Bijlage 2 Verkeersonderzoek Ringbaan West (Goudappel d.d. 25 september)
Tekst van het document
de Zevenheuvelenweg. Op de zuidtak van de Baroniebaan ontstaan wachtrijen die vanaf
wachtrijen. Dit effect komt terug in de niets doen situatie en in alle varianten, met
de Blaakweg tot op en voorbij de A58 reiken. Deze wachtrij aan de zuidkant van
uitzondering van de 2x1 lang-variant. Daar neemt de verkeersvraag op Ringbaan-West
Ringbaan-West doet zicht niet voor in de ochtendpits.
voldoende af om de toename van verkeer die ontwikkeling ‘het Laar’ veroorzaakt op te vangen.
Structurele lange wachtrijen in de 2x2 bus voorrang variant in de avondspits In de variant 2x2-bus voorrang treden wachtrijen op die structureel tijdens de avondspits een volgend kruispunt bereiken en blokkeren. Op de noordtak van de Hasseltrotonde reikt de wachtrij tot voorbij de Zevenheuvelenweg. Op de zuidtak de Hart van Brabantlaan/Prof. Cobbenhagenlaan lopen de wachtrijen tot voorbij de
Korenbloemstraat. Op de noordtak van de Bredaseweg strekt de wachtrij zich uit voorbij de Abeelstraat. Verder ontstaan op de zuidtak van de Baroniebaan wachtrijen die vanaf de Blaakweg tot op en voorbij de A58 reiken.
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
34
NIETS
2x2
2x1
2x1
DOEN
BUS VOORRANG
KORT
LANG
Gemiddelde en incidentele wachtrijlengtes in de avondspits Gemiddelde wachtrij Incidentele wachtrij
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
35
Midden-Brabantweg
Indicator 3: reistijden auto Hoe beoordelen we de reistijden van de auto? De derde en laatste indicator om goed zicht te krijgen op de verkeersafwikkeling zijn de reistijden die het dynamisch verkeersmodel in beeld kan brengen. Het betreft de gemiddelde reistijd in een gesimuleerde ochtendspits en avondspits. Zo kunnen wachttijden bij kruispunten hier en daar oplopen, maar over een langer traject heeft dit soms maar een klein effect op de totale reistijd. Vaak wordt een langere wachttijd bij kruispunten pas echt ervaren als een probleem en lopen Wandelboslaan
reistijden hoog op als het een reeks kruispunten betreft op een traject. Daar geeft deze indicator inzicht in.
Cobbenhagenlaan Traject (heen en terug) Blaakweg – Midden-Brabantweg
Hart van Brabantlaan
Bredaseweg
Blaakweg – Bredaseweg Blaakweg – Cobbenhagenlaan Midden-Brabantweg – Wandelboslaan Midden-Brabantweg – Hart van Brabantlaan
Blaakweg
Trajecten reistijden auto
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
36
Reistijden fors hoger in 2x2 bus voorrang variant De figuur rechts toont de reistijden op de vijf trajecten in de avondspits (de drukste periode van de dag) voor de niets doen situatie en de drie varianten. Door de lange wachtrijen en de terugslag op kruispunten lopen de reistijden in de 2x2 bus voorrang variant enorm op. Op vrijwel alle trajecten vallen de reistijden in de 2x2-variant in de avondspits hoger uit (tot meer dan twintig minuten) dan in de beide 2x1-varianten. De
niets doen situatie is op een aantal trajecten nog ongunstiger dan de 2x2 bus voorrang variant. Op een aantal trajecten scoort de niets doen variant wat beter.
In de ochtendspits zijn reistijden in de 2x2 bus voorrang variant lager In de ochtendspits vallen de reistijden in de 2x2 bus voorrang variant gemiddeld lager uit dan in de avondspits omdat ook de wachtrijen korter blijven. In de 2x1-varianten is
er weinig verschil tussen de ochtend- en de avondspits. Het verschil tussen de 2x2variant en de beide 2x1-varianten blijft echter ook in de ochtendspits duidelijk zichtbaar. Op de meeste trajecten loopt het verschil in reistijd nog altijd op tot vijf à vijftien minuten. De figuur met de reistijden in de ochtendspits is terug te vinden in bijlage 2.
Geen significant verschil in reistijden tussen de 2x1-varianten De vergelijking tussen de 2x1 kort- en 2x1 lang variant laat zien dat de reistijden vrijwel Reistijden auto op 5 trajecten in de avondspits
gelijk liggen. Hoewel de wachtrijen in de 2x1 lang variant gemiddeld iets korter zijn, vertaalt dit zich niet in merkbare tijdswinst. Op de vijf onderzochte trajecten gaat het
Niets doen
meestal slechts om enkele seconden verschil.
2x2 bus voorrang 2x1 kort 2x1 lang
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
37
4.3. OV-rijtijdwinst
Midden-Brabantweg
Indicator 1: reistijden HOV op 2 trajecten (heen en terug) Hoe beoordelen we de reistijden van de auto? Om inzicht te krijgen of de varianten voldoen aan de afspraken gemaakt binnen de nieuwe concessie worden de reistijden van het HOV berekend met het dynamisch verkeersmodel. Concreet gaat het om de gemiddelde reistijd in een gesimuleerde ochtendspits en avondspits. Daarbij wordt gekeken naar twee HOV-verbindingen die (deels) gebruik maken van RingbaanWest. Hart van Brabantlaan – Midden-Brabantweg HOV-bus op Ringbaan-West sneller in 2x1-varianten dan in 2x2 bus voorrang
OCHTENDSPITS
Niets doen 2x2 bus voorrang 2x1 kort 2x1 lang
De reistijd van de HOV-bus over Ringbaan-West is in de 2x2 bus voorrang-variant ongeveer twee minuten langer dan in de 2x1-varianten. Dit komt doordat de bus wel voorrang krijgt bij verkeerslichten, maar toch vastloopt in lange wachtrijen voor de auto die niet snel genoeg
8 min. 9 min. 7 min. 7 min.
AVONDSPITS
9 min. 9 min. 7 min. 7 min.
verdwijnen. In de niets doen situatie is de reistijd in de ochtendspits 1 minuut langer en in de avondspits 2 minuten langer dan de 2x1-varianten. De afwikkelingsproblemen bij de Hasseltrotonde zijn hier de oorzaak van. In de varianten 2x1 kort en 2x1 lang zijn de reistijden zo goed als gelijk. Op gebied van reistijden voor het HOV verschillen deze varianten niet van
Cobbenhagenlaan Hart van Brabantlaan
elkaar op dit traject.
Hart van Brabantlaan – Cobbenhagenlaan Geen significant verschil in reistijden op traject Hart van Brabantlaan - Cobbenhagenlaan Niets doen 2x2 bus voorrang 2x1 kort 2x1 lang
De reistijden op HOV-as die de Ringbaan-West kruist bij de Hart van Brabantlaan – Cobbenhagenlaan zijn in alle drie de varianten zo goed als gelijk aan elkaar. Ook ten opzichte van de niets doen situatie is er geen verschil. Op dit HOV-traject scoren de varianten gelijk.
OCHTENDSPITS
AVONDSPITS
3 min. 3 min. 3 min. 3 min.
3 min. 3 min. 3 min. 3 min.
Trajecten en reistijden HOV
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
38
Indicator 2: Betrouwbaarheid van HOV op 2 trajecten (heen en terug) Hoe beoordelen we de betrouwbaarheid van het HOV?
HOV op Ringbaan-West is betrouwbaarder in beide 2x1 varianten.
Naast de reistijd van hoogwaardig openbaar vervoer telt ook de betrouwbaarheid mee.
De berekeningen tonen aan dat voor het HOV op Ringbaan-West de afwijking van de
Wanneer de reistijd vaak sterk afwijkt van het gemiddelde, is de reis minder
gemiddelde reistijd groter is in de 2x2 bus voorrang variant dan in de beide 2x1
betrouwbaar. Daarom wordt naast de gemiddelde reistijd ook de 90-percentiel reistijd
varianten. Dit geldt zowel in de ochtend- als de avondspits, hoewel in de avondspits de
berekend. Dit is de reistijd die in 90% van de gevallen niet wordt overschreden. Het
afwijking minder groot is. Tussen de 2x1 varianten onderling is weinig verschil te zien.
verschil tussen deze waarde en de gemiddelde reistijd laat zien hoe betrouwbaar de
Voor de overstekende HOV-as over de Hart van Brabantlaan/Prof. Cobbenhagenlaan is
reistijd is. Ligt deze waarde veel hoger, dan wijken de langste 10% van de ritten sterk af
er geen significant verschil in de betrouwbaarheid van het HOV in de drie varianten.
van het gemiddelde.
AVONDSPITS
OCHTENDSPITS
Betrouwbaarheid HOV Verschil tussen 90percentiel waarde en de gemiddelde reistijd
Niets doen 2x2 bus voorrang 2x1 kort 2x1 lang Hart van Brabantlaan – Midden-Brabantweg (heen- en terug)
Hart van Brabantlaan – Cobbenhagenlaan (heen- en terug)
Hart van Brabantlaan – Midden-Brabantweg (heen- en terug)
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
Hart van Brabantlaan – Cobbenhagenlaan (heen- en terug)
39
4.4. Oversteekbaarheid Onderstaand scoresysteem wordt gebruikt om te signaleren of er richtingen zijn op een kruispunt
Indicator 1: streefwaarden wachttijden fiets
waar wachttijden voor fietsers hoog oplopen.
Hoe beoordelen we de wachttijden?
•
Maximale wachttijden fiets kleiner dan minimum streefwaarde: score goed
Gemeente Tilburg hanteert in haar beleid streefwaarden met betrekking tot de wachttijd van
•
Maximale wachttijden fiets tussen de minimum en maximum streefwaarde: score voldoende
fietsers om een weg over te steken bij een kruispunt. Afhankelijk van de functie in het netwerk
•
Maximale wachttijden fiets boven de maximum streefwaarde: score slecht
gelden strengere of minder strenge streefwaarden voor de minimale en maximale wachttijd. De figuur op de volgende pagina toont de beoordeling in de niets doen situatie en de drie Min. wachttijd in sec.
Max. wachttijd in sec.
Fiets – snelnet (F1)
0 sec
35 sec
Fiets – sternet (F2)
35 sec
80 sec
Fiets – secundair (F3)
80 sec
110 sec
varianten. Belangrijke noot bij de figuren is dat een kruispunt de score krijgt van de slechts scorende spitsperiode én de slechtst scorende richting. Als er 3 richtingen goed scoren en 1 richting slecht, dan scoort het kruispunt slecht. Maximale streefwaarden worden bijna nooit overschreden Zowel in de niets doen situatie als in de drie varianten zijn de wachttijden goed of voldoende.
Om de kwaliteitsniveaus voor de fietsoversteken van Ringbaan-West te bepalen, is uitgegaan
Slechts op één locatie in de 2x2 bus voorrang variant (kruispunt Bredaseweg) wordt de
van de fietsnetwerken in het Multimodaal Netwerk Kader (F1 = Snelfietsroute; F2 = Sternet
streefwaarde niet gehaald. Over het geheel genomen zijn de varianten daarin niet
fietsroute; F3 = Secundaire fietsroute; F4 = Overig). Dat geeft het volgende resultaat:
onderscheidend ten opzichte van elkaar.
•
Er zijn geen (gelijkvloerse) Ringbaan-West-kruisende snelfietsroutes (F1).
•
De enige (gelijkvloerse) Ringbaan-West-kruisende sternetfietsroute (F2) is de Doctor Ahausstraat - Tongerlose Hoefstraat.
•
Structurele wachtrijen in 2x2 bus voorrang variant hebben negatief effect op oversteekbaarheid Wachtrijen voor de auto bereiken op meerdere plekken in de 2x2 bus voorrang variant een volgend kruispunt. Ongeduldige chauffeurs en geblokkeerde kruispunten kunnen zo zorgen voor
De overige kruisende fietsrelaties zijn ‘secundair’ of ‘overig’ en krijgen allen het
gevaarlijke situaties voor overstekende fietsers. Dit aspect komt niet naar voren volgens het hier
kwaliteitsniveau F3.
gehanteerde scoringssysteem, maar is wel van belang.
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
40
Niets doen
2x1 kort
2x2 bus voorrang
2x1 lang
Beoordeling streefwaarden wachttijden fiets
goed voldoende slecht Verkeersonderzoek Ringbaan-West
41
Indicator 2: streefwaarden wachttijden voetganger Hoe beoordelen we de wachttijden? Gemeente Tilburg hanteert in haar beleid streefwaarden met betrekking tot de wachttijd van
De figuur op de volgende pagina toont de beoordeling in de niets doen situatie en de drie
voetgangers om een weg over te steken bij een kruispunt. Afhankelijk van de functie in het netwerk
varianten. Belangrijke noot bij de figuren is dat een kruispunt score krijgt van de slechts scorende
gelden strengere of minder strenge streefwaarden voor de minimale en maximale wachttijd.
spitsperiode én de slechtst scorende richting. Als er 3 richtingen goed scoren en 1 richting slecht, dan scoort het kruispunt slecht.
Min. wachttijd in sec.
Max. wachttijd in sec.
Voetganger – primair (V1)
0 sec
25 sec
Voetganger – secundair (V2)
25 sec
80 sec
of voldoende. Over het geheel genomen zijn de varianten daarin niet onderscheidend ten opzichte
Voetganger – overig (V3)
80 sec
110 sec
van elkaar.
Maximale streefwaarden worden nooit overschreden
Zowel in de niets doen situatie als in de drie varianten zijn de wachttijden voor voetgangers goed
In overleg met de projectgroep, is voor de voetganger alleen de oversteek bij de Doctor Ahausstraat Tongerlose Hoefstraat als secundair (V2) aangemerkt, alle andere voetgangersoversteken zitten in de categorie overig (V3). Er zijn geen voetgangersoversteken in de categorie primair (V1).
Structurele wachtrijen in 2x2 bus voorrang variant hebben negatief effect op oversteekbaarheid Wachtrijen voor de auto bereiken op meerdere plekken in de 2x2 bus voorrang variant een volgend kruispunt. Ongeduldige chauffeurs en geblokkeerde kruispunten kunnen zo zorgen voor gevaarlijke situaties voor overstekende voetgangers. Dit aspect komt niet naar voren volgens het hier gehanteerde scoringssysteem, maar is wel van belang.
Onderstaand scoresysteem wordt gebruikt om te signaleren of er richtingen zijn op een kruispunt waar wachttijden voor voetgangers hoog oplopen. •
Maximale wachttijden voetgangers kleiner dan minimum streefwaarde: score goed
•
Maximale wachttijden voetgangers tussen de minimum en maximum streefwaarde: score voldoende
•
Maximale wachttijden voetgangers boven de maximum streefwaarde: score slecht
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
42
Niets doen
2x1 kort
2x2 bus voorrang
2x1 lang
Beoordeling streefwaarden wachttijden voetganger
goed voldoende slecht Verkeersonderzoek Ringbaan-West
43
5. De varianten naast elkaar Dit hoofdstuk geeft een samenvatting van de verkeerskundige beoordeling van de drie varianten. Alle indicatoren uit het beoordelingskader komen hierin samen, zodat een compleet beeld ontstaat van de effecten per variant. De beoordeling maakt gebruik van een scoretabel met de aanduidingen --, -, 0, + en ++. Daarmee wordt in één oogopslag zichtbaar of een variant slecht, matig, neutraal, goed of zeer goed scoort op de verschillende onderdelen.
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
Samenvatting verkeerskundige beoordeling STADSNIVEAU TILBURG
2x2 bus voorrang
++
+
-
0
--
2x1 kort
2x1 lang Intensiteiten op Ringbaan-West zijn het laagst in deze variant. De meeste winst zit op het zuidelijk deel. Op het noordelijke deel zijn afnames niet veel groter dan in de 2x1 kort variant.
Effect op Ringbaan-West
Intensiteiten liggen hoog. 2x2 op Ringbaan-West heeft aantrekkende werking voor verkeer.
Intensiteiten op Ringbaan-West liggen een stuk lager. Meeste winst van 2x1 kort zit op het noordelijke deel.
Effect op voorkeursroutes
Weinig tot geen verschuivingen van verkeer naar voorkeursroutes.
Er zijn verschuivingen van verkeer naar voorkeursroutes.
Verschuivingen van verkeer naar voorkeursroutes in deze variant het grootst.
Effect op ongewenste routes
Het verkeersmodel toont geen verschuiving van verkeer naar ongewenste routes. Het is wel de verwachting dat door lange wachtrijen en afwikkelingsproblemen er uitwijk van verkeer zal zijn naar andere routes. Dat kan het Verkeersmodel Tilburg niet modelleren.
Er is risico op verschuivingen naar ongewenste routes. Dit vraagt lokaal om maatregelen om grote toenames te voorkomen.
Het risico op verschuivingen naar ongewenste routes is deze variant het grootst. Dit vraagt lokaal om maatregelen om grote toenames te voorkomen.
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
STRAATNIVEAU RINGBAAN-WEST Wachttijden auto Verkeersafwikkeling
Wachtrijen auto Reistijden auto Reistijden HOV
OV-rijtijdwinst Betrouwbaarheid HOV Wachttijden fiets Oversteekbaarheid Wachttijden voetganger
Variant scoort duidelijk slecht op verkeersafwikkeling van de auto. De afwikkeling is slechter in deze variant dan in de twee anderen. Dit is terug te zien in zowel de wachttijden, wachtrijen als de reistijden voor de auto.
De varianten 2x1 kort en 2x1 lang scoren duidelijk positiever dan de 2x2 bus voorrang variant op verkeersafwikkeling. Er is geen significant verschil tussen deze twee varianten. In beide varianten worden op verschillende kruispunten de gestelde streefwaarden niet gehaald. Gezien wachtrijen nooit structureel een volgend kruispunten bereiken en reistijden voor de auto niet enorm oplopen, zorgt dit niet voor een slechte verkeersafwikkeling.
Variant scoort het slechtst van de varianten op de reistijden en de betrouwbaarheid van het HOV. De beoogde rijtijdwinst wordt wellicht niet gehaald op het noordelijke deel van Ringbaan-West
Op gebied van de reistijden van het HOV en de betrouwbaarheid van het HOV scoren 2x1 kort en 2x1 lang ongeveer gelijk. Daarin zijn ze niet onderscheidend van elkaar. In beide varianten is de verwachting dat de beoogde rijtijdwinst wordt gehaald. Door het aanleggen van een vrijliggende busbaan zijn de reistijden ook betrouwbaarder.
Hoewel maximale streefwaarden voor de wachttijden in deze variant niet (of slechts licht) overschreden worden, is de score voor oversteekbaarheid toch minder goed. Wachtrijen voor de auto bereiken op meerdere plekken een volgend kruispunt. Ongeduldige chauffeurs en geblokkeerde kruispunten kunnen zo zorgen voor gevaarlijke situaties voor overstekende fietsers en voetgangers. Verkeersonderzoek Ringbaan-West
De varianten 2x1 kort en 2x1 lang scoren zo goed als gelijk op oversteekbaarheid voor fietsers en voetgangers. De gemeten oversteekbaarheid is over de hele lijn goed of voldoende. Maximale streefwaarden voor de wachttijden worden niet (of slechts licht) overschreden. 45
Bijlage 1 Uitgangspunten vormgeving kruispunten
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
HASSELTROTONDE
Huidige situatie
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
rijstrook voor autoverkeer
fietspad/ fietsoversteek voetgangersoversteek busbaan
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
47
LAGE WITSIEBAAN / DILLENBURGLAAN
Huidige situatie
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
rijstrook voor autoverkeer
fietspad/ fietsoversteek voetgangersoversteek busbaan
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
48
DOCTOR AHAUSSTRAAT / TONGERLOSE HOEFSTRAAT
Huidige situatie
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
rijstrook voor autoverkeer
fietspad/ fietsoversteek voetgangersoversteek busbaan
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
49
WANDELBOSLAAN / KWAADEINDSTRAAT
Huidige situatie
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
rijstrook voor autoverkeer
fietspad/ fietsoversteek voetgangersoversteek busbaan
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
50
PROFESSOR COBBENHAGENLAAN / HART VAN BRABANTLAAN
Huidige situatie
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
rijstrook voor autoverkeer
fietspad/ fietsoversteek voetgangersoversteek busbaan
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
51
ABEELSTRAAT
Huidige situatie
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
rijstrook voor autoverkeer
fietspad/ fietsoversteek voetgangersoversteek busbaan
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
52
BREDASEWEG
Huidige situatie
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
rijstrook voor autoverkeer
fietspad/ fietsoversteek voetgangersoversteek busbaan
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
53
KORENBLOEMSTRAAT
Huidige situatie
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
rijstrook voor autoverkeer
fietspad/ fietsoversteek voetgangersoversteek busbaan
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
54
BURGEMEESTER VAN DE MORTELPLEIN / RENE NORENBURGSTRAAT
Huidige situatie
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
rijstrook voor autoverkeer
fietspad/ fietsoversteek voetgangersoversteek busbaan
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
55
VAN LIMBURG STIRUMLAAN / ROOSEVELTPLEIN
Huidige situatie
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
rijstrook voor autoverkeer
fietspad/ fietsoversteek voetgangersoversteek busbaan
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
56
BARONIEBAAN
Huidige situatie
2x2 bus voorrang
2x1 kort
2x1 lang
rijstrook voor autoverkeer
fietspad/ fietsoversteek voetgangersoversteek busbaan
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
57
Bijlage 2 Extra afbeeldingen
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
Gemiddelde en incidentele wachtrijlengtes in de ochtendspits
NIETS
2x2
2x1
2x1
DOEN
BUS VOORRANG
KORT
LANG
Gemiddelde wachtrij Incidentele wachtrij
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
59
OCHTENDSPITS
Reistijden auto op 5 trajecten in de ochtendspits
Verkeersonderzoek Ringbaan-West
Niets doen 2x2 bus voorrang 2x1 kort 2x1 lang
60