Bijlage 1 Jaarstukken 2025 gemeente Tilburg
Tekst van het document
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg (t.b.v. vaststelling raad op 1 juni 2026)
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Inhoudsopgave Leeswijzer ......................................................................................................................... 3 Jaarverslag ........................................................................................................................ 4 1. Inleiding en financieel beeld .......................................................................................... 5 2. Programma's ............................................................................................................... 14 2.1 Inclusieve stad.................................................................................................................................................. 15 2.2 Duurzame Stad ................................................................................................................................................. 59 2.3 Vitale Stad ........................................................................................................................................................ 79 2.4 Samen en dichtbij .......................................................................................................................................... 114
3. Bedrijfsvoering .......................................................................................................... 134 4. Paragrafen ................................................................................................................. 142 4.1 Grondbeleid ................................................................................................................................................... 143 4.2 Lokale heffingen ............................................................................................................................................. 151 4.3 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ................................................................................................... 153 4.4 Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................................................ 166 4.5 Financiering .................................................................................................................................................... 174 4.6 Verbonden partijen ........................................................................................................................................ 177 4.7 Wet Open Overheid ....................................................................................................................................... 188
Jaarrekening .................................................................................................................. 189 5. Jaarrekening .............................................................................................................. 190 5.1 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ..................................................................................... 191 5.2 Balans per 31 december 2025 ....................................................................................................................... 197 5.3 Toelichting op de balans ................................................................................................................................ 199 5.4 Overzicht baten en lasten .............................................................................................................................. 224 5.5 Toelichting op het overzicht van baten en lasten .......................................................................................... 228 5.6 Structurele afwijkingen .................................................................................................................................. 237 5.7 Informatie Wet Normering Topinkomens (WNT) ..........................................................................................
243 5.8 Overzicht baten en lasten per taakveld ......................................................................................................... 244 5.9 Verantwoordingsinformatie Specifieke Uitkeringen (SiSa) ............................................................................ 247 5.10 Rechtmatigheidsverantwoording ................................................................................................................ 264 5.11 Overige gegevens ......................................................................................................................................... 265
Bijlagen ......................................................................................................................... 275 I. Monitoring aanbevelingen Rekenkamer ........................................................................................................... 276 II. Overzicht servicenormen, klachten en bezwaarschriften ................................................................................ 281 III. Bijlagen paragraaf Grondbeleid ...................................................................................................................... 286 IV. Overzicht reserves .......................................................................................................................................... 299 V. Overzicht investeringen en restantkredieten .................................................................................................. 312 VI. Overzicht invorderingen ................................................................................................................................. 315 VII. Rapportage onderzoek doeltreffendheid/doelmatigheid ............................................................................. 316 VIII. Overzicht benchmarks .................................................................................................................................. 317 IX.
Uitvoeringsbrief Samen meer voor elkaar ...................................................................................................... 319 X. Regeling grote projecten.................................................................................................................................. 322 XI. Lijst met afkortingen ....................................................................................................................................... 330
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
2
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Leeswijzer Voor u liggen de jaarstukken 2025. Hierin beschrijven we hoe het afgelopen jaar verlopen is, zowel wat betreft de beleidsuitvoering van het coalitieprogramma als de bijbehorende financiële gevolgen. Met deze jaarstukken leggen wij als college van B&W verantwoording af over het jaar 2025. Hoofdstuk 1: Inleiding en financieel beeld In dit hoofdstuk is een inleiding op de jaarstukken opgenomen. We lichten onze financiële positie toe en er zijn enkele kerngegevens over onze gemeente opgenomen. Hoofdstuk 2: Programmaverantwoording Hoofdstuk 2 bevat de activiteiten en resultaten op de programma's en producten. Daarnaast zijn de financiële afwijkingen bij deze jaarrekening ten opzichte van de bijgestelde begroting (Najaarsbijstelling) opgenomen. Per veld geven we vervolgens een beeld van 2025 langs de W-vragen. Wat hebben we bereikt (resultaten van de beleidsuitvoering) Wat wilden we bereiken (doelen en indicatoren) Wat heeft het gekost (financiën) Wat weten we nog meer (kengetallen en BBV-indicatoren) Hoofdstuk 3: Bedrijfsvoering Dit hoofdstuk geeft een overzicht van de bedrijfsvoering en is in opzet gelijk aan de programma's in hoofdstuk 2. Hoofdstuk 4: Paragrafen - Specifieke onderwerpen Hier komen de verplichte specifieke paragrafen aan bod. Deze geven een toelichting op onder andere financiële aspecten, risico's en verbonden partijen.
Ook de paragraaf grondbeleid is hier opgenomen. De paragrafen volgen de indeling van de begroting 2025, met uitzondering van de paragraaf financiële status en inzicht die in de paragraaf weerstandsvermogen is ondergebracht en de paragraaf subsidies waarvan de majeure financiële afwijkingen in de programmaverantwoording zijn terug te vinden. De paragraaf algemene dekkingsmiddelen uit de begroting is ondergebracht in de jaarrekening zelf. Hoofdstuk 5: Jaarrekening Dit hoofdstuk bevat de gemeentelijke jaarrekening over 2025. Dit is enerzijds de balans en de toelichting op de balans, anderzijds het overzicht van baten en lasten en de toelichting daarop. Hoofdstuk 6: Bijlagen Algemeen In de diverse financiële overzichten duiden we in de verschillen-kolom via een V en N of er sprake is van een Voordeel of een Nadeel. Afrondingen kunnen tot kleine verschillen in tellingen leiden. In de programmaverantwoording zijn bij het onderdeel 'wat weten we nog meer' de verplichte BBV-beleidsindicatoren opgenomen. Deze cijfers worden ontleend aan de website 'Waar staat je gemeente.nl'. Op het moment dat deze jaarstukken worden uitgebracht zijn nog niet alle realisatiecijfers over 2025 beschikbaar. Het meest recente gegeven is opgenomen.
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
3
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Jaarverslag
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
4
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
1. Inleiding en financieel beeld
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
5
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Inleiding Voor u ligt de Jaarrekening 2025. De stad ontwikkelt zich in een hoog tempo. Op alle terreinen. Dat zie je en dat voel je. Onze investeringen werpen vruchten af en onze gebieds- en mensgerichte aanpak slaat aan. De gemeente Tilburg kan met tevredenheid terugkijken op het jaar 2025. De uitvoering heeft ook in dit laatste jaar van deze coalitie echt voorop gestaan. We zijn gebiedsgericht blijven investeren en dat zorgt voor een goede sociale basis en bestaanszekerheid. En ook, of misschien wel vooral, op het gebied van woningbouw, mobiliteit, vergroening, in de openbare ruimte en op het gebied van veiligheid worden de nodige stappen gezet voor de Tilburgers, voor de stad én de dorpen. Kortom, de afspraken die we in ons akkoord ‘Meer voor Elkaar’ hebben vastgelegd krijgen vorm en we boeken op alle thema’s resultaat. Een belangrijk deel van de Programmabegroting 2025 is gerealiseerd. Het positieve jaarresultaat van 29 miljoen euro is op een totale begroting van ongeveer 1,3 miljard euro van beperkte omvang. In het volgende hoofdstuk vindt u een uitgebreide toelichting op het jaarresultaat. Hierna volgt een uiteenzetting van de resultaten die we geboekt hebben aan de hand van de thema's uit het Akkoord ‘Meer voor elkaar’.
Tilburg kansrijk Met ons coalitieakkoord zetten we in op een sociaal en veerkrachtig Tilburg, waar mensen zichzelf kunnen ontwikkelen naar zelfredzaamheid. Er is passende ondersteuning wanneer dit nodig is en we grijpen in bij crisis en onveiligheid. In 2025 hebben we veel aandacht besteed aan het versterken van de eigen kracht van onze inwoners en het netwerk om hen heen. Ontmoeten als motor van sociale samenhang en samenleven is daarbij evident. Dat we hierop inzetten is merkbaar aan de toename van initiatieven op dit gebied in de dorpen en wijken vanuit bewoners, zorgpartners en woningcorporaties en gebiedsen projectontwikkelaars. Ook de verbinding van jongeren met bestaande jongerenplatforms via het in 2025 opgericht jongerenplatform en nu is hier een voorbeeld van. Via dit netwerk wordt een diverse groep jongeren bereikt en ondersteund bij het realiseren van hun ideeën voor Tilburg. Om stappen te zetten naar meer maatschappelijke participatie en het versterken van hun zelfredzaamheid en sociaal netwerk zijn in 2025 575 Tilburgers gestart in een traject Meedoen En Sociale Stijging (MENSS). En in 2025 hebben we via Tilburg investeert in Perspectief (TiiP) verder ingezet op een ontwikkelgerichte aanpak richting werk. Met ontwikkelbanen en basisbanen bieden we inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt ruimte om zich stap voor stap te ontwikkelen.
De Diamant-groep ontwikkelt zich daarbij door tot een werk- en ontwikkelbedrijf, waarin ontwikkeling en werk nadrukkelijk met elkaar zijn verbonden. Daarnaast is het beleid bestaanszekerheid 2025-2029, dat inzet op het ondersteunen van inwoners om beter rond te komen en naar vermogen mee te doen in de maatschappij, dit jaar vastgesteld. Daarbij zijn ook de indicatoren en streefwaarden vastgelegd die we willen gebruiken om na te gaan of we onze doelen bereiken. En met de stevige inzet op valpreventie en de verbinding van de campagnes ‘Vandaag voor later’ en ‘Senioren zelf aan zet’ hebben we een slag gemaakt in het bereiken van kwetsbare groepen 55+ers om hen langer zelfstandig en in regie te houden. Met dit soort initiatieven en inzet, voorkomen we dat mensen aanvullende ondersteuning nodig hebben. Maar is dit wel het geval, dan bieden we die het liefst dichtbij, met aandacht voor de situatie van de inwoner, via collectieve en informele steun, het eigen netwerk en de inzet die in de wijk aanwezig is. In 2025 is de opdracht voor Toegang Tilburg daarom gericht op het zoveel mogelijk zelf organiseren van ondersteuning, met behulp van het eigen netwerk, om te voorkomen dat ingrijpendere en duurdere hulp moet worden ingezet in een later stadium. Met name in het aantal jeugdigen dat ondersteuning door de Toegang ontvangt is nu een stijging te zien.
In 2025 hebben we gezien dat in de contractering van de begeleiding door Siem de belangrijkste doelen zijn gerealiseerd (introductie van gebiedsteams en werken op basis van positieve gezondheid) en profiteren we van de positieve effecten, zoals een kortere doorlooptijd en betere aansluiting per gebied. Een ander voorbeeld is de inzet van wijkrechtspraak waardoor bij echtscheidingen eerder passende hulp kan worden geboden, waardoor er minder kans bestaat op escalatie van problematiek. Wanneer problematiek van onze inwoners vraagt om individuele, professionele ondersteuning, dan bieden we die natuurlijk. In de samenwerking met Crossroads zijn in 2025 de nodige verbeterstappen gezet. De instroom in de hoog specialistische jeugdzorg (segment 1) is verlaagd conform doelstelling. De uitstroom is verbeterd ten opzichte van 2024, maar wel lager dan het streefdoel. Gezamenlijk is eind 2025 bezien hoe we de transformatie in 2026 en verder nog kunnen verbeteren. Bij de andere segmenten zien we in 2025 echter een toename in de aantallen en kosten. Ook in het geval van crisis en onveiligheid willen we er zijn voor onze inwoners. Op 1 oktober 2025 is daarom Filomena gestart als laagdrempelig inlooppunt voor slachtoffers huiselijk geweld en kindermishandeling en is in korte tijd uitgegroeid tot een belangrijke toegangspoort voor inwoners in kwetsbare situaties.
Ook hebben we samen met onze partners ingezet op het
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
6
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
voorkomen van onveiligheid en criminaliteit, met extra aandacht voor jonge aanwas, ondermijning, cyberdreiging en mensenhandel. Tilburg groeit, bloeit en bruist We werken aan een Tilburg dat groeit, bloeit en bruist. In 2025 hebben we verder gebouwd aan de kwaliteit van onze leefomgeving. Met de vaststelling van de Nota Omgevingskwaliteit hebben we een belangrijk ijkpunt vastgesteld voor ruimtelijke ontwikkeling in de stad en de dorpen. Ook voor erfgoed en maatschappelijk vastgoed zijn vervolgstappen gezet. Zo zijn nieuwe monumenten aangewezen, is het onderzoek naar Post-65 erfgoed afgerond en is met Routekaart 3.0, Broedplaats fase 2 en het masterplan Paleis/Raadhuis verder gewerkt aan toekomstbestendige en herkenbare voorzieningen. Daarmee versterken we de kwaliteit van de fysieke leefomgeving en de identiteit van Tilburg. Ook economisch en cultureel is in 2025 verder gewerkt aan een sterke en aantrekkelijke stad. Met de vaststelling van de economische strategie hebben we de koers bepaald voor de economische route naar brede welvaart, met ruimte voor innovatie, verduurzaming en talentontwikkeling. Tegelijkertijd is gewerkt aan de innovatie-ecosystemen van de stad, de revitalisering van bedrijventerreinen en een sterker ondernemings- en vestigingsklimaat in de binnenstad.
Ook in de culturele basis zijn verdere stappen gezet, onder meer voor het Mommerskwartier, cultuurcentrum Witzy, de evenementenvoorziening in de Koepelhal en Wagenmakerij en vernieuwde subsidieregelingen voor cultuur. Zo werken we aan een stad die economisch vitaal is en cultureel aantrekkelijk blijft. Ook op wonen, werken en mobiliteit zijn in 2025 resultaten bereikt. Met het Woonbeleid 2025-2030, het Convenant Wonen 2025-2029, het Omgevingsprogramma Kenniskwartier en het Ruimtelijk Gebiedsperspectief Udenhout hebben we de verstedelijkingsopgave verder uitgewerkt. Daarnaast is gewerkt aan de revitalisering van bedrijventerreinen, de ontwikkeling van Loven en de vervanging en modernisering van Sluis II. Op mobiliteit zijn kaders geactualiseerd, is de Fietsagenda voorbereid en is de zero-emissiezone gestart. Ook is er een langjarige financiële strategie ontwikkeld om alle ambities met betrekking tot de stedelijke ontwikkeling te kunnen betalen. Voor het volkshuisvestingsprogramma, de borging van erfgoed in het omgevingsplan en de verdere uitwerking van toekomstbestendig bouwen en deelmobiliteit is in 2025 stevig doorgewerkt. Daarbij zijn keuzes voorbereid en vervolgstappen in gang gezet.
De afronding van deze dossiers vraagt meer tijd en loopt deels door in 2026, onder meer vanwege de nog niet vastgestelde Wet versterking regie Volkshuisvesting, de samenhang met de nieuwe erfgoedverordening en het omgevingsplan, de nog openstaande invulling van capaciteit op toekomstbestendig bouwen en de trager ontwikkelende markt voor deelmobiliteit. Tilburg groen en duurzaam We werken aan een prettige, veilige openbare ruimte die klaar is voor de toekomst. Voor de klimaatadaptatie en het verminderen van hittestress hebben we 1.500 bomen vervangen door soorten die beter bestand zijn tegen extreme weersomstandigheden en bijdragen aan biodiversiteit. Dit hebben we gedaan door bewust te kiezen voor boomsoorten die passen bij hun omgeving en de natuur versterken. Door het ‘verledden’ van onze openbare verlichting werken we aan energiebesparing en veiligheid. Hiervoor zijn in 2025 8.000 lichtpunten in Tilburg vervangen door led-verlichting. In totaal is per eind 2025 85% van de 55.000 lichtpunten in Tilburg vervangen. De vervanging gebeurt duurzaam en is door het hergebruik van materiaal vrijwel volledig circulair. Met het Programma Tilburg Circulair 2025-2028 is de nieuwe locatie voor de Stenenbank opgeleverd, die we gebruiken om verhardingen uit projecten in de openbare ruimte te hergebruiken.
In Tilburg Noord is de Belabox opgeleverd, een gebouw voor sport, dans en ontmoeting, waarin veel circulaire principes zijn toegepast. 100 vernielde afvalbakken zijn vervangen door opgeknapte afvalbakken in plaats van nieuwe. In heel de gemeente Tilburg is ruim 1 miljoen kg minder restafval ingezameld (ongeveer 3 kg per inwoner) door met name in te zetten op afvalscheiding in hoogbouw. Met inspraak van bewoners zijn 30 speelplekken opnieuw ingericht, waarvan twee inclusief ingericht in samenwerking met Toegankelijk Tilburg. Met gericht klein onderhoud zijn ruim 50 straten weer goed toegankelijk door het wegnemen van de hinder door wortelopdruk. Bij herinrichting geven we bomen een beter passende groeiplaats, waardoor we wortelopdruk zoveel mogelijk voorkomen. Voor de draaibrug Prinsenhoeven in de Piushaven is na een variantenstudie besloten om de brug in zijn geheel te renoveren, om het beeld van deze historische brug in de Piushaven zo goed als mogelijk te behouden. We willen de biodiversiteit verbeteren in Tilburg. De eerste vier projecten van de stadsnatuurkaart zijn in uitvoering. De ecologische verbindingszones (EVZ) binnen Stadsbos 013 zijn opgeleverd. Twee pilots voor natuurinclusief agrarisch ondernemen en project Beekdal Nieuwe Leij zijn in volle gang. Vanuit het programma 013 Parken zijn 50 nieuwe groene plekken gerealiseerd.
Met de Green Deal en de subsidieregeling Klimaatbestendig Tilburg vergroenen diverse ondernemers hun eigen perceel op bedrijventerrein Loven-Kanaalzone.
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
7
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Het Warmtebedrijf Tilburg B.V. is opgericht en is gestart met de aanbesteding van de aanleg van het warmte-koude-net voor zowel Kenniskwartier als Tilburg Zuid. Eind 2025 heeft het Tilburgerberaad plaatsgevonden over een rechtvaardige energietransitie en 18 adviezen aan de raad geformuleerd. De duurzaamheidsmakelaars zijn actief in verschillende wijken en voor mkb-ondernemers om te helpen met verduurzamingsvragen. Koers en aanpak - Bestuur en netwerken Binnen dit onderdeel ligt de focus op gebiedsgericht werken, levendige democratie, maatschappelijke weerbaarheid, Tilburg 2050 en brede welvaart, bestuurlijke netwerken en lobby. De gebiedsvisies en gebiedsagenda’s (o.a. in 2025 voor Noord en Piushaven opgesteld) zijn belangrijke instrumenten om de samenwerking met partners en activiteiten en investeringen in de gebieden verder invulling te geven. Met de integrale gebiedsteams werken we resultaatgericht samen met partners en inwoners om maatwerk per gebied te leveren en de stedelijke opgaven te verbinden aan de wensen en behoeften van de bewoners. In West zijn drie werkplaatsen gestart waarin op gebiedsniveau wordt geëxperimenteerd met uitdagingen en kansrijke oplossingen, op basis van inhoudelijke thema’s en in samenwerking met betrokken teams en partners. Voor de herijking van de rol en positie van de wijk- en dorpsraden is een proces gestart, samen met de raden.
Met het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid voor Tilburg NoordWest zijn extra middelen verworven voor sociaal maatschappelijke voorzieningen en woningbouw. Interventies die leiden tot verbetering in de NPLV-wijken en voor de inwoners van deze gebieden behoeven een structurele borging, een opgave die continu onze aandacht vraagt. Voor een levendige democratie is langdurig investeren in de relatie tussen kiezer en gekozene belangrijk. Daarom hebben we, zowel op stedelijk niveau als in de wijken en buurten, uitvoering gegeven aan diverse initiatieven die we in 2024 al gestart waren en participatie van inwoners versterken. Mooie resultaten zijn bereikt op het gebied van jongerenparticipatie en dialoog, maar de impact op moeilijk bereikbare groepen is nog beperkt. De initiatieven besteden nadrukkelijk aandacht aan verkiezingen en democratische bewustwording. Een evaluatie van het programma Levendige Democratie is opgesteld ter voorbereiding van besluitvorming over een mogelijk vervolg van het programma in 2026 en verder. Geopolitieke spanningen vertalen zich steeds vaker naar hybride dreigingen (zoals beïnvloeding, sabotage en digitale verstoring). Daarom is het belangrijk dat we werken aan maatschappelijke weerbaarheid en veerkracht op lokaal niveau.
We zijn gestart met een kwartiermakersfase om de impact en omvang van de totaalopgave in beeld te krijgen en een plan van aanpak, inclusief organisatievoorstel, in het eerste kwartaal van 2026 te presenteren. Tilburg is landelijk een van de pilotgemeenten voor een noodsteunpunt. We zijn gesprekken met inwoners en maatschappelijke partners gestart om bewustwording te vergroten en de samenwerking te versterken. De Visie 'Samen werken voor brede welvaart voor Tilburg in 2050' is met partners aangeboden en omarmd door de gemeenteraad. Het biedt een belangrijke basis en uitgangspunt voor het handelen van de gemeente met brede welvaart als perspectief en kompas. Tilburg University heeft een belangrijke bijdrage geleverd bij de totstandkoming van de Visie Tilburg 2050 en concretisering van brede welvaart in de praktijk, o.a. met de academische werkplaatsen brede welvaart (met vele partners waaronder de gemeente Tilburg) en bijdragen van de Stadshoogleraar. Ook heeft de visie een belangrijke basis gelegd voor de Economische route naar brede welvaart (Economische Strategie 20252050) en de Omgevingsvisie Tilburg 2050 (deel A). De uitwerking naar een andere werkwijze binnen de gehele organisatie en doorwerking in programma’s (bijvoorbeeld in het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid in Tilburg NoordWest) krijgen steeds meer vorm.
De verkenning naar vormgeving van een Alliantie 013 is gestart om de beweging naar brede welvaart met onze partners een volgende impuls te geven. Tilburg neemt (in grotere coalities) stevige posities in lobbydossiers zoals gemeentefinanciën, veiligheid spoor, landelijk vuurwerkverbod, hervormingsagenda jeugd, asiel, defensie en de integrale wijkaanpak. Met de val van het kabinet-Schoof, Tweede Kamerverkiezingen en de kabinetsformatie hebben we fors geïnvesteerd in kennismaking met Kamerleden. Meerdere bewindspersonen en Kamerleden brachten een werkbezoek aan Tilburg. Tilburg presenteert zich actief en met lef op alle schaalniveaus (regionaal, provinciaal, nationaal en Europees). We zien daar ook mooie resultaten van, bijvoorbeeld met de financiële steun van het Rijk voor wonen en mobiliteit (o.a. voor het Kenniskwartier). De samenwerking in de regio Hart van Brabant en met Midpoint Brabant hebben we gecontinueerd. De voorbereidingen voor de Kernagenda 2027 zijn gestart. Een vastgestelde uitvoeringsagenda en samenwerkingsafspraken in de Stedelijke Regio Breda-Tilburg geven een versteviging in de samenwerking op het bovenregionale schaalniveau, waar we betekenis willen geven aan de vorming van een Metropoolregio Tilburg-Breda, met name voor de externe positionering en profilering ((inter)nationaal).
Met Tilburg University hebben we in 2025 samenwerkingsafspraken gemaakt over de sportcampus (in het Kenniskwartier), is het convenant studentenhuisvesting ondertekend (met andere convenantspartners) en trokken we samen intensief op -met een
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
8
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Brabantse coalitie- in de lobby hoger onderwijs (tegengaan bezuinigingen en internationalisering). Verdieping op het thema Tilburg studentenstad krijgt in 2026 een vervolg, samen met de onderwijspartners. Koers en aanpak - Bedrijfsvoering In 2025 zijn er op het gebied van bedrijfsvoering diverse activiteiten ontplooid om de gemeentelijke organisatie verder te professionaliseren. In het ‘hier en nu, maar ook ten behoeve van de (nabije) toekomst. Zo is de beleidsnota digitalisering “Samenleven in een wereld die digitaliseert” door uw raad op 15 december 2025 vastgesteld, met daarin ook het waardenkader ‘digitale ethiek’. In 2025 is verder geïnvesteerd in de organisatie om de mogelijkheden van AI-toepassingen verder te verkennen. Uiteraard gebeurt dit verantwoord, rekening houdend met compliancy-eisen volgend uit onder meer privacywetgeving. In 2025 is het nieuwe strategische informatiebeveiligingsbeleid vastgesteld, dat de organisatie kaders en richting geeft om informatiebeveiliging te borgen. En er is een Information Security Management System (ISMS) aangeschaft en een aanvang gemaakt met de inrichting daarvan. Ook de omgang met en inzet op digitale inclusie heeft een plek gekregen. Begin 2025 is gestart met het programma Betrouwbare Overheid. Er is een programmaplan opgesteld en in 2026 start de uitvoering.
Processen zullen worden beschreven en worden getoetst op klantwaarde én op het voldoen aan wet- en regelgeving. Zodat de verwerking van onze informatie uitlegbaar is en goed is terug te vinden. Aan de hand van het 'verhaal van onze organisatie' is een nieuwe arbeidsmarktpositionering ontwikkeld. Deze gaat in 2026 naar buiten en gaat in een krappe arbeidsmarkt helpen in het zijn van een herkenbare en aantrekkelijke werkgever. Ook is het eerste Tilburgse Burgerberaad georganiseerd. De ruim 100 deelnemende Tilburgers leverden 18 voorstellen om de energietransitie in hun stad en dorpen eerlijker te maken. De raad besluit hierover in 2026. In 2025 is de topstructuur aangepast en zijn er concernprogramma’s benoemd (gebiedsgericht werken en de energietransitie). Ook is de training opdrachtgericht samenwerken doorontwikkeld in lijn met het gedachtegoed van opdrachtgericht samenwerken. En is de e-learning opdrachtgericht samenwerken doorontwikkeld. Opdrachtgericht samenwerken is onderdeel van het inwerkprogramma voor nieuwe medewerkers.
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
9
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Financieel beeld Financieel resultaat I. Financieel Resultaat 2025 In onderstaande tabel is het financieel resultaat weergegeven per P&C‑productie. Bij de Tussenrapportage zagen we een resultaat van € 8,8 miljoen voordelig ten opzichte van de oorspronkelijke begroting. De Najaarsbijstelling liet vervolgens een resultaat zien van € 1,1 miljoen nadelig ten opzichte van de Tussenrapportage. Dit leidt gezamenlijk tot een bijgestelde begroting van € 7,7 miljoen voordelig. Op beide momenten is de begroting aangepast op basis van de besluiten van uw raad. In deze jaarstukken worden de financiële afwijkingen toegelicht ten opzichte van de bijgestelde begroting. Het verschil in het saldo van baten en lasten tussen de bijgestelde begroting en de realisatie bedraagt € 72,4 miljoen. Deze afwijkingen worden voornamelijk veroorzaakt door onderschrijding van de lasten. Een groot deel van deze onderschrijding op de lasten is incidenteel van aard en wordt gedekt uit onze reserves. Hierdoor wordt voor € 51,1 miljoen minder aan reserves onttrokken. Gezamenlijk leidt deze onderschrijding op de lasten en de lagere onttrekking uit de reserves tot een resultaat van € 21,3 miljoen. Het rekeningresultaat ten opzichte van de oorspronkelijke begroting komt hiermee uit op € 29,0 miljoen voordelig. Hieronder zijn de grootste voor- en nadelen ten opzichte van de Najaarsbijstelling opgenomen.
In hoofdstuk 2 zijn per veld, onder het kopje 'Wat heeft het gekost', de financiële afwijkingen meer in detail opgenomen. Omschrijving Bedrag % PB* (bedrag x € 1 miljoen) Saldo oorspronkelijke begroting 2025 0,0 0,00% Resultaat Tussenrapportage 2025 (t.o.v. oorspronkelijke begroting) 8,8 V 0,69% V Resultaat Najaarsbijstelling 2025 (t.o.v. Tussenrapportage) 1,1 N 0,09% N Saldo bijgestelde begroting na Najaarsbijstelling 2025 7,7 V 0,61% V Majeure voor- en nadelen (> 0,5 miljoen) ten opzichte van de Najaarsbijstelling 2025 1. Netto hogere uitkering gemeentefonds 2025 (september- en decembercirculaire) 5,3 V exclusief beleidsmatige overhevelingen 2. Regionale jeugdzorg 4,3 N 3. Wmo persoonsgebonden budget, begeleiding, dagopvang en beschermd wonen 3,8 V 4. Budget Loon-prijs-ontwikkeling 2,6 V 5. Lagere uitgaven en minder ontvangsten Gebundelde Uitkeringen 2,5 N 6. Vrijval voorziening dubieuze debiteuren Sociale Zaken 2,1 V 7. Storting voorziening voormalig bestuur 1,2 N 8. Exploitatie Sportbedrijf 1,1 V 9. Ontwikkelingsgerichte arbeidsmatige dagbesteding 0,9 V 10. Financiering 0,7 V 11. Hogere preventieve onderhoudslasten gemeentelijk vastgoed 0,7 N 12. Lagere uitgaven persoonsgebonden budget jeugd 0,7 V 13. Resultaat minimaregelingen 0,6 N 14. Hogere kosten onderwijshuisvesting 0,6 N 15. Kinderopvangtoeslag 0,6 V Diverse overige afwijkingen 8,7 V Afwijkingen t.o.v.
Najaarsbijstelling 2025 (exclusief beleidsmatige overhevelingen) 16,6 V Niet bestede budgetten met voorstel tot beleidsmatige overheveling (m.n. decentralisatie4,6 V en integratie-uitkeringen via het gemeentefonds) zie onderdeel A bij resultaatbestemming. Resultaat ten opzichte van de Najaarsbijstelling 2025 21,3 V 1,67% V Rekeningresultaat 2025 t.o.v. oorspronkelijke begroting * % ten opzichte van de lastenkant van de oorspronkelijke begroting
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
10
29,0 V
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
2,27% V
II. Voorstel bestemming resultaat Wij stellen aan de gemeenteraad voor het resultaat bij deze jaarstukken als volgt te bestemmen. Voorstellen aan de raad tot resultaatbestemming (bedrag x € 1 miljoen) Te bestemmen resultaat bij deze jaarrekening t.o.v. de gewijzigde begroting A: Voorstellen voor beleidsmatige overhevelingen Vrij te bestemmen resultaat na overhevelingsvoorstellen Voorstel resultaatbestemming: B: Storten in de Algemene Reserve C: Storten in de Reserve Incidentele Opgaven D: Storten in de reserve Fonds Stedelijke Ontwikkeling
Bedrag 21,3 V 4,6 N 16,6 V 0,9 N 5,4 N 10,3 N
Met de toevoeging van het restant resultaat overschrijdt de Algemene Reserve de bovenbandbreedte van € 40 miljoen zoals opgenomen in de Programmabegroting 2026 met € 15,7 miljoen. In lijn met de in de Perspectiefnota 2026 vastgestelde financiële strategie, waarbij 50% van het rekeningresultaat, na aanvulling van de Algemene Reserve (AR) tot de bovenbandbreedte, wordt toegevoegd aan het Fonds Stedelijke Ontwikkeling (FSO), stellen wij voor om € 10,3 miljoen te storten in de reserve Fonds Stedelijke Ontwikkeling (FSO) en € 5,4 miljoen toe te voegen aan de Reserve Incidentele Opgaven (RIO). De RIO is eerder, naar aanleiding van het resultaat van de Tussenrapportage 2025, al aangevuld met € 4,9 miljoen. Toelichting overhevelingsvoorstellen: Beleidsmatige overhevelingen: dit betreft budgetten die in 2025 niet zijn besteed en waarvan aan de raad wordt voorgesteld deze budgetten naar 2026 over te hevelen om activiteiten af te kunnen ronden. Het gaat hier om specifieke middelen voor de uitvoering van concrete activiteiten of projecten waar geen structureel budget voor aanwezig is, waarvan de uitvoering vertraagd is en die in het volgend jaar kunnen worden afgerond.
Vermogenspositie Het eigen vermogen van de gemeente Tilburg is in 2025 toegenomen met € 12,4 miljoen tot € 886 miljoen. De solvabiliteit (eigen vermogen t.o.v. balanstotaal) bedraagt 55,5%. Dit kengetal laat zien in welke mate we aan onze financiële verplichtingen kunnen voldoen. Voor gemeenten is dit gemiddeld 38,1% (2024; bron VNG "houdbaarheidstest gemeentefinanciën 2024"). Onze solvabiliteit is afgenomen met 3 procentpunt ten opzichte van ultimo 2024. De afname van vermogen en afname van de solvabiliteit is in lijn met het beeld wat we zien in de meerjarenbegroting. Wel gaat het minder snel dan begroot. Omschrijving (bedrag x € 1 miljoen) Vermogen per 31-12-2024 - (58,5% balanstotaal) Vermogen per 31-12-2025 - (55,5% balanstotaal) Vermogens toename 2025 Verklaring vermogensmutatie: * Mutatie reserves 2025 * Resultaat 2025 Totaal vermogensmutatie 2025
Bedrag 873,6 886,0 12,4 - 8,9 21,3 12,4
Een overzicht van alle reserves is terug te vinden in onze jaarstukken in paragraaf 5.3 Toelichting op de balans, onderdeel Eigen vermogen.
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
11
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Het verloop van het totale eigen vermogen is hieronder weergegeven.
Weerstandscapaciteit Onze weerstandscapaciteit bedraagt eind 2025 € 362,5 miljoen, opgebouwd uit € 340,3 miljoen reservecapaciteit en € 22,2 miljoen onbenutte belastingcapaciteit. Ten opzichte van eind 2024 is dit een daling van € 8,3 miljoen. Deze afname komt vooral door onttrekkingen uit de Reserve Incidentele Opgaven (RIO) ter dekking van diverse incidentele voorstellen en een lagere onbenutte belastingcapaciteit. In relatie tot de aanwezige gekwantificeerde risico's van € 70,3 miljoen zijn wij van mening dat de omvang van de weerstandscapaciteit ruim voldoende is (ratio 5,2). In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing is een nadere toelichting opgenomen op de risico's en het weerstandsvermogen.
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
12
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Kerngegevens 31-12-2024 230.358 38.813 150.919 30.806 9.820
31-12-2025 230.700 38.500 150.717 31.222 10.261
6.415 205 15
6.521 160 12
Werkgelegenheid (peildatum 1 april) Aantal vestigingen Aantal banen
26.058 134.575
n.n.b. n.n.b.
Fysieke structuur Aantal woningen (o.b.v. CBS statistiek)
107.237
107.966
2.427 142
2.474 149
Inwoners 0 tot en met 17 jaar 18 tot en met 64 jaar 65 tot en met 79 jaar 80 jaar en ouder Aantal periodieke bijstandsgerechtigden Participatiewet IOAW IOAZ
(cijfer ultimo 2025 is voorlopig)
Personele kengetallen Personeelsformatie (fte) Waarvan leidinggevend (fte)
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
13
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
2. Programma's
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
14
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
2.1 Inclusieve stad
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
15
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Sociaal en Veerkrachtig Wat wilden we bereiken: doelen en indicatoren Doel: Tilburgers voelen zich fysiek, emotioneel en sociaal gezond Indicatoren Bron Streefwaarde % Inwoners dat eigen gezondheid als goed ervaart - (ouder van kind) 0 - 11 jaar GGD/CBS 97 Gezondheids- 12 - 18 jaar 85 monitor Jeugd (1x per 4 jaar)* - 19 - 64 jaar GGD/CBS 75 Gezondheids- 65 - 74 jaar 65 monitor - 75+ jaar 62 Volwassenen (1x per 4 jaar)** % Inwoners dat geen psychische klachten heeft - 12 - 18 jaar
- 19 - 64 jaar - 65 - 74 jaar - 75+ jaar
GGD/CBS Gezondheidsmonitor Jeugd (1x per 4 jaar)* GGD/CBS Gezondheidsmonitor Volwassenen (1x per 4 jaar)**
2020
2021
2022
2024
95
97
-
86
81
-
81
-
67
-
65
-
61
-
65
-
52
-
85
79
75
-
84
79
-
71
-
85
82
-
84
-
85
82
-
81
-
2020
2022
* In 2024 vindt nieuwe meting plaats (resultaten gepubliceerd voorjaar 2025). ** In 2026 vindt nieuwe meting plaats (resultaten gepubliceerd voorjaar 2027).
Doel: Tilburgers voelen zich verbonden met elkaar en hun omgeving Indicatoren Bron % Inwoners dat aangeeft vaak of regelmatig contact te hebben met vrienden, familie en buren - 19 - 64 jaar
CBS Microdata
- 65+ jaar % Inwoners dat actief is geweest om buurt te verbeteren (19 - 64 jaar)
Streefwaarde
71 (2019)
80
72
80
83
20
13
**
11
- 19 - 64 jaar
30
23
20
19
- 65+ jaar
30
26
23
24
% Inwoners dat vrijwilligerswerk doet
% Inwoners dat mantelzorg verricht
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
GGD Gezondheidsmonitor volwassenen (1x per 4 jaar)* GGD Gezondheidsmonitor volwassenen (1x per 4 jaar) *
2016
GGD Gezondheidsmonitor volwassenen (1x per 4 jaar) *
16
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Indicatoren
Bron
2016
2020
2022
- 19 - 64 jaar
Streefwaarde 20
15
12
13
- 65 - 74 jaar
20
17
15
18
- 75+ jaar
20
***
13
14
2025
* In 2026 vindt nieuwe meting plaats (resultaten gepubliceerd voorjaar 2027). ** Deze indicator is door de GGD niet bevraagd in 2020. *** In het verleden is geen splitsing gemaakt naar 75+, dit is voor de eerste keer met de cijfers 2020 gebeurt.
Doel: Tilburgers ervaren bestaanszekerheid Indicatoren Bron
Streefwaarde
2022
2023
2024
11,5
11,4
11,2
10,9*
- 120%
15,0
14,4
14,2
13,8*
- 130%
18,0
17,0
16,8
16,4*
16,0
23,0
-
-
7,8
9
n.n.b.
n.n.b.
% Huishoudens met inkomen tot % van sociaal minimum (jaarlijks) - 110%
% Inwoners dat moeite heeft met rondkomen
% Kinderen tot 18 jaar in uitkeringsgezinnen
CBS
GGD Gezond-heids monitor volwassenen (1x per 4 jaar) ** CBS Jeugd
-
* Cijfers 2024 zijn raming, definitieve cijfers eind april 2026 bekend (CBS). ** In 2026 vindt nieuwe meting plaats (resultaten gepubliceerd voorjaar 2027).
Doel: Tilburgers hebben mensen om zich heen waarop ze kunnen steunen Indicatoren Bron Streefwaarde % Inwoners dat eenzaam is: GGD Gezond30 - 12 - 18 jaar heidsmonitor Jeugd (1x per 4 jaar)* % Inwoners dat eenzaam is: GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen (1x per 4 jaar)** - 19 - 64 jaar 35
2020
2022
2024
30,9 (2021)
31,9
48
49
-
- 65 - 74 jaar
45
52
47
-
- 75+ jaar
45
57
55
-
- 19 - 64 jaar
70
n.b.
68
-
- 65 - 74 jaar
70
n.b.
65
-
- 75+ jaar
70
n.b.
64
-
92
92
-
% heeft mensen om op terug te vallen bij narigheid (aspecten van eenzaamheid):
% Inwoners dat matig tot veel regie over eigen leven heeft (18+)***
GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen (1x per 4 jaar)**
GGD
* In 2024 vindt nieuwe meting plaats (resultaten gepubliceerd voorjaar 2025). NB: meting 2021 was extra i.v.m. corona. ** In 2026 vindt nieuwe meting plaats (resultaten gepubliceerd voorjaar 2027). *** Vraag is in de meting 2022 van de corona gezondheidsmonitor niet opgenomen.
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
17
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Doel: Tilburgers zijn in beweging Indicatoren % Volwassenen dat voldoet aan de beweegrichtllijn % ouderen (65+) dat voldoet aan de beweegrichtlijn % Jeugd dat minstens 2 keer per week minimaal 1 uur sport of beweegt:
Bron
Streefwaarde 54
GGD-monitor (1x per 4 jaar) GGD-monitor
2019
2022
2024
2025
49
46
47
-
33
34
34
Onderzoek sportdeelname jeugd gemeente Tilburg (1x per 3 jaar)
- 4 - 11 jaar
76
76
75
nb
nb
- 12 - 17 jaar
74
72
76
nb
nb
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
18
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Wat hebben we bereikt Wat is goed gegaan/Wat kan beter Doel: Tilburgers voelen zich fysiek, emotioneel en sociaal gezond Wat is goed gegaan GGoud • Campagne ‘Vandaag voor later’ is in 2025 actief uitgedragen in de stad en er zijn meer gesprekken gevoerd dan vooraf gedacht met inwoners om bewustwording te creëren over het belang van tijdig voorbereiden op fijn oud worden. Daarbij is verbinding gemaakt met de campagne Senioren zelf aan zet, een wijk/gebiedsaanpak waarbij ouderen worden aangemoedigd om proactief na te denken over de toekomst op het gebied van wonen, zorg en welzijn om zo langer zelfstandig en regie te houden. Door in 2025 ‘Vandaag voor later’ te verrijken met thema Fit is verdieping gezocht voor het bereiken van kwetsbare groepen 55+ers. • De inzet van de vier dementieconsulenten is structureel gemaakt in 2025. In ieder gebied in Tilburg is een dementievriendelijk netwerk actief, waarbij het netwerk in de Noordhoek aandacht heeft voor de Binnenstad. De netwerken zijn versterkt met een aanpak dementievriendelijk Tilburg, wat ze in 2026 verder gaan uitvoeren. • De ketenaanpak valpreventie is in 2025 verder doorontwikkeld. Tijdens opsporingsmomenten is bij 792 ouderen het valrisico opgespoord en hebben aansluitend advies gekregen om te gaan bewegen of om een valpreventieve training te volgen.
Ruim 400 ouderen volgden in 2025 een valpreventieve training bij één van de tien gecontracteerde fysiopraktijken die zij beoordeelden met een 8.7. • Het Senioren Netwerk Tilburg organiseerde in 2025 vijf vitaliteitsdagen. 290 ouderen kregen inzicht in hun gezondheid en valrisico. De vitaliteitsdag light (in de week van de Valpreventie) trok 151 personen. In de Reeshof is bij professionals (uit gemeentelijk - en zorgdomein) als pilot een signaleringswijzer geïntroduceerd. Positieve Gezondheid • De samenwerking rond drugspreventie met horeca, politie, handhaving en verslavingszorg is verder versterkt. • Het belang van een gezonde leefomgeving is opgenomen in deel A van de Omgevingsvisie 2025. Hiermee zal het belang van een gezonde leefomgeving meegenomen worden in strategische keuzes die gemaakt worden vanuit de Omgevingsvisie. • Het preventief suïcidebeleid is naar aanleiding van de nieuwe wetgeving ontwikkeld en aangenomen in 2025 en wordt in 2026 geïmplementeerd. Suïcidepreventie krijgt hiermee een structurele plek in het gezondheidsbeleid, met als doel mentale kwetsbaarheid eerder te signaleren en inwoners sneller en laagdrempelig passende ondersteuning bieden via een lokale en regionale, samenhangende aanpak. Wat kan beter GGoud • De urgentie m.b.t.
de campagne Vandaag voor Later bij de partners moet groeien, zodat de professional die werkzaam is in de wijk de campagne boodschap in het contact met de inwoner meeneemt. Een begin is gemaakt maar dit vraagt aandacht in 2026. • De cultuursensitieve stage is tot dusver nog niet van de grond gekomen, doordat er voor het onderwerp cultuursensitief werken meer draagvlak gecreëerd moet worden binnen onze onderwijspartner Yonder. Het creëren van draagvlak vraagt tijd. Er is inmiddels wel samenwerking op het organiseren van bijeenkomsten en ontmoeting. Yonder staat open voor verdere samenwerking om te komen tot cultuursensitief beleid. • Bij Valpreventie mag meer aandacht naar bewustwording en training van professionals die met de ouderen in contact komen. Verder onderzoeken we welke communicatiemiddelen we kunnen inzetten om de oudere inwoner te bereiken en te informeren over het voorkomen van een val. Doel hiervan is vergroten bewustwording en aanreiken tips die makkelijk in het dagelijks leven zelf kunnen worden toegepast. Positieve Gezondheid • Ondanks dat we stappen zetten in het rookvrij maken van Tilburg met als zichtbaar resultaat het rookvrij maken van de bushaltes, lukt het denormaliseren van roken nog niet voldoende. Nu de bushaltes rookvrij zijn gaan mensen wat verderop staan om te roken.
• Qua drugspreventie ligt er een opgave om de aanpak gerichter in te zetten op specifieke doelgroepen en locaties, zoals sportverenigingen en de horeca, zodat gedragsverandering structureler en langduriger kan worden gerealiseerd. • Het krijgen van inzicht in het creëren van een gezonde voedselomgeving loopt vertraging op. • Er moeten nog afspraken gemaakt over duurzame inzet op het suïcidepreventiebeleid na 2026. Doel: Tilburgers voelen zich verbonden met elkaar en hun omgeving Wat is goed gegaan Sociale basis Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
19
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Doel: Tilburgers voelen zich verbonden met elkaar en hun omgeving Wat is goed gegaan • Het belang van ontmoeten als motor van sociale samenhang en samenleven is evident. Merkbaar is dit aan de toename van initiatieven op dit gebied in de dorpen en wijken vanuit bewoners, zorgpartners en woningcorporaties en gebieds- en projectontwikkelaars. In het afgelopen jaar zijn we bij zo'n 70 initiatieven betrokken geweest, waarbij de gemeente gevraagd werd voor advies en (financiële) ondersteuning. Daarnaast hebben we met bewoners- en initiatiefvertegenwoordigers en ContoudeTwern de mogelijkheden besproken voor ruimere (weekend)openstelling van de MFA’s. Voor o.m. Tilburg Noord hebben we hierover concrete afspraken gemaakt. Integrale jeugdaanpak • Jongerenparticipatie: In maart 2025 is jongerenplatform en nu opgericht, waarmee jongeren en bestaande jongerenplatforms met elkaar zijn verbonden en beter worden geïnformeerd over wat er speelt in de gemeente. Via dit netwerk bereiken we een diverse groep jongeren die zich bezighouden met verschillende thema’s. Met de Pitch Nights krijgen jongeren in de hele gemeente de mogelijkheid om hun ideeën voor Tilburg te realiseren. • In Noord en West is samen met jongerenplatforms gewerkt aan de doorontwikkeling van het Jongerenfonds en jongerenparticipatie op wijkniveau.
In de Reeshof en Udenhout wordt, op basis van de behoeften van jongeren, verkend hoe zij het best ondersteund kunnen worden, bijvoorbeeld via een jongerenraad of het Jongerenfonds. Ook het onderwijs wordt bereikt met de start van de Kinderadviesraad (primair onderwijs) en de leerlingenradendag (voortgezet onderwijs). Inclusie en diversiteit • In samenwerking met de gemeenten Den Bosch, Breda en Eindhoven lanceerden we de emblemenactie ‘Nie Graoie Mar Zwaoie’ om op een ludieke manier aandacht te vragen voor grensoverschrijdend gedrag. We deelden de emblemen breed uit onder verenigingen en organisaties. Met de slogan geven we een handelingsperspectief. De kernboodschap was: hou het gezellig en veilig, daar moeten we samen voor zorgen. • We hebben in juni 2025 het Uitvoeringsprogramma van de Anti-discriminatie Agenda vastgesteld waarmee we de gemeentebrede en sectorspecifieke interventies hebben uitgewerkt om bewustwording te vergroten en discriminatie in onze gemeente tegen te gaan. Een belangrijk onderdeel daarvan is het vormen van allianties in de verschillende maatschappelijke sectoren. Op 10 december hebben we met vertegenwoordigers uit die sectoren het Anti-Discriminatie akkoord ondertekend.
Wat kan beter Sociale basis • Er is een sterke toename van verzoeken voor ontmoetingsplekken en/of -activiteiten binnen de subsidieregeling ‘versterken sociale netwerken’, meer dan binnen het vastgestelde plafond beschikbaar was. Ook zien we een toename van verzoeken die betrekking hebben op vernieuwingsplannen voor bestaande ontmoetingsplekken binnen ons eigen maatschappelijk vastgoed. Voor beide missen we duidelijker beoordelingskader en lopen we tegen de grenzen aan van de beschikbare middelen. Vanwege de urgentie van dit vraagstuk hebben we in de Startnotitie Beleidsnota Sociale Basis 2021 – 2025 aangekondigd dat de behandeling hiervan naar voren wordt getrokken en hierop vooruitlopend op de ontwikkeling van de actualisatie/nieuwe beleidsnota Sociale Basis reeds een kader zal worden ontwikkeld Integrale jeugdaanpak • Jongerenparticipatie: We kennen al veel mooie voorbeelden van jongerenparticipatie. Echter op dit moment heeft jongerenparticipatie een te ad hoc of soms vooral symbolisch karakter. Volgens de Wet versterking participatie op decentraal niveau moet de gemeente voor 1 januari 2027 een Participatieverordening vaststellen. In deze verordening wordt ook een gemeente brede Richtlijn Jongerenparticipatie opgenomen. De Richtlijn Jongerenparticipatie beoogt daarom een volgende stap te zetten: van incidentele betrokkenheid naar structurele verankering.
Doel: Tilburgers ervaren bestaanszekerheid Wat is goed gegaan • Het beleid bestaanszekerheid 2025-2029 is vastgesteld waarmee we beschikken over een actueel beleidskader voor onze ambitie het ondersteunen van inwoners om beter rond te komen en naar vermogen mee te doen in de maatschappij. Waarbij we inzetten op: 1, Het ondersteunen van inwoners vanuit vertrouwen, nabijheid en maatwerk. 2, Preventie en vroegsignalering waarbij de inzet breder is dan alleen inkomen, liever voorkomen dan achteraf compenseren. 3, Inzet op het voorkomen van intergenerationele armoede (ontwikkelkansen voor het hele gezin). 4, De ondersteuning vanuit minimaregelingen- en voorzieningen. Eind 2025 is het bijbehorende uitvoeringsplan vastgesteld. • Eind 2025 hebben we vastgesteld welke indicatoren en streefwaarden we willen gebruiken om na te gaan of we onze doelen bereiken. Deze indicatoren en streefwaarden vormen samen met de huidige bestaanszekerheidsmonitor de basis om te komen tot een interactieve monitor in 2026. • Eind 2025 hebben we het uitvoeringsplan bestaanszekerheid 2026 en 2027 vastgesteld en zijn we voortvarend van start gegaan met de voorbereidingen van de uitvoering van het uitvoeringsplan, zoals de aanpak werkende armen, het Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
20
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Doel: Tilburgers ervaren bestaanszekerheid Wat is goed gegaan bouwdepot voor (dreigend) dakloze jongeren, het onderzoek naar de ondersteuning voor zorgklanten vanuit Werk en Inkomen en de aanpak van energiearmoede. • Bestaanszekerheid is een belangrijk onderdeel van NPLV (Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid) in de wijken Noord en West (en Groenewoud). De programmamiddelen maken een (tijdelijke) extra inzet van medewerkers bestaanszekerheid en energiecoaches mogelijk voor Tilburg Noord en West. • In 2024 hebben we het “Verbeterplan verlagen drempels minimaregelingen en -voorzieningen” vastgesteld. In 2025 hebben we belangrijke stappen gezet in de uitvoering van het plan. In de hele stad zijn laagdrempelige inloopspreekuren Advies en Antwoord Tilburg (AAT). In april verscheen ons boekje “Hulp bij laag inkomen”. Het boekje hebben we verspreid onder inwoners met een laag inkomen en op plekken waar inwoners met een laag inkomen komen. • De uitgangspunten, de verordening en de beleidsregels voor de Bijzondere Bijstand stelden we vast in 2025. Hiermee bereiken we dat de regels voor de gebruiker/aanvrager duidelijker en eenvoudiger zijn. • De pilot medische kosten is afgerond. Resultaat: Inwoners kunnen rechtstreeks een aanvraag indienen bij het Tilburgs Ondersteuningsfonds. Dit hoeft niet meer via een professional. Zo hebben we de drempel voor inwoners verlaagd.
Wat kan beter • De uitvoering van het "Verbeterplan verlagen drempels minimaregelingen en -voorzieningen" is op onderdelen vertraagd. Zo kost het meer tijd om de website te ontwikkelen. Het boekje "Rechten en Plichten” koppelen we aan de nieuwe Participatiewet die op 1 januari is ingegaan. Ook de inrichtingsmakelaar gekoppeld aan de bijzondere bijstand en circulaire economie, vergt meer denkwerk en afstemming dan voorzien. • Het vervolgonderzoek naar de Meedoenregeling is later dan voorzien van start gegaan door het stellen van andere prioriteiten zoals de implementatie van de Participatiewet. Daardoor is het niet gelukt om ook in 2025 de resultaten te presenteren. In samenhang met dit onderzoek gaan we na of we na 2026 busvervoer voor minima willen aanbieden binnen of buiten de Meedoenregeling. • In 2025 hebben we besloten om de eenverdienersproblematiek aan te pakken. We maken ook een aanpak voor 2025 tot en met 2027. In plaats van in 2025 is de besluitvorming gepland in het eerste kwartaal van 2026. We willen nl. de ervaringen van fase 1 (incl. de informatie van de doelgroep) meenemen bij fase 2. Omdat de respons op fase 1 slecht was en we veel effort hebben moeten zetten om de mensen te bereiken, komt fase 2 later. • Voor het opstellen van de verordening en beleidsregels schuldhulpverlening maken we gebruik van de aangepaste modellen van de VNG.
Die kwamen later dan verwacht waardoor we over de verordening en beleidsregels in het eerste kwartaal van 2026 besluiten. • In 2025 maakten ongeveer 400 peuters gebruik van de regeling voor gratis peuteropvang. Uit onze bevindingen bleek dat dit niet heeft geleid tot een groter bereik van doelgroep peuters. Om te onderzoeken wat de drempels zijn voor deelname aan peuteropvang, zijn we in november 2025 gestart met een actieonderzoek. Doel: Tilburgers hebben mensen om zich heen waarop ze kunnen steunen Wat is goed gegaan • Samen met partners van de Coalitie tegen Eenzaamheid Tilburg geven we een gezamenlijke Aanpak Eenzaamheid in Tilburg vorm met activiteitenkalender. Er is een driedelige serie gemaakt en te zien over vijf coalitiepartners. En via de gemeentelijke kanalen zijn persoonlijke verhalen van inwoners gedeeld. • De subsidieverlening aan ContourdeTwern is voor één jaar (2025) verlengd en intussen is gewerkt aan de voorbereiding van de nieuwe meerjarensubsidie voor 2026-2029. Hiervoor hebben we onder andere een extern benchmark-onderzoek naar kostprijs uitgevoerd, geïnventariseerd welke overige incidentele subsidies vanuit gemeente beter moeten aansluiten bij de hoofdopgave en wat er nodig is om de sociale basis te versterken.
Dit heeft geresulteerd in een geactualiseerd kader waarin we duidelijk aangeven welke bijdrage we verwachten van CdT in het realiseren van onze maatschappelijke opgave op gebied van versterken van gemeenschapskracht en informele steun. Doel: Tilburgers zijn in beweging Wat is goed gegaan • In 2025 zijn de eerste beweegcoaches voor ouderen gestart in de gebieden Reeshof en Oud-Noord. • In 2025 hadden we op 48 basisscholen een combinatiefunctionaris, zijn we gestart met 4 schoolsport verbinders en is de aanpak ‘geen kind van de basisschool zonder zwemdiploma’ onderdeel van de werkwijze van het beweegteam onderwijs. • In 2025 is de eerste Worldcup shorttrack georganiseerd in het IJssportcentrum. Met een kennismakingsochtend voor het basisonderwijs, volle tribunes en veel nationale en internationale media-aandacht was het een zeer succesvol evenement. Wat kan beter • De verbouwing van het IJssportcentrum en de realisatie van de biketraillocatie zijn vertraagd onder andere door aanpassen van het ontwerp en benutten van kansen voor meervoudig ruimtegebruik, wordt in 2026 verder opgepakt.
Jaarstukken 2025 Gemeente Tilburg
21
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 20 mei 2026
Wat heeft het gekost Sociaal en veerkrachtig x € 1.000
Oorspronkelijke Gewijzigde begroting begroting
Rekening 2025
Verschil t.o.v. gewijzigde begroting
Lasten
133.882
139.254
137.218
2.036
V
Baten
-21.742
-23.739
-24.990
1.251
V
Saldo van lasten en baten
112.139
115.514
112.228
3.287
V
Toevoeging reserves
0
2.300
2.502
202
N
Onttrekking reserves
-2.749
-4.452
-3.850
602
N
Saldo reserves
-2.749
-2.152
-1.348
804
N
109.390
113.362
110.880
2.482
V
Totaal
Toelichting op de belangrijkste financiële afwijkingen Overheveling budget alleenverdienersproblematiek Door een ongunstige samenloop van verschillende regelingen ontvangen sommige alleenverdienerhuishoudens met een laag inkomen onvoldoende toeslagen. Deze groep komt daardoor financieel in de knel. Voor deze problematiek wordt per 2028 een structurele oplossing verwacht via aanpassing van de belastingwetgeving. Tot die tijd zijn gemeenten wettelijk verplicht om de Tijdelijke regeling alleenverdienersproblematiek uit te voeren. Deze regeling bestaat uit twee fasen:
Bedrag 543 V
Fase 1: Compensatie via de bijzondere bijstand over de jaren 2022-2024; Fase 2: Een forfaitaire tegemoetkoming over de jaren 2025-2027. Omdat het bereiken van de doelgroep complex is, verwachten wij dat de uitvoering van fase 2 ertoe bijdraagt dat meer rechthebbenden ook in beeld komen voor fase 1. Voor het uitvoeren van deze regeling heeft het Rijk in 2024 en 2025 in totaal € 628.000 beschikbaar gesteld. De inkomsten en uitgaven binnen deze regeling lopen echter niet synchroon. In 2025 is er pas € 85.000 aan kosten gerealiseerd. Om de uitvoering in 2026 financieel mogelijk te maken wordt ingeschat dat alleen de incidentele middelen ad € 357.860 uit de meicirculaire 2025 benodigd zijn. Voorgesteld wordt om dit bedrag over te hevelen naar 2026 en deze te betrekken bij de resultaatbestemming van de jaarrekening. Er resteert dan nog een voordeel van € 185.000. Overheveling budget problematische schulden Bij de meicirculaire 2025 is € 320.000 toegekend om problematische schulden tegen te gaan. Bij de besteding van deze middelen is de focus gelegd op vroegsignalering. In 2025 is € 167.000 reeds uitgegeven, het resterende bedrag ad € 153.000 is in 2026 nog benodigd voor o.a.
een ambassadeur werkende armen die een aanpak zal ontwikkelen zodat werkende armen eerder en beter geholpen kunnen worden en een website die mogelijkheden biedt om snel en laagdrempelig in contact te komen met inwoners. Voorgesteld wordt om € 153.000 over te hevelen naar 2026 en te betrekken bij de resultaatbestemming van de jaarrekening.
153 V
Overheveling budget kunstgrasveld hockeyclub Were Di In de begroting 2025 is budget gevraagd voor de uitbreiding van een half naar een heel kunstgras hockeyveld, inclusief daarmee samenhangende aanpassingen van het sportpark. De geprivatiseerde vereniging is verantwoordelijk voor de realisatie. De aanleg van een extra hockeyveld op deze locatie is een ingrijpende wijziging. Om de vereniging voldoende tijd te geven om te komen tot een plan van aanpak (de definitieve puzzel moet nog gelegd worden) op basis waarvan realisatie kan plaatsvinden, is bij de Najaarsbijstelling 2025 al een budget van € 1.550.000 overgeheveld naar 2026. In 2025 zijn uiteindelijk nog helemaal geen uitgaven gedaan. Voorgesteld wordt om ook het resterende budget van € 50.000 over te hevelen naar 2026. Wanneer bij verdere uitwerking blijkt dat een financieel gunstigere uitvoeringsvariant haalbaar is dan kunnen eventueel resterende middelen vrijvallen.
50 V
Overheveling budget kunstgrasveld voetbalclub Biezenmortel In de begroting 2025 is budget gevraagd voor de aanleg van een kunstgrasveld bij voetbalclub Biezenmortel. De geprivatiseerde vereniging is verantwoordelijk voor de realisatie. Zij zijn gestart met de voorbereidingen (o.a. BOSA subsidie aangevraagd) maar hebben meer tijd nodig om te komen tot een definitief plan van aanpak op basis waarvan realisatie kan plaatsvinden. Bij Najaarsbijstelling 2025 is al besloten om een budget van € 600.000