Agendabundel
Tekst van het document
15
Eigendom
Om de doelen van de verzelfstandiging te stimuleren is het noodzakelijk om de eigendommen in de vennootschap te brengen. Hiermee kan het bestuur slagvaardig opereren, onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen en vaststelling door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. De eigendommen blijven in handen van de gemeente Texel, maar in een andere rol dan voor de verzelfstandiging. Het juridisch en economisch eigendom gaan naar het havenbedrijf. Om gaten in de begroting te dichten is het ook een optie dat de gemeente een zakelijk recht krijgt op bijvoorbeeld de steigers of openbare weg. Dat zakelijk recht zorgt ervoor dat het havenbedrijf geenszins wordt gehinderd in haar doelen met deze opstallen, maar de onderhoudslast op basis van dat zakelijk recht bij de gemeente Texel blijft. Dit is maar een optie, met verregaande consequenties voor de financiële huishouding. Voorbeelden van dit fenomeen zijn openbare wegen op kadastrale percelen van derden, waarbij de kadastraal eigenaar de gronden in eigendom heeft, maar de gemeente op basis van dat zakelijk recht wel de openbare weg, straatverlichting en riool voor haar rekening moet onderhouden. Evident is dat voor alle mogelijke toekomstscenario’s voorafgaande strategische keuzes door de gemeente Texel de invulling bepalen.
18
16
Juridisch
Indien de gemeente Texel het besluit tot verzelfstandiging van de haven neemt, dient dit te worden geformaliseerd. Denk hierbij aan de Akte van oprichting, Inbrengovereenkomst (wat wordt overgedragen, wat zijn de exploitatiegrenzen), Havenovereenkomst (hoe werken gemeente en havenbedrijf samen, welke onderlinge rechten en plichten bestaan er), Statuten enzovoorts. Een deel van deze stukken worden ter goedkeuring aangeboden aan de accountant en Belastingdienst. Erfpachtovereenkomsten, overeenkomsten met leveranciers enzovoorts dienen te worden overgedragen aan het havenbedrijf. Intern gericht bepalen met name de statuten, vastgestelde begroting, mogelijke aandeelhoudersovereenkomst, aandeelhoudersstrategie, de goedkeuring van Raad van Commissarissen en vaststelling door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders de grenzen, waarbinnen het bestuur kan en mag opereren.
17
Gemeente in positie
De verzelfstandiging van het havenbedrijf door de oprichting van de B.V. behelst in de praktijk de ontvlechting van taken, rollen en bevoegdheden. Het proces om tot de juiste verdeling van taken, rollen en bevoegdheden te komen en deze uitwerking te geven in alle procedures én in de praktijk, kost tijd. Bijvoorbeeld ten aanzien van de inrichting van de juiste besluitvormingsprocessen en het wennen aan de scheiding van rollen, zoals het sturen op afstand door de gemeente Texel en het leiden van een bedrijf met een publieke taak door de directie van de B.V. Het governance-regime ná de verzelfstandiging bij andere verzelfstandigde havens bestaat meestal uit een Algemene Vergadering van Aandeelhouders bestaande uit de qua portefeuille meest betrokken wethouders. De Raad van Commissarissen wordt veelal gevormd door externen met verschillende achtergronden, bijvoorbeeld een financieel expert, een ras bestuurder, een (voormalig)havendirecteur enzovoorts.
18
Tariefstructuur
Uit niets is gebleken dat de gefactureerde havengelden niet marktconform zijn. Ook om onrust bij de huidige gebruikers te voorkomen kan de gemeente Texel bijvoorbeeld het besluit nemen om jaarlijks een CPI-index te volgen. Hiermee wordt de angst voor torenhoge tarieven weggenomen en wordt bestaande gebruikers continuïteit geboden. Voor op- en overslag kan pas een strategie en tarieven worden bepaald, nadat er strategische keuzes (waar?) zijn gemaakt en onderhandelingen hebben plaatsgevonden (standpunt externe partijen). Tarieven fors verhogen geeft weerstand, bedreigt mogelijk de continuïteit van huidige gebruikers en levert zelden een doorslaggevende substantiële financiële bijdrage.
19
19
Publieke taken
Inzake het onderscheid tussen de exploitatie van het havenbedrijf zelf, en de uitgaven voor het algemeen belang (zoals wegen, parkeren, baggeren havenmond) kunnen beschikbare documenten van de verzelfstandiging van andere havens worden aangepast aan de door de gemeente Texel gewenste verdeling. Zie als voorbeeld https://lokaleregelgeving.overheid.nl/CVDR729085/ De laatste jaren gaan port-security en ondermijning een steeds grotere rol spelen in Waddenzeehavens.
20
Communicatie stakeholders
Groot voordeel van een verzelfstandigde haven is dat klanten, ondernemers, alle betrokkenen in en nabij de haven een heel duidelijk aanspreekpunt hebben. Informatievoorziening kan met name door persoonlijke gesprekken, door middel van de website, door middel van gerichte nieuwsbrieven en/of advertenties in lokale dagbladen plaatsvinden.
21
Synergie regionale havensamenwerking
Door gesprekken te voeren met de directies van de havens van Harlingen, Den Oever en Den Helder is een beeld ontstaan over de bereidheid tot samenwerking en het enthousiasme daarover. Onderstaand een puntsgewijze samenvatting van de gehouden gesprekken. Met de NIOZ haven wordt al op meerdere gebieden samengewerkt. Zaak is krachten te bundelen en nog meer win-win situaties te creëren.
PORT of HARLINGEN: •
praten kan altijd
•
beheer en onderhoud combineren, door inbrengen expertise PoH
•
samenwerking nautisch toezicht erg logisch
•
maken en onderhouden Haven Afval Plan (HAP). Doet PoH al voor binnenhaven Leeuwarden, kan ze ook doen iov Haven Oudeschild
•
personele unie voor Havenmeesters het onderzoeken waard
20
DEN OEVER: •
samenwerken graag
•
nautisch beheer, ondermijning en opleiding havenmeesters logische onderwerpen voor samenwerking
•
samenwerking tussen Den Helder, Den Oever en Oudeschild het meest logisch
•
gezamenlijke baggerconcessie kan kostenvoordeel opleveren
•
Haven Afval Plan vereist steeds mee expertise. Is lastig voor kleine havens
•
exploitatierekeningen vergelijken en ‘ best practices’ uitzoeken, zodat je ‘quick wins’ kunt realiseren.
•
afstemmen tarieven nuttig om onderlinge concurrentie en/of opbrengsterosie te voorkomen
DEN HELDER: •
staan open voor samenwerking
•
vinden samenwerken logisch in de driehoek Den Helder - Den Oever – Texel
•
centraal nautisch beheer 3 havens (Ary Rijke stuurt model Amsterdam) levert efficiëncy voordeel op
•
gezamenlijke baggerstrategie en – contract levert kostenvoordelen op
•
commerciële voordelen worden niet gezien
•
technisch: groot onderhoud combineren kan kostenvoordelen opleveren
•
samenwerken met NIOZ lijkt zinvol
Qua enthousiasme is samenwerking met Den Oever en Den Helder kansrijk en voor de hand liggend op het gebied van: • • • • • • •
nautisch beheer baggeren planning groot onderhoud ondermijning opleiding havenmeesters ‘best practices’ op kosten Haven Afval Plan
21
22
Vervolgstappen
Op basis van eerder uitgebrachte rapporten over de toekomst van de haven van Oudeschild en dit document wordt de gemeenteraad eigenlijk de vraag gesteld: wil de gemeente haar rol als meer passieve beheerder wijzigen in een meer actieve, professionele, klantgerichte rol, dus verzelfstandigen? Indien de gemeenteraad definitief kiest voor de verzelfstandiging van de haven van Oudeschild kunnen kwartiermakers en gemeente gezamenlijk daarna de verzelfstandiging formaliseren. Minimaal middels de begroting zal de gemeenteraad op de grote en belangrijke lijnen oordelen over de inrichting van de vennootschap. Kwartiermakers zijn beschikbaar om dit traject uit te voeren. Afhankelijk van de voortgang van besluitvorming wordt gestreefd naar de formele verzelfstandiging van de haven per 1 januari 2026. Het werken aan de toekomst van de haven van Oudeschild en het inrichten van de organisatie kan echter al beginnen na het besluit tot verzelfstandiging.
22
K
K
K K
K
N 2483
N 1971
K
2B
K
N 1970
K
8A
N 1825
K
6-6A
K
N 2648
N 2249
4-4A
N 2259
N 1823 10A
K
N 1826 22A
N 1821
N 1827
N 1977
N 3028
2A
7A
N 2248
16
N 2894
18
12 20
20D
K
14A
20C
K
N 1978
N 3081
10
K
N 2895
K K
14
N 3027
12A
K
N 1822
K
K
8
10
N 2748
28E 22 2
24A
N 2330
N 1824
18A
N 1259
K
N 3128 28D
N 3043 20A
28G 26
K
28C
28H
N 3126
N 3049
N 1979
Vliegwiel
N 1976
K
30
28B
28J
K
3
N 3129
K
Haven
24
N 3067
N 3127
K
N 1974 N 1975 N 1632
5
20-2
0B
9
28 Vliegwiel
28A
28K
28L
11
N 3080
N 3066
9A
5
K
5A
13
N 2038
K
N 2646
7
11A
15
Vliegwiel
13A
N 2650
N 2593
K
5B
N 2366
N 1613
N 2580
N 2364
N 2647
14
K
15A
N 2458
N 2592
N 2812 11A
N 2545
16-18
9
N 2811
N 2635 N 2649
15B
N 2701
N 2207
17
N 2594
N 2814
12-12B
11
N 2205
12
N 2546
N 2582 9F
N 2815
N 2699
N 2370
N 2265
N9E2266 N9D2264
N 2208
N 2299 N 2700
K
N 3075
N 2228 10
N 2777
K
9G
3B
9
9A-9C
10D
N 3195 10C
24A-
24D
N 2816 N 3196
N 3189
10E
N 2371
K
10BN 3194 10F N 3190
K
N 2460
5
10AN 3193
N 2229
N 3197
7D
7H
7C
7G
10A
7F 7E
Krukas
K
7I
K
7J
K
10G
N 3191
10N 3192
8
7W
7S
N 2346
24
7R
7A
Bakschuif
7T 7U
7V
K
N 3208 N 3206 8B
K
7B
N 2296
N 1828
K
N 3301
N 1637
K
Stoompoort
N 3300
K
K
7
N 3198
N 3116
3A-3A/1
N 3076
K
N 3207 8A
K
8A
N 2762
K
N 1640 271-271A
5-5A
1
U 43 N 2636
K
N 1199
N 2347
273
K
6
K
269 2
1
N 715
N 484 weg
N 1981
IJsdi jk
K
K
K
N 2920
K
Laagw aalder
4
K
Krukas
N 1635
K
K
Krukas
N 2388
K
K
Schilderw eg
3
K
4
K
269A
K
N 2927
K
4
N 2477
267A
K
N 2290
K
K
N 2289
K
3A
K
267
N 2497
5
N 1913
N 1619
K
K
K
N 1633
N 2478
N 2633
K
K
5B
K
8
N 1201
2
N 2496
N 1202
2A
1
3B
1
K
N 2285
K
N 3401
N 2391
265
265A 15B
K
K K
3D
K
N 2200
N 2389
N 2392
K
N 1818
N 2201
K
K
K
N 2638
N 2284 3C
N 2336
N 3353 7
N 2202 N 2337
N 2746
N 2287
Van Neckstraat
9
K
3A 26 326
N 2204
N 2349
N 2195
K
N 3148
N 1840
K
N 2197
K
261
K
-26 1A
N 3149
N 3062
N 1169 N 2498
N 3304
K
278A
K
N 1026
K
11
K
N 2203
N 3400
K
K
N 1027
K
K
251-253A
N 2345 N 2215
278
N 2218 19
N 2216 255
22
K
N 2987
K
N 2589
K
K
20
N 2344
1
N 392 N 1030
N 2220 Haven
N 2219
N 1032
23
276
weg
A
257-259
Schilder
N 1036
N 2590
N 1172 N 1270
21
N 391
276 7
N 1031
N 2060
N 390
N 2652
K
K
25
3
29
21A
K
27
N 3038
K
N 3305
N 3200
N 2986
N 3162
K
258
254
23
15A
262 5
N 2255 258A
N 2059 N 3163 15
N 1686 Vlamkast 6A
6
N 1035
260
K
N 1684
N 3261
N 1267
15
N 2256 Vlamka st
8
N 1687
14
K
N 3262
K
N 1685 14A
K
N 293
K
N 727 18
N 2653
K
K
15-41
N 1266
N 3277
K
N 728
K
56A
62
N 2757
N 2183
N 290
K
K
9
9A
16
K
58
N 289 N 2773
N 2775
N 2995 56
D 4763
K
N 2697
45
43
N 2996 54
K
N 288
N 2801
N 2654
N 2655 47
K
N 2353
D 4613 D 4425
N 2354
36A
D 4424
K
270
10A
12
10-
49
N 2493
N 2352
49
D 3410
K
N 2696
N 2525
50B
N 2355
K
N 2695
47
K
45
N 270
K
40A
N 2854
N 1085
N 1087 53-57
Laagwaalderweg
D 4208
K
N 1896 N 1088
N 2312
43
45
N 2494 47
50-
N 1089 43
D 4209
N 3276
N 2328 40
N 2693
41
N 1090
N 272
K
D 4210
36 38
D 4778
N 2692
N 2329
39
N 1698 22
D 4211
N 2524 N 1164
N 1163
39
6-6A
N 621 N 2411
K
N 1695 1BD 4529
N 3365
34 32
N 3366 N 3364
K
N 3367 35
N 1813
8
N 283
D 4456
N 1311
D 4777
37
12-12A
N 1321 D 4899 D 4764
24-26
33
N 1814
20-20A
D 4895
N 274 U 42 18
D 4532 D 4533 D 4894
K
1
D 4534
N 275
4
N 1696
D 4500
D 4786
29
D 4531 D 4896
O 222
27
N 1114
D 4501 2 traat
2
D 4788
25A
D 2270
Barentszs
3
D 4704
D 2271
25
C
8-8
D 4612
4
Heemskercks
traat
D 4784
31
D 4414
53
D 4594 D 4785 52
D 3324 D 4595
D 4671
19-19A
23
51
D 4787
50 13-15
D 4789 17
3
31-33 1
9
2
D 4315
D 4415 5
D 4790
andeu Comm
5-5A
23B
gel rssin
D 3326
D 4316
D 3738
8
D 4596
K
6
D 3737 2A
6
7
D 4542
Jan
D 4639 Corn
elisz Rijps
traa
D 2711
4 t
D 4226
D 4843
D 2842
1A
D 2841
D 4670
D 4536 4
49
15
6-6B
D 4548 8
D 3459
D 4543
D 4611 29
13
D 4792 9
45
D 4546
D 4824
D 2460
25
D 4681
D 3996 1
2
D 3412
D 4229 D 4883 3
D 4845
D 4797 11
D 4544
D 4538
8
48
K K
D 4791
D 4547
D 4537
6
D 4365
27
D 4793 9
D 4539
D 4861
1
10
7
D 4860
47
5
D 4794 5
D 2820
D 4230
10
D 4540
D 4825
D 4795
D 4417
D 4541
7
46
D 4545
D 4231 11
Haven
D 4232
D 4796
12
D 4476 D 4884
12
D 4479 D 4847 D 4416
39
D 4233
U 35
23
14
D 4859 40
21
D 4481
42
13
K
41
D 4478
D 4164
K
16
43
15
Loodssingel
44
D 4597
D 4285 17
D 4804 D 4598
18
D 4678
D 4477
D 4893
K
19
D 4599 13
D 4679
D 4600 D 4235
D 4805
D 4482
15
D 4104
20
1
D 4153 13
11
3
5
14
K
1A
D 4105 D 4717
D 2957
D 4236
D 4427 1
K
10
D 4558
D 2170 B
D 4237 1A-1
D 4673
D 4422
D 4418
D 4762
K
D 4674
17
D 4675
22
K
D 4846 D 4676
33
D 4429
D 4180 D 4885
D 4672 D 3638
24
34
D 3230
35
12
D 4665
36
4
D 4921
11
37
D 4664 2A
19
38
D 3059 12A
D 3061
26
1
D 4238
Gemeente Texel
D 4175 D 3754 6
D 3062
D 4922
3
24-
40
D 4464
K
K
2 14-3
D 4819
D 4239
32
21
28
K
D 3817
4
K
D 4166 D 3816
5
D 4615
K K
D 4332
6
D 4644
D 4818
31
D 4526
D 4645
7
33
32
KK
23A
D 4772
D 4588 D 4648 35
traa
at
mans
stra
t
Witt
D 4620
Overzicht haven Oudeschild
D 4466 D 4589 D 4555
16
De
D 3649
23
30
45A
K
14
Bolw erk
D 4771 D 4492
D 4646
D 4495
D 4527
De
25
D 4719
Hout
D 4643
18
D 4451 D 4616
Gewijzigd:
D 4264
37
42
44
27
D 4647
D 4428
D 4184 22
30
9
D 4494 46
36
24
12
D 4341 D 4873
D 4737 35D
D 4471 29 29
10 41
35C4738 D 35E
D 4711
D 4736
D 4739 35B 31
D 4693
D 4497
D 4712
29
D 4742
D 4344 D 4343
35F
D 4603
D 4735
D 4740 35A
12
D 4470
.txl
D 3819
D 4496
D 4450
D 4872
D 4799
48
D 4692
D 4617
10
D 4871
39
D 4767
27
D 4472
K
34
8
20
D 4452
D 4469 D 4491
D 3082
38
33
D 4734 35G D 4874
D 4741
D 4841
35H D 4733
31
D 4750
D 4618
D 4449
D 3069 13
D 4732 35I D 4749
D 4743 35JD 4731
D 3818
K K
D 4345 D 3070
28
35
D 4730 35K 50
D 4842 35
D 4448
35L D 4729
37
6
D 4744
D 3071
15
D 4775 27
47
D 4776
16
4
D 4707
D 3072
37
D 4447
4
28
D 3231
52
17
D 4773
D 3073 39
D 4468
Witt
43
De
stra at
D 4937
d.d. 02-06-2025 Schaal:
Gez.
d.d.
Dir.
d.d.
D 4368
41
D 4745
Get. RG D 4577
2
39
D 4706
K
33
40
8
26
D 4490
14
D 4751
D 4760 18
Loo
zstr
41
ents
45
l
inge
aat
dss
25
D 3322
D 4850
Bar
D 3232
D 4609
D 4109
D 4637
6
23
19
43
D 4969
D 4567
D 3074
D 4851
21
D 4408 D 4387
D 3076
8
D 4638 D 4774
D 3075
K
42
19
20
45
1:2000
Formaat:
Aantal bladen: Blad: Afdeling: Bureau:
Tekeningnr.
(Concept / Voorgenomen)
Raadsbesluit Zaaknummer
3454114
Verzelfstandiging Haven Oudeschild Doelenboom Programma 2 Goede bereikbaarheid 2.4 Economische havens en waterwegen De raad van de gemeente Texel: gelezen het advies van burgemeester en wethouders; gehoord de raadscommissie; Overwegende - Het advies van de Werkgroep Ontwikkeling Haven Oudeschild.
Besluit 1. Kennis te nemen van het advies van de kwartiermaker; 2. In te stemmen met voorgestelde verzelfstandiging van de haven van Oudeschild tot het oprichten van een BV conform de uitgangspunten op pagina 10 van het bijgaande advies; 3. Voor de uitwerking tot het oprichten van de BV: a. Het restant van het budget voor de kwartiermaker te benutten, b. € 90.000,= op te nemen in de ontwerp-programmabegroting 2026; 4. Als ontwerp aandeelhoudersstrategie voor de op te richten BV mee te geven: a. Het realiseren van een economisch levensvatbare mix aan werkhaven en recreatiehaven, b. Toewerken naar een substantiële verlaging van de gemeentelijke bijdrage, c. Verduurzamen van de haven, d. Kansen van regionale samenwerking benutten; 5. De begroting van de haven voor het jaar 2026 in de huidige vorm te handhaven; Vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 09-07-2025, De griffier,
De voorzitter,
Bijlagen 1. 2.
Advies kwartiermaker Luchtfoto met kadastrale grenzen Haven Oudeschild
Raadscommissie Dossiernummer Extern Zaak ID Vertrouwelijk Vergaderdatum Agendapunt Titel Organisatieonderdeel Portefeuillehouder Aanleiding
2325 3573962 Nee 25 juni 2025 6 Bespreken kaders nieuwe huisvestingsverordening Beleid & Vergunningen R. van de Belt
Bijlagen Bestuurlijk advies NIEUW Bijlage 1. Huisvestingsverordening Evaluatie en Advies (Verduidelijking zzp nav technische vraag) OUD Bijlage 1. Huisvestingsverordening Evaluatie en Advies concept-raadbesluit - 3573962 - Advies huisvestingsverordening Geagendeerd
Vergaderdatum
Raadscommissie
25 juni 2025
Raadsvergadering
9 juli 2025
Advies Zaaknummer
3573962 1
Advies huisvestingsverordening Programma 8 Goed wonen 8.3 Wonen en bouwen Advies Voorgesteld wordt te besluiten: 1. Als concept kaders voor de nieuwe ‘Huisvestingsverordening Texel 2025’ vast te stellen: a. de schaarse woningen beschikbaar te houden voor maatschappelijk of economisch gebonden Texelaars b. de huidige regeling in de huisvestingsverordening voor toeristische verhuur van woonruimte nu niet aan te passen c. de huidige regeling voor maatschappelijke binding niet te wijzigen, behalve besluitpunt d. d. in de huidige regeling voor terugkeerders de voorwaarde te schrappen dat: ‘iemand in verband met studie of opleiding zich heeft laten uitschrijven bij de gemeente Texel’ e. bij afgiften van de huisvestingvergunning bijhouden waarom de huisvestingvergunning is verleend f. een regeling toe te voegen waarbij ook ZZP’ers onder de economische binding vallen en de minimale arbeidsomvang op 24 uur per week te stellen g. de regels voor minimumomvang voor loondienst gelijk te stellen aan de regels voor zzp zijnde 24 uur werk per week (in plaats van minimaal bijstandsniveau) h. een urgentieregeling op te nemen voor het geven van voorrang (op een sociale huurwoning) aan de huisvesting van uitvoerende personen met essentiële beroepen: onderwijs, politie en zorg i.
bij toepassing van de urgentieregeling te toetsen op inkomen (sociale huurgrens) en maximaal 5 woningen per jaar toe te wijzen. j. de (aankomende) verplichte urgentiecategorieën uit de Wet Versterking regie volkshuisvesting niet in de Texels huisvestingsverordening te regelen maar die op te nemen in een nog op te stellen regionale urgentieverordening k. de prijsgrens voor huurwoningen te koppelen aan het puntensysteem van de ‘Wet betaalbare huur’ voor berekening van de maximale huur en hierbij te kiezen voor een grens van middenhuur tot 187 punten. In 2025 betekent dit een huurprijs van €1.182,82 l. de koopprijsgrens te koppelen aan de WOZ-waarde en hierbij te kiezen voor een grens van €600.000,-- voor heel Texel. Hiermee valt 75% van de woningvoorraad onder het vergunningsstelstel. m. de koopprijsgrens jaarlijks te indexeren zodat de beschermingsgraad 75% van de woningvoorraad blijft 2.
de gemeenteraad voor te stellen de kaders voor de nieuwe ‘Huisvestingsverordening Texel 2025’ vast te stellen.
Toelichting De huisvestingsverordening loopt tot 25 februari 2026. Daarom is het belangrijk om op tijd te starten met het opstellen van een nieuwe huisvestingsverordening. Het doel van dit besluit is om, voor het opstellen van de nieuwe huisvestingverordening, zo concreet mogelijke kaders mee te krijgen voor de nieuwe huisvestingverordening, zodat die in een kan worden vastgesteld.
Bijlagen 1.
Bijlage bij Huisvestingverordening Texel: evaluatie en advies
Consequenties Financieel
Personeel/Organisatie Juridisch Beleid
Inkoop/Aanbesteding Deregulering Majeure risico’s Beheer
Belanghebbenden Structuurvisie
Advies huisvestingsverordening Samenvatting Vanwege de leefbaarheid op het eiland is het noodzakelijk om voldoende woningen te hebben voor mensen die vanwege werk of hun sociale netwerk op het eiland moeten wonen. De huisvestingverordening draagt daaraan bij door te regelen dat de betaalbare woningen in eerste instantie beschikbaar zijn voor mensen met een maatschappelijke of economische binding. De huidige huisvestingsverordening is geldig tot 25 februari 2026. Om inwoners met binding voorrang te blijven geven wordt een nieuwe huisvestingsverordening opgesteld. Vooraf aan het opstellen worden in dit advies de keuzes gemaakt over de gewenste wijzigen en aanpassingen van huisvestingverordening.
Advies huisvestingsverordening Argumenten tot advies De huisvesting verordening draagt op Texel bij aan de leefbaarheid op het eiland door te regelen dat de betaalbare woningen in eerste instantie beschikbaar zijn voor mensen met een maatschappelijke en/of economische binding. Wonen en werken is op het eiland sterk aan elkaar gekoppeld. Het is voor het eiland dus noodzakelijk om voldoende woningen te hebben voor mensen die vanwege werk en/of hun sociale netwerk op het eiland moeten wonen. Dit wordt in de wetgeving (Huisvestingswet 2014) ook onderschreven. De Waddeneilanden hebben een uitzonderingspositie en mogen boven op de algemene regels aanvullend regels stellen om middeldure koop-, en huurwoningen lokaal toe te wijzen. Er is een schaarste van betaalbare woningen op het eiland. Er wordt gewerkt om dat op te lossen door veel woningen bij te bouwen. In de woonvisie (december 2024) is een woningbouwprogramma van 750 woningen opgenomen om de schaarste terug te dringen. Voorwaarde hierbij is voortzetting van bescherming van de woningmarkt met een huisvestingsvergunning. De vraagdruk blijft hoog. Als er geen huisvestingsverordening is dan is dat ‘dweilen met de kraan open’. Dit zou leiden tot verdringing.
Woonbehoefteonderzoek als startpunt voor het opstellen van de nieuwe huisvestingsverordening In het woonbehoefteonderzoek Texel (april 2024) wordt een uitgebreid beeld geschetst van de stand van zaken van de woningmarkt op Texel. Hierin is alle informatie rondom demografie, verhuisbewegingen, de woningvoorraad, marktdrukcijfers en woningbehoefte terug te vinden. Ook voerden we in dit woonbehoefteonderzoek een QuickScan evaluatie uit van de werking van de huidige huisvestingsverordening. Vanuit de QuickScan volgen vijf adviezen voor de aanpassing van de nieuwe huisvestingsverordening. Deze adviezen namen we op in de nieuwe woonvisie Texel (december 2024). In de evaluatie en advies voor aanpassing van de huisvestingsverordening is gekeken naar de actuele stand van zaken met betrekking tot schaarste aan betaalbare woningen. Schaarste is de voorwaarde waaronder we een huisvestingvergunning mogen instellen. De verbeterpunten voor de nieuwe huisvestingsverordening uit de woonvisie zijn uitgewerkt tot besluitpunten.
Besluitpunten De beslispunten zijn hieronder kort toegelicht, een uitgebreide onderbouwing is in de bijlage uitgeschreven. a. de schaarse woningen beschikbaar te houden voor maatschappelijk of economisch gebonden Texelaars We constateren dat er nog sprake is van schaarste aan betaalbare woningen. Handhaven van de bescherming van de woningmarkt is noodzakelijk om verdringing te voorkomen. b. de huidige regeling in de huisvestingsverordening voor toeristische verhuur van woonruimte nu niet aan te passen Het inhoudelijk aanpassen van de regels met betrekking tot het reguleren van toeristische verhuur van reguliere woonruimte wordt in een apart project de ‘meldplicht/ nachtregistratie’ dat voortkomt uit de Uitvoeringsagenda 2024-2027 uit het Toeristisch Toekomstplan Texel verder uitgewerkt. c. de huidige regeling voor maatschappelijke binding niet te wijzigen, behalve besluitpunt d. We zien geen aanleiding voor aanpassing van de huidige regels. Gezien de landelijke ontwikkeling met betrekking tot vergunningsvrij bouwen van familiewoningen willen we die verruiming vanuit die nieuwe wetgeving eerst afwachten voordat we eventueel zelf aanpassingen maken. d.
in de huidige regeling voor terugkeerders de voorwaarde te schrappen dat: ‘iemand in verband met studie of opleiding zich heeft laten uitschrijven bij de gemeente Texel’ De maatschappelijk binding is op het moment van uitschrijven aanwezig, de reden waarvoor men naar de vast wal gaat is daarom niet relevant. e. bij afgiften van de huisvestingvergunning bijhouden waarom de huisvestingvergunning is verleend Door te registreren op welke basis de binding door instromers is aangevraagd krijgen we beter zicht op het effect van de werking van maatschappelijke en de soorten economische binding. f. een regeling toe te voegen waarbij ook ZZP’ers onder de economische binding vallen en de minimale arbeidsomvang op 24 uur per week te stellen Door ook nieuwe Texelaars die als ZZP ér op het eiland komen werken een huisvestingsvergunning te verlenen kan dat een extra bijdragen leveren aan het invullen van de gaten in de arbeidsmarkt die ontstaan door de grote vergrijzing op het eiland. g. de regels voor minimum omvang voor loondienst gelijk te stellen aan de regels voor zzp zijnde 24 uur werk per week (in plaats van minimaal bijstandsniveau) Door de regels tussen loondienst en ZZP’ers gelijk te trekken wordt het beter uitvoerbaar. Met het ‘24 uur criterium’ wordt een bijstandsniveau gehaald en wordt een substantiële bijdrage aan de arbeidsmarkt geleverd. h.
een urgentieregeling op te nemen voor het geven van voorrang (op een sociale huurwoning) aan de huisvesting van uitvoerend personen met essentiële beroepen: onderwijs, politie en zorg
Deze beroepsgroepen zijn essentieel voor de Texelse maatschappij. Voor deze beroepsgroepen is een binding met het eiland en de bewoners en/ of beschikbaarheid een belangrijk onderdeel van de functie. i. bij toepassing van de urgentieregeling te toetsen op inkomen (sociale huurgrens) en maximaal 5 woningen per jaar toe te wijzen. De urgentieregeling is alleen van toepassing voor medewerkers met een passend inkomen voor sociale huurwoningen. Voor medewerkers die meer verdienen zijn er alternatieven, urgentie mag niet leiden tot verdringing. j. de (aankomende) verplichte urgentie categorieën uit de Wet Versterking regie volkshuisvesting niet in deze de Texels huisvestingsverordening te regelen maar die op te nemen in een nog op te stellen regionale urgentieverordening De wet regie versterking volkshuisvesting wordt apart uitgewerkt in een regionale urgentieverordening, inclusief de toewijzing. Deze verordening kan naast de lokale huisvestingverordening bestaan. Dit heeft de voorkeur omdat het flexibeler en duidelijker is. k. de prijsgrens voor huurwoningen te koppelen aan het puntensysteem van de ‘Wet betaalbare huur’ voor berekening van de maximale huur en hierbij te kiezen voor een grens van middenhuur tot 187 punten.
In 2025 betekent dit een huurprijs van €1.182,82 Door de koppeling worden de woningenprijzen beoordeeld op basis van de puntentelling en het bedrag automatisch jaarlijks geïndexeerd. l. de koopprijsgrens te koppelen aan de WOZ waarde en hierbij te kiezen voor een grens van €600.000,-- voor heel Texel. Hiermee valt 75% van de woningvoorraad onder het vergunningsstelstel. Koppeling van de koopprijsgrens aan de WOZ dempen we het prijsopdrijvend effect. Met een koopprijsgrens van €600.000,-- beschermen we 75% van de woningen op het eiland m. de koopprijsgrens jaarlijks te indexeren zodat de beschermingsgraad 75% van de woningvoorraad blijft Door de jaarlijks indexatie van de WOZ blijft 75% van de woningmarkt beschermd.
Alternatieven De wijze waarop de besluitpunten zijn opgesteld maakt het mogelijk om per punt een alternatief besluit nemen.
Consequenties van het advies Juridische consequenties: Dit advies heeft geen juridische consequenties. Financiële consequenties: Vooralsnog zijn er geen financiële consequenties. Als na vernieuwing en aanpassing van de huisvestingsverordening blijkt dat de behandeling van de aanvragen voor een huisvestingsvergunning meer tijd kost zal er een apart voorstel komen om de leges voor het afgeven van huisvestingsvergunning aan te passen.
Consequenties vervolg proces: Na het vaststellen van deze besluitpunten (1a tot en met 1m) worden deze opgenomen in een nieuwe concept huisvestingsverordening. De conceptverordening zal ter vaststelling aan het college worden aangeboden en daarna, volgens de wettelijk verplichte consultatieronde, voorgelegd aan de Bewonersvereniging, Woningbouwcorporatie, Regio Gemeenten en de Provincie Noord-Holland. Na de consultatieronde wordt de definitieve huisvestingsverordening opgesteld en eind 2025 ter vaststelling aan de raad voorgelegd. Risico’s met betrekking tot het vervolgproces: Bij de totstandkoming van de huisvestingverordening geldt verplichte consultatie. Als tijdens de vaststelling van de nieuwe huisvestingverordening wijzingen komen die de inhoud van de verordening wezenlijk anders maken moet de consulatie opnieuw. Het risico is dat bij een tweede consultatieronde de nieuwe verordening niet gereed is voordat de huidige afloopt (einddatum 25 februari 2026). Om dit risico te voorkomen is het belangrijk om vooraf aan het opstellen van de huisvestingverordening duidelijkheid te krijgen over de kaders voor de wijzigen en aanpassingen.
Relevante wet- en regelgeving of jurisprudentie In Europese en landelijke wetgeving is het uitgangspunt dat iedereen die wettig in Nederland verblijft het recht heeft om zich vrijelijk te verplaatsen en er vrijelijk zijn verblijfplaats te kiezen. Het doel van de huisvestingswet 2014 is een evenwichtige en rechtvaardige verdeling van woonruimte. Op basis van de Huisvestingswet (artikel 2) mag de gemeente een huisvestingsverordening opstellen waarin regels voor vestiging worden opgenomen (met onder andere een huisvestingsvergunning als instrument). De gemeenteraad maakt van zijn bevoegdheden op grond van deze wet slechts gebruik als dat ‘noodzakelijk en geschikt is voor het bestrijden van onevenwichtige en onrechtvaardige effecten van schaarste aan woonruimte’. Kortom een inbreuk op de vrijheid van vestiging mag alleen als schaarste aan betaalbare woonruimte leidt tot onrechtvaardige effecten op Texel. Daarom is het van belang om de ruimte in de wet- en regelgeving zorgvuldig in te zetten. Het is dus niet mogelijk om alle woningen onder de huisvestingsvergunning te laten vallen of een langere periode van vruchteloze aanbiedingen te regelen.
Voorgeschiedenis Gemeente Texel voerde in 2019 opnieuw de huisvestingsverordening in met daarin een huisvestingsvergunning. Hiermee beschermen we koopwoningen met een koopprijs tot € 600.000 en middeldure huurwoningen met een huurprijs tot € 1250 voor mensen met een maatschappelijke en/of economische binding met Texel. In 2022 werd er bijkomend een registratieplicht ingevoerd voor het toeristisch verhuren van reguliere woonruimten. De huisvestingsverordening had een geldigheid tot 25 februari 2025. Om inwoners met binding voorrang te blijven geven, is de huidige huisvestingsverordening ongewijzigd opnieuw vastgesteld en is geldig tot 25 februari 2026.
Vanuit de Wet Versterking regie volkshuisvesting is de gemeente verplicht om een regionaal afgestemde urgentieregeling te hebben voor bepaalde doelgroepen. Deze wet ligt momenteel voor bij de Tweede Kamer. Als de wet wordt aangenomen, moeten gemeenten binnen twee jaar een urgentieverordening hebben vastgesteld. De regionale urgentieverordening zal, los van de Texelse huisvestingverordening, naar verwachting medio 2026 ter besluitvorming aan de gemeenteraad worden voorgelegd.
(Concept / Voorgenomen)
Raadsbesluit Zaaknummer
3573962
Advies huisvestingsverordening Doelenboom Programma 8 Goed wonen 8.3 Wonen en bouwen De raad van de gemeente Texel: gelezen het advies van burgemeester en wethouders; gehoord de raadscommissie; Gelet op • Het woonbehoefteonderzoek 2023 en de Woonvisie 2024 • De schaarste en de druk op de woningmarkt op Texel • De mogelijkheden in de huisvestingswet • De uitkomst van de evaluatie van actuele stand van zaken op de woningmarkt en de verdiepende evaluatie van de huisvestingsverordening Overwegende • • • • • • • •
Dat er in Europa recht op vrije vestiging geldt Dat het voor Texelaars met een binding van belang is om op het eiland te kunnen wonen Dat er gezien de eilandpositie geen alternatieve woningmarkt is Dat het daarom belangrijk is de schaarse woningen op Texel voor deze doelgroep beschikbaar te houden Dat het daarom noodzakelijk is een huisvestingsverordening te hebben met daarin een huisvestingsvergunningsstelsel Dat de huidige huisvestingsverordening afloopt op 25 feb 2026 Dat een nieuwe huisvestingsverordening in voorbereiding is Dat het wenselijk is om voorafgaand aan het opstellen van de huisvestingsverordening duidelijkheid te hebben over de aanpassingen die moeten worden doorgevoerd in de nieuwe huisvestingsverordening
Besluit Voorgesteld wordt te besluiten: Als kaders voor de nieuwe ‘Huisvestingsverordening Texel 2025’ vast te stellen: a. de schaarse woningen beschikbaar te houden voor maatschappelijk of economisch gebonden Texelaars
Raadsbesluit van : Opstellen Huisvestingsverordening
b.
de huidige regeling in de huisvestingsverordening voor toeristische verhuur van woonruimte nu niet aan te passen c. de huidige regeling voor maatschappelijke binding niet te wijzigen, behalve besluitpunt d. d. in de huidige regeling voor terugkeerders de voorwaarde te schrappen dat: ‘iemand in verband met studie of opleiding zich heeft laten uitschrijven bij de gemeente Texel’ e. bij afgiften van de huisvestingvergunning bijhouden waarom de huisvestingvergunning is verleend f. een regeling toe te voegen waarbij ook ZZP’ers onder de economische binding vallen en de minimale arbeidsomvang op 24 uur per week te stellen g. de regels voor minimum omvang voor loondienst gelijk te stellen aan de regels voor zzp zijnde 24 uur werk per week (in plaats van minimaal bijstandsniveau) h. een urgentieregeling op te nemen voor het geven van voorrang (op een sociale huurwoning) aan de huisvesting van uitvoerend personen met essentiële beroepen: onderwijs, politie en zorg i. bij toepassing van de urgentieregeling te toetsen op inkomen (sociale huurgrens) en maximaal 5 woningen per jaar toe te wijzen. j. de (aankomende) verplichte urgentie categorieën uit de Wet Versterking regie volkshuisvesting niet in de Texels huisvestingsverordening te regelen maar die op te nemen in een nog op te stellen regionale urgentieverordening k.
de prijsgrens voor huurwoningen te koppelen aan het puntensysteem van de ‘Wet betaalbare huur’ voor berekening van de maximale huur en hierbij te kiezen voor een grens van middenhuur tot 187 punten. In 2025 betekent dit een huurprijs van €1.182,82 l. de koopprijsgrens te koppelen aan de WOZ waarde en hierbij te kiezen voor een grens van €600.000,-- voor heel Texel. Hiermee valt 75% van de woningvoorraad onder het vergunningsstelstel. m. de koopprijsgrens jaarlijks te indexeren zodat de beschermingsgraad 75% van de woningvoorraad blijft
Vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 09-07-2025, De griffier,
De voorzitter,
Bijlagen 1. Bijlage bij Huisvestingverordening Texel: evaluatie en advies
HUISVESTINGSVERORDENING TEXEL EVALUATIE EN ADVIES
in opdracht van Gemeente Texel
INHOUDSOPGAVE SAMENVATTING EN ADVIEZEN
3
1 INLEIDING
5
2 DE HUISVESTINGSVERORDENING
8
3 BESCHIKBARE INSTRUMENTEN
12
4 BINDINGSEISEN
15
5 URGENTIEVERORDENING
26
6 PRIJSGRENS EN WERKINGSGEBIED
29
7 REGISTREREN EN INDEXEREN
39
BIJLAGE
42
EVALUATIE EN ADVIES HUISVESTINGSVERORDENING | 15 MEI 2025 | 2
SAMENVATTING EN ADVIEZEN
SAMENVATTING Adviezen voor de huisvestingsverordening
verband met studie of opleiding zich heeft laten
op inkomen (sociale huurgrens) en maximaal 5
Op deze pagina zijn alle adviezen uit dit rapport per
uitschrijven bij de gemeente Texel’
woningen per jaar toe te wijzen.
hoofdstuk opgesomd.
•
de (aankomende) verplichte urgentie categorieën uit de Wet Versterking regie volkshuisvesting niet
verleend
in deze de Texels huisvestingsverordening te
een regeling toe te voegen waarbij ook ZZP’ers
regelen maar die op te nemen in een nog op te
voor maatschappelijk of economisch gebonden
onder de economische binding vallen en de
stellen regionale urgentieverordening
texelaars
minimale arbeidsomvang op 24 uur per week te
de schaarse woningen beschikbaar te houden
Hoofdstuk III: •
•
bijhouden waarom de huisvestingvergunning is Hoofdstuk II: •
bij afgiften van de huisvestingvergunning
•
•
stellen
Hoofdstuk VI:
de regels voor minimum omvang voor loondienst
•
de prijsgrens voor huurwoningen te koppelen
de huidige regeling in de huisvestingsverordening
gelijk te stellen aan de regels voor zzp zijnde 24
aan het puntensysteem van de ‘Wet betaalbare
voor toeristische verhuur van woonruimte nu niet
uur werk per week (in plaats van minimaal
huur’ voor berekening van de maximale huur en
aan te passen
bijstandsniveau)
hierbij te kiezen voor een grens van middenhuur tot 187 punten. In 2025 betekent dit
Hoofdstuk IV: •
•
de huidige regeling voor maatschappelijke
Hoofdstuk V: •
een urgentieregeling op te nemen voor het
een huurprijs tot €1.184,82 •
de koopprijsgrens te koppelen aan de WOZ
binding niet te wijzigen, behalve het volgende
geven van voorrang (op een sociale huurwoning)
waarde en hierbij te kiezen voor een grens van
punt
aan de huisvesting van uitvoerend personen met
€600.000,-- voor heel Texel. Hiermee valt 75%
in de huidige regeling voor terugkeerders de
essentiële beroepen: onderwijs, politie en zorg
van de woningvoorraad onder het
bij toepassing van de urgentieregeling te toetsen
vergunningsstelstel.
voorwaarde te schrappen dat: ‘iemand in
•
EVALUATIE EN ADVIES HUISVESTINGSVERORDENING | 15 MEI 2025 | 4
INLEIDING
AANLEIDING EN WERKWIJZE Terugblik: Huisvestingsverordening Texel
Een nieuwe huisvestingsverordening
woningvoorraad, marktdrukcijfers en woningbehoefte
Op aanbeveling van een evaluatie (Stec Groep) besloot
De huidige verlenging van de huisvestingsverordening
terug te vinden. Ook voerden we in dit
Texel om in 2019 opnieuw een huisvestingsverordening
geeft ruimte om de aanbevelingen vanuit de woonvisie
woonbehoefteonderzoek een QuickScan evaluatie uit
in te stellen met daarin een huisvestingsvergunning.
(dec 2024) en landelijke ontwikkelingen n.a.v. de
over de werking van de huidige
Deze huisvestingsverordening heeft de citeertitel
regionaal afgestemde woonzorgvisie te integreren.
huisvestingsverordening. Deze cijfers fungeren als
'Huisvestingsverordening 2020 gemeente Texel' en
Tegelijkertijd blijven woningen beschermd voor
basis en onderlegger voor de richting van de
wordt in dit stuk aangeduid als HV 2020. Door
mensen met een binding aan Texel.
huisvestingsverordening.
Texelaars moeilijker om aan een woning te komen. Om
Daarbij is het goed om te beseffen dat een
Het woonbehoefteonderzoek laat zien dat de druk op
verdringing tegen te gaan werden woningen met
huisvestingsverordening geen panacee is voor de
de woningmarkt op Texel groot is waardoor
voorrang toegewezen aan inwoners met een
beschikbaarheid van betaalbare woningen, maar
huizenprijzen toenamen met schaarste aan betaalbare
maatschappelijke en/of economische binding met
onderdeel van het systeem van de woningmarkt.
woningen als gevolg. Bijkomend zorgt de sterke
toenemende druk op de woningmarkt werd het voor
Texel. De huisvestingsvergunning werd ingesteld voor
vergrijzing op Texel dat het lastiger wordt om de
huurwoningen met een huurprijs tot € 1.250 per
Woonbehoefteonderzoek als startpunt
arbeidsmarkt in te vullen. Instroom van buiten het
maand en koopwoningen met een vraagprijs tot €
De evaluatie van de huisvestingsverordening is in
eiland is nodig om de lokale economie draaiende te
600.000. In 2023 is er een registratieplicht voor
meerdere stappen uitgevoerd. In het
houden. Om voor voldoende woningen te zorgen is het
toeristische verhuur van woonruimte opgenomen in de
woonbehoefteonderzoek Texel (2024) wordt een
nodig om 750 woningen te bouwen tot 2034.
huisvestingsverordening. Deze huisvestingsverordening
uitgebreid beeld geschetst van de stand van zaken van
Voorwaarde van dit aantal is dat betaalbare woningen
liep af op 25 februari 2025 en is ongewijzigd met een
de woningmarkt op Texel. Hierin is alle informatie
met de huisvestingsvergunning worden beschermd aan
jaar verlengd.
rondom demografie, verhuisbewegingen, de
mensen met een binding met het eiland.
INLEIDING
EVALUATIE EN ADVIES HUISVESTINGSVERORDENING | 15 MEI 2025 | 6
AANLEIDING EN WERKWIJZE Opdracht vanuit de woonvisie
de woonvisie zijn we overgegaan tot een verdiepende
Ook voerden we gesprekken:
Naar aanleiding van de QuickScan evaluatie kwamen
evaluatie om zo tot adviezen te komen voor de nieuwe
Kennisdeling Waddeneilanden
we in de woonvisie tot aanbevelingen voor aanpassing
huisvestingsverordening. De resultaten hiervan zijn
Woontij
van de huisvestingsverordening. Concreet zijn
opgenomen in deze notitie. Voor de evaluatie maakten
Interne betrokken ambtenaren
onderstaande punten opgenomen om verder uit te
we gebruik van bestaande bronnen, data en voerden
werken in de nieuwe huisvestingsverordening:
we gesprekken met betrokkenen.
We houden de eisen voor terugkeerders onder de
loep We kijken welke zzp-beroepen we opnemen
Woonbehoefteonderzoek Texel 2023
We onderzoeken welke essentiële beroepen we
Woonvisie Texel 2024
Schaarste-onderbouwing huisvestingsverordening Texel 2025
We koppelen de huurprijs aan het puntensysteem 'Wet betaalbare huur’
Op basis van korte opsommingen worden in alle Achterliggende documenten:
willen opnemen
We koppelen de koopprijsgrens aan de WOZwaarde
Methode: verdiepende evaluatie Met het woonbehoefteonderzoek en de QuickScan evaluatie als startpunt en een concrete opdracht vanuit
INLEIDING
Leeswijzer
Voor de cijfermatige analyse maakten we gebruik van:
WOZ-gegevens (peildatum 1-1-2024)
Basis Administratie Gemeente (BAG)
Drukcijfers koopmarkt NVM
Drukcijfers sociale huur Woontij
Interne gegevens over vruchteloze aanbiedingen
Kenmerken aanvragen bindingseisen
hoofdstukken de conclusies uit de analyse verwerkt in een advies per onderdeel. In deze notitie nemen we de uitgangspunten op voor de nieuwe huisvestingsverordening. We behandelen thematisch de verschillende keuzes die in een huisvestingsverordening gemaakt moeten worden. Per onderdeel komen we met een toelichting, bespreken we verschillende mogelijkheden, de voor- en nadelen en komen we tot slot met een aanbeveling.
EVALUATIE EN ADVIES HUISVESTINGSVERORDENING | 15 MEI 2025 | 7
DE HUISVESTINGSVERORDENING
DE HUISVESTINGSVERORDENING - GRONDSLAG Het recht van vrije vesting
De Huisvestingswet als grondslag
Uitzonderingspositie voor de Waddeneilanden
Artikel 49 van het Verdrag betreffende de werking van
De Huisvestingswet biedt gemeenten een
De Huisvestingswet 2014 kent op het gebied van
de Europese Unie (VWEU) verankert het recht van
instrumentarium om in te grijpen in de
woonruimteverdeling een uitzonderingspositie voor de
zelfstandigen en ondernemingen om zich in een andere
woonruimteverdeling en de samenstelling van de
Waddeneilanden. Hierdoor is het voor Texel mogelijk
lidstaat te vestigen. Dit recht van vrije vestiging is ook
woonruimtevoorraad. Het doel van de Huisvestingswet
om ook voor bestaande koopwoningen te regelen dat
het uitgangspunt en opgenomen in de Huisvestingswet
2014 is een evenwichtige en rechtvaardige verdeling
deze alleen bewoond mogen worden met een
2014. Hierin staat dat iedereen die wettig in Nederland
van woonruimte. De gemeenteraad maakt slechts
huisvestingsvergunning. Zo kunnen de Waddeneilanden
verblijft het recht heeft om zich vrijelijk te verplaatsen
gebruik van deze bevoegdheid als dat noodzakelijk en
bestaande koopwoningen lokaal toewijzen aan mensen
en er vrijelijk zijn verblijfplaats kan kiezen.
geschikt is voor het bestrijden van onevenwichtige en
met een binding met het eiland.
onrechtvaardige effecten van schaarste aan De op Texel geldende HV 2020 grijpt in op het
woonruimte en zij niet op korte termijn schaarste
Deze uitzonderingspositie is gerechtvaardigd omdat de
grondrecht van mensen, het recht van vrije vestiging.
kunnen oplossen met nieuwbouw.
Waddeneilanden minder toegankelijk zijn en hierdoor
Vanwege de ingrijpende maatregel is het belangrijk om
te maken hebben met een bijzondere woningmarkt.
een weloverwogen keuze te maken. We stellen daarom
Kortom een inbreuk op de vrijheid van vestiging mag
Deze kenmerkt zich allereerst door schaarste aan
de volgende vragen:
alleen als schaarste aan betaalbare woonruimte leidt
goedkope en middeldure huur- en koopwoningen. Door
Willen we ingrijpen door middel van een HV?
tot onrechtvaardige effecten op Texel. Elk instrument
schaarste is het voor de groep mensen die afkomstig is
Mogen we ingrijpen met een HV?
die je wilt opnemen in een huisvestingsverordening
van Texel of hier wil werken lastig om zich te vestigen
Waarop willen we (bij)sturen?
moet worden onderbouwd en moet effectief, nuttig en
op het eiland. Verdringing van deze groepen leidt tot
noodzakelijk zijn om in te grijpen.
onevenwichtige en onrechtvaardige effecten.
DE HUISVESTINGSVERORDENING
EVALUATIE EN ADVIES HUISVESTINGSVERORDENING | 15 MEI 2025 | 9
DE HUISVESTINGSVERORDENING - SCHAARSTE Onderbouwing van schaarste
Een andere indicator voor schaarste aan sociale
Het doel van een HV is het bestrijden van
huurwoningen voor mensen met een binding met Texel
onevenwichtige en onrechtvaardige effecten van
is dat er geen sociale huurwoningen zijn gegaan naar
schaarste aan woonruimte. Om opnieuw een
mensen zonder binding met Texel. Dat betekent dat er
huisvestingsverordening vast te stellen, moeten we
meer maatschappelijke en/of economische gebonden
vatstellen of er sprake is van schaarste en welke
actief woningzoekende Texelaars een woning nodig
woningen schaars zijn. Deze prijsgrens werken we in
hebben dan het aantal woningen dat beschikbaar is.
hoofdstuk 5 verder uit. Schaarste aan middeldure koopwoningen
VRAAGDRUK SOCIALE HUUR 70 60 50 40 30 20
Schaarste aan middeldure huurwoningen
Ook in de koopmarkt zijn tekenen van schaarste:
De grafiek rechts laat de zoek- en inschrijfduur zien
woningprijzen stijgen en de verkooptijd neemt af.
voor sociale huurwoningen. We zien dat sinds 2017
Verder zien we dat sinds eind 2019 er slechts 17
zowel de zoekduur als inschrijfduur is toegenomen.
vruchteloze aanbiedingen van koopwoningen zijn
Gemiddeld genomen staat iemand vijf jaar
geweest. In 2020 en 2021 waren de meeste
▲ Ontwikkeling van de zoek- en inschrijfduur in maanden exclusief doorstromers.
ingeschreven bij Woontij, voordat deze een woning
vruchteloze aanbiedingen (zie bijlage). Dit betekent dat
Bron: Woontij (2025)
betreedt. Actief woningzoekenden hebben binnen drie
vrijwel alle woningen onder de huidige koopprijsgrens
jaar een sociale huurwoning. We zien dus de
van €600.000 naar iemand met een binding met Texel
vraagdrukcijfers in de sociale huur op Texel de laatste
is gegaan.
jaren oplopen.
DE HUISVESTINGSVERORDENING
10 0 2017
2018
2019
2020
Zoekduur ex doorstromers
2021
2022
2023
2024
Inschrijfduur ex. Doorstromers
2020
2021
2022
2023
2024
2025
4
7
1
1
2
2
▲ Aantal vruchteloze aanbiedingen voor koopwoningen per jaar. Bron: gemeente Texel. Peildatum februari 2025.
EVALUATIE EN ADVIES HUISVESTINGSVERORDENING | 15 MEI 2025 | 10
DE HUISVESTINGSVERORDENING - ADVIES Onevenredige effecten van schaarste
de schaarste zal toenemen. Dit zal gevolgen hebben op
voor zorgt dat we de betaalbare woningen eerst aan
Sinds de invoering van de huisvestingsvergunning in
de leefbaarheid en het draaiende houden van de lokale
mensen met een binding worden aangeboden. Als de
2019 zijn er 17 vruchteloze aanbiedingen geweest in
economie op het eiland.
beschermende maatregelen uit de HV zou vervallen zal
de koopsector. Voor de sociale huur geldt dat alle
er meer druk ontstaan en schaarste toenemen. De
woningen naar iemand met een binding met Texel
Schaarste niet zomaar opgelost
instroom zou toenemen en we meer woningen moeten
zijn gegaan. Op basis van deze gegevens kun je stellen
Het oplossen van de huidige schaarste aan betaalbare
bouwen.
dat er schaarste is aan woningen die nu onder de
woningen op Texel lukt niet van vandaag op morgen.
huisvestingsvergunning vallen.
Het bouwen van voldoende woningen kost eenmaal
Uitgangspunt: weinig aanpassingen
De huisvestingsvergunning vormt een drempel voor
tijd, maar is op de goede weg. Ook de komende tijd
Om effecten (als trendlijn) te kunnen monitoren is het
iedereen die zonder binding naar Texel wil verhuizen.
worden er veel woningen toegevoegd. Een
verstandig om het aantal aanpassingen in onze HV te
Hoeveel mensen zonder binding al bij voorbaat niet
huisvestingsverordening helpt om de negatieve
beperken. Bijkomend voordeel is dat mensen bekend
proberen een woning te bemachtigen is niet te
effecten van schaarste tegen te gaan en om de
zijn met de huidige vorm van de huisvestings-
achterhalen. We weten wel dat desondanks de
woningmarkt te beschermen. Het loslaten van de
verordening. Het uitgangspunt is daarom om het aantal
huisvestingvergunning er wekelijks aanvragen binnen
huisvestingsverordening zou direct impact hebben op
aanpassingen van de HV te beperken.
komen van mensen die onterecht proberen een
de woningmarkt.
huisvestingsvergunning te krijgen. De wens om op
Advies
Texel te wonen is er dus degelijk. We kunnen met
In de nieuwe woonvisie gaan we uit van +750
Door schaarste aan betaalbare woningen en blijvende
zekerheid stellen dat zonder huisvestingsvergunning de
woningen tot 2034. Hier hebben we als voorwaarde
druk blijft het nodig de woningmarkt op Texel
instroom zal toenemen van mensen zonder binding en
gesteld dat er een huisvestingsverordening is die er
beschermen voor mensen met een binding.
DE HUISVESTINGSVERORDENING
EVALUATIE EN ADVIES HUISVESTINGSVERORDENING | 15 MEI 2025 | 11
BESCHIKBARE INSTRUMENTEN