03072023 Gemeente Tilburg gemeenteraad

Mevrouw Schampers (D66) is benieuwd of het zou helpen als inwoners worden opgeroepen om met de klimaatklussers contact op te nemen of dat de gemeente hen benadert en met de klimaatklussers in contact brengt. De heer Bedaux heeft dat heel graag en wijst erop dat bij de Voedselbank ook iemand van de klimaatklussers rondloopt. Mevrouw Remie heeft in 2021 en 2022 als betrokken bezorgde en soms ook vaak als boze bewoner al vaak gesproken voor gemeentelijke delegaties. Bij buurtbezoeken is steeds een dringend beroep gedaan op het betrekken van inwoners aan de voorkant van beleid en besluitvorming. Dus met de oproep om vandaag mee te praten over wat goed gaat en wat beter kan voelde zij zich aangesproken, want wie A zegt, moet ook B zeggen. Zij is trots op haar stad die nieuwkomers een warm welkom biedt en concreet inzet op bestaanszekerheid en kansengelijkheid. Zij is blij met de aandacht voor vergroening van de versteende stad. Spreekster is kritisch en haar vertrouwen in de

Raadsvergadering gemeente Tilburg 3 juli 2023

pagina 44

lokale overheid is geschaad, maar er is ook respect voor het werk van het gemeentebestuur. Besluitvorming over moeilijke dossiers kent vaak een nare keerzijde. Waar er een plus is, is er altijd een min. Perspectief is als fotografische term een mooie metafoor om haar visie op wat belangrijk is voor inwoners te duiden. Als je inzoomt met een telelens word je beeld platter. Je verliest ruimte, omdat je beeld kleiner is. De voortvarendheid waarmee de focus is gericht op de binnenstad als klimaatzone gaat ten koste van de omgeving waar je met de rug naartoe staat. In de perspectiefnota en de beschouwingen zijn de woorden ‘samen met’ en ‘meedoen van inwoners’ veelvuldig genoemd. Daarvoor wordt vooral naar buiten gekeken. Vergeet ook niet om naar binnen te kijken. Samen is er namelijk iedere dag. Daar hoef je niet altijd een systeem voor op te tuigen. Zij ziet een hiaat tussen het bestuur enerzijds en de uitvoering aan de andere kant. Er is vandaag gesproken over het goed recht van inwoners om bezwaar te maken, maar dat het vertragend werkt en dat is niet terecht. Zij ervaart een systeemfout bij het verlenen van vergunningen, waarbij er niet gesproken wordt met inwoners. Besluiten grijpen diep het dagelijks leven in van mensen. Daar waar het gaat om een gezond en veilig woon- en leefklimaat. Zij wil de dagelijkse organisatie meenemen in wat bestuurlijk wordt toegezegd.

Zie inwoners niet als mensen die mogelijk lastig zijn, maar als ervaringsdeskundigen die constructief mee kunnen denken over hun eigen woonomgeving. Ook daar is nabijheid en vertrouwen nodig, omdat inwoners worden overvallen en vaak niets anders rest dan gebruik te maken van hun goede recht. Een praktijkvoorbeeld betreft de verkeersdruk op een luchtvervuilende Ringbaan, hittestress, stank en geluidsoverlast voor omwonenden met fijnstof op de vensterbank. Plus extra verkeersbewegingen opvangen van de autoluwe Parkring en de levensgevaarlijke verlening van een vergunning voor de ontsluiting naar diezelfde Ringbaan van nog meer zwart vrachtverkeer dan er al is. Een vrachtwagenknooppunt midden in de stad aan de rand van de klimaatzone. Zo creëer je ongelijkheid. Veel plussen aan de ene kant en de minnen aan de andere. Lijstjes worden afgevinkt op aanwezigheid, en niet op de inhoud van documenten. Er wordt niet gezocht naar alternatieven voor bomenkap. De gezamenlijkheid van vergunningvragers en verleners is vanzelfsprekender dan contact met de inwoners die aan de overkant van de straat wonen. Twee gigantische dozen van 14,5 m hoog, midden in de stad, kwamen toch op een locatie die de provincie heeft bestempeld als ongewenst voor grootschalige logistiek. Inwoners zijn wel heel nabij, maar helemaal niet samen.

Een citaat uit de raadsbrief van maart 2022 luidde: “Wij gaan op korte termijn actiever sturen op een goede verhouding tussen bedrijvigheid en woonwaardigheid. Initiatiefnemers worden gevraagd om in een vroeg stadium de bewoners te betrekken bij hun plannen. Als er sprake is van een vergunningsaanvraag, zullen wij zorgvuldig wegen of het betreffende initiatief op een goede manier in te passen is in een woonomgeving en ook beschikbare instrumenten aanwenden om initiatiefnemers daartoe uit te dagen.” Wie hier A zei, moest eigenlijk ook B zeggen, maar in vogelperspectief worden grote dozen plat en klein, in kikkerperspectief heel groot en hoog. Waar vogels te hoog vliegen, wordt het gekwaak van de kikkers niet meer gehoord. Soms moet je door de knieën om beter scherp te stellen op wat belangrijk is in je beeld. Een andere lens met een grotere hoek om een beter perspectief te krijgen. Van standpunt veranderen, achter je kijken, want ook waar je met de rug naar toe staat, daar is veel te doen. Zij doet als inwoner een dringend beroep op samen op de inhoud en niet voor de vorm. Ook aan en achter de Ringbaan hebben inwoners zuurstof, licht en ruimte nodig. Zij luidt de noodklok. De heer Janssen (LST) vraagt hoe het zover heeft kunnen komen dat mevrouw Remie zo boos is. Ze voelt zich niet betrokken en overvallen door maatregelen.

Hij is benieuwd hoe mevrouw Remie het nieuws hoort wat haar aangaat betreffende veranderingen. Doet zij dat via de krant, een bewonersbrief of contact met een wijkraad en wat er daarna gebeurt? Ook wil hij weten of mevrouw inspraak had in maatregelen. Daarnaast informeert hij naar het gevoel om iets te kunnen veranderen aan genomen besluiten.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 3 juli 2023

pagina 45

Mevrouw Remie is heel betrokken en ook wel eens boos. Bewoners van Loven-Zuid en de Kanaalzone-Oost hebben veel rondleidingen gegeven. Zij hebben juist gevraagd om aan de voorkant meegenomen te worden over plannen. Als je overvallen wordt met het vergunnen van een heleboel dingen in je wijk, dan kun je niet anders dan bezwaar maken, dan rest je niets anders. Zij denkt bewoners mee te nemen aan de voorkant en te laten meedenken. Bewoners hebben echt veel geïnvesteerd in besprekingen. Zij zijn ook gehoord en er zijn ook dingen toegezegd. Dat zij nu als inspreekster voor de raad staat zegt genoeg. De heer Janssen (LST) informeert na een impopulair besluit naar een goede uitleg vanuit de gemeente. Mevrouw Remie begrijpt best dat er beslissingen genomen moeten worden in een stad en dat die beslissingen niet altijd passen bij de manier waarop zij ernaar kijkt. Er is helemaal geen contact geweest met haar over de vergunning waar zij het over had. Dan word je tevoren niet goed geïnformeerd. Mevrouw Vlasveld (PvdD) vraagt mevrouw in enkele zinnen de raad mee te geven waardoor zij weer het vertrouwen krijgt in de lokale politiek. Mevrouw Remie heeft met een aantal heel betrokken buurtbewoners heel sterk geïnvesteerd in het delen van hun zorgen op de dingen die zij zien. Haar boodschap is eigenlijk burgers aan de voorkant mee te nemen.

Er wordt overal gezegd ‘samen met inwoners’ en ‘nabij de inwoners’. Dat geldt dus ook voor de dingen die in je buurt gebeuren. Daarin moet je mensen meenemen. Je kunt mensen daarmee niet zomaar overvallen Er wonen daar 560 mensen in die buurt. Ze worden ingebouwd in dozen. Er zijn bestemmingsplannen, waar heel star naar gekeken wordt. Als er afgeweken wordt van een bestemmingsplan en een plan de hoogte ingaat wordt gezegd dat het mag en past. Het is een doos, maar het is een mooie doos. Dat maakt je als inwoner kansloos. Als er wel van tevoren contact is met alle bedrijven om je heen, dan wordt er verschil gemaakt met wie je in de nabijheid je dingen doet. Wel met bedrijven, maar niet met bewoners. Als zij bezwaar maakt en een jaar na dato in een rechtszaal zit, waar alles eigenlijk al in kannen en kruiken is, kom je eigenlijk als inwoner te laat. Zij vraagt hoe het kan zijn dat je als inwoner je eigen gemeente als tegenstander krijgt in een vergunningprocedure, samen met de bedrijven die een vergunning aanvragen. Dat zou volgens haar een betere balans kunnen zijn. Mevrouw Vlasveld (PvdD) stelt dat meegenomen worden aan de voorkant op zich weinig over de uitkomst zegt, gezien de juridische werkelijkheid.

Zij begrijpt dat een burger net zoveel rechten op een goede en gezonde leefomgeving heeft als bedrijven op het uitvoeren van hun bedrijf, zoals in het bestemmingsplan is neergelegd, zodat er meer gelijkwaardigheid is. Mevrouw Remie wijst op de woon- en industriefunctie. Er zijn 223 woonadressen en 229 bedrijven, zodat het verschil niet zo groot is. Er zou dus meer balans moeten zijn. De voorzitter verduidelijkt dat het hier gaat om bestemmingsplan Loven-Zuid, waar wethouder Van der Pol en hijzelf op bezoek zijn geweest en hebben uitgelegd hoe de situatie daar is ontstaan. Een concrete bouwvergunning moest verleend worden, wat vervelend was voor de buurt. Er zou een ander moment kunnen zijn voor de raad om met wethouder Van der Pol het perspectief te bespreken. De geuite zorgen kunnen in het kader van de perspectiefnota niet opgelost worden. Mevrouw Remie had haar stelling ook gericht op ‘samen en nabij’ en ‘aan de voorkant’. Haar betoog ging ook over de Kanaalzone-Oost. De heer Kramer (GroenLinks) heeft recent schriftelijke vragen gesteld over het perspectief op die woondriehoek, waarop vandaag nader bericht is gevolgd. Hij vraagt wat mevrouw Remie heeft doen besluiten om een belangenvereniging op te richten. Mevrouw Remie heeft daartoe besloten, omdat zij inmiddels door schade en schande wijs is geworden. Door de wegen naar de rechtbank hebben bewoners

Raadsvergadering gemeente Tilburg 3 juli 2023

pagina 46

geleerd. Dan blijkt dat als bewoners zich verenigen in een gezamenlijk belang zij er beter uitkomen. Dat is een positieve insteek. Bewoners willen investeren in het woon- en leefklimaat en zijn geen spreekbuis van de wijk. Zij zijn nadrukkelijk bezig met het behartigen van belangen op het gebied van het woon- en leefklimaat. Dat past prima in dit perspectief. Bewoners vinden wel dat zij zich als collectief moeten verbinden, omdat zij als individuele burger minder sterk staan. Bewoners verenigen zich en hebben heel mooie ideeën over braakliggende stukken grond, als het gaat over nieuwe broedplaatsen en het combineren van werken en wonen aan het water. Out of the box-denken is eigenlijk veel beter. Mevrouw Slegers spreekt in namens Feniks. Vertrouwen, nabijheid en maatwerk zijn sleutelwoorden voor het college, maar ook voor Feniks. Want alleen zo kun je mensen die tussen wal en het schip vallen helpen met het organiseren van bestaanszekerheid met deelname aan de samenleving en met kwaliteit van leven. Het motto van Feniks is vertrouwen in de kracht bij vrouwen. Door de laagdrempelige ondersteuning in een veilige omgeving van Feniks kan men vrouwen hun kracht laten terugvinden, zelfvertrouwen meegeven en laten leren wat ze allemaal kunnen. Op die manier gaan vrouwen hun capaciteiten benutten en deelnemen aan de samenleving.

Vrouwen stuiten wel op allerlei hindernissen waarop mannen niet zo vaak stuiten en die ze niet in hun eentje kunnen wegnemen. Veel meer vrouwen dan mannen leven bijvoorbeeld langdurig onder de armoedegrens, wat de cijfers uitwijzen, ook in Tilburg. Door de woningnood is het bijna onmogelijk om binnen een fatsoenlijke termijn een betaalbare woning te vinden. Alleenstaande ouders zijn oververtegenwoordigd in de cijfers van langdurige armoede. Alleenstaande ouders zijn voor 90% moeders, zodat er in beleid oog moet zijn voor de issues van vrouwen. Dat heet genderspecifiek beleid. Het volstaat daarbij niet om tegen vrouwen te zeggen dat ze een paar uur meer kunnen gaan werken. Dat willen ze bijna allemaal, maar dan zou je met werkgevers moeten zorgen voor voldoende en ook flexibele kinderopvang, ook na school. En werkgevers zouden op hun beurt flexibeler moeten omgaan met hun werktijden, faciliteiten en hun werkomstandigheden. Flexibiliteit is ook een invulling of een voorwaarde voor de invulling van de basisbanen, waarnaar nu een onderzoek en een experiment loopt. Op die manier kun je meer vrouwen inzetten in de samenleving, voor de economie en zelf ook meer kwaliteit van leven gunnen. Alle moeders werken al. En niet alleen moeders, maar alle vrouwen. Het leeuwendeel van alle vrijwilligerswerk, zorg, huishoud- en opvoedingstaken wordt nog steeds door vrouwen verricht.

Dat wijzen de cijfers uit. Alleen regulier werk in loondienst of als zelfstandig ondernemer wordt gewaardeerd en ook financieel beloond. En als al het werk dat vrouwen als vanzelfsprekend verrichten financieel beloond zou worden, zouden bijna alle vrouwen multimiljonair zijn. Al het beleid moet zorgen dat Tilburgers zichzelf kunnen zijn en kunnen meedoen. Daarmee is zij het helemaal eens. Dat geldt niet alleen voor het sociaal domein, maar voor alle beleidsdomeinen. Dus dat gaat over bijvoorbeeld een kruisje in je paspoort als je dat wilt, maar ook over fysieke toegankelijkheid van gebouwen. Ook openbare toiletten waar niet alleen iedereen terecht kan, maar ook op een veilige manier. Het gaat dus in het algemeen over de stedelijke ontwikkeling en de stedelijke inrichting, waarbij ook wordt gekeken door de bril van vrouwen, door de bril van mensen met een bi-culturele achtergrond uit de lhbtiq-gemeenschap en met een beperking. Ouden nieuwkomers moet die kans worden geboden en men moet zorgen dat elke wijk en elke buurt laagdrempelige en vaak beschikbare ontmoetingsplekken heeft, waar alle bewoners elkaar niet alleen maar tegenkomen, maar ook advies en informatie kunnen uitwisselen. Dat zorgt voor de sociale samenhang die soms nu in sommige wijken ontbreekt. Dat kost aan de voorkant best wel veel geld. In de perspectiefnota heeft zij gezien dat het daar best wel aan ontbreekt.

Maar het is tegelijkertijd ook wel een diepte-investering. Inclusie is niet alleen een zaak van de overheid en het individu. Haar advies is dat de gemeente uitdraagt alleen zaken te doen met bedrijven en organisaties die aantoonbaar werk maken van inclusie- en diversiteitsbeleid.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 3 juli 2023

pagina 47

Zij vraagt aandacht voor de kwetsbare situatie van vrouwen die uit het buitenland trouwen met een Tilburger en vijf jaar lang soms gevangen kunnen zitten in een relatie die niet goed functioneert vanwege een onzelfstandige afhankelijke verblijfsvergunning. Dat levert veel problemen op. Verder vraagt zij aandacht voor femicide, vrouwenmoord, die vaak nog onder de radar hangt. Daar komt gelukkig steeds meer aandacht voor. Zij sluit af met mannenemancipatie. Mannen zijn immers niet altijd plegers, maar ook heel vaak hebben ze last van die traditionele systemen en stereotypen. En mannen kunnen en willen ook bondgenoten zijn, maar weten niet altijd hoe. De samenleving zit in een overgang van oude systemen naar nieuwe, waarvan niet allen weten hoe die werkt en hoe die te organiseren is. Feniks wil een gids daarin zijn en Tilburgers helpen en samen optrekken. Zij weet dat het gemeentebestuur getuige de perspectiefnota dat ook wil. Er zijn dus heel veel uitdagingen en die worden alleen maar groter. Mevrouw Smit (D66) vraagt hoe het met Feniks gaat en weet dat er een motie over femicide komt. Zelf is zij met een motie bezig voor openbare toiletten bij parken en pleinen. Zij vraagt waarom openbare toiletten zo belangrijk voor vrouwen zijn. Mevrouw Slegers antwoordt dat het niet veilig voelt om ’s avonds laat als vrouw in een parkeergarage op zoek te moeten gaan naar een openbaar toilet.

Zij vindt het jammer dat die nog steeds niet geregeld zijn, zeventien jaar nadat zij daarover zelf een motie heeft ingediend, juist vanwege het sociale karakter van Tilburg. Naast vrouwen zijn er veel categorieën mensen die vragen om veilige toiletten die voor iedereen toegankelijk zijn. Daarin is echt een slag te maken. Mevrouw Schellekens (GroenLinks) informeert of Tilburg een voorbeeld kan nemen aan andere gemeenten bij het maken van gendersensitief beleid. Mevrouw Slegers weet dat die gemeenten er wel zijn, maar Tilburg heeft daarin ook een voorbeeldfunctie. Het is ook een zoektocht. Adviezen plukt Feniks uit binnen- en buitenland en ook uit de eigen ervaring. De heer Jansen (PvdA) vindt het een mooi ideaal om alleen met werkgevers samen te werken die voldoen aan het ideaal van inclusie. Hij vraagt hoe Feniks dat specifiek voor zich ziet en of daarvan voorbeelden te geven zijn. Mevrouw Slegers noemt in dat kader Feniks zelf, dat probeert vrouwen die nog niet de stap naar een reguliere baan kunnen maken iets te bieden, waardoor ze toch aan het werk kunnen en hun capaciteit kunnen ontplooien. Daarbij wordt rekening gehouden met het feit dat het alleenstaande moeders zijn. Dat de gemeente uitstraalt alleen in zee te willen gaan met partners die zich druk maken over genderspecifiek beleid en diversiteitsbeleid betekent al een signaal afgeven.

Mevrouw Oostelbos (SP) vraagt of ook een combinatie van Feniks mogelijk is met de ouderkamers op basisscholen. Mevrouw Feniks stelt dat ouderkamers voor Feniks een vindplaats zijn van moeders die de organisatie niet kunnen vinden, maar wel ondersteuning nodig hebben vanwege een armoedesituatie, geen sociaal netwerk en niet kunnen participeren. De heer Van Looy laat weten dat Nederland momenteel de hoogste veedichtheid ter wereld heeft. Binnen Nederland is Noord-Brabant zelfs de meest veedichte provincie. Volgens het CBS leven er maar liefst 29,5 miljoen veedieren in Brabant, terwijl er slechts 2,5 miljoen Brabanders zijn. Dit heeft ernstige gevolgen voor de natuur, het milieu en de leefbaarheid in Brabant. Mensen zien een weiland en denken dat het natuur is. Dat is echter geen natuur, dat is industrie. Mensen zien een paar koeien in de wei, maar hebben niet door dat 75% van de veedieren binnen wordt gehouden. Mensen vinden elke dag vlees eten heel gewoon, maar zeventig jaar geleden aten zij maar de helft van wat men nu eet. Mensen vinden vlees betaalbaar, maar de prijs van vlees wordt laag gehouden door honderden miljoenen euro's aan subsidies, terwijl de echte kosten voor het milieu en gezondheid worden afgewenteld op de samenleving. Dit kan zo niet langer duren. Het is niet eerlijk en niet duurzaam.

Het is volgens hem tijd dat Tilburg als voorbeeldstad laat zien hoe het moet. Het is tijd dat

Raadsvergadering gemeente Tilburg 3 juli 2023

pagina 48

Tilburg gaat investeren in eiwittransitie. Mensen voelen op dit moment nog nauwelijks sociale druk om plantaardiger te gaan eten, terwijl de klimaatwinst van een meer plantaardig dieet enorm is. Als overheidsinstantie heeft de gemeente Tilburg een maatschappelijke verantwoordelijkheid om bij te dragen aan duurzaamheid en om een verandering in te zetten. Hij roept de gemeente Tilburg op om de rol van aanjager op zich te nemen binnen de publieke sector van de stad. Het serveren van plantaardige bitterballen tijdens borrels is een goed voorbeeld van een eenvoudige stap die gezet kan worden zonder dat iemand het verschil zal merken. Dat is al gebleken in Blijdorp en Artis. Laat cateraars weten dat de gemeente deze verandering gaat maken en betrek ook partners in de stad hierbij. Hij wil gezamenlijk streven naar een toekomst met minder. Minder veedieren betekent ook minder mest, minder stankoverlast, minder fijnstof en minder kans op zoönosen. Door te investeren in de eiwittransitie zal men op de lange termijn beloond worden met een gezondere stad en gezondere inwoners. Mevrouw Wijnans (PvdD) vraagt wat de heer Van Looy wil zien dat de raad doet. De heer Van Looy denkt een eerste stap te kunnen maken in kantines en tijdens borrels. Bij partners als scholen en universiteiten worden al een aantal mooie stappen gezet. Het ETZ is bezig om richting 2030 een groener ziekenhuis te worden.

De ambities mogen hoger, waarbij de gemeente het goede voorbeeld zal geven. De heer Hamers spreekt namens de dorpsraad van Berkel-Enschot, een dorp dat groeiende is, wat niemand zal zijn ontgaan. Het gaat om 24% groei in bewonersaantal over de afgelopen jaren. De Enschotse Tuinen zijn bijna afgerond. De verwachting is te groeien naar 17.000 inwoners. Naast die huizenbouw vraagt ook de veranderende demografie om aanpassingen. Voor de middellange termijn staan de belangrijkste aandachtspunten in de dorpsagenda van Berkel-Enschot. In de discussie van vandaag gaat het over de kortere termijn. Voor de Perspectiefnota 2024 wil hij daarom aandacht vragen voor twee of eigenlijk drie thema 's die voor de korte termijn belangrijk zijn voor de verdere ontwikkeling van Berkel-Enschot. Twee thema’s hebben een relatie met het nieuwe dorpshart, namelijk de vergroening van het dorpshart en de discussie over het grote zaal. Het derde thema gaat over strandbad De Rauwbraken, sinds de jaren zestig een markant en belangrijk onderdeel van het dorp. Met de uitwerking van het exploitatieplan Koningsoord 2017 is het nieuwe dorpshart een feit geworden. Winkelcentrum Eikenbosch en cultureel centrum De Schalm zijn verhuisd naar Koningsoord. Dat is een unieke locatie, mogelijk geworden door het vertrek van de laatste nonnen uit de abdij Koningsoord.

Kijkend naar de details van het exploitatieplan constateert hij nog wat open einden. Zo is de herinrichting van de kloostertuinen nog niet gerealiseerd. Er zijn goedgekeurde tekeningen, maar grondeigenaar Roozen van Oppen vindt dat er geen geld beschikbaar is. De status is daardoor een kaal en weinig pittoresk terrein. Hij vraagt de gemeente om de grondeigenaar op zijn verantwoordelijkheid te wijzen om de tuin op korte termijn in te richten. Verder speelt ook de gemeente een rol in de inrichting van Koningsoord. Zo wordt er op dit moment hard gewerkt aan de bestrating. Wat nog ontbreekt is een duidelijk plan van aanpak voor de vergroening van het dorpshart. Graag wijst hij in dat verband op een initiatief van de winkeliersvereniging. Op verzoek daarvan en voor rekening van die vereniging is een toekomstperspectief geschreven, niet alleen voor het winkelgebied, maar voor het complete dorpshart. Een van de eerste stappen in dat plan gaat over vergroening. In de openbare ruimte rond de kloostergebouwen heeft Heijmans op verzoek van de gemeente eerder al wat grof opruim- en inrichtingswerk uitgevoerd, maar het is verre van af. Het is best nog een puinhoop. Aan de raad daarom het verzoek om financiële ruimte te creëren om ook dat gebied aan te pakken. Dat zou samen kunnen lopen met een al in detail geplande vergroening van het winkelcentrum.

Daarvoor heeft Van Helvoirt groenprojecten een concreet voorstel gemaakt. Met een vergelijkbare post voor het groen naast de kloostergebouwen komt een uitvoering op grofweg 200.000 euro neer. Nu is nog onduidelijk waar dat geld vandaan zou kunnen of moeten komen.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 3 juli 2023

pagina 49

Het tweede punt in het kader van een nieuw dorpshart is de invulling van de belofte van een grote multifunctionele ruimte op Koningsoord. Een discussie over de grote zaal loopt al een hele tijd. De uitdaging is ook daar de financiering. In het concept van de perspectiefnota staat: “We zien de komende periode samen met betrokken partijen hoe de plannen rond de grote zaal in Berkel-Enschot doorgang kunnen vinden.” Naar zijn idee is dat te weinig concreet. Met de insteek van betrokken partij Roozen van Hoppe maakt de dorpsraad zich enorme zorgen over de claim die zij op de commerciële activiteiten in de grote zaal legt. Aan de gemeente doet hij het verzoek om bij het vaststellen van die financiële ruimte in de gemeentebegroting te creëren en in de onderhandelingen met Roozen van Hoppe vooral te kijken naar de maatschappelijke functie van die nieuwe multifunctionele ruimte en die niet te veel weg te geven van potentiële opbrengsten aan een commerciële partij. Niet in de laatste plaats ook om verdere culturele verarming in Berkel Enschot te voorkomen. Zijn derde en laatste thema betreft strandbad De Rauwbraken. In de jaren zestig is dat geïnitieerd door de burgemeester van de toen nog zelfstandige gemeente BerkelEnschot. Strandbad De Rauwbraken is een van de parels van Plan Pauwels.

In het Plan Pauwels wordt onder andere gestreefd naar recreatieve aantrekkelijkheid en dat sluit weer mooi aan bij de dorpsagenda. Het strandbad is een belangrijke plek voor ontmoeten, bewegen en recreëren. Niet alleen voor Berkel-Enschot, maar ook in de regio. De Rauwbraken zorgt voor de nodige diversiteit in het badenaanbod in die regio. Door een wat vreemde combinatie van factoren is het lastig om het strandbad te onderhouden en verder te ontwikkelen. Enkele enthousiaste ondernemers runnen het zwembad en Arbies Beachhouse pacht het bad en regelt het onderhoud. Wat daar niet bij hoort zijn het diepere deel van de waterplas, het hekwerk en de bomen. Die zijn de verantwoordelijkheid van de gemeente. Niet helemaal duidelijk is waar De Rauwbraken dan onder valt, sport of huisvesting, Misschien is dat wel de reden waarom er achterstallig onderhoud is op die onderdelen. Het verzoek is het hoognodig onderhoud in de plannen voor 2024 mee te nemen. Verder hebben de ondernemers daar plannen voor vernieuwing en uitbreiding. Recent nog is een aantal ambtenaren ter plekke geweest om de situatie te verkennen en die plannen aan te horen. Voordat ze serieus gaan investeren, vragen de ondernemers meer duidelijkheid over een pachtcontract voor de langere termijn. Ze willen uiteraard hun investering ook nog een keer terugverdienen.

De dorpsraad staat in principe achter de plannen en vraagt de raad om besluitvorming. Het zou zomaar een win-winsituatie kunnen zijn. De heer Van Aarle (LT) vraagt de spreektekst van de heer Hamers en de rapporten waarnaar die verwijst per e-mail te kunnen ontvangen. De heer Hamers zegt dat toe. De heer Vriens (50PLUS) vraagt of de dorpsraad met de dorpswethouder over de korte termijnagenda spreekt. De heer Hamers heeft de onderwerpen met de wethouder, de wijkregisseur en de omgevingsmanager besproken. Financiering is echter een issue en de doorlooptijd en details verlopen niet altijd even soepel. De heer Jansen (PvdA) hoorde veel zaken op het fysieke domein, maar is ook geïnteresseerd in de activiteiten in Berkel-Enschot en of die goed gaan. Het gaat dus om de sociale kant van het leven in Berkel-Enschot. De heer Hamers antwoordt dat het verenigingsleven heel erg positief en bloeiend is. Regelmatig presenteren verenigingen zich aan nieuwe inwoners. Zij zijn enthousiast en gedreven. Vanwege het ontbreken van een grote zaal door het verdwijnen van De Schalm dreigt culturele verarming. Programmamakers laten het daardoor een beetje afweten. De heer Van Esch (D66) vraagt of de behoefte aan een grote zaal er nog steeds is en of de dorpsraad nog steeds in contact staat met Roozen van Hoppe.

De heer Hamers stelt dat de grote zaal er zonder Roozen van Hoppe niet komt, omdat die een belangrijke financiële bijdrage moet leveren en ook zorgt voor de

Raadsvergadering gemeente Tilburg 3 juli 2023

pagina 50

realisatie van het gebouw. Er is nog steeds behoefte, maar of die in dezelfde vorm is als oorspronkelijk in het plan vermeld is nog de vraag. Nu loopt een onderzoek onder partijen die mogelijk invloed hebben op wat in de grote zaal zal gebeuren. In afwachting van dat onderzoek zal nog een en ander gedefinieerd worden. In Berkel-Enschot is er een Platform 533 actief dat naast de dorpsraad alle partijen bij elkaar heeft gehaald om te zorgen dat de grote zaal er komt, in de vorm, zoals die actualiteit aan de behoeften zou kunnen voldoen. Mevrouw Merkx ziet dat in de Perspectiefnota 2024 een alinea over het belang van inclusie en diversiteit is opgenomen. Het gaat om het belang van verbinding en ondersteuning en specifiek is genoemd de lhbtiq+-gemeenschap. Het COC Tilburg Breda heeft een belangrijke rol voor die brede lhbtiqa+, zoals voor jongeren. Het COC Tilburg Breda beschikt op dit moment over de grootste queer jongerengroep van Nederland. Het zijn veel bezoekers en hulpvragen, maar er zijn te weinig middelen en fondsen om het groeiende bereik te kunnen bedienen. Andere directe voorbeelden zijn het toegankelijk maken van geslachtswijziging naar onder andere x, maar ook v en m zonder financiële de juridische drempel om deze weg te halen of te verlagen. Er is krachtige inzet op preventie van straatintimidatie en de aanpak ervan. Lhbtiqa+’ers worden nog steeds dagelijks belaagd.

Het gaat om het opkloppen van roze lopers. Er is de prangende vraag om meer openbare, veilige en neutrale toiletten voor zittend en staand gebruik. Dit alles noemt zij van groot maatschappelijk belang, maar stokt ook in verband met beschikbare uren en menskracht. Maar toch is het COC Tilburg Breda actief in vijftien werkgroepen en bedient daarmee 150 tot 300 mensen per maand. Het gaat om vrijwilligerswerk. Tilburg is koploper als het gaat over inclusie. Dat is uitgangspunt voor het handelen en heeft betekenis voor alle beleidsterreinen waar het COC actief op is. De regenboogvlag wappert fier en de subsidieregeling Inclusie en Dialoog faciliteert een gesprek over wat schuurt en richt zich op samen leren leven. En er schuurt heel veel. Er is veel polarisatie en veel Tilburgers worstelen enerzijds met het vinden van een eigen veilige, prettige plek in die samenleving en anderzijds met het ruimte maken voor anderen. Het COC doet haar best met hulp van al die vrijwilligers dat gesprek te voeren en handreikingen te geven in dat samen leren leven. Zij merkt dat de adviesen hulpvragen toenemen en dat het COC daarin van grote betekenis kan zijn, maar ook dat het aan zijn plafond zit qua inzet en capaciteit.

Zij zou het dan ook erg op prijs stellen als de gemeente daarin zou mee kunnen denken, onder andere in de vorm van een meerjarensubsidie en dit ter ondersteuning en validatie van die expertisefunctie, die het COC voor de gemeente invult op het gebied van regenboog gerelateerde vraagstukken. Met een dergelijk veiliggestelde en degelijk vormgegeven subsidie kan gericht ondersteuning, begeleiding en voortdurende samenwerking gegeven worden met onder andere Feniks, ContourdeTwern, R-Newt en Amarant, wat vervolgens weer direct bijdraagt aan de verbindende samenleving. Mevrouw Smit (D66) vraagt wat mevrouw Merkx bedoelt met roze lopers opkloppen en wat de gemeente daarin kan betekenen. Volgens haar heeft het COC al een meerjarige subsidie. Mevrouw Merkx antwoordt dat de roze lopers een initiatief zijn vanuit het COC, 50PLUS en de ANBO, die zorginstellingen voor ouderen sensibiliseert voor lhbtiqa+’ ers. Het komt namelijk veel voor dat roze ouderen keihard terug de kast ingaan. Pestgedrag binnen zorginstellingen is namelijk aanwezig. Het is vooral zaak dat roze lopers opgeklopt worden. Enkele zorginstellingen in Tilburg is dat vignet uitgereikt. Door fusies verdwijnen ze een beetje uit het zicht. Iemand wil zich vanuit 50+ daarop richten. Dat is echter heel veel werk. Subsidies krijgt het COC elk jaar, maar blijven wel onder een bepaalde drempel van 20.000 euro.

Door capaciteit en inzetproblemen is er niet de tijd om in te zetten op hogere subsidies. Het zou mooi zijn capaciteit te krijgen voor een groeiend bereik. De heer Otten (VT) informeert naar de kwestie van eenzaamheid binnen de lhbtiqa+gemeenschap.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 3 juli 2023

pagina 51

Mevrouw Merkx beaamt dat eenzaamheid een punt is als mensen terug de kast in gaan of blijven. Werkgroepen houden ontmoetingen om bij elkaar te komen, bijvoorbeeld voor asielzoekers. Mevrouw Schellekens (GroenLinks) vraagt met welke zaken de gemeente nog rekening kan houden met gendersensitief beleid en transgenderpersonen. Mevrouw Merkx antwoordt dat men mensen neutraal kan aanspreken. De heer Jansen (PvdA) vraagt zich af of de gemeente Tilburg als werkgever nog iets kan doen om meer open te staan voor lhbtiqa+-personen. Mevrouw Merkx wil graag met het COC een voorlichting geven over neutraal taalgebruik bij de gemeente. Fouten worden meestal niet moedwillig gemaakt, maar door het ontbreken van informatie. Het COC kan de gemeente in dezen bijstaan in voorlichting van medewerkers. De heer Koster (VVD) vraagt wat de gemeente nog kan doen tegen straatintimidatie en hoe zij wat dat betreft samen kan optrekken met het COC. Mevrouw Merkx stelt dat men straatintimidatie kan signaleren en melden, maar aangifte doen is problematisch. De aangiftebereidheid is bij lhbtiqa+’ ers laag, ook bij vrouwen. Ergens moet er een punt zijn waarbij men kan alarmeren of hulp aanroepen als dat gebeurt. Een melding is namelijk te laat. Niet iedereen maakt opnames en het is ook niet bekend in hoeverre men dat mag doen. Een moderne vorm van de voormalige ok-punten in Tilburg is een optie.

In treinen zijn alarmknoppen te vinden en op het busstation sos-knoppen, maar die zijn beperkt tot het station. Zij kan zich voorstellen dat een dergelijke knop door Tilburg heen een focus kan oproepen naar een plek waar er iets gebeurt. Een risico is het misbruik van deze knoppen. 6.

Sluiting.

De voorzitter sluit de vergadering om 20.12 uur

Raadsvergadering gemeente Tilburg 3 juli 2023

pagina 52