Ondertiteling raadsvergadering 16 april 2025

1 Opening en mededelingen Mark Pol

Ik open deze openbare raadsvergadering en heet iedereen van harte welkom. Publieke tribune, raadsleden en kijkers thuis, van harte welkom. Daarmee hebben we de opening gehad en zijn we bij de mededelingen. We hebben bij de commissie wat Nick Ran

minder tijd gehad voor de mededelingen, dus ik kan me voorstellen dat er iets meer zijn. Meneer Ran, ik geef u als eerste het woord. Dank u wel, voorzitter. In de commissievergadering is door ons een motie over de berichtenbox MijnOverheid aangekondigd. Die ligt niet voor u, want wij hebben gisteren antwoord op de vragen van de Partij van de Arbeid gekregen. Die antwoorden hebben ertoe geleid dat we hem we niet indienen op dit moment, maar ze zorgen ervoor dat we daar graag een discussie met elkaar over willen voeren. Wij gaan die motie agenderen voor de commissievergadering van 7 mei. Voor diezelfde vergadering hebben wij ook een motie in voorbereiding over het monument op de Georgiërs begraafplaats. Die zal begin komende week Mark Pol

rondgestuurd worden naar de raads- en commissieleden Astrid van de Wetering

met het verzoek mede in te dienen. -Dank u wel. Ik zie mevrouw van de Wetering. Ga uw gang. Dank u, voorzitter. Woorden van gelijke strekking. D66 en GroenZwart hebben een motie ingediend Mark Pol

Behoud authenticiteit van de Texelse dorpen. Die willen we graag één maand doorschuiven naar de volgende vergadering. Dan gaan we die er bij de vaststelling van de agenda zo meteen afhalen. Helemaal goed. -Dan zitten we op dezelfde lijn. Rikus Kieft

De kant van het college. Meneer Kieft, ga uw gang. Een mededeling betreffende de voortgang van het paraplubestemmingsplan. U hebt dat in december vastgesteld. Dat is vervolgens ter inzage gelegd. Daar zijn voor zover nu bekend twee beroepen ingediend, waarvan één met een verzoek om voorlopige voorziening. Dat beroep, inclusief die voorlopige voorziening, is afgewezen door de Raad van State. Dat betekent dat met ingang van afgelopen maandag dat paraplubestemmingsplan Mark Pol

in werking is getreden. Het is nog niet onherroepelijk, omdat er nog een andere beroepsprocedure loopt. Dank u wel. Andere mededelingen zijn er niet. Dan wil ik er graag zelf nog één doen. Die gaat over de Meierblis. De datum zit eraan te komen. Zoals u weet zijn de voorbereidingen inmiddels gestart. De terreinen zijn ingericht, de brandstapels worden opgebouwd en tegelijkertijd heeft u het weer van de afgelopen periode gezien. Dat wil zeggen dat we heel weinig water hebben gehad, aanhoudende droogte. In heel Nederland geldt op dit moment net als op Texel een rook- en stookverbod in de natuur. We zien landelijk dat er steeds meer paasvuren worden afgelast. We staan op dit moment in nauw contact met de veiligheidsregio om de situatie te monitoren. We hebben nog tot 30 april, maar ik wil stellen dat de bui die we gisteravond gehad hebben lang niet voldoende is om de droogte op te heffen en het risico op branden te doen verlagen. Ik begrijp vooralsnog dat het advies van de veiligheidsregio is ze niet positief zijn over het ontsteken van de Meierblis. We verwachten ergens eind volgende week een besluit te kunnen nemen. We nemen de adviezen die de veiligheidsregio ons daarover geven heel serieus over het wel of niet doorgaan van de blis. We gaan u informeren over de geldende situatie en alles wat daarmee samenhangt, net als de commissies en de pers.

Ik stel voor dat we allemaal een regendans doen na afloop van deze vergadering, want die is echt nodig. Dat was mijn mededeling.

2 Vaststelling agenda Mark Pol

Daarmee hebben we de mededelingen gehad. Dan gaan we naar de vaststelling van de agenda waarvan we weten dat er in ieder geval één motie, nummer 11, vreemd aan de orde van de dag voor vanavond in ieder geval verdwijnt. Kunnen we verder die aangepaste agenda zo vaststellen?

3 Rondvraag Mark Pol

Dat is het geval. Dan zijn we bij de rondvraag. Zijn er raadsleden die een rondvraag willen stellen?

4 Bindend advies omgevingsvergunning (bopa) voor plaatsing wadwachterswagen Utopia/De Schorren Mark Pol

Dat is niet het geval. Dan gaan we naar agendapunt vier, het bindend advies omgevingsvergunning (bopa) voor de plaatsing van de wadwachterswagen Utopia/De Schorren. Daarbij dient een amendement dat precies het tegenovergestelde beoogd als wat het college heeft gevraagd. Ik stel voor dat we in één keer met het amendement beginnen en op die manier het voorstel van het college bespreken, omdat het zo diametraal iets anders is. Het is wel of niet. Ik wil graag de indieners Fred Oosterhof

van het amendement de gelegenheid geven om dat amendement even toe te lichten. Ik zie meneer Oosterhof, ga uw gang. -Dank u wel, voorzitter. Laten we beginnen met dat we het werk van de vrijwilligers erg waarderen. Zij leveren een waardevolle bijdrage en dat verdient erkenning. Onze kritiek richt zich nadrukkelijk niet op hun inzet of goede bedoelingen. Wat vandaag voorligt, is een BOPA-aanvraag. De gemeenteraad wordt gevraagd om hierover een bindend advies te geven. Dit houdt juridisch in dat we alleen kunnen instemmen of weigeren. Dat maakt het zo moeilijk. We mogen geen voorwaarden stellen, dus geen mitsen en maren van de kar overdag of niet. Dat is bij een BOA niet mogelijk. Wij hebben het voorstel op basis van de vereisten evenwichtige toedeling van functies aan ruimte getoetst en wij komen tot de conclusie dat de evenwichtigheid hier ontbreekt. De plek aan de Stuifweg ligt in een open, weids landschap aan de rand van Utopia. Het plaatsen van de grote wadwachterswagen is een opvallend object dat daar vijf maanden per jaar aanwezig is. Het tast het landschap aan, de visuele impact is groot en het object is van verre zichtbaar. Ook een belangrijk kritiekpunt voor ons is dat deze wagen wordt bedoeld voor overnachting.

Daarmee wordt het niet alleen een informatiepunt, maar ook een verblijfslocatie, terwijl op Texel voldoende andere accommodaties zijn waar vrijwilligers prima terechtkunnen. Een kritiekpunt van ons is de precedentwerking Mark Pol

voor soortgelijke aanvragen. Om deze redenen dienen we dit amendement in. Dank u wel. -Dank u wel. GroenZwart en het CDA zijn mede-indieners. Heeft u behoefte om nog iets toe te voegen. Nee. Dan kijk ik naar de gemeenteraad. Wie wil reageren op het amendement dan wel op het voorstel? Ik zie mevrouw Dros, mevrouw van de Wetering en mevrouw Visser. Jacquelien Dros

Mevrouw Dros, ga uw gang. -Dank u, voorzitter. Het verheugt ons als GroenLinks ontzettend dat de natuur en het behoud daarvan de indieners van de amendementen ook zo na aan het hart ligt. Niet alleen hen, maar ook een heel aantal briefschrijvers zoals de Beheerautoriteit Waddenzee, de Waddenunit van het ministerie van LVN, het enige horecabedrijf in het noorden bij de Waddendijk, wadwachters en gidsen en Vogelbescherming Nederland. Ook wij realiseren ons dat het hier om een uitzondering gaat. Deze uitzondering is gerechtvaardigd door de brede steun die ik net noemde, de concrete bijdragen aan natuurbescherming en de positieve evaluaties over de afgelopen jaren. Niet voor niets heet het een buitenplanse omgevingsactiviteit, BOPA, waar onze medewerking en toestemming voor gevraagd wordt. Anders dan de indieners van de amendementen komen wij met ons hart voor de natuur tot een geheel andere conclusie ten aanzien van deze BOPA's. Wij zien vele positieve punten over de vrijwilligers en hun verblijven aan de Waddenzee en bij de Slufter. Zij zijn namelijk onze groene VVV met hun informatieverstrekking.

Jaarlijks worden duizenden bezoekers geïnformeerd over de kwetsbare natuurgebieden op Texel. Zij zijn 24/7 de ogen en oren met preventieve werking. Volgens de recente evaluatie van het beheerplan Natura 2000 Is recreatieve verstoring de belangrijkste drukfactor. Dat is geen overbodige luxe. Zij monitoren vogelpopulaties en bezoekersstromen. Zij leveren zelf slechts een beperkte verstoring. Het zijn vrijwilligers, dus ze kosten ons niets. Dan nog met betrekking tot de verblijven zelf en Natuurmonumenten die bereidheid heeft getoond als positief punt tot landschappelijke inpasbaarheid. We zien risico's van deze voorliggende amendementen. Dat is de toepassing hiervan op eventueel andere vergunningstrajecten en evenementen. Door nu zo strikt te zijn, kan het zich tegen u keren bij andere activiteiten. Denk aan de Ronde om Texel, Mountainbike toertocht Texel, Festival Sunny Side Up. Dit punt is door de PvdA PRO Texel al zeer duidelijk naar voren gebracht en hierover zal ik niet verder uitweiden. Het andere risico is het teniet doen van de preventieve werking van het toezicht door de vrijwilligers. Dat dwingt tot alternatieve manieren van bescherming van de gebieden Utopia, de Schorren en de Slufter. U had het in de commissie over camera's, maar dat is geen doen in deze uitgestrekte gebieden.

Als de preventieve werking van de vrijwilligers 24/7 wegvalt, kunnen Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer alleen opteren voor minder toegankelijkheid van deze natuurgebieden. Geen algehele afsluiting, maar tijdens het broedseizoen en van zonsondergang tot zonsopgang. zoals overigens al in veel natuurgebieden jaarrond in Nederland gebeurt. Deze risico's zijn wij niet bereid te nemen. Wij willen zoveel mogelijk verantwoorde toegankelijkheid van onze Texelse natuurgebieden behouden. Met uw amendementen dreigt u waardevolle bondgenoten in natuurbescherming van u te vervreemden. Daar willen wij niet in meegaan. Wij willen het kwetsbare evenwicht tussen natuur en medegebruik zoveel mogelijk ondersteunen. Dat is al moeilijk genoeg en daar hebben we elkaar voor nodig. Mark Pol

Het zal u duidelijk zijn dat wij tegen deze amendementen zullen stemmen. Dank u wel. -Dank u wel. U heeft meteen iets over het volgende agendapunt gezegd, Astrid van de Wetering

dat noteren we. Mevrouw van de Wetering, ga uw gang. Dank u, voorzitter. Ik hou het iets korter. Ik ben ook ontzettend tegen beide amendementen, dus ik pak ze ook in één keer. Ik ga even naar Utopia kijken. Ik denk daadwerkelijk een dubbele winst, bescherming en informatie. Bij de Slufter kijk ik naar bescherming en dat door vrijwilligers. Het kost ons niets. Wat u op dit moment wil zeggen, is dat ze overnachten in die verblijven, dus is er 24/7 bescherming. Nu zegt u niets meer. Dan denk ik persoonlijk dat daar een gat gaat vallen. De informatie en de bescherming Mark Pol

valt weg op beide plekken. Ik roep u echt op om dit nog even te heroverwegen. -Dat was inderdaad kort. Anneke Visser-Veltkamp

Mevrouw Visser. -Dank u wel, voorzitter. Ik wil graag starten met mevrouw Dros erop te wijzen dat de inhoud van beide amendementen die ze net besproken heeft totaal anders is dan de amendementen die we vorige week in de commissievergadering hebben besproken. Risico's voor evenementen als Sunny Side Up of hardloopwedstrijden in het bos zitten niet meer aan de amendementen. Ik heb voordat ik wil starten een korte vraag aan meneer Rutten. Die vroeg me vorige week of ik positief over de vergunningsaanvragen dacht vanwege de indiener Natuurmonumenten. En graag wil ik aan hem vragen of dat voor hem wel geldt. Heeft hij bezwaar Mark Pol

tegen de voorliggende BOA vanwege de indiener, Niels Rutten

zijnde Natuurmonumenten? -Ik was niet van plan om waar het debat vorige week geëindigd was, hier weer te beginnen, want dat wordt een beetje onduidelijk. Ik ga u de gelegenheid geven om op deze vraag te reageren. Dan vraag ik vooral naar eigen inbreng, mevrouw Visser. Meneer Rutten, ga uw gang. Dank u, voorzitter. In dit geval gaat het voorstel Anneke Visser-Veltkamp

zoals het er nu ligt ons een brug te ver. -Mevrouw Visser, gaat u verder. Dank u wel. Heel fijn om dat te horen. Zoals de indieners van het amendement weten, is de onderbouwing voor het niet verstrekken van een positief bindend advies belangrijk. Dit omdat er een bezwaarcommissie of een rechtbank getoetst kan worden op deze onderbouwing. Aan het college is aangetoond dat de wadwachterswagen niet leidt tot een landelijke verstoring. Hierbij is gekeken naar de grootte, de hoogte, de breedte en de kleur van de wagen en de plek

waar deze geplaatst wordt. Er staat al tien jaar lang een wachterskar. Het gaat dus niet om toeristische ontwikkelingen aan de oostkust van Texel die in strijd zijn met het toeristisch toekomstplan. Het gaat om een voortzetting van iets wat de afgelopen tien jaar geen problemen heeft opgeleverd. We vragen in het toeristisch toekomstplan niet om het beëindigen van toerisme aan de oostkant van Texel. De hotels en boerencampings hoeven niet te staken. De Wadden is een prachtig natuurgebied met een zekere ongereptheid, Hollandse wildernis. Dit is waarom mensen er naar toe gaan. Zij willen daarvan genieten. Genieten van het uitzicht, de vogels, de rust en de stilte. Het is niet zo dat de mogelijkheid van het stellen van vragen de mensen hiernaartoe trekt. Dat laatste is bijvangst. Een vorm van Texelse gastvrijheid. De wachters zijn er om toezicht te houden en te monitoren. Het is voor de natuur belangrijk dat ze dit 24 uur per dag doen. Het klopt dat er alternatieve slaapplaatsen zijn, maar dat maakt voor de toezichthouder niet uit. Dat de wachters ook informatie verstrekken, is onderdeel van de bescherming van het gebied. Hun aanwezigheid zorgt ervoor dat mensen zich beter gedragen, wetende dat er toezicht is. Door het delen van kennis en het verstrekken van informatie, zullen bezoekers minder snel onbedoeld iets beschadigen.

Dat deze kennis ook verstrekt kan worden bij Ecomare of de Marel klopt. Dat doet er in dit geval niet toe. Zonder de wachters en het informatiepunt komen de mensen ook naar de Schorren. Soms weten zij niet eens dat ze de mogelijkheid hebben om vragen te stellen of weten ze niet eens dat ze vragen hebben. Ten slotte de precedentwerking. Daar zijn door verschillende fracties vragen over gesteld die allen zijn beantwoord. Kern van het verhaal is dat gelijke gevallen gelijk behandeld worden. Dit houdt in dat, net als in dit geval, er een wachtershuis via een BOPA aangevraagd moet worden. Deze BOPA moet net als nu eerst langs het college en daarna langs de raad. Daarom zijn wij niet bang dat goedkeuring in de toekomst zal leiden tot wat de indieners noemen: verzoeken die de ruimtelijke ordening en het beleid kan ondermijnen. Wij hebben daarom geen bezwaren om in te stemmen Mark Pol

of in dit geval een positief bindend advies te verstrekken bij deze BOPA. -Dank u wel. Albert Huisman

Ik zie meneer Huisman, ga uw gang. -Dank u, voorzitter. Ik heb expres even gewacht tot een van de laatste. Ik heb me goed voorbereid en bij mij lopen de stukken wat door elkaar. Ik pak het amendement en de behandeling van het stuk zelf in één keer op. Het ongemak bij de behandeling van deze casus zit diep. Wat veel inwoners ervaren en wat vandaag opnieuw bevestigd lijkt te worden, is dat het uitmaakt wie een aanvraag doet. Een ondernemer of particulier loopt tegen een muur van regels aan. Procedures zijn traag. Meedenken ontbreekt. Handhaving is streng. In sommige gevallen worden aanvragen zonder enige vorm van compassie of maatwerk afgewezen. Vergelijk dat met de behandeling van deze aanvraag. Hier lijkt het alsof de regels opeens vloeibaar zijn geworden. Een voorbeeld. De aanvrager vraagt een vergunning voor tien jaar. Geen probleem, we maken er 15 van. Regels rond landelijke inpasbaarheid lijken opeens niet meer te gelden. Wat bij andere keihard wordt afgetikt, wordt hier soepel doorgezet. Dat wringt. Ik wil u enkele concrete, willekeurige voorbeelden van Texelaars geven die waarschijnlijk met gefronste wenkbrauwen naar dit voorstel kijken. Een ondernemer aan de Schorreweg met een RVO-erkende dierentuinvergunning. Geen ruimte, geen meedenken. Regel is regel. Handhaving erbovenop.

Een boer met een campingvergunning wil een caravan onttrekken aan het kamperen bij de bouwvergunning ten behoeve van huisvesting voor een tijdelijk personeelslid. Het is verscholen in het groen. Er zijn op die locaties geen alternatieven beschikbaar, maar toch is de aanvraag afgewezen. Het resultaat is geen extra handjes bij de tijdelijk intensieve werkzaamheden tijdens de Lammerij. Een strandpaviljoenhouder die in de krapte van deze tijd creatief een oplossing zocht voor personeels huisvesting. Het viel buiten de lijntjes. Er werd niet meegedacht, wel gehandhaafd. Kortgeleden sprak een Texelaar tijdens de commissievergadering in als laatste strohalm. De zaal zat vol met mensen die deze begeleiding nodig hadden. Sport en zorg werden aangeboden op een locatie zonder maatschappelijke bestemming. Buiten de lijntjes, maar zonder pardon einde oefening. De situatie rond pipowagens op particulier terrein tijdens het paraplubestemmingsplan. Inwoners kregen onaangekondigde bezoeken van handhaving, sommatiebrieven met tienduizenden euro's boete en slapeloze nachten. De pipowagen die een paar maanden op dezelfde plek staat, is een bouwwerk. Nu blijkbaar niet meer. In deze casus is het probleem ineens opgelost.

Dat roept een belangrijke vraag op: is die regelgeving voor iedereen of is er een andere standaard als een natuurorganisatie een aanvraag doet? Veel Texelaars kijken met verbazing en soms met frustratie naar hoe soepel en meewerkend het gemeentelijk apparaat kan zijn. Schijnbaar wel voor de één en niet voor de ander. Los van het ongemak dat ik eerder schetste, heeft onze fractie zelf onderzoek gedaan. We zijn ter plaatse gaan kijken op Utopia en niet om ons oordeel op papier of via tweedehands-informatie te vormen, maar om met eigen ogen te zien wat daar gebeurt. Hoe ziet het Tiny huis eruit van binnen en van buiten? Wat is feit en wat is beeldvorming? Wat klopt er van wat in de

commissievergadering werd gezegd? Mijn conclusie is helder. Van een vakantiepark of luxe resort is geen sprake. De wadwachters blijven er een week in een sober en functioneel ingericht onderkomen. Douchen doen ze niet eens daar, maar bij een kampeerbus verderop. Op de aankomst- en vertrekdagen mogen ze het gebied in met de auto om spullen te laden en te lossen en de rest van de week op de fiets geregeld via een Texelse fietsverhuurder. Er zijn overigens meer samenwerkingen met Texelse ondernemers. Dan die nachtelijke lichtvervuiling waarover gesproken is. Ik heb het niet gezien. De ramen zijn verduisterd, waardoor er van buitenaf nauwelijks tot geen licht te zien is. Het opstelterrein bij Utopia is naar beneden verplaatst, waardoor de wagen vanaf het wad niet of nauwelijks zichtbaar is. Over de verschijningsvorm an sich kun je wat vinden. We hebben uitgebreid gesproken over de wadwachters zelf. Het zijn geen willekeurige passanten. Ze worden geselecteerd, gescreend, krijgen een opleidingsdag, worden bij aankomst geïnstrueerd en zijn herkenbaar in uniform. Hun rol is in de afgelopen jaren wat verschoven naar een dienstbare, informatieve functie. Daarbij kijk ik even naar mezelf als logieverstrekker die zijn gasten vol passie vertelt over de schoonheid van Texel. In dit geval gaat het in dienst van natuur en educatie. De Tiny House is geen vakantiewoning voor gezinnen.

Hier wordt serieus gewerkt. Ik begrijp de wens om in bepaalde periodes 24/7 toezicht te houden. Bij mijn beëdiging in 2022 heb ik mezelf één ding voorgenomen. Ik zou altijd afwegen of een besluit in het belang van Texel is, ongeacht wie het voorstel doet. Niet de naam van de aanvrager, maar het belang van Texel moet tellen. Dat is exact de reden waarom mijn afweging zwaar weegt. Toerisme, ondernemerschap en natuur zijn drie pijlers van Texel. Ze kunnen elkaar versterken en wat mij betreft doen ze dat ook in deze casus. Ik zie de educatieve, maar vooral de toeristische meerwaarde. Eerlijkheidshalve, met het seizoen voor de deur vind ik dat hier medewerking aan verleend zou moeten worden. Tegelijkertijd vragen we Natuurmonumenten om zich als goede buur op te stellen, dat verwacht ik vice versa van de buren ook, en niet alleen te kijken naar de eigen belangen, maar naar ieders belang. Bij educatie hoort uitleg en een positieve verstandhouding dat natuur en boeren in dit gebied prima naast elkaar kunnen bestaan. Wij zien die drie pijlers die elkaar kunnen versterken en het is in de nabijheid van het gebied van Utopia en de Schorren niet anders. Het is even afwachten hoe de stemming verloopt.

Als deze vergunning mag worden verleend, doe ik de oproep aan Natuurmonumenten om samen met de gemeente te kijken hoe er meer recht kan worden gedaan aan de landelijke inpasbaarheid waarvan ik zelf niet goed kan uitleggen wat daaronder verstaan wordt. Niet in deze casus, maar ook in vele anderen niet. Die toekomstige verschijningsvorm zou een punt kunnen zijn waar in de toekomst geen twijfel meer over zou moeten bestaan. Tenslotte zou niet de letter van de wet, maar de geest ervan leidend moeten zijn. Niet wie de aanvraag doet, maar welk economisch en/of maatschappelijk Texels belang ermee gediend is. Texel verdient een overheid die naast haar inwoners staat. Die niet alleen handhaaft, maar ook meedenkt. Die niet alleen corrigeert, maar ook faciliteert. Pas als we bereid zijn om alle aanvragen met gelijke openheid Mark Pol

en compassie te benaderen, verdwijnt dat ongemak. Daar komt vertrouwen voor terug. Dank u wel. Anneke Visser-Veltkamp

Dank u wel. Mevrouw Visser in reactie op meneer Huisman. Dank u wel, voorzitter. Ik ben blij te horen dat voor de heer Huisman het belang van Texel altijd voorop staat. Ik wil heel even inhaken op de voorbeelden die de heer Huisman net noemde. Dat zijn stuk voor stuk voorbeelden van inwoners en ondernemers die eerst doen en dan proberen de boel te lijmen. In dit geval is eerst de vergunningaanvraag. Dat is de methode zoals we gewend zijn te werken en zoals dat hoort. Ik ben het met u eens dat een aantal gevallen Mark Pol

misschien anders opgelost hadden kunnen worden, maar ik vind niet dat ze vergeleken kunnen worden met de BOPA's die vanavond op de agenda staan. Dank u wel. Ik stel voor dat we daarmee de voorbeelden Nick Ran

een beetje gaan afronden, anders wordt het een hele lange avond. Meneer Ran. -Ik heb in mijn jaren als raadslid nog nooit een onderwerp meegemaakt waarover ik zo vaak ben benaderd als het voorliggende onderwerp. Vele telefoontjes, vele whatsappjes van zowel voor- als tegenstanders van de wadwachterswagen of hoe we hem ook willen noemen. De heer Huisman heeft al vele overwegingen genoemd die we na ons bezoek aan Utopia afgelopen donderdag uitvoerig met elkaar hebben besproken. Voor ons zijn andere argumenten doorslaggevend. Uiteraard zet ik ook het belang van Texel voorop, maar voor mij is de landschappelijke inpasbaarheid doorslaggevend. Die heeft er voor andere ondernemers in de omgeving voor gezorgd dat plannen voor tijdelijke personeelshuisvesting niet zijn doorgegaan, omdat er geen vergunning is verleend of plannen dusdanig moesten worden aangepast dat indieners er uiteindelijk niet gelukkig mee zijn. Ik kreeg recent de vraag wat er op die locatie landschappelijk inpasbaar is. De vraag stellen is de vraag

beantwoorden. Dat is voor mij de doorslaggevende reden om het amendement te steunen. Niet omdat ik alle overwegingen die daarin genoemd worden onderschrijf, Mark Pol

maar het gaat me in dit geval om het besluit in het dictum. Daar denken de heer Huisman en ik anders over. Dank u wel. Zijn er anderen die over dit onderwerp het woord willen voeren? Niels Rutten

Meneer Rutten. -Dank u, voorzitter. Vandaag spreken we over een ogenschijnlijk kleinschalig voorstel. Het toestaan van een wadwachterskar nabij een kwetsbaar natuurgebied. Voor ons raakt dit aan de kern van wat Texel is. Voor het CDA is het heel helder: dit voorstel moet van tafel. Inhoudelijk is het toestaan van een wagen op deze manier geen onschuldig plan voor natuurbeheer. We vinden het in deze vorm een vorm van verstedelijking van ons landschap. Voor ons is de natuur geen decor voor buitenstaanders die een groene ervaring kunnen construeren. We willen ook geen speeltuin zijn voor partijen met diepe zakken of prestige projecten. Texel is voor ons allereerst ons gemeenschappelijk huis voor onze inwoners, boeren, ondernemers, wandelaars, natuurliefhebbers, kinderen en ouderen. Het eiland is wat ons betreft van de samenleving en niet van een ideologisch gedreven bovenlaag die zijn zin doordrijft door politieke druk. Wethouder Kieft heeft zich in onze ogen in de commissie verlaagd tot een soort van chantage. De boodschap was glashelder: als deze wagens en hutten er niet komen, worden natuurgebieden van Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer gesloten voor het publiek. Dat is geen onderhandelen. Dat heeft niets met integer besturen te maken. Gewoon dreigen.

Met zo'n dreigement geef je als bestuurder in onze ogen niet alleen je geloofwaardigheid op, maar ook de zeggenschap over ons eigen eiland. Is dit echt waar het college en de partijen aan de overkant voor willen staan? Texel uit handen geven onder druk. We vinden dit zorgelijk. Daarom staat wat ons betreft het vertrouwen in wethouder Kieft onder druk. Als we nu akkoord gaan, denken we dat we de deur open zetten. Wat als tijdelijk wordt aangevraagd, wordt permanent. De volgende keer wordt er weer iets meer aangevraagd. Een ecolodge, een educatief uitkijkpunt, we weten nog niet wat, maar er komt vast weer iets bij. Voor je het weet, ligt de oostkant van Texel vol met semipermanente groene attracties onder het mom van natuurbeheer. Wanneer durven de collega's te zeggen dat het mooi geweest is? Tot waar wilt u gaan? Dan een fundamenteel punt waar we moeite mee hebben vanuit democratisch oogpunt is dat we als gemeenteraad nu een tijdelijke uitzondering geven die de volgende raad bindt. Zeker als het gaat om iets als ruimtelijke ordening of natuurbeleid, zijn we daar niet gelukkig mee. Als dit plan doorgaat op deze manier, wordt er voor meerdere raadsperiodes iets vastgelegd en ontnemen we onze opvolgers het recht om namens de bevolking te beslissen. Nog belangrijker ontnemen we ook onze inwoners de mogelijkheid om via verkiezingen de koers bij te sturen.

Dat is niet alleen onverstandig in onze ogen, maar ook ondemocratisch. Texel is voor ons geen speeltuin voor de randstedelijke natuurromantici met een safarihutfetisj. Als je de natuur alleen openhoudt Mark Pol

onder dreiging, ben je geen beschermer in onze ogen. Dank u wel. Even voor de helderheid. Deze raad is democratisch gekozen en heeft de mogelijkheid en bijna de plicht om beslissingen te nemen. Anders gaan we dit vanaf nu bij ieder agendapunt tot maart 2026 doen. Astrid van de Wetering

Ik had gezien dat mevrouw van de Wetering wilde reageren op de inbreng van meneer Rutten. -Dank u wel. U neemt de woorden uit mijn mond. Als we nu geen beslissingen kunnen nemen, wordt het moeilijk. Ik ben een beetje verbaasd. Ik ken u als een raadslid wat zijn zaken onderbouwt. Ik vind dat u nu een heel betoog heeft vol met aannames. Dat ben ik niet echt van u gewend. Meer, meer, meer. Dat komt bij u langs en daar bepaalt u zelf over of u dat toestaat of niet. Ik zie dat niet zo gebeuren. Ik denk dat de woorden van meneer Huisman me geraakt hebben. Een goede buur is wat dat betreft veel beter. We gaan het niet meer over de voorbeelden hebben, maar ik ben het eens dat in sommige gevallen zaken wat soepeler zouden kunnen lopen. Dat gun ik ook in dit geval. Laten we met elkaar tot het beste komen voor dat eiland. Mark Pol

Daar wil ik het op dit moment even bij laten. Ik hoop dat u de volgende keer iets meer feitelijk onderbouwd Ferry Zegel

naar mij toe komt. -Dank u wel. Meneer Zegel. Dank u, voorzitter. Woorden van gelijke strekking als mevrouw van de Wetering van D66. Ik schrik van de manier waarop de heer Rutten het woord voert. Zo herken ik hem niet. Zulke grote woorden die best zwaar wegen. Stelt de heer Rutten voor dat we alleen nog maar besluiten nemen die in deze raadsperiode gelden? Dat hoor ik hem feitelijk zeggen.

Mark Pol

We mogen niet over deze raadsperiode heen regeren. Ik begrijp er helemaal niets van. -Ik geef de heer Rutten kort de gelegenheid om hierop te reageren. Ik vind het een interessant debat, Niels Rutten

maar dit gaan we vanavond niet doen. U mag hier kort op reageren en dan gaan we door met de inbreng over de wadwachterswagen. Dank u, voorzitter. Het ging hier specifiek over het toestaan Mark Pol

van tijdelijke uitzonderingen op ons beleid. Die willen wij niet voor langere periodes. -Dat is verhelderend. Eric Hercules

Meneer Hercules, ga uw gang. -Ik was erg onder de indruk van de afwegingen die binnen de VVD-fractie zijn gemaakt. Dank daarvoor. Wij kunnen ons daar heel erg goed in inleven, omdat we diezelfde afwegingen hebben moeten doen. We waren iets eerder en we zijn unaniem in de manier waarop we denken over deze BOPA's. Onder de indruk. Ik ben ook onder de indruk van uw betoog, meneer Rutten, maar dan op een wat negatieve manier. Ik ben het met u eens dat de manier waarop de portefeuillehouder op een bepaalde manier een dreigement uitte niet erg chique was. Ik vind het ook niet chique wat u probeerde naar voren te brengen. Grote woorden als democratie Mark Pol

en pretparken, vallen voor mij in de categorie van flagrante flauwekul. Veronne Koot

Dank u wel. Mevrouw Koot. -Laten we even teruggaan naar waar deze aanvraag over gaat. Er worden enorme verhalen opgehangen en een aantal daarvan herken ik heel goed. Ik snap heel goed de reden waarom het verzoek ingediend is door de indiener voor die omgevingsvergunning. Waar gaat het over? Het gaat over het plaatsen van een bouwwerk in een volledig open landschap, van heinde en verre zichtbaar, waar vervolgens allerlei toegevoegde waardes aan worden toegedicht om het te rechtvaardigen. Zo tegen je eigen vastgestelde beleid van behoud van open landschap, behoud van de natuurgebieden, probeer ze natuurlijk te houden, enzovoorts. Ik ben oprecht verbaasd dat dit unieke van Texel zo ondergewaardeerd wordt en er kennelijk zoveel steun gevonden wordt om zo'n inbreuk op ons landschap te maken. Dat raakt mij. Het heeft me tien jaar geleden al geraakt. Ik ben er toen actief mee aan de gang gegaan, maar dat was een collegebeslissing. We konden er als gemeenteraad niets over zeggen. Nu wordt gezegd dat het er al tien jaar staat, niet dankzij de gemeente. Ik ben teleurgesteld over de houding. Het bouwwerk. Het tweede punt waar het volgens mij inderdaad over gaat, is hoe we de natuur gaan exploiteren. Ik zeg het nadrukkelijk. Dat is wat er gebeurt, wat de heer Rutten van het CDA zo treffend verwoord en waar menig Texelaars inwoner zich enorm aan stoort.

Het exploiteren van onze natuurgebieden. Informatiepunten neerzetten en borden ophangen. We hebben een bordenbeleid. Daar wordt heel streng aan gehouden. Zo'n groot bouwwerk wat in feite een uithangbord is van de natuurorganisatie mag wel en dan hebben we geen landschappelijk beleid meer. Tot slot moet me van het hart dat het dreigement wat vorige week geuit is en ik weer herhaald hoor hier in de gemeenteraad, met name door de fractie GroenLinks, geen zuivere koffie is in een raadszaal die alleen moet beslissen of we zo'n bijzonder opvallend bouwwerk midden in een natuurgebied Mark Pol

willen neerzetten of niet? Daar had het antwoord Ferry Zegel

altijd nee op moeten zijn. -Dank u wel. Meneer Zegel. Voorzitter, hele korte reactie. We nemen hier beslissingen in de raadzaal Mark Pol

en daarbij denken we na over wat de consequenties zijn als we het wel doen en als we het niet doen. Nils Lely

Dank u wel. Meneer Lely. -Dank u wel. Aangaande het dreigement hetzelfde woord als de heer Zegel zei, je kunt ook een belofte doen of een winstwaarschuwing geven. Even op mevrouw Koot. Open landschap. Die mensen staan daar. We kunnen die wagen ook naast de sporthal zetten. Dan zien we hem niet, maar ze werken daar. Het is niet expliciet bedoeld als slaapplaats. Het is ook om te schuilen om daar te zijn. Je bent zichtbaar. Dan sta je onderaan de dijk enigszins in het zicht. Je moet daar ook werken. Ik weet nog toen de discussie er was dat het politiebureau wegging en dat je misschien naar Alkmaar moet bellen. Dat is ver

buiten onze leefwereld. Het huisje wat te klein was. Ik denk dat het, zoals hier voorgesteld wordt, juist een heel goed punt is om zo'n ding daar neer te zetten. Je bent ook zichtbaar voor degene die daar komt dat er toezicht is. Exploiteren neemt u heel erg negatief. Exploiteren kan op allerlei manieren. De meeste Texelaars willen graag van de Waddenzee en Texel gebruik maken. Dat is een soort exploitatie. Daar ben ik absoluut voor, maar daar moeten we ook iets voor afspreken met elkaar. Mark Pol

Daar wil ik het voorlopig bij laten. De rest is door collega's gezegd. Dank u wel. Ik krijg langzaam de indruk dat alles gezegd is, maar nog niet door het college. Ik geef meneer Kieft de gelegenheid Rikus Kieft

om te reageren op wat er in de raad gezegd is. Voorzitter, dank u wel. Ik ben van de inhoud en niet van het dreigement en de chantage. De inhoud wilde ik u meegeven. Ik moet u eerlijk bekennen dat pas in de loop van de dag vorige week woensdag mij de mogelijke gevolgen van het weigeren van de vergunningaanvraag binnenkwamen. Dat had twee oorzaken. De brieven die we ontvingen van allerlei organisaties uit het land en de insprekers die hier hun kant van het verhaal lieten zien. U stuurt mij namens het college het veld in om met alle partijen het gesprek te voeren om de goede dingen op Texel te doen. Ik voelde aankomen dat mijn gesprekspositie ondermijnd zou kunnen worden door het weigeren van de vergunning. Ik zou het niet eerlijk gevonden hebben, meneer Rutten en mevrouw Koot, als ik dat niet gezegd had. Het is niet mijn bedoeling dat u dat als een dreigement of chantage hebt ervaren. Dat heb ik de vorige keer gezegd. Mark Pol

Dat herhaal ik nog een keer en daarmee stop ik. Dank u wel. Dan kijk ik naar de raad. Hoeveel tijd heeft u nodig voor een schorsing, meneer Rutten? We schorsen voor 5 minuten. [stilte 01:06:18-01:14:52] Ik heropen de vergadering. Ik geef het woord aan meneer Rutten. Niels Rutten

Dank u, voorzitter. Ik heb uitgebreid gesproken met mijn fractie en op dit moment laten we het erbij Mark Pol

dat we onze teleurstelling uitspreken over hoe het er in de commissie aan toe is gegaan. -Dank u wel. Dan stel ik voor dat we overgaan tot stemming over het amendement. Ik ben bij de mededelingen vergeten te melden dat de heer Kooiman met kennisgeving afwezig is. Dat betekent dat we met 14 stemmen. Het is meer een reminder voor mezelf dat ik straks de stemming niet opnieuw ga doen. U kunt nu stemmen over het amendement van Texels Belang, GroenZwart en het CDA, niet meewerken aan de plaatsing van een wadwachterswagen aan de Stuiver. [stilte 01:15:39-01:16:11] Dat amendement is met zes stemmen voor en acht stemmen tegen verworpen. Dan gaan we naar het voorstel zelf. We zitten midden in de stemming. Ik stel voor dat u er even allemaal bij blijft. We gaan stemmen over het voorstel zelf. Dat is het bindend advies omgevingsvergunning voor plaatsing van de wadwachterswagen Utopia/de Schorren. Daar kunt u nu over stemmen. [stilte 01:16:40-01:16:51] Dat voorstel is met acht stemmen voor en zes stemmen tegen aanvaard. Dat brengt ons bij punt vijf op onze agenda binnen het advies omgevingsvergunning gebruik van het vogelwachtershuisje Oorsprongweg/de Slufter.

5 Bindend advies omgevingsvergunning (bopa) gebruik vogelwachtershuisje Oorsprongweg/de Slufter Mark Pol

Daar is door een aantal raadsleden zojuist al het een en ander over gezegd. Ik heb zojuist heel veel ruimte gelaten aan discussie. We gingen van pipowagens en politiebureaus weer terug. Ik stel voor dat we proberen wat meer bij het voorstel zelf te blijven, als er al veel behoefte is om de discussie nog een keer helemaal over te doen. Jacquelien Dros

Anders wordt het een hele late avond. We hebben er in de commissie ook al uitvoerig over gesproken. Mevrouw Dros, wilt u daarop reageren? Ik wilde daarop reageren door het voorstel te doen om gelijk door te

gaan, want persoonlijk heb ik beide punten in één genomen. Mark Pol

Ik meende dat ik mijn collega mevrouw van de Wetering idem zag doen en volgens mij meerderen. Volgens mij kunnen we het gelijk in stemming brengen. Er is een amendement ingediend en ik wil de indieners van het amendement gelegenheid geven om dat in ieder geval toe te lichten. Dan gaan we dat nu doen. We gaan het op dezelfde manier behandelen als zojuist. Het amendement van Texels Belang, GroenZwart en het CDA. Geen positief bindend advies, Fred Oosterhof

omgevingsvergunning gebruik vogelwachtershuisje Oorsprongweg/De Slufter. Wie geef ik daarover het woord? Meneer Oosterhof. -Dank u wel, voorzitter. Ook hier hebben we weer waardering voor de vrijwilligers en hun inzet. Natuurbehoudbeheer, educatie en monitoring is van groot belang. Toch kunnen we het voorstel voor positief bindend advies voor overnachtingen in het vogelwachtershuisje niet steunen. Het belangrijkste knelpunt zit juist in het onderdeel het overnachten op deze specifieke locatie. Waarom precedentwerking voor volgende aanvragen? Alternatieven zijn voorhanden en die zijn er echt. Mark Pol

Kortom, daarom geen positief bindend advies. Dank u wel. Zijn er reacties op het amendement Albert Huisman

vanuit de kant van de raad? Algemene reacties op het voorstel? Meneer Huisman, ga uw gang. -Ik hou het kort. Wat ons betreft, is deze locatie passend voor het gewenste gebruik. Mark Pol

De landschappelijke inpasbaarheid speelt hier geen rol. Dus VVD Texel zal dit voorstel positief beoordelen. Dank u wel. Is er behoefte om daarop te reageren? Dan stel ik voor dat we overgaan tot stemming. Dat betekent dat we het eerste amendement in stemming brengen. Het amendement van Texels Belang, GroenZwart en het CDA met de titel: geen positief bindend advies omgevingsvergunning gebruik vogelwachtershuisje Oorsprongweg/De Slufter. Daar kunt u nu over stemmen. [stilte 01:19:29-01:19:44] Dat amendement is met vijf stemmen voor en negen stemmen tegen verworpen. Dan zijn we bij het voorstel zelf. Het bindend advies omgevingsvergunning gebruik Vogelwachtershuisje Oorsprongweg/De Slufter. Daar kunt u nu over stemmen. [stilte 01:19:55-01:20:17] We missen één stem. Dat betekent dat we de procedure opnieuw doen. U kunt nu stemmen over het voorstel. [stilte 01:20:27-01:20:32] Dat voorstel is met negen stemmen voor en vijf stemmen tegen aanvaard.

6 Advies inwonersberaad 'Voldoende energie' Mark Pol

Dat brengt ons bij punt zes op onze agenda. Het advies van het Inwonersberaad 'Voldoende energie'. Bij dit advies dient een amendement van de Partij van de Arbeid en GroenLinks. Ik schors voor 2 minuten om het publiek de gelegenheid te geven de zaal te verlaten. [stilte 01:21:03-01:22:05] Ik heropen de vergadering en vraag weer om een beetje rust in de zaal, zodat we met punt zes op onze agenda verder kunnen. Dat is het advies Inwonersberaad, waarbij een amendement dient. Mijn voorstel zal zijn om eerst algemeen te reageren op het totaal. Als daar tenminste behoefte aan is na alles wat daarover gezegd is in de commissie. Daarna bespreken we het amendement met u. Wie mag ik het woord geven over het advies zelf? Albert Huisman

Helemaal niemand. Meneer Huisman. Ga uw gang. Dank u wel, voorzitter. Tijdens de commissieronde heeft de VVD Texel al aangegeven geen voorstander te zijn van het Inwonersberaad. We hebben tegelijkertijd onze waardering uitgesproken voor de Texelaars die actief hebben deelgenomen. Ik wil dit graag tijdens deze vergadering nogmaals herhalen. Onze bezwaren gaan niet over hun inzet, maar over het instrument an sich. VVD Texel is bereid om advies uit te voeren en wat ons betreft, mag het college aan de slag. Ik haal toch even het amendement aan. Het amendement focussen geeft meer energie. Daarover twijfelen we nog. We denken dat de organisatie de quick wins zelf heel goed kan inschatten. Dat zou heel goed in de uitwerking van de raadsinformatiebrief kunnen die later dit jaar komt. In de commissie hebben we al aangegeven dat we grote moeite hebben met de structurele verhoging van € 55.000 die het college in haar voorstel doet. Niet alles hoeft en kan tegelijkertijd wat ons betreft. Dit amendement is voor ons een kapstok om te bezien of dat

bedrag echt nodig is in het uitgewerkte voorstel. Ik daag de wethouder uit om in de raadsinformatiebrief een aparte paragraaf op te nemen die uitgaat van beide financiële consequenties tegenover het uitvoeringsprogramma. Dan kan de raad tijdens de behandeling van de programmabegroting een afgewogen besluit nemen of met die prioritering die structurele verhoging echt noodzakelijk is. De VVD Texel zal dit tijdens de programmabegroting later dit jaar zeker zwaar laten meewegen. Nog één noot voorzitter, want naast alle plannen blijft wat ons betreft de prioriteit de aanleg van de derde wattkabel. De besparingen opwekken of welke duurzaamheidsdoelen dan ook ten spijt. We sturen steeds meer aan op elektrificeren. We begrijpen dat het een kwestie van een lange adem is, maar je kunt nu al voorzien dat Texel niet zonder kan. De wethouder heeft hierin gelukkig al stappen gezet. Wat ons betreft, blijft dit te pas Mark Pol

en te onpas doen. -Dank u wel. Veronne Koot

Mevrouw Koot. -Dank u wel, voorzitter. Met het verslag en het advies van het inwonersberaad deed ik een constatering. Ik constateerde dat er heel duidelijk niet gekozen werd voor grootschalige windmolens en zonneparken op Texel. Dat vond ik een heel interessant gegeven. Dat hele burgerberaad is opgestart omdat wij dit als gemeenteraad al heel duidelijk gekozen hadden in de vergaderingen in het verleden. De gemeenteraad was zelf heel goed uit dit probleem gekomen en had geconstateerd dat er geen draagvlak is voor grootschalige windmolens en zonneparken op Texel. Een burgerberaad komt tot precies dezelfde overtuiging. Dat deed me goed. Dat Texel zijn zelfvoorzienendheid moet staken is ook iets heel belangrijk wat in het advies staat. Dat is geen haalbare kaart gebleken. Ook dat we alles moeten zetten op het zo spoedig mogelijk gerealiseerd krijgen van de derde wattkabel. Voor mij zijn dit de belangrijkste adviezen. Voor het meeste denk ik dat we al bezig waren als Texel Eric Hercules

met de andere adviezen die genoemd en voorgedragen zijn. Dank u wel. Meneer Hercules. -Voorzitter, zal ik in het algemeen ingaan Mark Pol

op het hele voorstel? -Ik had er misschien mee moeten inleiden dat ik dacht dat het goed was om even algemeen iets te zeggen, omdat we weten dat de deelnemers aan het inwonersberaad daaraan hechten. Die willen graag weten hoe er in het algemeen in de raad wordt gekeken naar de voorstellen die ze gedaan hebben. Daar is in aanloop hiernaartoe veel discussie over geweest. Vandaar leek het me beter om het zo te doen, maar het leidt tot zoveel verwarring. Als u eerst even algemeen wilt reageren, Eric Hercules

doen we daarna de behandeling van het amendement. We zijn ervoor om onze ambitie zo hoog mogelijk te houden. Zonder ambitie kom je nergens. Dan kun je net zo goed opgeven. We zijn voor het in stand houden van de ambitie om zo zelfvoorzienend mogelijk te zijn op Texel. Verder vinden we het een zeer geslaagd inwonersberaad. Over het proces zelf komen we een andere keer te spreken. We zijn erg verheugd met alle adviezen die eruit komen met één aantekening: we vinden ze allemaal erg technisch. Wij hebben in de commissie al aangegeven dat we het noodzakelijk vinden dat iedereen mee kan komen in de energietransitie. Dat iedereen de mogelijkheid kan krijgen om energie te besparen en op te wekken. Dat iedereen zijn energierekening naar beneden mag proberen te krijgen. De toezegging van dit college om juist bij de uitvoering van deze adviezen daarop te letten. Dat iedereen, ook mensen met wat minder geld, kunnen meekomen in deze energietransitie, zijn we zeer verheugd mee. Mark Pol

Positief over het proces en de uitkomsten van dit burgerberaad. Astrid van de Wetering

Dank u wel. Ik had mevrouw van de Wetering en meneer Zegel nog aan die kant. Ik ga dat in die volgorde doen. Mevrouw van de Wetering. Dank u, voorzitter. Ik ben heel blij met de uitkomsten van het burgerberaad. Ik heb erop zit te wachten. Ik heb gemerkt in de afgelopen bijna 3,5 jaar dat we hier zitten, dat heel veel voorstellen op de lange baan gingen. Er werden geen besluiten genomen richting wind of zon, want we gingen wachten op het burgerberaad. Wat ben ik blij dat die er eindelijk ligt. Mevrouw GroenZwart naast mij zegt dat ze blij is dat er geen grote zon en wind is goedgekeurd door het burgerberaad. Daar ging het niet om. We wilden bijvoorbeeld kleine wokkels en windmolens. Daar kunnen we nu mee aan de slag. Ik ben blij dat

het rapport er ligt, want er is geen argument meer om bepaalde stappen niet te gaan zetten. Daar wil ik alle deelnemers Mark Pol

heel hartelijk voor danken. Ik had nog liever gehad Ferry Zegel

dat het hier eerder had gelegen. Dank u wel. Dank u wel. Meneer Zegel. -Heel kort en een hele korte reactie op mevrouw Koot. Ik denk dat het goed is dat we vooruit durven kijken en de lat steeds hoger durven leggen. Dat betekent dat we ons niet neerleggen bij de huidige status quo of bij besluiten van decennia geleden, maar dat we de kennis en de inzichten van nu serieus meewegen. In dat licht zijn we heel blij met het inwonersberaad. Dit is wat ons betreft lokale politiek op zijn best. Samen met bewoners, niet vanaf de zijlijn. De adviezen zijn zorgvuldig en breed gedragen. We zouden soms zeker andere keuzes maken zelf, maar we respecteren het proces en de uitkomst. Vooral de voorstellen voor kleinschalige opwekking van windenergie stemmen ons positief. Wat ons betreft, kan het college hier snel en voortvarend mee aan de slag. Mark Pol

We hebben nog wat ideeën over hoe we dat prioriteren, Niels Rutten

maar daar komen we zo op. -Mooi, het werkt. Meneer Rutten. Dank u, voorzitter. Wij zijn een van de partijen geweest die in aanloop hiernaartoe al heel veel vragen hebben gesteld over het proces en hoe het allemaal ging. Er ontstond wat ruis. We zijn blij dat die allemaal zijn beantwoord en dat daar enige helderheid over is gekomen. Dan kunnen we in de evaluatie later nog eens terugkijken. We kunnen het nu hebben over de inhoud en wat er geadviseerd wordt. Het was ons veel aangelegen om het vooral daarover te hebben. De adviezen die erin staan, kunnen we allemaal overnemen als wij naar ons verkiezingsprogramma kijken. We zijn heel blij dat er niet gekozen is voor een groot zonnepark. We werden vooral blij van hoofdstuk acht waarin het gaat over de organisatie om een energieambassadeur aan te stellen en waarin erop wordt gewezen dat coalitiewisselingen in de afgelopen jaren niet hielpen bij het bepalen van korte- en langetermijnvisie voor het energievraagstuk. Dat er duidelijk wordt geadviseerd om meerjarige plannen met heldere en haalbare doelen te gaan stellen. We zouden het ontzettend fijn vinden als dat eens lukt. Mark Pol

Dat we heldere en haalbare doelen gaan stellen waar we echt mee aan de slag gaan. -Dank u wel, meneer Rutten. Daarmee genoeg gezegd over het advies van het inwonersberaad. Dan wil ik nu naar de indieners van het amendement. Eric Hercules

U heeft al een beetje een teaser van de VVD gekregen. Ze zijn er nog niet over uit. Blijkbaar zit er nog spanning op uw toelichting, meneer Hercules? -Dat zou mijn eerste zin zijn, voorzitter. Het was het amendement van de Partij van de Arbeid en GroenLinks met de titel: focus geeft meer energie. Ik wil daar meneer Hercules het woord voor geven. Focus geeft meer energie. Mijn eerste zin zou zijn dat ik de VVD zou proberen om te praten om mee te gaan met dit amendement. Ik hoorde inbreng van de VVD dat de organisatie er zelf uit zou kunnen komen en dat betwijfel ik niet. We hebben drie jaar ongeveer stilgestaan omdat er een lacune in de organisatie zat. We zijn de raad, dus we mogen prioriteiten stellen. De organisatie kan dat prima zelf, maar we mogen dat zelf ook doen. Ik denk dat het in dit geval nodig is, omdat er veel adviezen zijn. Als je die allemaal op je bureau hebt liggen, is dat moeilijker werken dan als je meteen een lijn hebt gekregen in waar je de focus op moet leggen. Daarom hebben we samen met GroenLinks dit amendement ingediend. We hebben drie adviezen van het inwonersberaad waar we de nadruk op willen leggen. Dat is ten eerste uitvoering geven, met prioriteit aan de vrijwel onzichtbare windwokkels. Meerdere partijen hebben er in deze raad achter en voor de schermen op gehint om daar werk van te maken.

Twee is om te zorgen voor een besparing van binnenplanse vrijstelling. Dat is punt drie hier. Die heb je nodig voor die kleine windturbines. Drie is onderzoek en pilots naar energieopslag voor huishoudens, eiland, dorpen en wijken. Dat zijn drie zaken waarvan we denken dat er op korte termijn letterlijk kan worden gescoord. Dat we in een versnelling kunnen komen qua lokale opwekking, maar ook qua lokale opslag. Zo kunnen we er beter voor zorgen Mark Pol

dat Texel in de toekomst voldoende energie heeft.

Ferry Zegel

Dank u wel. Meneer Zegel, u wilt nog iets aanvullen op deze toelichting? -Heel kort als mede-indiener. Dit amendement brengt voor ons focus aan op drie onderdelen die snel uitvoerbaar zijn en waar mensen op korte termijn iets aan hebben. Dat is nodig, want zonder duidelijke prioritering lopen we het risico alles een beetje te doen en niets echt goed. Daar wordt niemand warm van. Windkokkels die je amper ziet, buurtbatterijen en ruimte in het omgevingsplan zijn praktische maatregelen die Texelaars helpen om zelf aan de slag te gaan. Geen grote woorden, maar doen. Dat is wat ons betreft Mark Pol

typisch Texels en hard nodig voor de energietransitie. Niels Rutten

Dank u wel. Reacties op het amendement? Meneer Rutten. Dank u, voorzitter. Punt B, de pilots met energieopslag voor het hele eiland. Dat lijkt ons een hele goeie om zo snel mogelijk mee aan de gang te gaan. Dan kun je lokaal problemen oplossen met netcongestie en problemen dat mensen niet kunnen terugleveren. Binnenplanse vrijstelling is iets waar we als gemeente zelf aan het stuur zitten om mee aan de slag te gaan. We hebben alleen onze twijfels bij de vrijwel onzichtbare windturbines, omdat de hele pilot windwokkels al is mislukt omdat de fabrikanten het niet aandurfden om op Texel zo'n ding neer te zetten en te laten zien dat het werkt. Op zich klinken het als hele mooie toepassingen waar we niets op tegen hebben, maar we hebben onze twijfels bij de haalbaarheid en het technische lef van de ontwikkelaars om ze op Texel te komen installeren. Astrid van de Wetering

Dank u wel. Mevrouw van de Wetering. -Ik ga gelijk even reageren op de heer Rutten. Ik kan u een mooie windwokkel al doorsturen. Die hebben ze in IJsland ontwikkeld. Daar hebben ze iets meer wind dan bij ons en daar doet hij het ook. Hij is kleiner dan drie meter. De techniek kan er degelijk zijn. Wat mij betreft, zijn deze drie prioriteiten Mark Pol

uit mijn hart gegrepen. U weet hoe graag ik daar mee aan de gang wil. Mariët van der Werf

Ik ga hier zeker mee instemmen. -Dank u wel. Mevrouw van der Werf. Dank u, voorzitter. Een beetje dezelfde strekking als het CDA. We kunnen ons in punt B en C prima in vinden. Mark Pol

Dat pilot was niet uitvoerbaar, dus we zitten daar ook nog een beetje mee. Eric Hercules

Dank u wel. Meneer Hercules wil erop reageren. Ik heb een vraag over de manier van stemmen straks. We kunnen ook per punt stemmen van de drie prioriteiten? Ik zie geknik. Dan even over de windwokkels. We hebben vanuit de deelnemers van het inwonersberaad een aantal signalen gekregen van mensen die dat heel graag wilden uitproberen. Het is inderdaad zo dat fabrikanten geen geld willen uitgeven om hier op het eiland een proef te doen, maar we willen in ieder geval de vrijheid geven aan burgers, inwoners en huishoudens om zelf die keus te kunnen maken of ze zo'n windwokkel willen plaatsen. Mark Pol

Dat is aan de inwoners zelf die zo'n windwokkel willen aanschaffen. Veronne Koot

Dank u wel. Andere reacties? Mevrouw Koot. Het amendement van de diverse partijen probeert focus aan te brengen. Onze reactie is dat wat ons betreft de prioriteit bij het college mag blijven liggen, want die heeft daar het meeste zicht op welke projecten de beste kans van slagen hebben en waar ze de beste mensen voor hebben om daaraan mee te werken. Wat mij opvalt, is dat er een oproep in staat voor onderzoeken en pilots. Niet nog meer onderzoeken en pilots, denk ik. Ga ermee aan de gang. Besteed daar je geld en energie aan, dan krijg je daadwerkelijk wat voor elkaar. Mijn derde punt is dat ik werkelijk niet snap dat bovenaan het lijstje energiebesparing moet staan. In de situatie op een eiland met een toekomst met tekort aan elektriciteit voor de eerste jaren lijkt het me boven alles een prioriteit dat je zo min mogelijk gebruikt van wat je al zo weinig hebt. Dat lijkt mij Mark Pol

het belangrijkste. Kennelijk kiezen de indieners anders. Eric Hercules

Dank u wel. Meneer Hercules in reactie op mevrouw Koot. Dat is inderdaad het belangrijkste. In de Trias Energetica is dat het begin. Je begint met besparen. Het college heeft al een subsidieregeling in de maak voor de verduurzaming van woningen om daar heel veel subsidie tegenaan te gooien. Daar wordt al hard aan gewerkt en is iets wat op andere vlakken al gaande is. Veronne Koot

Vandaar dat we die niet hebben genoemd en wel deze drie prioriteiten. Mevrouw Koot. -Dat brengt je op een politieke keuze. Ga jij je geld steken in onderzoeken en pilots of ga je zeggen dat dit het allerbelangrijkste is voor de inwoners van het eiland. Mark Pol

Daar gaan we ons geld aan besteden. Die moet bovenaan staan. Eric Hercules

Dank u wel. Laatste reactie. -U doet het voorkomen alsof er geen geld naar verduurzaming gaat. Het meeste geld gaat zo meteen naar verduurzaming. Deze andere drie prioriteiten zijn nog niet gebudgetteerd. Ik neem aan dat u de raadsinformatiebrief van het college heeft gelezen daarover. Ik vind dat niet helemaal eerlijk als u doet voorkomen als dat besparing geen aandacht krijgt. Nu heeft het de meeste aandacht Veronne Koot

van alle adviezen die er zijn. -U zet hem niet bovenaan. Cees Hoogerheide

Dat was de laatste. Ik zie meneer Hoogerheide in reactie. Mark Pol

Voorzitter. Gaan we nu stemmen per A, B, C of in totaal? Dat ga ik vertellen als we zo meteen gaan stemmen. We gaan dit heel duidelijk doen. U heeft helemaal gelijk. Het is een kleine hint aan de andere raadsleden Astrid van de Wetering

dat we langzaam naar de stemming gaan. Daar ben ik het ook mee eens. Mevrouw van de Wetering. -Nog een hele korte. Ik ben een beetje verbaasd. We willen prioriteit aanbrengen in bepaalde dingen, maar ik hoor aan de overkant een hele voorzichtige tegenwind deze kant op blazen. Dat vind ik jammer, want we hebben afgesproken dat we met het inwonersberaad op een hele goede manier zouden omgaan Mark Pol

en de adviezen serieus zouden nemen. -Het is een Cees Hoogerheide

reactie op meneer Rutten, denk ik. Meneer Hoogerheide wil ook reageren. Niels Rutten

Wie tegen de wind gaat, staat aan de verkeerde kant. Je moet voor de wind gaan. -Meneer Rutten. Dank u, voorzitter. Ik heb zojuist al gezegd dat we met alle adviezen van inwoners prima kunnen leven. Het gaat er nu even om waar we prioriteit aan geven. Gezien het mislukken van de pilot windwokkels, Mark Pol

hebben we enige twijfel om dit als eerste prioriteit te kiezen op dit moment. -Dank u wel. Ik wil langzaam naar de stemming. Dan gaan we eerst stemmen over het amendement. Dat doen we op verzoek van de indieners geknipt. Mijn inschatting op basis van wat ik net aan tafel gehoord heb, Veronne Koot

is dat we daar twee keer over zouden kunnen stemmen. Mark Pol

We gaan het niet zo doen als op dat mooie CDA-congres in Arnhem. We gaan dat doen zoals we dat altijd doen. Ik heb geluisterd naar de discussie. Mijn indruk is dat het gaat om twee punten waar discussie over is. Dat is A, en B en C gezamenlijk. We doen net alsof er twee amendementen zijn. Ik ga het zo meteen voorlezen en dan komt het goed. Over beslispunt A gaan we apart stemmen en beslispunt B en C in het

voorgestelde besluit nemen we samen. Daar zat geen discussie op. Dan noemen we het: focus geeft meer energie, amendement 1. Dat gaat over het toevoegen van beslispunt 2A: vrijwel onzichtbare windturbines, Albert Huisman

maximaal drie meter hoog. Dat is dan toevoegen aan de uitvoering van de adviezen prioriteit geven. Meneer Huisman. Kleine stemverklaring. Ondanks dat we het amendement best begrijpen, denken we toch dat de organisatie Mark Pol

zelf op dezelfde uitkomst komt en heel goed die quick wins in kaart kan brengen. Dat wachten we af. U stemt tegen. Dan kunt u nu stemmen over twee A. [stilte 01:44:36-01:45:19] De stemmen over dit amendement staken. We schorsen even 2 minuten. [stilte 01:45:27-01:46:49] Ik heropen de vergadering. [stilte 01:46:5101:46:59] Omdat er stemmen staken op een amendement, betekent het dat we het hele voorstel nu van de agenda afhalen en dat het op de volgende raad weer terugkomt. Er is de mogelijkheid om dat op 7 mei te combineren met de commissie, maar dan moeten we even kijken hoe we dat doen. Daarmee sluiten we dit agendapunt voor nu. Het is goed dat we ons in algemene zin hebben uitgesproken over het inwonersberaad.

7 Perspectiefnota 2026-2029 Mark Pol

We zijn bij agendapunt zeven, de perspectiefnota 2026-2029. Mijn voorstel zou zijn om eerst in algemene termen iets te zeggen over wat u van die perspectiefnota vindt als u die behoefte voelt en daarna de amendementen en moties zoals u die in volgorde heeft gekregen te behandelen. Dat doen we op een iets andere manier, namelijk vanaf het spreekgestoelte. Daar kom ik zo meteen even op. Zijn er algemene reacties op de perspectiefnota buiten de moties en amendementen om? Dat is niet het geval. Dan gaan we meteen door. Dan gaan we naar de amendementen en de moties. Er is iemand die vanuit de fractie de indiening doet en daarmee een korte toelichting op de motie of het amendement geeft. Dat doen we vanachter het spreekgestoelte. Neem even het kaartje mee. Dan is uw naam in beeld. Zijn er meerdere indieners bij een amendement of een motie, dan is er een toelichting vanaf het spreekgestoelte. Als die toelichting is geweest, neemt de indienende partij of persoon zijn of haar eigen stoel weer in. Daarna behandelen we dat amendement of die motie. Ik begin met het eerste amendement. Dat is van GroenLinks, Partij van de Arbeid en Texels Belang, evenwichtige verdeling van lasten: toeristenbelasting ter vervanging van extra OZBverhoging. Meneer Zegel, ga uw gang. [stilte 01:49:19-01:49:35] Ferry Zegel

Dank u, voorzitter. Dat is even wennen zo'n andere blik op de raadzaal. We hebben dit amendement in de commissie al toegelicht. Het ravijnjaar komt eraan en dat dwingt ons als gemeente tot keuzes. Dan moeten we eerlijk kijken naar hoe we die lasten verdelen. Het college heeft gereageerd op het voorstel en noemt haar eigen voorstel evenwichtig. Die balans is ver te zoeken als je de cijfers bekijkt. Sinds 2022, de start van deze collegeperiode, stijgt de toeristenbelasting met zo'n 10,9% en de OZB met 21,8% in het voorstel van het college. Dat is geen balans. Dat is alsof zo op een weegschaal alles bewust aan één kant legt en dan zegt dat het keurig in balans is. Als de lasten voor inwoners sinds 2022 twee keer zo hard stijgen als voor bezoekers, kun je dat moeilijk evenwichtig noemen. Ons voorstel is eenvoudig. Laat de toeristenbelasting iets verder stijgen naar € 2,60. Dat komt neer op een totale stijging van 13% sinds 2022. Nog steeds redelijk binnen de lijnen van de inflatie. Daarmee voorkomen we dat de OZB buiten de trend stijgt en houden we die op 10,7% sinds 2022. De investeringen zijn ook voor onze inwoners, maar toeristen maken volop gebruik van onze infrastructuur, openbare ruimte en voorzieningen. Op een eiland met zo'n hoge toeristische druk per inwoner is het echt niet onredelijk dat zij ook iets meer bijdragen dan dat ze nu doen.

Sterker nog, het zou onlogisch zijn als we dat niet doen. Ik wil eindigen met een vraag. Ik hoef er niet eens per se een antwoord op. Vindt het college werkelijk dat het een evenwichtig pakket is, kijkend naar de voorgestelde verhoging in deze coalitieperiode, 21% op de OZB tegenover 10,9% op toeristenbelasting? Met dit amendement voorkomen we grove, onnodige bezuinigingen, houden we de OZB netjes op koers en zorgen we voor een eerlijke verdeling. Mark Pol