OVT zienswijzen_samengevoegd_geanonimiseerd.pdf - OVT zienswijzen_samengevoegd_geanonimiseerd

Zienswijzen Omgevingsvisie Teylingen Zienswijze 1

TenneT Postbus 718, 6800 AS Arnhem, Nederland

DATUM

Aangetekend

ONZE REFERENTIE

Gemeente Teylingen Tav. de gemeenteraad Postbus 149 2215 ZJ VOORHOUT

BEHANDELD DOOR

BETREFT

TELEFOON DIRECT E-MAIL AANTAL BLJLAGEN

4 juli 2024

ruimtelijkeplannentennet.eu 1

Zienswijze Omgevingsvisie gemeente Teylingen

Geachte heer, mevrouw, Onlangs is bekend gemaakt dat de Omgevingsvisie Teylingen ter inzage ligt. Van de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen maakt TenneT TSO BV. (hierna: TenneT) bij deze graag gebruik. Binnen uw gemeente bevinden zich diverse hoogspanningsverbindingen en hoogspanningsstations (110 kV en hoger) die onderdeel uitmaken van het landelijk hoogspanningsnet en die in beheer en eigendom zijn van TenneT. Voor uw informatie is eventueel een DWG/SHP/PNG bestand op te vragen via mail bij ruimtelijkeplannentennet.eu.

,t.,t,ø 1 i

50KV

(*

5;

?*.'

O.5t5...I ik'

Algemeen over TenneT Bij de Elektriciteitswet 1998 (de "E-wet") is TenneT aangewezen als beheerder van het landelijk hoogspanningsnet, welke aangeduid is als vitale infrastructuur. Zij is daarmee verantwoordelijk voor een

renne

DATUM ONZE REFERENTIE PAGINA

TenneT TSO B.V. 4 juli 2024 BSP0034057 2 van 4

ongestoorde werking van dit net om daarmee de levering van elektriciteit zo goed mogelijk te kunnen garanderen. In dat kader is het optimaal beheren, onderhouden en veiligstellen van nieuw te realiseren en gerealiseerde assets ten behoeve van een ongestoorde ligging en aanwezigheid daarvan gedurende de gehele levensfase een zeer belangrijke kerntaak van TenneT. Uitgangspunt daarbij is dat deze vitale infrastructuur een gepaste bescherming verkrijgt en behoudt in ruimtelijke plannen en besluiten die worden op- en vastgesteld voor zowel de onder- als bovengrond. Dit alles met als doel deze infrastructuur niet te verstoren en deze op een effectieve en efficiënte manier in stand te kunnen houden en beheren. Het bovenstaande brengt met zich mee dat TenneT u verzoekt om op een passende wijze rekening te (blijven) houden met de aanwezigheid van deze bestaande vitale infrastructuur in uw gemeente en eventuele doorwerking naar een Omgevingsplan. Door de aanwezigheid van de verschillende hoogspanningsverbindingen en/of hoogspanningsstations vormt TenneT namelijk één van de ruimtevragers en belanghebbenden binnen uw gemeente. Deze bestaande assets wensen wij op een juiste manier planologisch te borgen en te behouden ten behoeve van de leveringszekerheid.

Verbeelding De ruimtelijke functie van de hoogspanningsinfrastructuur van TenneT is niet doorvertaald op de verbeelding van de Omgevingsvisie. Met name bij de relatief grootschalige hoogspanningsinfrastructuur kan het waardevol zijn het bestaande en eventueel toekomstige ruimtebeslag op te nemen. TenneT verzoekt toevoeging van deze functie op de verbeelding te overwegen, zodat een zorgvuldige belangenafweging kan worden gemaakt. Energietransitie De komende decennia gaat de energievoorziening in Nederland fors veranderen. Een stabiel en toekomstbestendig elektriciteitsnetwerk wordt nog meer noodzakelijk vanwege de afnemende beschikbaarheid van fossiele brandstoffen en de opkomst van nieuwe energiebronnen. Met het oog op de energietransitie kunnen er de komende jaren diverse nutuitbreidingen/wijzigingen gaan plaatsvinden. Eveneens vanwege de klimaatadaptatie zullen er wellicht aanpassingen aan het net noodzakelijk zijn. Hiervoor is ruimte nodig. In het Investeringsplan (lP) 2022-2031 van TenneT staan de toekomstige ontwikkelingen opgenomen voor Nederland. Het IP is via onderstaande link in te zien en/of te downloaden. https://www.tennet.eu/nl/bedrijf/ublicaties/investeringsplannen/ Om toekomstige ontwikkelingen zo snel mogelijk uit te kunnen voeren, is het gewenst om dit ruimtebeslag op te nemen c.q. te vermelden in uw visie.

4

-i-

eF1F1 1

DATUM ONZE REFERENTIE PAGINA

TenneT TSO BV. 4juli 2024 BSP0034057 3 van 4

Omgevingsvisie gemeente Teylingen Na het doornemen van uw visie, willen we graag aanvullende aandacht vragen voor de volgende ontwikkelingen die plaatsvinden ter plaatse of in de nabijheid van de hoogspanningsinfrastructuur van TenneT. Zonneparken In uw visie staat niet expliciet vermeld dat zonneparken worden ontwikkeld in de nabijheid van de hoogspanningsverbinding, maar indien dit zal gebeuren adviseert TenneT om tijdig contact op te nemen. Door vooraf ontwikkelplannen te bespreken, kan worden beoordeeld of de verwezenlijking ervan mogelijk is. Dit is mede afhankelijk van de afstand tussen de hoogspanningsverbindingen van TenneT en het te realiseren zonnepark en de aansluitmogelijkheid op het net. Kleinschalicie windturbines Het staat niet expliciet vermeld, maar indien de gemeente kleinschalige windturbines wil gaan toestaan in het buitengebied, verzoeken wij om een beperkingengebied op te nemen ten opzichte van de aan te houden afstand tot een bovengrondse hoogspanningsverbinding. Zie voor een verdere uitleg de toegevoegde bijlage. Windturbines Wanneer windturbines in de nabijheid van een hoogspanningsverbinding mogelijk worden gemaakt, verzoeken wij u om bij de aan te houden afstand rekening te houden met het Handboek Risicozonering Windturbines.

TenneT acht het risico van windturbines op haar hoogspanningsinfrastructuur aanvaardbaar wanneer wordt voldaan aan de afstanden zoals die vermeld staan in het handboek Risicozonering Windturbines (opgesteld in opdracht van Rijksdienst voor Ondernemend Nederland). Wij adviseren daarom minimaal deze afstanden aan te houden. Toegevoegde bijlage Voor uw informatie zijn in de toegevoegde bijlage situaties aangegeven die de leveringszekerheid en veiligheid (nadelig) van bestaande infra kunnen beïnvloeden en daardoor uitval kunnen veroorzaken. Grootschalig falen van het landelijk hoogspanningsnet kan leiden tot maatschappelijke ontwrichting. Aan het voorkomen daarvan draagt een goede publiekrechtelijke bescherming bij. Bij deze het verzoek om ontwikkelingen die mogelijk de betrouwbaarheid en veiligheid van het functioneren kunnen schaden, vooraf af te stemmen met TenneT en pas toe te staan na een positief verkregen schriftelijk advies van TenneT. Eveneens verzoeken we om de toe te passen werkwijze (bijvoorbeeld voor kleinschalige windturbines, BRZO bedrijven) op te nemen in uw handboek. Vooroverlegpartner Bij toekomstige plannen of beleidsdocumenten die keuzes omvatten die relevant zijn voor het landelijke hoogspanningsnet, zouden wij het prettig vinden om deel te nemen aan het vooroverleg.

Op deze manier worden wij vroegtijdig bij plannen betrokken wat maakt dat wij ook tijdig kunnen beoordelen of de veiligheid en leveringszekerheid van onze hoogspanningsverbindingen in het geding komen en of de plannen (technisch) uitvoerbaar zijn. De plannen of documenten kunnen gestuurd worden naar ruimtelijkeplannen@tennet.eu. Hierbij tevens het

renne

DATUM ONZE REFERENTIE PAGINA

TenneT TSO BV. 4 juli 2024 BSP0034057 4 van 4

verzoek om dit e-mailadres binnen uw gemeente op te nemen. Eveneens kan via hetzelfde emailadres een overleg worden aangevraagd of vragen worden gesteld.

Heeft u nog vragen? Heeft u vragen over de inhoud van deze brief, dan kunt u contact opnemen via onderstaande gegevens. Eventuele correspondentie (met vermelding van onze referentie) kunt u eveneens aan deze persoon richten. Uw reactie, graag onder vermelding van ons kenmerk, zie ik met belangstelling tegemoet.

Met vriendelijke groet, TenneT TSO .V.

TenneT faking power furt

BIJLAGE 1

Windturbines Wanneer windturbines in de buurt van een hoogspanningsverbinding worden opgericht, dan verzoeken wij u om bij het aanwijzen van gebieden hiervoor rekening te houden met het Handboek Risico Zonering Windturbines. TenneT acht het risico van windturbines op hun infrastructuur aanvaardbaar wanneer wordt voldaan aan de afstanden zoals vermeld in het handboek. Indien niet kan worden voldaan aan deze afstanden, adviseren wij om contact op te nemen met ruimtelijke plannen, te bereiken via mail ruimteliikeplannen@tennet.eu.

Voorwaarden voor kleinschalige windturbines opnemen Wij verzoeken uw medewerking bij het toestaan van locaties voor kleinschalige windturbines (tot 15 meter) dat rekening wordt gehouden met een werpafstand van 2x nominaal toerental. Deze afstand dient aangehouden te worden ten opzichte van een bovengrondse hoogspanningsverbinding of een hoogspanningsstation. Met betrekking tot ondergrondse hoogspanningsverbindingen dïent een minimale afstand van 25 meter vanaf de buitenste kabel te worden aangehouden. Naar aanleiding van jurisprudentie door de Raad van State is in de uitspraak o.a. bepaald dat regels moeten worden gesteld om daarmee de kans op falen van de windturbine en daarmee een risico op onderbreking van de energielevering te voorkomen. Dit dient te worden geborgd in de regels van een bestemmingsplan en/of een (omgevings)vergunning. Vandaar dat wij graag een uitzondering opgenomen willen hebben dat hierop getoetst wordt door het bevoegd gezag, door een aanpassing van de beleidsregels.

Vogelweidegebieden Wij willen u erop attenderen dat bij het aanwijzen van vogelweidegebieden een grote kans is op stijging van draadslachtoffers en het onderhoud van de hoogspanningsverbindingen wordt bemoeilijkt. TenneT is hier geen voorstander van en vragen derhalve uw medewerking om bij het aanwijzen van deze gebieden rekening te houden met de hoogspanningsverbinding(en).

Zonnepanelen In toenemende mate worden zonneparken gerealiseerd. Wanneer een zonnepark binnen de belemmerde strook van een hoogspanningsverbinding zou worden gerealiseerd, is het noodzakelijk dat TenneT de plannen kan toetsen of een realisatie van een park ook technisch uitvoerbaar, danwel toelaatbaar is. Op het kabelbed van een ondergrondse verbinding is een zonnepark niet toegestaan. Wij verzoeken om hier rekening mee te houden bij het aanwijzen van gebieden waar zonnepanelen worden toegestaan en dat vooraf overleg met ons wordt gehouden.

Waterretentiegebieden Wij verzoeken medewerking om bij het aanwijzen van een waterretentiegebied rekening te houden met onze hoogspanningsverbindingen en af te stemmen met TenneT. Wanneer de ondergrond van masten en/of een kabel wijzigt, kan dit gevolgen hebben voor de leveringszekerheid en veiligheid van een hoogspanningsverbinding. Voor een bovengrondse verbinding kan er bijvoorbeeld instabiliteit ontstaan voor de masten door de vernatting van de bodem en hierop zijn de masten niet berekend ten tijde van aanleg.

C2 - Internal Information

TenneT I III.P

:king power further

Ondergrondse hoogspanningskabels en masten van bovengrondse verbindingen moeten altijd bereikbaar zijn en blijven voor onderhoud en calamiteiten en als een gebied onder water komt te staan is dit niet het geval. Dit kan gevaarlijke situaties veroorzaken en belemmert TenneT in het beheer van de hoogspanningsverbindingen. Bij het eventueel aanleggen van dijken en/of taluds (om het retentiegebied heen) dient er ook rekening te worden gehouden met hoogspanningsverbindingen in verband met wijzigende zetting van de grond, welke van invloed kan zijn op het niet goed (meer) functioneren van een leiding of mast. Ten tijde van de aanleg van een kabel of mast is dit berekend op de grondzetting.

Versterken/verhogen waterkeringen Indien er waterkeringen worden versterktlverhoogd binnen de belemmerde strook van een hoogspanningsverbinding, dan verzoeken wij u om vooraf overleg met TenneT te plegen. Reden hiervoor is dat wij aan veiligheidsnormeringen moeten voldoen qua afstand tussen de ondergrond tot aan de draden van een hoogspanningsverbinding. Op deze manier kunnen wij toetsen of wij nog aan de normen voldoen of dat er wellicht een reconstructie van de hoogspanningsverbinding noodzakelijk is.

Natuurgebieden/Groen/NNN Bij de ontwikkeling en/of aanwijzing van een natuurgebied (groen) verzoeken wij ook rekening te houden met de hoogspanningsverbindingen. Binnen de belemmerde strook van een bovengrondse hoogspanningsverbinding mogen geen hoogopgaande beplanting of bomen worden aangebracht en/of verwijderd. Binnen de belemmerde strook van een ondergrondse kabel mogen geen diepwortelende struiken of bomen worden aangebracht en/of verwijderd. Ook dit heeft te maken met de leveringszekerheid, de bereikbaarheid en de veiligheid van de omgeving. Wanneer bomen te hoog worden kunnen ze overslag veroorzaken en wanneer ze te diep wortelen kunnen ze rondom een kabel gaan wortelen. TenneT streeft naar een duurzame inrichting binnen de belemmerde strook door bijvoorbeeld heide en/of andere laagblijvende beplanting toe te staan.

Externe Veiligheid Omdat assets van TenneT niet vallen onder de werkingssfeer van de wetgeving inzake externe veiligheid is er geen onderzoek nodig voor het aspect externe veiligheid bij realisatie van hoogspanningsstations en verbindingen van TenneT. Dit wordt ondersteund doordat in onderzoek van TNO in 2010 is geconstateerd dat de omgeving van TenneT geen zodanige risicos ondervindt als gevolg van hoogspanningsstations. Dit omdat de effecten van de activiteiten op de stations nagenoeg altijd binnen de inrichtingsgrens van een station blijven. Het treffen van maatregelen (en het instellen van een onderzoek hiernaar) is dan ook in principe niet noodzakelijk. Er dient wel rekening te worden gehouden met de invloed van het falen van masten op de omgeving. Deze omgeving kan zijn een andere bovengrondse hoogspanningsverbinding of bijvoorbeeld een Buisleiding. De masten kunnen dan een risicoverhogend object zijn. In dat geval is bijna altijd onderzoek nodig naar de mate waarin dit het geval is alsook naar wat het risico dan zou kunnen zijn.

C2 - Internal Information

TenneT aking power further

Aanvraag omgevingsvergunningen Bij de aanvraag van een omgevingsvergunning willen we u adviseren om de initiatiefnemers, vooraf aan de verlening, een gesprek aan te laten gaan met TenneT. Op deze manier kan TenneT voorwaarden stellen voor de uit te voeren (bouw)werken en toetsen of de plannen (technisch) realiseerbaar en toelaatbaar zijn. Eventuele wijzigingen kunnen dan worden verwerkt in de tekening en dan kan het bevoegd gezag een omgevingsvergunning verlenen aan de hand van de juiste tekeningen. Overigens is een bevoegd gezag verplicht om advies in te winnen bij de netbeheerder volgens de regels van een bestemmingsplan voordat een omgevingsvergunning kan worden verleend. Vergunningvrije activiteiten Onder de toekomstige Omgevingswet heeft een bevoegd gezag meer zeggenschap over wat wel of niet is toegestaan binnen de gronden van een gemeente. Eveneens mag zij aan gaan geven wat wel/niet vergunningsvrij mag worden gebouwd. Zoals hiervoor al aangegeven brengt de aanwezigheid van onze assets beperkingen met zich mee. Voor het toestaan van vergunningvrije activiteiten is het aan te bevelen om hier een uitzondering te maken in gebieden waar zich de belemmerde strook van een hoogspanningsverbinding bevindt. Bijvoorbeeld het vergunningvrij toestaan van een uitbreiding van een schuur binnen de belemmerde strook kan risico's met zich meebrengen.

Ten eerste in verband met de veiligheidsnorm waar TenneT aan moet voldoen. Dat is de afstand tussen de draden en de ondergrond. Indien dit niet (meer) voldoende is, dan is de veiligheid van de omgeving niet meer gegarandeerd. Ten tweede kan dit gevaarlijke situaties tot stand brengen voor personen die zich binnen de belemmerde strook begeven met hoge(re) werktuigen en ten derde is de ongestoorde werking van het hoogspanningsnet dan niet meer gegarandeerd. De Ieveringszekerheid is een wettelijke taak van TenneT en die nemen wij heel serieus. Grootschalig falen van het landelijk hoogspanningsnet kan leiden tot maatschappelijke ontwrichting. We zijn daarom benieuwd welke afwegingen de gemeente heeft of worden gemaakt bij het toestaan van vergunningvrij bouwen, indien dit binnen de belemmerde strook van een hoogspanningsverbinding is en willen u verzoeken om hiervoor een beperkingengebied op te nemen in het omgevingsplan. Eveneens voor het (vergunningvrij) plaatsen van kleinschalige windturbines dient een acceptabele afstand ten opzichte van bovengrondse- en ondergrondse hoogspanningsverbindingen te worden aangehouden zoals hiervoor vermeld. Ontwikkeling bedrijventerrein Bij de ontwikkeling van een bedrijventerrein verzoeken we om een uitsluiting van BAZO bedrijven in de directe nabijheid van hoogspanningsinfrastructuur.

Als gevolg van de aanwezigheid van gevaarlijke stoffen kan brand- of explosiegevaar aan de orde zijn. Dat kan de ongestoorde ligging of aanwezigheid van assets nadelig beïnvloeden. Voor TenneT geldt dat vooral BRZO (Besluit Risico Zware Ongevallen)-bedrijven met

C2 - Internal Information

TenneT Taking pcwr

rbr

explosiegevoelige stoffen en/of brandbare materialen in de directe omgeving van invloed kunnen zijn op de leveringszekerheid.

Wijzigen bestemming Het wijzigen van een bestemming kan nadelige gevolgen hebben voor een hoogspanningsverbinding. Er dient door ons getoetst te worden of wij nog voldoen aan de NEN veiligheidsnorm. Voor de meeste bestemmingen zijn verschillende afstanden geldig. Zo is de afstand van de bestemming "verkeer" anders dan de afstand van de bestemming "agrarisch" of bijvoorbeeld "industrieterrein". Het advies is dan ook om altijd afstemming met TenneT te hebben over gewenste ontwikkelingen. We zullen graag de bovenstaande punten toelichten in een overleg. Voor een afspraak kunt u een mail sturen naar ruimtelijkeplannen @tennet.eu. Uiteraard kunt u ook van hetzelfde mailadres gebruik maken voor vragen.

C2 - Internal Information

TenneT Postbus 718, 6800 AS Arnhem

elzesoer:

Tennet TSO - 24 uur

titrechtseWeg 310 Gebouw MOl

1 van 1 9:00 en 18:00

Cycicofi

6812 AR Arnhem NL

De gemeenteraad Gemeente Teylingen Postbus 149 221 5 ZJ Voorhout

_

Nl

\ I\ IIIIII II

FKSO7TODITRV2

[]

II flIIUl

8 z

0 0

8 0

Zienswijze 2

L1CUMELA Brancheorganisatie voor groen, grond en infra

Cumela Nederland Nijverheidsstraat 13 3861 RJ Nijkerk Postbus 1156 3860 BD Nijkerk

Gemeente Teylingen T.a.v. de gemeenteraad Postbus 149 2215ZJ Voorhout

Datum Betreft

: 2 juli 2024 : Zienswijze ontwerp Omgevingsvisie Teylingen

Per post Per e-mail: gemeente(teylinQen.nI

Geachte heer, mevrouw, De afgelopen periode is de ontwerp Omgevingsvisie van de gemeente Teylingen opgesteld. Dit ontwerp doorloopt een zienswijze- en overlegprocedure voor de periode van zes weken tot en met 24juli 2024. Namens de cumelabedrijven (leden) van Cumela Nederland die in de gemeente Teylingen zijn gevestigd en werkzaam zijn, wordt een zienswijze ingediend in relatie tot de Omgevingsvisie. In deze zienswijze worden naast de motivatie als belanghebbende, de activiteiten van de cumelasector en diens maatschappelijke uitdagingen nader toegelicht. Tot slot wordt ingegaan op enkele inhoudelijke thema's.

Belanghebbende Cumela Nederland is de brancheorganisatie van de ondernemers die met mensen en materieel als specialisten in de groen-, grond- en infrasector werken. Dat doen zij als dienstverlener voor belangrijke opdrachtgevers als agra riërs, gemeenten, waterschappen, provincies, Rijkswaterstaat, bedrijven en natuurschappen. De werkzaamheden van cumelabedrijven bestaan onder andere uit (agrarisch) loonwerk, grondwerkzaamheden, cultuurtechnische werkzaamheden, mestaanwending, infrastructurele projecten, be- en verwerking van meststoffen, compostering en onderhoud van (openbare)groenvoorzieningen, natuurgebieden en oppervlaktewater. Eén van de kerntaken van Cumela Nederland is het behartigen van de belangen van de bedrijven in deze sector in de breedste zin van het woord. Namens onze leden die in de gemeente Teylingen zijn gevestigd, wordt deze zienswijze ingediend. Binnen de gemeente Teylingen zijn deze bedrijven nagenoeg allemaal in het buitengebied en/of landelijk gebied van uw gemeente gevestigd. Deze bedrijven bieden een stabiele werkgelegenheid en dragen bij aan een sterk markteconomisch aandeel van het landelijk gebied.

Deze ondernemingen 'bewerken' op enigerlei wijze, als cumelabedrijf in de vorm van verhuur of (onder)aanneming, op basis van inschatting 80 - 85% van de gronden (landbouw, watergangen, natuur, infrastructuur, groenblauwe sector, stedelijk gebied etc.) binnen de gemeente.

GSCUMELA Cumela Nederland kan derhalve worden aangemerkt als belanghebbende. Om de belangen van en omgevingswaarden voor deze bedrijven in het buitengebied te beschermen, is deze zienswijze ingediend.

Maatschappelijke uitdagingen en verantwoordelijkheden van de cumelasector De cumelasector speelt met haar dienstverlening een belangrijke rol bij veel maatschappelijke uitdagingen in het algemeen alsmede bij 'uitdagingen' welke u als gemeente ook grotendeels benoemd in onderhavige visie, waarvan de meeste direct of indirect een positieve bijdrage leveren aan: - De verbetering van lucht- en water- en bodemkwaliteit; De verbetering van waterveiligheid; Ecologisch verantwoord beheer van de groene ruimte; Bestendigen van duurzame landbouw en voedselproductie; Het creëren van korte circulaire stromen waarbij minder afval ontstaat; Het verbeteren van de verkeersveiligheid; Het versnellen van de energietransitie; - Het versterken van het landschap en natuur; Het behouden en versterken van werkgelegenheid en participatie in plattelandsgemeenten. Hoe dragen cumelabedrijven bij aan het oplossen van maatschappelijke uitdagingen en wat hebben ze daarvoor nodig Cumelabedrijven dragen bij aan deze maatschappelijke opgaven vanuit hun technologische kennis, hun natuurlijke drang om te innoveren en hun mentaliteit om altijd hard te willen werken en probleemoplossend bezig te zijn. Hieronder zijn de belangrijkste pijlers voor cumelabedrijven weergegeven. 1.

Vakbekwaam en goed opgeleid personeel De basis voor ieder cumelabedrijf is gemotiveerd, goed opgeleid en getraind personeeL Maatschappelijke ontwikkelingen verlangen een steeds bredere en diepere vakkennis van de ondernemer en diens medewerkers. Ze moeten niet alleen kunnen uitleggen wat ze doen, maar ook waarom ze dit doen. Ondernemers doen dit door hun vakkrachten voortdurend op te leiden, te trainen en bij te scholen. Naast persoonlijke opleidingen en trainingen maakt ook procescertificering op bedrijfsniveau hier onderdeel van uit. Bovendien hebben cumelabedrijven door hun jarenlange ervaring zeer nuttige regio-specifieke gebiedskennis waardoor zij hun werkzaamheden effectief en rendabel realiseren. Kennis van cumelabedrijven door opleiding of certificering bestaat o.a. uit: - Veiligheid - Keuring en onderhoud machines - Green Deal 'Het nieuwe draaien' (efficiënt & zuinig machines bedienen) - Bodemkunde - Bemesting & teelt (precisielandbouw) - (Water-)bodemverbetering - Voedselveiligheid

3 CUMELA 2. Innovatief machinepark & dito werkwijze Naast vakbekwame mensen is het moderne machinepark de tweede belangrijke pijler voor een cumela-ondernemer. Cumela-ondernemers onderhouden hun machines zorgvuldig, maken optimaal gebruik van technologische mogelijkheden en innovaties en staan regelmatig zelf aan de wieg van nieuwe ontwikkelingen. Oplossingen die zij voor de maatschappelijke uitdagingen bedenken, zijn zeer uiteenlopend en divers. Concrete voorbeelden zijn: Precisielandbouw met gebruik van o GPS-technologie o Drone-technologie o Drukwisselsystemen / lage bandendruk Natuurbeheer met gebruik van bovengenoemde systemen Gebruik van een jong machinepark, vervanging iedere 6— 10 jaar Uitrusting nieuwe machines met o Roetfilter en scr.-katalysator o Hybride technologie o Retrofit nabehandelingssystemen Gebruik schonere biobrandstoffen Ontwikkeling en aanschaf van emissievrije aandrijvingen o Elektrisch o Waterstof o Mierenzuur 3. Moderne bedrijfsiocaties, lokaal in het landelijk werkgebied Cumela-ondernemers onderzoeken bij bestaande en nieuwe bedrijfslocaties steeds de mogelijkheden om de impact op de omgeving te minimaliseren en hun bedrijfsprocessen optimaal in te richten. Keuzes op het gebied van bovengenoemde maatschappelijke doelen worden weloverwogen gemaakt. Bij cumelabedrijven c.q.

loonbedrijven heeft er de laatste jaren inherent aan de ontwikkelingen van het buitengebied in brede zin, een herverdeling van werkvelden plaatsgevonden. Niet enkel de agrariërs zijn beheerder van het buitengebied of opdrachtgever voor het uitvoeren van werken.

CUMELA De feitelijke activiteiten en de aard van de cumelabedrijven op de bedrijfsiocatie, zijn de afgelopen jaren beperkt gewijzigd. De ruimte van het bedrijfsterrein van een cumelabedrijf wordt hoofdzakelijk gebruikt voor: - Stalling van landbouwmachines, motorrijtuigen met beperkte snelheid, werktuigen en overige hulpmiddelen. - Onderhoud en reparatie aan eigen materieel. Ruimte t.b.v. een strategische werkvoorraad van grond- en circulaire stoffen, welke primair vrijkomen bij eigen werkzaamheden en weer lokaal toegepast kunnen worden (hoofdzakelijk groen en grond). Voldoende ranggeerruimte om veilig te kunnen werken. Tot slot is de beschikbaarheid van een bedrijfswoning essentieel in de Organisatie van de cumelabedrijven. Door de platte Organisatie is een korte lijn tussen directie en uitvoering zowel bedrijfsmatig als economisch van groot belang. Cumelabedrijven zijn hoofdzakelijk actief in het buitengebied. Het is derhalve essentieel dat deze bedrijven centraal in het werkgebied zijn gelegen met de bedrijfslocatie. Het is van groot belang dat deze positie van deze specifieke bedrijfstak in én voor het landelijk gebied (in brede zin) erkend wordt en behouden blijft, zodat deze bedrijven met inachtneming van de omgevingswaarden de bijdrage kunnen blijven leveren (continuïteit) voor een gezonde en veilige fysieke leefomgeving.

Zienswijze ontwerp Omgevingsvisie gemeente Teylingen Middels deze zienswijze verzoeken wij u, om het bestaansrecht van onze (Iid-)bedrijven — in het buitengebied — te erkennen en om qua omgevingswaarden inpassing te geven aan de opgaven en ontwikkelingen welke voor de bedrijven relevant zijn inzake de fysieke leefomgeving. Dit geldt in relatie tot de vigerende vestigingslocatie alsmede aangaande de uitvoering van werken i.c. 'de plicht' die onze bedrijven hebben om invulling te geven aan de omgevingswaarden, beheer en behoud van de openbare ruimte in brede zin alsmede op het gebied van lokale circulaire economie en duurzaamheid. Aangaande de ambitie in de visie vervullen de cumelabedrijven reeds een belangrijke rol voor het landelijk gebied in relatie tot aanleg, behouden en versterken van natuur, landschap, economie en passend hergebruik van vrijkomende agrarische bebouwing. Gezien de omvang van de activiteiten, deels agrarisch maar ook aanverwant niet-agrarisch, het materieel en materiaal dat wordt toegepast en de ligging ten aanzien van de opdrachtgevers (veelal in het buitengebied) is de ligging van de bedrijfsiocaties van cumelabedrijven in het buitengebied essentieel. In de visie wordt een transformatie van de landbouw en tuinbouw beoogd. Dit kan en gaat niet zonder de inbreng en participatie van de cumelabedrijven.

Zij zorgen voor een groot deel van het agrarische beheer en productie van de landbouwgronden en tuinbouwgronden. Daarnaast dragen de bedrijven zorg voor de aanleg, het onderhoud en het beheer van de overige gronden binnen de gemeente. Wij verzoeken u dan ook om mogelijkheden te creëren om bestaande bedrijfsiocaties te kunnen ontwikkelen alsook te kunnen uitbreiden, alsmede nieuwvestiging in het buitengebied mogelijk te maken om uitvoering te kunnen geven aan de in de omgevingsvisie vermelde ambities.

GSCUMELA Een belangrijk kenmerk hierbij is, zoals genoemd, de vestigingsplaats van de cumelabedrijven in het buitengebied. Dit typeert deze bedrijfstak, alsmede de concurrentiepositie in de sector. Door cumelabedrijven niet naar een industrieterrein te verplaatsen worden mogelijke hinderlijke situaties voorkomen. Ontsluitingswegen nabij een industrieterrein zijn vaak niet op de machines berekend en het werk is veelal in het buitengebied. Zo worden onnodige verkeersbewegingen voorkomen (hetgeen bijdraagt aan de ambitie in de visie inzake 'goede toegankelijkheid en veiligheid'). Wij verzoeken u om het bestaansrecht van cumelabedrijven in het buitengebied te erkennen en dit expliciet te benoemen in de omgevingsvisie.

Cumelabedrijven in de gemeente Teylingen zijn ook deels gevestigd in de bebouwde kom op daartoe gevestigde bedrijfslocaties. Van belang hierbij, is dat er een goede bereikbaarheid is van de bedrijfsiocaties voor groot materieel. Ook dienen de plaatsen waar werk uitgevoerd wordt in de gemeente goed bereikbaar te zijn. Ontsluitingswegen in en rondom de gehele gemeente dienen daarom goed bruikbaar te zijn voor het materieel van onze leden. Het materieel bestaat onder andere uit (landbouw-)voertuigen, motorrijtuigen met beperkte snelheid, werktuigen (graafmachines / shovels) en transportmaterieel.

Wij verzoeken u om bij de aanleg, verandering of onderhoud van alle ontsluitingswegen rekening te houden met het materieel van cumelabedrijven. Vanuit Cumela Nederland nemen wij (tevens) onze verantwoordelijkheid aangaande landbouwverkeer, milieueffecten, natuur, biodiversiteit, energie en duurzaamheid alsmede circulariteit (circulaire economie). Deze thema's zien wij ook reeds terug in uw visie. Aangaande deze onderwerpen kan de cumelasector een belangrijke bijdrage leveren in uw gemeente. De transitie naar een circulaire economie zal voor alle economische sectoren een omschakeling in productie- en logistieke processen betekenen. Uitdagingen hierbij zijn onder meer: - de optimalisatie van de inzet van energie en grondstoffen; - ketensamenwerking en het sluiten van kringlopen; zoeken naar andere productieprocessen en verdienmodellen. Het hoogwaardig hergebruik van afval- en reststromen staat volop in de belangstelling. In september 2016 heeft het Kabinet het Rijksbrede programma Nederland circulair in 2050 gepresenteerd. Hierin zet zij het perspectief op een circulaire economie uiteen: een economie waarin onder meer biotische grondstoffen efficiënt worden ingezet en optimaal worden hergebruikt.

Ook beleidsambities met betrekking tot de biobased economy leiden tot een herwaardering van (met name organische) reststromen, namelijk als grondstof voor hoogwaardige biobased producten. Als Organisatie en de afzonderlijke bedrijven zijn wij reeds doende met genoemde 'transitie'. Voormelde ontwikkelingen zijn voor opdrachtgevers en cumelabedrijven reeds aanleiding om 'anders' te 'kijken' naar de reststromen die zij produceren, bijvoorbeeld groenafvalstromen die vrijkomen bij het beheer van groenstroken en wegbermen of grond die beschikbaar komt als gevolg van verschraling van natuurgebieden. Niet langer zien zij deze stromen als 'waardeloos afval', maar veel meer als

C CUMELA potentiële grondstoffen voor nuttige toepassingen. Voor het uitvoering geven van een circulaire economie is voldoende (buiten)opslag noodzakelijk. Wij verzoeken u om bij de bedrjfsiocaties van cumelabedrijven voldoende (buiten)opslagmogelijkheden toe te staan en dit expliciet te benoemen in de omgevingsvisie. Cumelabedrijven oriënteren en investeren steeds vaker in de productie en opslag van duurzame energie. Zonnepanelen komen reeds op menig cumelabedrijf voor. Er zijn cumelabedrijven die de komende jaren de zelf opgewekte elektrische energie willen opslaan in een energiehub. Door te investeren in energieopslagsystemen kunnen cumelabedrijven zelf voorzien in hun energiebehoefte, bijvoorbeeld door overdag opgewekte energie tijdelijk op te slaan en in de nachtperiode elektrisch materieel mee op te laden. Ook de productie van waterstof is voor sommige cumelabedrijven een gerede optie in combinatie met een windmolen en/of zonnepanelen. Wij verzoeken u om bij de bedrijfsiocatie van cumelabedrijven voldoende mogelijkheden te creëren om energie op te wekken en op te slaan en dit expliciet de benoemen in de omgevingsvisie.

Resumé Zonder uitputtend te zijn herkennen wij ons als Organisatie (namens onze leden) reeds in grote mate in de voorliggende visie. Desalniettemin zijn er ook diverse thema's c.q. aspecten, zoals voormeld, welke specifiek en in belangrijke mate voor deze 'unieke' bedrijven bijzondere aandacht behoeven en redelijkerwijs erkend dan wel betrokken dienen te worden in de visie (en bij de verdere uitwerking van instrumenten in het kader van de Omgevingswet). In de visie komt de uitnodiging om het met elkaar te doen nadrukkelijk tot uiting. Als Organisatie gaan wij graag op deze uitnodiging in. Ten eerste via deze zienswijze, maar ook op andere wijze willen / kunnen wij participeren bij de verdere uitwerking van de ambities.

Gewijzigd vaststellen Verzocht wordt deze zienswijze gegrond te verklaren en conform de beleidslijn van de Omgevingswet, waarbij de gedachte gericht is op 'Ja, mits....... de ontwerp omgevingsvisie gemeente Teylingen op grond van de genoemde aspecten gewijzigd vast te stellen i.c. de genoemde aspecten in deze visie c.q. het op te stellen omgevingsplan te betrekken. Verzocht wordt om samen met ons als belangrijke sector in het buitengebied te kijken naar reële mogelijkheden om het buitengebied / grondgebied van de gemeente Teylingen veiliger, mooier en beter te maken. Wij verzoeken u derhalve om met inachtneming van onderhavige zienswijze deze belangen en gevolgen te heroverwegen.

CUMELA Indien nadere informatie of een toelichting gewenst is, dan zijn wij uiteraard meer dan bereid om daaraan te voldoen. U en uw medewerkers zijn van harte welkom bij enkele van onze cumelabedrijven om een beter inzicht te krijgen in de uitdagingen en verantwoordelijkheden die onze leden elke dag weer aangaan en thema's gerelateerd aan het buitengebied zoals ruimtegebruik, duurzaamheid, verkeersveiligheid, de kringloop economie en afstanden tot gevoelige objecten te bespreken. Voor (inhoudelijke) vragen, toelichting e.d. wordt verzocht u te wenden tot ondergetekenden,

Met vriendelijke groet,

Cumela Nederland is een handeknaam van de Vereniging (umela Nederland. Statutair gevestigd aan d Nijverheidsstraat 13 in Nijkerk en ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 40477842.

C CUMELA Brancheorganisatie voor groen, grond en infra

AANGETEKEND

D

AANGETEKENDE BRIEF

Frankering betaald afz.. 3860BD. 1156

0 PostNL 02-07-2024 14:08

HN0MOIN110HliPliP11101000iI i

3SXASC7441342

ii

2215ZJ 149

1lN7Ö LOQ_ Posus 149 2216ZJ Naam: Primera 2215JKVODrhOUt Adres: Jaba van Beierenhof 26,

-r

Zienswijze 3

Gedeputeerde Staten Postadres Provinciehuis

Postbus 90602 2509 LP Den Haag T 070 - 441 66 11 www.zuid-holland.nl

Aan de gemeenteraad van Teylingen Postbus 149 2215 ZJ, Voorhout

Onderwerp

Zienswijze Ontwerp Omgevingsvisie gemeente Teylingen Geachte raad, Inleiding Op 13 juni heeft u ons de Ontwerp Omgevingsvisie Teylingen toegestuurd. In uw omgevingsvisie worden de kaders gesteld voor de ruimtelijke ontwikkelingen die op langere termijn binnen uw gemeente worden voorzien. Wij maken daarom graag van de gelegenheid gebruik om onze zienswijze op uw omgevingsvisie te geven. Het provinciaal ruimtelijk beoordelingskader is vastgelegd in het Omgevingsbeleid, bestaande uit de Omgevingsvisie, de Zuid-Hollandse Omgevingsverordening (ZHOV) en het Omgevingsprogramma. In de visie, de verordening en het programma zijn het beleid en de regels opgenomen voor de borging en de bescherming van provinciale ruimtelijke belangen. Met het oog op de provinciale belangen vastgelegd in ons Omgevingsbeleid hebben wij uw Omgevingsvisie gelezen. We hebben geconstateerd dat uw Omgevingsvisie in grote lijnen aansluit bij de beleidsdoelen uit het provinciaal Omgevingsbeleid. Bezoekadres Zuid-Hollandplein 1 2596 AW Den Haag Tram 9. Vanaf station Den Haag CS is het tien minuten lopen. De parkeerruimte voor auto’s is beperkt.

Desondanks hebben wij hieronder enkele opmerkingen ten aanzien van uw Omgevingsvisie en doen u suggesties om mee te nemen in het vervolgtraject. Gelijktijdig met uw Omgevingsvisie heeft ook de herziening 2024 op onderdelen van het provinciaal Omgevingsbeleid ter inzage gelegen. Hoewel deze herziening nog niet formeel van kracht is, noemen wij in deze zienswijze ook aandachtspunten vanuit deze herziening, die naar verwachting in december 2024 door Provinciale Staten (eventueel gewijzigd) wordt vastgesteld. Zienswijze Onze zienswijze heeft betrekking op de volgende onderwerpen: bedrijventerreinen en energie.

Ons kenmerk

DOS-2024-0003219

Bedrijventerreinen In paragraaf 3.2.7 gaat u in op ondernemend Teylingen. De paragraaf beschrijft winkelgebieden, agrarische bedrijven en bedrijventerreinen. Voor het onderdeel bedrijventerreinen wordt er op regionaal niveau ook tegelijkertijd gewerkt aan een regionale bedrijventerreinenstrategie, waarin duidelijk wordt of in de regio HollandRijnland de vraag en het aanbod aan bedrijventerreinen in balans blijft. Ook transformatielocaties en mogelijke nieuwe bedrijventerreinen worden binnen de regionale bedrijventerreinenstrategie benoemd. Als we de regionale bedrijventerreinenstrategie en de ontwerp Omgevingsvisie naast elkaar leggen komen we tot de volgende conclusies: -

-

-

Het voorgestelde transformeren van bedrijventerreinen (zoals voorgesteld voor Industriekade en de Jagtlust) is na vaststelling van de herziening 2024 van het Omgevingsbeleid niet meer mogelijk. Gezien er in de Omgevingsvisie geen duidelijke keuze wordt gemaakt, is het wellicht aan te bevelen om hier dus niet tot transformatie over te gaan. Dit geeft ook duidelijkheid richting de bestaande ondernemers; Het is onduidelijk wat er verstaan wordt onder een ‘leisure’ bedrijventerrein. Dit kan geïnterpreteerd worden als zijnde dat milieucategorieën niet optimaal benut worden op het bedrijventerrein. Mogelijk is er een strijdigheid met het provinciaal beleid, afhankelijk van wat er bedoeld wordt met een ‘leisure’ bedrijventerrein. We verwachten dat u in uw Omgevingsvisie aansluit bij het provinciaal beleid en hierop de term ‘leisure’ aanpast; Veerpolder wordt genoemd in de concept regionale bedrijventerreinen strategie van de regio als zijnde te transformeren terrein van 6,8 hectare. Dit vinden we niet concreet terug in de Omgevingsvisie.

Energie In paragraaf 3.2.3 gaat u in op een klimaatbestendig en klimaatneutraal Teylingen. U heeft als ambitie om in 2050 volledig klimaatbestendig en klimaatneutraal te zijn. Deze ambitie heeft een groot aantal ruimtelijke implicaties. Het is goed om te zien dat daar actief aan gewerkt wordt binnen uw gemeente. Vergelijkbaar aan het onderdeel bedrijventerreinen is er ook voor energie een regionale strategie opgesteld in de RES, vanwege de grote regionale implicaties van energievoorzieningen en infrastructuur. Omdat de RES een product is van de regio verwachten we dat de RES en de Omgevingsvisie op elkaar aansluiten, na een vergelijking van de twee vallen de volgende zaken op: - De zoekgebieden zon en wind op de kaart (paragraaf 3.2.3) komen niet overeen met zoekgebieden op RES 1.0 kaart en/of de provinciale verordening. Het is onduidelijk waarom er gekozen is voor een afwijking van de RES/verordening; - Voor de zoekgebieden wind wordt in de legenda gesproken over ‘wettelijk beschikbare locaties voor windturbines’, waarom worden die niet ook gewoon zoekgebieden genoemd?; - In de RES houden alle bestuurders vast aan een energieneutraliteit van 80% in 2050. Dit streven ontbreekt in de Omgevingsvisie; - Wordt er ook rekening gehouden met de juiste verhouding van zon- en windenergie voor een stabiel elektriciteitsnet?; 2/3

Ons kenmerk

DOS-2024-0003219

Conclusie Op basis van de aangeboden gegevens constateren wij dat de ontwerp Omgevingsvisie op onderdelen afwijkt van regionale (concept) visies en/of het provinciale Omgevingsbeleid. Als provincie blijven we, via onze reguliere ambtelijke overleggen, graag met u in gesprek over uw omgevingsvisie en hier kunnen we, indien gewenst, onze zienswijze toelichten.

Hoogachtend, Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland, voor dezen,

Deze brief is digitaal vastgesteld, hierdoor staat er geen fysieke handtekening in de brief. Wij verzoeken u in uw correspondentie altijd het DOS-nummer te vermelden dat wij rechts bovenaan in deze brief hebben opgenomen.

3/3

Zienswijze 4

Warmond 24-07-2024 Geachte Gemeente Teylingen, Bij deze willen wij een aantal punten onder de aandacht brengen; Pag 28 - Wij bedrijven geen intensieve landbouw, vandaar dat wij onze bedenkingen hebben bij de gewenste natuur inclusieve kringlooplandbouw en natuurontwikkeling - Bestaande bedrijven moeten levensvatbaar blijven - Bedrijfsontwikkelingen moeten mogelijk blijven Pag 31 - Hoger grondwaterpeil is een ernstige belemmering voor het gebruik als grasland - Waterberging voor Rijnland is al gerealiseerd in de Haarlemmermeer Pag 33 - Versterken zichtlijnen moet eruit Pag 65 Bestaande ligplaatsen bij boerderijen moeten blijven Gaarne zijn wij bereid een nadere toelichting te geven op onze zienswijze, Hoogachtend; De gezamenlijke gebruikers van ;

Zienswijze 5

Onderwerp: zienswijze ontwerp-omgevingsvisie Teylingen

Geachte lezer,

Onderstaand volgt puntsgewijs namens de een zienswijze op de ter inzage liggende ontwerp-omgevingsvisie Teylingen. 1. Het was een kwestie van geduld, maar hij ligt er nu. De fraai vormgegeven ontwerp-omgevingsvisie Teylingen met o.a. een gebiedsgerichte uitwerking. Deze reactie richt zich op de uitwerking die betrekking heeft op het bollengebied, in het bijzonder de locatie waar het bollenbedrijf van is gevestigd. 2. Al diverse malen heeft in het (ook recente) verleden in contacten met verschillende gemeente-ambtenaren en voormalig wethouder Van der Zon in woord en geschrift kenbaar gemaakt met de gemeente in conclaaf te willen over de toekomstbestendigheid (o.a. geen bedrijfsopvolger) van zijn bedrijf. Dit mede vanuit de wetenschap dat de huidige omvang van de bedrijfsvoering op de lange termijn ontoereikend zal zijn om te kunnen spreken van een evenwichtige en gezonde bedrijfsvoering. En ingestoken vanuit de wetenschap dat van het oorspronkelijke agrarische karakter van (in ieder geval de zuidkant) van de ’s-Gravendamseweg nauwelijks iets over is, omdat de gemeente talloze in strijd met het bestemmingsplan aanwezige activiteiten heeft gedoogd of zelfs heeft gelegaliseerd door aanpassing van het bestemmingsplan. Onder verwijzing naar deze onmiskenbare precedenten (bijv.

caravan/camperstalling In de contacten met de gemeente zijn door diverse eveneens minder agrarische invullingen geopperd. is daarbij altijd volkomen eerlijk en transparant geweest over zijn bedoelingen. Hij heeft altijd de koninklijke weg willen bewandelen en geen met het bestemmingsplan strijdige activiteiten willen uitvoeren. De plannen konden tot dusverre helaas nog geen genade vinden in de ogen van de gemeente. AIs argument werd aangegeven dat eerst diende te worden gewacht op de ontwikkeling van de Omgevingsvisie. 3. Los van deze persoonlijke ervaringen, kan in meer algemene zin naar de ontwikkelingen en planologische wijzigingen van dit specifieke deelgebied worden gekeken. In de afgelopen decennia is het gebied meer en meer getransformeerd van een agrarisch gebied in een bedrijventerrein. Toekomstige ontwikkelingen (bijvoorbeeld afvalinzamelingsdepot) gaan die niet-agrarische functie alleen maar versterken. Met alle ontwikkelingen die de afgelopen decennia aan de ’sGravendamseweg hebben plaatsgevonden, is het bedrijf van welhaast de spreekwoordelijke “vreemde eend in de bijt” geworden en is een economisch rendabele agrarische bedrijfsuitoefening uit beeld aan het raken. Sprake is van behoorlijke versnippering. Iets dat juist moet worden tegengegaan blijkt uit de concept-omgevingsvisie.

Bovendien gaat het om een onomkeerbare versnippering die steeds verder weg komt te staan van de oorspronkelijke agrarische functie. Het komt dan enigszins ongeloofwaardig over dit specifieke deelgebied op de relevante

kaarten te omschrijven als bollengebied. Dat is het namelijk al heel lang nauwelijks meer en gaat het ook nooit meer worden! 4 In de ontwerp-omgevingsvisie wordt de vraag opgeworpen wat de houdbaarheid is van bollengebied dat apart ligt en niet is aangesloten. Welnu, de vraag stellen, is hem in het geval van de specifieke situatie van ook beantwoorden. Maak het mogelijk dat recht wordt gedaan aan de ontwikkelingen die jaren geleden al in gang zijn gezet en sta bedrijfsmatige activiteiten toe. 5. Het onder punt 4 genoemde pleidooi wint aan relevantie omdat een grote lokale werkgever daadwerkelijk interesse heeft om op het bewuste perceel van de groei van het bedrijf mogelijk te maken. Gesprekken hierover lopen al enig tijd. Ontegenzeggelijk kan hiermee een win-win situatie worden gecreëerd die bovendien planologisch zeer verantwoord is in te passen, niet zal leiden tot extra verkeersbewegingen en ook qua bouwvolume overeen komt met de mogelijkheden die het huidige bestemmingsplan qua bouwblok biedt. Kortom, ook visueel gezien een alleszins te billijken invulling. 6. In de ontwerp-omgevingsvisie wordt ook een lans gebroken voor de lokale economische bedrijvigheid. Voeg de daad bij het woord en maak de onder punt 5 genoemde win-win situatie mogelijk.

is graag bereid zijn zienswijze mondeling toe te lichten.

Zienswijze 6

Zienswijze 7

Zienswijze 8

Gemeentelijke adviescommissie omgevingskwaliteit - erfgoed Teylingen

Aan de gemeenteraad van de gemeente Teylingen Postbus 149, 2215 ZJ, Voorhout p/a gemeente@teylingen.nl

Geachte leden van de gemeenteraad,

De erfgoedcommissie heeft kennis genomen van het Ontwerp Omgevingsvisie Gemeente Teylingen d.d. mei 2024 (zaaknummer: Z-24-372073). Zij geeft daarbij het volgende advies: Inleiding De commissie waardeert de wijze waarop de omgevingsvisie een inzichtelijk document is geworden. De borging van én het levendig maken én het behouden van erfgoed zit er nog niet geheel evenwichtig in. Daardoor is het niet altijd even goed te herkennen hoe erfgoedwaarden behouden kunnen blijven. Voor de commissie is de visie straks een van de toetsingskaders inclusief de daarin opgenomen wegingen. Daarom wordt aandacht gevraagd voor de overgang van de visie naar de praktijk en de advisering door de commissie. Advies In de visie zijn de dorpskernen onder één web geplaatst, maar deze hebben een eigen karakter. Dat komt nog niet goed naar voren. Het erfgoed (beschermd gezicht Warmond) zou eigen overwegingen moeten krijgen die niet herkend worden in het stuk. Ook de regels voor rijksmonumentaal erfgoed zijn nog niet goed vertaald in de visie. Tekstueel is de visie goed te begrijpen, maar de afbeeldingen sluiten hier niet altijd goed op aan. Zo hebben de afwegingen die gemaakt zijn in de spinnenwebdiagrammen een nadere toelichting nodig.

Bijvoorbeeld: ‘Energieneutraal en klimaatbestendig’ staat in de deelgebieden ‘dorpscentra van de drie dorpen’ en ‘woongebied van de drie dorpen’ hoger dan ‘cultureel en beleefbaar’. En bij het deelgebied ‘Kagerplassen en omgeving’ staat ‘cultureel en beleefbaar’ hoger dan bij de dorpscentra. Deze hiërarchie is wat de commissie betreft onvoldoende genuanceerd en erg contextafhankelijk. Op pagina 35 staat het spanningsveld waarin de commissie moet adviseren goed uitgelegd, maar in het kader van de goede voorlichting en de bruikbaarheid zijn het de andere onderdelen van de visie die op de voorgrond zullen treden. Met name in hoofdstuk 4.3 komen de intrinsieke waarden van de omgevingskwaliteit in het algemeen en erfgoed in het bijzonder in het geding. Dat betekent dat in de getekende belangenafweging het eigenbelang van de omgevingskwaliteit onvoldoende sterk naar voren komt om voor de lezer herkenbaar te zijn. De commissie vraagt in het licht van bovenstaande opmerkingen nog nadere aandacht voor het opnemen in de visie van landschappelijke erfgoedwaarden en de context waarin het erfgoed zich bevindt.

De commissie sluit in dat opzicht aan bij de opmerkingen in de zienswijze van Stichting Oud Sassenheim (mede ondertekend door Historisch Genootschap Warmelda en Historische Kring Voorhout), om landschapselementen zoals zandsloten, karakteristiek groen en historische landwegen op te nemen in tekst en verbeeldingen in de visie. In het landelijk gebied zou de historisch-landschappelijke onderlegger benoemd kunnen worden als basis voor ruimtelijke ontwikkelingen. Naast het opnemen in de visie vraagt de commissie ook om het in de werkwijze van de gemeente op te nemen (planvorming en uitvoering). De commissie adviseert graag over erfgoedwaarden en ziet aanleiding om juist waar het gaat om de context van monumenten en de landschappelijke waarden nader te ondersteunen. Conclusie De commissie ondersteunt de ambitie van de visie, ziet alle onderdelen benoemd en vraagt aandacht door het toevoegen van één of enkele zinnen in hoofdstuk 4 om afwegingen verder te verduidelijken. Namens de erfgoedcommissie,

pagina 1 van 2

Gemeentelijke adviescommissie omgevingskwaliteit - erfgoed Teylingen

pagina 2 van 2

Zienswijze 9

Gemeenteraad van Teylingen Postbus 149 2215 ZJ VOORHOUT gemeente@teylingen.nl

Lisse, 23 juli 2024

Werknr. : Betreft : Zienswijze Ontwerp Omgevingsvisie Teylingen.

Geachte gemeenteraad, Namens onze opdrachtgever de familie doen wij u hierbij onze zienswijze toekomen met betrekking tot de Ontwerp Omgevingsvisie Teylingen ‘Een Florerende toekomst voor Teylingen’. Al enige jaren is de familie bezig met het kijken naar een invulling op deze locatie en wil graag door middel van deze zienswijze op de omgevingsvisie de mogelijkheden op deze unieke situatie kenbaar maken. Het perceel aan de Wasbeeklaan 37 is eigendom van en heeft in het verleden een agrarische bestemming gehad, er hebben ca 1.600m2 aan kassen en 200m2 aan bedrijfsruimte gestaan. De kassen zijn in 1993 na de nieuwbouw van de woning verwijderd waarbij er toen geen gebruik is gemaakt van de ruimte voor ruimte regeling. Tot die tijd lag er achter de kassen een onrendabel driehoekig perceel dat voornamelijk voor kleinvee werd gebruikt. Het totale perceel is ca 6.750m2 groot en heeft op dit moment de bestemming wonen met een bouwvlak van ca 3.300m2 en de bestemming tuin voor de overige 3.450 m2, die inmiddels ook als zodanig is ingericht. Op dit moment woont nog zelfstandig in de woning aan de Wasbeeklaan 37 te Warmond maar ziet op termijn de tuin als steeds grote zorg terwijl ze niet graag wil verhuizen.

Blad 2 van 5

Bestemmingsplankaart van het gebied

Luchtfoto van het gebied

Blad 3 van 5

PDOK onderlegger met daarin de burgerwoningen (geel) in de het gebied met diverse functies. Diversiteit in bestemming in dit deel van Warmond waarbij de bestemming in de omgeving grotendeels Agrarisch Grondgebonden veehouderij en/of bollenzone 1 is hier op een relatief klein oppervlak juist een grotere diversiteit aan functies die elkaar afwisselen: - trein/busstation en transferium (1) - horeca (2) - wonen (3) - tuin (4) - kassen (5) - bollengrond (6) - grondgebonden veehouderij (7) - intensieve veehouderij (8) - recreatie/jachthaven (9) Dit alles in een gebied van ca 300x550m. Op alle kaarten lijkt het gebeid een bollenzone maar in werkelijkheid is deze zone hier ter plaatse van de Wasbeeklaan minimaal. In de omgevingsvisie wordt het gebied rond het station diverse malen genoemd: Blz 8: Bespreken bouwen in hoger dichtheden; o.a. op knooppuntlocaties/stations Blz 41: Fijn wonen voor iedereen; knooppuntontwikkeling rondom station? Blz 52: Ondernemend; knooppuntontwikkeling rondom station; Blz 56: Recreatief en toeristisch; ontwikkeling van toeristisch knooppunt/transferium Daarnaast zijn wij verheugd dat deze omgevingsvisie ambities heeft en mogelijkheden biedt om dit hopelijk ook voor deze locatie samen te onderzoeken: Blz 10: Maak de Kagerplassen beleefbaar en toegankelijk, ook voor mensen die geen boot hebben.

Blad 4 van 5

-

Blz 12: Het Rijk heeft als een van de vier prioriteiten: Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Combinaties van functies i.p.v. enkelvoudig gebruik. Blz 15 en 31: Regionaal – Strategische Agenda: ‘onze economie rust in sterke mate op de onderdelen recreatie en toerisme’. Ook wordt hierin waterberging en gebruik van slimme mobiliteit genoemd. Blz 19: De omgevingsvisie is geen inrichtingsplan maar gaat over strategische ambities en keuzes op hoofdlijnen. Blz 22: Hier wordt genoemd dat Teylingen een hoge recreatieve en toeristische potentie heeft. Gebruik maken van de bestaande verkeerswegen (spoor/weg/water), vergroten oppervlaktewater in veenweidegebied. Blz 29: ‘..ruimte bieden voor recreatieve ontwikkelingen op het water..’ ‘Meedenken met initiatiefnemers hoe initiatieven goed ingepast kunnen worden (landschap en biodiversiteit).’ Blz 57/58: Om toeristen langer vast te houden (versterken in oktober tot maart) willen we verblijfsgebieden ontwikkelen of versterken. Ontwikkelingen mogen geen afbreuk doen aan cultuurlandschappen en flora en fauna. Blz 58; Nieuwe en bestaande verblijfsrecreatie initiatieven moeten passen bij de identiteit van ons gebied. We gaan de mogelijkheden voor verblijven en routes op en aan het water vergroten.

Gezien bovenstaande zou je als initiatiefnemer mogen concluderen dat er mogelijkheden te over zijn rond het station zoals het perceel Wasbeeklaan 37. Zelfs het naastgelegen perceel zou meegenomen kunnen worden omdat in de toekomst beperkingen ziet voor opvolging door de afmetingen van zijn perceel en de ligging daarvan gezien de hiervoor beschreven functie in de directe omgeving. heeft aangegeven opties open te willen houden en in gesprek te willen wanneer dit nodig mocht zijn. Verrassend is dan dat op bladzijde 58 staat: ‘Nieuwe bungalowparken (huisjesterreinen) niet toegestaan zijn.’ Dit is behoorlijk stellig om dit als visie te noemen met alle eerder in de omgevingsvisie genoemde ontwikkelingsmogelijkheden. Onduidelijk vanaf welk aantal dit geldt, grote bungalowparken of zijn een klein aantal huisjes ook niet toegestaan. Wellicht zou je dit zoals dit vaker wordt beschreven in de omgevingsvisie per situatie moeten doen. Wel worden mogelijkheden geboden voor pop-up campings met tijdelijke bebouwing voor beheer en voorzieningen.

Hiermee wordt de mogelijkheid om met de gemeente in gesprek te gaan over recreatieve oplossingen om juist ook in de periode oktober-maart de toeristen langer vast te houden, de kansen voor recreëren aan en/of op het water, het benutten van een locatie dat uitstekend bereikbaar is met openbaar vervoer en de ontwikkelingspotentie rond het station de kop ingedrukt. In de omgevingsvisie wordt ook genoemd dat langs de infrastructuur locaties worden onderzocht om als zonnevelden te dienen (blz 36). Dit zijn o.a. percelen ten zuiden van de spoorweg (die naast ons perceel loopt) en de bestemming Agrarisch - Bollenteelt - waardevolle graslanden/Bollenzone 1 hebben. Indien deze locaties gevoelig zouden zijn dan zou je ze op voorhand al niet in de omgevingsvisie noemen terwijl dit gebieden zijn die minder ingesloten liggen dan de percelen aan Wasbeeklaan. Hier lijkt te worden gemeten met 2 maten omdat tot nu toe op onze locatie met de bestemming wonen en tuin niets mogelijk lijkt te zijn. Op de locatie Wasbeeklaan zou gedacht kunnen worden aan versterking van de lintbebouwing, zoals dat in de toekomst ook kan gebeuren op de Wasbeeklaan woonboten, tiny houses voor sloepeigenaren om in te overnachten, recreatiewoningen aan of op het water. Dit natuurlijk energie

Blad 5 van 5

neutraal uitgevoerd waarbij recreatiewoningen op het water zelfs minder of niet afhankelijk van de grondwaterstand of waterstand van de polders. Tot op heden is er op het eerdere principe verzoek van nog niet officieel gereageerd. Wel is ons aangegeven aansluiting te vinden bij de omgevingsvisie en wij dus stuiten op ambities die met een enkele zin weer teniet worden gedaan. Graag zouden wij de tekst op bladzijde 58 zodanig aangepast zien dat deze de daarvoor beschreven ambities van de gemeente Teylingen mogelijk kan blijven maken. Dan zou er ook een gesprek met de gemeente mogelijk moeten zijn over wat er wel mogelijk is op het perceel Wasbeeklaan 37 te Warmond. Er voor dit moment vanuit gaande u voldoende te hebben geïnformeerd verblijven wij, in afwachting van uw reactie. Met vriendelijke groet,

Zienswijze 10

STICHTING OUD SASSENHEIM Opgericht op 8 februari 1990 voor cultuurhistorisch onderzoek en behoud cultureel erfgoed

Aan de gemeenteraad van Teylingen Postbus 149, 2215 ZJ Voorhout Via: gemeente@teylingen.nl en griffie@teylingen.nl

Voorhout, Sassenheim, Warmond, 22 juli 2024

ZIENSWIJZE Ontwerp Omgevingsvisie Teylingen, Z-24-372073

Geachte dames en heren, Historische King Voorhout (HKV), Stichting Oud Sassenheim (SOS) en Historisch Genootschap Warmelda (Warmelda) hebben met belangstelling de ontwerp Omgevingsvisie Teylingen gelezen. Wij complimenteren u met het voorliggende document. Het erfgoed komt regelmatig aan de orde. Natuurlijk zijn er altijd opmerkingen te maken. Wij doen dat vanwege onze specifieke belangstelling voor cultuurhistorie en erfgoed in onze dorpen. Wat het landelijk gebied betreft profiteren wij van het lidmaatschap van het CHG (Cultuur Historische Genootschap Duin- en Bollenstreek) en in dit verband opgedane ervaringen met de omgevingsvisies van Hillegom (2019), Katwijk (2020), Noordwijk (2021) en Lisse (2022). ALGEMEEN Het document is in een heldere, positieve stijl geschreven. Het is goed leesbaar en t.o.v. de visies van Hillegom, Katwijk, Noordwijk en Lisse niet al teveel met “omgevingsvisiejargon” omgeven. Bij de cover vragen wij ons af of de foto van een bollenveld (met de Ruïne) de identiteit van Teylingen voldoende weergeeft. Het bollenveld overheerst nogal, terwijl de waterfoto (de Leede) door de vage blauwe kleurstelling nauwelijks doordringt. In navolging van Hillegom, Noordwijk en Lisse is kennelijk gekozen voor een agrarisch plaatje (bollenveld) als eerste indruk van Teylingen. Katwijk hield het neutraal bij een plattegrond.

Voor Teylingen zou de vraag gesteld kunnen worden of een foto met een bollenveld wel helemaal juist is. Het betrekkelijk nieuwe Teylingen roept geen associatie op met bollen. Voor Voorhout is het plaatje passend, maar Sassenheim kent nog nauwelijks bollenvelden en voor Warmond geldt dat het een prachtig watergebied heeft en rijk is aan rijks- en gemeentelijke monumenten (103). Natuurlijk waarderen wij het dat de Ruïne van Teylingen in beeld gebracht is. 1. Wij geven u in overweging de cover te voorzien van plaatjes die een evenwichtiger beeld geven van Teylingen . Context Omgevingsvisie (P12) In de ontwerp Omgevingsvisie wordt de relatie toegelicht met andere schaalniveaus en beleidsdocumenten (pag. 19). Holland Rijnland wordt als laatste schaalniveau genoemd. In deze context missen wij een beschrijving van de Intergemeentelijke Structuurvisie Duin- en Bollenstreek

1

(ISG). Hierin staat niet alleen een inrichtingsvisie voor het landelijk gebied, maar worden ook belangrijke afspraken over de inrichting tot 2030 vermeld. Deze gelden ook voor Teylingen. 2. Zolang de ISG bestaat stellen wij voor deze intergemeentelijke regeling te noemen en inhoudelijk te beschrijven bij de context van de ontwerp Omgevingsvisie Teylingen (1.3, pag. 12). Verderop (pag. 29) wordt het ISG-beleid immers aangehaald. Identiteit van Teylingen(pag. 21) De identiteit van Teylingen wordt in de ontwerp Omgevingsvisie voornamelijk verduidelijkt door de huidige kwaliteiten van de drie kernen te benadrukken. Men gaat uit van het hier en nu. Echter, deze identiteit heeft een oorsprong, een verleden. Het lijkt wel of de historie van Voorhout, Sassenheim en Warmond er niet toe doet. Met alleen de erkenning dat Teylingen niet op nul start (pag. 21) worden de ontstaansgeschiedenis en de karakterverschillen van de drie dorpen overgeslagen. De Ruïne van Teylingen wordt zelfs in dit hoofdstuk over identiteit niet genoemd. Uw gemeentebestuur wil graag een “Florerende toekomst voor Teylingen” (werktitel ontwerp Omgevingsvisie). Wij ook, maar een blik in het verleden van de drie dorpen wordt het document niet waardig bevonden. De ontwerp Omgevingsvisie vermeldt verderop (pag. 25) alleen dat er drie eigen kernen zijn, maar het verleden van de dorpen komt niet aan de orde. M.b.t.

uw gewenste “Florerende toekomst” stellen wij: “wie het verleden niet eert, is zijn toekomst niet weerd”. Immers het zijn voornamelijk de kernen die Teylingen zijn identiteit geven. Wat Sassenheim betreft zouden wij graag de karakteristieke bollenschuren en de vele bijzondere ‘bollenvilla’s’ als afzonderlijke kernkwaliteit genoemd willen zien, naast Park Rusthoff. Bollenvelden daarentegen zijn in Sassenheim nog maar op een hand te tellen. Deze kernkwaliteit geldt voornamelijk voor Voorhout en in mindere mate voor Warmond. 3. Wij stellen voor Hoofdstuk 2 (de identiteit van Teylingen) aan te vullen met de ontstaansgeschiedenis van de drie dorpen en tot welke karakterverschillen dit onderling heeft geleid. Daarnaast zouden we het op prijstellen als m.b.t. Sassenheim, naast Park Rusthoff ,ook de bollenschuren en ‘bollenvilla’s’ als karakteristiek voor het dorp worden aangeduid. Vele zijn een rijks- gemeentelijk of beeldbepalend monument.