Ondertiteling raadscommissie 4 september 2024

De heer Hercules. De heer Schuiringa. -Nog eventjes op de gas slurpende verwarmingen van de Molenkoog. Met een alternatief en met de bezuiniging. Als het mogelijk is. Cees Hooijschuur

Wat voor technieken? Als wij versneld van het gas afgaan, dan zullen we een voorstel bij de gemeenteraad neer moeten leggen. Dit is natuurlijk het gebouwenbeheer en de spaarstand die we hebben. Er is nu niet voor gespaard om dit er versneld af te halen. Dit gaat gewoon in de cyclus van de 40 jaar, waarvoor we het geld sparen. Dat nemen we dan mee. Als we sneller willen en er volgend jaar al vanaf willen omdat het veel gast verbruikt, dan moeten we een voorstel naar de raad brengen met wat de kosten daarvan zijn. Of het nu gaat om het alternatief Voorzitter raadscommissie

of een warmtepomp, dat maakt niet uit. -De heer Eric Hercules

Hercules. -Voorzitter. Dit vrij eenvoudige voorstel gaat niet over boekwaarden. Daar moeten we andere voorstellen voor krijgen. Die hebben we ook gehad bij alle diverse ontwikkelingen van de scholen die zijn afgebroken. Daar zijn de boekwaarden heel erg netjes in verwerkt. Het gaat ook niet over versnelde verduurzaming. We hebben met zijn allen al vastgesteld wanneer we willen gaan verduurzamen. Het stemt mij positief dat er hier toch diverse geluiden zijn om versneld van het gas af te gaan. Dat heeft natuurlijk twee kanten. Het heeft een klimaat kant, maar ook een portemonnee kant. We zullen dus gaan kijken of we daar werk van kunnen maken, maar dat valt buiten dit bestek. De samenvatting van dit stuk doet te weinig eer aan het stuk. Het gaat namelijk vrij goed met het onderhoud van onze tien gemeentelijke gebouwen. Ze hebben allemaal een groen label, behalve de OSG. Daar komt misschien nog een ander voorstel voor. In het algemeen kunnen we zeggen dat we zelfs structureel minder gaan uitgeven en dat er voldoende in de pot zit. Dat had ik wel in de samenvatting willen lezen, want voor een beheerplan is dat goed nieuws. Mijn verzoek

is dan ook dat duidelijk wordt gemaakt welke gebouwen we hebben. Of het onderhoud op orde is. Of we er voldoende reserve voor hebben. Of ze groen genoeg zijn. Dat is in dit geval allemaal zo, dus wij zijn daar vrij tevreden over. Het heeft ook te maken met een verbetertraject van raadsvoorstellen. Dat is niet alleen maar voor ons, maar ook voor de pers en voor het publiek. We hebben altijd meer ambitie, maar dit is niet de plek om die ambitie te laten zien. Wij zullen proberen te zoeken met andere partijen of er een beweging is naar meer ambitie. Naar eerder van het gas af zijn. In ieder geval complimenten Voorzitter raadscommissie

dat het financieel dik in orde is. -Dank u wel voor deze bijdrage, de heer Hercules. Anderen nog inhoudelijk hierover? Dan ga ik de kring rond. Is dit een bespreekstuk of een hamerstuk? iedereen kijkt naar beneden. Een hamerstuk. Dan maken we daar een hamerstuk van. Dan gaan we naar punt 8. Dat is Texel Robuust: strategie en uitvoeringsagenda klimaatadaptatie Texel 2024-2028. Er is meer sprake van wateroverlast,

8 Texel Robuust - Strategie en uitvoeringsagenda klimaatadaptatie Texel 2024-2028 Voorzitter raadscommissie

hitte, droogte en overstromingen. Volgens de meeste KNMI-scenario's en Delta scenario's zal de zeespiegel in 2100 in het meest gunstige geval alsnog met bijna een halve meter toenemen. Daarnaast wordt verwacht dat alle weersextremen alleen maar verder zullen toenemen. Deze gevolgen hebben impact op onze economie, gezondheid en veiligheid. Het is van groot belang dat Nederland zich aanpast aan deze veranderingen. Daarom is het in het Deltaprogramma 2021 opgenomen dat Nederland in 2050 klimaatrobuust moet zijn ingericht. Het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie is een gezamenlijk plan van gemeenten, waterschappen, provincies en het Rijk om Nederland in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust te hebben ingericht. In deze uitvoeringsagenda worden de nationale en regionale ambities vertaald naar doeltreffende maatregelen waar lokaal invulling aan is gegeven. Om de gevolgen van hevige neerslag, langdurige droogte, extreme hitte en de kansen op overstromingen te minimaliseren en de waterveiligheid op orde te houden. Voorafgaand aan dit agendapunt Rikus Kieft

wil de heer Kieft nog een korte toelichting geven. De heer Kieft, ga uw gang. -Voorzitter, dank u wel. Als het goed is, komt er zo meteen een klein filmpje. Is dat niet goed? Nog even wachten, Richard. Het is een versneld samengevatte opname van een Texelse kunstenares, Marleen Bakker. Een kunstenares die zichzelf tijdens de cliffhanger in 2023 onder het thema 'grenzen verleggen' de vraag stelde: wat gebeurt er door de klimaatverandering? Wat betekent dat voor de grens tussen Texel en de zee? Zou ik als kunstenaar daar iets voor maken waardoor mensen gaan nadenken over wat er aan de hand zou kunnen zijn? Voorzitter raadscommissie

Als het filmpje tevoorschijn is getoverd? -U moet nog even doorpraten, heer Kieft. Daar wordt aan gewerkt. Dat is geen enkel probleem voor mij, voorzitter. Dan ga ik even verder. Het klimaatverhaal bestaat uit twee hoofdelementen. Kunnen we het nog verkleinen? Kunnen we het nog minder erg krijgen dan we nu denken dat het gaat worden? Dat noemen ze een klimaatmitigatie. Daar valt bijvoorbeeld het duurzaamheidsbeleid onder. Kunnen we minder fossiele brandstoffen gebruiken? Daarvoor starten wij deze week met het uitnodigen van 12.000 Texelaars voor het Inwonersberaad, die een deel van die vraag beantwoorden. Het andere deel is adaptatie. Er vanuit gaand dat het klimaat aan het veranderen is, moeten wij ons huis weer op orde proberen te brengen. Dan ga ik verder naar het filmpje. Dank u wel, voorzitter. [video 01:37:34 01:29:23] Rikus Kieft

Voorzitter. Ik liep zelf tegen dat grote schilderij aan. Ik was ontzettend verrast over welke gesprekken daar ontstonden. Wat zien we nou? Is het wel waar, wat we zien? Is het niet vertekend? Is het niet erger geworden? Het is de verbeelding van de kunstenaar die probeert mensen even te bepalen bij de vraagstukken van deze tijd. Klimaatadaptatie staat niet op zichzelf. Wij hadden gehoopt u op zijn minst een drietal documenten voor te kunnen leggen. De Klimaatadaptatie Uitvoeringsagenda, maar ook het beleidsplan Groene Infrastructuur en het Groen Beheerplan. Dat is om agendatechnische wat uit elkaar getrokken. Binnenkort komt ook de Integrale Waterveiligheid Strategie, die voor alle Waddeneilanden gemaakt is, op deze agenda. Dat heeft allemaal met elkaar te maken. Wat hier vanavond ter tafel ligt, krijgt uitwerking in andere documenten. Als u

naar het advies kijkt ziet u dat daar vijf raadsprogramma's op staan. Dit thema valt onder vijf raadsprogramma's. Het is ook intern een uitdaging tussen beleid en uitvoering en tussen afdelingen binnen beleid, om elkaar scherp te houden. Om te kijken wanneer we moeten ingrijpen. Nederland is na de Tweede Wereldoorlog wederopgebouwd. In ruimtelijke ordeningstermen praat men nu over een wederombouw van Nederland. Wij moeten het fundament van het huis waar we in wonen, klaarmaken voor de veranderingen die al begonnen zijn. Vandaar de naam. Het is robuust. Wij moeten dat fundament robuust maken. Het gaat dus over infrastructuur. Grijs, groen, blauw. Misschien ook wel rood, als je daar stroom en ICT even bij mag vermelden. De boodschap in dit document is niet iets wat we zelf verzonnen hebben. Dat is iets wat wij uit alle wetenschappelijke bureaus terugkrijgen. Wegkijken kost geld. Hoe eerder je bepaalde maatregelen neemt, hoe goedkoper het op de lange termijn is. Bij de komende programmabegroting zou er een discussie kunnen ontstaan over: als wij een bepaalde pot hebben voor onze infrastructuur, dan moeten wij misschien een stukje ervan reserveren voor groene investeringen en de investeringen in grijs wat temporiseren. Voorzitter raadscommissie

Dat is een politieke discussie, die straks op uw tafel komt. Daarmee wilde ik even de aftrap doen, voorzitter. Dank u wel, de heer Kieft. We gaan weer de gebruikelijke ronde doen. De vragenronde. Wie heeft er vragen? Ik noteer de heer Rutten, de heer Schuiringa, mevrouw Koot Eric Hercules

en de heer Hercules. Ik begin bij de laatste. De heer Hercules. Voorzitter, dank voor de inleiding van de wethouder. Dan is het weer erg lastig om naar gewoon feitelijke vraagjes toe te gaan. Zo hebben we de commissieronde nu eenmaal afgesproken, maar ik doe een pleidooi aan de raad en de commissie die daarover gaat. Zullen we dat wat minder straf gaan aanpak dan dat we pas in de tweede ronde inhoudelijk mogen worden? Daarom toch twee feitelijke vraagjes over het stuk zelf. Er worden in het stuk instrumenten genoemd die je kunt toepassen voor nieuwbouw om aan adaptatie voor klimaat te doen. Er zijn regels voor wat je mag bouwen, hoe je mag bouwen, waar je water moet aanleg en dergelijke. Is het ook mogelijk om voor bestaande bouw dat soort regels vast te stellen en die af te dwingen? Dat is vraag één. Ik noem een heel klein voorbeeldje: kun je het lichten van tegels lichten in je tuin verplichten? Dat is een heel klein voorbeeldje. De tweede vraag. Er wordt in de stukken ook gesproken over wateroverlast in de dorpskernen. Met name de Koog en Den Burg, In Den Burg hebben we dat ook regelmatig gezien. Die dorpskernen hebben geen prioritering gekregen bij de leefomgeving als het gaat over robuustheid voor wateroverlast. Klopt dat? Of heb ik dat niet goed gelezen? Voorzitter raadscommissie

Vindt de wethouder ook niet dat die dorpscentra wel geprioriteerd zou moeten worden? -Twee vragen, de heer Kieft. Rikus Kieft

Voorzitter. Instrumenten van nieuwbouw worden via vergunningverlening wel doorgevoerd. Voor instrumenten voor bestaande bouw geldt dat je, als iets eenmaal een vergunning heeft, moeilijk naderhand de vergunning voorwaarden aan kunt scherpen. Dat is niet mogelijk. U geeft als voorbeeld de tuinen. Dat is een heel ander verhaal, want dat kan weer wel. Je kan daar maatregelen voor nemen. Ik weet niet precies hoe dat heet. In één van de actiepunten staat dat we die maatregelen op een rij gaan zetten om te kijken waar we het dan moeten verankeren, als we dat willen. Dat is vraag één. Vraag twee gaat over wateroverlast in de dorpen. We hebben volgens mij nog onvoldoende scherp waar de grootste overlast is. Dat zal ongetwijfeld op basis van die kansenkaart geprioriteerd gegaan worden. Voorzitter raadscommissie

Daar komen we dan ook mee bij u terug. -De heer Jur Schuiringa

Schuiringa. -Dank u, voorzitter. Ik ben blij dat we in ieder geval een goede samenwerking hebben met zowel de Noordkop als met de andere Waddeneilanden. Dat we gewoon hetzelfde probleem met zijn allen centraal gaan proberen op te lossen. De heer Hercules zei net iets over de dorpskernen. Ik ben meer voor het buitengebied. We hebben deze winter het fenomeen gehad van onbegaanbare wegen, onbegaanbare parkeerplaatsen en bosdelen die onder water stonden. Normaal gesproken is de grondwaterstand binnen de bebouwde kom de verantwoordelijkheid van de gemeente. Buiten de bebouwde kom is dat de verantwoordelijkheid van het Hoogheemraadschap. Wat voor maatregelen heeft het Hoogheemraadschap aan Staatsbosbeheer of de gemeente opgelegd om voor bos en duinen een betere waterafvoer te gaan creëren? Het is op het moment namelijk een zootje. Dank u.

Rikus Kieft

De heer Kieft. -Voorzitter. Ik ken die maatregelen niet, Jur Schuiringa

maar we gaan dat eens even uitzoeken. -Misschien een voorbeeld, voorzitter. Waar ik in mijn carrière altijd naar het strand ging, heb je bij 't Turfveld en stukje verder de Biesbosch. Dat is een weilandje dat in deze periode van het jaar nog nooit onder water heeft gestaan. Ik heb er ook navraag gedaan naar gebruiken in het bos en duin en dergelijke. Staatsbosbeheer is 20 jaar geleden al gewaarschuwd. Let op, want uw waterafvoer deugt niet. Het wordt helemaal dicht gewaaid door stuifzand. daar is nooit iets aan gebeurd. Mijn collega hiernaast is er ook van op de hoogte. Ik denk dat er goed passende maatregelen genomen moeten worden om dit probleem, langs de hele tuin kant van Texel, in overleg met Rikus Kieft

het Hoogheemraadschap op te lossen. Dat is aan u. Dank u. De heer Kieft stak nog even het vingertje op. Hij wil hier nog even op reageren. De heer Kieft. Voorzitter. Ik wil de heer Schuiringa wel een winstwaarschuwing geven. Het wordt nooit meer zoals vroeger. We moeten wel samen afspreken hoe we dat dan goed kunnen managen en of dat mogelijk tot een ander gebruik leidt van bepaalde gebieden. Daar is die Groene Tafel die in het stuk genoemd wordt ook voor bedoeld. We moeten echt met alle gebruikers om tafel. We kunnen die regen die er valt, niet tegenhouden. We moeten een balans zoeken tussen hoe kunnen we het opvangen, vasthouden, bergen en afvoeren. De oude manier was afvoeren. We zullen ook in het kader van de waterbalans op het hele eiland, Voorzitter raadscommissie

echt nieuwe manieren moeten verzinnen om daar samen een goede formule voor te vinden. Dat is de winstwaarschuwing. Ik ga eerst even de andere vragen doen. Anders krijgen we hier een discussie met het college en je moet natuurlijk onderling met elkaar discussiëren. Veronne Koot

Ik ga het rijtje af. Mevrouw Koot. -Dank u, voorzitter. Mijn vraag ligt in het verlengde van de heer Schuiringa. Mijn vraag aan de wethouder is: wordt Staatsbosbeheer ook betrokken bij de agenda klimaatadaptatie? Dit om dezelfde redenen. De afgelopen winter hebben we gezien dat we op Texel met een volkomen onbegaanbaar bos zaten. Daarnaast waren er twee strandslagen die in de winter en in het voorjaar niet meer bereikbaar waren. Als we het met zijn allen hebben over de economie van het eiland en hoe we omgaan met de verhoogde neerslag, enzovoorts, dan lijkt me een gesprek met Staatsbosbeheer Rikus Kieft

heel erg gewenst. -De heer Kieft. Voorzitter raadscommissie

Volmondig ja, mevrouw Koot. Uiteraard, zou ik haast zeggen. Niels Rutten

De heer Rutten. -Dank u, voorzitter. Wij hebben de afgelopen week twee ontwikkelingen langs zien komen. Allereerst een rapport over het landijs op Antarctica, wat zich anders ontwikkelt dan gedacht en wat zou leiden tot een minder sterke zeespiegelstijging. Vanochtend hoorden we op de radio dat de minister van LVVN heeft aangekondigd dat het Nationaal Programma Landelijk Gebied komt te vervallen. Daarmee ook dus de basis voor het Provinciaal Programma Landelijk Gebied en het bijbehorende budget. Als actie 8 onder planning en acties noemt u het aan de slag gaan met het Lokaal Programma Landelijk Gebied. Wij vroegen ons af welke consequenties u voorziet voor uw agenda op basis van deze twee observaties. Dan hebben nog een aantal andere vragen. Stichting Zoete Toekomst en wateropslag, waterberging worden een aantal keren genoemd. Is er al iets van een evaluatie of een resultaat uit de pilots? Over hoe goed het werkt of wat ervan te verwachten is? We hebben ook eens bij andere gemeenten gekeken. We zijn al best wel wat beleidsstukken tegenkomen over klimaatadaptief bouwen en inrichten van de openbare ruimte. We vragen ons af in hoeverre u met deze agenda's het wiel opnieuw uitvindt. We hebben al een aantal nieuwbouwprojecten op stapel staan. De agenda hier loopt tot 2050. Het zou een gemiste kans zijn als we daar helemaal niets doen.

In hoeverre heeft u nog de ruimte om onder het motto 'beter goed gejat dan slecht bedacht', Voorzitter raadscommissie

toch nog eens bij andere gemeentes te shoppen? Rikus Kieft

Een aantal vragen, de heer Kieft. -Voorzitter, het rapport over het landijs ken ik zelf nog niet. Ik ga ervan uit dat dat verwerkt zal worden in de klimaatscenario's die het KNMI eens in de paar jaar actualiseert. Naar aanleiding van alle wetenschappelijke input die beschikbaar komt, gaan ze met 200 wetenschappers wereldwijd kijken welke conclusies wij daaraan moeten verbinden. De wetenschappelijke techniek is dat men elkaar de oren van het hoofd vraagt of het allemaal wel klopt wat je beweerd hebt. Ga er maar vanuit dat wat daar uit die consensus komt, waar is. Dat is één opmerking. Het Nationaal Programma Landelijk Gebied. Het is natuurlijk ontzettend stom, wat die regering in den Haag gedaan heeft. Excuseer me voor het woord. Ze zetten alles weer op scherp en ze stellen het opnieuw verder uit. Volgende week dinsdag spreken wij als college met Gedeputeerde Staten. Die komt op bezoek in De Kop. Daar is ook gedebuteerde Jelle Beemsterboer van de BBB. Die heeft al namens een aantal provincies in den Haag gezegd: doe dat alsjeblieft niet. Schrap het niet. Wij zijn samen met onze boeren bezig met plannen om te zorgen dat wij ons bedrijf toekomstbestendig kunnen voortzetten. In die zin is het heel erg jammer. Ik ben heel erg benieuwd of de provincie Noord-Holland nu met de handjes over elkaar gaat zitten en zeggen van: het mag niet van den Haag, dus we doen het niet.

Of dat ze zeggen: wij vinden toch dat wij verstandig bezig waren, dus we kijken of we verder kunnen. Ik hoop dat we verder kunnen. Bij de opmaat naar dat Provinciaal Programma Landelijk Gebied is ook de lokale LTO betrokken. Het zou zonde zijn als die samenwerking die op gang komt, hierdoor weer gefrustreerd raakt. Dat is het antwoord op die opmerking. Stichting Zoete Toekomst. Volgens mij is de ondergrondse opslag van water om in droge tijden weer op te pompen zeker al geëvalueerd. Ik neem aan dat u zelf ook aan die rapporten kunt komen. Er waren twee plekken. Op de ene plek is het gelukt, op de andere plek niet. Met andere woorden: er is perspectief om het te doen. Het kost goud geld, maar er komt zeker vervolg op. Tot slot, voorzitter, klimaatadaptief bouwen. Dit staat vol van 'beter gejat dan zelf bedacht'. Dat geldt ook voor dit stuk. De heer Schuiringa zei het al. Dit is ook onderwerp van regionale samenwerking. Van die regionale strategie. We werken ook samen. Kleinere gemeentes als Texel kunnen de expertise niet allemaal in eigen huis kunnen halen. Daarom zijn we dolblij met die regionale samenwerking. Samen kunnen we meer. Dat geldt ook in de uitwisseling met de Waddeneilanden. We gaan we het zeker niet zelf uitvinden, Voorzitter raadscommissie

maar soms zullen we wel Texelse oplossingen bedenken. Daar gaan we dan ook trots op zijn. -Dank u wel. U hebt een vervolgvraag. U mag als laatste, heer Schuiringa. Niels Rutten

Er zijn er nog een paar voor u. De heer Rutten heeft nog een vervolgvraag. Ja. Die was ik in de eerste serie vragen vergeten. Voortbordurend op dat laatste punt. Deze agenda loopt tot 2050. De collegeperiode loopt 2026. Hoe gaat u borgen dat deze strategische agenda wel resultaten gaat opleveren Rikus Kieft

en dat die niet vastloopt of verzandt in overleg? De heer Kieft. -Volgens mij Voorzitter raadscommissie

moet u die vragen aan zichzelf stellen. -De heer Edo Kooiman

Polderman. -Dank u, voorzitter. Even een korte reactie op de heer Kieft over de winstwaarschuwing. Dat begrijp ik volkomen. Waar mijn collega op doelde, is dat het vooral gaat om nalatigheid. Als ik het zo mag noemen. Met nalatigheid bedoel ik onder andere dichtslibben, waardoor er geen afwatering meer mogelijk is. Nu was mijn vraag hierop: we hebben natuurlijk de Integrale Waterveiligheidsstrategie voor de Waddeneilanden die heel mooi heel veel zaken aangeven. Daarin staat bijvoorbeeld een Slufter die gevaarlijk kan worden. Waarbij er overstromingen kunnen plaatsvinden. We hebben het bos, waardoor de wegen niet meer begaanbaar zijn. Tot welk punt kunnen wij als gemeente zeggen: tot hier en niet verder? Er zijn zoveel partijen die daar over gaan. Die daar zeggenschap over hebben. Terwijl onze veiligheid in het geding is. Is er een bepaald moment Voorzitter raadscommissie

waarop de gemeente zegt: nu is er zoveel veiligheid in het geding, Rikus Kieft

dit gaan wij overnemen? Of kan dit niet? -De heer Kieft. Voorzitter, dit is een vraag naar aanleiding van het document wat u nog op tafel gaat krijgen ter bespreking. Ik wil liever niet nu het gras voor de voeten van de burgemeester wegmaaien. Onthoudt u de vraag voor dat moment. Uw eerste opmerking. Natuurlijk wordt

iedereen echt aan zijn jasje getrokken als we samen afspraken maken en er is sprake van nalatigheid. Daar mag u van uitgaan. Het is wel zaak dat we die afspraken samen echt eerst gemaakt hebben. Voorzitter raadscommissie

De tweede vraag misschien schriftelijk, de heer Polderman. Het is in een commissie, dus ik neem aan dat u daar wel een antwoord op wil. Astrid van de Wetering

Mevrouw Van de Wetering. -De meeste vragen zijn wel een beetje gesteld. Ik heb er eentje naar aanleiding van een antwoord dat de wethouder gaf aan de heer Hercules. Ik heb dat punt blijkbaar gemist in het stuk. We mogen een heleboel dingen wel verplichten in tuinen? Onttegelen bijvoorbeeld? Als ik hier even kijk naar de wettelijke verplichtingen voor een privéwoning, dan kunt u volgens mij niet zomaar dingen verplichten. Tenminste, niet volgens de zaken die ik op dit moment hier voor me heb staan op mijn iPad. U kunt het wel bij huurwoningen verplichten. U kunt het bij nieuwbouwwoningen meegeven als een eis voor de bouw van de woning, zodat de nieuwe eigenaar weet waar die aan begint. De vraag ging over bestaande woningen. Als het koopwoningen zijn, kunt u volgens mij niet zomaar Voorzitter raadscommissie

een huiseigenaar verplichten om tegels te wippen. Graag wat meer uitleg. -Mevrouw Van de Wetering twijfelt. Voorzitter. Er zijn volgens mij voorbeelden in den lande dat gemeenten op basis van waterbeleid en beheersing van de effecten van te veel water toch eisen kunnen stellen aan tuinen. Onderdeel daarvan kan zijn: wel of niet parkeerplaatsen. Als je parkeerplaatsen in je eigen tuin hebt, waterdoorlatende tegels. Daar zijn mogelijkheden voor. Jur Schuiringa

We komen er even schriftelijk op terug. -De heer Schuiringa. U wilde ook nog. Ja. Even terugkomend op mijn opmerking. Buiten de bebouwde kom, in het buitengebied is Hoogheemraadschap verantwoordelijk voor het grondwaterpeil. Ik hoop dat ze nu bij het afschouwen van de waterafvoeren, ook het gebied van strand, duinen, bos meenemen. Om dat gebied ook een keer goed af te schouwen. Dan kunnen passende maatregelen opgelegd worden aan Staatsbosbeheer waar zij aan moeten voldoen. Het is van de zotte dat het bos verzoop, terwijl het Hoogheemraadschap een week later op heel Texel het water niveau keurig in de hand had. Behalve in het bos en de duinen. Voorzitter raadscommissie

Als het afgeschouwd wordt, dan kan het misschien opgelost worden. Uw boodschap is duidelijk, heer Schuiringa. Anderen nog met vragen? Mevrouw Koot. Veronne Koot

Snel, dan nog. -Het is een begripsvraag. In het stuk schrijft u: in het meest gunstige geval alsnog met bijna een halve meter toenemen. Mijn vraag is hoe ik dit moet begrijpen. Begrijp ik nu goed dat het al zeker is dat het een halve meter meer wordt? Dat dat het meest gunstige is en dat het dus nog meer gaat worden? Kunt u mij dit even uitleggen? Rikus Kieft

De heer Kieft. -Voorzitter. De stijging van de zeespiegel is een probleem. Het meest gunstige geval is de minste stijging. Er zijn scenario's waarbij veel sterkere stijging wordt voorzien. Dit is de gunstigste situatie waarop we kunnen hopen. Als alle andere beleidsmaatregelen die men wereldwijd heeft afgesproken ook echt doorgevoerd gaan worden, dan zouden we bij die halve meter kunnen blijven steken. Veronne Koot

Waarschijnlijk wordt het meer. Zo moet u de formulering lezen. Als ik het goed begrijp, weten we al zeker dat de zeespiegel Rikus Kieft

een halve meter gaat stijgen. -Dat is wat de wetenschappers ons voorhouden. Met een hele hoop waarschuwing dat het naar alle waarschijnlijkheid wel meer zal zijn. Alle aannames zijn dat alle overheden het beleid wat Voorzitter raadscommissie

ze wereldwijd hebben afgesproken ook echt gaan uitvoeren. We weten hoe dat gaat. -We gaan langzaam over naar het inhoudelijke deel. Ik ga een rondje maken.

Jacquelien Dros

Mevrouw Dros, ga uw gang. -Dank u, voorzitter. We hadden een hele rits vragen gesteld waar we nog geen antwoord op hebben gehad. Dat begrijpen we, want het was relatief kort dag en er waren een hoop vragen waar ook wat uitzoekwerk op zit. Dat gaan we nog krijgen, denk ik. Daarom heb ik mijn vinger ook niet in de vorige ronde opgestoken. Wij zijn heel blij met deze strategie- en uitvoeringsagenda Texel Robuust. We realiseren ons dat het een onderdeel is van veel meer plannen. Zoals wethouder Kieft al zei. We zijn er trots op dat we zo'n mooie strategie- en uitvoeringsagenda hebben. Voorzitter raadscommissie

We hopen dat we daar mooie stappen mee kunnen maken. Eric Hercules

Dat is hem. -Dank u wel. De heer Hercules. Voorzitter, daar sluiten wij ons bij aan. We denken dat het goed is dat je goed voorbereid bent en dat je inzicht hebt in wat er kan gebeuren. Dat je je kunt voorbereiden op hoe je dat hier op Texel specifiek in de leefomgeving leefbaar kan houden. Dat Programma Landelijk Gebied kwam daarnet een paar keer over tafel. Het gaat over 25 miljard. Of dat wordt uitgeven of niet, onder meer aan de robuustheid van natuur en water. Het heeft een directe relatie met dit programma. Op Texel hebben wij al honderden miljoenen uitgegeven aan klimaatadaptatie. We hoorden niemand in 2017. Toen zijn hier als eerste van Nederland de dijken voltooid. Daar gingen die honderden miljoenen in. Dat waren geen honderden miljoenen. Ik overdrijf. Het was 70 miljoen voor veertien kilometer. De Prins Hendrikzanddijk tel ik dan niet mee. Dat kwam ergens anders vandaan. We hebben dus al enorm geïnvesteerd. Wij niet alleen. Den Haag heeft enorm veel geïnvesteerd. We zullen met zijn allen nog veel moeten investeren en op een andere manier omgaan met die zeespiegelstijging dan we tot nu toe hebben gedaan. Daarom denk ik dat het goed is dat er hier aandacht wordt besteed aan de vraag op welke actiepunten we ons kunnen richten. Dit is niet de laatste keer waar waarop we hierover zullen spreken.

We denken wel dat het een goed begin is, een goede inventarisatie Voorzitter raadscommissie

en een goede eerste strategische lijn. -Dank u wel, de heer Hercules. Niels Rutten

Anderen nog? De heer Rutten. -Dank u, voorzitter. Dat we met klimaatadaptatie aan de slag zullen moeten en daar een agenda voor moeten hebben, daar zijn we het als CDA mee eens. Er is een punt waar we moeite mee hebben en er is bij ons een grote zorg. Waar we moeite mee hebben hangt aan dat Lokaal Programma Landelijk Gebied. Daarin zegt u: wij gaan een overlegtafel beginnen om te werken aan de toekomst en de toekomstvisie voor de Texelse landbouw. Als wij met onze achterban spreken en de terreinbeheerders noemen waarmee u ook gaat praten, dan krijgen wij een litanie aan dingen over ons heen. Over de Nederlanden, dorpszicht, Waalenburg, pachtafspraken, andere afspraken, het gebiedsproces op De Hoge Berg. Wij vinden het heel ingewikkeld en heel lastig om uit te leggen aan onze achterban dat wij hier vertrouwen in uit gaan spreken. Dan wat we al benoemd hebben. De agenda heeft een lange looptijd tot 2050. Er komen zes onderzoeken, zestien overlegtafels en er komt één coördinerend ambtenaar. Er zijn heel veel partijen bij betrokken die hier ook allemaal hun tijd in moeten steken. We hebben ook al eerder een flinke ambitie neergelegd. Texel in 2020 energieneutraal, of zelfvoorzienend. Dat is niet helemaal gelukt. Wij maken ons ernstig zorgen over de uitvoerbaarheid van deze agenda. Of dit allemaal gaat lopen.

Of iedereen aan boord is, de tijd erin gaat steken die ervoor staat en of één ambtenaar dit allemaal kan coördineren. Dat dit niet verzandt in een eindeloze sessie van praten, goede bedoelingen en weinig echte actie. Eric Hercules

U moet het met elkaar doen, de heer Hercules. U mag reageren. Dat was niet echt een interruptie, maar wel een reactie op het CDA. Terecht, 2020 energieneutraal hebben we niet gehaald. We moeten natuurlijk wel de vinger naar onszelf wijzen. Uiteindelijk heeft de politiek de ballen niet gehad om de maatregelen te nemen die ervoor nodig waren. Daar was het doel heel erg duidelijk. Dat is hier minder duidelijk. We weten wel dat er een zeespiegelstijging aankomt. We weten dat er heftiger weer aankomt. Je kunt op allerlei manieren proberen om je daar in ieder geval voor te wapenen. Een echt klimaatrobuust nulpunt zullen we natuurlijk nooit bereiken. U zult wel met me eens zijn dat we er alles moeten doen om daar aan die Groene Tafels met die terrein beherende organisaties Voorzitter raadscommissie

en de boeren, uit te komen. -De heer Rutten,

Niels Rutten

nodigt dat nog uit? U moet met elkaar in debat, dus misschien wilt u daar nog een reactie op geven. Wat de heer Hercules benoemt. Het doel is hier nog vager dan het doel van 2020. zelfvoorzienend. Dat zorgt juist voor die zorg bij ons. Gaat hier wel iets uitkomen? Als het doel vager is, wordt het nog moeilijker om echt de vinger aan de pols te houden. Voorzitter raadscommissie

Om echt gefocust te blijven op het doel en de ogen op de bal te houden. Eric Hercules

De heer Hercules. -Dat ben ik met u eens. Het doel is niet vager. Het doel is natuurlijk gewoon dat we zo goed mogelijk kunnen blijven wonen, leven en werken op dit eiland. Dat we badgasten kunnen blijven ontvangen. Dat is een heel duidelijk doel. We weten alleen nog niet precies wat er op ons afkomt. Niets doen is geen optie. We moeten ergens beginnen. Dit is een goed goede start. We zullen als raad ook de ballen moeten hebben om af en toe strikte keuzes te maken en geld ergens aan te geven om iets te willen bereiken. Dan zullen we over onze eigen schaduw moeten stappen. Misschien zelfs over de schaduw Voorzitter raadscommissie

van ons eigen leventje, om het voor de toekomst Jacquelien Dros

hier leefbaar te houden. -Mevrouw Dros. Ik zou me ook nog even in de discussie willen mengen. Wij zien het inderdaad ook als een strategie. Als een mooie lijn, om in ieder geval op eniger wijze voorbereid te zijn op een toekomst. Er gaat in ieder geval iets op ons afkomen. Bovendien zit er een uitvoeringsagenda bij. Ik ben wel heel benieuwd hoe het CDA dat dan zou willen aanpakken. Niels Rutten

Als ze zich hier niet in zouden kunnen vinden. De heer Rutten. -Wij maken er ons zorgen over dat er vooral veel gepraat gaat worden over de strategie en dat er weinig concrete maatregelen uit kunnen komen. Wij zouden juist graag zien dat die concrete maatregelen waar we snel mee aan de slag kunnen, wel genomen worden. Voorzitter raadscommissie

Dat we daar wel op blijven focussen. -Mevrouw Dros. Jacquelien Dros

Daar wil ik graag weer even op reageren. Daar bent u inderdaad zelf bij, dus laten we dat doen. Bovendien zit er ook een uitvoeringsagenda bij. Die probeert die strategie Voorzitter raadscommissie

te concretiseren. -De heer Kieft Rikus Kieft

wilde nog het laatste woord. -Dat weet ik niet, voorzitter. Ik wil wel de heer Rutten nog even bij het plan halen. De ambitie 2050, die komt van het Rijk uit. Nederland Klimaatrobuust. Dat vertalen wij naar Texel 2050 Klimaatrobuust. De uitvoeringsagenda die erbij zit, loopt tot 2027. In het stuk staat ook dat het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie en de Nationale Adaptatiestrategie die gaan over hitte, in '25, '26, '27 worden geactualiseerd. Daar zullen nieuwe vragen naar de lokale gemeentes toekomen. Er komen nieuwe inzichten, waterleidingen moeten dieper in de grond. Ik kan u geruststellen. U kunt op heel korte termijn straks bij het Beleidsplan Groene Infrastructuur een klap met hamer geven op voorstellen. Voorstellen die u ook geld gaan kosten, maar dan ziet u echt wat er gaat gebeuren in de openbare ruimte. Voorzitter raadscommissie

De gelegenheid komt heel snel, meneer Rutten. Dat was de afsluiting. Dank u wel. Ik rond het onderwerp hiermee af. is dit een bespreekstuk over een hamerstuk? Ik kijk rond. Als er eentje bespreekstuk roept, dan gaan we hem bespreken.

9 Vergaderschema gemeenteraad 2025 Voorzitter raadscommissie

Dan gaan we naar punt 9. Dat is het vergaderschema van de gemeenteraad 2025. De gemeenteraad beslist over haar eigen vergaderschema. Dat wordt normaal opgesteld door de griffie op basis van bestaande afspraken en in het afstemmingsoverleg wordt het besproken. Vanuit verschillende raadsleden is het idee ingebracht om te kiezen voor een andere systematiek. Namelijk één vaste raad dag . Dan worden de keuzes van het vergaderschema 2025 ter bespreking aan de gemeenteraad voorgelegd. De essentie is: door op de oude vergadervoet of naar één vaste raad dag ? Dat ligt hier in uw midden. Dan moet u onderling met elkaar van gedachten wisselen. Daar heeft u nu de gelegenheid voor. Als u vragen wil stellen, hoeft u dat niet aan het college te stellen. Henry Soyer

Dat mag u aan u zelf doen of via mij. De heer Soyer, ga uw gang. Ik begrijp dat we geen vragenronde hebben. Dat komt goed uit. De gemeenteraad gaat inderdaad zelf over het vergaderschema. Wij vinden het niet logisch om tijdens de rit de spelregels te veranderen. Vandaar dat wij in principe voor optie één kiezen. Voor het handhaven van de bestaande systematiek. Wanneer de raad kiest voor een vaste vergaderdag dan gaat onze voorkeur uit dit in te laten gaan voor de nieuwe raad in 2026. Dan kunnen wij er namelijk nog heel even aan proeven. Wij laten ons vooral nog inspireren en beïnvloeden door de argumenten die wij vanavond en misschien ook in de raad zullen horen. We kunnen dus niet aangeven hoe er exact gestemd gaat worden. Er is in ieder geval Voorzitter raadscommissie

geen fractiediscipline bij deze besluitpunten. Dank u wel. Wie weet de heer Soyer te overtuigen? De heer Albert Huisman

Huisman. -Ik ben blij met die ingang, de heer Soyer. Hartstikke goed. Als VVD zijn wij voorstander van naast de bekende woensdag gehaktdag ook te gaan voor de woensdag Texelse raad dag. We zijn voorstander van één vaste vergaderdag. Optie twee van het advies. We zijn er ook voorstander van om deze al in 2025 te starten. Dat is vervolgoptie één. We willen kiezen voor de woensdag als vaste vergaderdag. Wij zien heel veel voordelen. Die worden ook al in het stuk genoemd. Voor raadsleden onder ons en commissieleden met een baan naast het raadswerk, wordt het namelijk een stuk overzichtelijker. Met een vaste raad dag zijn de werkzaamheden beter planbaar. We denken dat een duidelijke structuur voor de commissie en de raad voordeel haalt uit de voorbereiding. We denken dat dit ook de besluitvorming ten goede gaat komen. Niet onbelangrijk is dat in de commissieleden in het nieuwe vergadervoorstel een belangrijke rol blijven vervullen. Daarnaast is de efficiëntere planning een pré voor de griffier. De griffier hoeft zich nu niet toe te leggen op andere taken. In plaats van afstemmen wie wel of niet kan, op welke avond, op welk moment en welk tijdstip. Dat scheelt een boel gedoe. Daarnaast denken wij dat met één raad dag de interesse van Texelaars om zich in de toekomst verkiesbaar te stellen voor het raadswerk, een stuk aantrekkelijker wordt.

Wij denken dat het daarom goed is om al in 2025 te starten. Zodat wij de raad van 2026-2030 met de ervaring die wij hebben opgedaan van advies kunnen voorzien. Voor de Texelaars zelf biedt het duidelijkheid. Naast die woensdag gehaktdag, hebben we dan ook die woensdag Texelse raad dag. Er is geen gepuzzel meer wat op welke avond plaatsvindt. Op woensdag is het raadhuis gewoon open. Duidelijkheid alom. Wat ons betreft starten we in 2025. Dan kunnen we die ervaring opdoen en die ervaringen ook delen met de raad van 20262030. Wat ons betreft wordt dit een hamerstuk. Nils Lely

Ik ga het hele rondje langs. Ik begin bij meneer Lely. Dank u wel, voorzitter. Ik eet weinig gehakt. In onze fractie waren er wat verschillende meningen. Zelfs in het afstemmingsoverleg waar ik zit. Heb ik al gezegd dat ik er niet voor ben? Ik ben er niet voor, alleen al vanwege het werk. Ik ben 60 plus, maar ik moet ook nog werken. Als de vergadering van de commissie om vijf uur begint, besluit ik net in den Helder mijn laatste les. Ik zal daar dus niet kunnen komen. Het klinkt als een prachtig idee. Ik wil er best een keer verder op ingaan, maar zeker niet in 2025. Zoals de heer Soyer zei: tijdens de wedstrijd moet je de spelregels niet veranderen. Ik denk dat er meerdere mensen zijn met mij die werken en die het misschien beter vinden om vaker in de week 's avonds te Voorzitter raadscommissie

vergaderen. Daar kunnen commissieleden ook heen. Albert Huisman

Ik hou niet zo van interrupties, dus ik laat de heer Lely gewoon uitspreken. Ik heb toch echt in de stukken gelezen dat we om half acht starten als het over commissie- of raadsvergaderingen gaat. PvdA heeft het geluk dat u een brede fractie heeft. U heeft echter ook commissieleden. Al die andere zaken die gepland kunnen

worden, waar een starttijd voor staat van vijf uur, kunt u heel goed verdelen. U maakt zich zorgen over niet kunnen bijwonen van commissierondes of raadsvergaderingen, Voorzitter raadscommissie

maar daarin zie ik geen verschil met zoals het nu loopt. Nils Lely

Kort, de heer Lely. -Ik had het niet alleen Voorzitter raadscommissie

over raadscommissies, maar ook over planningscommissies Astrid van de Wetering

en dat soort dingen. -Mevrouw Van de Wetering. U zegt een heel goed punt, maar als je een eenpittertje bent, dan wordt dit schema toch al een stuk minder makkelijk. Mijn ervaring uit het verleden. Ik geloof dat ik ooit samen met onze griffier geroepen heb: laten we die woensdag nou als dag nemen. Dan doen we op die woensdag alle raadinformatieavonden. Dan doen we alle dingen daar. Dan hebben we niet de hele week van alles en nog wat. Dat is prachtig, maar mijn ervaring met het raadswerk is dat er nog steeds allerlei dingen tussendoor fietsen. Dingen die toch weer op een andere avond gepland worden, of die buiten ons om door andere organisaties gepland worden. Als je raadswerk doet, blijft het zo dat je heel vaak op pad gaat. Ik weet het nog niet. Ik snap de utopie om dat zo te kunnen regelen. Voor mij wordt het werktechnisch moeilijk om dat te gaan regelen. Dat is nu eenmaal zo, heer Huisman. Ik twijfel nog heel erg. Voorzitter raadscommissie

Ik vind het een mooi voorstel om te proberen, maar ik weet niet of het realistisch is. -Ik maak eerst even het rondje af, Mariët van der Werf

heer Huisman. Vindt u dat goed? Dan kunt u alles opsparen. Mevrouw Van der Werf. Voorzitter raadscommissie

Dank u, voorzitter. Wij kunnen compleet meegaan Niels Rutten

in het mooie betoog van de heer Huisman. -De heer Rutten zag ik ook. Dank u, voorzitter. Het verhaal van de heer Huisman vinden we ontzettend mooi klinken. Eén raad dag. We geloven alleen net zo min als mevrouw Van de Wetering dat het echt gaat dat lukt om het allemaal op één dag te organiseren. We zien dat er best veel extra avonden toch tussenkomen. Voorzitter raadscommissie

Stukken die er toch wel door moeten. -Een interruptie Albert Huisman

van de heer Huisman. -U maakt dezelfde fout als D66. Wij gaan over de Texelse agenda. Als er een voorstel komt voor een andere avond, dan zeggen wij: de afspraak is Niels Rutten

dat we dat op woensdag regelen. Daar gaan wij over. Gaat u door, de heer Rutten. -Voorzitter, dat klopt. Die discipline hebben we in de afgelopen jaren ook niet kunnen opbrengen met zijn allen. Van vijf uur tot half elf is een lange zit. Ik vraag me echt af of iedereen al die uren scherp blijft. Persoonlijk ben ik wel blij met dit voorstel. Iedere woensdagmiddag vrij roosteren lukt in mijn bedrijfsvoering gewoon niet. Als er dan nog een paar extra avonden bijkomen, dan wordt voor mij de keuze wat ik ga doen in maart Voorzitter raadscommissie

2026 heel makkelijk. -Of u moet groeien met de partij, Edo Kooiman

heer Rutten. Dat gaat vast lukken. De heer Polderman. Dank u, voorzitter. U zei het al. Sommigen moeten hier misschien iets meer raadscommissieleden aantrekken. Dat zou het misschien iets makkelijker maken. Als ik dat mag zeggen. Het enige waar ik aan denk, is: die tweede raadscommissievergadering moet niet uitlopen. Anders halen we die raadsvergadering niet. Als het altijd op woensdag moet,

Voorzitter raadscommissie

dan houd je dat zo. Over het algemeen moet dat volgens mij wel lukken. Dank u wel. Voldoende hierover? Het komt in de toekomst weer terug. Dan hebben we punt 10, op verzoek van VVD Tessel. Dat gaat over dat Staatsbosbeheer

10 Op verzoek van VVD Texel: Staatsbosbeheer begonnen met tellen bezoekers natuurgebieden Albert Huisman

begonnen is met het tellen van bezoekers in natuurgebieden. Ik kijk naar de heer Huisman. -Dank u, voorzitter. Ik ga een korte inleiding doen en dan kom ik op mijn vragen. We hebben inderdaad een agendaverzoek gedaan naar aanleiding van een krantenartikel in de Texelse Courant, waarin de titel luidde: Staatsbosbeheer begonnen met tellen bezoekers in natuurgebieden. Die tellingen van Staatsbosbeheer verontrust ons. Vooral ook wat daar dan achter weg gaat komen. Wat ons betreft, begon het enkele maanden terug al met het bericht dat de verenigingen, zoals atletiek en de ruitersport, moeten gaan betalen voor gebruik van het bos. Daar heeft VVD Texel grote moeite mee. We zijn allemaal belastingbetalers. We betalen al voor beheer van de publieke ruimte en dan worden we nog een keertje dubbel gepakt. Dat voelt niet goed. Vervolgens werden we in juni overvallen met een rapport van de Ecologische Autoriteit. Dat rapport was ons een grote verrassing. In het rapport wordt hoge recreatiedruk als bedreiging genoemd. Er wordt gesproken over sanering en recreatie. Nu lezen we in de Texelse Courant van 23 augustus dat Staatsbosbeheer gaat tellen hoeveel bezoekers er komen in de natuurgebieden. Om aan de hand van een nulmeting te kijken of die situatie past bij de beschermingsdoelstellingen van Staatsbosbeheer.

Wij vragen ons af of met al deze acties wordt voorgesorteerd op afsluiting van onze natuur? Met nog meer prikkeldraadversperringen? Of verdwijnt de natuur achter een betaalmuur? Het college zit in samenwerkingsverbanden die hier ook bij betrokken zijn. Zoals het nationaal park de Duinen van Texel en het VVV. Cadeau Texel is een onderdeel van het VVV en dat wordt ook mede gesubsidieerd door de gemeente. Het college moet dus op de hoogte zijn van wat er speelt, maar die informatie heeft ons niet bereikt. Nogmaals. We maken ons grote zorgen over welke kant het uitgaat. Daarom deze agendering en een aantal vragen. Die zal ik nu gaan benoemen. Eén aan de wethouder. Wat is de aanleiding voor de tellingen? Twee is: welk probleem moet worden opgelost? Drie: welke mogelijke gevolgen zijn er te verwachten voor Texelaars en bezoekers als de zogenaamde nulmeting niet past bij de beschermingsdoelstellingen van Staatsbosbeheer? Vier: wat is met betrekking tot deze pilot de rol van de gemeente? Daar doel ik dan mee als deelnemer binnen het nationaal park Duinen van Texel en richting het Cadeau Texel. Is dat een rol als opdrachtgever? Of een meewerkende of uitvoerende rol? Of misschien wel een hele andere rol? Vijf: liggen er beleidsstukken aan ten grondslag waarop het college haar standpunt bepaalt? Voorzitter raadscommissie

Zo ja, waarom is de gemeenteraad niet meegenomen in deze ontwikkeling? Tot zover. -Ik zit even te kijken, de heer Huisman. Albert Huisman

Wilt u eerst de reacties van de andere raadsleden? Of wilt u eerst de reactie van de portefeuillehouder op uw vraag? Dank u wel. Ik had dat inderdaad moeten besluiten. Ik ben heel benieuwd of de zorgen worden gedeeld. Voorzitter raadscommissie

Wellicht zijn er nog andere vragen. Dank u wel. Rikus Kieft

De heer Kieft wil toch graag snel antwoorden op uw vragen. Die gelegenheid geef ik hem. -Voorzitter. Ik ben blij dat u mij die gelegenheid even geeft. De meeste antwoorden kunnen namelijk heel kort zijn. De gemeente is niet betrokken bij deze actie van Staatsbosbeheer. Cadeau is niet betrokken bij deze actie van Staatsbosbeheer. Ik kan u wel even uitleggen hoe het gegaan is. Dat heb ik bij navraag dus begrepen. Wat de VVV samen met Cadeau wel doet, dat zijn verkeersmetingen op fietspaden en wegen. Daar bent u van op de hoogte. Dat is al eerder gepubliceerd. Dat heeft Staatsbosbeheer gehoord. Die zijn in gesprek gekomen met datzelfde bureau, wat die metingen op de wegen doet. Zij hebben buiten het Cadeau en de gemeente om, aan dat bureau gevraagd: kan je voor ons een eerste nultelling doen op die plekken? Ik kan nu even op de inhoud

ingaan, voorzitter, maar misschien gaat het nu eerst even over de aanleiding van de vraagstelling. De gemeente is niet betrokken. Cadeau is ook niet betrokken. Dit is een zelfstandige actie van Staatsbosbeheer. Via een toevallige lijn bij dat bureau dat bij Cadeau wel ingeschakeld is voor de fietspaden en de wegen. Dat nu als eerste reactie. Voorzitter raadscommissie

Anderen hierover? Ik noteer de heer Polderman noteer ik. Het is op de agenda gezet, dus u mag vragen en inhoudelijk reageren. Het is beide. Ik zie de heer Hercules, mevrouw Koot, de heer Soyer. Ik zie iedereen. Edo Kooiman

Dan begin ik bij de heer Polderman. U was het eerst. Dank u, voorzitter. Wij zijn heel blij dat VVD dit op de agenda heeft gezet. Wij hadden hier ook onze vraagtekens bij. Welk effect gaat dit hebben? Welke conclusies worden hier uit getrokken? Welke reacties worden hieruit gedaan? Om een klein geheugensteuntje te geven, een voorbeeld waar ik bij een vorig vergaderpunt op terugkwam. Dat is dat bijvoorbeeld bij 't Turf al delen zijn afgesloten. Daar werd vroeger rond de bunkers gespeeld door kinderen. Nu staat er prikkeldraad. Ik vind dat heel grof. Gaat dat dadelijk nog groter worden? Worden hele stukken afgesloten? Mijn grootste vraag is: heeft Staatsbosbeheerder die macht om dat op Texel te doen? Voorzitter raadscommissie

Kan de gemeente daar iets tegen doen? -Die vraag laat ik toch eerst beantwoorden Rikus Kieft

door de heer Kieft. Heeft de gemeente middelen om dat tegen te gaan? -Voorzitter. Staatsbosbeheer heeft de opdracht van het Rijk gekregen om natuurdoelstellingen te handhaven in de natuurgebieden die aan haar toegewezen zijn. De provincie is daar de controlerende overheid voor. Als daar maatregelen nodig zijn om natuur te laten herstellen van druk, dan heeft Staatsbosbeheer de mogelijkheid om dat af te sluiten. Of dat nu stikstofbelasting is, of dat dat druk van recreanten is of van honden in een gebied. Het zou wel heel fijn zijn als Staatsbosbeheer dat in heel goed overleg doet met alle betrokkenen. Met de gemeente, ook in het nationaal park. Zoals bij het klimaatadaptatie verhaal ook al is genoemd: we moeten het op dit eiland samen doen. Dat is ook de instelling van het college. Ik heb aanstaande maandag samen met collega Hooijschuur een gesprek met Staatsbosbeheer. Dat is een kwartaaloverleg, wat we met de meeste belangrijke spelers proberen op de agenda te krijgen. Dan zal het hier ongetwijfeld ook over gaan. Staatsbosbeheer handelt conform de opdracht waartoe ze opgericht zijn. Zij doet dat onder toezicht van de provincie. Het is de taak van de gemeente om te zorgen dat die natuur, die één van de belangrijkste assets is voor toeristisch Texel, zoveel mogelijk in stand blijft. Dat er waar nodig hersteltijd gegund moet worden. Dat is dus ons toeristisch kapitaal.

Wij hebben er belang bij dat wij dat niet laten verslonzen. Daar hoort inderdaad een bepaalde regulering bij als de natuur lijdt onder toegang. Daar kunnen we niet omheen. We kunnen wel sturen Voorzitter raadscommissie

op zo gezamenlijk mogelijk tot dat soort conclusies komen. Edo Kooiman

Vervolgvraag van de heer Polderman. -Een verduidelijkingsvraag. Even kort door de bocht. Wij kunnen er als gemeente of gemeenteraad niks tegen doen als Staatsbosbeheer zegt dat het gedeelte Rikus Kieft

daar verder dicht gaat. -Volgens mij Eric Hercules

kunnen wij dat niet. -De heer Hercules. Voorzitter, de vraag is hier: blaffen wij naar de juiste boom? Ik zal de vraag nog herhalen voor mensen die het niet hebben gehoord. Blaffen wij naar de juiste boom? De wethouder zei terecht dat we ons zorgen maken om ons toeristisch kapitaal. Daarom is het denk ik een terechte agendering door de VVD. Wij willen graag dat die bossen toegankelijk blijven. Dat die een creatieve voorzieningen zoals wandelpaden en dergelijke, goed onderhouden zijn. De provincies betalen voor die recreatieve voorzieningen. Dat is veel te weinig. Volgens de ANWB is dat slechts een derde van wat er nodig is voor het onderhoud van die recreatieve voorzieningen. Ik denk dat daar de zorg bij de VVD vandaan komt. Moeten we straks aan gaan betalen voor toegang van het bos. Dat is nota bene de reden waarom Texels Belang ooit is opgericht. De gedachte dat Staatsbosbeheer de bossen zou gaan afsluiten. Dat is 60 jaar geleden. Volgens mij zijn jullie aan een feestje toe. Terwijl dat helemaal niet op het spel stond, was die angst voldoende om een lokale partij op te richten die toen zes zetels kreeg. We moeten hier wel goed kijken naar

wat we willen. Gaat het over die camera's? Gaat het erom dat we entree willen heffen? Nee. We willen ervoor zorgen dat het toegankelijk blijft en dat die recreatieve voorzieningen goed worden onderhouden. De ANWB zegt dat je ten eerste moet kijken naar de provincie. Wij kunnen echter ook naar onszelf kijken. We hebben andere deals met Staatsbosbeheer gemaakt. Bijvoorbeeld over parkeerterreinen. Ik hoop dat het daar dus ook over gaat bij het gesprek. Natuurlijk over dat er zorgen zijn in de gemeenteraad. Waarom worden hier opeens mensen geteld? Bij de TESO worden trouwens ook heel vaak mensen geteld. Welk doel heeft dat? Voor mij zou het een groot goed zijn om even voorbij de eerste schrik te bedenken wat we willen bereiken in die bossen van Staatsbosbeheer. Kunnen we Staatsbosbeheer daar op één of andere manier ook mee helpen? Dat hoeven we zelf niet met geld te doen, maar we kunnen ook de provincie daar bijvoorbeeld op aanspreken. Als dat via deze discussie ook een ingang wordt voor dat gesprek, dan zou dat denk ik wel een goede zet zijn. Henry Soyer

Vanuit de zorg van deze raad. -De heer Soyer. Dank u wel, voorzitter. Het tellen van bezoekers en bezoekersbewegingen is een zaak van de betreffende terreinbeheerder. Hierdoor kan zij looproutes optimaliseren, zonering onderzoeken en dergelijke. Dergelijke gegevens zijn voor heel toeristisch Texel van belang. Welk gevolg er aan de resultaten gegeven gaat worden, als er al een gevolg is, is voor ons op dit moment prematuur. We kunnen dan tenminste bij eventuele maatregelen spreken vanuit data en niet vanuit gevoelens. Ik heb net nog even snel gekeken. Toegang tot de Amsterdamse Waterleidingduinen kost €1,50 per dag. Voorzitter raadscommissie

Dank u wel. -Mevrouw Veronne Koot

Koot. -Voorzitter, wij delen de zorgen van de VVD. Dat is heel goed verwoord. Ik wil er nog iets aan toevoegen. Gezien de nauwe financiële relatie die Staatsbosbeheer met de gemeente heeft, vinden wij dat er argumenten genoeg zijn voor de wethouder om te informeren naar wat er precies aan de hand is. Wij hebben immers voor miljoenen de fietspaden voor hen opgeknapt en we gaan straks de parkeerterreinen voor hen doen, enzovoorts. We willen de bedoelingen weten en de mogelijke consequenties van waar ze mee bezig zijn. Wij vinden dat Staatsbosbeheer volledig open kaart moet gaan spelen naar de wethouder. Vervolgens willen we dat de wethouder de raad op de hoogte stelt van wat er is. Daarna praten we weer verder. Deze kennis moet gedeeld worden met de gemeente en de gemeenteraad. Het tweede punt is de klacht dat het overal zo druk wordt op het eiland. De natuur staat onder druk. In het verleden heb ik aan Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten voorgelegd dat zij daar zelf heel hard hun best voor hebben gedaan. Er zijn prachtige pareltjes van rust op Texel. Ik noem bijvoorbeeld de Horst, maar er zijn er nog wel meer. Denk aan de Vogelboulevard, enzovoorts. Wat gaat er gebeuren? Er wordt een enorme publiciteitscampagne opgestart om mensen daarheen te lokken. Waarmee ze in feite over zich afroepen wat ze dan nu misschien constateren. Henry Soyer

Ik vind dat toch een beetje dubbelhartig. Dat heb ik toen ook al gezegd. De heer Soyer wil graag interrumperen, mevrouw Koot. Voorzitter raadscommissie

De Horst is van defensie. Niet van Staatsbosbeheer. Veronne Koot

U mag uw betoog afmaken, mevrouw Koot. -Dank u wel. Het gaat mij natuurlijk om de instelling waarmee de natuurorganisaties eerst proberen hun bijzondere natuurgebieden zo goed mogelijk op de kaart te zetten en dan vervolgens gaan klagen dat het er zo druk wordt. Dat is al tien jaar Voorzitter raadscommissie

geleden tegen ze gezegd. Ik heb er een beetje moeite mee als dit nu eruit zou gaan komen. -Dank u wel. Astrid van de Wetering

Mevrouw Van de Wetering. U mag. -Dank u, voorzitter. Ik heb er eventjes de doelstelling van Staatsbosbeheer bij gepakt. Die hebben een prachtig rapport uit 2023. Deze is heel recent. Daar staat op: de wettelijke taak van Staatsbosbeheer. Het beheren en duurzaam tot maatschappelijk nut brengen van de aan Staatsbosbeheer toevertrouwde terreinen. Het stukje waar u van zei: het beschermen van kwetsbare natuur staat er ook in. Het benutten van minder kwetsbare natuurterreinen door het toestaan van meer maatschappelijke activiteiten en een grotere focus op de behoefte van het publiek. Dat is ook één van de

taken. Daar kunt u ze wel degelijk op aanspreken. Verder denk ik echt dat je natuur alleen maar kunt beschermen als je natuur kunt beleven. Als je niet weet waar je het over hebt en je gooit alles achter prikkeldraad dicht, dan heb je ook niet meer de behoefte om er iets mee te doen of te beschermen. Je begrijpt het niet. Je ervaart het niet. Je kunt het niet beleven. Ik denk dat beleven Eric Hercules

een onderdeel is van beschermen. -Ik kom straks bij u, maar de heer Hercules zat op het puntje van de stoel. Met alle excuus voor mijn woordkeuze, maar het is flagrante onzin dat je natuur alleen maar kunt beschermen door te beleven. Als je ergens een groot hek omheen zet, je er nooit meer komt en je je er niet mee bemoeit, dan bloeit de Voorzitter raadscommissie

natuur heel welig. -Mag ik nu wat reageren, meneer de voorzitter? -Ja. Kort. Onbekend maakt onbemind. Ik zeg er dan nog maar één. Als u een heel hek om de Waddenzee wil neerzetten, Eric Hercules

is dat voor de natuur misschien perfect, maar historisch medegebruik? Ik verzin het maar. -Ik denk dat u uw eigen woorden niet heeft gehoord. -Echt wel. Ik denk dat je alleen maar iets kunt beschermen als je het kunt beleven. Als je kunt genieten van een mooie bloem of een prachtige vogel, Voorzitter raadscommissie

heb je meer de neiging om die bloem en die vogel te willen beschermen. Ik ga hier ingrijpen. Ik zag bij Texels Belang drie handen. Ik heb even overleg gehad met de griffier. Dit agendapunt is gekomen nadat de agenda was vastgesteld. Als u alle drie wilt reageren, wil ik u de gelegenheid geven om dat te doen. Ga uw gang. Cees Hoogerheide

Dank u wel, voorzitter. Staatsbosbeheer. Hoe is at bos tot stand gekomen? Door zweet en tranen van Texelse mensen. Crisisdagen. Zo is dat bos tot stand gekomen. Texelse mensen. Ik was jaren geleden met Joke Gelder, de toenmalige burgemeester in Bloemendaal. Daar was ook het hoofd van Staatsbosbeheer aanwezig. Hij uitte daar: wij zijn van mening de Randweg af te sluiten. De man had dat in haar aanwezigheid niet moeten zeggen. Op het eind van de rit zegt hij: dat moeten we toch maar niet doen. Het leefde dus wel. Nu komt er een gesprek met college en Staatsbosbeheer. Er zijn twee punten die hier de hele avond cirkelen. De toegang van de Texelaars naar ons bos. Wij hebben er ook fietspaden. We hebben er ook parkeerterrein. We hebben er zelfs een museum. Wat willen we nu? Het is ons bos. Daar in het gesprek met Staatsbosbeheer moeten we uitgaan van die positie. Het is ons bos. Wij willen meebepalen wat daar gebeurt. Het zal slikken zijn bij Staatsbosbeheer. Dat is dan jammer. Als het college een motie van ons moet hebben ter ondersteuning om die visie daar te brengen, zijn wij in zijn algemeenheid bereid om daar een motie voor op te stellen. Voorzitter raadscommissie

Dank u wel. Ik kijk naar andere leden van Texels Belang. U stak wel uw vinger op. Heeft u nog een toevoeging hierop? Niels Rutten

Nee? De heer Hoogerheide heeft het zo goed verwoord. De heer Rutten. Daarna kom ik bij u, heer Albers. Dank u, voorzitter. Die berichten over het tellen van bezoekers hebben tot best wat beroering geleid, dus wij zijn blij dat de VVD dit op de agenda heeft gezet. Wij kunnen ons heel goed vinden in de vragen die zij stellen. We zijn ook blij met de toelichting die de wethouder heeft gegeven over het proces en de betrokkenheid van de gemeente. We zijn blij met de helderheid die hij heeft gegeven. Bij ons blijven er wel twee vragen hangen. Als we het over parkeerterreinen, wegen of zandpaden hebben die feitelijk openbaar gebruikt worden, dan wordt het een openbare weg of een openbaar parkeerterrein. Hoe zit dat dan met wandelpaden, fietspaden en parkeerterreinen in natuurgebieden? Welke status krijgen die? De foto's die op sociale media en de krant langskomen van het tellen laten een camerapaal zien. Wij hadden toch het idee dat we als gemeente sowieso niet zomaar kunnen besluiten ergens camera's op te hangen voor cameratoezicht. Voorzitter raadscommissie

Hoe zit dit in de openbare ruimte? -De heer Albers. Joost Albers

Dank u wel, voorzitter. Om nog enigszins een beetje olie op het vuur te gooien. Staatsbosbeheer doet ook het toezicht op Ceres bij de Prins Hendrik Zanddijk. Ik hoop dat deze discussie over het bos gaat. Ik zou wel

ergens schriftelijk willen zien dat het ook echt over het bos gaat. Dat we niet vervolgens nog een discussie krijgen over het toezicht Voorzitter raadscommissie

van Staatsbosbeheer op Ceres. Zoals u weet gaat mij dat erg aan het hart. Mariët van der Werf

Dank u wel. Ik zag mevrouw Van der Werf. Cees Hoogerheide

De heer Hoogerheide mag daarna. -Een korte vervolgvraag. Ik heb begrepen dat het college eerdaags een gesprek heeft met Staatsbosbeheer. Wordt dat voor de raad Voorzitter raadscommissie

naar ons toe teruggekoppeld? -Ik zag de heer Kieft driftig meeschrijven. Die geef ik straks ook nog de gelegenheid om hierop te reageren. Dan geef ik de VVD straks Mariët van der Werf

het laatste woord hierover. Mevrouw Van der Werf. Dank u, voorzitter. Ceres gaat mij ook aan het hart. Daar hebben we samen toen mede voor gestreden. Ik ben het ook wel eens met de woorden van mevrouw Van de Wetering van D66. Persoonlijk mis ik echt de mensen van Staatsbosbeheer in het bos. Om mensen te vertellen waarom ze daar niet mogen komen. Waarom ze niet mogen wandelen. Dat mis ik echt. Dan worden mensen geïnformeerd. Dan heb je misschien toch het idee om niet van de paden af te gaan waar je niet mag komen. Dat is echt iets wat ik mis. Dat was het. Voorzitter raadscommissie

Dank u wel. De heer Kieft. Rikus Kieft

U heeft het genoteerd. Misschien wilt u hierop nog reageren. Voorzitter. Over de laatste opmerking van de heer Hoogerheide. Ik zal u inderdaad verslag doen over het gesprek met Staatsbosbeheer. Ik wil wel één ding opmerken naar aanleiding van de ronde van zojuist. Het lijkt erop alsof het hele bos afgesloten zou worden. Ik denk dat het over echt kleine stukken gaat. Als de monitor daartoe zou leiden. Het is misschien een storm in een glas water. U maakt die emotie bij de raad heel erg duidelijk. Het gevoel van de raad dat het ons eiland en ons terrein is, is heel sterk. Dat kan ik echt meenemen naar dat gesprek. Dat zal ik ook zeker doen. Ik deel dat gevoel persoonlijk ook, dus dat is niet zo ingewikkeld. We gaan dat gesprek in en wij zullen een verslagje naar u toe brengen. Dan moet u zelf bepalen of u daar met een motie Voorzitter raadscommissie

nog enig gewicht aan wil geven. -Ik zag dat uw betoog Edo Kooiman

toch nog een vraag oproept. De heer Polderman. Dank u, voorzitter. Een korte reactie. Ik vind het moeilijk te horen dat u er al vanuit gaat dat kleine gedeeltes van het bos afgesloten gaan worden. Dat zei u op voorhand. -De verwachting. De verwachting dat het kleine gedeeltes zullen zijn. Voorzitter raadscommissie

Dan heb ik een... -De heer Polderman, gaat u door. Rikus Kieft

Wellicht kunt u dat verduidelijken. Gaat u daar wel of niet al vanuit Voorzitter raadscommissie

dat het afgesloten gaat worden? Dat vernam ik uit uw verhaal. De heer Kieft. -Voorzitter. Staatsbosbeheer waarschuwt al jaren dat stukjes natuur een te hoge druk hebben, waardoor de natuurwaarden achteruitgaan. Het rapport van de Ecologische Autoriteit heeft het nog eens benadrukt. Er zullen echt aanwijsbare stukjes natuur zijn waar misschien herstelmaatregelen nodig zijn. Die een tijdje rust nodig hebben. Eerlijk gezegd is dat een vrij reële verwachting. De kunst is alleen om daar samen met Staatsbosbeheer volledige openheid in te krijgen. Om te kijken waar het is, waarom het is en hoe lang dat nodig zou zijn. Dat is de informatie die u toch ook op tafel wilt hebben, neem ik aan. Het is in andere Waddeneilanden al tientallen jaren in de discussie. Als bepaalde natuurwaarden achteruitgaan, dan moet je daar beheermaatregelen kunnen nemen.