de raad voor. De heer Kokke (SP) vraagt waarom bij bepaalde voorstellen wordt afgeweken van het financieel beleid en bij andere voorstellen niet. De heer Smolders (LST) stelt dat evenals het college mevrouw Couwenberg met een van het gemeentelijke financiële beleid afwijkend voorstel komt. Wethouder Van Asten probeert altijd een heldere lijn te hanteren. Als er zaken zijn die doorlopen in 2025 gekoppeld aan een specifiek doel en een besteding zijn die wel opgenomen. Voor zaken die verder doorwerken naar 2026 en verder trekt hij één lijn. Conform het akkoord is de ozb-verhoging destijds voorgesteld, gezien de uitdaging op het gebied van de structurele lasten. Het financiële probleem op de lange termijn is gezien de disbalans tussen Rijk en gemeenten nog niet opgelost. De ozb-opbrengst is dus ook nodig. Mevrouw Couwenberg (CDA) vraagt of de wethouder denkt dat het geld in het klimaatfonds in 2025 zal worden uitgegeven. Wethouder Van Asten bevestigt dat, omdat die reservering in dat jaar moet plaatsvinden.

De heer Kokke (SP) leest bij punt 16 dat de looptijd van het transitiefonds wijkgericht werken en inwonersparticipatie, dat is opgericht als gevolg van het bestuursakkoord, is verlengd tot en met 2028. Wethouder Van Asten leest ook dat het tekort in 2026 ontstaat als die middelen niet beschikbaar worden gesteld. Het gaat dus over 2026. Het fonds loopt inderdaad langer door dan 2026. De heer Smolders (LST) suggereert dat het amendement wel kan als 2,5 miljoen euro niet uit de reserve incidentele opgaven komt, maar uit de algemene reserve. Wethouder Van Asten vult met overblijvend geld eerst de algemene reserve aan. Als het maximum daarvan is bereikt vloeit het naar de reserve incidentele opgaven om vervolgens bij de integrale afweging bij de perspectiefnota en de begroting met de raad van gedachten te wisselen over besteding van middelen en de structurele lasten. De heer Smolders (LST) meent dat de algemene reserve nog niet is bestemd, zodat daaruit geld gehaald zou kunnen worden. Wethouder Van Asten reageert dat die vraag niet is gesteld en hij antwoord gaf op de vraag wanneer geld wordt overgeheveld of wanneer iets wordt aangevuld. Het college werkt aan het proces, zodat het beleid en de begroting beter worden gekoppeld. Daarin past ook de discussie over welke indicatoren verstandig zijn.

Wat betreft motie M 3-1 is er een politieke verantwoording aan de raad, die goed verloopt, evenals de accountantscontrole. Effectieve participatie zal zich wat het college betreft voornamelijk richten op wat gaat komen, zoals planteams en burgerberaad. Er zijn ook nog andere vormen, zoals ‘Tilburg vertelt’, een initiatief van de raad. Als het college daaraan medewerking kan verlenen, zal het dat doen. In het verleden was er de dag van de verantwoording, waarbij diverse partijen en inwoners betrokken waren. Hij ontraadt de motie, maar adviseert die eventueel in de vorm van ‘Tilburg vertelt’ of ‘Dag van de verantwoording’ uit te voeren. De heer Van Aarle (LT) hoort de wethouder niet benoemen om de burgers betrekken bij de Jaarrekening 2024 en de volgende jaarrekeningen. In 2017 hebben partijen in de coalitie het initiatief genomen om burgers en bedrijven beter bij de jaarrekening te betrekken en die adviezen serieus te nemen. Hij verwijst naar de enquête van het burgerpanel over participatie, waaruit blijkt dat 94% van de inwoners beter betrokken wil worden bij de plannen die de gemeente maakt. 72% van de Tilburgse inwoners wil dat de gemeente de mening van de inwoners hoort, ook richting de

Raadsvergadering gemeente Tilburg 26 mei 2025

pagina 18

jaarrekening. Hij vraagt hoe het college dat wil doen, behalve de advertentie in het Stadsnieuws. Wethouder Van Asten wil dat bij nieuwe plannen zeker doen. De jaarrekening is echter een weergave waarover een rechtmatigheidscontrole van de accountant en politieke verantwoording door de politiek plaatsvindt. Kwalitatieve meningen van belanghebbenden daarover horen staat de raad vrij. De heer Van Tilborg (50PLUS) maakt zich druk over het op termijn betaalbaar blijven van gemeentelijke investeringen. Wethouder Van Asten is van mening het nu goed te doen door zaken structureel te regelen, zoals de vervanging van het viaduct op de Ringbaan-West. Wethouder Kostermans stelt dat het college zich vorig jaar ontzettend betrokken heeft getoond bij de wateroverlast in de stad, waarmee veel inwoners te maken hadden. Het college heeft aangegeven weinig mogelijkheden te hebben tegen de extreem uitzonderlijke en gestage regenval. Wel zijn grondwaterstanden via onderzoek inzichtelijk gemaakt en is onderzocht of er een relatie is tussen infiltratievoorzieningen en wateroverlast. Gebleken is dat er geen reden is om dat te denken. De aanbeveling is wel opgevolgd om die relatie te blijven monitoren. In Willemsbuiten is nog sprake van wateroverlastproblematiek, waarbij de gemeente betrokken is. De bodem is in delen van die wijk zeer ondoorlatend.

Door hoogteverschillen in de wijk is met name in het zuidelijke deel veel problematiek ontstaan en daar denkt de gemeente mee over oplossingen. De heer Van Aarle (LT) vraagt of de wethouder bereid is om nog een informatiebijeenkomst te organiseren, waaraan behoefte is vanuit met name Zorgvlied en De Blaak. Motie M 3-2 gaat over het voorkomen van problemen. De slecht doorlatende laag moet volgens het Geofoxx-advies vervangen worden. Hij vraagt of het college dat advies opvolgt en de motie serieus neemt. Nu wordt nog steeds niet voldoende geacteerd op het sturend laten zijn van bodem en water. Wethouder Kostermans heeft de behoefte aan een informatiebijeenkomst gepolst. Inwoners en een werkgroep van inwoners van De Blaak zijn aangehaakt bij het traject van de aanleg van de Blauwe Ader. Ondergelopen kelders worden daarbij meegenomen. Voor Zorgvlied is het college ook met de wijkraad daar in contact geweest en staat een behoeftenpeiling onder de inwoners onder de aandacht. Geofoxx heeft onderzoek naar de grondwaterstanden uitgevoerd, maar haar is geen rapport bekend dat specifiek ingaat op Willemsbuiten. Wel denkt het college mee over de door de heer Van Aarle benoemde problemen.

De heer Van Aarle (LT) verbaast dat, omdat de titel van het Geofoxx-rapport is ‘Geohydrologisch onderzoek Willemsbuiten Tilburg’, met de conclusie dat het probleem te voorkomen zou zijn geweest als vooraf naar bodem en water was gekeken. Het rapport vermeldt ook wat er moet gebeuren om het probleem op te lossen. Wethouder Kostermans is blij dat het probleem serieus is onderzocht en de gemeente daarop is aangehaakt. Eerder heeft Lokaal Tilburg een motie ingediend over bomen en wateroverlast en over vervanging van door wateroverlast afgestorven bomen. Dat is meegenomen in de herplantopgave. In het najaar is er nog een extra controleronde over hoe groot de vervangingsopgave moet zijn. Die opgave is groter dan eerder beoogd, namelijk jaarlijks 1.000 bomen in plaats van 900. Bij de volgende begroting komen er voorstellen om het budget daarvoor bij te stellen. De heer Van Aarle (LT) heeft een indicatie gevraagd welk aantal bomen vanwege wateroverlast is gesneuveld. Wethouder Kostermans is op verschillende manieren aan het proberen om dat in beeld te krijgen. De precieze cijfers heeft zij niet paraat. Men kan niet altijd de effecten van klimaat en waterschade zien. Het probleem wordt specifiek in beeld

Raadsvergadering gemeente Tilburg 26 mei 2025

pagina 19

gehouden, ook juist op plekken waar wateroverlast is geweest. Er is dus serieus aandacht voor. De heer Van Aarle (LT) waardeert dat, maar wil een overzicht van welk aantal bomen in 2024 vanwege wateroverlast is gekapt en wat dat voor de gemeentelijke financiën betekent. De voorzitter wijst erop dat dat ook te maken heeft met wanneer men de schade vaststelt. Wethouder Kostermans zal zich inspannen om die cijfers boven tafel te halen en die de raad toe te sturen. Een deel van de groenopgave en budgetten daarvoor zijn doorgeschoven. Op veel fronten in en om de stad werkt het college aan het vergroenen en aantrekkelijker maken van de stad en het buitengebied. Er is wat vertraging, maar ambities zijn overeind gebleven. Dit en volgend jaar verwacht zij dat een en ander van de grond zal komen. Armoedecijfers van het afgelopen jaar komen binnenkort naar de raad toe. De Meedoenregeling kan nog beter benut worden. Het onderzoek daarnaar wordt verbreed en bezien wordt hoe die te verbeteren is, zodat die aansluit bij behoeften van inwoners. Wethouder Van der Pol komt nog terug op Midpoint en zal zorgen dat de verslaglegging over prestaties daarvan nog worden toegestuurd. De onder trekkerschap van Midpoint gesloten regiodeal met het Rijk heeft geleid tot het halen van 38 miljoen euro naar Tilburg om te investeren in de innovatiekracht van het bedrijfsleven.

In het eerste kwartaal zijn er circa 1.300 woningen in aanbouw gegaan. Hijzelf heeft echter 2.422 woningen geteld. Op de vraag waarom het nog niet snel genoeg gaat antwoordt hij dat dat te maken heeft met de financiële haalbaarheid, de uitvoeringskracht in de markt, bezwaar en beroep en de doorlooptijd van eigen gemeentelijke procedures. In reactie op motie M 3-2 erkent hij dat sturen op bodem en water een belangrijk principe is. Hij wil focussen op sturen op nieuwe projecten, een ander vraagstuk dan wateroverlast in de kelders van ondernemers. Er is daarover een stevige paragraaf in de gemeentelijke omgevingsvisie van 2015 opgenomen. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft pas in november 2022 een Kamerbrief ‘Bodem en water sturend’ gestuurd. De omgevingsvisie geeft daaraan al invulling, bijvoorbeeld bij waterberging en klimaatadaptatie. In 2023 is in de ontwikkelstrategie SRBT opgenomen dat bodem en water sturend in de regio zijn, evenals de opdracht om die te verwerken in het lokale ruimtelijke ordeningsbeleid. Dat zal de gemeente doen in de nieuwe omgevingsvisie. De SRBT is ook overgenomen in de ontwikkelstrategie voor stedelijk Brabant en de omgevingsvisie van Brabant en de daarbij behorende omgevingsverordening. Dat zijn hele belangrijke sturende ruimtelijke ordeningsinstrumenten, waarmee de gemeente rekening moet houden bij het afwegen van nieuwe plannen.

Wat betreft lokale procedures is het programma Water en riolering van belang, met waterbergingseisen. Bij nieuwe projecten is de watertoets een van de belangrijke aspecten, met een locatieonderzoek om gevoeligheid op bodem en water na te gaan en een aanvullend onderzoek wanneer daar aanleiding voor wordt gevonden en vervolgens mogelijke oplossingen voor risico’s. Waterschappen hebben in hun adviserende en toetsende rol ook watergevoeligheidskaarten laten maken, waarin gevoeligheden op de kaart van Brabant in kaart zijn gebracht. Klimaatadaptatie en klimaatbestendigheid zijn belangrijke afwegingen aan de voorkant. Dat alles is nog niet geland in de omgevingsvisie en daarmee is het college nog bezig. Dat wordt al doorgevoerd in het Koersdocument Oostflank, waarin dat een belangrijk sturend principe is. Ook is het voor het omgevingsprogramma Kenniskwartier als een belangrijke afweging in de uitvoering benoemd, evenals in de Stadsrand Noord. Het signaal van de heer Van Aarle is dus zeker gehoord in de uitvoering en daarom noemt hij de motie overbodig.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 26 mei 2025

pagina 20

De heer Van Aarle (LT) waardeert die inbreng en de gegeven opsomming en vraagt waarom het dan in Willemsbuiten zo gigantisch fout is gegaan. In 2015 was Willemsbuiten nog niet in beeld. De heer Smolders (LST) suggereert een debat over deze kwestie aan te vragen in plaats van zich hierover nu onvoorbereid te verdiepen. De voorzitter laat wel op het onderwerp ingaan, omdat motie M 3-2 over het onderwerp gaat. Wethouder Van der Pol heeft zaken opgesomd om zorgvuldig de schaalniveaus te vermelden, die een rol spelen in de ruimtelijke ordening. Het gaat om een zorgvuldige en gelaagde benadering. Hij kan echter niet uitsluiten dat er bouwprojecten zijn waarbij nog zaken te verbeteren zijn. Voor watergevoelige gebieden kunnen altijd aandachtspunten boven komen drijven die aanleiding zijn om nazorg te moeten leveren. Het Geofoxx-rapport wil hij nog bestuderen. De heer Van Aarle (LT) vraagt of de wethouder bereid is om de boodschap van de motie mee te nemen in de verdere uitwerking van de nieuwe omgevingsvisie. Wethouder Van der Pol vindt dat vanzelfsprekend, maar de Rijksoverheid vindt het geen leidend principe meer, maar dat vindt het college geen goed uitgangspunt en het blijft daarvoor staan. De heer Van Aarle (LT) trekt vanwege die toezegging motie M 3-2 in. Wethouder Çelik is bij woningbouw bezig om de stappen in de juiste richting te zetten met de doorbouwstrategie.

Ondertussen wordt bezien om de druk op de woningmarkt op korte termijn te verminderen, o.a. door het toevoegen van tijdelijke middelen. De afgelopen vijf jaar is Tilburg daarbij volgens het CBS als kampioen uit de bus gekomen. Het voorbeeld van Tamara en Lotte maakte duidelijk dat Tilburg mensen niet in de steek laat en voor iedereen een dak boven het hoofd wordt gezocht. Op energiearmoede wil het college de vlucht voorwaarts maken en met eigen middelen doen wat nodig is om niemand in de energietransitie achter te laten. Gaandeweg komen er ook vanuit het Rijk middelen. Die worden eerst ingezet, zoals voor de succesvolle witgoedregeling, die heel veel mensen heeft helpen besparen. De heer Kokke (SP) gaat het erom dat een vrijvallende 900.000 euro in de algemene post verdwijnt, terwijl energiearmoede nog steeds een groot probleem is. Wethouder Çelik doet wat nodig is om niemand achter te laten in de energietransitie. Mensen die in energiearmoede leven gaat niet zozeer over inkomen, maar wel over een lekkende woning, waardoor bestaanszekerheid onder druk komt te staan. Het gaat dus om mensen vooruit te helpen met verduurzamen, zodat het verdiende geld ook besteed kan worden aan meedoen in de samenleving. De heer Kokke (SP) meende dat rijksbijdragen juist een bijdrage aan mensen waren met hoge energiekosten. Die zijn ingezet en de rest van het bedrag valt vrij.

Hij vraagt of de energiearmoede dan ineens voorbij is. Wethouder Çelik blijft voortdurend kijken hoe ondersteuning kan plaatsvinden. Isolatiesubsidie is een middel om iedereen te laten besparen. De heer Kokke (SP) vindt dat fijn, maar dat zorgt er niet voor dat het gat dat mensen hebben met hun energierekening betaald gaat worden. Zorgen maatregelen om energiearmoede te verminderen voor hetzelfde te betalen bedrag of betalen mensen minder dan in voorgaande jaren voor hun energie? Wethouder Çelik werkt het liefst armoede de stad uit en zet daarop stevig in, evenals op energiearmoede, waarop iedereen in de stad mee te krijgen is. Zijnde de wethouder van P&O is hij blij met de aan de organisatie gemaakte complimenten, maar men is er nog niet. Voor het ziekteverzuim moet er aandacht blijven, evenals voor de begeleiding om dat omlaag te krijgen. De inzet is om begeleiding goed te organiseren en op preventie om ziekteverzuim te voorkomen. Een voorbeeld daarvan is de aanpak op een veilige publieke taak, waarin de

Raadsvergadering gemeente Tilburg 26 mei 2025

pagina 21

afgelopen jaren is geïnvesteerd. Er is gezorgd voor voldoende capaciteit, waardoor wordt gezorgd voor een sluitende registratie, waarmee aan medewerkers de regie wordt gelaten. De nodige maatregelen worden getroffen, evenals wordt gewerkt aan het goed organiseren van de opvolging. Dat heeft geleid tot een hogere registratie. Vanuit andere gemeenten is er interesse om van die aanpak te leren, welke aanpak overigens wel leidt tot hogere ziekteverzuimcijfers. Het college houdt geen registratie bij van mantelzorgers, maar probeert die wel te ondersteunen met workshops en trainingen. De organisatie heeft daarvoor de erkenning gekregen als mantelzorgvriendelijke organisatie, wat ook past bij de inzet. In de op 6 juni vast te stellen cao tussen vakbonden en gemeenten zitten maatwerkmogelijkheden voor mantelzorgers. De heer Jansen (PvdA) kan zich helemaal vinden in de woorden over de veilige publieke taak, maar informeert naar de oorzaak van het ziekteverzuim, dat in elk geval grotendeels werkdrukervaring is. Hij vraagt of dat samenhangt met de veelheid aan ambities van de organisatie of met andere oorzaken. Wethouder Çelik ziet geen relatie met de veelheid aan ambities. Op afdelingsniveau ziet men verschillen in ziekteverzuimpercentages.

Het college probeert de rode draden per afdeling te achterhalen, waarna wordt geprobeerd uitval en verdere stijging van het ziekteverzuimpercentage te voorkomen. Vergeleken met andere 100.000+-gemeenten zit Tilburg nog aan de positieve kant van de ziekteverzuimcijfers, maar waakzaamheid is geboden, opdat ziekteverzuimcijfers weer omlaag kunnen gaan. De heer Kokke (SP) informeert naar de rode draden waardoor medewerkers veel werkdruk ervaren. Wethouder Çelik antwoordt dat sommigen niet kunnen meekomen in de digitale transformaties. Scholing, aandacht, begrip en ruimte om de slag richting digitale transformatie te maken zijn daarop het antwoord. Tal van factoren kunnen oorzaak zijn van het ervaren van werkdruk, die ook per functie en afdeling verschillend zijn. Eenmaal per vier jaar geeft het college inzicht in het Berenschot-rapport en de consequenties daarvan. Gebruikelijk is om dat rapport voor de gemeenteraadsverkiezingen te bespreken en de aandachtspunten daaruit te halen. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) informeert naar de opgeleverde inzichten van de strategische personeelsplanning. Wethouder Çelik noemt die planning een hulpmiddel voor de organisatie en afdelingen om te kijken wat er nu en voor de toekomst nodig is. Daarbij wordt o.a.

gekeken naar capaciteit, kennis en vaardigheden, die worden afgezet tegen de uitdagingen, zoals digitale transformatie, arbeidsmarkt en vakmanschap. Als voorbeeld benoemt hij de flexpool rondom de regionale energie- en klimaatstrategie, waarbij mensen en capaciteit adaptief worden ingezet op een onderwerp dat nog volop in ontwikkeling en in beweging is. Wethouder Grashoff vermeldt twee investeringsbudgetten waarvoor hij verantwoordelijk is, namelijk onderwijshuisvesting en het MJP (buitenruimte). Op onderwijshuisvesting was in 2024 nagenoeg geen sprake van onderbesteding, in tegenstelling tot de jaren daarvoor. Voor het MJP was het college in 2023 een eind op weg om de onderbesteding terug te dringen, maar die is in 2024 weer opgelopen. Weliswaar is veel meer omzet gedraaid, maar omdat de ambitie nog hoger was is de onderbesteding desondanks in 2024 nog hoger. Dat baart hem ook zorgen en daaraan wil hij absoluut werken, zodat hij zich de geuite kritiek daarop ter harte neemt. Het college zet nu in om extra capaciteit vrij te maken en processen in de buitenruimte efficiënter te maken. Als daaraan behoefte is kan hij met de raad na de zomer de diepte ingaan op de vraag waarom investeringen in het MJP achterblijven, wat het college daaraan doet en welke de consequenties zijn.

Bij de Ringbaan-Zuid is er vertraging in het onderzoek, dat erover gaat hoe de gemeente verder daarmee wil. Hij hoopt die vertraging in te lopen. Het verlagen van de snelheid van 70 naar 50 km per uur op de Ringbaan-Zuid, kan gebeuren nadat de Parkring in 2026 is gerealiseerd en kan ingaan vanaf 1 januari 2027.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 26 mei 2025

pagina 22

Naar aanleiding van de vraag van 50PLUS om geld te reserveren om rotondes een- in plaats van twee richtingen te maken verwijst hij naar het uitgebreide overleg over maatregelen op die rotondes. Die maatregelen zijn financieel gezet, zodat het nu niet zinvol is om meer geld te reserveren. 50PLUS informeerde waarom meer 50+’ers in de bijstand zitten en dat is een direct gevolg van de vergrijzing. Naar aanleiding van de vraag van de VVD over netcongestie verwijst hij naar het onlangs naar de raad gestuurde document, waarin het college uitwerking geeft aan de motie over het van netcongestie topprioriteit maken. Hij hoopt en verwacht dat daarmee die prioriteit nadrukkelijk is aangegeven. Het hebben van prioriteit op netcongestie kan voor hem geen resultaatverplichting opleveren, omdat het primair een aangelegenheid van de netbeheerders is. De gemeente doet er alles aan om processen te versnellen en vergunningstrajecten goed in te richten, maar uiteindelijk gaat het om werk van TenneT en Enexis. De gemeente organiseert jaarlijks vier maal een inloop voor de binnenstad, waarop onlangs meer dan vierhonderd mensen af kwamen. Daar was er een prima sfeer met heel veel waardering van veel inwoners voor wat de gemeente allemaal doet aan de verbetering van de verblijfskwaliteit en leefbaarheid van de binnenstad.

Wethouder Kok verwijst naar antwoorden op raadsvragen over het draaiend huis en deelt mee dat er voor het zomerreces daarover een raadsbrief komt. Het college zal dan de raad over de stand van zaken informeren en spreekt ook met de kunstenaar. Hij gaat er van uit dat valpreventie nog zal worden uitgerold. Via een aanbestedingsprocedure zijn bij tien fysiotherapiepraktijken 53 valpreventiecursussen ingekocht. Die worden zo stadsbreed mogelijk aangeboden. Uit controle blijkt dat er in bepaalde wijken en stadsdelen, zoals De Blaak, OudNoord, Groenewoud en Udenhout, geen aanbod is, maar inwoners kunnen altijd naar een cursus in een ander stadsdeel. Voor Udenhout zijn afspraken gemaakt om na de zomer twee groepen op te starten. Het streven is om ook in andere wijken cursussen aan te bieden. De heer Smolders (LST) vraagt of de brief over het draaiend huis ook de offertes en de resultaten daarvan zal laten zien. Wethouder Kok is in gesprek met de kunstenaar, die een ander beeld van de kosten heeft. Hij wil niet over een offerte spreken, maar over een kostencalculatie benodigd om het huis weer draaiend te krijgen. Om twijfel weg te nemen kiest het college ervoor om ook een second opinion door een ingenieursbureau te laten uitvoeren. Van belang is wel dat de installatie op een veilige en duurzame manier moet werken. Het ingewikkelde dossier wil het college zorgvuldig onderzoeken.

Het college komt hierover voor de zomer met een raadsbrief naar de raad terug. De heer Smolders (LST) wil ook inzicht in de kostencalculatie van de kunstenaar en de second opinion. Wethouder Kok zal daarin zo goed mogelijk inzicht geven. Het college blijft met besturen en Crossroads in gesprek over de doorontwikkeling en optimalisatie van de jeugdhulp in de regio. Voor vragen aan Crossroads verwijst hij naar het werkbezoek aan Crossroads op dinsdag 27 mei, waarvoor raadsleden een uitnodiging hebben ontvangen. De voorzitter kondigt over het coffeeshopbeleid de sessies voor juni aan, waarbij hij zich kan voorstellen ook een discussie over een wietdrive te voeren. De planning is om in juni de evaluatie over de uitvoeringstoets naar de raad te sturen, zodat die na de zomer behandeld kan worden. Die gaat zowel over het intern als extern checken van de uitvoeringscapaciteit. De heer Jansen (PvdA) vraagt op welke manier de externe capaciteit wordt meegewogen en of dat goed genoeg gebeurt. De voorzitter gaat het om de tien uitvoeringstoetsen waarmee gestart is, waarbij ook externen worden beoordeeld. Hij snapt ook de wens om in de toekomst uitvoeringskracht van derden beter te kunnen leveren. Hij beziet of daarover iets te

Raadsvergadering gemeente Tilburg 26 mei 2025

pagina 23

zeggen is in de notitie, die nu nog wordt voorbereid. Als dat niet het geval is zal dat aspect na de zomer komen. De heer Jansen (PvdA) zag een capaciteitstekort buiten de organisatie en vraagt zich af hoe daarnaar nu wordt gekeken. Een mechanisme daarvoor zou de uitvoeringstoets kunnen zijn. Hij vraagt of op dit moment specifiek bij besluitvorming wordt gekeken of externe uitvoeringskracht aanwezig is. De voorzitter gaat daarop in via de notitie die nu in voorbereiding is. Mevrouw Sol (GroenLinks) memoreert dat de burgemeester aangaf de uitvoeringstoets mee te nemen bij de besluitvorming over de perspectiefnota en vraagt of die uitvoeringstoets inderdaad op tijd is om mee te nemen bij de perspectiefnota. De voorzitter verneemt van de assistent-gemeentesecretaris dat dat zo is. 50PLUS vroeg of meer geld nodig is om het op het gebied van veiligheid beter te doen, maar dat is niet het geval. De driehoek vaart nu scherp aan de wind, samen met de al beschikbare boa-capaciteit en rekening houdend met het veiligheidsgevoel van inwoners. Hij kreeg veel positieve geluiden van inwoners op het gezamenlijk opereren van wijkagenten en wijkboa’s in delen van de stad. Daarmee is er meer blauw op straat, mogelijk gemaakt door een gemeenteraadsbesluit. Tweede termijn De heer Smolders (LST) dient amendement A 3-3 graag mede in.

Volgens hem zijn er niet gemakkelijk burgers te vinden om de jaarrekening te beoordelen, zodat de LST tegen motie M 3-1 zal stemmen. Mevrouw Sol (GroenLinks) gaat in op de vraag van D66 en wil meer grip hebben op prioriteren en investeren, wat niet betekent ambities en plannen klem te willen zetten om te sturen op een saldo van 0 euro. Wel is het een aandachtspunt om gedurende het jaar ambities bij te stellen. Op de optelsom van 135 miljoen euro van de LST vraagt zij een toelichting. De heer Smolders (LST) legt uit dat is gezegd 233 miljoen euro in 2024 uit te geven. In werkelijkheid is er 98 miljoen uitgegeven, waardoor het verschil 135 miljoen euro is, wat ook terug te zien is in het EMU-saldo. De heer Van Tilborg (50PLUS) wil laten inventariseren welk aantal mensen mantelzorg doet en wat de gemeente daarvoor over heeft, los van de cao. 50PLUS vraagt aandacht voor de houdbaarheid van de financiële positie op termijn, met name de investeringen. 50PLUS dient amendement A 3-3 graag mede in en wil overblijvend geld teruggeven aan Tilburgers. Wel stemt 50PLUS in met de jaarstukken. De heer Molenaar (D66) verbaast dat gezien de zorgen over de financiële houdbaarheid van het beleid, terwijl er wel de bereidheid is om amendement A 3-3 van het CDA mede in te dienen, waarmee men tornt aan de financiële houdbaarheid van de gemeente.

De heer Van Tilborg (50PLUS) gaat het om met elkaar te maken zorgen. Het geld is niet gebruikt waarvoor het was bedoeld, zodat hij dat wil teruggeven aan de Tilburgers. Voor investeringen kan men op termijn reserveren. De heer Molenaar (D66) heeft een andere mening over amendement A 3-3. Voor inwoners met problemen is beleid vastgesteld, dat is komen stil te vallen. Het gesprek moet dan gaan over hoe men dat beleid vooruit kan helpen en hoe men problemen oplost in plaats van geld eenmalig terug te geven. Over motie M 3-1 twijfelt D66 heel erg en is hij benieuwd wat dat middel zal toevoegen. Wellicht is te kijken naar de bestaande participatiemiddelen, zoals ‘Tilburg vertelt’. De heer Smolders (LST) stelt dat het wel goed is om te investeren in het laag houden van de ozb. In feite gaat het om een keuze. Als de gemeente er goed voor staat is het niet nodig om inwoners te laten bloeden om meer ozb te laten betalen.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 26 mei 2025

pagina 24

De heer Molenaar (D66) verschilt daarover met de heer Smolders fundamenteel van mening en constateert dat Tilburg ontzettend veel aanbiedt voor een van de laagste ozb’s in het land en van de grootste gemeenten. Er zijn heel wezenlijke opgaven op stedelijk gebied, klimaatadaptatie en het sociaal domein. Om ambities waar te maken mag men van inwoners vragen via de ozb een bijdrage te leveren. De heer Smolders (LST) ziet wat er de komende jaren nog meer gaat gebeuren, zodat men op de vingers kan uittellen dat de ozb in de dubbele cijfers blijft hangen en Tilburg op lijstjes van goedkope gemeenten zal zakken. De heer Van Aarle (LT) legt uit dat het doel van motie M 3-1 is om de burger rechtstreeks te betrekken bij de controlerende taak van de raad met betrekking tot de jaarrekening. De vragen daarbij zijn wat er is gebeurd, wat is gerealiseerd, wat daarvan te leren is en wat daarvan mee te nemen is richting de raad en de perspectiefnota. Dat participatie-instrument is op dit moment niet ter beschikking. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) vindt amendement A 3-3 ontijdig en volgens haar bij de perspectiefnota thuishoren. De VVD strijdt voor lage woonlasten en is trots op het door Tilburg hebben van lage woonlasten, zodat zij tegen amendement A 3-3 zal stemmen. De VVD was altijd kritisch op het burgerberaad en vindt motie M 3-1 te ver gaan, zodat zij daar eveneens tegen stemt.

De heer Kokke (SP) vraagt waarom amendement A 3-3 ontijdig zou zijn. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) meent dat de discussie over de ozb en de omgang met woonlasten en verhogingen te voeren is bij de perspectiefnota. De VVD blijft strijden om de ozb zo laag mogelijk te houden, wat samen moet gaan met kostenbesparingen. Mevrouw Couwenberg (CDA) stelt dat men gewoon kan zeggen ozb-geld niet terug te willen geven en niet steeds moet verwijzen naar een ander moment. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) probeert aan te geven met coalitiepartners afspraken te hebben gemaakt over de hoogte van de ozb. Ozb-verhogingen kunnen wat haar betreft alleen als ook sprake is van bezuinigingen en als het voorzieningenniveau stijgt. Daarom hoort het amendement volgens haar thuis bij de discussie over de perspectiefnota. De heer Kokke (SP) vraagt of coalitiepartners ook afspraken over de jaarstukken hebben gemaakt. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) gaf aan dat de coalitiepartners afspraken hebben gemaakt over ozb-verhogingen. De afspraak is om die alleen te verhogen als daar dingen tegenover staan. Dat kan niet bij de jaarrekening, maar behoort bij de integrale afweging bij de perspectiefnota. De heer Kokke (SP) geeft de tip mee dat instemmen met amendement A 3-3 het voordeel in zich heeft dat bij stijging van de ozb er in elk geval 2,5 miljoen euro is gereserveerd om die verhoging te dempen.

Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) dankt de organisatie en het college voor het opstellen van de jaarstukken, waar de VVD voor zal stemmen. De heer Kokke (SP) zegt het college dank voor de gegeven antwoorden en spijt het dat bepaalde zaken wel geoormerkt worden, maar niet op het gebied van het sociaal domein. Daarom stemt de SP tegen de jaarstukken. Mevrouw Couwenberg (CDA) zag bij de beantwoording van het college weer een mooi staaltje van wat zij heeft willen duiden in haar eerste termijn. Op de vraag welk aantal bomen is gekapt is niet geantwoord. Een andere wethouder presenteerde een persoonlijk lijstje met tellingen, in plaats van een duidelijke kpi waarop die rapporteert. Zij gunt de raad beterschap. De wethouder Financiën ontraadt haar amendement, wat gepaard ging met een complexe uitleg over het financiële beleid. De familie Bertens en een deel van de

Raadsvergadering gemeente Tilburg 26 mei 2025

pagina 25

raadsleden snappen dat niet. Het CDA stemt tegen motie M 3-1 en wil capaciteit inzetten om eerst de eigen verantwoording te verbeteren. Mevrouw Oerlemans (ONS Tilburg) waardeert het dat drie van de zes collegeleden concreet benoemden waar ze het verschil hebben kunnen maken voor een inwoner, omdat een verantwoording over mensen zou moeten gaan en niet alleen over systemen. Zij is tevreden met een duidelijke deadline voor de aanpassing van de Ringbaan-Zuid, namelijk 1 januari 2027. ONS Tilburg zal de uitvoering kritisch blijven volgen. Haar zorgen over de jeugdzorg zijn nog niet weggenomen. De voorbeelden zijn waardevol, maar het gevoel van urgentie ontbreekt, zeker als het gaat om jongeren die tussen wal en schip vallen, zoals thuiszitters. Geen antwoord heeft zij gehoord op vragen over jeugdoverlast en mensen met onbegrepen gedrag, terwijl het veiligheidsgevoel van inwoners juist wat dat betreft steeds vaker onder druk staat. Op het afvalbeleid bleef het ook stil, terwijl dat onderwerp juist volop leeft in de stad. Daarop had zij meer reflectie en richting verwacht. Zij stemt voor motie M 3-1, maar ziet wel graag welke participatie het beste past bij Tilburgers en welke instrumenten daarvoor worden ingezet. Zij stemt tegen amendement A 3-3, omdat dat geld ook kan worden geïnvesteerd in een andere voorziening, waar alle Tilburgers baat bij hebben.

ONS Tilburg stemt voor de jaarstukken, omdat geen enkele Tilburger iets aan een tegenstem heeft. De reflectie gebruikt zij liever om meer richting te geven tijdens de perspectiefnota. 4. Raadsvoorstel Jaarstukken 2024 (besluitvorming) Amendement A 3-3 van het CDA, de LST en 50PLUS, ‘Als er geld over is, gaat het terug naar onze inwoners’, wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 11 tegen 30 stemmen aangenomen, met de stemmen van 50PLUS, het CDA, VT013 en de LST voor (FvD is bij de stemming afwezig). Motie M 3-1 van Lokaal Tilburg, ‘Verantwoording jaarrekening verbreden’, wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 8 tegen 33 stemmen verworpen, met de stemmen van 50PLUS, ONS Tilburg, Lokaal Tilburg en de SP voor (FvD is bij de stemming afwezig). Het voorstel van burgemeester en wethouders over de Jaarrekening 2024 wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 33 tegen 8 stemmen aangenomen, met de stemmen van de SP en de LST tegen (FvD is bij de stemming afwezig). 5. Sluiting. De voorzitter sluit de vergadering om 23.28 uur

Raadsvergadering gemeente Tilburg 26 mei 2025

pagina 26