03 Onderzoeksrapportage evenementenbeleid 01052023

Onderzoeksrapport Evenementenbeleid 2023-2026 Kwantitatief en kwalitatief onderzoek

Inleiding

Dit rapport is een onderbouwing van het evenementenbeleid 2023-2026 in Tilburg. Voor het nieuwe beleid is er veel informatie opgehaald via kwalitatief en kwantitatief onderzoek. Dit rapport biedt inzicht in de huidige situatie met betrekking tot evenementen in Tilburg, inclusief de actuele marktsituatie, trends, uitdagingen en kansen. Het betreft zowel kwantitatieve informatie, zoals het aantal evenementen en de tevredenheid van Tilburgers over het aanbod, als kwalitatieve informatie, zoals feedback van bewoners, studenten en organisatoren, en onderzoek van externe onderzoeksbureaus en experts op het gebied van evenementen. Het rapport eindigt met een evaluatie over het vorige evenementenbeleid van 2019-2022. De informatie in dit rapport is verzameld via verschillende methoden, zoals bijeenkomsten, enquêtes en analyse van secundaire data. Alle gegevens in dit rapport zijn afkomstig van gerenommeerde onderzoeksbureaus, overheidsinstanties of interne bronnen van verschillende afdelingen binnen de gemeente Tilburg.

Bron: Mertktilburg.nl

Inhoud

•

Kwantitatief onderzoek 4 – 17

•

Kwalitatief onderzoek 18 – 31

•

Evaluatie 32 – 40

Bron: Mertktilburg.nl

Begrippenlijst

A-evenement

Regulier evenement met praktisch geen risico's waarbij operationele voorbereiding en uitvoering door een of meer diensten op het gebied van Openbare Orde en Veiligheid (OOV) niet noodzakelijk worden geacht.

B-evenement

Aandacht evenement met één of meerdere aanzienlijke risico's waarbij operationele voorbereiding en uitvoering door één of meer OOV-diensten voorstelbaar wordt geacht.

C-evenement

Risicovol evenement waarbij sprake is van één of meerdere grote risico's waarbij operationele voorbereiding en uitvoering door één of meer OOVdiensten noodzakelijk worden geacht.

Kennisgevings-evenement

Evenement met een laag risicoprofiel, waarvoor geen vergunning hoeft te worden aangevraagd.

Locatiematrix

Document met de regels en aandachtspunten voor de verschillende evenementenlocaties, met name op het gebied van geluid, eindtijden, flora en fauna en aantallen bezoekers.

1. Kwantitatief Onderzoek 1.1. Aantallen

p.6

1.2. Bekendheid Tilburgse evenementen

p.7

1.3. Tevredenheid

p.8 – 11

1.4. Klachten

p.12 – 13

1.5. Tilburg in relatie tot NL

p.14 – 15

1.6. Locatie benchmark

p.16 – 17

1.7. Subsidies

p.18

5

1.2. Aantallen

Schatting bezoekersaantallen 2019

Het aantal evenementen, vergunningen, meldingen en bezoekers Draaimolen

Onderzoeksverantwoording Afdeling Dienstverlening: De bezoekersaantallen zijn schattingen van de organisatoren van de betreffende evenementen en kunnen daarom afwijken van het werkelijke aantal. De bezoekersaantallen van 2019 worden gebruikt om een realistisch beeld te vormen, aangezien de cijfers van 2022 nog niet bekend zijn en om de invloeden van COVID19 uit te sluiten. Evenementen in de Wijk (DAO): De afdeling Data, Analyse en Onderzoek heeft een vragenlijst uitgezet om de mening van inwoners over het huidige evenementenaanbod te onderzoeken, zowel gemeente-breed als in hun eigen wijk. De vragenlijst is verzonden naar 7.247 huishoudens, waarvan 701 de vragenlijst hebben ingevuld (responspercentage 10%). De huishoudens zijn willekeurig geselecteerd via aselecte steekproeven. In de vier gebieden waar veel evenementen plaatsvinden, namelijk de binnenstad, Piushaven, Leijpark en Reeshof, zijn steeds 1200 adressen geselecteerd. Vervolgens zijn er 2000 huishoudens geselecteerd die niet dichtbij een evenementenlocatie wonen. De gemiddelde leeftijd in het onderzoek is 54 jaar en respondenten uit het Leijpark en de Reeshof zijn gemiddeld ouder dan de rest van de respondenten.

10000

Tilburg Zingt

16000

Roadburn

18000

Redhead Days

30000

Ten Miles

50000

Festival van het Levenslied

50000

Piushaven Lazy Lounge

100000

Meimarkt

100000

Hap-Stap Festival

140250

0

Aantal A, B, C en wijk- en buurtevenementen

20000

60000

80000 100000 120000 140000 160000

Bron: Afdeling Dienstverlening, Team Vergunningen , 2022

600

Heeft u in het afgelopen een evenement in de gemeente Tilburg bezocht?

500

400

14% 300

259

300

40000

196

12% 200

100

11 52

161

9

303

64

208

140

14 52

14 42

2020

2021

0 2018

2019 A

B

C

Wijk- en buurtfeesten

Bron: Afdeling Dienstverlening, Team Vergunningen , 2022

7 59

75%

132

2022 Ja

Nee, maar wel in een andere gemeente of ander jaar

Bron: Evenementen in de Wijk , 2023

Nee, ik bezoek nooit evenementen 6

1.3. Bekendheid van Tilburgse evenementen

Naamsbekendheid Tilburgse Evenementen

Hoe bekend zijn de Tilburgse evenementen onder Tilburgers en Nederlanders (excl. Tilburgers)? Onderzoeksverantwoording Markteffect heeft naar aanleiding van een driedelig onderzoek gemeten in hoeverre evenementen in Tilburg bekend zijn bij zowel Tilburgers als Nederlanders (excl. Tilburgers). Tevens is aan respondenten gevraagd welke associaties zij hebben met Tilburg. Voor het onderzoek is een steekproef van 405 inwoners van Tilburg en 1256 inwoners van Nederland geselecteerd. De resultaten zijn gewogen naar een representatieve verdeling van leeftijd, geslacht en regio. De data zijn verzameld door middel van online veldwerk via het panel van Markteffect. De grafieken tonen de resultaten van het in 2022 uitgevoerde onderzoek. Markteffect heeft de evenementen die volgens Stichting Marketing Tilburg passen bij het DNA van de stad (sociaal x experimenteel = creatie) gebruikt voor het onderzoek. Naamsbekendheid Tilburgse inwoners en respondenten buiten Tilburg zijn gevraagd om aan te geven met welke van de veertien genoemde Tilburgse evenementen ze bekend zijn. De respondenten buiten Tilburg zijn voornamelijk bekend met de Tilburgse kermis en carnaval. De resultaten tonen aan dat Tilburg zich onderscheidt met loopsportevenementen zoals de Tilburg Ten Miles en de Warandeloop.

Daarnaast staat Tilburg bekend om de gemoedelijke en traditionele sfeer, mede dankzij evenementen zoals Festival van het Levenslied en de Kermis.

Tilburgse Kermis Carnaval in Tilburg Tilburg Ten Miles Meimarkt Festival van het Levenslied Warandeloop Draaimolen Festival Circolo Roadburn 013 CIFF Kaapstad Night University Make-it Jazzfestival Holy Pink

98%

67%

89%

42%

87%

5%

84%

5%

75%

6%

75%

7%

36%

4%

32%

2%

31%

2%

23%

5%

21%

3%

14% 3% 11% 3% 11% 2%

0%

20%

40%

Inwoners van Tilburg Bron: Markteffect, 2022

Respondenten buiten Tilburg zijn over het algemeen niet goed bekend met evenementen in Tilburg. Slechts de kermis en carnaval zijn nationaal bekend. Er zijn echter wel een aantal niche-evenementen in Tilburg dat internationaal goed bekend is, zoals Roadburn, Redhead Days en Draaimolen.

60%

80%

100%

120%

140%

160%

180%

Nederlanders (excl. Tilburgers)

Spontane associaties Tilburg onder Nederlanders (absolute aantallen)

Associaties met evenementen in Tilburg

250

Markteffect heeft tijdens het onderzoek ook aan respondenten gevraagd welke woorden bij hen opkomen als ze aan de stad Tilburg denken. Van de 2.731 spontaan genoemde associaties zijn drie op de vijf positief, één op de drie neutraal en minder dan één op de tien negatief.

200 150

De resultaten tonen aan dat het merendeel van de respondenten Tilburg op een positieve manier associeert met de provincie Brabant, de kermis en carnaval. Vooral de kermis is typerend voor de stad en een evenement waar de Tilburgse inwoners erg trots op zijn. Met name Roze Maandag, wat ontstond in 1991, is een baanbrekend evenement in Nederland.

100

Uit de data blijkt dat Nederlanders over het algemeen een positieve associatie hebben met de Brabantse cultuur. Dit is van belang, omdat de algemene mening over de cultuur van Tilburg van invloed kan zijn op de bereidheid van mensen buiten Tilburg om evenementen in Tilburg te bezoeken.

0

50 207

158

14

181

Brabant

12

96

Kermis Positief

Bron: Markteffect, 2022

102

Neutraal

97

30

Carnaval Negatief 7

1.4. Tevredenheid Tevredenheid over het aanbod en aantal evenementen in Tilburg

Tevredenheid Evenementenaanbod in Tilburg Markteffect: Voor het onderzoek zijn steekproeven genomen van 405 inwoners van Tilburg en 1256 inwoners van Nederland. De resultaten zijn gewogen om een representatieve verdeling van leeftijd, geslacht en regio te garanderen. De grafieken tonen de resultaten van het onderzoek uitgevoerd in 2022. Zie pagina vier voor nadere toelichting. Inwonersenquête: De gemeente Tilburg zet eens in de twee jaar een inwonersenquête uit onder alle inwoners van Tilburg boven de achttien jaar. Het Team Data, Analyse en Onderzoek (DAO) van de gemeente Tilburg voert het onderzoek uit. De enquête bevat vragen over onderwerpen uit het bestuursakkoord en kwesties van diverse beleidsvelden. In 2022 hebben circa 2.000 inwoners (responspercentage 20,1%) deelgenomen aan het onderzoek. De tevredenheid over het aanbod aan evenementen in Tilburg is gebaseerd op deze gegevens. Evenementen in de Wijk (DAO): De afdeling Data, Analyse en Onderzoek heeft een vragenlijst uitgezet om de mening van inwoners over het huidige evenementenaanbod te onderzoeken, zowel gemeente-breed als in hun eigen wijk. De vragenlijst is verzonden naar 7.247 huishoudens, waarvan 701 de vragenlijst hebben ingevuld (responspercentage 10%). De huishoudens zijn willekeurig geselecteerd via aselecte steekproeven.

In de vier gebieden waar veel evenementen plaatsvinden, namelijk de binnenstad, Piushaven, Leijpark en Reeshof, zijn steeds 1200 adressen geselecteerd. Vervolgens zijn er 2000 huishoudens geselecteerd die niet dichtbij een evenementenlocatie wonen. De gemiddelde leeftijd in het onderzoek is 54 jaar en respondenten uit het Leijpark en de Reeshof zijn gemiddeld ouder dan de rest van de respondenten.

Percentage van Bevolking

Onderzoeksverantwoording

Uit het onderzoek van Markteffect blijkt ook dat 84% van de respondenten vindt dat er genoeg publieksevenementen worden georganiseerd, 11% vindt dit te weinig, 3% te veel en 2% veel te veel. Ook deze gegevens tonen aan dat de overgrote meerderheid tevreden is met het evenementenaanbod.

57

30 17 0

4

0

4

3

Ontevreden

Tevreden

Zeer tevreden

8

Geen mening

Tevredenheid Evenementenaanbod 2018

2022

Bron: Markteffect, 2022

Aanbod Evenementen Tevredenheid 7,8 7,6

Rapportcijfer (1-10)

De gegevens van Markteffect tonen aan dat inwoners van Tilburg over het algemeen tevreden zijn over het evenementenaanbod in de stad. In zowel 2018 als in 2022 was er geen enkele respondent die helemaal niet tevreden was over het aanbod, en slechts een klein percentage was ontevreden. Bovendien is het aantal respondenten dat "zeer tevreden" is over het aanbod zelfs met 13% gestegen. Hieruit kan worden geconcludeerd dat de frequentie en diversiteit van het evenementenaanbod passen bij de omvang en cultuur van de stad.

77

Helemaal niet tevreden

Respons: Respons is een gespecialiseerd onderzoeks- en adviesbureau gespecialiseerd op het gebied van evenementen, citymarketing en toerisme. Ze verzamelen, analyseren en publiceren voortdurend informatie over publieksevenementen in Nederland. Tevredenheid over het aanbod van evenementen per jaar

90 80 70 60 50 40 30 20 10 0

7,5

7,4

7,5

7,6

7,6

7,4

7,2

7,2 7 6,8

6,6

6,6 6,4 6,2 6 2010

2012

2014

2016

2018

2020

2022

Kalenderjaar

Bron: Inwonersenquête, 2022 8

Evenementen hebben veel invloed op de beleving van een stad en dragen daarom bij aan het imago, de reputatie en identiteit van een stad. Vooral de Tilburgse Kermis en carnaval in Tilburg typeren de stad. Tijdens het onderzoek van Markteffect is aan de deelnemers gevraagd of zij van mening zijn dat de evenementen in Tilburg bijdragen aan een beter imago van de stad. Op deze stelling heeft 77% van de deelnemers aangegeven dat zij hier "helemaal mee eens" zijn.

Het evenementenaanbod is divers (biedt voor iedereen wat wils)

Uit de inwonersenquête van 2022 blijkt dat in de afgelopen 12 maanden 33% van de respondenten meerdere keren naar een pop-, rock- en wereldmuziekconcert is gegaan, en 40% meerdere keren naar een festival is gegaan. De redelijk hoge percentages geven aan dat Tilburg een divers aanbod heeft en dus meerdere lokale doelgroepen bedient. Onderzoek van Respons toont aan dat 60% van het evenementenaanbod in Tilburg festivals zijn, waarvan de meerderheid in het segment van 1000-5000 bezoekers zit. Zoals te zien is in de data, is de waardering van het evenementenaanbod constant. Buiten de daling tijdens de coronapandemie in 2020, is de algehele waardering hoger dan zeven. De vraag naar zowel binnen- als buitenfestivals is flink toegenomen. Uit data van Respons blijkt dat de landelijk markt voor grootschalige outdoor-festivals en –concerten met entreeheffing tussen 2015 en 2022 met bijna 50% is gegroeid. Met name de grote festivals in het genre Electronic Dance Music (EDM) hebben sterk bijgedragen aan deze groei. Deze behoefte is ook terug te zien in Tilburg, aangezien uit het onderzoek “Evenementen in de Wijk” bleek dat 34% van de respondenten aangeeft meet festivals te willen zien in de stad. Hoewel er ook in de wijken ook behoefte is aan festivals, worden evenementen zoals markten en buurtbarbecues ook zeer gewaardeerd.

7%

0%

10%

72%

20%

30%

40%

50%

(helemaal) mee oneens

neutraal

60%

70%

80%

90%

100%

(helemaal) mee eens

Bron: Evenementen in de Wijk , 2023

Wat voor evenementen ziet u graag meer in de gemeente?

29%

16%

De Tilburgse evenementen dragen bij aan een beter imago van Tilburg

34%

16%

36%

41%

4%

15% 28%

17%

0%

23%

20%

40%

60%

80%

100%

Past zeker niet

Past niet

Past deels wel, deels niet

Past wel

Past zeker wel

Geen mening

120%

Bron: Markteffect, 2022 Festivals

Cultuur

Markten

Sport en spel

Anders

Ik mis niets

Bron: Evenementen in de Wijk , 2023 9

Tevredenheid evenementen in wijken: Het onderzoek “Evenementen in de Wijk” toont aan dat de inwoners van Tilburg over het algemeen tevreden zijn over het evenementenaanbod in tilburg. De term tevredenheid omvat zowel voldoende diversiteit als het aantal evenementen. Eén op de drie respondenten geeft aan niet een specifiek evenement te missen. Daarbij geeft driekwart van de respondenten aan een evenement in Tilburg te hebben bezocht in 2022. De behoeften en ervaren overlast van evenementen variëren per wijk. Zo ervaren respondenten rondom het Leijpark meer overlast dan levendigheid en willen ze graag het aantal evenementen verminderen. Deze respondenten bezoeken ook minder vaak evenementen dan bewoners rondom andere evenementenlocaties. Zo willen bewoners van de Reeshof graag meer evenementen, zoals 41% van de respondenten aangeeft. Ongeveer 57% van de respondenten die in de buurt van evenementen wonen, ervaren overlast, vooral van geluid en rommel op straat. De respondenten pleiten voor meer handhaving en het verlagen van de geluidsnormen.

Ik vind het belangrijk dat er evenementen in mijn wijk worden georganiseerd 15% 0%

17% 20%

66% 40%

(helemaal) mee oneens

60% Neutraal

3% 80%

100%

(helemaal) mee eens

120%

weet niet

Bron: Evenementen in de Wijk , 2023

Wat voor evenementen ziet u graag in uw wijk? De evenementen passen qua omvang goed in mijn wijk 15%

13%

68%

4%

16% 0%

59%

30%

20%

40%

(helemaal) mee oneens

60% neutraal

80% (helemaal) mee eens

100%

120%

weet niet

Bron: Evenementen in de Wijk , 2023

40% 49%

De evenementen passen qua soort bij mijn wijk

Markten

Festivals

Bron: Evenementen in de Wijk , 2023

Cultuur

Sport en spel

12%

Anders 0%

16% 20%

71% 40%

(helemaal) mee oneens

60% neutraal

1% 80% (helemaal) mee eens

100%

120%

weet niet

Bron: Evenementen in de Wijk , 2023 10

Wat vindt u van het aantal evenementen in uw buurt? 120%

100%

6%

80%

7%

5%

22%

24%

31%

3%

5%

10%

27% 41%

60%

34%

31% 40%

20%

38% 45%

41% 59%

48%

18%

40%

33%

8%

8%

15%

Gemiddeld

Leijpark

Binnenstad

Piushaven

Reeshof

Overig

0%

Liever minder

Precies goed

Liver meer

Weet niet

Bron: Evenementen in de Wijk , 2023

11

1.5. Klachten Geregistreerde klachten tijdens en over evenementen

Type klachten 2022

Onderzoeksverantwoording Algemeen: Inwoners van Tilburg hebben de mogelijkheid om via meerdere kanalen klachten in te dienen tijdens evenementen, waaronder het meldpunt van de gemeente zelf, de klachtenlijn van de OMWB, de gemeenteraad en het college van Burgemeester en Wethouders. De hoeveelheid meldingskanalen en de beperkingen vanuit de systemen maakt het ingewikkeld om het exacte aantal klachten in beeld te brengen. De verstrekte grafieken tonen de klachten die bij het meldpunt van de gemeente en de OMWB zijn binnengekomen. Het aantal klachten wordt gemeten door de meldingen bij elkaar op te tellen. De meldingen zeggen in wezen niets over de omstandigheden, hoe het evenement door niet-klagers wordt ervaren en het naleefgedrag van de organisatoren.

Evenementen in de Wijk (DAO): De afdeling Data, Analyse en Onderzoek heeft een vragenlijst uitgezet om de mening van inwoners over het huidige evenementenaanbod te onderzoeken, zowel in de gemeente-breed als in hun eigen wijk. De vragenlijst is verzonden naar 7.247 huishoudens, waarvan 701 de vragenlijst hebben ingevuld (responspercentage 10%). De huishoudens zijn willekeurig geselecteerd via aselecte steekproeven. In de vier gebieden waar veel evenementen plaatsvinden, namelijk de binnenstad, Piushaven, Leijpark en Reeshof, zijn steeds 1200 adressen geselecteerd. Vervolgens zijn er 2000 huishoudens geselecteerd die niet dichtbij een evenementenlocatie wonen. De gemiddelde leeftijd in het onderzoek is 54 jaar en respondenten uit het Leijpark en de Reeshof zijn gemiddeld ouder dan de rest van de respondenten. Geluidsoverlast Veruit de meeste klachten gaan over geluidsoverlast. De omschrijvingen van de klachten tonen aan dat voornamelijk muziek evenementen met harde dB(C), oftewel 'lage tonen’, overlast veroorzaken. Bewoners ervaren dit als een dreunend geluid. De geluidsnormen per evenementenlocatie staan genoteerd in de locatiematrix. Deze normen zijn locatie specifiek en afhankelijk van de afstand tot geluidsgevoelige bestemmingen.

Er wordt zoveel mogelijk rekening gehouden met de leefbaarheid en levendigheid in de stad, onder andere door het meten van dB tijdens evenementen, het zorgvuldig afwegen van het aantal geluidsdagen per locatie en het faciliteren van een dialoog met omwonenden. Sommige muziekstijlen hebben echter een minimale dB nodig om het evenement akoestisch mogelijk te maken. Tevens ervaren bewoners geluidsoverlast van evenementen in nabije gemeenten, zoals Oisterwijk en Hilvarenbeek. Verstoring van de openbare orde De tweede meest voorkomende categorie van klachten gaan over verstoring van de openbare orde, zoals openbaar dronkenschap, vernieling, afval en wildplassen. Deze klachten komen voornamelijk in de binnenstad voor tijdens stadsbrede evenementen, zoals de kermis, carnaval en Koningsdag en nacht. De gemeente probeert dergelijke klachten te voorkomen door voldoende urinoirs en hekken te plaatsen, echter zijn deze maatregelen niet altijd voldoende. Bewoners merken dat er na evenementen veel afval rondom het terrein zwerft, bijvoorbeeld plastic bekertjes die door bezoekers van het terrein zijn afgenomen. Bewoners melden ook dat er niet genoeg containers op en rondom de evenementenlocaties staan, waardoor bezoekers meer geneigd zijn om afval op de grond te gooien. Door het tekort aan personeel en vrijwilligers is het een uitdaging om klachten over afval volledig te verhelpen.

Sinds organisatoren verplicht zijn duurzame bekers te gebruiken verwachten we een forse afname van afval.

1%1% 3% 3%

Beveiliging

7%

Geluidsoverlast Omleidingen Op- en afbouw Parkeeroverlast 85%

Stankoverlast Verstoring van de openbare orde

Bron: Afdeling Dienstverlening, Team Vergunningen , 2022

Wat zou ervoor zorgen dat u minder overlast ervaart? Weet niet

10%

Anders

12%

Meer spreiding door het jaar

2%

De duur van evenementen beperken

2%

Meer verkeersregelaars

4%

Minder evenementen

6%

Speciale parkeerplaatsen voor… 13% Verlagen geluidsnorm

25%

Meer handhaving

26%

0%

5%

10%

15%

20%

25%

30%

Bron: Evenementen in de Wijk , 2023 12

Op- en afbouw van evenementen Ook tijdens de op- en afbouw van evenementen ervaren bewoners overlast. Bijvoorbeeld tijdens de constructie van podia, afzetting van gebieden, afgezette trottoirs en rondslingerende materialen, hekken of afval. Ook deze klachten komen voornamelijk in de binnenstad voor tijdens stadsbrede evenementen. Het is niet mogelijk om de voorbereidingen van evenementen, met name de opbouw van festivals, zonder geluidsoverlast uit te voeren. De klachten gaan voornamelijk over de tijdstippen waarop er op- en afgebouwd wordt en het geluid wat hiermee geproduceerd wordt.

Hoe vindt u in uw wijk de balans tussen levendigheid en leefbaarheid? (1 = vooral levendigheid, 5 = vooral overlast) 3,5 3 2,5

Overige klachten Verder ontvangt de gemeente de OMWB tijdens evenementen geregeld klachten over omleidingen, parkeeroverlast en stankoverlast. Ook deze klachten probeert de gemeente te voorkomen door verkeersregelaars en duidelijke verkeersborden te plaatsen. Tevens faciliteert de gemeente dialoog met wijkraden en klankbordgroepen voor en na evenementen, om te evalueren hoe de voorbereiding en uitvoering van het evenement voor volgende edities verbeterd kan worden. De afdeling Toezicht & Handhaving in veel gevallen contact op met bewoners die een klacht hebben ingediend.

2 1,5 1 0,5 2,6

3,3

3,1

2,3

2,3

2,5

Gemiddeld

Leijpark

Binnenstad

Reeshof

Piushaven

Overig

0

Naleefgedrag Het team Toezicht en Handhaving controleert niet alleen bij de meest risicovolle evenementen, maar is ook betrokken bij vergaderingen met bewoners, klankbordgroepen en ondernemers om de organisatie rondom evenementen te verbeteren voor volgende edities. Medewerkers nemen ook deel aan wenselijkheids- en adviescommissies. Het team handelt klachten af die tijdens of na evenementen binnenkomen. Daarnaast wordt geïnvesteerd in evaluaties en (voor)overleg met organisatoren om het naleefgedrag te verbeteren. In extreme gevallen van herhaaldelijk slecht naleefgedrag kunnen herstelmaatregelen of sancties worden opgelegd. Over het algemeen hebben organisatoren echter een zeer goed naleefgedrag. Zo zijn er in 2022 slechts enkele overtredingen geconstateerd tijdens evenementen, die allemaal direct zijn opgelost.

Bron: Evenementen in de Wijk , 2023

In hoeverre heeft u wel eens last van de volgende zaken? (1 = geen overlast, 5 = veel overlast) Rommel op straat

20%

Geluidsoverlast

25%

23%

21%

16%

21%

13%

20%

Aantal klachten per wijk 2022 Zuid West Udenhout Spoorpark Reeshof Piushaven Oost Noord Leijpark Binnenstad Berkel-Enschot

Parkeeroverlast

50

100

150

Bron: Afdeling Dienstverlening, Team Vergunningen , 2022

200

250

17%

43%

Verkeersoverlast

36%

Openbaar drokenschap

39% 0%

0

25%

19%

21%

40% 1

2

16%

15%

12%

16% 60%

3

10%

16%

26%

20%

300

12%

4

11% 80%

10% 100%

120%

5

Bron: Evenementen in de Wijk , 2023 13

1.6. Tilburg in relatie tot Nederland Hoe presteert Tilburg als evenementenstad ten opzichte van andere steden in Nederland?

Onderzoeksverantwoording De G50 Evenementen Monitor is een jaarlijks onderzoek uitgevoerd door Respons, waarbij de evenementenportefeuilles van de vijftig grootste gemeenten in Nederland worden onderzocht. Er wordt onder andere gekeken naar het aantal verstrekte subsidies, het totale aanbod, de uitstraling van evenementen op bezoekers buiten de gemeente en het bezoekersaantal. Al deze verschillende factoren worden bij elkaar opgeteld en gewogen aan de hand van de populatie van de stad. Het is belangrijk op te merken dat niet alle evenementen worden meegenomen in het onderzoek vanwege een minimumaantal bezoekers per soort evenement dat vereist is om te worden opgenomen. Dit varieert per type evenement: 1000 voor beurzen, 3000 voor festivals en concerten, 5000 voor jaarmarkten, braderieën, kermissen, parades en sportevenementen. Hierdoor worden voornamelijk B en C evenementen meegeteld. Het daadwerkelijke aantal evenementen in Tilburg is dan ook veel hoger dan wat in de tabel wordt weergegeven in de tabel. De resultaten van 2019 worden voornamelijk gebruikt om een realistisch beeld te vormen, aangezien vele cijfers van 2022 nog niet bekend zijn en om de invloeden van COVID-19 uit te sluiten. Tilburg in relatie tot Nederland

Hoewel de algemene ranking van Tilburg niet uitzonderlijk is, heeft de stad de afgelopen jaren wel vooruitgang geboekt en scoren specifieke evenementen hoog. Zo staat de Tilburgse Kermis op de tweede plaats van de top vijf best bezochte evenementen in 2019. Tilburg is dan ook de enige stad in Brabant die de top 5 van best bezochte evenementen in Nederland heeft behaald. De Tilburgse Kermis is de grootste kermis in de Benelux, met meer dan 200 attracties. Eindhoven Aantal inwoners Aantal evenementen Aantal evenementen per 1.000 inwoners Aantal bezoeken/deelne mers

’s-Hertogenbosch

Tilburg

Bron: G50 Evenement Monitor, 2020

Aantal Evenementen in Noord-Brabant per Stad 2020 120 100

Aantal Evenementen

In de overall ranking van de G50 evenementenmonitor van 2019 staat Tilburg op de 21e plaats, wat twee plaatsen hoger is dan in 2018. Gezien het feit dat Tilburg de zevende stad van Nederland is, zou men verwachten dat Tilburg hoger zou scoren in de algemene ranking. Alkmaar staat op de eerste plaats, gevolgd door Eindhoven en 's-Hertogenbosch. Verder stond Tilburg op de 8e plaats wat betreft het bezoekersaantal per 100.000 inwoners en op de 23e plaats wat betreft de hoogte aan evenementensubsidies per inwoner.

80 60

2019 231.642

2022 238.326

2019 154.205

2022 156.538

2019 217.259

2022 224.459

123

100

135

140

59

69

20

0,53

0,42

0,88

0,89

0,27

0,31

0

40

111

104

53

50

28

23

14

s-Hertogenbosch

Eindhoven

Tilburg

Breda

Bergen op Zoom

Helmond

Roosendaal

Stad in Noord-Brabant 3.849.849

2.968.095

1.943.345

2.263.126

2.003.599

1.979.030

Bron: G50 Evenement Monitor, 2020 Bron: Respons Conceptrapportage , 2023

14

Evenementen per provincie Noord-Brabant

10

Noord-Holland

17

16

16

Zuid-Holland

17

9

9

4

5

8

7

Limburg

4

7

6

5

Groningen

222 3 4

4

Overijssel

22 3

4

Friesland

3 2 4

5 4

15

9

Gelderland

17

10 9 5

17 19

14

19 15

19

11

10 7

4

4 3

Drenthe 1111 3 2 Zeeland 1 2 2 1 3 2

Utrecht

3 4 3 4

Flevoland

4 3 2 3 22 0

4 2

20

40 2015

2016

60 2017

2018

80 2019

100

120

2022

Bron: Respons Deelrapportage Marktanalyse, 2023

15

1.7. Locatie benchmark

De grootste buiten-evenementenlocaties in Nederland

Binnen en buiten evenementenlocaties 160.000

Maximum aantal bezoekers

Onderzoeksverantwoording Respons is een onderzoeks- en adviesbureau gespecialiseerd op het gebied van evenementen, citymarketing en toerisme. Ze verzamelen, analyseren en publiceren informatie over publieksevenementen in Nederland. Respons heeft de gegevens in de tabel over binnen- en buitenevenementen in verschillende steden verstrekt. Het is belangrijk op te merken dat niet alle evenementen worden meegenomen in het onderzoek vanwege een minimumaantal bezoekers per soort evenement dat vereist is om te worden opgenomen. Dit varieert per type evenement: 1000 voor beurzen, 3000 voor festivals en concerten, 5000 voor jaarmarkten, braderieën, kermissen, parades en sportevenementen. Hierdoor worden voornamelijk B en C evenementen meegeteld. Het daadwerkelijke aantal binnen- en buitenevenementen in Tilburg is dan ook veel hoger dan wat in de tabel wordt weergegeven in de tabel.

140.000

140.000

120.000

120.000

100.000

100.000

100.000

80.000

80.000

70.000

70.000

Stadspark Groningen

Strand van Hoek van Holland

60.000 40.000 20.000 0 TT circuit Assen

Benchmark

Circuitpark Zandvoort

Museumplein Strand van Amsterdam Scheveningen

Tilburg heeft weinig grote evenementenlocaties, zowel binnen als buiten. Dit heeft tot gevolg dat er relatief weinig grote evenementen plaatsvinden in Tilburg. De Tilburgse Kermis en carnaval zijn de grootste evenementen in Tilburg en vinden beide plaats in de hele binnenstad, in plaats van op één locatie.

Malieveld

Evenementenlocatie Bron: Respons Conceptrapportage, 2023

De grootste buitenlocaties in Tilburg zijn het Leijpark met een capaciteit van 15.000 bezoekers en het Spoorpark met een capaciteit van 12.000 bezoekers. De enige "echte" evenementenlocatie in Tilburg is het evenemententerrein 't Laar met een capaciteit 5.000 bezoekers. ‘t Laar is momenteel ook de enige evenementenlocatie met een combifunctie. Aangezien er plannen zijn om 't Laar geschikt te maken voor woningbouw, zal het in de toekomst niet meer als evenementenlocatie kunnen dienen. Momenteel probeert de gemeente Tilburg het MOB-complex van de provincie Noord-Brabant te verwerven met als doel er een permanente evenementenlocatie van te maken. De gemeenten Eindhoven en ‘s-Hertogenbosch beschikken over een aantal grote binnen-locaties, die verantwoordelijk voor het hoge aantal evenementen dat binnen plaatsvindt. In Eindhoven betreft dit het Beursgebouw Eindhoven, dat nu bekend is als VIBES Eindhoven, en het Klokgebouw op Strijp-S. In ‘s-Hertogenbosch zijn de Brabanthallen, inclusief MAINStage, de belangrijkste binnen-locaties voor evenementen.

De grootste binnen-evenementenlocaties in Nederland 120.000 100.000

100.000

100.000

Maximum aantal bezoekers

De grootste binnen- en buitenlocaties zijn veruit te vinden in de Randstad regio. Alleen in de top 7 ranking van grootste buitenevenementen locaties staat één locatie in Brabant, namelijk de Brabanthallen. In Noord-Brabant zijn 14 buitenevenementenlocaties met een capaciteit van 30.000 of meer mensen te vinden. Van deze locaties bevinden zich er vier in Eindhoven, twee in Breda en geen enkele in 's-Hertogenbosch of Tilburg. Toch beschikt 's-Hertogenbosch over twee buitenlocaties met een capaciteit van 20.000, namelijk de Parade en de Pettelaarse Schans. De Beekse Bergen in Hilvarenbeek en het evenemententerrein Autotron in Rosmalen behoren ook tot de buiten-evenementenlocaties in Noord-Brabant.

80.000 56.000

60.000

55.000 41.000

40.000

40.000

32.000

20.000

0 Amsterdam RAI

Jaarbeurs Utrecht

Johan Cruijff De Kuip GelreDome ArenA Evenementenlocatie

Brabanthallen

Rotterdam Ahoy

Bron: Respons, 2023 16

Doordat Tilburg niet beschikt over grote binnen-locaties zoals de Brabanthallen of het Klokgebouw, vinden er in Tilburg vergeleken met de rest van Brabant relatief weinig grote binnen-evenementen plaats. In 2019 vonden er twaalf binnenevenementen plaats in Tilburg, terwijl er 58 in Eindhoven en 62 in 's-Hertogenbosch plaatsvonden. Alleen de Koepelhal en de Wagenmakerij in de spoorzone kunnen fungeren als binnen-locatie voor evenementen met maximaal 8.000 bezoekers. In combinatie met het buitenterrein is de Spoorzone geschikt voor festivals met een maximale capaciteit van ongeveer 20.000 bezoekers. Een aantal festivals in de Spoorzone vinden zowel binnen als buiten plaats.

Binnen/buiten 2019

Eindhoven

‘s-Hertogenbosch

Tilburg

Aantal evenementen

Bezoekers

Aantal evenementen

Bezoekers

Aantal evenementen

Bezoekers

Beide

5

873.706

7

180.630

7

85.728

Binnen

58

447.620

62

641.797

12

89.800

Buiten

60

2.528.523

66

1.120.918

40

1.828.071

Totaal

123

3.849.849

135

1.943.345

59

2.003.599

Bron: Respons Conceptrapportage, 2023

Evenementen in Tilburg, 2022

Bron: Evenementenkalender, 2022 17

1.8. Subsidies

Totaal aantal Evenementensubsidies 2015-2022

De verhoudingen van evenementensubsidies 45 40

Over het algemeen is er een stijgende trend te zien in het aantal verstrekte subsidies in Tilburg tussen 2015 en 2019. Echter, als gevolg van de coronapandemie is het aantal subsidies na 2019 tot en met 2022 gedaald. In 2022 zijn er tien subsidies minder verstrekt dan in 2019, voornamelijk als gevolg van minder aanvragen als gevolg van coronamaatregelen en de nasleep van de pandemie. In vergelijking met andere steden in Nederland scoort Tilburg relatief laag op het gebied van subsidies. Volgens het G50-onderzoek stond Tilburg op de 23e plaats voor evenementensubsidies per inwoner, terwijl Eindhoven op de 3e plaats stond, 's-Hertogenbosch op de 6e en Helmond op de 19e plaats.

35

Aantal subisdies

Verleende subsidies

41 32

30 25 20 15

11

5

Verhoudingen:

10

3

4

2015

2016

2017

2018

2019

Eindhoven

€1.947.000

€2.190.540

€ 2.501.686

€2.983.571

€2.846.028

’s-Hertogenbosch

€893.000

€9.045.451

€1.097.810

€1.102.131

€1.513.960

Tilburg

€ 372.000

€479.750

€1.552.520

€844.429

Subsidie per inwoner

2015

2016

2017

Eindhoven

€ 8,72

€ 9,75

’s-Hertogenbosch

€ 5,91

Tilburg

€ 1,76

5 1

1

2017

2018

2019

2020

2021

Student

Sport

2022

Meer Jaren

Cult Imm Erfgoed

Verstrekte en Afgewezen Subsidies 2015-2022 2022

53

16 51

13

2020

50

21

2019

1

2018

0

€871.069

2017

1

2018

2019

2016

0

€ 11,03

€ 13,02

€ 12,29

2015

0

€ 59,66

€ 7,20

€ 7,18

€ 9,82

€ 2,25

€ 7,26

€ 3,92

€ 4,01

Bron: Respons Conceptrapportage , 2023

5 4 1

Bron: Afdeling Economie & Arbeidsmarkt, 2022

Kalenderjaar

2016

10 8

9

5

1

Regulier

2021 2015

5

4

89

Kalenderjaar

De subsidieverhouding tussen de gemeente, provincie en rijk in Tilburg is 5-3-1. In 2019 heeft de gemeente zelf €871.069 aan evenementen gesubsidieerd en is €792.624 gefinancierd door provincie- en rijksfondsen. Andere steden in Brabant hebben verhoudingsgewijs meer cofinanciering, zo is de verhouding tussen de gemeente, provincie en rijk in 'sHertogenbosch 3-3-4.

Evenementensubsidie

4

10 7

0

Hoewel het aantal evenementensubsidies in Tilburg vergelijkbaar is met andere steden, liggen de subsidie bedragen lager dan in andere steden. In 2019 heeft Tilburg €871.069 besteed aan evenementensubsidies, terwijl Eindhoven €2.846.028 heeft besteed en 's-Hertogenbosch €1.513.960. De gemeente Tilburg stelt als voorwaarde dat er een gezonde balans bestaat tussen de ontvangen gemeentelijke subsidie en andere inkomstenbronnen, zoals andere overheidsinstanties en het bedrijfsleven. Bovendien dekt de gemeente naast het toegekende subsidiebedrag alle infrastructurele kosten die komen kijken bij het organiseren van evenementen, zoals verkeersmaatregelen.

19

17

10

29

27

26

0

63 41 23 21 14

10

20

30

40

50

60

70

Aantal Subsidies Sunsidies verstrekt Bron: Afdeling Economie & Arbeidsmarkt, 2022

Subsidies afgewezen 18

2. Kwalitatief onderzoek 2.1. Trends en ontwikkelingen in de evenementen industrie gebaseerd op ‘Deelrapportage Trendanalyse’, Respons.

p.20 – 21

2.2. Bijeenkomst 14-12-2022: Optimalisatie van de samenwerking tussen de gemeente Tilburg, het onderwijs & organisatoren

p.22

2.3. Bijeenkomst 18-01-2023: Topevenementen

p.23 – 24

2.4. Bijeenkomst 25-01-2023: Wijkevenementen, balans & inclusie

p.25 – 26

2.5. Bijeenkomst 15-03-2023: Samenwerking met organisatoren

p.27 – 29

2.5. Samenvatting rapport ‘Verkenning Inclusie & Evenementen: 15 diepte interviews en analyse door Firma Giebels

p.30

2.6. Verwante beleidsterreinen

p.31 – 34

19

2.1. Trends Trends en ontwikkelingen in de evenementenketen

Schaarste aan ruimte

Meerdaagse evenementen

Vanwege de landelijke woningnood en de toenemende aandacht voor natuurbehoud komt er steeds meer druk te staan op evenementenlocaties. Dit zorgt voor een uitdaging bij het vinden van geschikte ruimtes voor organisatoren. Bouwplannen in gebieden zoals de Spoorzone (Koepelhal, Wagenmakerij en de spoorboulevard) en het Laar zorgen ervoor dat verschillende locaties vervallen. De schaarste aan ruimte heeft zowel positieve als negatieve effecten: de druk op de evenementenkalender neemt toe, maar tegelijkertijd stimuleert het ook nieuwe initiatieven, zoals winter-, voor- en naseizoensevenementen, waardoor er meer spreiding van evenementen gedurende het jaar ontstaat. Zo blijkt uit data van de Respons Festival Monitor dat het festival seizoen in de jaren 2017 tot en met 2019 steeds langer wordt en er steeds meer festivals in de wintermaanden plaatsvinden.

De behoefte aan meerdaagse evenementen, met name festivals met een festivalcamping, groeit. Bezoekers ervaren meerdaagse festivals als een minivakantie en hechten er daarom meer waarde aan dan aan eendaagse festivals. Met bijna 30% is de provincie Noord-Brabant de grootste “festival camping”provincie. Tilburg heeft een aantal meerdaagse festivals, zoals Roadburn, Draaimolen en Spoorpark Live. Vooral onder jonge en buitenlandse bezoekers zijn deze meerdaagse evenementen populair. Echter, meerdaagse evenementen zorgen ook voor toenemende overlast, dus het organiseren van zo'n evenement vergt goede afwegingen. Duurzaamheid

Het organiseren van evenementen wordt steeds complexer door de groeiende eisen op het gebied van vergunningen, veiligheid en duurzaamheid. Deze zijn het gevolg van o.a. de druk op openbare ruimtes, milieuoverwegingen en de balans tussen leefbaarheid en levendigheid in de stad. Vooral voor vrijwilligersorganisaties en nieuwe initiatieven is het vergunningsproces hierdoor steeds ingewikkelder. Regels omtrent geluid, veiligheid, stikstof, natuurbescherming en duurzaamheid zijn steeds vaker van toepassing.

Duurzaamheid en circulariteit zijn actuele thema's voor zowel de gemeente als voor organisatoren en bezoekers. Tilburg heeft grote ambities op het gebied van duurzaamheid. Duurzaamheid is voor organisatoren niet iets waarmee ze zich kunnen onderscheiden, maar het is een voorwaarde. Vanaf 2023 moeten alle grote (B en C) en in 2024 alle evenementen werken met duurzame bekers. Daarnaast moeten alle drankverstrekkers in de binnenstad bij het verstrekken van drank vanuit een buitenbar dezelfde duurzame bekers gebruiken tijdens carnaval, Koningsdag/nacht en de kermis. Deze regels zijn ook van toepassing als er geen evenementenvergunning nodig is. Ook zien we steeds meer evenementen met een duurzaam thema, zoals de Groene Oogst, de Groene Voeten Markt en de Groene Voorjaarsmarkt.

Behoefte aan beleving & participatie

Diversiteit en inclusie

De totaalbeleving van bezoekers tijdens evenementen wordt steeds belangrijker voor organisatoren om zich te onderscheiden van soortgelijke evenementen. Bezoekers willen steeds meer participeren tijdens evenementen, bijvoorbeeld door mee te doen aan kooklessen of wedstrijden tijdens foodtruck-festivals. Tijdens sportevenementen willen bezoekers een bredere beleving dan alleen de sportactiviteit, bijvoorbeeld door avontuurlijke elementen toe te voegen zoals een nightrun of een afterparty. Er is vooral een groeiende behoefte aan grote indoor- en outdoor festivals en concerten.

Het waarborgen van diversiteit en inclusie in de organisatie en uitvoering van evenementen is een maatschappelijk urgent thema. Het aantal evenementen gericht op specifieke, vaak kwetsbare doelgroepen neemt toe. Zo wordt bijvoorbeeld in 2023 een Queer Prom georganiseerd. Tevens is de toegankelijkheid van evenementen voor mensen met een beperking, met name rolstoelgebruikers, een belangrijk thema.

Toenemende eisen

Bron: Respons Deelrapportage Trendanalyse, 2022 20

Krappe arbeidsmarkt

E-sport, Gaming & Gamification

De evenementenbranche is een van de hardst geraakte sectoren tijdens de coronapandemie. Vanwege de strenge maatregelen van de afgelopen twee jaar hebben de meeste evenementen niet volledig kunnen plaatsvinden, waardoor veel personeel in andere sectoren is overgestapt. Momenteel kampt de hele evenementensector met personeelstekorten en het vinden van leveranciers. Daarbij neemt het aantal vrijwilligers sterk af, waardoor de organisatiegraad van kleinere evenementen onder druk komt te staan. Data van Respons geeft aan dat slechts een derde van de evenementen genoeg vrijwilligers heeft.

Nederland is sinds 2000 serieus bezig met e-sport, met organisaties zoals Netgamez en The Party en gamecenters zoals The Game Syndicate en The Cybe. BrabantSport ondersteunt de meest talentvolle e-sporters van Brabant op het gebied van diëtetiek, fysiotherapie, krachttraining en mentale training. In Tilburg groeit de populariteit van e-sports. Zo heeft Willem II een eigen e-sports team en Tilburg Universiteit heeft een gerenommeerd e-sportteam genaamd TSEA Link. Tilburg Universiteit was ook de eerste universiteit in Europa met een ruimte speciaal voor e-sports op de campus. Diverse bedrijven en organisaties in Tilburg hebben interesse getoond in het organiseren van gaming toernooien. Organisator Rikke Schrauwen heeft al kleinere esportstoernooien georganiseerd en heeft nu plannen voor een groter toernooi in Poppodium 013, mogelijk met internationale deelnemers en gefocust op Fortnite. Hall of Fame denkt ook aan het organiseren van kleinere e-sportsevenementen en wil de verbinding leggen tussen urban en e-sports.

Prijsstijgingen De algemene prijsstijgingen in Nederland als gevolg van economische en politieke onrust, zoals de corona pandemie en de oorlog in Oekraïne, hebben een grote impact op de evenementenbranche gehad. Data van Respons geven aan dat twee derde van de Nederlandse organisatoren in 2023 de ticketprijzen gaat verhogen. Ook de prijzen van eten en drinken tijdens evenementen worden verhoogd als gevolg van hoge inkoopprijzen. Evenementen lopen risico door de kosten te verhogen, met name minder bezoekers en minder horeca-inkomsten tijdens het evenement. Organisatoren kampen ook met een tekort aan sponsorinkomsten als gevolg van de pandemie, omdat sponsorcontracten voornamelijk eenjarig zijn of gekoppeld zijn aan omzet. Deze financiële factoren bedreigen de bestaanszekerheid van organisatoren.

Bron: Firma Giebels, 2022

Bron: Respons Deelrapportage Trendanalyse, 2022 21

2.2. Samenwerking met het onderwijs Bijeenkomst over de samenwerking tussen de gemeente en het onderwijs Aanleiding Op 14 december 2022 vond een bijeenkomst evenementen plaats om de samenwerking tussen de gemeente en onderwijsinstellingen in de regio te evalueren met studenten en docenten van evenement-gerelateerde studies. Betere samenwerking tussen onderwijsinstellingen en de Gemeente is een van de speerpunten voor het nieuwe beleid. Er is veel kennis in de stad en in de regio, we kunnen nog beter van elkaars denk en- organisatiekracht gebruik maken. Daarbij is het niet alleen van belang om kennis uit te wisselen, maar ook om studenten en docenten van evenementen opleidingen als partners te betrekken in werkzaamheden rondom evenementen(beleid). Door samen te werken en kennis te delen creëren we samen een stad waar alle partijen zowel gedeelde als individuele doelen kunnen bereiken. Hiermee ontstaat een omgeving waar iedereen kan gedijen en waar Tilburgers trots op zijn. Aanbevelingen door expert Greg Richards Tijdens de bijeenkomst sprak Greg Richards over de mogelijke voordelen die ontstaan bij samenwerkingen tussen gemeenten en onderwijsinstellingen. Richards heeft aan meerdere projecten gewerkt voor overheidsinstanties en nationale toerisme organisaties.

Tijdens de presentatie zijn onderwerpen besproken als de impact van COVID-19 op de evenementenbranche, de impact van evenementen op een stad, een samenwerking tussen de BUAS en de gemeente Zandvoort met betrekking tot Formule 1 en onderzoek geleid door studenten tijdens de Redhead Days. Tijdens de bijeenkomst deed Richards de volgende aanbevelingen: 1. 2. 3. 4. 5.

Alle samenwerkingen monitoren om te kunnen meteen in hoeverre de doelstellingen behaald worden. De gemeente zou haar netwerk intensiever moeten delen met studenten en fungeren als een verbindende factor tussen studenten en organisatoren. De gemeente zou praktijkvoorbeelden aan kunnen dragen aan opleidingen om deze klassikaal uit te werken. De gemeente zou opdrachten kunnen formuleren voor studenten, o.a. data verzamelen, “mystery shoppers”, adviezen formuleren, beleidsexperimenten uitvoeren, klankbordgroep vormen etc. Beleidsmedewerkers inzetten voor het begeleiden van stages, scripties en professional doctorate’s.

Hoofdpunten brainstorm

1.

2. 3.

4. 5. 6.

Er is bereidheid om intensiever samen te werken onder studenten en docenten. Een hulpmiddel om verbinding te faciliteren zou erg gewaardeerd worden. Zo bestond er in het verleden een platform genaamd “Event Academy”. Docenten adviseerden de gemeente om een doorstart te overwegen. Buiten stages om zouden specifieke opdrachten gewaardeerd worden, bijvoorbeeld sessies om beleidsvraagstukken te behandelen, of door studenten in te zetten als adviescommissie voor nieuwe, gemeentelijke initiatieven. Studenten ervaren de drempel om met de gemeente in contact te komen als hoog. Het is niet duidelijk hoe en met wie ze contact op moeten nemen. Tevens gaven studenten de gemeente niet als faciliterend te beschouwen, studenten blijken veel afwijzing te ervaren. Een hulplijn, ambassadeur of intermediair zou studenten hierbij helpen. Deelnemers geven aan veel kennis te hebben over trends en ontwikkelingen en zouden dit graag delen met de gemeente. Echter zijn hier momenteel weinig mogelijkheden voor. Bijeenkomsten zoals deze zouden hierbij helpen. Docenten zouden medewerkers van de gemeente graag op locatie ontvangen, bijvoorbeeld voor gastcolleges of workshops. Netwerkmogelijkheden worden zeer op prijs gesteld, niet alleen voor persoonlijke doeleinden maar ook om de drempel naar de gemeente te verlagen.

Hoe kan de verbinding tussen de gemeente, onderwijs en organisatoren versterkt worden? 50 45 40 35 30 25 20 15 10 5 0

10

46

33

12

Regelmatige communicatie per mail

Regelmatige bijeenkomsten

Meeloopdagen

Iets anders

22

2.3. Topevenementen Bijeenkomst over de mogelijkheid voor een topevenement in Tilburg Aanleiding Op 18 januari 2023 vond de bijeenkomst topevenementen plaats in Poppodium 013, Tilburg. Het doel van bijeenkomst was om te sparren over de volgende vragen: 1. Wat zijn topevenementen die passen bij het DNA van Tilburg? 2. Hoe kan de stad profiteren van topevenementen? En 3. Hoe krijgen we Tilburgse evenementen in de landelijk etalage? Tijdens de bijeenkomst zijn twee deskundigen op het gebied van topevenementen uitgenodigd ter inspiratie. Hoofdpunten van expert Johan Moerman • • • •

•

Uit ervaring zijn er drie essentiële zaken nodig om een topevenement te organiseren: 1. Werk met organisatoren & initiatiefnemers vanuit de stad, zij weten wat er leeft; 2. Denk aan de lokale bevolking, niet alleen aan toeristen; 3. Gebruik de eigen stad als onderwerp. Accepteer dat een evenement niet iedereen kan bedienen. Focus op een kern-doelgroep en bouw daaromheen andere activiteiten die andere doelgroepen bereiken. Uit onderzoek blijkt dat het thema het belangrijkste element is van een topevenement, het moet relevant en cultureel interessant zijn en waarde hebben. Een thema moet niet te “eng” zijn of een niche bedienen, echter moet het thema zich wel onderscheiden van andere steden. Partnerships zijn van groot belang. Om breed te kunnen programmeren is het essentieel om dit samen met meerdere programmamakers, ondernemers en organisatoren van de stad aan te pakken. Tevens is het noodzakelijk om wijken bij het evenement te trekken en aan te sluiten bij discussies die daar plaatsvinden. Coördinatie is van groot belang, voornamelijk voor organisatoren. Waar de een te kort schiet, presteert de ander juist uitstekend. Door ervaringen te delen kunnen organisatoren elkaar helpen en van elkaar leren.

Hoofdpunten van expert Ronald Ramakers • • •

• • •

Tijdige organisatie is cruciaal, om een topevenement neer te zetten moet de organisator constant vooruitdenken. Zo is de organisatie van GLOW momenteel de editie voor 2025 aan het plannen. Tijdsbaken is ook belangrijk, men denkt altijd vooruit maar ook het verleden en het heden moet teruggezien worden in het evenement. De kernwaarden van de stad moeten terugkomen in het evenement, zo heeft Eindhoven 3 kernwaarden die GLOW toepast, namelijk: 1. Striking, er moet over gesproken worden en het moet mensen raken; 2. Verbindend, het is belangrijk om verschillende partijen te betrekken. Zo heeft GLOW personeel van ASML gevraagd om met ideeën te komen voor GLOW. Hier is een kunstenaar bij gezet om de ideeën vorm te geven; 3. Toegankelijk, iedereen moet de kunst kunnen begrijpen en deel kunnen nemen, daarom is GLOW ook gratis toegankelijk. Een topevenement kan alleen ontstaan door samen te werken met de stad, hierdoor gaat een evenement leven. De stad is een metropool, het evenement is voor de inwoners van de stad, maar tegelijkertijd moet een topevenement ook de stad aan andere steden profileren waar ze voor staat. De marketingtechnieken in innovaties moeten meegroeien met het evenement. Voor dergelijke vraagstukken is samenwerking met onderwijsinstellingen gunstig, bijvoorbeeld via masterclasses.

23

Hoofdpunten brainstormsessie: •

• • • • • • • • • •

Thema’s die passen bij de stad: textiel, industrie, logistieke HUB, logistiek=verbinding (Tilburg kan beschouwd worden als een ‘hub’, omdat er allerlei hoogwaardige niches samenkomen, hierdoor straalt Tilburg ook verbinding uit), ook op evenementen toepassen, kermis/ volks, absurdisme, makers-stad, historie: herdgang, studentenstad, gezellige positieve stad, tegendraads, creatief; De kermis is het meest bekende evenement in Tilburg, hier mogen we trotser op zijn. De kermis zou mogelijk een volkse feestweek kunnen worden, zoals de Nijmeegse vierdaagse en de Gentse feestweek. Er zijn in Tilburg meerdere evenementen die de potentie hebben om tot een topevenement uit te groeien, bijvoorbeeld Kaapstad of de Tilburgse kermis. Hier moeten wel financiële middelen beschikbaar voor worden gesteld. Het zou mooi zijn om meer samenwerking tussen de verschillende evenementen te zien, bijvoorbeeld een samenwerking tussen Kaapstad, Circolo en LunaLunaLuna. Tilburg heeft sterke niche evenementen, zoals Roadburn en Draaimolen. Topevenementen en wijkevenementen moeten elkaar versterken: ga de wijken in, kijk naar de diversiteit van de bevolking. Er is momenteel niet voldoende coördinatie in de landelijke etalage, hier zou Citymarketing en rol in kunnen vervullen, bijvoorbeeld door middel van landelijke campagnes, professionalisering van de persbenadering en gerichte online promotie.

Vroeger hadden we veel meer gezamenlijke marketing en affiches, ook gewoon in Tilburg zelf: wat is er te doen deze zomer? Met veel banieren en posters. In Tilburg worden vele grotere evenementen, o.a. Hap Stap en Festival van het Levenslied, gedragen door ondernemers van de stad, hier zijn we trots op. De samenwerking met de gemeente verloopt soms moeizaam. Het zou helpen om vaker samen te komen en directer afspraken te maken. Er is veel jong talent in Tilburg, hier moeten we meer gebruik van maken. Het schema dat Rotterdam hanteert m.b.t. coördinatie en regie is erg inzichtelijk, hier zou Tilburg ook van kunnen profiteren. 24

2.4. Wijkevenementen Bijeenkomst over wijkevenementen, balans en inclusie Aanleiding Op 25 januari 2023 vond de bijeenkomst Wijken, Inclusie en Balans plaats in het Stadhuis, Tilburg. Het doel van de bijeenkomst was om te sparren over de volgende vragen: 1. Wat is ervoor nodig om het aanbod van evenementen in de wijken te optimaliseren? Hoe kunnen we hierin samenwerken en wat kunnen we daar als gemeente aan bijdragen? 2. Hoe zorgen we ervoor dat evenementen inclusiever worden? Wat kan de gemeente hierin betekenen en wat kunnen organisatoren hieraan bijdragen? 3. Hoe kunnen we de balans tussen leefbaarheid en levendigheid op evenementenlocaties in de stad optimaliseren? Hoofdpunten expert Aminanta Minte Aminanta Minte is een expert op het gebied van inclusieve evenementen en de oprichter van Alien Mag, een online platform over girlpower en zelfacceptatie. Via Alien Mag worden verhalen gedeeld om doelgroepen te bereiken en te verbinden, bijvoorbeeld vrouwen met een beperking of een migratieachtergrond. Alien Mag werkt ook samen met diverse kunst en culturele instellingen zoals de Pont. Tijdens de presentatie gaf Minte de volgende tips: • • • •

Inclusie gaat niet om hoeveel verschillende achtergronden er tijdens het evenement aanwezig zijn, maar over wie mee mag doen en wie bevoegd is om beslissingen te nemen. Het is dus niet genoeg om alleen bepaalde doelgroepen te bereiken, de groepen moeten betrokken zijn bij de organisatie. Iedereen willen bereiken met een evenement is onrealistisch, er moet vooraf goed nagedacht worden over wie de organisatie wil bereiken. Toegankelijkheid betreft praktische zaken, bijvoorbeeld invalidetoiletten of bereikbaarheid met het OV. Echter heeft toegankelijkheid ook te maken met herkenbaarheid. Het publiek moet zich kunnen herkennen in het evenement, bijvoorbeeld in de muziek of de sprekers. Inclusieve communicatie over het evenement naar de buitenwereld is cruciaal. Geef bijvoorbeeld aan hoe invalide mensen het terrein kunnen bereiken en nodig bepaalde doelgroepen expliciet uit.

Optimalisatie van het aanbod in wijken hoofdpunten • • • • • • • • •

Er is een gemis aan activiteiten/huiskamers, kleinere evenementen zouden vaker voor mogen komen. Betrek mensen in de buurt bij de organisatie. Een stimuleringsregeling (bijv. tijdens de corona periode) voor kleine evenementen zou er altijd moeten zijn: makkelijk in te vullen, kort van tevoren aan te vragen en een snelle afhandeling. Dit heeft tijdens de corona periode geleid tot diverse, mooi activiteiten. Een vereenvoudigde aanvraag en vergunningprocedure, momenteel is het een moeizaam en verwarrend proces. Ook worden de vergunning vaak pas één week voor het evenement verleend, dit is voor de organisatie erg frustrerend. De werkwijze tijdens de coronaperiode werd positief ervaren, mogelijk deze aanpak terughalen. Ondersteuning bij het bedenken van evenementen in buurten/wijken Duidelijke richtlijnen op de website over wat wel en niet mag en een inspiratiegids/overzicht met do’s en don’ts tijdens het organiseren van een evenement. Het is lastig om aan vrijwilligers te komen, terwijl ze erg belangrijk zijn tijdens evenementen. Hier moet een betere oproep op komen. Een overzicht op wijkniveau met alle opkomende evenementen, zo kan er ook getoetst hoeveel doelgroepen er bereikt worden met het aanbod. Tussencategorie: momenteel moet er voor kleine evenementen die weinig overlast veroorzaken een geluidsdag ingezet worden en is er een vergunningplicht.

Met een tussencategorie worden kleinschalige wijkevenementen meer mogelijk gemaakt.

25

Inclusie en diversiteit hoofdpunten: • • • • • •

Het totale aanbod van evenementen in Tilburg bepaalt of Tilburg inclusieve evenementen heeft (niet per evenement). Inclusie is in de praktijk niet gemakkelijk om toe te passen, de grenzen van buurten en gemeenschappen worden niet snel overschreden. Het is niet alleen belangrijk om te investeren in een divers publiek, maar ook diversiteit van organisatoren. Bijvoorbeeld door trekkers vanuit bepaalde doelgroepen aan elkaar koppelen tijdens de organisatie van evenementen. Een openbare checklist en voorbeeldlijst met richtlijnen om inclusiviteit te waarborgen zou erg behulpzaam zijn. Informatie over het evenement in verschillende talen publiceren. Dialoog faciliteren met de minderheid en specifieke doelgroepen aanspreken. Het is belangrijk om de mensen die je wilt betrekken, ook leert kennen.

Leefbaarheid vs. Levendigheid hoofdpunten: •

• • • • • •

Er zijn in meerdere wijken niet genoeg locaties en geluidsdagen. Zo heeft Berkel-Enschot maar één evenementenlocatie waar slechts drie dagen geluid geproduceerd mag worden. Voor de grootte (en groei) van het dorp is dit erg weinig. Er zijn zorgen over geluidsoverlast en drukte, dit moet vaker geadresseerd worden. Het is voor bewoners belangrijk om zich gehoord te voelen en dat er serieus en zorgvuldig met klachten om wordt gegaan. Bewoners goed en tijdig op de hoogte stellen m.b.t. aankomende evenementen en achteraf evalueren met de wijk. Betere handhaving op het gebied van maximale geluidsnormen, decibel platfonds en rustweekenden. Betere verspreiding van evenementen, zowel per soort, tijd en geografisch. Voor bewoners is er vaak een opsomming van overlast. Zij hebben bijvoorbeeld wekenlang overlast van werkzaamheden gevolgd door het daadwerkelijke evenement. In de planning moet er beter rekening gehouden worden met overlast tijdens de op- en afbouw van evenementen. Eindtijd van evenementen spreiden om bezoekers geleidelijk het terrein te laten verlaten.

26

2.5. Samenwerking met organisatoren Bijeenkomst over de samenwerking tussen de gemeente en organisatoren Aanleiding Op 15 maart 2023 vond de bijeenkomst over de samenwerking tussen de gemeente en organisatoren plaats. Het doel van de bijeenkomst was om input op te halen voor het nieuwe evenementenbeleid 2023-2026. Tijdens de bijeenkomst zijn verschillende zaken rondom het evenementenbeleid aan bod gekomen, waaronder de ervaringen van organisatoren over de samenwerking met de gemeente, het vergunningentraject, de regelgeving, het subsidieproces en de communicatie- en informatievoorzieningen. Subsidies en marketing 1. Subsidieregeling: Momenteel is het slechts één keer per jaar, in augustus, mogelijk om subsidie aan te vragen. Organisatoren hebben aangegeven het zinvol te vinden om meerdere aanvraagmomenten per jaar te hanteren om organisatie en flexibiliteit te bevorderen. Bovendien is augustus niet een gunstige maand omdat veel organisatoren, vooral vrijwilligers, in die maand op vakantie zijn. De subsidieregeling wordt door velen als ingewikkeld ervaren, voornamelijk door organisatoren van kleine evenementen. Zij stellen voor een eenvoudigere regeling te creëren voor evenementen met lagere bedragen. Meerjarige subsidies worden daarentegen positief beoordeeld.

Meerjarige subsidies versterken het wederzijdse vertrouwen en geven organisatoren de mogelijkheid om gemakkelijker andere sponsors te vinden en afspraken te maken met leveranciers. 2. Budget: Veel organisatoren vinden de subsidies ontoereikend. Dit heeft met name te maken met de stijgende kosten, zoals gas- en energieprijzen. De subsidiebedragen zijn niet aan deze stijgingen aangepast, waardoor organisatoren in financiële moeilijkheden komen. Daarnaast moeten organisatoren steeds meer investeren in uitgebreide marketing- en duurzaamheidsplannen, maar er vindt geen indexatie plaats. Bovendien blijkt dat er onvoldoende sprake is van een integrale aanpak, omdat er soms extra eisen worden gesteld aan organisatoren nadat het subsidiebedrag is verleend, wat leidt tot extra kosten die niet gedekt worden door de subsidie. 3. Ondersteuning: Hoewel het contact met de gemeente met betrekking tot subsidies over het algemeen als goed wordt ervaren, hebben onervaren organisatoren behoefte aan betere begeleiding. Zij weten vaak niet waarom sommige evenementen wel subsidie krijgen en andere niet, en ze hebben onvoldoende gelegenheid om uit te leggen waarom hun evenement subsidiabel is.

Verder blijkt er behoefte te zijn aan ondersteuning bij verschillende onderdelen van het subsidietraject, zoals het opstellen van de begroting, de interpretatie van de subsidiecriteria en duidelijkheid over wanneer er aanspraak gemaakt kan worden op subsidie. Een handleiding waarin de verschillende stappen die voorkomen in het aanvragen van evenementensubsidies zou verhelderend zijn. 4. Marketing: Organisatoren zijn erg positief over ontwikkelingen op het gebied van marketing, zoals de lancering van een kermisapp in 2022, waarmee bezoekers kunnen zien wat er op verschillende plekken te doen is. Toch is er nog ruimte voor verbetering op dit gebied. Veel organisatoren vinden de rol van Marketing Tilburg en de aangeboden mogelijkheden onduidelijk en enigszins teleurstellend. Organisatoren krijgen de indruk dat er vooral aandacht wordt besteed aan culturele evenementen en andere categorieën minder medewerking krijgen. Daarnaast vinden organisatoren dat Tilburgse evenementen beter zichtbaar moeten zijn, bijvoorbeeld door middel van posters of banieren. Een centrale marketingaanpak wenselijk, bijvoorbeeld door de terugkeer van evenementen als Tilburg Trakteert, waar veel organisatoren enthousiast over zijn.

27

Evenementenkalender en vergunningen 1. Onzekerheid Momenteel worden vergunningen vaak laat verleend, soms slechts enkele dagen voor het evenement plaatsvindt. Dit brengt veel risico’s en onzekerheid met zich mee, bijvoorbeeld voor de inkoop van benodigdheden en onzekerheden rondom natuur- en milieukwesties. Organisatoren verzoeken daarom de gemeente om de onzekerheidsfactor te verminderen door betere informatievoorzieningen over nieuwe eisen. Organisatoren geven ook aan behoefte te hebben aan een overzicht met complete informatie en duidelijke gebruiksvoorwaarden per locatie, zoals een overzichtsplattegrond met de beste opstelling en informatie over opstallen en geluidsbronnen. 2. Vergunningsproces Er is ook de suggestie gedaan om het vergunningsproces te vereenvoudigen, vooral voor kleinere evenementen. De procedure voor de vergunningsaanvraag is de afgelopen jaren ingewikkelder geworden, wat sommige organisatoren van nieuwe of kleine evenementen afschrikt. Het leveren van een duidelijke overzichtsplattegrond met informatie over bouwsels en gebruiksvoorwaarden is tijdrovend en kostbaar, vooral voor vrijwilligers. Daarom zouden voorcontroles op bepaalde objecten organisatoren helpen om alle vereiste maatregelen te nemen voor het verkrijgen van de vergunning. Organisatoren opperen ook om onderscheid te maken tussen commerciële evenementen en buurtgerichte evenementen.

Ook zou het vereenvoudigen van de aanvraagprocedure en een vast aanspreekpunt organisatoren helpen om onzekerheid te verminderen. Ten slotte verzoeken organisatoren meerjarentoestemming met betrekking tot evenementenvergunning om beter te kunnen plannen. Organisatoren zouden de gegevens van voorgaande jaren gebruiken als het evenement hetzelfde is als de eerdere edities. 3. Begeleiding Over het algemeen zijn de organisatoren tevreden over het contact met en de bereidheid van de medewerkers van de gemeente tijdens het vergunningsproces. Na het vooroverleg zijn de organisatoren op de hoogte van de mogelijke ruimtelijke maatregelen, waardoor ze de vergunningsaanvraag volledig kunnen invullen. Echter hebben vooral vrijwillige organisatoren behoefte aan meer begeleiding, met name in de eerste fase waarbij gegevens moeten worden verstrekt, en in de laatste fase waarbij organisatoren enkele weken voor het evenement onder druk komen te staan. Organisatoren willen graag vooraf duidelijkheid over wat er van hen wordt verwacht om te voorkomen dat er op het laatste moment aanvullende gegevens moeten worden verstrekt of constructies worden afgekeurd. Bovendien hebben organisatoren behoefte aan ondersteuning op het gebied van technische en bouwkundige aspecten van de vergunningen, zoals tenten en ballast.