Bijlage 2. Ruimtelijke onderbouwing BOPA Krimweg 44 250424
Tekst van het document
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp Gemeente Texel
Concept 24 april 2025
Opgesteld door:
HzA stedebouw & landschap Achterstraat 26A 1621 GH Hoorn tel 0229 -216757 info@hzabv.nl www.hzabv.nl
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
2
INHOUDSOPGAVE
1.
INLEIDING ---------------------------------------------------------------------------------- 5
1.1 1.2 1.3 1.4
Aanleiding-----------------------------------------------------------------------------------------------------------5 Plangebied----------------------------------------------------------------------------------------------------------5 Het omgevingsplan -----------------------------------------------------------------------------------------------6 Leeswijzer ----------------------------------------------------------------------------------------------------------9
2.
BESCHRIJVING HUIDIGE EN TOEKOMSTIGE SITUATIE------------------ 10
2.1 2.2
Beschrijving van het initiatief --------------------------------------------------------------------------------- 10 Ligging in de omgeving ---------------------------------------------------------------------------------------- 12
3.
BELEID EN REGELGEVING--------------------------------------------------------- 13
3.1 3.2 3.3 3.4 3.6
Algemeen --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 13 Beleid hogere overheden ------------------------------------------------------------------------------------- 13 Beleid provincie Noord-Holland ----------------------------------------------------------------------------- 18 Beleid gemeente Texel ---------------------------------------------------------------------------------------- 19 Conclusie toets beleid en regelgeving --------------------------------------------------------------------- 22
4.
LANDSCHAPPELIJKE, STEDENBOUWKUNDIGE EN ---------------------- 23 CULTUURHISTORISCHE WAARDEN--------------------------------------------- 23
4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6
Algemeen --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 23 Landschappelijke inpassing ---------------------------------------------------------------------------------- 23 Beeldkwaliteit ---------------------------------------------------------------------------------------------------- 27 Duurzaamheid en energiebesparing ----------------------------------------------------------------------- 28 Zorgvuldig ruimtegebruik-------------------------------------------------------------------------------------- 28 Conclusie toets landschappelijke, stedenbouwkundige en ------------------------------------------ 29 cultuurhistorische waarden ---------------------------------------------------------------------------------- 29
5.
FYSIEKE LEEFOMGEVING --------------------------------------------------------- 30
5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8 5.9 5.10 5.11 5.12 5.13
Algemeen --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 30 Milieubelastende activiteiten --------------------------------------------------------------------------------- 30 Geluid door activiteiten ---------------------------------------------------------------------------------------- 32 Kwaliteit van de buitenlucht ---------------------------------------------------------------------------------- 33 Bodemkwaliteit -------------------------------------------------------------------------------------------------- 34 Wegen, verkeer en parkeren -------------------------------------------------------------------------------- 34 Omgevingsveiligheid ------------------------------------------------------------------------------------------- 35 Natuur-------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 37 Water en watersystemen ------------------------------------------------------------------------------------- 38 Cultureel erfgoed, landschap, stedenbouw -------------------------------------------------------------- 40 Beschermen van de gezondheid---------------------------------------------------------------------------- 41 M.e.r.-beoordeling ---------------------------------------------------------------------------------------------- 42 Conclusie toets fysieke
leefomgeving --------------------------------------------------------------------- 43
6.
BEPERKINGENGEBIEDEN ---------------------------------------------------------- 44
6.1
Hoogtebeperkingen luchthaven Texel --------------------------------------------------------------------- 44
7.
UITVOERBAARHEID ------------------------------------------------------------------ 45
7.1 7.2 7.3 8.4
Algemeen --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 45 Economische uitvoerbaarheid en grondexploitatie ----------------------------------------------------- 45 Maatschappelijke uitvoerbaarheid -------------------------------------------------------------------------- 45 Sociale en maatschappelijke effecten van realisatie hotel ------------------------------------------- 46
8.
BELANGENAFWEGING EN CONCLUSIE --------------------------------------- 47
8.1 8.2
Is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties? ---------------------------- 47 Conclusie --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 48
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
3
Bijlagen Bijlage 1. Bijlage 2. Bijlage 3.
Toetsing in het kader van de omgevingswet, Groot Eco Advies, 19 maart 2025 Memo Stikstofberekening, HzA stedebouw & landschap, 13 april 2025 AERIUS projectberekening gebruiksfase, 13 april 2025
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
4
1.
INLEIDING
1.1
Aanleiding
Op de locatie Krimweg 44 in De Cocksdorp is huisvesting aanwezig voor het seizoenspersoneel van het strandpaviljoen Paal 28. De personeelshuisvesting vindt plaats in tien stacaravans op het eigen terrein. Ook is er een doucheruimte aanwezig. De seizoenshuisvesting functioneert goed, ruimtelijk is de huisvesting passend. De keuze voor huisvesting in stacaravans is in overleg met de gemeente gemaakt. Voor de activiteit is een tijdelijke vergunning (van rechtswege) verleend voor een periode van 10 jaar. De tijdelijke vergunning loopt af op 23 juli 2025. Er is sprake van een directe koppeling tussen de seizoenshuisvesting en de exploitatie van Paal 28. De noodzaak voor de huisvesting van seizoensarbeiders is ook de komende jaren nog aanwezig. De seizoenshuisvesting past niet binnen het Omgevingsplan Texel, maar sluit wel aan op de huidige beleidsuitgangspunten. Voorliggende ruimtelijke onderbouwing BOPA dient ter onderbouwing van een omgevingsvergunning voor planologische medewerking voor een nieuwe periode van 10 jaar.
1.2
Plangebied
De locatie van de tien stacaravans en bijbehorende doucheruimte is gelegen achter op het perceel aan de Krimweg 44 in De Cocksdorp (verder te noemen: plangebied), kadastraal bekend onder gemeente Texel, sectie A 5493. Het plangebied bevindt zich ten westen van de kern De Cocksdorp, ten oosten van de duinen van Texel en ten noorden van de Krimweg (zie afb. 1 en 2).
afb.1 Ligging planlocatie aan de Krimweg 44 in De Cocksdorp (plangrens indicatief, bron: googlemaps)
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
5
afb.2 Kadastrale situatie (plangrens indicatief)
1.3
Het omgevingsplan
Het geldend ruimtelijk kader wordt gevormd door het tijdelijke omgevingsplan Texel. Dit tijdelijk omgevingsplan is op 2 januari 2024 (met de inwerkingtreding van de Omgevingswet) van rechtswege in werking getreden. Het tijdelijke omgevingsplan bestaat uit bestaande ruimtelijke besluiten, waaronder plaatselijke verordeningen en de bestemmingsplannen die onder de Wet ruimtelijke ordening zijn vastgesteld. Daarnaast bestaat het tijdelijk omgevingsplan uit de Bruidsschatregels. Dit zijn de voormalige Rijksregels die met de inwerkingtreding van de Omgevingswet over zijn gegaan naar decentrale overheden. De bestaande bouw- en gebruiksactiviteiten die voor de planlocatie gelden zijn opgenomen in de volgende bestemmingsplannen (die opgenomen zijn in het tijdelijk deel van het omgevingsplan): ‘Bestemmingsplan Buitengebied Texel 2013´, ‘Reparatieplan Buitengebied Texel’, ´Tweede reparatieplan Buitengebied Texel´ ( inclusief gerechtelijke uitspraken) en het ‘Paraplubestemmingsplan Verblijfsrecreatie Texel’. Voor het initiatief zijn de volgende plannen relevant: Bestemmingsplan Buitengebied Texel 2013 en Reparatieplan Buitengebied Texel Het bestemmingsplan Buitengebied Texel 2013 is vastgesteld op 13 juni 2013. Hierin zijn de belangrijkste gebruiksdoelen weergegeven (zie afb.3). Door Boom is beroep aangetekend bij de Raad van State tegen de bestemmingsregeling op haar perceel.
De uitspraak van de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State (hierna: ABRS) op 15 april 2015 geeft aanleiding tot de volgende aanpassing van het bestemmingsplan:
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
6
De aanpassing van het bestemmingsplan heeft plaatsgevonden in het Reparatieplan Buitengebied Texel (vastgesteld 17 september 2018). Tevens is de archeologische dubbelbestemming komen te vervallen (zie afbeelding 4).
afb.3 Uitsnede plankaart Bestemmingsplan Buitengebied Texel 2013 (vastgesteld 12 juni 2013), planlocatie indicatief
afb.4 Uitsnede plankaart Reparatieplan buitengebied Texel (vastgesteld 17 oktober 2018), planlocatie indicatief
Het omgevingsplan duidt de gronden aan voor ‘Bedrijf – Opslag ten behoeve van Strandpaviljoen Paal 28’ en ‘Tuin’.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
7
Binnen het gebruiksdoel ‘Tuin’ is het bouwen van gebouwen en overkappingen is verboden. De voor ‘Bedrijf - Opslag ten behoeve van strandpaviljoen Paal 28’ aangewezen gronden zijn bestemd voor: a. gebouwen en overkappingen ten behoeve van opslag voor het strandpaviljoen gevestigd op de locatie Krimweg 660 te De Cocksdorp (‘Paal 28’); met daaraan ondergeschikt: b. kleinschalige duurzame energieopwekking; c. opslag ten behoeve van de naastgelegen woonbestemming; en daarbij behorende terreinen en overige bouwwerken. Bewoning van de bedrijfsgebouwen is niet toegestaan. Met een omgevingsvergunning kan van deze bepaling worden afgeweken in die zin dat inpandige verblijven gerealiseerd worden voor huisvesting van tijdelijk personeel voor Paal 28 onder de volgende voorwaarden: 1. het betreft alleen huisvesting van tijdelijk personeel dat over een arbeidscontract voor een periode korter dan een jaar beschikt en geen hoofdverblijf op Texel heeft; 2. de huisvestingsmogelijkheden blijven naar aard en uiterlijk een ondergeschikt onderdeel van de bedrijfsactiviteiten en hebben een rechtstreekse relatie met de bedrijfsactiviteiten; 3. de verblijfseenheden moeten voldoen aan onderstaande bouwvoorschriften: • er moet sprake zijn van een centrale entree en keukenvoorziening.
Indien dat vanwege de bouwkundige bestaande situatie onmogelijk is, dienen in elk geval zodanig voorzieningen getroffen te worden dat qua uiterlijk sprake is van bij elkaar horende verblijfseenheden; • de capaciteit in de verblijven mag niet meer bedragen dan 20 personen; • de gezamenlijke oppervlakte in gebruik voor huisvesting van seizoenspersoneel mag niet meer zijn dan 260 m², ofwel maximaal 13 m² per persoon; 4. er zijn voldoende parkeervoorzieningen binnen het bestemmingsvlak; 5. er moet een bedrijfswoning aanwezig zijn, tenzij voldoende toezicht op een andere wijze geregeld is; 6. er mag geen onevenredige aantasting plaatsvinden van de belangen van eigenaren en gebruikers van omliggende gronden en de huisvesting mag de bedrijfsvoering en de ontwikkelingsmogelijkheden van omliggende (agrarische) bedrijven en de woonfunctie van omliggende woningen niet beperken; 7. de huisvesting mag geen onoverkomelijke belemmeringen opleveren voor de verkeersfunctie, de milieuaspecten en de landschappelijke waarden. Bij de afweging van de hierboven genoemde afwijking, is het Beeldkwaliteitsplan Buitengebied van de gemeente Texel steeds onderdeel van het toetsingskader.
Conclusie strijdigheid omgevingsplan In de nieuwe situatie wordt de planlocatie gebruikt voor huisvesting van seizoensarbeiders voor Paal 28 in de vorm van 10 stacaravans (binnen het gebruiksdoel ‘Tuin’) en een douchegelegenheid (binnen het gebruiksdoel ‘Bedrijf - Opslag ten behoeve van strandpaviljoen Paal 28’). Het voorliggend initiatief is in strijd met het Omgevingsplan Texel omdat de beoogde functies in strijd zijn met de aanwezige gebruiksdoelen. Hollands Kroon omdat voor de gronden waarop een hotel met restaurant wordt gerealiseerd een gebruiksdoel Bedrijfsdoeleinden geldt. De beoogde functies zijn in strijd met dit gebruiksdoel. Ook is de realisatie van bouwwerken binnen de als ‘Tuin’ aangewezen gronden niet passend binnen de regels van het bestemmingsplan Buitengebied Texel. Voor de strijdigheid zijn geen binnenplanse afwijkingsmogelijkheden. Het initiatief past niet binnen het gelden planologisch kader. Er zijn twee mogelijkheden om alsnog medewerking te kunnen verlenen aan dit project: 1. wijziging van het (tijdelijke) omgevingsplan; 2. verlenen van een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit, artikel 5.1, eerste lid onder a Omgevingswet (verder: BOPA).
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
8
Omdat het initiatief slechts een beperkte ruimtelijke ontwikkeling betreft, wordt gekozen voor een BOPA. Een BOPA is vergelijkbaar met de omgevingsvergunning voor een buitenplanse afwijking met ruimtelijke onderbouwing zoals we onder de Wet ruimtelijke ordening kenden, waarbij ook de strijdigheid met het bestemmingsplan wordt opgeheven. Er dient wel gemotiveerd te worden dat er sprake is van een ’evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL)’. De BOPA ‘Huisvesting seizoensarbeiders Krimweg 44 De Cocksdorp’ betreft het toestaan van 10 (mobiel) bouwwerken binnen het gebruiksdoel ‘Tuin’ en het toestaan van een douchegelegenheid binnen het gebruiksdoel ‘Bedrijf - Opslag ten behoeve van strandpaviljoen Paal.’ Voor de activiteit is in 2015 een tijdelijke vergunning (van rechtswege) verleend voor een periode van 10 jaar (op basis van de uitspraak ABRS 15 april 2015). De tijdelijke vergunning loopt af op 23 juli 2025.
1.4
Leeswijzer
De ruimtelijke onderbouwing BOPA moet aantonen dat de ontwikkeling voldoet aan een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL). Onderdeel hiervan is enerzijds de toetsing aan geldend beleid en anderzijds omgevingsaspecten. In hoofdstuk 2 wordt de huidige en toekomstige situatie beschreven. In hoofdstuk 3 wordt getoetst aan het toepasselijke ruimtelijke beleid. Hoofdstuk 4 gaat over het beschermen van landschappelijke, stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed, waaronder de ladder van duurzame verstedelijking. Hoofdstuk 5 gaat in op de relevante aspecten van de fysieke leefomgeving en het milieu, en hoofdstuk 67 op de beperkingengebieden. Hoofdstuk 7 gaat over de economische en maatschappelijke uitvoerbaarheid en in hoofdstuk 8 wordt een conclusie getrokken over de aanvaardbaarheid van het initiatief en of het voldoet aan een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
9
2.
BESCHRIJVING HUIDIGE EN TOEKOMSTIGE SITUATIE
2.1
Beschrijving van het initiatief
Ruimtelijk De planlocatie betreft een (voormalig) agrarisch graslandperceel tussen de lintbebouwing aan de Krimweg in De Cocksdorp en het duingebied. Het perceel behoort bij de woning Krimweg 44, dat achter het lint is gelegen. Bij de woning is een loods aanwezig, ten behoeve van de opslag van materiaal voor het strandpaviljoen Paal 28. In de personeelshuisvesting voor het strandpaviljoen Paal 28 is de afgelopen jaren voorzien in 10 stacaravans achter de bedrijfsloods op het perceel Krimweg 44, deze oplossing heeft zich in de praktijk bewezen. Initiatiefnemer wenst ook de komende jaren op deze wijze in de personeelshuisvesting te voorzien. De toekomstige situatie van het plangebied is overeenkomstig de huidige situatie. Het betreft de aanwezigheid van 10 stacaravans ten behoeve van de huisvesting van tijdelijk personeel, in een halve cirkel geplaatst. Daarnaast is een bij de stacaravans behorende doucheruimte aanwezig. De stacaravans zijn toegankelijk via smalle betegelde paden en in het midden van het terrein staan enkele picknickbanken. De doucheruimte is tegen de opslagloods aan gesitueerd (zie afb.5). Functioneel De stacaravans worden gebruikt door maximaal 20 personen, waarbij de bezetting van de stacaravans gedurende het jaar fluctueert. De aanwezigheid van werknemers is gekoppeld aan de openingstijden van het strandpaviljoen Paal 28. Paal 28 is ook in de winter open.
Voor de loods is voldoende ruimte voor het parkeren van fietsen en (eventueel) auto’s. Het seizoenspersoneel maakt vooral gebruik van fietsen. De planlocatie is via een gezamenlijke oprijlaan vanaf de Krimweg goed bereikbaar voor nood- en hulpdiensten. Er zijn eigen brandbestrijdingsmiddelen aanwezig. De afstand tussen de verschillende stacaravans is minimaal 5 meter. De ruimte tussen en rond de stacaravans is open.
afb.5 Inrichtingstekening planlocatie
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
10
Impressie huidige situatie
afb.6 Clustering caravans en sobere inrichting terrein (foto’s voorjaar 2025)
afb.7 Bedrijfsloods en caravans zijn vanaf de Krimweg niet zichtbaar (zichtbaar: woningen Krimweg 38-40)
afb.8 Overzicht van de huisvesting voor seizoensarbeiders
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
11
2.2
Ligging in de omgeving
Bebouwingsstructuur rondom de planlocatie De planlocatie ligt in een concentratiegebied met recreatiewoningen ten zuidwesten van De Cocksdorp. Ten zuiden van de Krimweg liggen grote recreatieparken. De bebouwing van deze gebieden is vanaf de weg niet zichtbaar om ze verscholen ligt achter opgaande beplanting. De planlocatie ligt in polderland, tegen de duinrand aan. Langs de Krimweg staan enkele vrijstaande woningen. Hierachter, ten oosten van de planlocatie, is een kleinschalige plek aanwezig waar recreatiewoningen zijn gerealiseerd. Vanuit De Cocksdorp brengt de Krimweg je via de duinen bij Strandpaviljoen Paal 28. De verantwoording landschappelijke inpassing is nader uitgewerkt in hoofdstuk 4.
xx 36 xx xx
32
38 40 44 30
44A
68 70
52 56 58
26
48
afb.9 Bebouwingsstructuur rondom de planlocatie, met de huisnummering van de (recreatie-) woningen
afb.10 Planlocatie aan de Krimweg, tegen de rand van de duinen aan, snelle verbinding met Paal 28
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
12
3.
BELEID EN REGELGEVING
3.1
Algemeen
Op diverse bestuurlijke niveaus zijn beleidsuitspraken geformuleerd die relevant zijn voor de planlocatie. In dit hoofdstuk volgt een korte samenvatting van de betreffende nota's. Hierbij wordt ingegaan op het rijks-, provinciaal, regionaal en gemeentelijk beleid. Vervolgens wordt aangetoond dat het initiatief past binnen de beleidskaders van de verschillende overheden.
3.2
Beleid hogere overheden
3.2.1 Nationale Omgevingsvisie (NOVI) Op 11 september 2020 is de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) vastgesteld. Deze biedt een duurzaam perspectief voor de leefomgeving. Hiermee kan ingespeeld worden op de grote uitdagingen die voorliggen. Allerlei trends en ontwikkelingen hebben invloed op de leefomgeving. Veranderende en groeiende steden, de overgang naar een duurzame en circulaire economie en het aanpassen aan de gevolgen van de klimaatverandering vormen slechts een deel van de opgave. Dit biedt kansen, maar vraagt wel om zorgvuldige keuzes. Want de ruimte, zowel boven-, als ondergronds, is een schaars goed. Het combineren van al die opgaven vraagt een nieuwe manier van werken. Niet van bovenaf opgelegd, maar in goede samenwerking tussen overheden, bedrijven, kennisinstellingen, maatschappelijke organisaties en burgers. De NOVI biedt een kader, geeft richting en maakt keuzes waar dat kan. Tegelijkertijd is er ruimte voor regionaal maatwerk en gebiedsgerichte uitwerking. Omdat de verantwoordelijkheid voor het omgevingsbeleid voor een groot deel bij provincies, gemeenten en waterschappen ligt, kunnen inhoudelijke keuzes in veel gevallen het beste regionaal worden gemaakt. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven.
Die komen samen in vier prioriteiten: • ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; • duurzaam economisch groeipotentieel; • sterke en gezonde steden en regio's; • toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: dit betekent het zoeken naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid, verschilt van gebied tot gebied. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; 3. Afwentelen wordt voorkomen: het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties.
De NOVI richt zich op ontwikkelingen waarbij meerdere nationale belangen bij elkaar komen, en keuzes in samenhang moeten worden gemaakt tussen die belangen. Voor beoogde ontwikkeling zijn de volgende nationale belangen uit de NOVI relevant (zie paragraaf 3.2.2): • realisatie van een goede leefomgevingskwaliteit; • behouden en versterken van cultureel erfgoed en landschappelijke en natuurlijke kwaliteiten van (inter-)nationaal belang.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
13
Omgevingswet en omgevingsagenda’s De NOVI is een onderdeel van de nieuwe Omgevingswet, die sinds 1 januari 2024 van kracht is. Met de Omgevingswet bundelt de overheid de regels voor ruimtelijke ontwikkeling en maakt ze eenvoudiger. Minder regels en meer vertrouwen in de mensen die ermee werken. Met ruimte om lokale initiatieven mogelijk te maken en oplossingen op maat te creëren. De Omgevingswet verplicht het Rijk tot een strategische visie op de fysieke leefomgeving. Het doel is om alle onderdelen van de fysieke leefomgeving met elkaar in samenhang te brengen. Ook gemeenten en provincies maken een omgevingsvisie vanwege deze nieuwe wet. Die uitwerking van de nationale, provinciale en gemeentelijke omgevingsvisies gebeurt in bijvoorbeeld Omgevingsagenda’s en Regio Deals. Op die manier moet wat het Rijk en de andere overheden doen in de fysieke leefomgeving op elkaar aansluiten en elkaar versterken. Het betrekken van maatschappelijke organisaties en burgers is een belangrijk procesonderdeel bij de ontwikkeling van de Omgevingsagenda’s. Afweging De NOVI vindt haar doorwerking in het regionale en lokale beleid waaraan uiteindelijk plannen zullen worden getoetst. De algemene denklijn van de NOVI is in de planvorming betrokken.
De voorgenomen buitenplanse omgevingsactiviteit (BOPA) draagt niet direct bij aan de doelstelling van het Rijk maar vormt ook geen belemmering voor het behalen van de Rijksdoelstellingen. Geconcludeerd kan worden dat de Nationale Omgevingsvisie geen belemmering vormt voor de vaststelling van voorliggend bestemmingsplan.
3.2.2 Instructieregels Rijk (AMvB’s) Uit het tweede lid van artikel 8.0d van het Besluit kwaliteit leefomgeving (hierna: Bkl) volgt dat een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsactiviteit geweigerd wordt als: a. de activiteit zou leiden tot een situatie die niet is toegelaten op grond van de instructie(regels); b. de omgevingsplanactiviteit betrekking heeft op een voorbeschermingsregel in het omgevingsplan (opvolger van het voorbereidingsbesluit); c. de omgevingsplanactiviteit het uitvoeren van een project waarvoor een projectbesluit is vastgesteld door provincie of Rijk, belemmert. De instructieregels uit hoofdstuk 5 van het Bkl zijn van overeenkomstige toepassing op het beoordelen van de aanvraag om een omgevingsvergunning voor een BOPA (afdeling 8.1, Bkl).
De hoofdonderwerpen waarvoor het Bkl instructieregels (met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties, afdeling 5.1 Bkl) bevat zijn hieronder opgesomd: • Waarborgen van veiligheid (paragraaf 5.1.2 Bkl); • Beschermen van waterbelangen (paragraaf 5.1.3 Bkl); • Beschermen van gezondheid en milieu (paragraaf 5.1.4 Bkl), waaronder instructieregels voor de kwaliteit van de buitenlucht, trillingen, geluid en geur en bodemkwaliteit; • Beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed (paragraaf 5.1.5 Bkl), waaronder aanwijzing PKB-Waddenzee en Waddengebied (artikel 5.129a Bkl) de ladder voor duurzame verstedelijking (zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan leegstand, artikel 5.129g Bkl); • Het behoud van ruimte voor toekomstige functie (paragraaf 5.1.6 Bkl) voor autowegen, buisleidingen, natuur- en recreatiegebieden; • Het behoud van de staat en werking van infrastructuur of voorzieningen voor nadelige gevolgen van activiteiten (paragraaf 5.1.7 Bkl), waaronder landsverdediging en nationale veiligheid, elektriciteitsvoorziening rijksvaarwegen en luchtvaart, fiets- en wandelroutes, aanwijzing van woningbouwcategorieën; • Het bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen (paragraaf 5.1.8 Bkl). Een aantal van deze hoofdonderwerpen komt terug in de voorliggende onderbouwing.
De instructieregels die relevant zijn, bijvoorbeeld bij het beschermen van de waterbelangen en het beschermen van gezondheid en milieu, worden meegenomen in de toetsing aan de milieu- en omgevingsaspecten in hoofdstuk 6.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
14
Hierna wordt ingegaan op de instructieregel ‘Waddenzee en Waddengebied’ en de instructieregel ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’. 3.2.2.a Instructieregel PKB-Waddenzee en Waddengebied Ten oosten van de planlocatie is op ca. 2 km het Werelderfgoed de Waddenzee aanwezig. De Waddenzee maakt deel uit van het Europese Natura 2000-netwerk en van het NNN. Bovendien is de Waddenzee door de Unesco aangewezen als natuurlijk werelderfgoed. De hoofddoelstelling voor de PKB-Waddenzee is de bescherming en ontwikkeling van de Waddenzee als natuurgebied. Het draait om het behoud van het unieke open landschap en de bescherming van het cultureel erfgoed. In artikel 5.129b van het Bkl staat welke instructieregels de kwaliteiten van de Waddenzee en het Waddengebied beschermen. Als landschappelijke kernkwaliteiten gelden de rust, weidsheid, open horizon en natuurlijkheid met inbegrip van de duisternis. De Afsluitdijk is een van de kenmerken voor dit cultureel erfgoed. De planlocatie ligt binnen de grenzen van het in het Pkb aangewezen Waddengebied (zie afb.11).
afb.11 Overzichtskaart Pkb Waddenzee en Waddengebied
In artikel 5.129b staan instructieregels ter bescherming van de landschappelijke en cultuurhistorische kwaliteiten van de PKB-Waddenzee en het Waddengebied. Zo moet er een beoordeling worden gemaakt of er door het vaststellen van een omgevingsplan geen significant negatieve effecten op landschap en cultuurhistorie van de PKB-Waddenzee aan de orde zijn (artikel 5.129c). In omgevingsplannen die betrekking hebben op het Waddengebied moet voor nieuwe bebouwing of gebruik worden beoordeeld of dit leidt tot aantasting hiervan, zoals het verdwijnen van de open horizon, rust, weidsheid of verstoring van de nachtelijke duisternis (van de Waddenzee). De locatie aan de Krimweg is aan te merken als bestaand stedelijk gebied 1. Nieuwbouw is binnen bestaand stedelijk gebied mogelijk indien wordt voldaan aan de instructieregels in artikel 5.129f. Voor het bestaand stedelijk gebied moeten in het omgevingsplan regels worden opgenomen, die ertoe strekken dat de maximaal toelaatbare bouwhoogten aansluiten bij de hoogte van de bestaande bebouwing. Hierna worden de effecten van het initiatief op het PKB-Waddenzee beoordeeld, en de wijze waarop het plan aansluit bij (de hoogte van) de bestaande bebouwing. 1Als bestaand stedelijk gebied wordt aangemerkt: ‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve
van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
15
Afweging effecten op landschap en cultuurhistorie Krimweg 44 ligt op enige afstand van de kustlijn, en heeft daarmee geen directe effecten op de cultuurhistorische kwaliteiten van de PKB-Waddenzee die in artikel 5.129 onder b worden omschreven, zoals in de bodem aanwezige archeologische waarden of het ensemble Afsluitdijk. Artikel 5.129 onder a geeft aan dat als landschappelijke kwaliteiten van de PKB-Waddenzee aangemerkt worden de rust, weidsheid, open horizon en natuurlijkheid met inbegrip van de duisternis. Het dorp De Cocksdorp ligt tussen de beoogde huisvesting en de Waddenzee in. Vanaf het water worden de landschappelijke kwaliteiten openheid en weidsheid van de Waddenzee niet beïnvloed. Lichtuitstraling naar boven en over het wateroppervlak van de Waddenzee en het IJsselmeer wordt voorkomen. De huisvesting wordt afgeschermd door bestaande bebouwing en is zodanig laag en ligt op zodanige afstand van de Waddenzee dat het niet vanaf het buitenwater zichtbaar is. Het initiatief heeft daarmee geen effect op de donkerte en de rust van de Waddenzee. Er heeft tevens een ecologische effectbeoordeling plaatsgevonden (zie bijlage 1). Met de hotelontwikkeling zorgt niet voor verstoring van vogels die rusten en naar voedsel zoeken op het wad van Natura 2000-gebied de Waddenzee.
Significante gevolgen voor de landschappelijke kwaliteiten van de Waddenzee als gevolg van de realisatie van de huisvesting zijn uitgesloten. De aanwezige rust, weidsheid, open horizon, duisternis en natuurlijkheid blijven in stand. Afweging aansluiten bij hoogte bestaande bebouwing Uitgangspunt op basis van instructieregel 5.129f Bkl is dat de huisvesting qua massa aansluit op de bestaande gebouwde hoogte in de omgeving. De bebouwing in de omgeving bestaat overwegend uit 1 bouwlaag met een kap. De caravans zijn eenlaagse voorzieningen. De bouwhoogte sluit daarmee aan bij de bestaande bouwhoogten in de omgeving. Bijdrage aan leefbaarheid Waddenkust De Agenda voor het Waddengebied 2050 stelt de duurzame bescherming en ontwikkeling van de Waddenzee als natuurgebied voorop. Kwaliteiten als openheid, weidsheid en duisternis worden bewaakt door de regelgeving. Ze willen voorkomen dat met elke nieuwe inpassing van een initiatief er precedentwerking wordt geschapen en de grenzen worden verlegd. De leefbaarheid van het Waddengebied staat onder druk. De demografische ontwikkeling langs de Waddenkust zorgt voor ontgroening en vergrijzing. Er zijn zorgen over de bereikbaarheid van voorzieningen.
Centrale opgave in de Agenda voor het Waddengebied 2050 is ervoor te zorgen dat de Waddenkust en de Waddeneilanden een aantrekkelijk woon- en werkgebied worden en blijven als drager voor de leefbaarheid van het gebied. De vraagstukken op het gebied van leefbaarheid zijn op de Waddeneilanden anders dan in de kustzone en daarmee verschillen ook de oplossingsrichtingen. Op de eilanden vragen leefbaarheidsaspecten extra aandacht vanwege de door toerisme gedomineerde economie en de beperkte bereikbaarheid per veerverbinding. Zo leidt toerisme tot een toename van seizoensarbeid, specialisatie (bijvoorbeeld in installatietechniek) en dienstverlening vanaf de vaste wal. Voor de werkende bevolking op de eilanden is het moeilijk om aan een passende woning te komen, doordat er weinig mogelijkheden voor nieuwbouw zijn en bestaande woningen voor toeristisch gebruik worden ingezet. De opgave voor de eilanden is het behoud van een levendige eilander gemeenschap, waarbij wonen, werken, onderwijs en zorg ook voor toekomstige generaties mogelijk blijven. De eilanden willen daarbij voorkomen dat vele eilanders aan de wal gaan wonen omdat er geen kernvoorzieningen zijn en er onvoldoende woonruimte en passend werk is. Paal 28 is een belangrijke toeristische voorziening in het noorden van het eiland, en draagt bij aan de leefbaarheid van het eiland.
Voor het draaiende houden van de voorziening zijn seizoensarbeiders vanaf het vasteland noodzakelijk. Door deze op eigen terrein te huisvesten, ontstaat er geen druk op de woningmarkt (en recreatiewoningenmarkt) op Texel.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
16
Conclusie afweging PKB-Waddenzee en Waddengebied Concluderend kan gesteld worden dat het initiatief niet voorziet in afwijkende maximale bouwhoogten en in bijzondere functies die een effect zouden kunnen hebben op de rust, weidsheid, open horizon en natuurlijkheid met inbegrip van de duisternis. 3.2.2.b Instructieregel Zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan leegstand Instructieregel 5.129g Bkl heeft betrekking op de toets aan de Ladder voor duurzame verstedelijking. De ladder voor duurzame verstedelijking is ingericht voor een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle nieuwe stedelijke ontwikkelingen. Het wordt gebruikt om ervoor te zorgen dat de ruimte in het stedelijk gebied zo goed mogelijk benut wordt en leegstand wordt tegengegaan. Hiermee wordt voorkomen dat het buitengebied in Nederland wordt volgebouwd. Voor zover een omgevingsplan voorziet in een nieuwe stedelijke ontwikkeling, wordt met het oog op het belang van zorgvuldig ruimtegebruik en het tegengaan van leegstand in het omgevingsplan rekening gehouden met: a. de behoefte aan die stedelijke ontwikkeling; en b.
als die stedelijke ontwikkeling is voorzien buiten het stedelijk gebied of buiten het stedelijk groen aan de rand van de bebouwing van stedelijk gebied: de mogelijkheden om binnen dat stedelijk gebied of binnen dat stedelijk groen aan de rand van de bebouwing van stedelijk gebied in die behoefte te voorzien. In artikel 5.129g Bkl staat de instructieregel dat de Ladder wordt toegepast bij een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Een stedelijke ontwikkeling is de ontwikkeling of uitbreiding van een bedrijventerrein, een zeehaventerrein, een woningbouwlocatie, kantoren, een detailhandelsvoorziening of een andere stedelijke voorziening die voldoende substantieel is. Artikel 5.129g Bkl legt geen grens vast wat voldoende substantieel is. In uitspraken van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State zijn wel lijnen uitgezet. Er is een overzichtsuitspraak over de Ladder. De Afdeling geeft hierin geen harde ondergrenzen, maar stelt wel 'in beginsel' grenzen. 'In beginsel' is een plan met meer dan 11 woningen een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Voor wonen is dus de lijn dat er vanaf 12 woningen sprake is van een stedelijke ontwikkeling. Bij andere stedelijke functies in de vorm van een terrein is de ondergrens 'in beginsel' 500 m2. Dus met een ruimtebeslag van minder dan 500 m2 is er 'in beginsel' geen stedelijke ontwikkeling.
Bij toevoeging van een gebouw ligt de ondergrens 'in beginsel' bij een bruto-vloeroppervlakte van minder dan 500 m2. Bij voorliggende ontwikkeling is er geen sprake van woningbouw. Het ruimtebeslag bebouwd oppervlak is minder dan 500 m2. Het betreft een terrein waarop uitsluitend gebruik gemaakt wordt van stacaravans. Er is daarmee geen sprake van een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Conclusie toets aan de Ladder voor duurzame verstedelijking De realisatie van huisvesting voor tijdelijke werknemers in 10 stacaravans, en bijbehorende doucheruimte, met een beoogd bebouwd oppervlak van minder dan 500 m2, wordt niet aangemerkt als nieuwe stedelijke ontwikkeling: een toets aan de Ladder voor duurzame verstedelijking is niet noodzakelijk. In paragraaf 4.5 wordt nader ingegaan op het zorgvuldig ruimtegebruik. Hieruit blijkt dat het gaat om een verantwoorde ruimtelijke ontwikkeling. Betekenis landelijk beleid voor dit project: Op basis van het nationaal beleid (Nationale Omgevingsvisie) zijn er geen bezwaren tegen het ontwikkelen van de locatie. Het planvoornemen is getoetst aan het Besluit kwaliteit leefomgeving. Relevant zijn de instructieregel PKB-Waddenzee en waddengebied en de instructieregel zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan leegstand. Het plan voldoet aan de verplichtingen van een zorgvuldig ruimtegebruik.
Een toets aan de Ladder voor duurzame verstedelijking is niet noodzakelijk. De huisvesting sluit aan op de bebouwingsstructuur in de omgeving en heeft geen effect op de rust, weidsheid, open horizon en natuurlijkheid met inbegrip van de duisternis van de Waddenzee.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
17
3.3
Beleid provincie Noord-Holland
3.3.1 Omgevingsvisie Noord-Holland 2050 Op 19 november 2018 hebben de Provinciale Staten van Noord-Holland de Omgevingsvisie NH 2050 vastgesteld. Hierin staat de visie op de fysieke leefomgeving beschreven. De Omgevingsvisie vervangt de Structuurvisie Noord-Holland 2040, het Provinciaal Verkeers- en Vervoerplan, het Provinciaal Milieubeleidsplan 2015-2018 en de Agenda Groen. De leidende hoofdambitie in de Omgevingsvisie NH2050 is de balans tussen economische groei en leefbaarheid. Een gezonde en veilige leefomgeving, die goed is voor mens, plant én dier, is een voorwaarde voor een goed economisch vestigingsklimaat. Tegelijkertijd is duurzame economische ontwikkeling een voorwaarde voor het kunnen investeren in een prettige leefomgeving. Dit betekent dat in heel Noord-Holland een basiskwaliteit van de leefomgeving wordt gegarandeerd. Er zijn randvoorwaarden geformuleerd hoe om te gaan met klimaatverandering. De provincie ontwikkelt zoveel mogelijk natuurinclusief en met behoud van (karakteristieke) landschappen, clustert ruimtelijke economische ontwikkelingen rond infrastructuur en houdt rekening met de ondergrond. In de visie zijn 5 bewegingen met ontwikkelprincipes beschreven voor de ontwikkeling van de leefomgeving. De beweging 'Sterke kernen, sterke regio's' beoogt handvatten te geven om de werkgelegenheid, het voorzieningenniveau en de bereikbaarheid op peil te houden.
En om dorpen, steden en regio's de krachtige identiteit die ze zo kenmerkt te laten behouden of te ontwikkelen. De aanwezige Noordzee- en Waddenkust hebben potentie om een hoogwaardig recreatief en toeristisch ‘product’ te worden in de Noordkop, in balans met het veelzijdige landschap. Hierbij is regionale samenwerking van essentieel belang. Er is een regionale samenwerkingsagenda waarbinnen bijvoorbeeld afspraken worden gemaakt over jeugdhulp, woningbouw, klimaatmaatregelen en bereikbaarheid. Het eiland heeft een lokaal georiënteerde woningmarkt en summiere uitwisseling met de regio, resulterend in een woningbouwopgave los van de regio. De regiogemeenten stemmen in met de exceptionele positie van Texel. Texel verkent in regionaal verband de optimale huisvesting voor tijdelijke werknemers. Onderliggend onderzoek heeft plaatsgevonden voor de Kop van Noord-Holland/ Regio NoordHolland Noord (in dit geval Den Helder, Schagen, Hollands Kroon en Opmeer) en voor Texel. De nadruk in de Regio Noord-Holland Noord ligt met name op het vinden van middelgrote locaties voor de huisvesting van tijdelijke werknemers. Texel heeft geen zoekvraag naar dergelijke locaties. Lokaal beleid is vastgelegd in de notitie ‘Kansen & kaders huisvesting (tijdelijke) werknemers’ uit 2020 (dit is in paragraaf 3.4.3 en 5.5 nader toegelicht).
Afweging De beoogde ontwikkeling, liggend in bestaand stedelijk gebied, is in lijn met de Omgevingsvisie NH2050.
3.3.2 Omgevingsverordening Noord-Holland 2022 De belangrijkste onderwerpen uit de Omgevingsvisie zijn verankerd in de Omgevingsverordening Noord-Holland. De Omgevingsverordening Noord-Holland 2022 (OV NH2022) is in werking sinds 1 januari 2024 een laatst gewijzigd op 13 maart 2025. Deze omgevingsverordening is de opvolger van de Omgevingsverordening Noord-Holland 2020, die de toenmalige 21 provinciale verordeningen, waaronder de Provinciale Ruimtelijke Verordening (PRV), de Provinciale Milieuverordening, de Waterverordeningen en de Wegenverordening samenvoegt. In de omgevingsverordening zijn instructieregels en werkingsgebieden opgenomen ter bescherming van de fysieke leefomgeving. Een aantal van die werkingsgebieden en instructieregels is relevant voor het voorgenomen project, aan deze regels wordt getoetst. In de provinciale omgevingsverordening zijn tevens de kernkwaliteiten van de landschappen vastgelegd en worden ze beschermd. De verordening kent drie regimes gericht op behoud en ontwikkeling van natuur, landschap en werelderfgoed:
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
18
1. Natuurnetwerk Nederland (NNN) 2. Bijzonder Provinciaal Landschap (BPL) 3. Unesco-werelderfgoed (Stelling van Amsterdam, Beemster en Nieuwe Hollandse Waterlinie). De beoogde planlocatie valt buiten deze specifieke gebieden. De provinciale belangen in en rond de planlocatie zijn vervat in richtlijnen voor het hele grondgebied van de provincie, en in de volgende relevante werkingsgebieden: Werkingsgebied Hoogtebeperkingen luchthaven Texel De planlocatie ligt binnen het beperkingengebied van de regionale luchthaven Texel. Zie hoofdstuk 6. Werkingsgebied Landelijk gebied Binnen dit werkingsgebied zijn instructieregels opgenomen voor nieuwe stedelijke functies. Een woningbouwontwikkeling is uitsluitend mogelijk op een locatie die is gelegen in of aan een kern dan wel in of aan een dorpslint. De locatie voldoet. Het initiatief betreft tijdelijke woningen. Hierover gelden voor Texel geen regionale afspraken. Betekenis provinciaal beleid voor dit project: De planlocatie ligt binnen bestaand stedelijk gebied en is geen onderdeel van het Beschermd provinciaal landschap Texel. Uit de voorliggende toelichting blijkt dat de huisvesting van tijdelijke wernemers op de locatie past binnen het provinciaal ruimtelijk beleid.
3.4
Beleid gemeente Texel
3.4.1 Omgevingsvisie Texel 2050 Tot het vaststellen van de Omgevingsvisie is de Structuurvisie van toepassing.
3.4.2 Structuurvisie 'Texel op Koers' De structuurvisie 'Texel op Koers' is van 2008. Hierin staan de gewenste ontwikkelingen voor de economie, de ruimtelijke ordening en zorg en welzijn. De Structuurvisie vormt voor de komende jaren een toetsingskader voor de beleidsbeslissingen op deze terreinen en geeft richting aan de uitwerking daarvan. Het toekomstbeeld dat de gemeente voor ogen staat luidt kernachtig: “Texel 2020, een vitaal en springlevend eiland”. Bij nieuwe ontwikkelingen gaat de gemeente uit van de Texelse kernkwaliteiten. Het gaat hierbij om de rust en ruimte, de rijkdom aan natuur en cultuurlandschappen, de grote afwisseling in landschappen en landgebruiksvormen, de Texelse identiteit, het specifieke eilandkarakter, de nachtelijke duisternis en de maritieme monumenten. Afweging Op de kaart bij de structuurvisie is te zien dat de planlocatie ligt binnen de aanduiding ‘toeristische zonering’ (zie afb.12). Binnen de gebieden aangeduid als ‘toeristische zonering’ zal de gemeente Texel de professionalisering van de toeristische sector ondersteunen. Het initiatief ligt daarbij bij de toeristische sector en de individuele ondernemers. De gemeente Texel ziet er op toe dat nieuwe (bouw-) plannen de kernkwaliteiten van het eiland behouden en zo mogelijk versterken.
In de Structuurvisie 2020 zijn geen regels opgenomen waaraan de huisvesting van tijdelijk personeel dient te voldoen. Paal 28 betreft een ‘jaar-rond paviljoen met toegankelijke strandslag/. Plaatsing van de tien stacaravans ten behoeve van tijdelijk personeel is noodzakelijk voor de voortzetting van de bedrijfsvoering van Strandpaviljoen Paal 28. Op het moment dat wordt voorzien in adequate slaapplaatsen voor tijdelijk personeel, kan deze toeristische voorziening haar sterke marktpositie behouden. De situering van de stacaravans zoekt aansluiting bij de bestaande stedenbouwkundige structuur en de ‘Texelse identiteit’. Het plan past daarmee binnen de ambities uit de structuurvisie.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
19
afb.12 Uitsnede uit kaart structuurvisie Texel 2020 (kwaliteit kaart zoals in plan)
3.4.3 Beleid huisvesting tijdelijke werknemers Texel heeft beleid voor de huisvesting van tijdelijke werknemers vastgelegd in de notitie ‘Kansen & kaders huisvesting (tijdelijke) werknemers’ (2020). Achtergrond van het beleid is dat de Texelse economie sterk afhankelijk is van een aantal sectoren (nl. toerisme, recreatie en landbouw). Vaak is er sprake van een piekseizoen waarin er sterke behoefte aan personeel is. Steeds vaker klinkt het geluid dat er sprake is van krapte op de arbeidsmarkt voor het aantrekken van goed (tijdelijk-) personeel voor de Texelse bedrijven. Het gaat dan met name om de branches toerisme, horeca, landbouw, onderwijs en zorg. Veelal moet er voor het invullen van vacatures worden uitgeweken naar personeel dat niet op Texel woont. Het aantrekken én huisvesten van deze arbeidskrachten is een probleem. De veerboot met een laatste afvaarttijd van 21:00 uur betekent dat voor werknemers in sommige branches uitwijken naar woonruimte op het vaste land geen optie is. Verder kent Texel relatief hoge huren in de vrije sector. Ook koopwoningen zijn relatief duur en er is een tekort aan betaalbare koop. Daarnaast geldt voor medewerkers die zich niet vast vestigen dat zij mogelijk voor dubbele lasten komen te staan. De notitie geeft een overzicht van de kansen en kaders voor de huisvesting van tijdelijke werknemers.
Afweging De gemeente wil om het tekort aan huisvesting voor (tijdelijke) werknemers te verminderen de mogelijkheden voor de huisvesting van (tijdelijke) werknemers verruimen en meewerken aan initiatieven daarvoor. Op basis van de notitie zet de gemeente in op een aantal mogelijke huisvestingsvormen. ‘Tijdelijke (personeels)huisvesting in woonunits o.b.v. kruimelprocedure en tijdelijke vergunning’ is daar een van. De woonunits zijn geclusterd, het betreft een tijdelijke situatie voor maximaal 10 jaar en de situering heeft geen onomkeerbare gevolgen. Op de locatie vindt in een loods de opslag ten behoeve van Paal 28 plaats. De locatie is daarmee direct gekoppeld aan het bedrijf. In het verleden is door initiatiefnemer een bouwaanvraag gedaan voor inpandige huisvesting in een grotere loods. Deze is door de gemeente verleend. Ten gevolge van door omwonende(n) aangespannen procedures Is het beoogde plan vele jaren vertraagd, de door de gemeente verleende bouwvergunning 1e fase was nog steeds niet onherroepelijk. De gemeente en Boom hebben naar aanleiding van de uitspraak van de Afdeling Bestuursrechtspraak (ABRS 15 april 2015) de afspraak gemaakt te kiezen voor huisvesting van seizoenspersoneel in stacaravans in plaats van in een nieuw te bouwen loods. Daarbij is tevens de afspraak gemaakt dat Boom afstand zou doen van de eerder verleende bouwvergunning voor een nieuwe loods.
Het bouwvlak op de locatie is vervolgens in het bestemmingsplan aanzienlijk verkleind en toegespitst op het werkelijke gebruik: de opslag.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
20
Voor de huisvesting van tijdelijke werknemers in 10 stacaravans is een tijdelijke omgevingsvergunning verleend voor een periode van 10 jaar. Inpandige realisatie van de huisvesting is in de bestaande loods door ruimtegebrek niet mogelijk. De aanwezigheid van de tijdelijke huisvesting op de locatie is geaccepteerd in de omgeving. Het wederom vergroten van het bouwvlak om toch inpandige huisvesting mogelijk te maken zou (ook ruimtelijk) niet opportuun zijn. Het verdwijnen van de mogelijkheid voor huisvesting van tijdelijke werknemers is niet goed voor de bedrijfsvoering van Paal 28. Het opnieuw verlenen van een tijdelijke vergunning is passend voor de huidige situatie.
3.4.4 Parkeerbeleid De CROW normering vormt de basis van het gemeentelijk parkeerbeleid. Het parkeerbeleid van de gemeente Texel is op 1 december 2015 vastgesteld en in 2018 gewijzigd (beëindiging afkoopregeling. Uitgangspunt van het gemeentelijk parkeerbeleid is dat er wordt geparkeerd op eigen terrein. Afweging Bij de uitwerking van het plan wordt de gemeentelijke parkeernormering gehanteerd (zie paragraaf 5.6). Er is voldoende ruimte om op eigen terrein te parkeren. Hiermee wordt voldaan aan het parkeerbeleid van de gemeente Texel.
3.4.5 Welstandsnota De Welstandsnota geeft een helder en actueel beeld van de bestaande architectonische en stedenbouwkundig - landschappelijke kwaliteiten van de gemeente Texel. De Welstandsnota gaat uit van een gebieds- en objectgerichte benadering. Verder wordt uitgegaan van een specifieke, thematische benadering als het gaat om (nieuw)bouw aan de dorpsranden en als het gaat om het bouwen aan of nabij monumenten. Een groot gebied op Texel is aangemerkt als welstandsvrij. De Texelse politiek is van mening dat het welstandbeleid meer ruimte mag bieden voor eigen invullingen en dus minder dwingend hoeft te zijn. Bovendien is men van mening dat er voldoende beleid voorhanden is voor zowel de kernen als het buitengebied die welstandbeleid niet noodzakelijk maken. Het BIJZONDERE welstandsniveau is van toepassing op de historische (dorps)kernen en de uitlopers. Door het bijzondere welstandsniveau toe te passen kan de karakteristiek in stand gehouden worden. De overige bebouwing is van recentere datum en vertoont beperkte of geen samenhang tussen architectuur en stedenbouw. Hieronder vallen de overige woongebieden, werkgebieden en een groot deel van het landelijk gebied. Deze gebieden zijn als WELSTANDSVRIJ aangemerkt. Afweging Het plangebied ligt in welstandsvrij gebied.
Concreet betekent dit dat de initiatiefnemer zelf verantwoordelijk is voor het uiterlijk van de op te richten bebouwing. Er wordt uitsluitend opgetreden bij ‘excessen’. Voor welstandsvrije gebieden wordt in de gemeente Texel de beoordeling van de ruimtelijke kwaliteit ambtelijk afgedaan. In hoofdstuk 4 is de landschappelijke inpassing en beeldkwaliteit van het plan afgewogen. Betekenis van het gemeentelijk beleid voor dit project: De ontwikkeling van tijdelijke huisvesting voor seizoenswerkers past binnen de structuurvisie en is mogelijk en gewenst. Verlening van een nieuwe tijdelijke vergunning is wenselijk vanwege de uitspraak ABRS 15 april 2015 (waarin recht wordt gedaan aan de situatie ter plaatse) en de noodzaak voor huisvesting van seizoensarbeiders voor Paal 28. Toetsing aan het gemeentelijk parkeerbeleid van concrete bouwplannen is aan de orde. Welstandstoetsing wordt door de ligging in welstandsvrij gebied ambtelijk afgedaan.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
21
3.6
Conclusie toets beleid en regelgeving
Op basis van het nationaal, provinciaal en gemeentelijk beleidskader is de voorgestelde bestemmingswijziging van de locatie niet bezwaarlijk: • Op basis van het nationaal beleid (Nationale Omgevingsvisie) zijn er geen bezwaren tegen het ontwikkelen van de locatie. Het planvoornemen is getoetst aan het Besluit kwaliteit leefomgeving. Er is sprake van een duurzaam ruimtegebruik, en de ontwikkeling van de huisvesting heeft geen significant negatief effect op het PKB-Waddenzee. • De planlocatie ligt op basis van de regels uit de Omgevingsverordening NH2022 binnen het bestaand stedelijk gebied en maakt geen onderdeel uit van het Bijzonder provinciaal landschap Wieringen. • Het initiatief past binnen regionale en gemeentelijke ambities betreffende de versterking van recreatieve sector en de huisvestingsmogelijkheden voor seizoenswerkers die hier het gevolg van is.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
22
4.
LANDSCHAPPELIJKE, STEDENBOUWKUNDIGE EN CULTUURHISTORISCHE WAARDEN
4.1
Algemeen
Bij de afweging van ruimtelijke ontwikkelingen in het buitengebied, is het Beeldkwaliteitsplan Buitengebied van de gemeente Texel (vastgesteld 2013) onderdeel van het toetsingskader. Texel ontleent haar identiteit een het ‘eilandgevoel’ in combinatie met de grote landschappelijke en cultuurhistorische diversiteit. De kernwaarden van Texel zijn: • de rust en ruimte; • de rijkdom aan natuur en cultuurlandschappen; • de grote afwisseling in landschappen en landgebruiksvormen; • de Texelse identiteit; • het specifieke eilandkarakter; • de nachtelijke duisternis; • de maritieme monumenten. In voorliggend hoofdstuk wordt onderbouwd op welke wijze het voorliggende plan zich voegt in het Beeldkwaliteitsplan Texel. Als onderdeel van paragraaf 5.1.5 Bkl ‘beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed’ is een verantwoording voor zorgvuldig ruimtegebruik onderdeel van dit hoofdstuk.
4.2
Landschappelijke inpassing
4.2.1 Historische en landschappelijke context De kern van Texel is ontstaan als keileemopduiking in de Zuiderzee, waarmee Texel zicht onderscheidt zich van de overige Nederlandse Waddeneilanden, die zijn ontstaan op strandwallen. De hogere ligging van de Hoge Berg is te danken aan de voorlaatste ijstijd. Het ijs kwam tot halverwege Nederland en zorgde, door de grote druk voor opstuwing van het land. Onder het ijs ontstond keileem, een mengsel van klei, zand en keien. De vele grote keien die nu nog op Texel worden gevonden zijn meegebracht door dit ijs. Texel werd een eiland in 1170, na de Allerheiligenvloed die de kust van Nederland voor altijd veranderde. Tot die tijd was het gebied, dat Texel zou worden, verbonden met het vasteland. Tijdens deze zware storm brak de stormvloed door de duinen heen en ontstonden behalve Texel ook het eiland Vlieland, het Marsdiep, de Waddenzee en de Zuiderzee. Aanvankelijk lagen er twee eilanden, Texel en Eijerland, maar in de 17e eeuw werden deze twee verbonden en werden één eiland: Texel (zie afb.13). De Cockdorp ligt in het noorden van Texel. Oorspronkelijk lag het dorp in de kwelder tussen de eilanden Eierland en Texel. De kwelder was ontstaan nadat in 1610 de Zanddijk die de twee eilanden met elkaar verbond, werd aangelegd. Vanaf 1835 is een start gemaakt met de inpoldering van de kwelder voor agrarisch gebruik.
Hierbij was onder meer Nicolas Joseph de Cock betrokken. In de nieuw aangelegde polder Eierland werd in 1836 een dorp gesticht dat aanvankelijk Nieuwdorp heette, maar dat later naar hem genoemd werd: De Cocksdorp (zie afb.14). Parallel aan de natuurlijke ontwikkeling van het landschap is het gebied door mensen in gebruik genomen en zijn karakteristieke bebouwingsstructuren ontstaan, die de cultuurhistorische waarde en eigenheid van het landschap benadrukken. Het landschap rond het dorp kenmerkt zich door een grote veelzijdigheid. Zo kenmerkt het landschap aan de noord- en zuidzijde zich door de openheid van de polder. Deze gronden worden nog steeds vooral gebruikt voor de landbouw (weide, akkerland). De Roggesloot en de daar omheen liggende gronden aan de zuidzijde van het dorp hebben inmiddels een belangrijke natuurfunctie gekregen. Oostelijk grenst De Cocksdorp aan de dijk langs de Waddenzee
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
23
(Stengweg). Langs deze dijk ligt het Eijerlands Kanaal. Tot slot is het landschap ten westen van De Cocksdorp gevormd door de aangelegde bos- en recreatieterreinen. Dit landschap heeft daarom een relatief gesloten karakter en contrasteert sterk met het open landschap ten noorden en zuiden van het dorp (zie afb.15). De planlocatie ligt in het gebied van de bos- en recreatieterreinen ten westen van De Cocksdorp. Dit landschap heeft een overwegen besloten karakter en ligt ingeklemd tussen het dorp en de duinen. Op de historische kaart uit 1925 is te zien dat dit gebied deels uit strandwallen bestaat.
afb.13 Detail van een grote wandkaart van Noord-, en Zuid-Holland uit ca. 1725, getekend naar een oorspronkelijke kaart van J.A. Colom uit 1691. Collectie Maritiem en Juttersmuseum Texel
afb.14 Topografische kaart, historische bebouwing ca. 1925 (bron: topotijdreis.nl), planlocatie indicatief
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
24
afb.15 Topografische kaart, huidige bebouwing ca. 2024 (bron: topotijdreis.nl), planlocatie indicatief
4.2.2 Relatie met de omgeving Karakteristieke bebouwingsstructuur De Cocksdorp De kern van De Cocksdorp wordt ingesloten door 3 belangrijke routes in dit gebied. De Cocksdorp ligt aan het einde van de Postweg, een doorgaande route in de Eierlandse polder die het dorp verbindt met de rest van het eiland. De westelijke grens van het dorp wordt gevormd door de Vuurtorenweg, de route naar de stoere rode vuurtoren op het noordelijkste puntje van het eiland. Een belangrijk herkenningspunt van Texel. De route verbindt het dorp en de rest van het eiland met de veerhaven bij ’t Horntje, en vormt tevens de ontginningsas van De Vuurtorenweg is de ontginningsas van het noordelijkste deel van de Eierlandse polder. De noordelijke grens van het dorp wordt gevormd door de oude Duinweg (de latere Krimweg/Langeveldseweg), die de Waddenzee verbindt met de Noordzee. De routes vormen belangrijke grenzen in het landschap: de driehoek tussen de routes vormt de historische kern. Het gebied ten noorden van de Krimweg is nog in gebruik als agrarisch gebied en heeft een open karakter. Het gebied ten weten van de Vuurtonweg (en ten zuiden van de Krimweg) is in gebruik als recreatiegebied en heeft een verdicht karakter. DNA van de Duinweg Het plangebied ligt ten westen van de kern De Cocksdorp en aan de Krimweg.
De Krimweg is op oude kaarten herkenbaar als Duinweg, en verbindt het dorp met de strandslag bij Paal 28. Het beeld langs de Duinweg verandert afhankelijk van het landschap waar het doorheen loopt: • De Langeveldseweg vormt de rand van de dorpse bebouwing van De Cocksdorp (met woonhuizen, winkels, horeca en andere voorzieningen) en de route vanaf het haventje van Sil. • Buiten het dorp loopt de Krimweg als een route langs bossen en grotere en kleinere verblijfsrecreatieterreinen. • Ongeveer ter hoogte van de bocht, verandert de Krimweg naar een route door de duinen. Dit is een afwisselend gebied met duinen, bosschages en open graslandjes. Krimweg 44 De planlocatie ligt op enige afstand van de weg en doet in feite niet mee aan de beeldvorming langs de Krimweg. Rond de planlocatie is er sprake van gebouwen die vrij in de ruimte staan in een schijnbaar willekeurige rangschikking. De bebossing aan de west- en noordkant, alsmede enkele groensingels op de erfgrenzen, geven het geheel een besloten karakter.
Ruimtelijke onderbouwing BOPA Huisvesting seizoenspersoneel Krimweg 44 De Cocksdorp
25
Op de reeks van historische kaarten hieronder is de oorspronkelijke landschappelijke structuur en de ontwikkeling van bebouwing en beplanting goed herkenbaar: • De direct omgeving van de planlocatie bestaat uit een duin. • Het duin aan de noordzijde wordt met een pad schuin op de Krimweg ontsloten (de huidige toegangsweg naar Kruimweg 44). • Rond dit pad is een clustering van bebouwing ontstaan. • De agrarische gronden ten noorden van het duin zijn in de jaren tachtig van vorige eeuw ingericht als bosgebied, waardoor het duin afgesloten is geraakt van het overige duingebied. • Het pad is van doorgaand duinweg een toegangspad geworden. • In de huidige situatie is alleen nog de opslagloods als bebouwing achter de woning aanwezig. Het gebied ten oosten van de planlocatie is verder verdicht met permanente bebouwing (zie afb.1).