23. 1. Getekend Programmarekening 2025
Tekst van het document
Overige informatie 152 Veiligheidsregio Hollands Midden (VRHM) Vestigingsplaats Rechtsvorm | Gemeenschappelijke regelingen Doelstelling/publiek belang | In de Veiligheidsregio Hollands Midden werken hulpverleningsdiensten en gemeenten samen aan de veiligheid. Ze bereiden zich voor op rampen en ernstige ongelukken. Daarnaast nemen ze maatregelen om toenemende risico's beter te beheersen. Bestuurlijk belang | Vertegenwoordigers in het bestuur van de Gemeenschappelijke regeling. De 18 burgemeesters uit de regio Hollands Midden vormen samen het Algemeen Bestuur van de Veiligheidsregio Hollands Midden. Jaarlijkse bijdrage | Jaarlijkse deelnemersbijdrage op basis van diverse criteria. (De Cebeon-norm speelt hierin een belangrijke rol.) Financieel belang | Deelnemers zijn gezamenlijk aansprakelijk voor ontstane tekorten. Kerncijfers | (Bedragen x € 1.000) | 31-12-2024 | 31-12-2025 Eigen vermogen | € 6.065 | € 5.574 Vreemd vermogen | € 68.320 | € 79.692 Resultaat | € - 341 | € 936 Risico's | Er zijn geen materiële risico’s waar maatregelen voor getroffen moeten worden. Ontwikkelingen | Nieuw Regionaal Risicoprofiel VRHM volgt, Beleidsplan 2024-2027 en Crisisplan: In maart 2024 is het nieuwe beleidsplan vastgesteld door het bestuur van de veiligheidsregio. Dit strategisch beleidsplan geeft richting aan de inspanningen door de veiligheidsregio en beschrijft de te behalen prestaties.
Het beleidsplan dient mede gebaseerd te zijn op een door het bestuur van de veiligheidsregio vastgesteld risicoprofiel. Het risicoprofiel geeft niet alleen inzicht in waarschijnlijkheid en impact van risico’s, maar ook de rol in het bijbehorende netwerk en inzicht in (risico- en crisis) beheersmaatregelen. Het risicoprofiel vormt de basis en de twee plannen dienen ter input voor het op te stellen crisisplan (crisisbeheersingsorganisatie). In het crisisplan worden de taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden van de hulpverleningsdiensten vastgelegd voor de bestrijding van rampen en crisis. Overige informatie 153 Serviceorganisatie Zorg Holland Rijnland Vestigingsplaats | Leiden Rechtsvorm | Gemeenschappelijke regelingen Doelstelling/publiek belang | Het doel van de gemeenschappelijke regeling is het behartigen van de belangen van de gemeenten op het terrein van uitvoering van inkooptaken op taakonderdelen binnen het sociaal domein. Bestuurlijk belang | Alle jeugdhulp wethouders van de deelnemende gemeenten zitten in het bestuur van de gemeenschappelijke regeling. Jaarlijkse bijdrage | Kostenverdeling gemeenten na rato gebruik jeugdzorg. Financieel belang | Deelnemers zijn gezamenlijk aansprakelijk voor ontstane tekorten.
Kerncijfers | (Bedragen x € 1.000) | 31-12-2024 | 31-12-2025 Eigen vermogen | € 423 | € 717 Vreemd vermogen | €13.834 | € 15.916 Resultaat | € 261 | € 294 Risico's | Er zijn geen materiële risico’s waar maatregelen voor getroffen moeten worden. Ontwikkelingen | Sinds 2023 functioneert Serviceorganisatie Zorg Holland Rijnland (afgekort SO Zorg) als zelfstandige gemeenschappelijke regeling (GR). Het begrotingsjaar 2025 was voor de SO Zorg een bewogen jaar waarin gewerkt is aan de verdere inrichting van de verzelfstandigde organisatie, doorontwikkeling van de bedrijfsvoering. Daarnaast is geïnvesteerd in versterking van de samenwerking met deelnemende gemeenten en met verwijzers (met name de toegangteams en de gecertificeerde instellingen (GI’s)) en in de relatie met zorgaanbieders. Ook heeft de SO Zorg ingezet op de doorontwikkeling van het contractmanagement. Tot slot sluit vanaf 1 januari 2027 de gemeente Alphen aan den Rijn volledig aan bij SO Zorg. Overige informatie 154 155 Regeling omgevingsdienst West-Holland (ODWH) Vestigingsplaats Rechtsvorm Gemeenschappelijke regelingen Doelstelling/publiek belang Uitvoering van de VTH-A taken (Vergunningverlening, Toezicht&Handhaving en Advies) volgens de Wet milieubeheer en de Wet bodembescherming en Besluit Bodemkwaliteit. Bestuurlijk belang Vertegenwoordigers in het bestuur van de Gemeenschappelijke regeling.
De stemverhouding wordt jaarlijks vastgesteld door het AB en is afhankelijk van de gemeente bijdrage in versus totale begroting. Het dagelijks bestuur bestaat uit 5 leden waarvan geen afkomstig uit de gemeente Teylingen. Het algemeen bestuur bestaat uit 26 leden waarvan 2 bestuursleden afkomstig uit de gemeenten Teylingen. Jaarlijkse bijdrage Jaarlijkse bijdrage op basis van uren. Financieel belang Deelnemers zijn gezamenlijk aansprakelijk voor ontstane tekorten. Kerncijfers (Bedragen x € 1.000) 31-12-2024 31-12-2025 Eigen vermogen € 1.702 € N.B. Vreemd vermogen € 13.140 € N.B. Resultaat Risico's Er zijn geen materiële risico’s waar maatregelen voor getroffen moeten worden. Ontwikkelingen Na de inwerkingtreding van de Omgevingswet wordt de gemeente bevoegd gezag bodem. Deze bevoegdheid ligt nu bij de provincie. De ODWH voert bodemtaken uit namens de provincie. In 2026 gaan gemeente en provincie toewerken naar de overdracht van de bodemtaken. Ook wordt onderzocht (in overleg met de ODWH) welke taken en rollen er bij de ODWH worden neergelegd. Overige informatie Vuilafvoerbedrijf Duin- en Bollenstreek (VAB) Vestigingsplaats | Voorhout Rechtsvorm | Gemeenschappelijke regelingen Doelstelling/publiek belang | De VAB verzorgt voor de bollen5 gemeenten de overslag en afvoer van verbrandbaar en composteerbaar/vergistbaar afval.
Bestuurlijk belang | Algemeen bestuur: 1 wethouder Dagelijks bestuur: 1 wethouder Jaarlijkse bijdrage | Jaarlijkse deelnemersbijdrage. Financieel belang | Een eventueel nadelig saldo van de gemeenschappelijke regeling wordt gedekt door aanvullende bijdragen op basis van een verdeelsleutel. Kerncijfers | (Bedragen x € 1.000) | 31-12-2024 | 31-12-2025 Eigen vermogen | € 373 | € 322 Vreemd vermogen | € 3.732 | € 4.688 Resultaat | € 45 | € -2 Risico's | Er wordt een nieuwe locatie gebouwd op het huidige VAB terrein. Hiervoor loopt nu de vergunningsaanvraag. Ontwikkelingen | Het overslagstation van de VAB aan de ’s Gravendamseweg | 75 in Voorhout wordt compleet vervangen en vernieuwd. De besluitvorming in de raad met betrekking tot budget is al genomen. Hiervoor is met de Meerlanden een gezamenlijke BV opgericht voor de vervanging en exploitatie. Overige informatie 156 157 Samenwerking Belastingen Bollenstreek Vestigingsplaats Noordwijk Rechtsvorm Gemeenschappelijke regelingen Doelstelling/publiek belang Belastingen Bollenstreek verricht voor een aantal gemeenten de uitvoeringswerkzaamheden van de gemeentelijke belastingen: wet WOZ, aanslagoplegging, invordering, kwijtschelding en bezwaarschriften.
Bestuurlijk belang De portefeuillehouders Belastingen van de colleges van de deelnemers komen tenminste eenmaal per jaar in vergadering bijeen voor overleg en afstemming over deze gemeenschappelijke regeling. Jaarlijkse bijdrage Jaarlijkse deelnemersbijdrage Financieel belang Geen Kerncijfers (Bedragen x € 1.000) 31-12-2024 31-12-2025 Eigen vermogen nvt nvt Vreemd vermogen nvt nvt Resultaat nvt nvt Risico's Geen bijzondere risico's Ontwikkelingen Geen bijzonderheden. Overige informatie Geen bijzonderheden. 2. Vennootschappen en coöperaties Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) Vestigingsplaats | Den Haag Rechtsvorm | Vennootschappen en coöperaties Doelstelling/publiek belang | BNG Bank is de bank van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. De bank draagt duurzaam bij aan het laag houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. Bestuurlijk belang | De gemeente is voor 0,62% aandeelhouder. De raad van bestuur en de directie bestaan beiden uit 3 leden waarvan geen leden afkomstig uit de gemeenten. Jaarlijkse bijdrage | Er zijn geen jaarlijkse kosten aan deelname verbonden. Financieel belang | Jaarlijks wordt dividend verstrekt over de in het bezit zijnde aandelen. De BNG is een NV. De aandeelhouders zijn niet aansprakelijk voor eventuele tekorten bij de BNG.
Kerncijfers | (Bedragen x € 1.000) | 31-12-2024 | 31-12-2025 Eigen vermogen | € 6.700.000 | € 6.900.000 Vreemd vermogen | € 32.300.000 | €134.300.000 Resultaat Risico's | Er zijn geen materiële risico’s waar maatregelen voor getroffen moeten worden. Ontwikkelingen | BNG Bank is betrokken partner voor een duurzamer Nederland. De bank ondersteunt overheidsbeleid door op basis van haar excellente kredietwaardigheid financiering tegen gunstige voorwaarden te verstrekken ten behoeve van gemeenten, woningcorporaties, zorg- en onderwijsinstellingen, projectfinanciering en andere instellingen met een maatschappelijk belang. Met een balans van EUR 140 miljard is BNG Bank de vierde bank van Nederland. Overige informatie 158 159 Duin- en waterbedrijf Zuid-Holland (Dunea) Vestigingsplaats Zoetermeer Rechtsvorm Vennootschappen en coöperaties Doelstelling/publiek belang Dunea produceert en levert aan circa 1,2 miljoen klanten lekker en betrouwbaar drinkwater in het westelijk deel van Zuid-Holland. Bestuurlijk belang Aandeelhouder. Het bestuur bestaat uit 1 lid welke niet afkomstig uit de gemeente Teylingen. Jaarlijkse bijdrage Er zijn geen jaarlijkse kosten aan deelname verbonden. Financieel belang De gemeente heeft 112.622 aandelen tegen een nominale waarde van € 5. Als aandeelhouder is de gemeente niet aansprakelijk voor eventuele verliezen van de NV. Dunea keert geen dividend uit.
Kerncijfers (Bedragen x € 1.000) 31-12-2024 31-12-2025 Eigen vermogen € 30.096 nb Vreemd vermogen € 558.900 nb Resultaat Risico's Er zijn geen materiële risico’s waar maatregelen voor getroffen moeten worden. Ontwikkelingen Dunea voert vaak innovatieve projecten uit om in te spelen op nieuwe ontwikkelingen en eisen, of om processen verder te optimaliseren zoals schone maaswaterketen, uitbreiding waterzuivering, samenwerking waterketen en verbinding aan greenport. Overige informatie Alliander N.V. Vestigingsplaats | Arnhem Rechtsvorm | Vennootschappen en coöperaties Doelstelling/publiek belang | Via energienetwerken zorgt Alliander voor de distributie van gas en elektriciteit in een groot deel van Nederland. Alliander brengt een open en duurzame energiemarkt dichterbij. Bestuurlijk belang | Aandeelhouder. De raad van bestuur bestaat uit 3 leden waarvan geen bestuursleden afkomstig uit de gemeente Teylingen. Jaarlijkse bijdrage | Er zijn geen jaarlijkse kosten aan deelname verbonden. Financieel belang | Jaarlijks keert Alliander 45% van het resultaat uit in dividend aan de aandeelhouders. Als aandeelhouder is de gemeente niet aansprakelijk voor eventuele verliezen van de N.V.
Kerncijfers | (Bedragen x € miljoen) | 31-12-2024 | 31-12-2025 Eigen vermogen | 6.038 | 6.203 Vreemd vermogen | 6.908 | 7.960 Resultaat | 976 | 289 Risico's | Er zijn geen materiële risico’s waar maatregelen voor getroffen moeten worden. Ontwikkelingen | De economische groei is een uitdaging en de overgang naar een duurzaam energiesysteem komt steeds meer opstoom. Alliander bevindt zich in een uitdagende periode om dit met alle stakeholders te realiseren. Samen slimme oplossingen bedenken zodat de energievoorziening betrouwbaar, betaalbaar en bereikbaar blijft voor iedereen. Overige informatie 160 3. Stichtingen en verenigingen Stichting Regionaal Inkoopbureau IJmond en Kennemerland (RIJK) Vestigingsplaats | Heemstede Rechtsvorm | Stichtingen en verenigingen Doelstelling/publiek belang | Stichting RIJK is een samenwerkingsorganisatie tussen gemeenten om financiële, kwalitatieve en procesmatige voordelen voor haar leden te halen. Daarnaast wordt inkoop als strategisch en tactisch instrument ingezet ter ondersteuning van de beleidsdoelstellingen van de gemeente. Bestuurlijk belang | Gemeentesecretaris in het Algemeen bestuur. Jaarlijkse bijdrage | De jaarlijkse bijdrage is gebaseerd op het aantal ingekochte uren advies en ondersteuning en wordt jaarlijks afgestemd. Financieel belang | Deelnemers zijn gezamenlijk aansprakelijk voor ontstane tekorten.
Kerncijfers | (Bedragen x € 1.000) | 31-12-2024 | 31-12-2025 Eigen vermogen | € 1.084 | € 1084 Vreemd vermogen | € 897 | € 897 Resultaat Risico's | Er zijn geen materiële risico’s waar maatregelen voor getroffen moeten worden. De stichting kent een eigen weerstandvermogen die jaarlijks beoordeeld wordt. Ontwikkelingen | Om doelstellingen te realiseren blijft HLTsamen afhankelijk van marktpartijen. Kansen zijn vooral gelegen in het zoeken naar samenwerking. Dit vraag een bredere benadering van de markt en soms ook andere afspraken met leveranciers. We zetten hier op in door samen met Stichting RIJK te onderzoeken welke alternatieve inkoopmethodieken en contractvormen beschikbaar en passend zijn. Om draagvlak te creëren delen we die kennis binnen de organisatie. Er heeft een wijziging in de statuten van Stichting RIJK plaatsgevonden waardoor ook niet-gemeentelijke organisaties kunnen deelnemen. De impact van rechtstreekse deelname door HLTsamen moet onderzocht worden. Overige informatie | https://www.stichtingrijk.nl/ 161 162 Paragraaf Grondbeleid Inleiding Grondbeleid bevindt zich op het snijvlak tussen omgevingsbeleid en financiën.
Grondbeleid is daarbij geen doel op zich maar een essentieel middel om mede-uitvoering te geven aan gemeentelijke beleidsdoelen op het gebied van wonen, werken, duurzaamheid, energietransitie, klimaatadaptatie, welzijn, infrastructuur, recreatie, cultuur, milieu en natuur/landschapsontwikkeling. Het beleid moet passen binnen de financiële mogelijkheden en doelstellingen van de gemeente. Met grondbeleid wordt bepaald of en hoe instrumenten, zoals bijvoorbeeld onteigening of kostenverhaal, worden ingezet om de gestelde doelen te realiseren. Naast de ontwikkelingen en de visie op grondbeleid zoomt de paragraaf grondbeleid in op de uitgangspunten en kaders waarbinnen het grondbeleid wordt uitgevoerd. De gemeente Teylingen heeft als standpunt geen zuiver actief grondbeleid uit te oefenen. Echter ook niet per definitie een passief grondbeleid. Er is gekozen voor situationeel grondbeleid. Situationeel grondbeleid is flexibel grondbeleid. Dat houdt in dat het college per opgave of locatie kan afwegen welke vorm van grondbeleid (meer of minder actief) dient te worden ingezet om het maatschappelijke doel te bereiken . Ontwikkelingen De gemeente heeft een groot aantal ambities vervat in de Structuurvisie Teylingen 2030 die wordt opgevolgd door de nog vast te stellen Omgevingsvisie.
De (beschreven) ambities geven richting aan het omgevingsbeleid dat de komende jaren gevoerd moet worden, en zijn/worden verder uitgewerkt in diverse uitvoeringsprogramma's. In de nabije toekomst zijn er in Teylingen (en de regio) majeure opgaven op het gebied van woningbouw, energietransitie, klimaatadaptatie, economie en mobiliteit. Grondbeleid is in financieel-economische zin dienstbaar aan het realiseren van doelstellingen op deze terreinen. De uitvoering van het grondbeleid, via de inzet van instrumenten van grondbeleid, wordt daar mede door bepaald. Visie op grondbeleid Teylingen voert een situationeel grondbeleid. De ruimtelijke opgaven vragen om een grondbeleid met mogelijkheden om sturing te geven en de regie te nemen door bijvoorbeeld zelf actief gronden te verwerven. Bij de te volgen strategie staan per project de maatschappelijke doelen en ruimtelijke ambities centraal. Dat betekent dat de keuze voor een meer actieve rol of een faciliterende benadering, per project of locatie is af te wegen. Daar waar door de gemeente gewenste ontwikkelingen niet door de markt worden opgepakt, ligt een actievere overheidsopstelling meer voor de hand en komt de regie bij de gemeente te liggen. In een dergelijk geval wordt een grondexploitatie gevoerd.
Uitgangspunten en kaders (de belangrijkste) • Besluit Begroting Verantwoording / Renteomslag • Vennootschapsbelasting • Notitie Grondbeleid • Nota grondbeleid • Financiële positie in relatie tot reserves en voorzieningen • Grondbeleid en risico’s Besluit Begroting Verantwoording / Renteomslag Vanwege fiscale regelgeving en het BBV zijn de GREXen Bloementuin, Nieuw Boekhorst en Langeveld ingebracht in de categorie "Bouwgrond in exploitatie" (Bie). Zowel de Bloementuin als Nieuw Boekhorst zijn te kwalificeren als een gemengde activiteit. Naast een Bie-activiteit wordt ook 163 een faciliterende activiteit met exploitatieplan onderkend. Het faciliterend deel betreft te verhalen kosten op ontwikkelaars, gebaseerd op het exploitatieplan en wordt als een vordering binnen het project vastgelegd. Aan de te verhalen kosten wordt de rente op basis van het door de raad vastgesteld renteomslag-percentage toegerekend. Vennootschapsbelasting (VPB) Sinds 1 januari 2016 geldt voor gemeenten de VPB-plicht, indien handelingen beschouwd worden als ondernemersactiviteit. De winst die wordt gemaakt met het uitvoeren van (actief) grondbeleid (bouwgrond in exploitatie) is in beginsel belastbaar voor VPB. Jaarlijks dient herbeoordeling plaats te vinden. De projecten vallend onder 'Bouwgrond in exploitatie' worden sinds 2017 in de VPB- aangifte betrokken.
Tot op heden is er geen sprake van verschuldigde vennootschapsbelasting. Nota grondbeleid Het beleidsuitgangspunt van de nota is dat het volledige arsenaal van grondbeleidsinstrumenten wordt ingezet. Bij voorkeur wordt gebruik gemaakt van privaatrechtelijke instrumenten, indien nodig kunnen ook de publiekrechtelijke instrumenten word en ingezet (voorkeursrecht, onteigening, kostenverhaal via omgevingsplan). Grondaankopen worden aangegaan onder het voorbehoud van toestemming door college en raad en worden via de reguliere weg op grond van het budgetrecht ter besluitvorming voorgelegd aan de gemeenteraad. De raad heeft de beleidsuitgangspunten en kaders bij het behandelen van de nota Grondbeleid vastgesteld.
In deze nota wordt onder meer aandacht besteed aan de in de verordening artikel 212 Gemeentewet (GW) opgenomen onderdelen genoemd in artikel 23, lid 2: • de strategische visie van het toekomstig grondbeleid van de gemeente; • de wijze van autorisatie van grondexploitatiebudgetten en de jaarlijkse actualisatie daarvan; • uitgangspunten voor de looptijd en grootte van de grondexploitatie in verhouding tot het bestemmingsplan; • gedragsregels over de vervaardigingskosten van niet in exploitatie genomen gronden en de hoogte van de in acht ter nemen marktwaarde; • een uitwerking van de afweging tussen voorzichtigheid en realisatiebeginsel met betrekking tot het tussentijds winst nemen. In 2022 is de nieuwe nota Grondbeleid door de Raad vastgesteld. Financiële positie in relatie tot reserves en voorzieningen De eventuele baten, maar vooral de financiële risico’s van het grondbeleid, zijn van belang voor de financiële positie van de gemeente. Bij een geprognosticeerd negatief resultaat van het grondexploitatiegebied wordt dit verwerkt in een verliesvoorziening. Grondbeleid en risico’s Ruimtelijke projecten zoals grondexploitaties en infrastructurele werken zijn altijd omgeven met risico’s. Risico’s van operationele aard, strategische risico’s maar zeker ook systeemrisico’s, zoals economische ontwikkelingen, die door de gemeente niet of nauwelijks te beïnvloeden zijn.
Jaarlijks worden de ramingen van de nog te realiseren inkomsten en uitgaven van deze projecten geactualiseerd om een solide basis voor de projectbegrotingen te verkrijgen. Maar projecten verlopen soms anders dan op voorhand wordt verondersteld. Risico’s die optreden, kunnen het financiële beeld ten opzichte van die basis aanmerkelijk beïnvloeden. Daarom worden regelmatig risicoanalyses uitgevoerd om risico's te identificeren, te beoordelen en beheersmaatregelen te treffen. • De risico’s die zich voordoen binnen de grondexploitaties worden, indien mogelijk, binnen het exploitatieresultaat opgevangen. Dit gaat ten koste van het geprognosticeerd resultaat, 164 waardoor er minder winst overblijft. Dit heeft gevolgen voor de toekomstige mutaties van de algemene reserve, maar heeft geen gevolgen voor het actuele weerstandsvermogen.. • Risico's die niet binnen het exploitatieresultaat van grondexploitaties kunnen worden opgevangen, worden meegenomen in de bepaling van het actuele weerstandsvermogen. Categorieën projecten Grondbeleid In het BBV wordt onderscheid gemaakt in verschillende soorten gronden. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen gronden die in bezit zijn van de gemeente en gronden die in bezit zijn van derden. Ook is van belang of de gronden een vaste of te veranderen bestemming hebben en met welk doel deze gronden zijn verworven.
In lijn met het BBV wordt in Teylingen onderscheid gemaakt in de volgende soorten gronden en projecten: • Bouwgrond in exploitatie (BIE) • Faciliterende projecten • Warme gronden • Materiële Vaste Activa (MVA) Bouwgrond in exploitatie (BIE) Definitie: gronden welke in eigendom van de gemeente zijn en waarvoor door de gemeenteraad een grondexploitatiecomplex met een grondexploitatiebegroting is vastgesteld. Het startpunt van bouwgrond in exploitatie (BIE) is het raadsbesluit met de vaststelling van het grondexploitatiecomplex, inclusief grondexploitatiebegroting. Vanaf dat moment wordt de BIE geopend en kunnen kosten worden geactiveerd en bijgeschreven op de voorraadpositie bij onderhanden werk (bouwgronden in exploitatie) op de balans. Om de risico’s die samenhangen met zeer lang lopende projecten te beperken, is het uitgangspunt dat de looptijd van een grondexploitatie in beginsel maximaal tien jaar bedraagt. Afspraken met de raad over de wijze waarop met afwijkingen ten opzichte van de jaarschijf wordt omgegaan, zijn vastgelegd in de financiële verordening. Hierin is vastgelegd of afwijkingen ten opzichte van de jaarschijf direct moeten worden gemeld bij de raad, of alleen indien en voor zover deze afwijkingen niet passen binnen het totale vastgestelde grondexploitatiecomplex.
In dit laatste geval wordt de afwijking meegenomen in de jaarlijkse actualisatie van het grondexploitatiecomplex en daaropvolgende begrotingswijziging. De afspraken kunnen ook een bepaalde bandbreedte behelzen, waarbinnen afwijkingen niet direct hoeven te worden gemeld aan de raad. Relevante onderwerpen • Onderbouwing tussentijdse winstneming Het voorzichtigheidsbeginsel leidt ertoe dat realisatie van winst moet worden uitgesteld tot daarover voldoende zekerheid bestaat. Dit betekent echter niet dat winst pas moet worden genomen bij het afsluiten van het grondexploitatiecomplex. Volgens het realisatiebeginsel dient in de situatie dat er voldoende zekerheid is over de winst, de winst te worden genomen. Hierbij dient de percentage of completion-methode (POC) te worden gevolgd. Indien aan de volgende voorwaarden is voldaan, bestaat er voldoende zekerheid om winst te kunnen nemen: 1. het resultaat op de grondexploitatie kan betrouwbaar worden ingeschat; én 2. de grond (of het deelperceel) moet zijn verkocht; én 3. de kosten zijn gerealiseerd (winst wordt naar rato van de realisatie genomen). • Vastgestelde en gehanteerde parameters 165 In de grondexploitatie wordt rekening gehouden met een jaarlijkse kostenstijging. Voor de actuele grondexploitaties betreft dat een percentage van 2% voor 2025 (in 2026 is dat 2%).
Met een jaarlijkse opbrengstenstijging van de grondverkopen wordt geen rekening gehouden. De rentetoerekening aan de grondexploitatie is door de commissie BBV gemaximeerd tot het gewogen gemiddelde van het werkelijke rentepercentage van de externe financieringen. In de paragraaf financiering is het gewogen gemiddelde rentepercentage van de externe financiering opgenomen, te weten 0,36 %. Dit rentepercentage wordt toegerekend aan de bouwgronden in exploitatie. Tegelijkertijd is de te hanteren discontovoet door de commissie BBV voor alle gemeenten vastgesteld op 2%. Met de discontovoet wordt de eindwaarde (eindresultaat) van de kasstroom teruggerekend naar de actuele netto contante waarde. De vaste discontovoet is vastgesteld met het doel de grondexploitaties van alle gemeenten onderling beter te kunnen vergelijken. • Risico’s Binnen de projecten welke worden uitgevoerd onder het Grondbeleid, kan sprake zijn van verschillende onzekerheden en risico’s die het behalen van het begrote financiële eindresultaat van de grondexploitatie bemoeilijken. Hierbij moet onderscheid worden gemaakt tussen enerzijds risico’s met betrekking tot de kosten en opbrengsten die specifiek binnen een grondexploitatie- complex kunnen worden onderkend en anderzijds risico’s die voor de grondexploitatieportefeuille als geheel gelden.
Risico’s project specifiek: Deze zijn van belang bij de tussentijdse winstneming. Risico’s portefeuille: De risico’s voor de portefeuille als geheel gaan in zijn algemeenheid over de verwachtingen ten aanzien van markt- en conjunctuurinvloeden, waardoor prijzen en afzetmogelijkheden over de gehele linie kunnen veranderen ten opzichte van de planning. De projecten De projecten die vallen onder bouwgrond in exploitatie in 2025 zijn Bloementuin, Nieuw Boekhorst en Langeveld. Alle drie de projecten worden hieronder toegelicht. N = nadelig saldo; meer kosten dan opbrengsten V = voordelig saldo; meer opbrengsten dan kosten Bloementuin (Narcissenlaan / Parklaan) Het stedenbouwkundig plan Bloementuin beoogt de bouw van 88 woningen in het gebied gelegen tussen Parklaan, Narcissenlaan, Gladiolenstraat en Mondriaanlaan in Sassenheim. In 2024 zijn de 32 sociale appartementen in deelplan A opgeleverd en is het woonrijp maken van het gebied grotendeels afgerond. De oplevering van de 56 vrije sector koopwoningen plandeel B is voorzien in de eerste helft van 2025. Ook het woonrijp maken (inclusief de aanleg van extra parkeerplekken aan de Crocussenstraat) wordt in 2025 afgerond. Daarmee kan de grondexploitatie Bloementuin bij de eerstvolgende actualisatie - begin 2026 - worden afgesloten. Risico's De grondexploitatie wordt met de laatste winstneming positief afgesloten.
Er is geen risico meer en de verwachting is dat de grondexploitatie in 2026 ten einde komt. Boekwaarde verloop gedurende het boekjaar | Bedrag 1-1-2025 | -734.711 | V kosten | 621.240 | N winstneming | 144.669 | V opbrengsten | -31.198 | V 31-12-2025 | 0 | V Verwacht verloop boekwaarde | Bedrag 1-1-2026 | 0 nog te realiseren kosten | 0 nog te realiseren opbrengsten | 0 eindwaarde saldo 31-12-2026 | 0 netto contante waarde 01-01-2025 | 0 Nieuw Boekhorst De Visie Nieuw Boekhorst is medio 2022 door de gemeenteraad van Teylingen vastgesteld. Het gebied ligt aan de noordwestkant van Voorhout en beoogt ruimte te maken voor woningen, maatschappelijke voorzieningen en bijbehorende openbare ruimte. De gemeente is een van de eigenaren van de locatie. Om het project uit te voeren, zijn met verschillende marktpartijen afspraken gemaakt in de Anterieure Overeenkomst Nieuw Boekhorst (AOK). Deze overeenkomst is eind 2023 getekend. Parallel hieraan is ook een Samenwerkingsovereenkomst (SOK) getekend tussen de gemeente en woningcorporatie Stek. De financiële vertaling van de afspraken voor de gemeente krijgt een plek in de gemeentelijke grondexploitatie. Risico's Zekerheden Bij dit project zijn verschillende partijen betrokken. De gemeente wil zekerheden | voor bijdragen aan plankosten, bovenwijkse voorzieningen, planschade en aanleg openbaar gebied.
Een van de partijen, Pensioenfonds BPL, geeft nooit een garantie of zekerheid. Dit doet Pensioenfonds BPL bij geen enkele overeenkomst en dus ook niet bij Nieuw Boekhorst. Het risico hiervan bedraagt ongeveer € 0,25 miljoen. Saneringskosten Op een van de gemeentelijke kavels is bodemverontreiniging aanwezig. Dit was | bekend bij aankoop van de kavels. Er zijn ook onderzoeken uitgevoerd naar de aard van de bodemverontreiniging. Tegelijkertijd bestaan dit soort onderzoeken uit dossieronderzoek en een aantal gerichte steekproeven in de grond. Daarmee blijft altijd een beperkte onzekerheid ontstaan: de precieze aard van de verontreiniging blijkt pas als de werkzaamheden uitgevoerd worden. Plankosten Het Projectbureau is de primaire uitvoerende partij en de gemeente heeft een toetsende rol. Er zijn echter allerlei omstandigheden die kunnen zorgen voor een grotere gemeentelijke bemoeienis en dus zijn hogere plankosten niet aan de voorkant uit te sluiten. Specifiek is de verwachting dat er meerkosten zijn voor beroepsschriften op het bestemmingsplan. Deze kosten komen ook deels ten laste van de andere ontwikkelende partijen. Hierover moeten onderlinge afspraken gemaakt worden. 166 Grondopbrengst vrije kavels In de opbrengsten is rekening gehouden met een speciaal woningbouwprogramma op vrije kavels tegen een marktconforme prijs voor vrije kavels.
Het is denkbaar dat de gemeente voor dit speciale woning-bouwprogramma in zee gaat met partijen die meer nadruk leggen op maatschappelijke waarden en daardoor minder voor de grond willen of kunnen betalen. Stikstof en andere veranderende wet- en regelgeving Het stikstofdossier houdt Nederland al jaren bezig en een recente uitspraak van de Raad van State maakte een einde aan het intern salderen zonder vergunning. In Nieuw Boekhorst wordt gebruik gemaakt van intern salderen. Het risico dat ontstaat is dat er extra inzet nodig is om te voldoen aan de stikstofregels. Dit betekent mogelijk extra plankosten en risico op vertraging. Bouw en woonrijp maken projectbureau Het projectbureau heeft een budget voor het bouw- en woonrijp maken. Uit de uitwerking van de eerste deelgebieden ontstaat het idee dat dit budget aan de magere kant is. In de eerste deelgebieden is dit tot nu toe binnen budgetten opgelost, maar er bestaat een kans dat de beoogde werkzaamheden niet binnen budget vallen. Als dit leidt tot een overschrijding van 10% op het budget bouw- en woonrijp maken, dan betekent dit voor de gemeente een financieel risico van circa € 500.000,--.
Grondexploitatie (actief) Boekwaarde verloop gedurende het boekjaar | Bedrag 1-1-2025 | 3.833.042 | N kosten | 791.924 | N winstneming | 220.000 | N opbrengsten | -976.129 | V 31-12-2025 | 3.868.837 | N Verwacht verloop boekwaarde | Bedrag 1-1-2026 | 3.868.837 | N nog te realiseren kosten | 6.709.905 | N nog te realiseren opbrengsten | -11.674.863 | V eindwaarde saldo 31-12-2032 | -1.096.121 | V Facilitair Boekwaarde verloop gedurende het boekjaar | Bedrag 1-1-2025 | 2.367.593 | N kosten | 161.589 | N opbrengsten | -2.315.148 | V 31-12-2025 | 214.034 | N 167 Verwacht verloop boekwaarde | Bedrag 1-1-2026 | 214.034 | N nog te realiseren kosten | 1.276.800 | N nog te realiseren opbrengsten | -2.659.516 | V eindwaarde saldo 31-12-2032 | -1.168.682 | V eindwaarde saldo 31-12-2032 totaal | -2.264.803 | V Langeveld De locatie Langeveld in Sassenheim is al in 1995 aangekocht door de gemeente met het oog op toekomstige woningbouwontwikkeling. In de raad van 2 februari 2023 is bij amendement besloten dat de volledige locatie Langeveld wordt benut voor woningbouw, zonder uitbreiding van STV. Daarbij is maatwerk toegepast op het woningbouwprogramma, met een mix van 31% sociaal, 56% betaalbaar en 13% vrij bouwprogramma. Inmiddels is de ontwikkeling van Langeveld een stap verder gebracht, in nauwe samenwerking met woningcorporatie Stek.
Ook is het project aangemerkt als één van de projecten die deel uitmaakt van de pilot ‘parallel plannen’ van het ministerie van BZK, met als doel om woningbouw te versnellen. Door stedenbouwkundig bureau Van Wilsum van Loon is een (schets)ontwerp gemaakt voor de locatie. Op basis van actuele inzichten wordt nu uitgegaan van een programma van ruim 150 woningen, waarvan een groot deel door Stek wordt ontwikkeld. Parallel aan het stedenbouwkundig schetsontwerp zijn ook de verwachte kosten en opbrengsten voor de gemeente in kaart gebracht. Risico's De herontwikkeling van Langeveld bevindt zich in een relatief vroeg stadium. Omdat de stedenbouwkundige uitwerking op dit moment pas het niveau van schetsontwerp heeft, kan de bandbreedte van de geschatte kosten en opbrengsten nog sterk fluctueren. Anderzijds zijn er nog relatief veel mogelijkheden om bij te sturen op het moment dat risico’s zich voordoen. De risico’s zijn ook niet louter negatief; het is mogelijk dat bij nadere uitwerking van de plannen zich kansen voordoen die het financiële resultaat in positieve zin beïnvloeden. Voor de civieltechnische risico’s (voorbelasting, sanering en verleggen van kabels en leidingen) zijn reserveringen opgenomen in de kostenraming voor bouw | - en woonrijp maken. Daarnaast zijn posten opgenomen voor nader te detailleren kosten en onvoorziene kosten.
Wanneer bij nadere uitwerking van de plannen ook de verwachtingen omtrent kosten en opbrengsten worden aangescherpt, kunnen de risico’s bij volgende actualisaties van de grondexploitatie Langeveld niet alleen kwalitatief, maar ook financieel inzichtelijk worden gemaakt. Grondexploitatie Boekwaarde verloop gedurende het boekjaar | Bedrag 1-1-2025 | 2.209.565 | N kosten | 971.519 | N opbrengsten | -100.000 | V 31-12-2025 | 3.081.084 | N 168 Verwacht verloop boekwaarde | Bedrag 1-1-2026 | 3.081.084 | N nog te realiseren kosten | 5.383.453 | N nog te realiseren opbrengsten | -7.941.045 | V eindwaarde saldo 31-12-2029 | 523.492 | N Samenvatting bouwgronden in exploitatie | (x € 1.000) Project | Boekwaarde | Nog te | Nog te | Eind | V/ | Getroffen maken | realiseren | N 31-12-2025 | kosten | opbrengsten | waarde | voorziening Langeveld | 3.081.084 | 5.383.453 | -7.941.045 | 523.492 | N | -523.491 Nieuw Boekhorst in | 3.648.837 | 6.709.905 | -11.674.863 -1.316.121 | V | 0 exploitatie Nieuw Boekhorst | 434.034 | 1.276.800 | -2.659.516 | -948.682 | V | 0 faciliterend Bloementuin | 0 | 0 | V | 0 totaal | 7.163.955 | 13.370.153 | -22.275.424 | - | N | -523.000 1.741.311 N = nadelig saldo; meer kosten dan opbrengsten V = voordelig saldo; meer opbrengsten dan kosten Kengetal Grondexploitatie Grondexploitatie | rekening | rekening (bedragen x € 1.000) | 2024 | 2025 Totaal activa bouwgronden
in exploitatie | 4.698 | 6.427 Totaal baten exclusief mutaties van reserves | 110.989 | 118.840 Kengetal grondexploitatie | 4,2% | 5,4% Het kengetal grondexploitatie geeft aan hoe groot de grondpositie (de waarde van de grond) is ten opzichte van de totale (geraamde) baten. Het is dus belangrijk om te kunnen beoordelen of er een reële verwachting is of grondexploitatie kan bijdragen aan de verlaging van de schuld. Faciliterend Grondbeleid Definitie: Bij faciliterend grondbeleid heeft de gemeente zelf geen grond in haar bezit en voert ze niet zelf de grondexploitatie, maar private ontwikkelaar. De kosten die de gemeente maakt worden in dat geval verhaald op de private partijen. Er is dus geen sprake van bouwgrond in exploitatie of een voorraad grond in bezit van de gemeente, maar van een vordering op een derde partij. Feitelijk schiet de gemeente kosten voor, die op basis van een overeenkomst worden teruggevorderd bij een derde partij, dan wel op basis van het exploitatieplan mogelijk in de toekomst kunnen worden teruggevorderd van een derde partij. 169 Voor activiteiten welke uiteindelijk leiden tot de totstandkoming van een te ondertekenen overeenkomst wordt geen budget (voorheen krediet) meer bij de raad aangevraagd. Het verhalen van deze door de gemeente gemaakte en voorgeschoten kosten is verzekerd en afdwingbaar door het kostenverhaal.
Of door een anterieure overeenkomst, of door een posterieure overeenkomst. Risico’s en verliezen Op basis van de wetgeving zijn niet alle te maken kosten via de plankostenscan verhaalbaar; 1. | er worden kosten gemaakt welke bij het opstellen van de plankostenscan niet voorzien waren; 2. | uiteindelijk wordt er geen overeenkomst gesloten en/of gaat het project niet door. Daar waar de niet verhaalbare kosten en/of verliezen zeker zijn, worden deze direct ten laste van de algemene middelen van de gemeente gebracht. Naast de facilitaire projecten, waarbij gewerkt wordt aan het opstellen en uiteindelijk ondertekenen van een overeenkomst kan er sprake zijn van faciliterende projecten in de initiatief- of onderzoeksfase. Hierbij worden verkennende gesprekken gevoerd en mogelijkheden onderzocht. Facilitaire projecten in de uitvoeringsfase Vooraf wordt bij een facilitair project een plankostenscan opgesteld. Hierbij wordt een inschatting gemaakt van de te maken kosten en interne uren. Voor een aantal projecten is het niet mogelijk om de kosten te verhalen op de opdrachtgevers. Veelal wordt dit veroorzaakt doordat er voor een beroepsprocedure meer uren nodig zijn. Hiervoor is een verliesvoorziening getroffen ter hoogte van € 255.773.
Uitvoering Project | Boekwaarde | 2025 | Boekwaarde 1-1-2025 | Kosten | Opbrengst | Vrijval | 31-12-2025 en Overteylingen, Oost | 139.807 | 7.950 | 147.757 Dirk-supermarktlocatie | 89.587 | 22.154 | -35.964 | 89.857 Groot Seminarie (ABC ontwikkelaar) | 52.078 | 15.839 | 52.078 Rijksstraatweg 63 | 0 | 0 Torenlaan 4-6 GOM | 6.530 | 6.530 Zwanburgerpolder 6 | 0 | 0 Uitbreiding Bedrijvencenter de | 8.220 | 7.938 | -9.718 | 8.220 Wetering Herenstraat 66068 | 25.000 | 3.392 | -24.991 | 3.401 Eikenhorstlaan 2 | 17.600 | 4.211 | -26.663 | -4.852 Fuchsiastraat 1-3 | 17.624 | 4.211 | -26.663 | -4.852 Teylingerlaan 67-69 | 2.385 | 3.821 | 6.206 Loosterweg 8 | 9.435 | 2.332 | -12.744 | -977 Stationslocatie Voorhout | 165.923 | 127.316 | 293.239 Totaal | 534.189 | 199.164 | -136.743 | 596.607 170 Facilitaire projecten; initiatief- of onderzoeksfase Bij deze projecten wordt toegewerkt naar een anterieure overeenkomst. De projectleiding heeft aangegeven de kosten in dit stadium al inzichtelijk te willen maken. Wanneer het tot een overeenkomst komt worden deze kosten, naar verwachting, volledig verrekend met de ontwikkelaar. Niet verrekenbare kosten worden uiteindelijk afgeboekt ten laste van het rekeningresultaat.
Initiatief Project | Boekwaarde | 2025 | Boekwaarde 1-1-2025 | Kosten | Opbrengst | Vrijval | 31-12-2025 en Hortusplein/Westerstraat | 86.0000 | 51.567 | -51.567 | 86.000 De Waaier | 46.340 | 73.301 | 119.641 Hoofdstraat 147 De Oude Tol | 12.719 | 19.763 | 32.482 Hoofdstraat 63 | 6.339 | 3.909 | 10.248 Rijnsburgerweg 46a en 48 | 16.667 | 1.194 | 17.861 Loosterweg 16 Voorhout | 0 | 10.834 | -10.834 | 0 Prins Clausstraat 30 | 7.553 | 516 | 8.069 Uitbreiden verdeelstation Carolus | 2.385 | 3.821 | 6.206 Clusiuslaan Julianalaan-Beatrixstraat | 1.069 | 1.069 Arend Verkleijstraat | 11.096 | 47.099 | 58.195 Stationslocatie Voorhout - AOVK | 15.236 | 0 | 15.236 Totaal | 205.404 | 212.004 | 0 | -62.401 | 355.007 Warme gronden Definitie: door de gemeente met het oog op gebiedsontwikkeling verworven gronden, waarvoor nog geen operationele grondexploitatie door de Raad is vastgesteld. Op basis van de wijziging van het BBV in 2016 worden deze warme gronden verantwoord onder materiële vaste activa en wel tegen de verwervingskosten. Het toerekenen (activeren) van andere kosten is niet toegestaan. Ingeval van duurzame waardevermindering vindt afwaardering plaats naar de waarde volgens de geldende bestemming. Voor gronden die zijn verworven en waarvoor nog geen bestemmingswijziging is doorgevoerd, kan dit betekenen dat er (tijdelijk) een forse afwaardering moet plaatsvinden.
Deze kan grotendeels nog worden teruggedraaid zodra tot bestemming van bouwgrond wordt besloten. Dit leidt met name bij de gebiedsontwikkeling tot ongewenste effecten, zoals grote fluctuaties in de waardering van deze gronden, en als gevolg daarvan het resultaat en de financiële positie van de gemeente. 171 Materiële Vaste Activa (MVA) Definitie: over grond als materiële vaste activa, wordt gesteld dat deze grond een vaste bestemming heeft en niet in een transformatieproces zit. Dit geldt ook voor gronden die anticiperend en strategisch zijn aangekocht, maar waarbij geen sprake is van gebiedsontwikkeling. Bij grond als materiële vaste activa gaat het veelal om ondergrond van gebouwen, wegen, parken, pleinen of van land-/bosbouwgronden. In deze paragraaf Grondbeleid wordt verder niet ingegaan op grond als materiële vaste activa. Reserves en voorzieningen Definitie reserves: deze worden aangehouden als buffer voor risico’s, om lasten te egaliseren en om te sparen voor toekomstige uitgaven. Definitie voorziening: er is een bedrag apart gezet voor een toekomstige uitgave die onvermijdelijk is, maar waarvan tijdstip en omvang niet exact bekend zijn. Het meest essentiële verschil tussen een reserve en een voorziening is dat bij een reserve de Raad de bestemming ervan kan wijzigen. Er is sprake van vrije besteedbaarheid.
Bij een voorziening kan dat niet, er is sprake van verplichte bestedingsrichting. Reserve grondexploitatie De stand van de reserve bedraagt per 31 december 2025 afgerond € 13.000,-. De komende jaren vinden hierop geen geplande mutaties plaats. Voorzieningen Voor de grondexploitatie Langeveld is een verliesvoorziening getroffen ad. € 523.491. Voor het faciliterend grondbeleid is een verliesvoorziening opgenomen voor een bedrag ad. € 255.773. Project | Voorziening | Mutatie 2025 | Voorziening 1-1-2025 | bij | af | 31-12-2025 Langeveld | 609.000 | 0 | 85.509 | 523.491 Facilitaire projecten | 255.773 | 0 | 0 | 255.773 totaal | 864.773 | 0 | 0 | 779.263 172 173 Paragraaf Open overheid Wet open overheid De Wet open overheid (Woo) heeft als doel de overheid transparanter en toegankelijker voor de buitenwereld te maken. De wet bevat verplichtingen, die op drie focusgebieden zijn gericht, namelijk de passieve openbaarmaking in de vorm van het behandelen van Woo-verzoeken, de actieve openbaarmaking waarbij besluiten binnen twee weken gepubliceerd dienen te worden en het op orde brengen van de informatiehuishouding. Deze laatste is door de wetgever als randvoorwaardelijk bepaald om tijdig aan de door de wet bepaalde termijnen te kunnen voldoen. HLTsamen maakt alle Woo-verzoeken en bijhorende documenten (vanaf 1 januari 2024) openbaar via de hiervoor ingerichte webportalen.
Onze gemeente heeft een dergelijk publicatieportaal voor Woo-besluiten: open.teylingen.nl. In 2025 is binnen HLTsamen geïnvesteerd in het op orde brengen van de informatiehuishouding. Een belangrijk deel hiervan is uitgevoerd als onderdeel van het project Samen Digitaal Transparant. Zo zijn nieuwe moderne digitale werkplekken geïmplementeerd, waarmee medewerkers beter worden ondersteund in digitaal en veilig werken. Daarnaast is het aantal plekken waar informatie kan worden opgeslagen teruggebracht, om versnippering en dubbele bestanden te voorkomen. Aan nieuwe medewerkers zijn trainingen gegeven in de omgang met bedrijfsinformatie. En er is een oplossing ingekocht die ondersteunt bij het opschonen van een deel van de informatiehuishouding. Deze maatregelen zijn van belang om de duurzame toegankelijkheid van informatie te waarborgen en Woo-verzoeken sneller en betrouwbaarder te kunnen afhandelen. Het aantal Woo-verzoeken in Teylingen is in 2025 licht afgenomen. Van 32 verzoeken in 2024 naar 26 verzoeken in 2025. Voor de bekostiging van de implementatie van de Wet open overheid ontvangt de gemeente voorlopig jaarlijks incidentele en structurele gelden van het Rijk. 174 Paragraaf Opvang ontheemden In februari 2022 begon de oorlog in Oekraïne, waarmee een grote vluchtelingenstroom richting de rest van Europa en dus ook Nederland op gang kwam.
De gemeenten stonden daardoor acuut voor de uitdaging om Oekraïense ontheemden op te vangen. Ook de gemeente Teylingen heeft haar verantwoordelijkheid genomen bij deze humanitaire ramp. Omdat het hier om crisisopvang gaat, ligt de bevoegdheid bij de burgemeester, in samenwerking met het Veiligheidsberaad (landelijk) en de Veiligheidsregio (regionaal). Teylingen heeft gemiddeld in 2025 op acht verschillende gemeentelijke locaties verspreid over de gemeente in totaal 126 ontheemden gehuisvest. In mei is een nieuwe kleinschalige opvanglocatie aan de Rozemarijnhof geopend. Daarnaast was er particuliere opvang. Voor alle ontheemden die de gemeente Teylingen in 2025 heeft opgevangen, is – naast bovengenoemde huisvesting – gezorgd voor zorg, onderwijs, welzijn, toegang tot werk en leefgeld en een veilige leefomgeving. De opgave heeft veel gevraagd van HLTsamen en doet dat nog steeds. Zo is er voor de uitvoering gebruikt gemaakt van inhuur bij externe partijen. Per kwartaal wordt binnen HLTsamen een financiële monitor opgesteld. Deze financiële monitor geeft weer welke kosten we tot nu toe hebben gemaakt, welke inkomsten er zijn en wat de verwachtingen zijn voor in de toekomst. Met behulp van deze monitor worden de knelpunten en risico’s in kaart gebracht. De informatie in deze paragraaf is gebaseerd op financiële monitor over 2025.
Voor het bepalen van de inkomsten en uitgaven zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd: 1. Alle direct aan een gemeente toe te rekenen kosten, worden direct verantwoord in de administratie van de desbetreffende gemeente. 2. Het aantal opvangdagen dat er beschikbaar was in de gemeente. Dat is ook de basis van de declaratie naar het Rijk. 3. De kosten van HLTsamen (met name interne uren, inhuur, welzijn e.d.) worden naar rato van het aantal opvangdagen toegerekend aan de gemeente. 4. Het financiële kader is het Rijksbudget, hier zijn we binnen gebleven. Gezien de onzekerheid wat er nog op ons afkomt, stellen wij voor om dezelfde beleidslijn te volgen als vorige jaar op basis waarvan het nog resterende saldo van 2025 wordt overgeheveld naar 2026. Inkomsten A. Gemeentelijke Opvang Oekraïne De regeling gemeentelijke opvang Oekraïne (GOO) is per 4 juni 2022 in werking getreden en betreft de compensatie voor gemeenten voor de realisatie van noodopvangplekken en verstrekkingen aan ontheemden. Gemeenten ontvangen volgens deze regeling een normbedrag van €44 per dag per gerealiseerde gemeentelijke opvangplek. Onder dit normbedrag vallen alle kosten die direct gerelateerd zijn aan de opvang. Dit zijn bijvoorbeeld kosten die gemaakt worden voor huur, energie, schoonmaak etc. Over 2025 hebben we € 2.172.665 aan compensatie te ontvangen vanuit het Rijk. B.
Particuliere Opvang Oekraïne Waar de meeste ontheemden in gemeentelijke opvanglocaties worden opgevangen, kan een gasthuishouden ook tijdelijk onderdak aanbieden. Echter, ontvangt het 175 gasthuishouden geen financiële vergoeding. Hiervoor geldt de regeling particuliere opvang Oekraïne (POO) die ook per 4 juni 2022 in werking is getreden. Na registratie in een gemeente, krijgen de ontheemden leefgeld uitgekeerd. Het uitgekeerde leefgeld wordt volledig vergoed door het Rijk. Gemeenten krijgen daarnaast voor de ondersteuning van de particuliere opvang € 48 per maand per ontheemde. Met behulp van het aantal beschikbare plekken per locatie, het totaal aantal dagen waarop deze plekken beschikbaar waren en het normbedrag, zijn de inkomsten berekend. De inkomsten zijn gesplitst in perioden waarin verschillende regelingen van pas waren. Voor particuliere opvang hebben we in 2025 € 21.888 aan compensatie ontvangen. Uitgaven Voor de kosten die de gemeente maakt, wordt onderscheid gemaakt in drie categorieën: kosten van leefgeld, kosten van de locatie(s) (huur, beveiliging, klein onderhoud), inzet van personeel van HLTsamen (zowel eigen personeel als inhuur) en overige kosten. Bij de overige kosten kan gedacht worden aan de kosten voor de internationale schakelklas, welzijn, catering, tandarts en fysiotherapie.
Bij de kosten is geen onderscheid gemaakt tussen gemeentelijke of particuliere opvang, maar zijn deze als het totaal van de opvang in de gemeente gepresenteerd. Samenvattend kan financieel de volgende stand van zaken gepresenteerd worden: Overzicht Financien Crisis Noodopvang Oekraine Inkomsten Gemeentelijke opvang € 2.172.665 Particuliere opvang € 21.888 Subtotaal inkomsten € 2.194.553 Uitgaven Leefgeld € 148.665 Kosten locatie € 860.042 Inzet personeel en externe inhuur € 441.300 Overige kosten € 4.988 Subtotaal uitgaven € 1.454.995 Verschil inkomsten en uitgaven € 739.558 Bij de bestemming van het jaarrekeningresultaat van 2025 stellen we voor om een bedrag van € 739.558 naar 2026 over te hevelen. Dit gezien alle onzekerheden rondom de opvang van ontheemden. 176 Paragraaf Duurzaamheid De noodzaak van een duurzame leefomgeving blijft onverminderd groot. Klimaatverandering, verlies aan biodiversiteit en toenemende druk op grondstoffen vragen ook om een stevige lokale aanpak. Teylingen werkt hieraan via het Programma Duurzaamheid, dat sinds 2025 de duurzaamheidsopgave programmatisch en integraal organiseert langs drie pijlers: energietransitie, toekomstbestendige leefomgeving en circulariteit.
Energietransitie Binnen de pijler energietransitie is in 2025 het uitvoeringsprogramma herijkt voor de periode 2025–2028, waarbij de focus ligt op duurzame opwek, isolatie, energiebesparing en ontwikkeling van een regionaal warmtenetwerk. Via het Nationaal Isolatieprogramma zijn in 2025 veel woningen bereikt. Daarnaast hebben energiecoaches en buurtteams inwoners actief ondersteund bij het verduurzamen van hun woning. De ontwikkeling van een regionaal warmtenet heeft belangrijke stappen gezet, met het Convenant Collectieve Warmte en de gezamenlijke Startnotitie Warmtenet Bollenstreek als basis voor het verdere proces. Toekomstbestendige leefomgeving Voor een toekomstbestendige leefomgeving is gewerkt aan het versterken van biodiversiteit, klimaatadaptatie en natuur inclusieve gebiedsontwikkeling. Het Soortenmanagementplan is in voorbereiding, en binnen water- en klimaatadaptatie is gewerkt aan bestekken voor natuurvriendelijke oevers en is ecologisch beheer van groen verder uitgebreid. Ook zijn stappen gezet in de aanpak van invasieve exoten en zijn de eerste bomen geplant in de opgave van 1.000 extra bomen.
Circulariteit Op basis van omgevingsvisies, het Nationaal Plan Circulaire Economie en de geactualiseerde strategie voor een circulair Zuid-Holland is verkend hoe de HLT-gemeenten de meeste invloed kunnen uitoefenen en impact kunnen maken op een circulaire economie en verantwoord (her)gebruik van grondstoffen. Dit heeft geresulteerd in een gezamenlijk uitvoeringsprogramma 2025-2028 Samen werken aan een Circulaire Economie. Hiermee is een duidelijke koers gezet voor het verminderen van grondstoffengebruik en het stimuleren van hergebruik binnen de drie gemeenten. Programma-brede ontwikkelingen Programma-breed is in 2025 onderzocht hoe de uitvoeringskracht kan worden vergroot, onder andere via een mogelijke gezamenlijke uitvoeringsorganisatie duurzaamheid voor Hillegom, Lisse en Teylingen. In de komende periode worden de mogelijke samenwerkingsvormen, governance en besluitvorming nader uitgewerkt. Daarnaast is in 2025 een ambtelijke evaluatie uitgevoerd naar methoden om duurzame toekomstbestendige gebiedsontwikkeling structureel te borgen. Op basis hiervan is het convenant Toekomstbestendig Bouwen als meest passend instrument naar voren gekomen. CDOKE-middelen De CDOKE-middelen blijven een essentiële bron voor capaciteit en expertise. De middelen van 2023 en 2024 zijn verantwoord, en de uitkering van 2025 wordt verdeeld over 2025 en 2026.
De door het rijk bevestigde voortzetting van de CDOKE-financiering tot en met in ieder geval 2031 biedt belangrijke continuïteit voor de uitvoering van de duurzaamheidsopgave. 177 3 Financiële jaarrekening Wettelijk kader De Gemeentewet en het Besluit Begroting en Verantwoording gemeenten scheppen het wettelijk kader voor de financiën van gemeenten. In het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) zijn eisen gesteld aan de specifieke informatie die moet zijn opgenomen in de financiële jaarrekening. De bedoeling hiervan is om de transparantie van de gemeentelijke jaarrekening te verhogen. Deze verplichte onderwerpen zijn de uitgangspunten voor de structuur van de jaarrekening. • De uiteenzetting van de financiële positie en de toelichting. • Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening. Provinciaal toezicht De provincie heeft de taak toezicht te houden op de gemeenten. Om in aanmerking te komen voor de meest lichte vorm van toezicht (repressief toezicht) hebben Gedeputeerde Staten de volgende uitgangspunten geformuleerd: • De begroting 2027 moet in evenwicht zijn of, als dat niet het geval is, moet de gehele meerjarenraming (2030) in evenwicht zijn. • De jaarrekening 2025 moet in evenwicht zijn; als de jaarrekening niet in evenwicht is, kan dat, afhankelijk van de aard en/of omvang van het tekort, van invloed zijn bij de bepaling van het toezichtregime.
• De vastgestelde jaarrekening 2025 en de begroting 2027 moeten tijdig, respectievelijk vóór 15 juli 2025 en 15 november 2026, aan de provincie zijn toegezonden. Met het hiervoor genoemde evenwicht wordt 'materieel evenwicht' bedoeld. Dit houdt in dat structurele lasten moeten worden gedekt door structurele baten. Door vaststelling van de jaarrekening in de vergadering van 2 juli 2026 ,tijdige inzending en het materiële evenwicht van de jaarrekening wordt aan de eisen voldaan. 178 Balans Balans Bedragen € x 1.000 ACTIVA 31-12-2025 31-12-2024 VASTE ACTIVA Immateriële vaste activa ● Kosten onderzoek en ontwikkeling 20 6 ● Bijdragen aan activa in eigendom van derden 284 323 305 329 Materiële vaste activa ● Investeringen met een economisch nut Bedrijfsgebouwen 32.715 32.094 Grond-, weg- en waterbouwkundige werken 18.657 16.941 Gronden en terreinen 10.186 10.186 Machines, apparaten en installaties 3.478 2.115 Overig 2.024 2.122 ● Investeringen met een economisch nut, waarvoor ter bestrijding van de kosten een heffing kan worden geheven Grond- weg- en waterbouwkundige werken 9.152 9.523 Gronden en terreinen 391 391 Machines, apparaten en installaties 1.952 1.805 ● Investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut Grond-, weg- en waterbouwkundige werken 20.725 21.499 99.279 96.677 Financiële vaste activa ● Kapitaalverstrekkingen aan: Deelnemingen 277 277 ● Leningen aan:
Overige verbonden partijen 3.492 3.492 Woningbouwcorporaties 638 709 ● Langlopende leningen Overig Niet overheid 9.336 8.753 13.743 13.232 TOTAAL VASTE ACTIVA 113.327 110.237 VLOTTENDE ACTIVA Voorraden ● Onderhanden werk, waaronder bouwgronden in exploitatie 6.398 4.699 6.398 4.699 Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar ● Vorderingen op openbare lichamen Vorderingen op gemeenten 605 491 Vorderingen op gemeenschappelijke regelingen 225 308 Vorderingen op overige overheden 10.569 9.890 ● Rekening-courantverhouding met het Rijk 22.700 24.706 ● Overige vorderingen (niet-overheid) 287 177 34.386 35.572 Liquide middelen ● Liquide middelen (kas- en banksaldi) 288 285 288 285 Overlopende activa ● Nog te ontvangen voorschotbedragen die ontstaan door voorfinanciering op uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel van: Het Rijk (OA) 948 221 Provincies 589 151 Overige overheden 551 1.688 ● Overige nog te ontvangen bedragen en vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende begrotingsjaren komen 3.602 4.091 5.690 6.151 TOTAAL VLOTTENDE ACTIVA 46.763 46.707 TOTAAL ACTIVA 160.090 156.944 179 Balans Bedragen € x 1.000 PASSIVA 31-12-2025 31-12-2024 VASTE PASSIVA Eigen vermogen ● Algemene reserves 17.738 22.998 ● Bestemmingsreserves 67.720 60.472 ● Nog te bestemmen resultaat 3.170 2.838 88.627 86.309 Voorzieningen ● Egalisatievoorzieningen 4.132 4.099 ●
Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's 3.618 3.325 ● Van derden verkregen midd. die spec. besteed moeten worden 7.548 6.463 ● Overige voorzieningen 256 256 15.554 14.144 Vaste schulden ● Onderhandse leningen van: Binnenlandse banken en overige financiële instellingen 39.807 42.133 ● Waarborgsommen 32 32 39.840 42.165 TOTAAL VASTE PASSIVA 144.021 142.617 VLOTTENDE PASSIVA Netto vlottende schulden ● Overige vlottende schulden 2.656 2.318 2.656 2.318 Overlopende passiva ● Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen 3.056 3.835 ● Ontvangen voorschotbedragen voor uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren van: Het Rijk (OP) 4.743 4.099 Provincies 3.918 3.666 Gemeenten 478 391 Overige overheden 1.217 - ● Overige vooruit ontvangen bedragen die ten bate van het volgende begrotingsjaar komen.
2 19 13.414 12.009 TOTAAL VLOTTENDE PASSIVA 16.069 14.327 TOTAAL PASSIVA 160.090 156.944 Aan natuurlijke en rechtspersonen verstrekte borgstellingen of garantstellingen 56.866 57.460 Totaaloverzicht resultaat per programma In onderstaand overzicht treft u voor de programmarekening 2025, in één totaaloverzicht, de baten en lasten en de toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves per programma, inclusief de algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien, aan. Bedragen x € 1.000 Rekening | Begroting | Begroting | Rekening na wijziging 2024 | 2025 | 2025 | 2025 Programma 1. Samenleven | Lasten | 57.283 | 54.328 | 59.622 | 57.791 Baten | -14.564 | -10.768 | -14.281 | -13.663 Saldo | 42.721 | 43.557 | 45.342 | 44.126 Programma 2. Leefomgeving | Lasten | 31.623 | 27.904 | 31.024 | 36.152 Baten | -16.397 | -13.568 | -16.318 | -22.875 Saldo | 15.225 | 14.339 | 14.705 | 13.276 Programma 3. Bedrijvigheid | Lasten | 1.549 | 1.376 | 2.680 | 2.131 Baten | -603 | -378 | -410 | -462 Saldo | 948 | 999 | 2.270 | 1.669 Programma 4.
Bestuur en | Lasten | 5.607 | 5.249 | 5.510 | 5.686 ondersteuning Baten | -1.232 | -1.092 | -1.308 | -1.238 Saldo | 4.376 | 4.158 | 4.202 | 4.448 Saldo programma's | 63.270 | 63.053 | 66.519 | 63.519 Algemene dekkingsmiddelen: Algemene uitkering en overige | Saldo | -65.105 | -65.255 | -67.830 | -68.102 uitkeringen gemeentefonds Belastingen overig | Saldo | 157 | 253 | 307 | 131 Overhead | Saldo | 13.973 | 15.417 | 14.986 | 13.830 Overige baten en lasten | Saldo | 79 | -362 | -11 | -39 OZB niet-woningen | Saldo | -3.332 | -3.133 | -3.493 | -3.599 OZB woningen | Saldo | -6.646 | -6.977 | -7.117 | -7.110 Parkeerbelasting | Saldo | -18 | -12 | -12 | -17 Treasury | Saldo | -1.929 | -1.744 | -1.312 | -1.067 Vennootschapsbelasting | Saldo | 55 | 0 | 0 | 219 Saldo algemene dekkingsmiddelen | -62.766 | -61.813 | -64.482 | -65.754 Saldo voor resultaatbestemming | 504 | 1.240 | 2.037 | -2.235 Stortingen in reserves 1. Samenleven | Lasten | 20.430 | 15 | 1.682 | 1.511 2. Leefomgeving | Lasten | 4.337 | 53 | 410 | 423 180 3. Bedrijvigheid | Lasten | 100 | 0 | 40 | 0 4. Bestuur en ondersteuning | Lasten | 0 | 0 | 60 | 13 Algemene dekkingsmiddelen | Lasten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal stortingen in reserves | 24.867 | 68 | 2.192 | 1.947 Onttrekkingen reserves 1. Samenleven | Baten | -21.775 | -481 | -2.282 | -636 2. Leefomgeving | Baten | -5.455 | -518 | -1.231 | -1.088 3.
Bedrijvigheid | Baten | -295 | 0 | -845 | -845 4. Bestuur en ondersteuning | Baten | 0 | 0 | -130 | -143 Algemene dekkingsmiddelen | Baten | -171 | -148 | -148 | -171 Totaal onttrekkingen uit reserves | -27.696 | -1.147 | -4.636 | -2.883 Resultaat na bestemming | -2.325 | 161 | -406 | -3.171 Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening De jaarrekening is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten daarvoor geeft. De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vindt plaats op basis van historische kosten. Tenzij bij het desbetreffende balanshoofd anders is vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarden. De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Baten en winsten worden slechts genomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico’s die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Personeelslasten worden in principe toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. Als gevolg van het formele verbod op het opnemen van voorzieningen c.q.
schulden uit hoofde van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume worden sommige personele lasten echter toegerekend aan de periode waarin uitbetaling plaatsvindt; daarbij moet worden gedacht aan componenten zoals ziektekostenpremie ten behoeve van gepensioneerden, overlopende vakantiegeld- en verlofaanspraken en dergelijke. Personele kosten worden niet geactiveerd, tenzij deze objectief direct aan een investering kunnen worden toegerekend. Voor arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van een jaarlijks vergelijkbaar volume wordt geen voorziening getroffen of op een andere wijze een verplichting opgenomen. Vaste activa Waardering en afschrijving vaste activa 1. | Geactiveerde kosten voor onderzoek en ontwikkeling voor een bepaald actief worden lineair in maximaal 5 jaar afgeschreven. 2. | Kosten voor het afsluiten van geldleningen worden direct ten laste van de exploitatie gebracht. 3. | Activa met een verkrijgingsprijs van minder dan € 10.000,- worden in beginsel niet geactiveerd, uitgezonderd gronden en terreinen. Gronden en terreinen worden altijd geactiveerd. 181 182 4. Bij de waardering van de vaste activa worden bijdragen van derden die in directe relatie staan met het actief in mindering gebracht op de verkrijgings- of vervaardigingsprijs. 6. Investeringen worden lineair afgeschreven. 7.