Ondertiteling raadscommissie 4 juni 2024

1 Opening en mededelingen Dames en heren. We gaan aanvangen met de raadscommissievergadering van dinsdag 4 juni. Een andere avond vanwege de... Hij is heel erg aan, kan iedereen mij goed verstaan? Nu wel? Omdat donderdag de Europese verkiezingen zijn, hebben we deze week een raadscommissievergadering op dinsdag en woensdag. Vandaag gaat het weer over de centjes. Over de programmarekening 2023, de perspectiefnota en de nodige regionale regelingen. Ik kijk eerst rond of er mededelingen zijn? Wethouder Hooijschuur, gaat u gang. -Ik wil mededelen dat ik voorafgaand aan de programmabegroting het woord mag. Voordat de twee heren aan het woord gaan. -Voor de programmarekening? Ja. -Voor de accountants. Voor de accountants. Goed, prima. Zijn er nog andere mensen die een mededeling willen doen?

2 Vaststelling agenda Dat zie ik verder niet. Dan gaan we naar punt 2: de vaststelling van de agenda. Daar wil de heer Hoogerheide. -Dank u, voorzitter. Agendapunt 6 is de perspectiefnota. Ik vind het belangrijk en ik hoop dat iedereen het belangrijk vindt. Wij denken dat het gepast is als ieder aanwezig raadslid of commissielid het woord zou kunnen voeren. Zeker. Er was al eerder besloten dat dat akkoord is.

3.a Jaarverslag De Bolder 2023 Dan gaan we de agenda op deze wijze vaststellen. Dan ziet u een punt 3.a en 3.b staan. Dat is het jaarverslag van De Bolder, 3.a. En de programmarekening 2023 is 3.b. Er is niemand van De Bolder aanwezig, maar de accountant zal daar wel één opmerking over maken. Als er vragen of opmerkingen zijn van de kant van de commissieleden of de raadsleden, dan mag dat natuurlijk altijd. Dan kan wethouder Van de Belt eventueel de vragen beantwoorden. Voordat ik de accountant het woord geef, wethouder Hooijschuur. -Dank u wel, voorzitter. Ik wil meenemen dat we best veel vragen hebben gekregen die op zondag binnengekomen zijn. Ik wil de organisatie bedanken voor de snelheid, want alle vragen zijn bijna behandeld, aangegeven en rondgestuurd. Misschien een paar moeilijke die van de week nog komen. Daar hebben we overleg over gehad en hebben we wat meer aandacht gegeven. Dus bij deze wil ik de mensen achter de schermen bedanken voor de snelle antwoorden. Daarbij wil ik mijnheer Olij en mijnheer Peters straks het woord geven voor eventuele vragen over de programmarekening. Daarna kunt u het aan mij vragen,

als u wat ziet. Bij deze, welkom heren. -Dank u wel, wethouder. Dan accountant Olij, aan u het woord. Dat is fijn. Goedenavond allemaal. Ik mag iets vertellen over de jaarrekening, over ons rapport. Dit jaar wordt De Bolder nog gecontroleerd door een andere accountant. Volgend jaar gaan wij dat doen, dus dan kunnen wij er iets over roepen. Op dit moment begrijp ik dat de controle nog bezig is. We hebben dat nagevraagd. Er is nog geen verklaring afgegeven. Maar voordat wij gaan afwikkelen ga ik ervan uit dat het geregeld is. Dus inhoudelijk weten wij er niks van. Het is nog bij de accountant die erover gaat onder behandeling. Dan de jaarrekening van de gemeente Texel. We hebben er vorige week, geloof ik, al uitgebreid met de auditcommissie over gesproken. Tenminste, mijn collega Peters heeft dat gedaan. Er zijn ook bevragen geweest, heb ik begrepen. Dus ik wil nu nog heel kort ingaan op het accountverslag. In ieder geval ziet ons model er anders uit. We lopen al een tijdje mee bij de gemeente Texel en we mogen nog een rondje, heb ik begrepen. Dat is heel fijn, we komen hier graag. Het stuk is interactief. Het stuk is opgebouwd in twee A4'tjes met de boodschappen. Als u het na twee A4'tjes wel hebt gezien, dan kunt u ermee stoppen. Wilt u meer lezen, kunt u doortikken. Dan kunt u verder inzoomen op de bijlages of achterliggende informatie. Ik begin altijd achteraan: het oordeel.

Het oordeel wordt goedkeurend. Dat is al heel belangrijk. Het belangrijkste dat wij doen met onze controle, is dat we een stuk overleggen in de verklaring. U ziet in het accountantsverslag ook dat we wat onzekerheden en fouten hebben benoemd. Dat was eerst nog blauw, geloof ik, in het rapport. Want we hebben op enig moment dit rapport gemaakt, maar er komt toch nog wat informatie binnen. Bijvoorbeeld van de zorgleveranciers. U moet zich voorstellen dat wij de Wmo en de jeugd beoordelen. Daar wordt door zorginstellingen over verantwoord. Maar we hebben ook een categorie 'kleine zorginstellingen.' Zij zijn niet verplicht, gelukkig, zou ik zeggen, om ook nog een complete controle uit te laten voeren. Dat is een stukje onzekerheid. Daar wordt intern bij de gemeente Texel op dit moment geen gevolg aan geven om dat zelf te gaan beoordelen. Er is een jaar of vier terug vanuit *Bado* een stuk verschenen hoe je dat zou kunnen oppakken. Wij wegen dat dan mee als een onzekerheid. We zeggen niet dat het fout is, maar het wordt niet intern getoetst. Ik heb vanmiddag nog met de wethouder gesproken wat je er wel aan zou kunnen doen. Je kan dingen doen, maar dat is een afweging die het college moet maken. Gaan we daarop inzetten, of doen we dat niet? Dat is niet aan ons. Wij waarderen het gewoon hoe het ons voorligt op dit moment.

Een ander aspect waar we dit jaar op hebben gefocust is de zogenaamde prestatielevering. U bestelt diensten en goederen als gemeente. Wij hebben gemeend voor al onze gemeentedossiers, al onze controles, dat we willen vaststellen of iets ook geleverd is. Dat klinkt soms heel basaal. Maar in de praktijk, je hoeft maar de krant te openen, dat het weer eens voorkomt dat een gemeente. De laatste keer was het geloof ik Rotterdam. Er is drie ton betaald, maar het is nooit geleverd. Dat is een significant frauderisico. Dus wij hebben dat dit jaar wat scherper ingezet en ook uitgevraagd. En dat valt nog niet altijd mee.

En u ziet ook dat we van een aantal posten geen goede onderbouwing hebben gekregen. Ook daar hebben we dan een restrisico. Maar over die post, er staat 444 duizend euro, hebben we recent nog nadere informatie gehad. Dus die gaat nog wat omlaag. Ik ga niet uitleggen hoe we het technisch betaald hebben. Dat is een soort extrapolatie, dat wordt misschien iets te diepgaand. Dan blijven we met de fouten en onzekerheden die we hebben ruim onder de norm die we voor de gemeente Texel hebben. Dus een goedkeurende verklaring. Dat betekent niet dat er niets te melden valt. Ja, het kan op punten nog wat strakker. We zullen volgend jaar met de gemeente gaan kijken hoe we de prestatie controle eerder op kunnen zetten. Dat speelde ook nog in april. Toen moesten we samen met de controle van de gemeente nog gaan jagen om die gegevens boven water te krijgen. Het zou fijn zijn om dat wat eerder te doen met elkaar. Dat we dat eerder uiten en samen optrekken. Want u heeft ook een interne controle. Die functioneert goed. Daar komen ook goede adviezen uit. In ons rapport hebben we ook aangegeven: kijk naar de organisatie. En gebruik dat goed om de kwaliteit van de processen zoals die er zijn, te verbeteren. Een ander aspect waar we vaker over hebben gerapporteerd in het college, is het aantal grote projecten. Met name de Regio Deal is er weer zo'n groot project dat u in Wadden verband gaat doen.

Wij hebben daar wat opmerkingen over geplaatst, met name over de interne beheersing. Het is groot geld, Terschelling is penvoerder. Dus hoe ga je die afspraken maken? Hoe gaan we die projecten uitvoeren? Want er is een termijn van vier jaar gepland. Er is alweer een half jaar om, zou ik haast zeggen. Dus dat is best nog een uitdaging. Het is niet goed of fout, maar wij hebben daar gewoon op geattendeerd dat u daar aandacht voor heeft. Het zijn administratief en qua beheersing grote projecten. Dat is natuurlijk uitdrukkelijk ook samen met de andere eilanden. Hoe ga je dat met elkaar opsteken? Wat wilde ik nog meer zeggen? Een ander belangrijk onderwerp, eigenlijk de focus van al onze gemeenten, de rechtmatigheidsverantwoording. Dat moge duidelijk zijn. Dat is dit jaar nieuw. In de jaarrekening ziet u ook een verklaring. Dat is gewoon een format. Daar verklaart het college, in dit geval bij de gemeente Texel, dat rechtmatig is gehandeld. De fouten en onzekerheden die er zijn, vallen binnen de toleranties die u als raad heeft vastgesteld. Dat is mooi. In de bedrijfsvoeringsparagraaf komt de nadere toelichting van de afwijkingen die dan wel zijn geconstateerd over de drempel. Op die manier is dat vorm gegeven. Dit is het eerste jaar. Er zitten best nog wat *onduidelijkheden*, ook vanuit de wetgever. Want de BBV is niet eens gewijzigd.

Dus u doet al meer dan eigenlijk wettelijk is vastgelegd. Dat is op zich vreemd. Maar daar hebben wij in april al onze gemeentes over geïnformeerd, dat er onduidelijkheden waren. Komt er nou wel of geen rechtmatigheidsverantwoording? Ergens medio april was de kogel door de kerk: ja, we gaan het wel doen. En gemeente, doe uw best. Daarnaast geldt ook nog dat wij dit jaar sowieso de coulance mochten betrachten. Maar u hebt het gewoon goed ingevuld, wat ons betreft. En dat is een compliment, voor het eerste jaar. Dan heb ik de highlights van het rapport wel besproken.

Mocht u vragen hebben, dan zullen wij die graag beantwoorden. Dank u wel, mijnheer Olij. Ik zie de heer Hoogerheide al met een vraag. Ga je gang. -Ik zal mijn naambordje voor u neerleggen, misschien is dat handiger. Er blijft voor mij een vraagje over. We hebben het natuurlijk vaak samen gehad over de rechtmatigheid. Inderdaad, daar was u voor. Maar als ik u goed beluister, verankert u het iets verder weg en gaat u ook over naar dat stukje doelmatigheid. Dat interesseert me wel, want daar hebben we het meerdere keren over had. De doelmatigheid bleef altijd buiten beeld. En als ik u goed beluisterd heb, komt de doelmatigheid ook in beeld. Is mijn conclusie daarin juist? Dat is de eerste vraag. De tweede vraag is een hele korte vraag. U heeft het over een rondje gaan. Bedoelt u nu een rondje van de zaak? Dan wacht ik het af. De heer Olij. -Het antwoord is dat de doelmatigheid geen object van controle is. Daar doen wij helemaal niets mee. We hebben wel een verordening doelmatigheid, dat kunt u wel via het college gaan regelen. Maar als accountant hoeven we gelukkig niet te gaan roepen of iets doelmatig is. Dat kunnen we niet beoordelen, die kennis hebben we helemaal niet. Dus daar houden we ons buiten. Die rechtmatigheid is misschien wel een goede opmerking. Het betekent inderdaad dat het college zich uitspreekt over de rechtmatigheid.

Dat betekent niet dat wij er helemaal niets meer mee doen. Ik noem een voorbeeld. Stel dat wij zien dat de aanbesteding helemaal fout is. En het college zou verklaren dat het allemaal goed is. Dan heb ik een probleem tegen die verantwoording. En dan is het geen getrouw beeld. Dus dan komt het in de verklaring wel degelijk terug. Alleen zitten wij indirect in dit speelveld. Terwijl we vorig jaar zelf over de rechtmatigheid moesten beoordelen. Daar zit het verschil. -Dat rondje van de zaak houden we dan nog tegoed, geloof ik. Ik zag de heer Schuiringa, hij wil ook graag nog iets opmerken of vragen aan de accountant. Dank u, voorzitter. Wat ons is opgevallen en toch ook een beetje zorgen baart, is dat de schuld langer dan een jaar 50 miljoen was voor 2023, pagina 123. Maar eind volgend jaar is de schuld opgelopen naar 120 miljoen. Dus in twee jaar tijd van 50 naar 120, op een begroting van 80 miljoen. Wat vindt u daarvan? Wat adviseert u ons? Schudt u dat uit de mouw, mijnheer Olij? Ik bedoel het antwoord. Want wat hij daarvan vindt, ik kan me voorstellen dat hij... Ik vind er van alles van. Uiteindelijk is dat gewoon een situatie die zich ontdoet, op het moment dat u bijvoorbeeld investeringen doet. Daar moet u voor lenen. Wij gaan er natuurlijk niet over of dat doelmatig of zinvol is. Dat weet ik niet. Wij kijken wel naar de financiële positie.

Dan kom je met die ratio's in de weer. Dan kun je zeggen dat het verslechtert. Maar wij verbinden daar geen consequentie aan. U bent een gemeente, u gaat niet failliet. Maar als het helemaal spaak loopt, kunt u natuurlijk wel onder toezicht komen. Maar dan moeten er meer indicatoren zijn, niet alleen sec dat de schuld oploopt. -Ik kijk nog rond. Geen andere vragen of opmerkingen aan de accountant, begrijp ik? Mijnheer Rutten. Nog even opstarten. -Voorzitter, naar aanleiding van de vraag van de heer Schuiringa: ziet u dan risico's of seinen op rood staan voor de gemeente Texel, waarvan u zegt dat we moeten oppassen dat we niet onder toezicht gaan raken? -Ik zou haast verwijzen naar de risicoparagraaf. Daar worden de tien kernrisico's

van de gemeente Texel in beeld gebracht. En daar wordt een weging aan gemaakt. Op dit moment staat het nog goed. Iets wat zich ontwikkelt, kan dat verslechteren, dat zou kunnen. Dat is voor mij dan een constatering. En dat kan op enig moment ook een rapport puntje zijn. Maar daar blijft het bij op dit moment. Akkoord, dan kunnen we overgaan tot de bespreking van ons zelf over de programmarekening. Als eerste wilde ik het woord geven aan de voorzitter van de auditcommissie, mevrouw Visser. Dank u wel, voorzitter. Allereerst wilde ik stilstaan bij de prettige samenwerking die we hebben ervaren. Bijvoorbeeld vorige week, toen de accountant bij de auditcommissie aanschoof. En dat wij uitkijken naar volgend jaar, als ook de rapportage van De Bolder bij dezelfde accountant plaats gaat vinden. Vragen stellen gaat dan een stuk eenvoudiger. Dus dank daarvoor. Verder kunt u lezen in de agenda dat bij dit agendapunt geen technische belemmeringen zijn, waarom de auditcommissie zou vinden dat de programmarekening in niet vastgesteld zou kunnen worden. Dus dat is heel prettig. Wel hebben we een aantal adviezen. Eigenlijk gaan die met name over de rapportage van de grote projecten, waar de heer Olij het net ook over had. Wij denken dat het ook goed zou zijn om Marsweg Noord aan de rapportage grote projecten toe te voegen.

Niet alleen omdat het financieel en groot project is, maar omdat het de eerste keer is dat de gemeente dit soort projecten in eigen hand gaat ontwikkelen. Zo kan er wat betreft planning, voortgang en het realiseren van de doelen waarschijnlijk het een en ander gerapporteerd worden.

3.b Programmarekening 2023 (in aanwezigheid accountant) Op het moment dat we dit meenemen in het overzicht van de grote projecten, weten we zeker dat we twee keer per jaar op de hoogte gebracht worden. Dat is dan ook meteen het andere advies. We willen vasthouden aan die twee keer per jaar dat de gemeenteraad de informatie rond de grote projecten en de grondexploitaties ontvangt. Dat is op dit moment ook het geval en wij vinden dat zelf erg prettig. Eerder hebben we ook altijd de programma-begroting in één oogopslag gehad. Het laatste advies is dat we voortaan ook een programmarekening in één oogopslag krijgen. De ambtelijke organisatie denkt dat dit gemaakt kan worden. Dus we gaan er een beetje vanuit dat dit volgend jaar bij de stukken zal zitten. Verder vanuit de auditcommissie niets. Dank u wel, mevrouw Visser. Wil nog iemand hierop reflecteren? Mijnheer Hoogerheide. -Dank u, voorzitter. U bedoelt nu de programmarekening, heb ik dat goed? Ik heb een vraag over bladzijde 70. Dat gaat name over de sporthal. Zijn er nog extra kosten te verwachten, of overschrijding van het budget van de sporthal. Met name ten aanzien van het energiegebruik? -Ik zet deze heel even in de wacht. Mijn vraag was eigenlijk of iemand wilde reflecteren op de adviezen van de auditcommissie die mevrouw Visser als voorzitter naar voren bracht. Dat dus niet. Als eerste moet ik nog terug naar het punt

De Bolder. Mijnheer Schuiringa. -Dank, voorzitter. Voor de luisteraars en kijkers misschien voor de duidelijkheid. We hebben geluk gehad dat we ook al een avond gekregen hebben over de behandeling hiervan. De betrokken medewerkers van financiën hebben al technische uitleg gegeven. Zoals mevrouw Visser zegt: we hebben het ook besproken met een financiële commissie. Er zijn meer dan vijftig vragen gesteld door iedereen. Deze zijn allemaal beantwoord. Dus daarom is er voor ons waarschijnlijk meer duidelijkheid in het verhaal, dan voor u als luisteraar en kijker. Dank u. -Dank u voor uw woorden. Voor de organisatie: omdat we de zogenaamde P&C-cyclus tegenwoordig een klein beetje anders insteken, hebben we ook gemeend dat het goed zou zijn om de programmarekening en ook de perspectiefnota per fractie te bespreken. Dus niet per programma, maar per fractie. We hebben dit van tevoren voorgelegd en de grote meerderheid vond dat op zich een goed idee. Dat is nieuw voor de commissie en de gemeenteraad. We gaan kijken of het ons goed bevalt. Verder is een spelregel, wat de heer Hoogerheide daarstraks al aankaartte, dat de fracties meerdere personen mogen inzetten om vragen te stellen, of te verwoorden. Zoals de heer Schuiringa al zei: we hebben ruimschoots de gelegenheid gekregen om vragen te stellen. Dat is ook ruimschoots gebeurd.

Vorige week dinsdag, 28 mei, was er een technisch vragenuur. Daar zijn al veel vragen beantwoord. Voor zover ze niet beantwoord konden worden, zijn ze daarna schriftelijk tot ons gekomen. Vervolgens hebben diverse fracties nog veel technische vragen schriftelijk gesteld. Zoals wethouder Hooijschuur al zei: de meeste van deze vragen zijn inmiddels ook beantwoord. Maar die zijn wel voor een deel vanmiddag pas binnengekomen. Dus ik hoop dat iedereen daar notie van heeft kunnen nemen. Niet iedereen, zie ik. Natuurlijk alleen als ze binnengekomen zijn. Dan wilde ik beginnen met het bespreken van de programmarekening. Welke fractie mag ik als eerste het woord geven? Zal ik Texels Belang als eerst het woord geven? Prima. Dank, accountants. Terwijl de accountants vertrekken, geef ik Texels Belang het woord om te reageren op de programmarekening 2023. Er was al een vraag gesteld. Zijn er nog meer vragen of opmerkingen die u naar voren wilde brengen als fractie? U wilt een antwoord hebben? Dat is nee. Ik heb mijn vraag gesteld. Of anderen vragen hebben weet ik niet, maar ik heb mijn vraag gesteld. Wilt u de vraag nog herhalen? Want ik meende dat die voor de wethouder is? -Natuurlijk wil ik mijn vraag stellen. Ik heb een lang en een kort geheugen, gelukkig. De vraag gaat over de sporthal.

Zijn er nog budgetoverschrijdingen te verwachten van de sporthal, met name ten aanzien van het energiegebruik? Wethouder Hooijschuur, kan u daar al een antwoord op geven? Dank, voorzitter. De energielasten van de sporthal ontvangt u ook nog in de tussenrapportage. U kunt daar nog

een tegenvaller van verwachten, natuurlijk. Via de voorzitter graag. U wilt daar graag nog een verdiepingsvraag op stellen, begrijp ik? Nee, ik mag het tegemoet zien. Dus mijn conclusie was juist. Welke fractie mag ik vervolgens uitnodigen om op de programmarekening 2023? Mevrouw Visser van de PvdA pro Texel. -Dank u wel. Ik heb zelfs meerdere vragen. En ik denk ook voor meerdere portefeuillehouders, dus succes. Over het programma 1 het stukje initiatiefvoorstellen en moties. Op pagina 20 staat de motie van 20 maart vorig jaar: 'menstruatiearmoede, bloedserieus.' Er staat geen eindresultaat, maar er is wel een eerste verkenning naar de kosten gedaan. En er is aan dorpshuizen gevraagd of zij een menstruatieproducten uitgiftepunt willen realiseren. Maar de verdere uitwerking volgt in kwartaal twee van 2024. We zitten nu in kwartaal twee van 2024. Waar bij het indienen van de motie werd aangegeven dat deze goed uitvoerbaar was, werd er bij navraag al gemeld dat er wel voldoende budget was voor uitvoering. Maar na een jaar zijn we eigenlijk nog niet veel verder. De indieners van de motie, alle dames van deze gemeenteraad, kozen de titel van de motie bewust. Het probleem van menstruatiearmoede dient bloedserieus genomen te worden. We begrijpen dat er problemen zijn geweest bij de uitvoering van de motie, met name op het gebied van capaciteit binnen het sociaal domein.

Maar graag hoor ik nogmaals van de portefeuille dat hij de motie en de uitvoering ook bloedserieus neemt. Mijn volgende vraag gaat ook over het programma 1. De analyse op pagina 23, dat valt onder het stukje festiviteiten. De kermis in De Koog is niet doorgegaan in 2023 waardoor er per saldo een nadeel is ontstaan. Graag hoor ik van de portefeuillehouder of dit een verklaring is van het nadeel, of dé verklaring van het nadeel. Want in 2023 is er ook een festiviteit georganiseerd op de ijsbaan. Deze week van vermaak door Hans Klok heeft vele ambtelijke uren gekost. Handhaving had het druk, zoals u zich vast nog kunnen herinneren. Was het afsluiten van dit evenement ook een financieel nadeel voor de gemeente? Of sloot door de ontvangst van dwangsommen dit evenement voor de gemeente per saldo zonder nadeel, of zelfs met een voordeel. Dan heb ik nog een vraag over programma 3. Over het stukje C: voorstellen resultaat. Het gaat over handhaven met een drone. De drone is aangeschaft, de piloten zijn opgeleid, de vergunningen zijn aangevraagd en het handboek is in concept klaar. Dat klinkt heel mooi, maar wanneer kan de drone daadwerkelijk ingezet worden? De komende weken vinden er flink wat evenementen plaats, waardoor er veel drukte op het eiland is. Kan er dan misschien al gebruik gemaakt worden van de drone? Dan programma 8, ook de voorstellen en het resultaat.

Op pagina 86: 'digitaal parkeer verwijssysteem.' In 2024 wordt het systeem operationeel. Ik zie dat dat gelukt is. Als ik langs de *Aakbuurtseweg* fiets, dan zie ik dat er parkeerplaatsen vrij zijn op P Centrum. Maar werkt het systeem al volledig? En als dat niet zo is, hoe lang duurt dat nog? Dan op pagina 168, de economische en maatschappelijke investeringen. Het gaat met name om investering 712033: bluswatervoorziening natuurgebied aanleggen. De planning wordt ruim overschreden. Dit komt door benodigde elektra bij drie van de vijf pompen. Elektra is een ding op het eiland en ook in de rest van Nederland. Maar bluswatervoorzieningen in natuurgebieden zijn zeer belangrijk.

Ik denk minimaal om drie redenen. Natuurlijk de veiligheid, maar op Texel ook onze economie. Mocht er een flinke brand in een natuurgebied komen, dan denk ik dat veel toeristische gasten ons eiland mijden. Maar ook, dat is mijn derde punt, voor de Texelaars zelf. Zij zijn voor hun welzijn ook afhankelijk van de natuur op het eiland. Dus mijn vraag aan het college is: kunt u al uitsluitsel geven over de mogelijkheden en planning van Liander? En kunt u er eventueel op aandringen bij Liander dat zij voortmaken? Dan de laatste. Dat gaat over de investeringskredieten op pagina 173. Bovenaan de pagina staat: 'in de financiële verordening is opgenomen dat de investeringskredieten voor drie jaar ter beschikking worden gesteld. Is de investering niet binnen deze termijn gerealiseerd, dan moet het college hier een apart besluit voorleggen aan de raad, anders vervalt het krediet.' Iets verder staat: 'onderstaande kredieten zijn ouder dan drie jaar, maar kunnen niet vervallen. In afwijking van beleid wordt daarom een toestemming voor verlenging gevraagd.' Dan komen er een heel aantal kredieten met een toelichting. Meestal is die toelichting dat de opdracht al verstrekt is, of dat de uitvoering gepland staat voor 2024. Maar nummer 790056, de houtversnipperaar uit 2019, heeft als toelichting: uitgesteld, was nog goed. Ik kan daar niet zo heel goed bij.

Waarom is er in 2019 krediet gevraagd, als de versnipperaar blijkbaar vier jaar later nog steeds goed is? Gebeurt het vaker dat er krediet gevraagd wordt voor de vervanging van productiemiddelen terwijl deze nog goed zijn? Zo goed, dat ze bijvoorbeeld nog vier jaar mee kunnen? Kan ik hieruit opmaken dat slechts gekeken wordt naar een boekhoudkundig begrip als afschrijvingstermijn, en niet naar de werkelijke staat waarin iets verkeert? Specifiek voor deze houtversnipperaar: waarom kan dit krediet niet vervallen en opnieuw aangevraagd worden, als hij niet meer goed genoeg is? Dat was het. -Dank u wel, mevrouw Visser. Het wordt een soort memorie voor mij, bij wie wat precies past. De eerste vraag over de menstruatie armoede, is wethouder Van de Belt. Ik geef hem graag het woord. Dank, voorzitter. De wethouder neemt elke motie van de raad die aangenomen is uiteraard serieus. Maar inderdaad, beperkingen in het ambtelijk apparaat hebben ons doen besluiten hier iets minder aandacht aan te geven dan aan andere zaken die op dat moment moesten worden opgepakt. September is nu de datum, of de richtlijn intern. -Dan hebben we vervolgens de vraag over de kermis. Als het onder cultuur valt, dan is het toch ook weer wethouder Van de Belt. Als het handhaving is, dan is het...

Portefeuillehouder kermissen ben ik, hoe gaaf is dat? Het klopt dat de kermis vorig jaar in De Koog niet is doorgegaan. Overigens lijkt het erop dat het ook dit jaar weer niet gaat lukken. Waar het nadeel dat hierin staat precies vandaan komt, vind ik een goede vraag. Ik kan dat ook niet helemaal plaatsen, omdat ik inmiddels weet dat wij helemaal niet zo heel veel leges vragen aan kermissen. U heeft een aantal jaren geleden besloten om dat niet meer te doen. En ik was eigenlijk van plan om daar de komende periode juist weer naar te gaan kijken, omdat het op heel veel plekken in het land heel gebruikelijk is. Dus ik moet het antwoord op deze vraag

u schuldig blijven. Ik zal zorgen dat u dat nog krijgt. Of het verband houdt met andere festiviteiten, dat zou kunnen. Maar u legt een directe link met een festiviteit hier. Dan zou dat weer onder handhaving passen en dat gebeurt gewoon binnen. Daar worden keuzes gemaakt. We hebben een aantal mensen die bij handhaving werken. Als ze aan een bepaalde casus meer tijd besteden, hebben ze minder tijd voor de andere. De evaluatie over 2023 ontvangt u binnenkort. Uit mijn hoofd staat daar ook niks in over de festiviteiten waar u op doelt. Dus ik geloof niet dat dat direct aan de orde is. Dat wat betreft de kermissen. Zal ik dan de drones maar meteen mee meepakken? -Ja, alleen zag ik dat mevrouw Visser nog even... Ja, graag dan. -Voor wat betreft het handhaven met drones. Feitelijk zijn er al heel veel voorbereidingen voor getroffen. Ik heb begrepen dat u ook in de commissie en de raad daar al een paar keer met elkaar over gesproken hebt. Ik moet eerlijk zeggen dat ik zelf ook nog in gesprek ben met de afdeling handhaving, over de inzet van die drones. Al is het maar omdat ik daar zelf enigszins terughoudendheid bij heb, wanneer je die drones wilt inzetten en hoe je ze dan wilt inzetten. Bij evenementen kan ik me dat heel goed voorstellen. Bij het inspecteren van kerktorens en grote kunstwerken in het buitengebied misschien ook.

Kijken of de verf er nog goed op zit, zonder dat je helemaal naar boven klimt. Eerder zijn er ook wel voorbeelden genoemd waarbij het ging over het inspecteren van boerderij campings. Of kijken of mensen een schuur in hun tuin hebben. Daar zou ik toch graag wat terughoudender willen zijn. We zijn nog een beetje met elkaar in gesprek over hoe we dat precies gaan doen. Mijn idee was wel om u daar ook over te informeren, wat de uitkomsten van dat gesprek ongeveer gaan worden. Daarmee gaan we ze niet op hele korte termijn ook al bij evenementen inzetten, schat ik in. -Dank u wel, portefeuillehouder. Dan was er vervolgens een vraag bij economische en maatschappelijke investeringen. Dit is de vraag over het bluswater. Ik weet het niet precies, dat zou ook de burgemeester kunnen zijn. Ik herinner me dat de vraag vooral in de richting van Liander ging, dus toen ben ik een beetje afgehaakt. Voor wat betreft die pompen hebben we een hele tijd gewacht voordat die dingen geregeld waren met Liander, zodat we ze konden aanleggen. Inmiddels is dat geregeld, heb ik begrepen. Dank u wel. Hiervoor was de vraag over het parkeersysteem. Daar kan ik denk ik wethouder Hooijschuur het woord over geven. Dank u wel. Volgens mij heb ik vorige week gezien dat de laatste borden aangesloten zijn op de Pontweg. Volgens mij werken ze nu allemaal.

Ik kan het nog navragen, maar volgens mij is alles nu werkend, wat er toegezegd is. Dat is mooi. De laatste vraag over de houtversnipperaar of over investeringen. Ik denk dat dat ook wethouder Hooijschuur is. -Ik moet navragen hoe dat exact in elkaar steekt, dus daar wil ik op terugkomen. Daar heb ik nu geen antwoord op. -Nu zag ik bij Texels Belang een vinger omhoog gaan bij één van de vragen, omdat ze wilden reageren op jullie? Nee? Waar gaat het

wel over? -Ik had het verloop van vragen stellen deze avond eigenlijk anders gezien. Maar goed, ik was in de minderheid. Ik was nog zoekende naar mijn vragen, en toen ging mijn beurt alweer voorbij. Dus vandaar dat ik nog met mijn vinger omhoog zat. Dan komt u zeker aan bod en wat mij betreft zou dat nu kunnen. Dank, voorzitter. Op bladzijde 170 en 171 wordt drie keer 'parkeerterreinen strandslagen' genoemd. Ook met drie keer dezelfde tekst of toelichting. Is duidelijk om welke strandslagen dit gaat? Ik heb het eerlijk gezegd niet terug kunnen vinden. Ook staat op 170: 'herinrichting Trompstraat buurtje. Voorbereidingen loopt, uitvoering 2024. Maar op bladzijde 173 staat: uitvoering mei tot en met september. Maar we zitten inmiddels in juni en volgens mij is er nog helemaal niks gebeurd. Dat waren de vragen? De strandslagen, ik denk dat dat portefeuillehouder Hooijschuur is. Dank u wel, voorzitter. Voor de strandslagen zijn wij van plan paal twaalf en vijftien op te gaan knappen, eind van dit jaar. Daar zijn voorbereidingen voor getroffen. Daar zijn we druk mee bezig. Dus daar gaan volgens mij deze bedragen over. Maar het kan ook zijn dat er wat onderzoeken gedaan zijn over alle strandslagen en dat het geld daarover gaat. Maar de bedoeling is om twaalf en vijftien dit jaar aan te gaan pakken. En ze te verbeteren met zand erop, zodat er weer goed geparkeerd kan worden.

Dus dat weet ik zeker. En de Trompstraat zijn we nu aan het aanbesteden. Ik heb begrepen dat de eerste de afgelopen maanden binnengekomen zijn. Dus dat wordt wel degelijk dit jaar opgepakt. Dank u wel. Mevrouw Van der Werf, u heeft nog een vervolgvraag? Toch nog terugkomend op die parkeerterreinen strandslagen. Het staat drie keer vermeld. Twee keer met 200 duizend euro en één keer met 460 duizend euro. Maar ik ben eigenlijk wel benieuwd wat dat dan precies allemaal inhoudt. -Dat kan ik uitleggen. We hebben twee keer 200 duizend euro in de pot gedaan. Daar bleek een tekort, dus is er geld bij gevraagd. We hebben nu een totale stand van 860 duizend euro, om die twee strandslagen op te knappen. Dat was het punt. We hebben geld opgebouwd. Nu zijn we zover dat we gaan uitvoeren. Het is de vraag of we daarop uitkomen. Ik weet dat we van tevoren een potje aan het bouwen zijn. Twee keer twee ton en toen die 460. Bij elkaar is het 860 duizend euro wat nu staat, om strandslagen aan te pakken. -Mag ik opmerken dat het wel een hele technische vraag was, die eventueel ook eerder gesteld had kunnen worden. Dan, welke fractie mag ik nu het woord geven? De VVD. -Dank u, voorzitter. Terugkomend op de opmerking van mevrouw Van der Werf. Hier zijn twee dingen heel belangrijk. En die moeten goed gescheiden worden. Het ene is de hoogte van de strandslagen. Dus de overgang over de duinen.

In het kader van de stijging van de zeespiegel heeft het hoogheemraadschap gezegd dat we daarover moeten nadenken. Net als de dijkverhoging, moet dus de hoogte, het toppunt van die slagen voor de zeewering. Dat is één. Waar we nu over praten is de verbetering van de parkeerterreinen. Maar dat is een heel ander verhaal. De ene is gewoon de zeewering. Waar we hierover praten is puur en alleen renovatie van de parkeerterreinen, voor de duidelijkheid. U wilt daar wil daarmee zeggen dat de bedragen die nu genoemd zijn alleen over de renovatie van de parkeerterreinen gaat?

Het woord strandslagen moet eruit en moet parkeerterreinen worden. Het strandslagen verhogen is een heel ander verhaal. Het is altijd begrepen dat het samen moest, maar dat is niet waar. -Dus als ik het goed begrijp, vindt u de woordkeuze van strandslag niet juist in deze? Ja, correct. Daarnaast had ik een vraag aan de wethouder. Als VVD zijn we altijd een beetje oplettend op het financiële gebeuren. Wij verbazen ons erover dat in twee jaar tijd de algemene reserve van 14 miljoen nu afgezakt is naar 4 miljoen. Dat vinden we knap werk. Wat vindt u daar zelf van? Dank u. Wat ik er zelf van vind? Dat kan ik wel uitleggen en dat kunt u ook lezen in de stukken. We hebben geïnvesteerd in meerdere punten, waaronder woningbouw wat we nu zelf gedaan hebben. Er zijn nog een paar andere dingen bij gekomen. Dat haal je uit de algemene reserve. Ik ben met u eens, het is wel van 14 naar 4 gezakt. Dat klopt, maar aan andere kant komt er ook weer wat voor terug. Soms moet je gewoon investeren in de toekomst om te kijken hoe we verder gaan, onder andere met woningbouw. En zo zijn er meerdere objecten, denk ik, die we op aangepakt zijn. We hebben de fietspaden aangepakt, we gaan de strandslagen aanpakken. Dat kost toch geld en dat komt ergens vandaan. Wil je die kosten niet verhogen, dan ga je het spaargeld aanpakken, laten we het zo stellen. Want dat is het eigenlijk, wat je opgezet hebt.

Maar dit is wat we nu doen. Maar ik heb er nog steeds een goed gevoel bij dat het goed gaat komen. En dat we redelijk stabiel blijven, wat we nu aan het doen zijn. De heer Hercules wilde reageren. -Ja, op de heer Schuiringa van de VVD. U weet natuurlijk ook dat die algemene reserve in de afgelopen jaren eigenlijk onbehoorlijk hoog is geworden. We zijn gewend geraakt aan de hoge algemene reserve. Ik denk dat u ook vaak heeft aangegeven in vergaderingen: begroot nu eens beter, zodat we niet zoveel overhouden. En u heeft ook aangegeven: laten we dan proberen zoveel mogelijk van die algemene reserve in te zetten, in plaats van het ergens in een laatje te parkeren. Ik ben het eens met de voorstellen die zijn gedaan om te putten uit de algemene reserve. Daar doen we allemaal goede investeringen in. Dat zou mijn commentaar zijn op uw vraag. Mijnheer Schuiringa. -Ja, mijnheer Hercules, daar hebt u helemaal gelijk in. Alleen, ik wil terugverwijzen naar mijn eerste vraag aan de accountant. Vorig jaar stonden de lange termijn leningen op 50 miljoen. In 2025 gaan we het afsluiten op 120 miljoen. Oftewel, 70 miljoen aan investeringen in vijf jaar tijd. Of het goed en nuttig is, dat beoordelen we allemaal zelf op onze eigen merites. Maar ik zou zeggen: we kunnen ook wel eens na gaan denken om de aflossing een keer te gaan verhogen.

Met 3,3 miljoen per jaar aflossen, schuift de hele schuld door naar de volgende generatie. Dat is niet de bedoeling, in mijn opzicht. Maar daar moeten we samen over nadenken. Dank u. -Zeker. Daar is het nu in elk geval niet het moment voor. Begrijp ik dat de VVD verder geen vragen, opmerkingen of reflecties had op de programmarekening 2023? Voorzitter, met technische besprekingen heb ik de financiële mensen al een compliment gegeven voor het goede overzicht van de hele programmarekening. Alleen, mijn zorgen weet u ook. Dank u. Zeker. Ik vraag het voor de volledigheid. Mijnheer Kooiman van Hart voor Texel.

Dank u. Wij kunnen kort zijn. Wij hebben geen vragen en ook geen opmerkingen. -Dank u wel. Dan ga ik het rijtje verder af. CDA, kan ik die het woord geven over de programmarekening? U wilt ook niet het woord. GroenLinks, niet het woord. D66, mevrouw Van de Wetering . Ik merk dat ik het te druk heb. Ik moest ineens al mijn vragen op een andere manier gaan doen. Ik heb er wel een aantal, het spijt me, voorzitter. Op pagina 40 van de jaarrekening wordt vermeld dat er gesprekken gaande zijn over het Nationaal Park nieuwe stijl. We hebben toen begrepen dat de nieuwe stijl heeft best wel impact heeft. Is hier al iets over bekend? Dat is misschien een technische vraag, maar dan beantwoordt u hem maar schriftelijk. Deze vraag is vanmiddag beantwoord aan een andere fractie. Dus die slaan we dan over. -Dan ga ik die doorstrepen, kunt u vergeten. En het kunstwerk in veilige handen, is daar ook al iets over gezegd? Nee. Dat was de uitvoering van een motie. Die is tot nu toe nog niet tot uitvoering gekomen. Is daar iets meer over te vertellen? Dan heb ik nog twee moties die ik onder uw aandacht wil brengen. De uitvoering van de motie laadpalen. Daar wordt in de antwoorden die ik vandaag heb kunnen lezen aangegeven dat de voorbereidingen daarvoor alleen op de openbare parkeerterreinen plaatsvinden, maar dat was niet de oproep die in de motie werd gedaan.

Bij elke straat zouden voorbereidingen getroffen worden voor elektrische laadpalen. De motie wordt dus in principe gewoon niet uitgevoerd zoals hij afgesproken is. Daar wil ik graag wat uitleg van de wethouder over hebben. Op pagina 85 wordt gemeld, heb ik de goede bladzijden voor me? De fietsenstalling op de hoek van de Vogelenzang en Gasthuisstraat is gerealiseerd. En een fietsenstalling nabij het parkeerterrein Vlamkast in Oudeschild is opgeknapt. Daar haak ik ook een motie aan vast: de vergeten hoek. We weten dat de fietsenstalling die er nu ligt, verplaatst moet worden. Ik ben ook heel benieuwd hoe het met de uitvoering van die motie nu staat. Want daar is nog steeds niets gerealiseerd. Dan naar aanleiding van ook de beantwoording van de vragen die ik heb gezien. Ik heb vragen gesteld over de fietsenstalling bij de hoek Gasthuisstraat Vogelenzang. Dat is een tijdelijke fietsenstalling. Dat is een strategische aankoop geweest. Alleen, de vraag gaat iets verder voor mij, want tegenover de bioscoop en voor winkels staat het compleet vol met fietsen. Ik weet niet of u er ooit bent geweest, wethouder? De winkeliers klagen al heel lang steen en been.

Hoe denkt u erover om borden neer te zetten met: 'verboden fietsen te parkeren' op die plek? En als de fietsenstalling bij de Vogelenzang en tijdelijk is, waar denkt u dan een nieuwe fietsenstalling te gaan realiseren? -Dit zijn uw vragen, begrijp ik? Dank u wel, mevrouw Van de Wetering. Dan beginnen wij bij het kunstwerk veilige handen. Wethouder Van de Belt. -Dank voorzitter. Het kunstwerk staat nog nergens, dus in die zin is de motie niet uitgevoerd. Maar dat was ook niet de opdracht van de motie. De motie riep op om samen met het hoogheemraadschap zij zijn namelijk eigenaar en gever van het kunstwerk op zoek te gaan naar een passende alternatieve locatie op het eiland. Die zoektocht is nog in volle gang.

Dus we zijn er nog mee bezig, maar hij staat nog nergens. Dank. Dan de motie over de laadpalen. Wethouder. Kieft. -Voorzitter, dank u wel. Voorzitter, de vraagsteller zegt dat er geen rekening wordt gehouden met de motie, maar dat is niet juist. Wat wel gebeurt, is dat bij herinrichting van pleinen je ook de infrastructuur aanlegt die voor laadpalen nodig is. Dat gebeurt ook waar pleinen worden heringericht. Maar bij straten is de ervaring dat de kabels van Liander gemiddeld gesproken wel toereikend zijn, maar dat het volstrekt inefficiënt is om voor alle huizen een aansluiting te maken per huisnummer. Dus je moet reageren op de vragen die huiseigenaren stellen aan de organisatie in Amsterdam, die namens ons de laadpalen aanlegt. Dan werkt de gemeente zeer actief mee om te helpen dat het op de goede manier gebeurt, als dat een actieve en geëffectueerde aanvraag is. Desnoods wordt een gootje aangelegd onder de tegels, als dat de manier is die de huiseigenaren willen. Maar de vorm die u voorstelt in de motie, namelijk: als een straat opengaat, leg dan alvast de kabels voor een laadpaal aan, aan elk huis. Dat is de suggestie die u doet, maar dat is absoluut onwerkbaar dus daarom gebeurt dat ook niet. We werken wel zeer actief mee op het moment dat huiseigenaren en aansluiting definitief willen. Mevrouw Van de Wetering. -Dat was volgens mij niet helemaal de strekking van de motie.

De strekking van de motie was dat op diverse plekken in een straat een laadpaal geplaatst zou worden, voor mensen die daar willen parkeren. Want het is de bedoeling dat we uiteindelijk allemaal van de fossiele brandstoffen afgaan. Als u één of twee laadpalen per straat neerzet, dan is er vast een mogelijkheid voor mensen die een auto willen opladen op die plek, om dat te doen. Het was gewoon een voorbereiding om het hele eiland gewoon veel aantrekkelijker te maken voor de elektrische auto's. Ik hoor geen vraag. Sorry, ik kan u niet verstaan. Ik zou wel graag reactie willen van de wethouder, hoe hij daarover denkt. Volgens mij heb ik het antwoord net gegeven. Het is technisch gezien heel erg onpraktisch om dat te doen. Veel mensen denken over een laadpaal. Uiteindelijk wordt de aanvraag niet geëffectueerd. Als je het op een openbare plek hebt, dan is de vraag wie erop gaat staan. Hoe regel je dat? Dit is de ervaring in de praktijk. En de intentie van de motie, namelijk: mensen die een laat bepaald willen, daar wordt actief op geacteerd. Maar niet in zijn algemeenheid. En inmiddels, dat weet u ook, is de werkelijkheid als het om de netsituatie op Texel gaat, een hele andere dan toen die motie werd aangenomen. Wij zitten natuurlijk in een heel andere problematiek. Namelijk dat de kabels te dun zijn op het eiland. Overal dreigt netcongestie.

Er moet een heel investeringsprogramma van Liander worden opgetuigd, om dit soort dingen te regelen. Deze laadpalen en deze motie hebben dan niet de hoogste prioriteit. -Mevrouw Van de Wetering. Ik ga hierop terugkomen, wethouder. Want volgens mij staat het zo niet in de motie. -Dat is uw goed recht, natuurlijk. Dan gaan we naar de laatste vragen die allemaal over fietsenstallingen gaan. De een van de vogelzang en de ander Oudeschild. Wethouder Hooijschuur. -Mevrouw Van de Wetering, ik fiets ook heel veel. Op maandag fiets ik door Den Burg.

Maar ik ga lopend om niet met de fietsen door Den Burg te rijden, dat mag dus niet. Daar hebben we een handhaver op, als ik op de fiets zit. Ik wil geen bon aan mijn kont hebben. Dus ik weet donders goed wat er aan de hand is in Den Burg. Aan de parkeerplek voor de juwelier is een fietsenstalling. Aan die kant staan de steunen dat je daar fietsen mag neerzetten. Het is misschien niet handig in de vorige tijd, maar het is wel een fietsenstalling voor de juwelier. Daar ben ik al een paar keer geweest. Daarnaast hebben we een aankoop gedaan. Mijnheer Schuiringa zegt dat we geld hebben uitgegeven. Ja, we hebben een stuk aangekocht bij de Achterom, om fietsenstallingen te creëren. Het probleem is gewoon dat alle mensen de fiets meenemen tot de winkel, liefst bij de kassa. Daar hebben wij gewoon last van. We hebben ook de inzet gedaan: meer mensen de auto laten staan, de fiets meenemen. Maar er zijn niet genoeg locaties in Den Burg waar we die fietsen echt neer kunnen zetten. Er zijn er wel. Achter de Jumbo is een stukje dat nu provisorisch is ingericht is, waar een huis gesloopt is. Dat hebben we aangekocht voor verbreding voor de vrachtwagens en het parkeerterrein aan te pakken. Alleen, daar worden nu tijdelijk fietsen gestald, in de vorige periode. Dan hebben we ook bij de ~ een groot parkeerterrein om fietsen neer te zetten. Er zijn meerdere plekken aan te geven.

Alleen, het probleem is dat er zoveel fietsen zijn. En er zijn niet genoeg locaties waar we die fietsen echt neer kunnen zetten. We zoeken en creëren op allerlei plekken fietsenstallinkjes. Maar het valt niet altijd mee. Dus dat heeft wel degelijk onze aandacht om te kijken hoe we het kunnen oplossen. Maar er zijn op het moment heel veel fietsen, wat wij stimuleren. Nu de parkeerplekken nog. Ik ga elke maandag weer kijken waar een oplossing is. De bioscoop is een groot probleem. Veel mensen zetten de fiets daar neer. Het is druk op de straat. Ze rijden het liefst de fiets bij de mensen in de winkel, of daarvoor. Dan staan er ineens twintig of dertig fietsen voor hun deur. Het is gewoon een probleem, ik ben het helemaal met u eens. Maar we zoeken met gemeentewerken oplossingen om dat een beetje te gaan verdelen, zodat die meneer er minder last van heeft. Maar om borden neer te zetten dat er geen fiets mag worden geparkeerd, dan kom ik morgen met alle winkeltjes in aanraking. Want alle mensen hebben wel een bordje op de winkel: 'gelieve geen fietsen voor mijn raam te zetten.' Dus dat probleem geldt voor ons allemaal. Hoe gaan we hiermee om? En hoe gaan we fietsenstallingen creëren op plekken, zodat we er wat minder last van hebben? Dus het zit wel degelijk in onze koker om het op te gaan pakken. -Mevrouw Van de Wetering wil daar nog op reageren.

Maar er was ook nog een vraag over het vergeten hoekje in Oudeschild, wanneer dat aangepakt wordt. Het vergeten hoekje heb ik al een keer met mevrouw Van de Wetering opgenomen. We weten waar het over gaat. Dat is een stukje achter op een privéterrein waar wij nu een fietsenstalling hebben. Ik heb aangegeven dat een buurtgenoot daar een stuk grond heeft gekocht. Daar wordt een fietsstalling opnieuw ingericht. Daar hebben we gesprekken gevoerd met de betreffende eigenaar van die grond. Hij heeft toegezegd dat we een stuk verder daar een fietsenstalling mogen creëren. In overleg met gemeentewerken is afgesproken om het niet nu te doen, maar van de winter. Als die meneer zijn stuk terugneemt pakken we dat op. We zijn ook bezig met dat parkeerterrein, om het een beetje vlak te maken, zodat iedereen daar weer goed kan parkeren.

Dus dat is misschien een vergeten hoekje, maar niet voor gemeentewerken. Er wordt druk aan gewerkt. -Het is in wording, begrijp ik. U heeft nog steeds een vraag? -Ik wil graag reageren. Ik ben blij met de toezegging van de wethouder dat daar van de winter wat gaat gebeuren. Die schrijf ik op. Wat betreft die winkel waar een fietsstalling voor is. Ik heb daar gekeken. Ik geloof dat er ongeveer zes van die dingen in de muren zitten, maar er staan zestig fietsen. Dus de overlast is daar echt heel groot. Misschien moeten we daar met elkaar eens over na gaan denken, of we daar toch iets willen gaan doen. Dat we op maandag in ieder geval geen fietsen meenemen naar het centrum. Of verwijs naar een parkeervak, want het is echt te gek voor woorden. Ik heb net begrepen dat daarover nagedacht wordt. Wethouder Hooijschuur wil daar nog iets over opmerken. U hebt wel een punt. Ik heb al voorgesteld bij gemeentewerken om dat muurtje om te draaien zodat ze aan de andere kant staan. Maar dan staan ze allemaal op de weg en dan is de straat niet meer toegankelijk voor de hulpdiensten. Dus op dat punt kijken we wel met de nieuwe wegbeheerder hoe we dat op die hoek gaan oppakken. Er wordt wel aandacht aan besteed. Die toezegging heeft u in elk geval. Er is nog één fractie over. Die kijk ik even aan. GroenZwart heeft geen vragen of opmerkingen. Mevrouw Visser wil nog reageren.

Dank u wel, voorzitter. Ik heb geen vragen meer. Ik wil me graag nog aansluiten bij de complimenten die al gemaakt zijn voor de ambtelijke organisatie. Voor de ontzettend snelle beantwoording van de vele vragen die er gesteld zijn, zowel over de programmarekening, als de perspectiefnota. Zelf heb ik dit weekend pas mijn vragen gesteld en vanmiddag waren de antwoorden er al. Dus: u vraagt, wij draaien. Maar ik wil daarbij ook graag het college feliciteren met de eerste rechtmatigheidsverklaring die bij deze stukken zit. En met de complimenten van de accountant dat deze er dus ook goed uitziet, denk ik dat het een felicitatie waard is. -Dank u wel, mevrouw Visser. Burgemeester, u wil nog iets... -Ik dacht: complimenten over 2023, dit is het moment om in te stappen. Daar heb ik nog elf dagen aan mogen bijdragen. U heeft het over snelle beantwoording van vragen. Nu blijkt dat ik zelf iets te snel geantwoord heb op de vraag over de bluswatervoorziening. Ik dacht dat het geregeld was. Dat leek ook helemaal zo te zijn. Maar ik kreeg net een appje dat het nog niet helemaal geregeld is, maar dat we er wel heel druk mee bezig zijn. Dus om dat toch nog recht te zetten hier. Dank u wel, burgemeester. Dan denk ik dat wij dit punt kunnen afsluiten.

4 Rondvraag Publiek Dan gaan wij over naar de rondvraag voor het publiek. Er is geen publiek, dus er is ook geen rondvraag. De camera wordt nu gericht op het publiek. Er is wel publiek,

5 Rondvraag Commissieleden maar er zijn geen vragen van het publiek. Dan gaan we naar de rondvraag van de commissieleden. Ik zie de heer Hercules.

Ik inventariseer verder, ik zie verder niets. De heer Hercules. Voorzitter, wij hebben een vraag met enige urgentie, omdat wij er morgen een motie over indienen. Die motie gaat over de volgorde, eerst de Omgevingsvisie vaststellen, dan pas de beleidsregels. Nu zagen wij in alle antwoorden die voorbijkwamen als twee na laatste antwoord, een antwoord op de vraag: bierfietsen van het CDA. Ergens stond, misschien onbedoeld, in een bijzinnetje in alinea een zinsnede die ons een beetje in verwarring bracht. Er stond namelijk dat voor het tegen betaling schenken van koffie, thee of limonade bij agrarische bedrijven of in thee tuinen, regels kunnen worden voorgesteld in een omgevingsplan, een bestemmingsplan. Dat lijkt ons inderdaad de juiste volgorde. In maart kwam een voorstel dat op 5 maart is ingetrokken door het college. Het voorstel was een wensen en bedenkingen voorstel, omdat het college zelf van plan was beleidsregels aan te passen. Onze vragen zijn eigenlijk: waar ligt die bevoegdheid nu eigenlijk, bij de raad of bij het college? En twee: uit de zinsnede in het antwoord, blijkt dat u eigenlijk bent voor de volgorde: vaststellen van de Omgevingsvisie, dan omgevingsplannen en dan beleidsregels. Het lijkt ons van belang om dat te weten, zodat we morgen de motie goed kunnen behandelen, of zelfs intrekken.

Dan is die korte vraag de vraag voor de rondvraag? Als het kan, wethouder Kieft. En anders aan het einde van deze vergadering. -Wat ik daar nu over kan zeggen, voorzitter, is het volgende. Het college heeft aangegeven dat wij in september mogelijk met aangepaste beleidsregels zouden komen, voor het toestaan van lichte horeca bij nevenactiviteiten op boerderijen. We zijn nog steeds voornemens om dat te doen. Daarom komen wij ook bij u terug in september met die concept beleidsregels. Daarbij moeten we heel goed onderscheid maken in, waar is sprake van nieuw beleid en waar is er sprake van het opstellen van beleidsregels? Dat laatste is een bevoegdheid van het college. Het is de bevoegdheid van de raad om nieuw beleid te maken. Daar verschillen we niet over van mening. U mag ervan overtuigd zijn, dat als wij in september bij u terugkomen, dat wij dat onderscheid ook heel strak zullen maken in het voorstel dat daar ligt. Dan kunt u op dat moment aangeven of u daar op dat moment geen beleid over wil maken. Streep dat er dus maar uit, dat doen wij in de volgorde Omgevingsvisie, omgevingsplan. Dat is nu de stand van zaken. Wij denken wel dat wij voort moeten gaan met het uitwerken van die beleidsregels. Want dat is een opvolging van een handhavingssituatie die vrij veel onrust in de Texelse samenleving heeft veroorzaakt.

Dus dat stapje willen we wel afronden met helderdere beleidsregels. En zoals ik al zei: waar wij raken aan misschien nieuw beleid, zullen we dat hier neerleggen. Want daar hoort het ook. -Dan ga ik nog een vraag aan de portefeuillehouder stellen. Dat betekent dus dat de motie morgen ingediend kan worden? Technisch gesproken. -Voorzitter, volgens mij kan de meest onzinnige motie worden ingediend en dit geval ook een zinnige. -Laat ik het dan anders vragen. Het is dus zinvol om morgen deze motie in te dienen?

Dat blijft een afweging.

6 Perspectiefnota 2025-2028 Dan gaan wij naar het volgende agendapunt en dat is de perspectiefnota 2025-2028. We hebben financieel naar het nabije verleden gekeken. Nu kijken wij naar de toekomst. In de voorliggende perspectiefnota schetst het college de belangrijkste inhoudelijke ontwikkelingen per programma voor de komende periode, met de daarvoor benodigde financiën. Ik wil eerst weer de voorzitter van de auditcommissie, mevrouw Visser, het woord geven, met betrekking tot de eventuele adviezen die de auditcommissie heeft gegeven. Daarna krijgt wethouder Hooijschuur het woord. Vervolgens wil ik alle fracties weer per fractie laten reageren op de perspectiefnota. Mevrouw Visser. -Dank u wel, voorzitter. Ook voor de perspectiefnota geldt gelukkig dat er wat betreft de auditcommissie geen technische belemmeringen zijn, voor het vaststellen van de perspectiefnota. En dat is heel mooi. Wel hebben we ook hier een advies voor de rapportage grote projecten en grondexploitaties. In de perspectiefnota komt namelijk de Regio Deal met de Wadden naar voren. Ons advies is om die ook op te nemen in die rapportage over de grote projecten. Dit is een meerjarig project en de financiële gevolgen kunnen groot zijn. Op het moment dat we deze meenemen in die rapportage van de grote projecten, krijgen we in ieder geval twee keer per jaar een stand van zaken. Dat lijkt bijzonder prettig.

-Mevrouw Van de Wetering wil hier een vraag over stellen. -Het is een hele rare zijdelingse vraag aan de auditcommissie. Waarom is de Regio Deal Noord-Holland Noord niet meegenomen? Want die is in principe natuurlijk hetzelfde. Maar misschien kan dat nog toegevoegd worden? Of misschien zie ik het verkeerd? -Daar is niet over gesproken. Natuurlijk kan het toegevoegd worden, want de auditcommissie geeft alleen adviezen. Dus als u als raadslid iets in de rapportage grote projecten wil, dan kunnen we daar natuurlijk altijd een voorstel voor doen. Volgens mij is hij niet meegenomen omdat hij al verder is in de loop. Maar dat wil niet zeggen dat we daar niet twee keer per jaar over geïnformeerd willen worden. -Wellicht een goede suggestie. Portefeuillehouder Hooijschuur, zou u daarop kunnen antwoorden, of reflecteren in elk geval? -Ik moet dat denk ik ook overleggen met mijn financiën, hoe dat in elkaar zit. Maar de auditcommissie heeft vaak de voorstellen naar ons toegebracht, hoe we dat gaan oppakken met de grote projecten. Dus bij deze, of die wel of niet toegezegd wordt, zullen we in overleg moeten treden of hij daaronder hoort. De burgemeester wil reageren. -In algemene zin misschien iets meer over die Regio Deals. Dus de Regio Deal Wadden is gesloten, daar hebben wij ook onze handtekening ondergezet. Voor Regio Deal Noord-Holland noord is dat nog helemaal niet het geval.

En is ook maar de vraag óf en op welke manier we zullen toetreden aan die Regio Deal, als dat eenmaal zo ver is. Je gaat ook naar cofinanciering toe. Dat ligt het natuurlijk voor de hand om dat in hetzelfde regime te stoppen als bij de Waddeneilanden. Maar dat is nu nog helemaal niet aan de orde.

Dat is ook in de RDN afgelopen donderdag uitvoerig besproken. Goed, dan is de auditcommissie niet te laat, maar nog ruimschoots op tijd om daar een advies over te formuleren. Wethouder Hooijschuur, u wilde graag het woord. We hebben nu de perspectiefnota. Vandaag behandelen we de programmarekening en de perspectiefnota 2025-2028. Ondertussen is vanmorgen de tussenrapportage 2024 aan ons voorgelegd. Die heb ik vanmiddag naar u allemaal gestuurd, dus laat verstuurd, dat geef ik toe. Maar die komt naar u toe, dan heeft u hem vrijdag in uw bus. Ik vind het terecht dat u hem ook, hij komt wel boven op mijn kamer zodat u hem kunt lezen voor de raadsvergadering. Het is de tussenstand van de eerste vier maanden. Dat was de opdracht die wij gekregen hebben van de raad, dus die hebben we ook uitgewerkt. Het is natuurlijk wel heel veel werk voor de gemeentelijke organisatie. Met het behandelen van de tussenrapportage 2024 merkte het college op, dat dat hetzelfde dilemma is als in de volgende jaren. Wij rapporteren namelijk de afwijkingen die effect hebben op de algemene reserve en het meerjaren perspectief. Terwijl ook vanuit het meerjaren perspectief een verrekening kan worden voorgesteld met de algemene reserve. Graag willen wij als college werken aan een logisch proces, waar dit dilemma wordt ondervangen.

Daarom hebben wij u als bestuursopdracht de informatie meegestuurd met de raadsstukken. We hebben daarbij de doelstelling om een logisch proces van begroten en verantwoorden samen te stellen, dat u beter in staat stelt om de gemeente financieel te sturen. Vandaar dat we hem vandaag weggestuurd hebben, zodat u het kan lezen om te kijken hoe we dat proces gaan oppakken. Want hij zit er gelijk achteraan op de perspectiefnota. Dat geeft heel veel impact op de organisatie, dus daar willen we graag met u over in gesprek gaan. Ik begrijp uw verzoek, wethouder. Alleen, er willen een heel aantal commissieleden reageren. Mijnheer Zegel. -Dank u, voorzitter. De tussenrapportage zelf hebben wij nog niet ontvangen, alleen een schrijven van de heer Karman dat hij eraan zit te komen. Mevrouw Visser, u wilde iets anders opmerken, reageren? Ik wilde de portefeuillehouder meegeven dat we nog niet zo heel lang de tussenrapportage verkort hebben naar vier maanden. Eerder was het een halfjaarrapportage, toen zat het te dicht op de begroting. Dus toen verloor hij eigenlijk zijn waarde. Dus dat het een flinke belasting is voor de organisatie, dat ben ik helemaal met u eens.

Maar we kunnen toch moeilijk in zijn geheel zonder een tussenrapportage? Of dat nou over vier maanden is, waardoor de werkzaamheden bijna gelijk vallen met de perspectiefnota en de programmarekening, of dat we een halfjaarsrapportage doen die door iedereen wat minder waardevol gevonden wordt, omdat hij zo dicht op de begroting zit. We kunnen moeilijk zonder. -Ik begrijp dat de tussenrapportage geen verplicht stuk is, dus dat zou niet per se hoeven. Het is wel degelijk een beslissing van ons allen om dat af te wegen en wel of niet te doen. Wethouder Hooijschuur wil ook nog reageren, begrijp ik. -Wij hebben overlegd vanmorgen. Misschien kan je het wel samenvoegen, dat je het in elkaar steekt. Dan heb je dus minder werk. Dan heb je één perspectiefnota waar dat allemaal al in staat. Nu heb je én de perspectiefnota én je hebt die tussenrapportage met vier maanden. Als je dat misschien in elkaar drukt, dat is een voorstel waar over te praten valt. Dus daarom stellen we voor om daarover in discussie te gaan. Hij wordt een dezer dagen verstuurd,

dus nog voor vrijdag heeft u hem in de bus. Dat is zonder meer een feit, maar dit is een vooraankondiging. We willen gewoon met u in discussie gaan over wat handig is, ook ten opzichte van de capaciteit die we hebben. U snapt waar de bottleneck zit. -Dat is duidelijk. We kunnen er in ieder geval niet nu verder over discussiëren. We hebben hem nog niet en hebben hem dus ook nog niet kunnen bestuderen. En bovendien vraag ik me af, of dit nu niet typisch een onderwerp is voor de auditcommissie. Of in ieder geval ook, als eerste misschien. Dan gaan wij verder met de behandeling van de perspectiefnota per fractie. Texels Belang. Mijnheer Hercules, u wilde... Voorzitter, zou ik twee minuten mogen schorsen voor overleg? Natuurlijk. Dank u wel. Ik geloof dat we door kunnen gaan. -Voorzitter, ik had om een schorsing gevraagd, omdat ik wellicht een voorstel van orde had. Dat heb ik niet. In die zin dat ik begrijp dat de meeste fracties en het college nu voorstelt, om de manier van behandeling die we hebben toegepast bij de programmarekening, ook voor de perspectiefnota toe te passen. En in de raad wel gewoon per programma te behandelen, als de andere fracties het daar allemaal mee eens zijn. Ik vind zelf het politieke debat er echt helemaal uit geknepen worden, maar het zei zo. Dus dan zullen wij per fractie ook als fractie de hele perspectiefnota behandelen.

Het wil niet zeggen dat als het per fractie behandeld wordt, dat er dan geen debat kan zijn. Men kan elkaar ook natuurlijk bevragen of, zoals een heel klein beetje bij het vorige agendapunt gebeurd is. Dat zou nu op zich ook kunnen. Dus wat mij betreft staat het juist vrij om zeker hier ook te debatteren. Dus ik zou zeggen: probeer het als daar reden toe, is of reactie is. Wie wil het spits afbijten? We waren al bij Texels Belang beland, volgens mij, om als eerste te reageren op de perspectiefnota. Dank u wel voorzitter. Op bladzijde 18 wordt de rehabilitatie van diverse wegen opgenoemd. Ik pik er één uit, omdat daarover van de week werd aangesproken. Dat gaat met name over de Wilhelminalaan. Er is input geleverd door de inwoners, daar zijn ze heel tevreden over. Maar ze zijn wat ontevreden over het feit dat niet zichtbaar en hoorbaar is wat daarna gebeurd is. Ik denk dat het past in deze tijd dat we het over participatie hebben, dat we ook die inwoners daarna het podium geven die ze verdienen. Met andere woorden, als het plan klaar is, nog een keer met die bewoners in gesprek gaan. En voorleggen waarom die besluiten als zodanig zijn genomen. Dan betrekken we de bewoners er veel directer bij. Is het college bereid om die stappen naar de toekomst toe, over alle dingen die voorgesteld worden, te nemen? Dat is eerste vraag.