Bijlage 1.3 Bijlagen bij Evaluatie beleid bestaanszekerheid Tilburg

| 27 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

Bijlage 4 | Evaluatie van evaluaties In deze bijlage geven we eerst een overzicht van de evaluaties van (onderdelen van) het bestaanszekerheidsbeleid die door andere partijen in een eerder stadium zijn uitgevoerd. Hierbij kijken we naar de onderzoeksvragen, de uitkomsten en de gegeven adviezen. Daarna beschrijven we in een los onderdeel in deze bijlage zeer beknopt evaluaties die zijdelings met het bestaanszekerheidsbeleid te maken hebben, zoals de evaluatie van TiiP en het Schuldenoffensief, en geven we een samenvatting van de adviezen van de Sociale Raad Tilburg (SRT).

4.1 Overzicht eerder uitgevoerde evaluaties Evaluatie armoede- en schuldenbeleid gemeente Tilburg (Panteia - 201815) Gezien de evaluatie van het voorgaande beleid16 als input heeft gediend voor het huidige beleid, hebben we deze evaluatie van Panteia, die is uitgevoerd eind 2017 - begin 2018, ook opgenomen in de evaluatie van uitgevoerde evaluaties die in dit onderzoek zijn opgenomen. De belangrijkste uitkomsten van het onderzoek van Panteia zijn dat de dienstverlening vanuit de gemeente positief wordt ervaren en dat het gebruik en het bereik van de inkomensondersteunende voorzieningen is toegenomen. De vraag blijft wel of het perspectief van inwoners structureel is verbeterd. Betaald werk wordt gezien als het belangrijkste middel om perspectief te krijgen, maar is voor velen (nog) ver weg. Panteia adviseert in te zetten op het verder verbeteren van de samenwerking en de integrale aanpak, door betere regie op en coördinatie van de vele formele en informele organisaties, regelingen en projecten die er zijn. Ditzelfde geldt voor het samenwerken over beleidsvelden heen – veel activiteiten worden ingezet voor dezelfde groepen. Ook adviseert Panteia om te kijken naar het toepassen van meer maatwerk voor bepaalde groepen, daarin uniformiteit aan te brengen en medewerkers meer handvatten te bieden om de ruimte die er is bij maatwerk toe te passen.

Als laatste vindt Panteia het van belang de periodieke armoedemonitor uit te breiden met gegevens die meer inzicht kunnen verschaffen in de doelgroepen van het beleid en in de mate waarin het beleid werkt.

Evaluatie eerste vijftig huisbezoeken (Gemeente Tilburg - 2020) Een zeer belangrijke component van het bestaanszekerheidsbeleid zijn de huisbezoeken uit spoor 1 ‘In beeld: perspectief bieden vanuit nabijheid en maatwerk’. In de beleidsperiode hebben twee evaluaties plaatsgevonden: één aan het begin van de periode om aan de hand van de eerste huisbezoeken te bepalen of het een zinvolle activiteit was om door te zetten gedurende de rest van de beleidsperiode en één aan het einde van de periode om te bepalen wat de uitkomsten van het inzetten van de huisbezoeken gedurende de hele beleidsperiode zijn geweest. Zie het volgende kopje voor de laatste evaluatie.

Het jaartal geeft het jaar van publicatie van de evaluatie weer. Dit geldt ook voor alle andere evaluaties die in dit hoofdstuk worden besproken. 16 Beleidskader Armoede 2013-2017 en Beleidsplan Schuldhulpverlening 2012-2016 15

| 28 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

Uit de eerste evaluatie is gekomen dat de manier van selecteren van te benaderen inwoners aangepast moest worden. In de evaluatie van het aanvalsplan blijkt dit inderdaad een goede keuze te zijn geweest. Zie het kopje hieronder voor de specificaties. Verder is nog gebleken dat het aantal mensen dat kans heeft op inkomenverbetering door urenuitbreiding gering is. De bereidwilligheid is er wel, maar er worden veel obstakels gezien. Dit geldt ook voor kansen op het besparen van geld – veel abonnementen zouden goedkoper kunnen maar inwoners zien obstakels bij het wisselen van aanbieder. Hier zou hulp van de gemeente nuttig kunnen zijn. Ook is er in de evaluatie van de eerste vijftig huisbezoeken gekeken naar wat de mogelijke impact zou zijn van het omlaag brengen van de generieke grens voor het in aanmerking komen voor inkomensondersteunende regelingen van 130% naar 120%. Het voorlopige beeld was dat het mogelijk zou zijn gezien het aantal schulden lijkt mee te vallen en de groep 120-130% aangeeft dat het zou moeten kunnen, met als kanttekening dat de definitieve beslissing gebaseerd moest worden op meer huisbezoeken, omdat het beeld ook is dat er bijvoorbeeld nauwelijks gespaard kan worden. Dat duidt op ‘op het randje zitten’.

Evaluatie Aanvalsplan - Activeren doelgroep via huisbezoeken en vindplaatsen (Gemeente Tilburg - 2023) Drie jaar na het vaststellen van de beleidslijn evalueert de gemeente het aanvalsplan. Naar aanleiding van de eerste evaluatie is de manier van selecteren van te benaderen inwoners aangepast. Uit de evaluatie van het aanvalsplan blijkt dit inderdaad een goede keuze te zijn geweest – de query’s werken bijvoorbeeld om in gesprek te komen met mensen die eerst niet gevonden werden. Daarnaast is er gebruikgemaakt van vindplaatsen, waarbij het directe contact en het meteen iets kunnen doen belangrijk is. Inwoners helpen die gevonden zijn via vindplaatsen is wel effectiever dan inwoners helpen die via query’s gevonden zijn. Het advies op basis van deze tweede evaluatie is om aan het begin en aan het einde van het jaar intensief in te zetten op het bereiken van bewoners, want dan zijn er veel vragen over rechten op toeslagen/regelingen et cetera, en om gebruik te maken van belangrijke life events, wijzigingen in regelingen en logische vindplaatsen. Andere uitkomsten die zowel uit de evaluatie van de eerste vijftig huisbezoeken als de evaluatie van het aanvalsplan komen hebben betrekking op het concept nabijheid en maatwerk. Er wordt aangegeven dat huisbezoeken een duidelijke toegevoegde waarde hebben, omdat het lukt om contacten te leggen en mensen zich gehoord en gezien voelen.

Het opbouwen van een vertrouwensrelatie is belangrijk en kost veel tijd, maar kan wel slagen via deze manier van contact. Dit draagt er ook aan bij dat inwoners meer vertrouwen hebben in de gemeente en dat inwoners een vergroot gevoel van handelingsperspectief hebben. In de evaluatie van het aanvalsplan is dieper ingegaan op de huisbezoeken dan in de evaluatie van de eerste vijftig huisbezoeken. Hieruit is gekomen dat integraal samenwerken om de juiste oudere doelgroep te bereiken belangrijk is, bijvoorbeeld met het uitvoeringsprogramma Gezond en Gelukkig Oud in Tilburg (GGoud). Met dit programma is

| 29 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

geïnvesteerd in voorzieningen/projecten voor inwoners die ouder worden. Te denken valt aan preventieve gesprekken met inwoners die ouder worden, het project AutoMaatje waarmee ouderen worden vervoerd in hun eigen auto door een vrijwilliger, en ouderen met een laag inkomen ondersteuning bieden. Ook is het belangrijk om te investeren in het verbeteren van toegankelijkheid van activiteiten die gericht zijn op beweging en sociale contacten voor ouderen, evenals het aanpassen van de Meedoenregeling, zodat deze ook past bij de behoeften van ouderen. Ook is het opnieuw contact opnemen na zes maanden mogelijk nuttig, zodat er beter gevolgd kan worden hoe het gaat met activiteiten die geadviseerd zijn, maar die ouderen zelf moeten initiëren. Daarnaast is het in het algemeen belangrijk om regelingen beter bekend te maken, ze minder complex te maken, een concreter hulpaanbod te doen en laagdrempelige hulp goed toegankelijk te houden.

Evaluatie uitvoeringsplan bestaanszekerheid - activeren vanuit Nabijheid en Maatwerk (Gemeente Tilburg, 2023) Deze evaluatie van het uitvoeringsplan beschrijft in het kort hoe het uitvoeringsplan is ontwikkeld en de invloed van gebeurtenissen zoals de oorlog in Oekraïne en de coronacrisis, die een aanzienlijke impact hebben gehad op het kunnen uitvoeren van de activiteiten zoals vooraf gepland. Daarna wordt per spoor beschreven welke activiteiten wel zijn uitgevoerd, welke deels en welke niet. Ook worden de nieuw toegevoegde activiteiten beschreven. Bij de meeste activiteiten blijft het in deze evaluatie bij een beschrijving van wat wel, deels of niet is gedaan en wat is toegevoegd. In sommige gevallen worden beknopt uitkomsten beschreven, zoals het aantal aanvragen dat is gedaan, of wordt beschreven dat er metingen worden gedaan, maar (vaak) zonder de uitkomsten daarvan te benoemen. Er wordt niet gerapporteerd aan de hand van indicatoren of effecten. Van de geplande activiteiten in het uitvoeringsplan is volgens deze evaluatie het overgrote deel geheel of gedeeltelijk gerealiseerd. Dit betekent niet automatisch dat alle gerealiseerde activiteiten ook daadwerkelijk permanent geïmplementeerd zijn of volledig zijn uitgevoerd zoals in het uitvoeringsplan de bedoeling was. Dit blijkt uit de evaluatie.

Denk bijvoorbeeld aan de Fietscentrale en het Kinderfietsenplan waarbij een wachtlijst is ontstaan door een capaciteitsgebrek, waardoor momenteel alleen kinderen uit groep 8 in aanmerking komen en de optimalisatie aanpak consultatiebureaus. Daarnaast zijn er gedurende de looptijd van het uitvoeringsplan nieuwe activiteiten toegevoegd. Voor een overzicht van bestaande en nieuwe activiteiten, zie het Doelen-Inspanning-Netwerk (DIN) op pagina 32. Het advies is om het uitvoeringsplan te actualiseren en om dit gedurende de looptijd van het beleid ieder jaar te doen, zodat het bestuur en de ambtenaren houvast hebben. Door de ervaringen die opgedaan zijn met de manier van werken die valt onder ‘Loslaten inkomenstoets Stichting Leergeld’ wordt geadviseerd het gedachtegoed achter deze manier van werken mee te nemen bij het verder uitwerken van ‘motie 57- de bomen en het bos van regelingen’. Input vanuit inwoners, maatschappelijke partners en overlegorganen zoals het platform sociale zekerheid en de SRT is meegenomen in de evaluatie. Dat is voornamelijk gedaan gebaseerd op signalen en adviezen die de gemeente gedurende de looptijd van het beleid heeft gekregen. De belangrijkste aandachtspunten die vanuit deze input naar voren komen

| 30 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

zijn de vindbaarheid en complexiteit van regelingen, de complexiteit van de communicatie vanuit de gemeente, de complexiteit van de gemeentelijke dienstverlening, waarbij vaak veel documenten aangeleverd moeten worden en er sprake is van veel personeelswisselingen, en de complexiteit van de stap naar (arbeids)participatie die voor inwoners moeilijk kan zijn. De evaluatie bevat ook een overzicht van de financiën die gemoeid zijn met het uitvoeringsplan. Hierbij wordt opgemerkt dat men financieel op koers ligt. Doelen-Inspanningen-Netwerk 2 DIN 2 is een update van DIN 1; een overzicht van (deels) uitgevoerde, gestopte en toegevoegde activiteiten tijdens de looptijd van beleid. DIN 2 (horend bij deze paragraaf) is te vinden op de volgende pagina.

| 31 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

| 32 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

Rekenkameronderzoek: ‘Een zekere onzekerheid’ (Rekenkamer Tilburg, 2023) Eind 2022 - begin 2023 heeft de Rekenkamer onderzoek gedaan naar het bestaanszekerheidsbeleid van de gemeente. Hierbij heeft ze zich gefocust op hoe het beleid en de uitvoering eruitzien, hoe het beleid voldoende toegesneden is en blijft op wat de doelgroepen nodig hebben, wat de rol van de gemeente hierbij is en welke ervaringen en verbetersuggesties inwoners, gemeente, en maatschappelijke partners hebben. Op basis van de uitkomsten heeft ze aanbevelingen geformuleerd, zowel voor de raad als voor het college. Het is belangrijk een differentiatie in het beleid aan te brengen. Behoeften van inwoners zijn niet altijd gelijk en op dit moment zijn voorzieningen en regelingen vooral gericht op (een vorm van) financiële ondersteuning. Er is meer aandacht nodig voor het ‘versterken’ van inwoners. Het samenspel tussen beleid en uitvoering is ook van belang – inwoners moeten centraal gesteld worden en de gemeente moet en wil sneller kunnen inspelen op maatschappelijke ontwikkelingen. Naast het feit dat maatwerk veel minder ingezet wordt dan generieke regelingen, gelden er ook voor maatwerk strenge criteria, waardoor er nog steeds inwoners buiten de boot vallen. De Rekenkamer adviseert maatwerk in te zetten als een meer generieke regeling en dit vaker toe te passen.

Hierbij geeft ze ook aan dat de inwoner en wat de inwoner nodig heeft centraal moeten staan en niet wat het systeem kan bieden. Werk vanuit vertrouwen en hanteer een menselijke maat. De doelgroepen van het bestaanszekerheidsbeleid veranderen. Zoeken naar nieuwe doelgroepen die ook onder dit beleid vallen, moet systematisch verankerd worden in beleid en er moet een keuze gemaakt worden tussen het ‘recht hebben op’-perspectief en het ‘bieden wat nodig is’-perspectief. Wil de gemeente echt vanuit de inwoner redeneren, dan is dat laatste perspectief aan de orde. De vindbaarheid van regelingen en voorzieningen moet verbeterd worden. Niet alle inwoners zijn in staat de juiste hulp te vinden, door een gebrek aan taal- en digitale vaardigheid, schaamte, wantrouwen en niet weten waar ze moeten zijn. De outreachende aanpak van de gemeente wordt als prettig ervaren. Inwoners voelen zich gehoord en gezien. In het geval van niet-gebruik van regelingen, komt dit vaak door schaamte, het niet aansluiten van regelingen bij de behoefte van de inwoner en/of angst om terug te moeten betalen

4.2 Evaluaties van aanpalende beleidsterreinen Evaluatie Tilburg investeert in Perspectief (Tiip) (Gemeente Tilburg, 2023) Drie jaar na de invoering constateert de gemeente dat er veel dingen goed gaan - er is geïnvesteerd in de nieuwe manier van werken, het aantal klantregisseurs is conform planning opgebouwd en ze werken volgens de uitgangspunten van vertrouwen, nabijheid en maatwerk. Ze zien klanten in beweging komen, waardoor beweging op de participatieladder waar te

| 33 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

nemen is. Ook de klanttevredenheid is hoog. Naast dat er dingen goed gaan, zijn er ook dingen die nog beter kunnen. De gemeente wil onder andere aandacht besteden aan: ● de caseload van klantregisseurs, omdat de ervaren werkdruk hoog is; ● de inbedding van de aandachtspunten op het onderwerp individuele ontwikkeling en uitstroom naar werk van inwoners die langer van een uitkering afhankelijk zijn; ● het proces van aanvragen en de aanbesteding van het maatwerkbudget binnen TiiP; ● het meer gericht inzetten van het Praktijk Advies Centrum (PAC) wanneer daar aanleiding toe is om zicht op de meerwaarde in beeld te brengen; ● het vast opnemen van activiteiten vanuit Tilburg Actief in het klantproces; ● het opnemen van de uitgangspunten van TiiP in nieuwe initiatieven en ervoor zorgen dat de samenhang tussen de initiatieven en TiiP goed is; ● de impact van de verandering van werken op inkoop van en sturing op andere dienstverlening in het sociaal domein. Daarvoor is het belangrijk de rol en taken te verduidelijken en er moeten stevige verbindingen gelegd worden tussen de verschillende onderdelen binnen het sociaal domein.

Het Schuldenoffensief - Evaluatie periode 2018 - 2019 (Gemeente Tilburg, 2020) De gemeente concludeert dat het Schuldenoffensief een duidelijke toegevoegde waarde heeft gehad. Tilburgers met schulden worden effectief geholpen en ze voelen zich ook geholpen. Daarnaast zijn er maatregelen getroffen samen met maatschappelijke partners om mensen met beginnende financiële problemen te vinden en te helpen. Op basis van de vier verschillende aanpakken (Erop-af betalingsachterstanden, Erop-af Vindplaats, Versterking bestaande Tilburgse initiatieven en Niet oplosbare schulden) voert de gemeente een succesvolle aanpak van financiële problemen bij haar inwoners. De aanpakken zijn ook gericht op verschillende doelgroepen (nieuwe huurder, ouderen met een betalingsachterstand aan de gemeente, wanbetalers water etc.), waardoor je door de differentiatie veel verschillende doelgroepen bereikt. Twee onderdelen van de aanpak werken niet. Doelgroepen UWV en SVB zijn niet (volledig) bereikt door privacy-issues vanuit UWV en SVB. Ook is de financiële ambulance een overbodig instrument, omdat in de praktijk blijkt dat deze niet nodig is. Gebaseerd op deze uitkomsten is het advies om door te gaan met de werkende onderdelen van het Schuldenoffensief en deze in te bedden en waar mogelijk uit te breiden en te versterken binnen de reguliere schuldhulpverlening

Klanttevredenheidsonderzoek Werk & Inkomen (Gemeente Tilburg, 2023) De algemene uitkomsten van het klanttevredenheidsonderzoek, uitgevoerd in november/ december 2022, naar de tevredenheid over de dienstverlening van Werk & Inkomen onder Tilburgers die een bijstandsuitkering ontvangen, laten zien dat de meesten tevreden zijn over de dienstverlening in het geheel (86%) en met hun vaste contactpersoon en hun klantregisseur in het bijzonder (beide 94%). Als er gevraagd wordt wat er beter kan, zijn het meest genoemd de aandacht voor hun verhaal/probleem (38%) en de duidelijkheid van informatie en procedures (33%). Daarna komen de telefonische bereikbaarheid (26%), de snelheid van de afhandeling van zaken (24%), de duidelijkheid van het plan van aanpak (23%) en de vriendelijkheid (20%) en deskundigheid (17%) van medewerkers. Bijna alle

| 34 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

scores laten een verbetering zien in de tevredenheid van uitkeringsgerechtigden over Werk & Inkomen ten opzichte van het klanttevredenheidsonderzoek Werk & Inkomen 2019.

4.3 Sociale Raad Tilburg De SRT heeft zowel tijdens het opstellen van het bestaanszekerheidsbeleid als gedurende de looptijd adviezen gegeven. Daarnaast heeft de SRT ook een advies gegeven naar aanleiding van de evaluatie van TiiP.

Advies bij opstellen van het bestaanszekerheidsbeleid 17 In het advies van augustus 2019 geeft de SRT aan in het algemeen een positieve indruk te hebben van de nota. Het integrale karakter is positief en de inzet op maatwerk, meer aan de voorkant willen doen met de regelingen en preventie zijn zinvolle onderdelen van dit beleid. Daarnaast wil de SRT een aantal punten onder de aandacht brengen: ● Bestaanszekerheid is een te waarderen keuze, maar armoede moet benoemd blijven worden. Inzicht in de oorzaken is nodig om het aan te pakken. Maak daarbij onderscheid tussen maatschappelijke oorzaken van armoede en persoonlijke oorzaken van armoede. ● Doe een beroep op ervaringsdeskundige Tilburgers, zowel vanuit eigen ervaring als vanuit opleiding. Dit geldt ook expliciet voor het onderwerp intergenerationele armoede; het is essentieel deze groep te betrekken. ● Neem gegevens over het aantal vrouwen en mannen in armoede op in het beleid en hou rekening met de verschillen tussen vrouwen en mannen. Vrouwen zijn vaak oververtegenwoordigd. ● Benoem uitdrukkelijker de kwetsbaarheid van inwoners – niet alle inwoners zullen zelfredzaam kunnen worden. De groep inwoners die dat niet kan, moet zich ook gezien en gehoord voelen en weten welke vormen van ondersteuning er voor hen zijn.

● Onderzoek welke oplossingen er mogelijk zijn om op het terrein van landelijke toeslagen en de interactie met de belastingdienst te komen tot verlichting van de administratieve last voor inwoners. ● Neem in de nota op hoe de gemeente de groep met een minimum inkomen gaat vinden die tot nu toe niet bekend is bij de gemeente. ● Rondom het omlaag brengen van de kosten aan de voorkant zijn nog vragen – hoe gaat dit er in de praktijk uitzien zodat inwoners die nu nog geen gebruik maken van de regelingen dit wel gaan doen? Dat is nog onvoldoende duidelijk in de nota. ● De SRT hoort graag meer over de visie van de gemeente op het door de gemeente voeren van regie op de samenwerking tussen maatschappelijke partners, zoals in het rapport van Panteia als aanbeveling is opgenomen. ● Neem de kennis opgedaan in het Vertrouwensexperiment en Doe mee in Tilburg mee in het opzetten van het uitvoeringsprogramma bestaanszekerheid. ● Heb uitdrukkelijke aandacht voor werkende armen en wat het effect van het gemeentelijke beleid voor deze groep is. Wat heeft deze groep nodig om bestaanszekerheid te ervaren? 17

Advies: ‘Nota Bestaanszekerheid’ (socialeraadtilburg.nl)

| 35 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

● ● ●

● ● ● ● ● ●

Het voortzetten van de generieke maatregelen wordt door de SRT onderschreven. Maak duidelijk hoe de grotere ambities zich verhouden tot het beschikbare budget. Dat is nu niet duidelijk. De SRT vraagt aandacht voor het spanningsveld tussen maatwerk en de zekerheid van recht op bepaalde financiële voorzieningen voor mensen met een laag inkomen, naar aanleiding van het verlagen van de inkomensgrens voor regelingen van 130% naar 120% en het bieden van maatwerk >120%. Monitoring is van belang – hoe gaat de gemeente de kwantiteit en kwaliteit van de concrete effecten bij de betrokken inwoners meten? Leg het uitvoeringsplan ter bespreking en goedkeuring voor aan de gemeenteraad en leg het voor advies voor aan de SRT. Neem bijzondere bijstand, de doelstellingen ervan en de mogelijkheden die deze regeling binnen het geheel van armoedebestrijding biedt op in de nota. Richt een expertiseteam bestaanszekerheid/armoede in om zo vorm te geven aan het streven integraal te werken en de aandacht voor het onderwerp te verankeren. Check nieuw beleid (alle beleidsterreinen) op effecten op inwoners in armoede, zodat zij hierdoor geen extra problemen ervaren. Werken vanuit het principe ‘maatwerk’ vergt een cultuuromslag. Borg deze maatwerk-werkwijze stevig in de organisatie, zodat medewerkers weten wat er van hen verwacht wordt en inwoners weten waar ze op mogen rekenen.

In een nagekomen advies van oktober 201918, naar aanleiding van het raadsvoorstel waarin twee extra bezuinigingen op minimaregelingen te lezen waren19 ten opzichte van de nota waar de SRT eerder advies op had gegeven, adviseert de SRT om deze voorstellen niet uit te voeren, omdat het effect op inwoners die het betreft erg groot is (220-340 euro per jaar minder).

Advies naar aanleiding van aangekondigde evaluatie van het bestaanszekerheidbeleid20 De SRT neemt met dit advies uit december 2023 een voorschot op het geven van input voor het volgende beleidskader bestaanszekerheid. De SRT begint met het uitspreken van grote waardering voor de inzet van de gemeente op dit thema en staat achter de noodzaak van het hanteren van het brede begrip bestaanszekerheid. Echter, de SRT ziet bij het beleid en de uitvoering de nadruk vooral liggen op financiële bestaanszekerheid en meedoen in de maatschappij. De connectie tussen diverse beleidsterreinen is een aandachtspunt voor volgend beleid. Er zijn een aantal ontwikkelingen die de SRT positief vindt en expliciet benoemt in dit advies. De SRT ziet dat het accent is verschoven van betaald werk naar participeren, dat er inzet is om met inwoners in gesprek te gaan en om hun ervaringen te horen, dat de nadruk ligt op nabijheid en vertrouwen en dat het belang van bestaanszekerheid wordt gezien en benoemd, en dat het bestrijden van bestaansonzekerheid een belangrijk aandachtspunt is. Advies “Raadsvoorstel Visie Bestaanszekerheid 2020-2023” (socialeraadtilburg.nl) Vanaf 2021 10 euro p/m minder CZM-bijdrage en 100 euro minder individuele inkomenstoeslag 20 SRT-advies “Aandachtspunten bij beleid en evaluatie bestaanszekerheid” (socialeraadtilburg.nl) 18 19

| 36 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

Daarnaast wil de SRT een aantal zaken onderstrepen: ● De aandacht en de lobby op rijksniveau om structurele oplossingen voor armoede te realiseren is belangrijk. De SRT adviseert daar op in te blijven zetten. ● Armoede bestrijden is een wezenlijk onderdeel van het beleid. Dit zou als een apart aandachtsveld opgenomen kunnen worden in nieuwe uitvoeringsplannen en bij nieuw beleid. Betaald werk is niet voor iedereen weggelegd en dat moet erkend en ondersteund worden. Daarom moet er ook aandacht zijn en blijven voor groepen die altijd ondersteuning nodig zullen hebben. ● Aandacht voor de groep werkende armen is van belang. Niet alle werkende armen vinden de minimaregelingen die beschikbaar zijn. De gemeente zou, in samenwerking met andere partijen zoals werkgevers, hier op in kunnen zetten. ● De minimaregelingen zijn erg ingewikkeld. Dit zou met spoed aangepakt moeten worden. Het scharrel-inkomen van regelingen staat lijnrecht tegenover het ideaal van bestaanszekerheid. Het is belangrijk dat inwoners, waar mogelijk, zelf kunnen snappen wat ze aanvragen en hoe ze dat moeten doen. Het liefst via één aanvraag die toegang geeft tot meerdere voorzieningen. ● Er zijn een aantal groepen waarvoor extra aandacht moet zijn, naast de al eerder genoemde werkende armen. Het gaat om vrouwen, ouderen, nieuwkomers, jongeren en kinderen en inwoners die al langdurig in armoede leven.

● Het is belangrijk om de dienstverlening laagdrempelig te maken en duidelijk te communiceren om het voor inwoners gemakkelijker te maken de benodigde ondersteuning te krijgen. Hierbij is bouwen aan vertrouwen cruciaal. ● Maak gebruik van ervaringskennis van inwoners, beroepskrachten en ondersteuners bij het bekendmaken en gebruiken van regelingen. Deze ervaringskennis is ook van belang als kwalitatieve input voor de armoedemonitor. Daar zouden sowieso meer ervaringsverhalen in terecht kunnen komen. ● Wat zijn de effecten van de versobering van de minimaregelingen? Welke euro minder is voelbaar bij een laag inkomen? De SRT ziet daarnaast nog steeds meerwaarde van het werken met een premie arbeidsinschakeling, ook voor parttime uitstroom. ● Een stabiel inkomen is belangrijk. Daarom adviseert de SRT om daar waar het inkomen onzeker is (deeltijdbaan + deeltijduitkering) te zorgen voor een maandelijks stabiel inkomen. ● De SRT adviseert een ‘armoede-check’ op te nemen bij alle beleids- en uitvoeringsplannen.

Advies naar aanleiding van evaluatie TiiP21 In zijn reactie van augustus 2023 waardeert de SRT de visie en de werkwijze van TiiP. Daarbij vindt de SRT het met name waardevol dat inwoners tevredener zijn geworden in vergelijking met eerdere jaren. Ondanks dat inwoners die een bijstandsuitkering ontvangen tevredener zijn geworden, geldt dit niet voor alle inwoners uit die groep. Niet iedereen voelt zich gehoord en krijgt een passend traject. Dat komt ook uit de evaluatie naar voren. Daarom benadrukt de SRT dat de gemeente ervaringen van inwoners die zich niet gehoord voelen, moet optekenen om het beleid verder te kunnen verbeteren. Ook is het van belang om als 21

SRT-reactie "Evaluatie Tiip" (socialeraadtilburg.nl)

| 37 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

gemeente informatie met de inwoners te delen, onder andere over dat inwoners iemand mee mogen nemen naar gesprekken, dat ze klachten kunnen indienen en dat ze van klantregisseur mogen wisselen. Daarnaast vindt de SRT het van belang dat klantregisseurs aansluiten bij de beweging naar de wijken en daar zichtbaar, laagdrempelig en aanspreekbaar aanwezig zijn. Met de verschuiving naar de wijken hoopt de SRT ook dat dit daadwerkelijk een integrale manier van werken binnen het sociaal domein stimuleert. Het is namelijk van groot belang, aldus de SRT, om meer samenhang binnen het sociaal domein tot stand te brengen, wachtlijsten weg te werken en de integrale dienstverlening te verbeteren. Met betrekking tot de caseload van de klantregisseurs pleit de SRT voor een kleinere caseload. Zo kunnen de klantregisseurs een nog betere verbinding leggen met de inwoner en hun ondersteuningsvraag. Dit is van belang, omdat die verbinding en kennis leiden tot meer mogelijkheden voor inwoners om volwaardig deel te nemen aan de samenleving, geeft de SRT aan. Ook constateert de SRT dat Tilburg zich, met betrekking tot de visie op de arbeidsmarkt, vooral presenteert als locatie met een sterke logistieke sector. De SRT denkt dat de gemeente zich juist als diverse arbeidsmarkt zou moeten presenteren om inburgeraars te verwelkomen en organisaties te inspireren breder te werven.

Op het gebied van ervaringskennis en ervaringsdeskundigheid wijst de SRT op het belang van ervaringskennis van inwoners en het borgen daarvan in de processen. De ervaringskennis wordt nu incidenteel ingezet, maar kan nog meer en nog structureler worden ingezet. Bij het onderwerp ervaringskennis is het ook van belang de kennis van de gemeentelijke professionals in te zetten. Dit vereist wel dat de gemeente een werkklimaat schept waarin medewerkers zich kunnen en durven uitspreken over dit onderwerp. Waar de SRT ook aandacht voor vraagt is het verbeteren van de dienstverlening aan inwoners: de aandacht voor het verhaal van de inwoner en duidelijkheid van informatie en procedures. Als laatste pleit de SRT ervoor om de basisprincipes die de gemeente hanteert, dit beleid en de bijbehorende uitvoering stevig te verankeren. Dit is belangrijk voor een stabiel en duidelijk vervolg waarin het beleid verder verbeterd kan worden.

| 38 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

Bijlage 5 | Data en trends Om de context van de armoedeproblematiek te schetsen en cijfermatig inzicht te geven in de afgelopen beleidsperiode zijn hieronder een aantal kerngetallen weergegeven.

5.1 Algemene cijfers Indicatoren

2017

2018

2019

2020

2021

2022

Totaal aantal huishoudens in Tilburg

92.400

93.600

95.000

96.400

98.100

99.500

Huishoudens met een laag inkomen (120%)

15.500

15.000

14.900

15.200

14.700

14.300

% huishoudens met een laag inkomen (120%)

16.8%

16.0%

15.7%

15.8%

15.0%

14.4%

Huishoudens met een laag inkomen (120%) vier jaar of langer

8.400

8.500

8.500

8.700

8.600

8.400

% huishoudens met een laag inkomen (120%) vier jaar of langer

9.1%

9.1%

8.9%

9.0%

8.8%

8.4%

Kinderen in huishoudens met een laag inkomen (120%) Tilburg22

14.3

13.8

13.4

13.3

12.5

11.9

Tabel 1. Overzicht huishoudens met een laag inkomen (120% van het sociaal minimum)23

5.2 Gemeentelijke indicatoren Indicatoren

Bron

Streefwaarde (2024)

2020

2021

2022

2023

% huishoudens met inkomen tot % van het sociaal minimum (jaarlijks)

CBS

110% Tilburg

11,5

12,3

11,8

11,4

10,8*

120% Tilburg

15,0

15,8

15,0

14,4

13,7*

130% Tilburg

18,0

18,7

17,9

17

16,2*

CBS StatLine - Kinderen in huishoudens met inkomen tot 120% van het sociaal minimum Bestaanszekerheidsmonitor. Huishoudens met een laag inkomen (tot 120%). 2017-2022 en raming 2023. Gemeente Tilburg 22 23

| 39 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

Indicatoren

Bron

Streefwaarde (2024)

2020

2021

2022

2023

% inwoners dat moeite heeft met rondkomen

GGD

16,0

16.0

-

23,0

***

% kinderen tot 18 jaar in uitkeringsgezinnen

CBS Jeugd

7,8

10

9

924

**

Tabel 2. Overkoepelende indicatoren bestaanszekerheid: Tilburgers ervaren bestaanszekerheid25 * Cijfers 2023 zijn ramingen. ** Het meest recente gegeven betreft het jaar 2021. *** De GGD gezondheidsmonitor Volwassenen heeft een vierjarige frequentie van meting. In 2026 vindt een nieuwe meting plaats. Resultaten worden in het voorjaar van 2027 gepubliceerd. Indicatoren spoor 1 Hoeveel gesprekken zijn door de consulenten bestaanszekerheid gevoerd?26 ● Stand half november 2023 ○ 150 ouderen; ○ 472 overige huishoudens van de geplande 750. Bij hoeveel mensen is de voorgenomen versobering van de minimaregelingen te dragen?27 ● Er is een tweedeling zichtbaar in de groep tot 130% van het sociaal minimum: de groep boven de 120% kan veranderingen in de minimaregelingen goed aan. De groep onder de 120% kan de aanpassingen in de regelingen financieel niet dragen. De laatste groep kent ook een weinig robuuste financiële situatie: men kan een eventuele financiële achteruitgang niet tot nauwelijks dragen. => Duidelijk is dat er, zoals aangegeven, geen harde conclusies getrokken kunnen worden vanuit de eerste 58 gesprekken. Daarvoor is de groep waarmee gesproken is nog zeer divers geweest (in gezinssamenstelling, gezondheid, inkomenssituatie, etc.). Er is meer tijd en er zijn meer gesprekken nodig om definitievere conclusies te kunnen trekken.

Bij hoeveel mensen is er een actie in gang gezet om hen richting verdere bestaanszekerheid te brengen?28 ● De MBZ heeft 32% van de ouderen kunnen helpen om beter rond te komen met hun inkomen. Er zijn 47 regelingen/ondersteuningsdiensten ingezet die direct betrekking hebben op het beter rondkomen met het inkomen.

24

Dashboard - Gemeentelijke Monitor Sociaal Domein - Tilburg (waarstaatjegemeente.nl)

25

Jaarstukken 2023 Gemeente Tilburg

Evaluatie Aanvalsplan - Activeren doelgroep via huisbezoeken en vindplaatsen (Gemeente Tilburg - 2023) Evaluatie eerste 50 huisbezoeken (Gemeente Tilburg - 2020) 28 Evaluatie Aanvalsplan - Activeren doelgroep via huisbezoeken en vindplaatsen (Gemeente Tilburg - 2023) 26

27

| 40 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

●

Concluderend kunnen we stellen dat de inzet vanuit de MBZ aantoonbaar effect heeft op het vergroten van bestaanszekerheid. Er is daarbij echter een opvallend verschil in de resultaten tussen huishoudens die we bereiken via vindplaatsen (60%) en via query's (22%).

Indicatoren spoor 2 Aantal minimahuishoudens dat energiekosten weet te verlagen. << Geen data beschikbaar>> Indicatoren spoor 3 Indicatoren

2017

2018

2019

2020

2021

2022

2023

% huishoudens met problematische schulden29

9,3

10,0

10,0

9,5

9,1

9,4

9,9

% inwoners in bewindvoering of budgetbeheer

<< Geen data beschikbaar>>

% inwoners met een inkomen tot 130% van het sociaal minimum dat eenzaamheid ervaart

<< Geen data beschikbaar>>

% inwoners met een inkomen tot 130% van het sociaal minimum dat de eigen gezondheid als goed ervaart

<< Geen data beschikbaar>>

Tabel 3: Indicatoren behorend bij spoor 3 Indicatoren spoor 4 Indicatoren

2019

2020

2021

2022

Aantal unieke kinderen dat bereikt wordt via Leergeld 30

3512

3413

2785

4062

% kinderen uit huishoudens met een inkomen tot 130% van het sociaal minimum dat lid is van een sportvereniging

<< Geen data beschikbaar>>

% kinderen uit huishoudens met een inkomen tot 130% van het sociaal minimum dat lid is van een cultuurvereniging/ muziekles

<< Geen data beschikbaar>>

Tabel 4. Indicatoren behorend bij spoor 4

29 30

Dashboard - Gezondheid - Tilburg (waarstaatjegemeente.nl) Jaarverslag Stichting Leergeld 2022

| 41 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

Indicatoren spoor 5

Totaal aantal huishoudens

2017

2018

2019

2020

2021

15.500

15.000

14.900

15.200

14.700

2022 14.300

Kwijtschelding

5.200

33,5%

5.000

33.3%

5.200

34.9%

5.200

34.2%

4.800

32.7%

4.600.

32.2%

Bijzondere bijstand

3.100

20.0%

3.000

20.0%

2.800

18.8%

2.700

17.8%

2.600

17.7%

2.400

16.8%

CZM

6.200

40.0%

6.700

44.7%

6.900

46.3%

6.600

43.4%

6.300

42.9%

5.900

41.3%

IIT

4000

25.8%

3.900

26.0%

4.000

26.8%

4.100

27.0%

4.100

27.9%

4.100

28.7%

Meedoenregeling totaal

6000

38.7%

6.300

42.0%

6.200

41.6%

5.100

33.6%

4.700

32.0%

5.000

35.0%

Meedoenregeling kinderen

3.300

58.9%

3.500

66.0%

3.600

69.2%

2.900

55.8%

2.800

57.1%

2.900

64.4%

0-gebruik

6000

38.7%

5.600

37.3%

5.500

36.9%

5.900

38.8%

5.900

40.1%

5.800

40.6%

Tabel 5. Indicatoren behorend bij spoor 5

31

Doelen-Inspanningen-Netwerk 3 - visuele weergave indicatoren bestaanszekerheidsbeleid Het bij deze paragraaf horende Doelen-Inspanningen-Netwerk (DIN) 3 is te vinden op de volgende pagina.

Bestaanszekerheidsmonitor. Huishoudens met een laag inkomen (tot 120%). 2017-2022 en raming 2023. Gemeente Tilburg 31

| 42 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

| 43 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

Bijlage 6 | Gesprekspartners Gedurende het evaluatieonderzoek zijn wij met de gemeente Tilburg, maatschappelijke organisaties en inwoners in gesprek gegaan. Dit vond in diverse vormen plaats; in een projectgroep, persoonlijke en telefonische interviews en een aantal huisbezoeken. In dit hoofdstuk lichten we toe wie we hebben gesproken, wat hun rol was en bij de inwoners benoemen we ook op welke manier we hen hebben gesproken. De projectgroep bestond uit twee maatschappelijke partners (Humanitas en De Vonk), een aantal medewerkers van de gemeente Tilburg en een ervaringsdeskundige. Op deze wijze garandeerden we de betrokkenheid van een aantal partners gedurende het gehele traject. Namens de gemeente namen diverse leden deel. Denk aan de senior beleidsadviseur bestaanszekerheid, een strategisch adviseur, de beleidsmedewerker sociale basis en ontwikkeling, de junior beleidsadviseur bestaanszekerheid, een beleidsmedewerker Werk & Inkomen, een algemeen medewerker en de communicatieadviseur. De maatschappelijke partners en de gemeente dachten mee over de aanpak, het bereiken van inwoners, en adviseerden over de invulling van het gehele traject. Daarnaast deelden we gaandeweg het onderzoek onze bevindingen met de projectgroep en vroegen we om zijn reflectie erop.

We hebben de bevindingen ook nog in een reflectiesessie teruggelegd aan een aantal maatschappelijke organisaties, de gemeente, ervaringsdeskundigen en sleutelpersonen. Zo ontvingen we aanbevelingen, bijvoorbeeld over partners die relevant waren om te spreken in dit onderzoek. Ook bood het ons de gelegenheid om informatie op juistheid te toetsen. Hieronder volgt een overzicht van de gesprekspartners die we spraken in persoonlijke interviews: Organisatie

Functie

Aantal

Gemeente Tilburg

Preventiemedewerker

1

Gemeente Tilburg

Verbindende schakels

3

Gemeente Tilburg

Medewerker bestaanszekerheid

2

Gemeente Tilburg

Medewerker frontoffice schuldhulpverlening

1

Gemeente Tilburg

Ervaringsdeskundige

1

Voedselbank Tilburg

Interim-voorzitter

1

Voedselbank Tilburg

Penningmeester

1

Voedselbank Tilburg

Coördinator

1

| 44 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

Organisatie

Functie

Aantal

Stichting MST

Directeur

1

Stichting MST

Beleidsmedewerker

1

ContourdeTwern

Coördinator

1

Humanitas

Coördinator

1

Quiet

Manager Inhoud & Impact

1

WijWest

Opbouwwerker

1

MOM Tilburg

Directeur

1

La Poubelle

Manager maatschappelijke ondernemingen/ operationeel manager

1

Sociale Raad Tilburg (werkt onafhankelijk van de gemeente)

Beleidsmedewerker

1

Prins Heerlijk

Directeur

1

Prins Heerlijk

Ambulant hulpverlener

1

BroodNodig

Directeur

1

Stichting Broodje Aap & Linke Soep

Coördinator en projectaanpakker

1

Stichting Broodje Aap & Linke Soep

Oprichter

1

Stichting Leergeld

Coördinator

1

Stichting 2gether/ Surinaamse Ouderen Tilburg

Oprichter

1

Brabant Maatjes

Oprichter

1

De Vonk/Stichting Ondersteuningfonds Tilburg (TOF)

Projectuitvoerder

1

R-Newt

Jongerenwerker

2

Totaal

| 45 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

31

Wie

Middel

Aantal

Inwoners

Activiteit

29

Sleutelpersoon

Activiteit

1

Inwoners

Telefonisch interview

5

Inwoners

Huisbezoek

2

Totaal

37

Van de 37 inwoners die we hebben gesproken zijn er 24 vrouw en 13 man. Allen zijn woonachtig in Tilburg. Van hen was het merendeel alleenstaand; slechts een aantal waren getrouwd. Eén moeder gaf aan dat haar partner in detentie zat. Een onbekend aantal van hen had kinderen. In onderstaande tabel geven we weer in welke leeftijdscategorie ze vallen en welke hoofdbron van inkomsten ze hebben: Leeftijdscategorie

Aantal

Inkomsten

Aantal

20-35

6

Regulier werk

6

35-50

13

Bijstandsuitkering

14

50-65

13

WSW-indicatie

3

65+

5

WIA

3

Onbekend

10

AOW

5

Daklozenuitkering

1

Onbekend

4

Wat betreft de nationaliteit van de inwoners, weten we van vijftien inwoners dat ze een migratieachtergrond hebben, waarbij de nationaliteiten uiteenlopen. Zo spraken we onder andere inwoners met een Poolse, Somalische, Eritrese, Syrische en Duitse achtergrond. Gesprekken over monitoring Organisatie

Functie

Aantal

Gemeente Tilburg

Beleidsmedewerker bestaanszekerheid

1

Gemeente Tilburg

Strateeg sociaal domein

1

| 46 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

Organisatie

Functie

Aantal

Gemeente Tilburg

Informatiemanager

1

Gemeente Tilburg

Onderzoeker

1

Gemeente Tilburg

Strategisch adviseur Werk & inkomen

1

Gemeente Tilburg

Senior schuldhulpverlening

1

Kennisbijeenkomst monitoring Organisatie

Functie

Aantal

Gemeente Tilburg

Beleidsmedewerker bestaanszekerheid

2

Gemeente Tilburg

Informatiemanager

1

Gemeente Tilburg

Beleidsmedewerker werk en inkomen

1

Gemeente Tilburg

Strategisch adviseur werk en inkomen

1

Gemeente Tilburg

Senior schuldhulpverlening

1

| 47 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

Bijlage 7 | Documentenoverzicht 7.1 Documenten gebruikt voor de bedoeling ●

Nota “Bestaanszekerheid activeren vanuit nabijheid en maatwerk” (2020 – 2023)+ bijbehorende bijlagen (vastgesteld oktober 2019)

●

Informatienota Verkenning 'perspectief op bestaanszekerheid' en procesvoorstel collegebesluit van 6 november 2018 - 28 + bijbehorende bijlagen

●

Uitvoeringsplan “Bestaanszekerheid Activeren vanuit Nabijheid en Maatwerk”

●

Subsidieregeling Bestaanszekerheid 2023-2024 Tilburg + bijbehorende bijlagen

●

Subsidieregeling Samen voor Bestaanszekerheid - Subsidies tot €25.000 + bijbehorende bijlagen

●

Rekenkameronderzoek: “Een zekere onzekerheid” (Rekenkamer Tilburg, 2023)

●

Evaluatie armoede- en schuldenbeleid gemeente Tilburg (Panteia - 2018)

●

Evaluatie eerste 50 huisbezoeken (Gemeente Tilburg - 2020)

●

Raadsbrief “Moties bomen en bos regelingen en bijzondere bijstand” 21 november 2023 + bijbehorende bijlagen

●

Kadernota “versterken sociaal en veerkrachtig Tilburg”- 2020-2023

●

Bouwen aan een inclusieve_stad. Transformatie van het Sociaal Domein in Tilburg

7.2 Documenten gebruikt voor de evaluatie van evaluaties ●

Evaluatie armoede- en schuldenbeleid gemeente Tilburg (Panteia - 2018)

●

Evaluatie eerste 50 huisbezoeken (Gemeente Tilburg - 2020)

●

Evaluatie Aanvalsplan - Activeren doelgroep via huisbezoeken en vindplaatsen (Gemeente Tilburg - 2023)

●

Evaluatie uitvoeringsplan bestaanszekerheid - activeren vanuit Nabijheid en Maatwerk (Gemeente Tilburg, 2023)

●

Rekenkameronderzoek: “Een zekere onzekerheid” (Rekenkamer Tilburg, 2023)

●

Evaluatie Tilburg investeert in Perspectief (Gemeente Tilburg, 2023)

●

Het Schuldenoffensief - Evaluatie periode 2018 - 2019 (Gemeente Tilburg, 2020)

●

Klanttevredenheidsonderzoeks Werk & Inkomen (Gemeente Tilburg, 2023)

●

Advies: “Nota Bestaanszekerheid” (socialeraadtilburg.nl)

●

Advies “Raadsvoorstel Visie Bestaanszekerheid 2020-2023” (socialeraadtilburg.nl)

●

SRT-advies “Aandachtspunten bij beleid en evaluatie bestaanszekerheid” (socialeraadtilburg.nl)

| 48 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

●

SRT-reactie "Evaluatie Tiip" (socialeraadtilburg.nl)

7.3 Documenten gebruikt voor het onderdeel monitoring ●

Projectplan SmartStart Pilot Bestaanszekerheid. Data-analyse van een SmartStart pilot in opdracht van de gemeente Tilburg. April 2024

●

Maatpact Update voor bestuur-management-beleid-raadsleden. April 2022

●

Maatpact Update voor bestuur-management-beleid-raadsleden. Maart 2022

●

Maatpact document 10. De beweging naar het sociaal domein van de toekomst. Eindrapportage Maatpact. Voor bestuur-management-beleid-en iedereen die geïnteresseerd is in de ontwikkeling van Maatpact. 8 februari 2022

●

Bestaanszekerheidsmonitor. Huishoudens met een laag inkomen (tot 120%). 2017-2022 en raming 2023. Gemeente Tilburg

● ●

Nota kaderstelling 2022-2026 Gemeente Tilburg Kadernota “versterken sociaal en veerkrachtig Tilburg”- 2020-2023

●

Jaarstukken 2023 Gemeente Tilburg

●

Jaarstukken 2022 Gemeente Tilburg

●

Rekenkameronderzoek: “Een zekere onzekerheid” (Rekenkamer Tilburg, 2023)

●

Tilburg in Cijfers - Gemeente Tilburg

●

Evaluatie armoede- en schuldenbeleid gemeente Tilburg (Panteia - 2018)

●

Evaluatie MENSS 2016 t/m 2018. Team Informatie- en Kenniscentrum. Mei 2018

●

Nota “Bestaanszekerheid activeren vanuit nabijheid en maatwerk” + bijbehorende bijlagen

●

Uitvoeringsplan “Bestaanszekerheid Activeren vanuit Nabijheid en Maatwerk”

●

Evaluatie eerste 50 huisbezoeken (Gemeente Tilburg - 2020)

●

Evaluatie Aanvalsplan - Activeren doelgroep via huisbezoeken en vindplaatsen (Gemeente Tilburg - 2023)

●

Evaluatie uitvoeringsplan bestaanszekerheid - activeren vanuit Nabijheid en Maatwerk (Gemeente Tilburg, 2023)

7.4 Overige en landelijke documenten32 ●

CBS StatLine - Kinderen in huishoudens met inkomen tot 120% van het sociaal minimum

●

Dashboard - Gezondheid - Tilburg (waarstaatjegemeente.nl)

Hierin zijn alleen documenten opgenomen die nog niet in 7.1, 7.2 en 7.3 genoemd zijn. De documenten uit 7.1, 7.2 en 7.3 zijn waar nodig ook in de rest van het rapport en de bijlagen gebruikt. 32

| 49 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

●

Jaarverslag Stichting Leergeld 2022

●

Aanpakken met impact | BMC

●

Reisgids Aanpakken met Impact | BMC

●

Van overleven naar bloeien: bestaansonzekerheid voorkomen en verminderen | Advies | Raad voor Volksgezondheid en Samenleving

●

Herstel het vertrouwen tussen overheid en burger | Movisie

●

Magazine Bestaanszekerheid | Kenniscentrum Ongelijkheid | 2024

●

Een zeker bestaan - Naar een toekomstbestendig stelsel van het sociaal minimum | Commissie Sociaal Minimum

●

Werken aan bestaanszekerheid | Movisie

●

Gezichten van een onzeker bestaan | Publicatie | Raad voor Volksgezondheid en Samenleving

●

Jaarverslag Nationale Ombudsman 2021 ‘de burger kan niet wachten’

| 50 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg

BMC Databankweg 26D 3821 AL Amersfoort Postbus 490 3800 AL Amersfoort (033) 496 52 00 info@bmc.nl www.bmc.nl KvK BMC Advies 32078667 IBAN NL91ABNA0504035754 BTW NL80.86.63.598 B.01

Colofon Augustus 2024 Classificatie

:

Openbaar

Namen adviseurs

:

● ● ● ● ●

Projectnummer

:

PO043315

Wimke Schuurmans Hanneke Vervoort Heleen Rijnkels Nora van der Linden Nore Witte

| 51 | Bijlagen bij: Evaluatie van het beleid bestaanszekerheid in Tilburg