Bijlage 1 - Evenementenbeleid 6 september 2024-compressed

Evenementenbeleid

2

Colofon Janike Haakmeester werkzaam bij Hbr advocaten

6 september 2024

3

Inhoudsopgaveudsopgave Colofon .......................................................................................................................................................... 3 Hoofdstuk 1. Inleiding ........................................................................................................................................ 6 1.1 Waarom een evenementenbeleid...................................................................................................... 6 1.2 Wat is een evenement ....................................................................................................................... 7 1.3 Verhouding met andere beleidsstukken ............................................................................................ 8 1.4 Participatietraject ............................................................................................................................. 10 1.5 Evenementen op Terschelling .......................................................................................................... 10 Hoofdstuk 2: Beleidskader ............................................................................................................................12 2.1 Uitgangspunt: de evenementenvisie................................................................................................

13 2.2 Andere beleidsdocumenten ............................................................................................................. 14 2.2.1 Provincie Fryslân ........................................................................................................................... 14 2.2.1.1 Beleidsnota Gastvrij Fryslân 2028 .............................................................................................. 14 2.2.1.2 Beleidskader Natura 2000 en evenementen .............................................................................. 15 2.2.1.2.1 Actiepunt ................................................................................................................................. 15 2.2.2 Waddeneilanden ........................................................................................................................... 15 2.2.2.1 Streekagenda Waddeneilanden Deel A ...................................................................................... 15 2.2.3 Uitvoeringsprogramma Toerisme Friese Wadden ........................................................................ 16 2.2.4 Gemeentelijk beleid ......................................................................................................................

16 2.2.4.1 Horecabeleid .............................................................................................................................. 16 2.2.4.2.1 Actiepunt ................................................................................................................................. 17 2.2.4.2 Kampeerbeleid ........................................................................................................................... 17 2.2.4.3 Toeristische toekomstvisie Terschelling 2007 ............................................................................ 18 2.2.4.4 Strandnotitie 2005...................................................................................................................... 18 2.5. Handhaving...................................................................................................................................... 18 2.6 Overige relevante rapporten en onderzoeken ................................................................................. 19 2.6.1 Bezoekersonderzoek Terschelling (onderzoeksperiode 2022 - 2023) ........................................... 19 2.6.2 Stichting Terschelling Duurzaam ...................................................................................................

20 2.7 Actiepunten voor dit evenementenbeleid ....................................................................................... 20 Hoofdstuk 3: Het wettelijke kader.................................................................................................................22 3.1 APV, evenementenvergunning ......................................................................................................... 24 3.1.1 Evenementen met een meldingsplicht.......................................................................................... 24 3.1.2 Evenementen met een vergunningplicht ...................................................................................... 25 3.1.3 Categorieën van vergunningplichtige evenementen .................................................................... 26 3.1.4 Actiepunt ....................................................................................................................................... 27 3.2 Omgevingswet, eisen aan het gebruik van gronden en gebouwen, omgevingsplan ....................... 27 3.2.1 Fysieke leefomgeving .................................................................................................................... 27 3.2.2 Omgevingsplannen ........................................................................................................................

28 3.2.3 Huidige situatie ............................................................................................................................. 28 3.2.4 Aanbeveling ................................................................................................................................... 29 3.2.5 Omgevingsvergunning ................................................................................................................... 31 3.2.6 Actiepunten ................................................................................................................................... 32 3.3 Privaatrechtelijke invloed gemeente op gebruik locaties ................................................................ 33 3.3.1. Actiepunten .................................................................................................................................. 34

4

Hoofdstuk 4: Bevoegdheid, rollen, taken en verantwoordelijkheden ............................................................35 4.1 Organisator ....................................................................................................................................... 36 4.2 Bestuursorganen gemeente ............................................................................................................. 36 4.3 Toezicht en handhaving.................................................................................................................... 37 4.4 Omgevingsdienst .............................................................................................................................. 37 4.5 Veiligheidsregio Fryslân .................................................................................................................... 38 4.6 Politie ............................................................................................................................................... 38 Hoofdstuk 5: Gemeentelijke ondersteuning van evenementen .....................................................................40 5.1 Ondersteuning van evenementen met subsidies .............................................................................

41 5.2 Ondersteuning van evenementen met diensten en materialen ...................................................... 41 5.2.1 Actiepunt ....................................................................................................................................... 41 5.3 Ondersteunen van evenementen via een collectieve verzekering .................................................. 41 5.3.1 Actiepunt ....................................................................................................................................... 42 5.4 Communicatie .................................................................................................................................. 42 5.4.1 Communicatie ............................................................................................................................... 42 5.5 Kosten; leges en precario ................................................................................................................. 43 5.5.1 Actiepunt .......................................................................................................................................

43 Hoofdstuk 6: Procedurele eisen ....................................................................................................................44 6.1 De procedure.................................................................................................................................... 45 6.1.1 Actiepunten ................................................................................................................................... 45 6.2 Samenlopende aanvragen ................................................................................................................ 45 6.3 Voorbereidingsprocedure ................................................................................................................ 46 6.4 Beoordelingsregels ........................................................................................................................... 47 6.5 Beoordelingsregels die voor meerdere vergunningen gelden (geluid, parkeren, verkeersaantrekkende werking)............................................................................................................. 47 6.5.1 Geluid ............................................................................................................................................

47 6.5.1.1 Actiepunt .................................................................................................................................... 48 6.5.2 Parkeren en verkeer ...................................................................................................................... 48 6.5.2.1 Actiepunt .................................................................................................................................... 49 6.6 Bibob ................................................................................................................................................ 49 Hoofdstuk 7: Toezicht en handhaving ...........................................................................................................50 7.1 Actiepunt .......................................................................................................................................... 53 Hoofdstuk 8: Actiepunten .............................................................................................................................54

5

Hoofdstuk 1. Inleiding Jaarlijks worden er op Terschelling veel evenementen georganiseerd. Deze zijn zowel gericht op de lokale inwoners als op toeristen. Enkele voorbeelden hiervan zijn de demonstraties met een paardenreddingsboot, de Meimarkt en de Proeverij in Midsland, de HT Roeirace, de Berenloop, Oerol en de zomerbraderieën en het dorpsfeest in Hoorn. Sommige evenementen zijn bedoeld om bezoekers van de vaste wal te trekken in rustigere perioden, andere om de beleving van de toerist op het eiland te versterken. Niet iedere bezoeker of bewoner zoekt hetzelfde. De één wil wandelend of fietsend de sfeer van het eiland beleven, de ander komt om te zwemmen in zee. Of om de schoonheid van de duisternis te ervaren. Anderen willen iets beleven, zoals theater in de openlucht bijwonen, muziek luisteren of activiteiten ondernemen, zoals blokarten op het strand. Om te zorgen dat er een juiste balans ontstaat voor alle wensen, kiest Terschelling in haar evenementenvisie voor evenementen, die voortkomen uit de behoefte van het eiland zelf en aansluiten bij het DNA van Terschelling. Bestaande en zichzelf bewezen evenementen kunnen ook op steun van de gemeente rekenen. Nieuwe grote evenementen, die het eiland slechts als locatie nodig hebben om daar geld aan te verdienen, zijn niet de evenementen waar de gemeente direct warm van wordt en met open armen ontvangt.

Het evenementenkader is vastgesteld in de evenementenvisie, die in december 2021 door de gemeenteraad is vastgesteld. Deze evenementenvisie is als uitgangspunt gehanteerd voor het opstellen van dit door de raad gevraagde evenementenbeleid. 1.1 Waarom een evenementenbeleid Evenementen spelen een grote rol op Terschelling. Deze genereren - naast bekendheid en beleving ook bestedingen en werkgelegenheid bij aanbieders van verblijf, horeca, detailhandel en verhuur. Maar de medaille heeft ook een andere zijde. Daarbij gaat het om de effecten op de natuur, de veiligheid of de leefbaarheid die in het geding kunnen komen. Toerisme is de kurk waar Terschelling op drijft, maar er moet daarbij altijd een goede balans zijn tussen de leefbaarheid voor de eilanders en het toerisme, maar ook tussen natuur en toerisme. Die lijn, die door de gemeenteraad in de evenementenvisie is ingezet, wordt - zo blijkt - gedragen door de bezoekers van het eiland en de klankbordgroep, zoals volgt uit paragraaf 2.1. In dit evenementenbeleid zijn de overkoepelende randvoorwaarden, die gelden voor alle wetgevingssporen, vastgelegd. Zowel organisatoren als de gemeente hebben behoefte aan een integraal beleid, waarin allerlei aspecten rondom evenementen samenkomen. Verder dient deze beleidsnota om de toepassing van de regelgeving en de afwegingen vooraf inzichtelijk te maken.

Ook heeft deze beleidsnota een informatieve functie binnen de gemeente, maar ook voor evenementenorganisatoren. Tot slot is dit beleid een van de beleidsstukken, die als input dient voor de nieuwe recreatie/toeristische beleidsnota voor Terschelling.

6

Voor de gemeente ligt de focus op het goed laten verlopen van de evenementen en het beperken van risico’s. Wij streven ernaar handhavend optreden te beperken en zoveel mogelijk aan de voorkant te bereiken in samenwerking met de organisator. 1.2 Wat is een evenement De definitie van een evenement verschilt per wetgevingsspoor. In de Omgevingswet is geen algemene definitie van een evenement opgenomen. De gemeenteraad bepaalt in het omgevingsplan welke activiteiten als evenement worden toegelaten. Er is wel een ondergrens. Als de gevolgen voor de omgeving zo groot zijn, dat deze niet meer onder een normaal gebruik van een straat of een groenstrook kunnen worden gezien, er in ieder geval sprake is van een evenement. In het spoor van de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) is wel een definitie opgenomen van een evenement. In hoofdstuk 2 Openbare Orde en Veiligheid, Volksgezondheid en Milieu, afdeling 3, Evenementen, van de APV Terschelling 2021 (artikel 2:24 e.v.) wordt het begrip ‘evenement’ omschreven: Artikel 2:24 Definities 1. In deze afdeling wordt onder evenement verstaan elke voor publiek toegankelijke verrichting van vermaak, met uitzondering van: a. bioscoopvoorstellingen; b. markten als bedoeld in artikel 160, eerste lid, onder g, van de Gemeentewet; c. kansspelen als bedoeld in de Wet op de kansspelen; d.

het in een inrichting in de zin van de Alcoholwet gelegenheid geven tot dansen; e. betogingen, samenkomsten en vergaderingen als bedoeld in de Wet openbare manifestaties; f. activiteiten als bedoeld in artikel 2:39 van deze verordening. 2. Onder evenement wordt mede verstaan: a. een herdenkingsplechtigheid; b. een braderie; c. een optocht, niet zijnde een betoging als bedoeld in artikel 2:3; d. een feest, muziekvoorstelling of wedstrijd op of aan de weg; e. een straatfeest of buurtbarbecue op één dag (klein evenement). Met ‘voor publiek toegankelijk’ wordt bedoeld, dat het een activiteit is die voor iedereen toegankelijk is, al dan niet met kaartverkoop. Het is dus openbaar voor bezoekers toegankelijk. Er worden een aantal activiteiten expliciet uitgezonderd. Aantoonbaar besloten feesten vallen niet onder de reikwijdte van de definitie in de APV en zijn daarmee niet vergunningplichtig. Dit wil niet zeggen dat deze feesten zonder meer kunnen plaatsvinden; het is mogelijk dat andere wettelijke stelsels ook eisen stellen waarvoor wel een vergunning moet worden verleend, denk aan

7

omgevingsvergunningen voor het gebruiken van gronden in strijd met de bestemming, gebruiksmeldingen of andere vergunningvereisten. Activiteiten, die plaatsvinden op een locatie waar landelijke milieuregels gelden (activiteiten in bedrijven die worden aangemerkt als milieubelastende activiteiten), vallen niet altijd onder de definitie. Voor die locaties gelden al regels die de veiligheid en het woon- en leefklimaat voldoende borgen. Afwijken is mogelijk wanneer de openbare orde en veiligheid in gevaar dreigen te komen, ook als het gaat om een besloten feest of als de activiteit in een horecabedrijf plaatsvindt.

8

1.3 Verhouding met andere beleidsstukken Naast deze nota is ook al een evenementenvisie en een evenemententoetsingskader vastgesteld. Hieronder wordt uitgelegd hoe deze beleidsstukken zich tot elkaar verhouden. Evenementenvisie De evenementenvisie is de basis voor het evenementenbeleid van de gemeente Terschelling en het bijbehorende toetsingskader. De evenementenvisie is in december 2021 door de gemeenteraad vastgesteld. In de evenementenvisie is door de gemeenteraad de strategische koers van het evenementenbeleid opgenomen. Evenementenbeleid In dit evenementenbeleid zijn de overkoepelende randvoorwaarden, die gelden voor alle evenementen, vastgelegd. Dit evenementenbeleid bevat de kaders, die de gemeenteraad aan het college en de burgemeester wil meegeven over evenementen. Het college en de burgemeester zullen dit kader vervolgens uitvoeren, met indien nodig een aanscherping of aanvulling van het toetsingskader. Dit beleid geldt daarom niet alleen voor de vergunningverlening onder de APV, maar ook voor het verlenen van vergunningen onder de omgevingsplannen en voor het verlenen van omgevingsvergunningen voor (buitenplanse) omgevingsplanactiviteiten en andere gemeentelijke vergunningen en toestemmingen die noodzakelijk zijn voor het organiseren van evenementen.

Het college of de burgemeester kunnen ten aanzien van de vergunningverlening dit beleid nog nader toespitsen, met inachtneming van de kaders die de raad heeft meegegeven. In dit evenementenbeleid zijn beleidsregels opgenomen, die verder door de burgemeester of het college moeten worden uitgewerkt. Evenemententoetsingskader De burgemeester heeft gebruikgemaakt van de bevoegdheid om beleidsregels voor de verlening van APV-evenementenvergunningen op te stellen. In het toetsingskader evenementenvergunningen heeft de burgemeester de beleidsregels opgenomen, die door de burgemeester worden gehanteerd bij het verlenen van die vergunningen. Het toetsingskader is op 31 januari 2024 in werking getreden en op de site van de gemeente Terschelling te vinden.1 Bij het opstellen van het toetsingskader is de evenementenvisie die door de gemeenteraad is vastgesteld, het uitgangspunt geweest. Het toetsingskader is in overeenstemming met dit evenementenbeleid. Het toetsingskader is een levend document. Zo kan het zijn, dat de uitwerking van de actiepunten uit dit Evenementenbeleid, of nieuwe beleidsinzichten, of maatschappelijke ontwikkelingen, zorgen voor aanpassingen van het toetsingskader.

1

www.terschelling.nl/verordeningen-en-overig-beleid 9

1.4 Participatietraject Bij het opstellen van de evenementenvisie en het toetsingskader is sprake geweest van brede participatie. Voor evenementenbeleid is de klankbordgroep, die geparticipeerd heeft bij de opstelling van het toetsingskader evenementen en de evenementenvisie, opnieuw betrokken. In de klankbordgroep zijn onder andere evenementenorganisatoren, de toeristische sector en bewonersgroepen vertegenwoordigd. Daarnaast is gesproken met de interne afdelingen, die betrokken zijn bij het verlenen van omgevingsvergunningen en (APV) vergunningen en ontheffingen voor evenementen en Koninklijke Horeca Nederland, alsmede de afdeling Terschelling van Koninklijke Horeca Nederland. Als belangrijkste aandachtspunten kwamen uit deze gesprekken de volgende punten naar voren: is het mogelijk om het beleid van de gemeente, provincie en Staatsbosbeheer meer op elkaar te laten afstemmen; maak gebruik van de kennis die de evenementenorganisaties al hebben ontwikkeld. Werk samen met en stimuleer samenwerking tussen evenementen.

Een evenementenloket waar de gemeente en alle evenementenorganisaties kennis kunnen delen en informatie kunnen ophalen kan hieraan bijdragen; maak keuzes, kies voor evenementen die draagvlak hebben onder de bevolking; hoe kan de regeldruk voor kleinere evenementen omlaag en is optimalisatie van de procedures mogelijk; kan de gemeente inzicht geven in de procedures; is het mogelijk om evenemententerreinen te maken waar basisvoorzieningen aanwezig zijn, denk aan de beschikbaarheid van water, stroom, riolering, aan- en afvoer, in relatie tot de maximering van vrachtwagens. 1.5 Evenementen op Terschelling Hieronder een overzicht van het aantal evenementen waarvoor door de gemeente een APVevenementenvergunningen is verleend of een melding is ontvangen in de laatste jaren. Deze cijfers geven een goede indicatie van het aantal evenementen dat op het eiland heeft plaatsgevonden. Binnen deze aantallen is geen onderscheid gemaakt naar soorten evenementen. Terwijl er veel verschillen bestaan binnen deze groep. Hieronder vallen, gezien de ruime definitie van een evenement naast de muziekevenementen en festivals, ook culturele evenementen, braderieën, sportevenementen.

10

Het gaat daarbij om indicatieve gegevens. Het daadwerkelijke aantal evenementen en verleende vergunningen en meldingen zal vermoedelijk iets afwijken, die aantallen zijn niet meer exact te achterhalen. De reden daarvoor is, dat bijvoorbeeld meerdere data waarop een evenement plaatsvindt in één vergunning/melding worden opgenomen, zoals bijvoorbeeld de zomerbraderieën in juli en augustus. Jaar

2022

2023

2024

Vergunningen

116

90

Meldingen

18

22

Evenement niet plaatsgevonden

8

8

101 (naar verwachting) 24 (naar verwachting) 7 (tot juli 2024)

Terugkerend

114

93

106

Een- of meerdaags

50 meerdaagse evenementen 88 eendaagse 55

25 meerdaagse 88 eendaagse

17 (tot juli 2024)meerdaagse 108 eendaagse 61 (naar verwachting)

EHBO inzet nodig

70

11

Hoofdstuk 2: Beleidskader

12

2.1 Uitgangspunt: de evenementenvisie Toerisme is de kurk waar Terschelling op drijft, maar er moet daarbij altijd een goede balans zijn tussen de leefbaarheid voor de eilanders en het toerisme, maar ook tussen natuur en toerisme. Het evenementenkader is in december 2021 vastgesteld in de evenementenvisie. De belangrijkste conclusies uit de evenementenvisie Bewoners en stakeholders vinden het belangrijk betrokken te zijn bij de organisatie en dat het evenement gedragen wordt door de lokale bevolking. Daarnaast vinden zij het van belang, dat evenementen aansluiten bij het DNA van Terschelling en respect wordt getoond voor de natuur en de kernwaarden van het eiland. Daarbij gaat het om de juiste balans tussen leefbaarheid, economie en natuur. Gewezen wordt daarbij allereerst op het handhaven van de huidige spreiding van evenementen in de tijd. Denk daarbij aan het voor- en naseizoen, waarin bijvoorbeeld autonome trekkers2 kunnen plaatsvinden, deze zorgen daarmee voor extra verblijfsbezoekers. In het hoogseizoen worden de meeste ondersteunende activiteiten georganiseerd. Verspreid over het jaar spelen lokale evenementen in op de vraag van de eigen bewoners. In het winterseizoen zijn er relatief weinig evenementen.

Daarnaast wordt gewezen op het feit dat bestaande evenementen zich hebben bewezen als evenementen, die in balans zijn met leefbaarheid, economie en natuur, deze koesteren de bewoners van Terschelling. Het gevaar voor disbalans zit met name in de komst van nieuwe, grote autonome trekkers, naast het al bestaande aanbod. De rek van de mogelijkheden is er een beetje uit, locaties zijn schaars en de druk door extra evenementen weegt zwaar. Desondanks is het wel belangrijk om te blijven vernieuwen en innoveren, waardoor nieuwe evenementen niet zonder meer kunnen en mogen worden uitgesloten. In de evenementenvisie zijn de volgende vragen en aanbevelingen opgenomen: - voorkom dat Terschelling een ‘open evenemententerrein’ wordt, evenementen met een footloose karakter die het eiland alleen zien als een interessante locatie of een verdienmodel voor een niet-Terschellinger organisator, passen niet op Terschelling. Aangetoond moet worden, dat schade aan natuur wordt voorkomen, de organisatoren de waarden van Terschelling respecteren en samenwerken met de eilanders; - koester en ondersteun de klassiekers, groot en klein; - leg de lat hoog voor grote autonome trekkers. Belangrijke eisen voor deze nieuwe evenementen zijn, dat ze voortkomen uit een behoefte op het eiland, de samenwerking zoeken met de eilanders en respect tonen voor de natuur en culturele waarden op Terschelling.

Daarnaast is het belangrijk, dat goed nagedacht is over de periode waarin het evenement wordt georganiseerd; waar (op welke locatie(s)) het evenement is beoogd en hoe nagedacht is over mogelijke spreiding om overlast te voorkomen.;

2

Daarmee worden evenementen bedoeld die bezoekers vanaf de wal willen bijwonen en daarmee zorgen voor meer bezoekers aan het eiland. 13

-

-

-

laat Terschelling vooroplopen qua duurzaamheid. Evenementen moeten zoveel mogelijk ‘circulair’ worden georganiseerd; hoe borgen we een gevarieerd evenementenaanbod? Het evenementenaanbod in Nederland is sterk gestegen, met veel evenementen die niets met locatie of samenleving te maken hebben. Het is belangrijk balans te zoeken en een evenementenaanbod in stand te houden dat past bij het DNA van Terschelling; hoe houden we balans tussen schaalgrootte met het risico op overlast en de noodzaak voor sommige evenementen om een minimum schaal te behalen om uit de kosten te komen; hoe passen we nieuwe, kleinere evenementen in, die tegemoetkomen aan de behoefte van zowel bewoners als eilandbezoekers? Waarbij rekening gehouden wordt met de veranderende profielen van de eilandgast.

2.2 Andere beleidsdocumenten Er is een groot aantal wetgeving en beleid op verschillende overheidslagen geschreven die meer indirect van toepassing zijn op dit evenementenbeleid. Deze (beleids)stukken worden hieronder kort samengevat. 2.2.1 Provincie Fryslân In 2023 is de groei in de Friese recreatie en toerisme bijgebogen naar ‘slimme groei’. Deze ambitie heeft het Friese provinciaal bestuur vastgelegd in het Bestuursakkoord 2019-2023 (pagina 41). Samenwerking tussen overheden, ondernemers en onderwijs (Toerisme Alliantie Friesland) is in deze sector het uitgangspunt. Het beleid van de provincie is geschreven voor de uitvoering van provinciaal beleid en bindt de gemeente niet. Desondanks kunnen keuzes die de provincie maakt, doorwerken in de keuzes die de gemeente heeft. Om die reden worden die beleidsstukken hieronder samengevat. De provincie heeft een aantal beleidskaders opgesteld voor de beoordeling van de aanvaardbaarheid van te verlenen vergunningen, denk aan omgevingsvergunningen voor Natura 2000-activiteiten, evenementen op of langs provinciale wegen. Voor activiteiten in een stiltegebied, die lawaai maken (muziekfestivals b.v.), moet een omgevingsvergunning op grond van de omgevingsverordening aan de provincie gevraagd worden. Particulieren mogen alleen (consumenten) vuurwerk afsteken tijdens de jaarwisseling.

De rest van het jaar mogen professionele bedrijven, met een speciale vergunning vuurwerk afsteken. Deze bedrijven moeten voor het afsteken van consumenten- en/of professioneel vuurwerk elke keer een melding doen, of een ontbrandingstoestemming vragen aan de provincie. Deze beleidskaders worden hieronder niet beschreven. 2.2.1.1 Beleidsnota Gastvrij Fryslân 2028 Geconstateerd wordt, dat toerisme zonder sturing vooral op reeds drukke plekken en momenten zal groeien. Met deze nota stuurt de provincie niet meer alleen op groei in bijvoorbeeld aantal bezoekers en overnachtingen, maar slim groeien en jaarrond (cultuur)toeristen ontvangen in heel Fryslân. Met als doel gebalanceerde groei en spreiding van toerisme. In tijd: meer (zakelijk) toerisme

14

naar het laagseizoen te trekken, en geografisch door naast de Wadden meer bezoekers te trekken naar heel Fryslân.3 In de Omgevingsvisie komt er meer experimenteerruimte voor recreatieve ondernemers.4 2.2.1.2 Beleidskader Natura 2000 en evenementen De Omgevingswet geeft (samengevat) een beschermingskader voor gebieden (Natura 2000, hoofdstuk 2 Wnb) en beschermde soorten (hoofdstuk 3 Wnb). Daarnaast kent de Omgevingswet een algemene zorgplicht voor het rekening houden met natuurwaarden door eenieder die weet, of redelijkerwijs kan vermoeden, dat ten gevolge van zijn activiteiten – samengevat – natuurwaarden kunnen worden aangetast. Die zorgplicht geldt voor eenieder en is bestuursrechtelijk handhaafbaar. Deze norm geldt landelijk en moet worden gezien als een vangnetbepaling. Ze richt zich ook tot degene, die verantwoordelijk is voor het uitvoeren van een evenement. In dit beleidsdocument wordt aangegeven of een grootschalig evenement kan worden georganiseerd in of nabij een Natura 2000- gebied. Het vormt een kader voor het beoordelen van de aanvaardbaarheid van het houden van evenementen in of nabij een Natura 2000- ebied in het kader van de vergunningverlening en de aanschrijvingsbevoegdheid bij de gebiedsbescherming op grond van de Omgevingswet.

Als uitgangspunt geldt voor de provincie Fryslân dat de provincie in beginsel geen nieuwe festivals of grootschalige evenementen toestaat in en in de directe nabijheid (150 meter vanaf de grens) van Natura 2000 gebieden. Op dit uitgangspunt zijn uitzonderingen mogelijk, die in dit beleidskader worden omschreven. 2.2.1.2.1 Actiepunt Dit beleidskader is relevant voor de keuzes van locaties waar evenementen zijn toegelaten. 2.2.2 Waddeneilanden De Waddeneilanden hebben het volgende beleid vastgesteld, dat van invloed is op dit evenementenbeleid. 2.2.2.1 Streekagenda Waddeneilanden Deel A De Streekagenda Waddeneilanden is de uitvoeringsagenda voor de streek op het gebied van Economie, Toerisme & Cultuur, Leefbaarheid, Voorzieningen & Mobiliteit, Cultuurhistorie & Landschap, Duurzaamheid & Water. De streekagenda is bedoeld om projecten, die bijdragen aan een sterke streek, in samenhang uit te voeren. Bij het thema Economie, Toerisme en Cultuur wordt benoemd, dat de eilandercultuur maar vooral de evenementen, uitgevoerd in een overweldigend decor, jaarlijks duizenden bezoekers trekken. Er worden steeds meer evenementen georganiseerd en daarmee groeit de behoefte tot aandacht voor 3 4

Pagina 14 Pagina 10 15

afstemming, verduurzaming en kwaliteit.5 Daarnaast wordt aandacht gevraagd voor het versterken van de eilandercultuur waarvoor bijvoorbeeld doelgroepgerichte evenementen kunnen worden georganiseerd.6 En opgemerkt wordt, dat de Waddeneilanden zich positief willen onderscheiden als duurzame en zelfvoorzienende regio. Daarvoor wordt ingezet op verduurzaming van evenementen.7 2.2.3 Uitvoeringsprogramma Toerisme Friese Wadden De Friese Waddeneilanden hebben - samen met de kustgemeenten – een toeristisch programma opgesteld (TPFW) om gericht in te spelen op trends en ontwikkelingen in recreatie en toerisme, zoals de afnemende belangstelling voor kampeervakanties en de grotere vraag naar een kwalitatief hoogwaardig aanbod. In het Uitvoeringsprogramma Toeristisch Programma Friese Wadden8 wordt als een van de strategieën daarvoor benoemd het toevoegen van beleving aan het aanbod (excursies, evenementen, streekproducten, digitalisering, zorg & wellness, winkels & horeca) om herhalingsbezoek en langer verblijf te stimuleren. Voor Terschelling is cultuurtoerisme een belangrijke nichemarkt, zowel wat betreft cultuurhistorie als cultuur van nu. Ook zakelijk toerisme, duurzaam toerisme en zorgtoerisme ziet het eiland als kansrijk. Met name de diverse evenementen blijken succesvol en hebben het vakantieseizoen verbreed.

2.2.4 Gemeentelijk beleid Verder heeft de gemeente Terschelling de navolgende beleidsstukken opgesteld die consequenties hebben voor dit evenementenbeleid. 2.2.4.1 Horecabeleid Uit dit beleid volgt, dat Terschelling een zeer restrictief beleid voert, als het gaat om het schenken van alcoholische dranken bij evenementen.9 Hoofduitgangspunt is, dat evenementen waarbij drank geschonken wordt, in principe plaatsvinden in een regulier horecabedrijf. Uitzonderingen zijn: - het aantal bezoekers van het evenement is te groot voor de horecabedrijven. Dit geldt voor een beperkt aantal bestaande evenementen zoals HT-feest en Oerol. Elke nieuwe aanvraag wordt apart beoordeeld. Horeca Nederland afdeling Terschelling wordt daarbij om advies gevraagd; - jubilea die vanwege de grootte in een tent moeten worden gehouden (ijsclubs) en die op groot draagvlak bij de bevolking kunnen rekenen.

5

Pagina 13 Pagina 14 7 Pagina 21 8 Uitvoeringsprogramma Toerisme Friese Wadden, niet gedateerd, maar vermoedelijk rond 2018 opgesteld 9 Horecabeleid Terschelling 2013 herziening 24 juni 2014 6

16

Voor enkele jaarlijkse evenementen verleent de burgemeester een algemeen geldende ontheffing van het sluitingsuur. Het gaat daarbij om de volgende vaste evenementen: Koningsdag Fjoertoer Harlingen-Terschelling sloepenrace 3 keer tijdens het Oerolfestival Rock’n Roll street festival Oudejaarsnacht (31 december) Naast de vaste evenementen kunnen ook andere bijzondere omstandigheden (nationale of lokale gebeurtenis) voor de burgemeester aanleiding zijn voor een algemeen geldende ontheffing van het sluitingsuur. Dit restrictieve beleid zorgt ervoor, dat kleinere evenementen niet vaak in aanmerking komen voor een alcoholontheffing. De aanwezigheid van alcoholverkoop bij evenementen wordt voor organisatoren als een belangrijke factor gezien. Niet alleen vanwege de extra inkomsten die alcoholverkoop kan genereren en die daardoor bijdragen aan de kosten van het evenement, maar ook omdat het een randproduct kan zijn, om de beleving van het evenement compleet te maken voor de bezoekers. Daartegenover staan de belangen van de horecaondernemers en het gezondheidsbelang bij alcohol- en drugspreventie. Desondanks wordt aanbevolen om het Horecabeleid nog eens tegen het licht te houden en alle belangen rond dit onderwerp opnieuw af te wegen.

2.2.4.2.1 Actiepunt Aanbevolen wordt om het Horecabeleid nog eens tegen het licht te houden en alle belangen rond dit onderwerp daarbij opnieuw af te wegen. 2.2.4.2 Kampeerbeleid In de Kampeerverordening gemeente Terschelling 2010 is opgenomen, dat alleen kampeervergunningen worden verleend voor die terreinen die in het bestemmingsplan uitsluitend of mede als kampeerterrein (in het nu vigerende bestemmingsplan buitengebied de terreinen met de bestemming: Recreatie – 1) zijn aangewezen en de terreinen waar op basis van het zogenaamde overgangsrecht aan kampeermiddelen standplaats mag worden geboden. Uitzondering daarop vormen evenementen. Uit de Beleidsregels Kamperen10 volgt dat een ontheffing kan worden verleend voor het gelegenheid geven tot het plaatsen van kampeermiddelen buiten de hiervoor bedoelde terreinen in het geval het noodzakelijk is om in de nabijheid van het evenemententerrein te kamperen en in situaties waarin kan worden gemotiveerd waarom geen gebruik kan worden gemaakt van een regulier (bestemd) kampeerterrein.

10

Beleidsregels Kamperen 2010 17

2.2.4.3 Toeristische toekomstvisie Terschelling 2007 In deze wat oudere visie wordt gewezen op het belang van cultuurtoerisme en de kansen die dat biedt voor de vermaaksector.11 Het koesteren van de eilandercultuur wordt breed onderschreven. Daarbij wordt gewezen op de diverse musea, Oerol, de Terschellinger dorpen en de bunkers, die een toeristische waarde hebben. Ook vallen onder deze categorie huifkartochten, evenementen als de dag van het schaap, de geitenkeuring, de Cyprian paardenrace op het strand en de andere evenementen met paarden, het volksdansen, de fietsroute Sporen in het zand en de waarde van het gebruik van landbouw en streekproducten in het (cultuur)toerisme, waaronder de cranberrycultuur. Gemeld wordt, dat onderzocht zal worden of het mogelijk is om een permanent evenemententerrein te realiseren, waarop goede infrastructuur (drainage, riolering, parkeren van fietsen enz.) aanwezig is. Ook wordt beschreven dat de gemeente structureel en incidenteel financieel bijdraagt aan op Terschelling georganiseerde evenementen (Oerol, HT-roeirace, Berenloop). Dit vergt ambtelijke inzet.

Er werd in 2007 nagedacht om een aantal taken aan een evenementenstichting over te dragen.12 Verder wordt gewezen op het missen van evenementen die gericht zijn op de eilanderjeugd en de jonge bezoekers.13 2.2.4.4 Strandnotitie 2005 In deze notitie14 geeft het gemeentebestuur vanuit de wettelijke bevoegdheden aan hoe om te gaan met de recreatieve en commerciële activiteiten en de kleinschalige vormen van medegebruik die op de zeestranden plaatsvinden. Daaronder vallen ook feesten en partijen die op het strand worden georganiseerd, denk aan feesten in de strandpaviljoens en activiteiten die op het strand plaatsvinden tijdens evenementen (zoals Oerol). Het college stelt zich daarbij terughoudend op. Daarnaast wilde het college de geldende regels bij wedstrijden en evenementen herijken. Bij wedstrijden en evenementen worden alleen ontheffingen verleend ten behoeve van de veiligheid op het strand en voor vervoer van materiaal, etc. 2.5. Handhaving Het handhavingsbeleid van de gemeente Terschelling is van toepassing op het zonder vergunning organiseren van evenementen of het overtreden van vergunningvoorschriften.15 Ook zijn bedragen opgenomen waarvoor een bestuurlijke boete kan worden opgelegd. Het overtreden van deze regels hebben een prioriteit 2 gekregen. Dat wil zeggen dat ervoor is gekozen om deze regels (net als de overtredingen met prioriteit 1) als eerste te handhaven.

11

Toeristische toekomstvisie Terschelling 2007 Pagina 63 13 Pagina 97 14 Strandnotitie 2005 15 Helder Handhaven, toezicht- en handhavingsbeleid, mei 2019 12

18

In het Gezondheidsbeleid Friese Waddeneilanden is beleid opgenomen voor preventie en matigen van middelengebruik, maar ook het niet naleven van de voorschriften, voortvloeiend uit de Alcoholwetgeving en de op te leggen sancties.16 Deze is van toepassing op alle alcoholverstrekpunten in de gemeenten, waaronder bij evenementen. In 2022 is een onderzoek naar de stand van toezicht en handhaving door de gemeente Terschelling in opdracht van Gemeenschappelijke Rekenkamercommissie Waddeneilanden uitgevoerd. 17 Voor evenementen is relevant dat de gemeente (vanwege de omvang) op dat moment geen jurist in dienst had voor de juridische component (opstellen waarschuwingsbrieven, aanschrijvingen, aankondiging van dwangsommen, etc.) van handhaving op het gebied van openbare orde en veiligheid. Echter, inmiddels is de capaciteit van de medewerkers die vergunningen op grond van de bijzondere wetten verlenen en de juridische capaciteit verruimd. Verder wordt geconcludeerd dat de capaciteit binnen de gemeente voor toezicht en handhaving in het veiligheidsdomein in verhouding tot de problematiek (te) beperkt is. Het capaciteitsprobleem wordt met externe inhuur opgelost. En de gestelde prioriteiten in het beleid Helder Handhaven zijn te weinig selectief; er zijn te veel onderwerpen met een hoge prioriteit om met de beschikbare capaciteit te kunnen worden uitgevoerd. Zie hierover ook hoofdstuk 7.

2.6 Overige relevante rapporten en onderzoeken 2.6.1 Bezoekersonderzoek Terschelling (onderzoeksperiode 2022 - 2023) Dit onderzoek is uitgevoerd om de interesse van de bezoekers van Terschelling in kaart te brengen. Het onderzoek is uitgevoerd onder bezoekers die in de periode van een jaar (1 april 2022 en 31 maart 2023) het eiland hebben bezocht. De gemiddelde leeftijd van de respondenten met kleinere gezelschappen is 51, en met grotere groepen is het beeld wisselender, vanaf 20-25 jaar zijn alle groepen goed vertegenwoordigd. Vooral de groep 35-45 jaar is goed vertegenwoordigd. Uit dit onderzoek volgt dat evenementen voor verblijfsrecreanten een belangrijke reden zijn om het eiland te bezoeken (11% van de bezoekers gaf dit als reden aan). Van de verblijfsbezoekers die een evenement bijwonen, bezocht 70% Oerol en 14% de Fjoertoer. Overige andere evenementen die bezocht werden op Terschelling waren Rock & Roll Street, de HT-race en een yogafestival. De meeste verblijfsbezoekers hadden nog steeds Terschelling bezocht, maar hadden dit op een ander moment gedaan, als het evenement niet had plaatsgevonden (33%). 30% van de verblijfsbezoekers had Terschelling niet bezocht als het evenement niet had plaats gevonden. Uit de reacties volgt dat bezoekers vinden dat het eiland er niet aantrekkelijker op wordt, als er meer grootschalige evenementen zouden plaatsvinden.

Aan de respondenten die hebben aangegeven een evenement te bezoeken én die hebben aangegeven Terschelling nogmaals te willen bezoeken, is gevraagd of ze terugkomen voor dit evenement en/of op een ander moment. Hieruit blijkt dat het merendeel van de respondenten zowel terug willen komen voor het evenement dat ze hebben bezocht (73%), als op een ander moment (72%). Uit het onderzoek volgt verder, dat een evenement bijwonen 16 17

Gezondheidsbeleid Friese Waddeneilanden 2022 – 2026 Toezicht en handhaving in de gemeente Terschelling, opgesteld door Pro Facto, september 2022 19

verhoudingsgewijs vaker een aanleiding is voor een bezoek aan Terschelling, dan dit bij Vlieland het geval is. Hieruit volgt dat het bijwonen van een evenement een van de belangrijke redenen is om het eiland te bezoeken. Vooral Oerol en de Fjoertoer zijn daarvoor belangrijk. Meer grootschaligheid dan het huidige aantal evenementen zal vermoedelijk niet leiden tot meer bezoeken van de huidige groep bezoekers. Evenementen zorgen wel voor meer herhaalbezoeken naar het specifieke evenement, maar ook op ander momenten. 2.6.2 Stichting Terschelling Duurzaam De Stichting Terschelling Circulair (Projectgroep verduurzaming evenementen Terschelling) heeft een rapport opgesteld om de CO₂ impact van evenementen te verkleinen en Terschelling als een voorbeeld van duurzaam toerisme neer te zetten. Lab Vlieland heeft een onderzoek gedaan naar een inschatting van de CO₂ uitstoot van de Terschellinger evenementen in opdracht van provincie Fryslân. Dit werd gedaan met een bijdrage van Gemeente Terschelling, Stichting Terschelling Circulair was de penvoerder van het project. Dankzij financiële steun van het Klimaatfonds Terschelling en Vlieland zijn voor evenementen op Terschelling diverse zaken aangeschaft (zoals dixies en dranghekken), die daarom niet meer voor elk evenement naar en van Terschelling vervoerd moeten worden.

Vervoer draagt, zo heeft deze groep uitgerekend, veruit het meeste bij aan de CO₂ footprint. Urgent is de kwestie van netcongestie. Op dit moment zijn de mogelijkheden beperkt om vaste stroomaansluitingen te realiseren of tijdelijk op te hogen. De organisatoren willen graag permanente of flexibele stroomoplossingen realiseren en investeren in duurzame energiebronnen (zoals zonnepanelen en batterijopslag) om in de natuurgebieden de uitstoot te verminderen. De locaties waar de tijdelijke ophoging van capaciteit voor evenementen direct bijdragen aan resultaat, zijn volgens dit onderzoek; het oude voetbalveld op West, Nollekes (zuidkant), SBB camping West, Parkeerplaats Paal 8 West aan Zee, Oosterburen Midsland ter hoogte van de kerk en in het duin bij de Stayokay. Veel van de uitstoot valt niet direct in de scope van de evenementen, maar is diep vervlochten met de bestaande faciliteiten van het eiland. Denk aan de horeca, het verblijf en de overtochten, zaken die door al het toerisme op Terschelling voor uitstoot zorgen. De verduurzaming daarvan is al bezig en voor de evenementen ligt er een uitgelezen kans om hierin een voortrekkersrol te spelen. Het zijn de ideale proeftuinen om het duurzame toerisme op Terschelling verder te ontwikkelen.

Daarvoor zijn de volgende speerpunten aangemerkt: • Fossielvrij vervoer van mensen en spullen • Lage CO₂ impact overnachtingen bij campings, hotel en vakantiehuizen • Een hoofdzakelijk plantaardig dieet 2.7 Actiepunten voor dit evenementenbeleid Uit het voorgaande volgen de navolgende doelstellingen voor dit beleid:

20

-

evenementen moeten aansluiten bij de culturele waarden van Terschelling en voortkomen uit de behoefte van het eiland zelf; er moet ruimte worden geboden voor nieuwe leuke dingen, niet alles dichtregelen en tegelijkertijd moet het eiland in balans blijven en geen open evenemententerrein worden; de lat moet hoog liggen voor autonome evenementen, die niet aansluiten bij de culturele waarden en/of voortkomen uit de behoefte van het eiland zelf; evenementen moeten de lokale werkgelegenheid en lokale economie stimuleren (economische doelstelling); koester de evenementen die zich al bewezen hebben; toon respect voor de natuur en de leefbaarheid, waarvan de kernwaarden zijn rust en ruimte van het eiland; stel hoge eisen aan duurzaamheid van evenementen; beperk de regeldruk waar kan, vereenvoudig het vergunningentraject, sluit aan bij de regels die andere overheden en organisaties stellen aan evenementen; het beleid moet structuur geven en duidelijkheid over vergunningprocedures.

21

Hoofdstuk 3: Het wettelijke kader

22

Er is geen geharmoniseerde wetgeving voor evenementen. Er is ook geen landelijk of provinciaal kader voor het verlenen van vergunningen voor evenementen. Dat maakt, dat voor het organiseren van evenementen een groot aantal verschillende vergunningen noodzakelijk zijn. Een overzicht is opgenomen in bijlage 1, maar voorbeelden zijn: APV-vergunningen, gericht op openbare orde en veiligheid: - het organiseren van evenementen art. 2.24 – 2.26 APV APV-vergunningen gericht op de bescherming van het milieu, de openbare orde en veiligheid en uiterlijk aanzien van de gemeente: - ontheffing voor het maken van versterkte muziek in de buitenlucht, art. 4:6 APV - ontheffing voor het kamperen in de buitenlucht, art. 4:18 APV - ontheffing voor een kampvuur, art. 5:34 APV - ontheffing sluitingsuur, art 2.29 APV Omgevingswet, gericht op de bescherming van de fysieke leefomgeving: - strijdig gebruik van gronden en gebouwen met het omgevingsplan van rechtswege Het college of de burgemeester is het bevoegd gezag voor het verlenen van een deel van deze vergunningen. En omdat aan het organiseren van evenementen risico’s zijn verbonden, kunnen de veiligheidsdiensten (politie, brandweer en GHOR) adviseren over de vergunningaanvragen. In de praktijk gebeurt dit alleen bij de grotere evenementen. De verschillende actoren die bij vergunningverlening zijn betrokken, worden beschreven in hoofdstuk 4.

Naast de gemeentelijke vergunningen, ontheffingen of melding moeten evenementen, afhankelijk van de locatie, omvang en karakter voldoen aan eisen en wetgeving vanuit onder andere de provincie, denk aan een omgevingsvergunning voor versterkt geluid in het stiltegebied of natuurbeschermingsregels. Verder kan bij het organiseren van een evenement ook landelijke wet- en regelgeving van toepassing zijn. Te denken valt bijvoorbeeld aan de Wegenverkeerswet, de Omgevingswet, besluit Brandveilig Gebruik en Basishulpverlening Overige Plaatsen (BGBOP), Wet dieren, Alcoholwet, een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit voor het gebruik van gronden, de Wet op de kansspelen, de Wet Bibob, het gebruik van wegwerplastic, of de risico’s voortvloeiend uit het gebruik van accu’s. Tot slot moet toestemming van de grondeigenaar worden verkregen voor het gebruiken van gronden; dat kan zijn een particulier, de gemeente, maar ook Rijkswaterstaat, Staatsbosbeheer of het Wetterskip Fryslân. Deze organisaties kunnen eigen eisen stellen aan het gebruik van hun gronden. De organisator dient al deze toestemmingen zelf aan te vragen. Het evenement mag alleen plaatsvinden als alle noodzakelijke vergunningen en overige toestemmingen zijn verleend. Dit, omdat

23

anders het risico bestaat, zowel voor de organisator als voor de gemeente, dat er moet worden gehandhaafd, omdat het evenement in strijd ismet het toegelaten gebruik plaatsvindt Kortom, om een evenement te kunnen organiseren, moet aan een heel scala van regels worden voldaan. Hieronder wordt de belangrijkste wetgeving beschreven en acties benoemd waarmee kan worden onderzocht of en hoe deze regels voor kleinere niet-commerciële evenementen worden teruggebracht. 3.1 APV, evenementenvergunning Op grond van art. 2:25, eerste lid APV is het niet toegestaan om zonder vergunning van de burgemeester een evenement te organiseren. In artikel 2:25, derde lid APV wordt de vergunningplicht voor een klein evenement uitgezonderd, mits aan de in dat lid gestelde voorwaarden wordt voldaan. Er geldt wel een meldingsplicht vier weken voorafgaand aan het evenement. In het evenemententoetsingskader zijn gedetailleerde randvoorwaarden opgenomen voor de vergunningplichtige evenementen, daarom wordt de vergunningverlening hier samengevat beschreven. 3.1.1 Evenementen met een meldingsplicht Kleinere evenementen zijn minder belastend voor de omgeving dan grotere evenementen en er is een kleinere kans op overlast en verstoring van de openbare orde. Voor deze evenementen kan worden volstaan met een melding.

Dat geeft organisatoren van een klein evenement meer vrijheid, maar tegelijkertijd ook meer verantwoordelijkheid voor een goed verloop van het evenement. Hieronder vallen veel lokale evenementen, die vooral zijn gericht op de bewoners, maar ook ondersteunende evenementen. Ondersteunende evenementen zijn gericht op bezoekers die al op het eiland zijn en die het toeristisch product aanvullen en voor extra reuring zorgen, alsmede de beleving versterken. In art. 2:25 lid 3 APV is bepaald, dat geen vergunning is vereist voor een klein evenement, indien: a. het aantal aanwezigen niet meer bedraagt dan 500 personen; b. het evenement tussen 09:00 en 23:00 uur plaatsvindt; c. geen versterkte muziek ten gehore wordt gebracht; d. het evenement niet plaatsvindt op de rijbaan, (brom)fietspad of parkeerplaats of anderszins een belemmering vormt voor het verkeer en de hulpdiensten; e. slechts kleine objecten worden geplaatst met een oppervlakte van minder dan 10 m2 per object; f. er een organisator is; en g. de organisator ten minste vier weken voorafgaand aan het evenement daarvan melding heeft gedaan aan de burgemeester. Volgens artikel 2:25 lid 4 APV kan de burgemeester binnen 8 dagen na ontvangst van de melding besluiten om het kleine evenement te verbieden (indien er aanleiding is om te vermoeden dat

24

daardoor de openbare orde, de openbare veiligheid, de volksgezondheid of het milieu in gevaar komt). En uit artikel 2:25 lid 3 APV blijkt dat wanneer de melding minder dan vier weken voorafgaand aan het evenement is gedaan, de uitzondering op de vergunningsplicht niet van toepassing is. Er moet dan gewoon een vergunning worden aangevraagd, ook al voldoet het evenement wel aan de overige vereisten van artikel 2:25 lid 3 APV. Immers, door een late indiening kan het zo zijn dat een behoorlijke behandeling van de aanvraag niet mogelijk is. 3.1.2 Evenementen met een vergunningplicht Bij grote evenementen, met meer dan 500 bezoekers per dag, kan niet worden volstaan met een melding wegens mogelijk een verhoogd risico op verstoring van de openbare orde, overlast, verkeersveiligheid, publieksveiligheid, volksgezondheid, zedelijkheid, e.d. Om voorschriften op maat te kunnen geven is een vergunning noodzakelijk. Hieronder vallen ondersteunende evenementen, maar ook autonome trekkers. Autonome trekkers zijn evenementen die primair bezoekers ‘van de overkant’ naar Terschelling trekken. Deze zijn voor het merendeel in het verleden ontstaan om de logiesbezetting in voor- en najaar een extra impuls te geven. Verder vallen onder deze categorie ook de nieuwe evenementen, waarvoor nadere eisen gelden. De randvoorwaarden voor alle vergunningen die worden verleend op grond van de APV staan vast.

De grenzen van wat wel of niet kan worden bepaald door de weigeringsgronden, zoals deze in de APV staan opgenomen: Art. 1:8 Weigeringsgronden: 1. De vergunning of ontheffing kan door het bevoegd gezag of het bevoegde bestuursorgaan worden geweigerd in het belang van: a. de openbare orde; b. de openbare veiligheid; c. de volksgezondheid; d. de bescherming van het milieu. 2. Een vergunning of ontheffing kan ook worden geweigerd als de aanvraag daarvoor minder dan drie weken voor de beoogde datum van de beoogde activiteit is ingediend en daardoor een behoorlijke behandeling van de aanvraag niet mogelijk is. Volgens vaste jurisprudentie kan de evenementenvergunning alleen geweigerd worden op één van de in artikel 1:8 APV genoemde weigeringsgronden. De APV heeft van oudsher tot doel de openbare orde en overlast te reguleren.

25

3.1.3 Categorieën van vergunningplichtige evenementen Er is een grote verscheidenheid aan evenementen, variërend van kleine buurtfeesten tot grootschalige muziekfeesten. Om mogelijke overlast te beperken, wordt binnen de groep kleine, reguliere evenementen een onderscheid gemaakt. Als gekeken wordt naar de mate waarin evenementen effect op hun omgeving hebben, ontstaan er twee soorten evenementen: •

Niet-belastende evenementen: evenementen met een klein effect op de omgeving, zoals buurt- en straatfeesten, rommelmarkten en dergelijke.

•

Belastende evenementen: evenementen met een verwacht aantal bezoekers van meer dan 2.000 bezoekers per dag en evenementen met een groot effect op de omgeving.

Nieuwe grote evenementen (meer dan 2.000 bezoekers per dag) Allereerst is er in het toetsingskader een categorie toegevoegd; het gaat om nieuwe evenementen waar meer dan 2.000 bezoekers per dag worden verwacht, waarvoor nadere eisen gelden. Dit als uitvoering van één van de aanbevelingen uit de evenementenvisie, namelijk dat de lat hoog moet worden gelegd voor nieuwe, grote autonome trekkers. Een nieuw evenement is een evenement dat niet of al maximaal één keer (met vergunning) heeft plaatsgevonden en achteraf positief is geëvalueerd. Bij deze evaluatie wordt bijvoorbeeld betrokken, dat er geen overtredingen van de vergunningvoorschriften hebben plaatsgevonden, of alsnog achteraf wordt vastgesteld, dat het evenement in strijd was met de openbare orde en veiligheid. De eerste keer dat een nieuw groot evenement heeft plaatsgevonden, is dus te zien als pilot. De categorisering als nieuw wil zeggen, dat voor dit evenement eerst een bestuurlijke en uitgebreide beoordeling op de toelaatbaarheid van het evenement moet worden uitgevoerd. Binnen vier weken nadat de ontvankelijke aanvraag is ontvangen, beslist de burgemeester over de vraag of voor het evenement, gelet op de toetsingscriteria uit de APV, de ervaringen van het afgelopen jaar (indien relevant) en de ruimte binnen de evenementenkalender, de behandeling van de vergunningaanvraag kan worden voortgezet.

Dit bestuurlijk oordeel is geen besluit. Maar dient om tijdig een bestuurlijke afweging te maken over de toelaatbaarheid van het evenement. Het oordeel wordt aan de organisator meegedeeld, zodat deze kan besluiten om de aanvraag alsnog in te trekken. Een positief bestuurlijk oordeel is een van de randvoorwaarden voor het verlenen van een vergunning. De organisator kan ook besluiten, voorafgaand aan het indienen van de aanvraag, een bestuurlijk oordeel te vragen. In overleg met de gemeente kan in dat geval worden bepaald welke onderzoeken daarvoor noodzakelijk zijn. Via deze route krijgt de organisator in een eerder stadium inzicht in de

26

vraag of het zinvol kan zijn een aanvraag voor een evenementenvergunning in te dienen. Ook in dit geval is het bestuurlijk oordeel geen besluit. Verder vindt een vooroverleg tussen gemeente en organisator plaats om duidelijkheid te krijgen over de aanvraag. Bij dit overleg kunnen Staatsbosbeheer, Wetterskip Fryslân, Rijkswaterstaat, provincie Fryslân, de Veiligheidsregio Fryslân en de politie worden betrokken. 3.1.4 Actiepunt Ter uitvoering van de aanbeveling van de raad om de klassiekers, groot en klein, te ondersteunen en het aandachtspunt uit de klankbordgroep om de regeldruk terug te brengen, wordt de burgemeester voorgesteld te beoordelen of het mogelijk is om meer kleine evenementen onder een meldingsplicht te brengen. 3.2 Omgevingswet, eisen aan het gebruik van gronden en gebouwen, omgevingsplan Voor alle evenementen dient ook te worden beoordeeld of een omgevingsvergunning ‘handelen in strijd met regels fysieke leefomgeving’ moet worden aangevraagd. 3.2.1 Fysieke leefomgeving Als achtergrond wordt opgemerkt, dat het inmiddels vaste jurisprudentie is, dat evenementen expliciet in een omgevingsplan moeten worden toegestaan.18 19 Binnen de bescherming van de fysieke leefomgeving staat een evenwichtige toedeling van functies aan locaties centraal, daaronder valt een goed woon- en leefklimaat.

Er is geen duidelijke definitie van deze term, maar er wordt gedoeld op een afweging van alle bij een bepaald onderwerp betrokken belangen. Dat gaat verder dan alleen voldoen aan de normen. Ook als er voor bepaalde effecten geen normen in wet- of regelgeving zijn vastgelegd, moeten deze effecten toch in het onderzoek worden meegenomen.20 Dit geldt ook in het geval een evenement in het omgevingsplan wordt toegelaten. De toegelaten evenementen zijn bepalend voor de mate van overlast en daarmee de impact op het woon- en leefklimaat. De gemeenteraad moet in zijn besluit over de vaststelling van het omgevingsplan de aanvaardbaarheid van de impact van de toegelaten evenementen op het woon- en leefklimaat afwegen. Onder de rechtspraak die is gewezen onder de Wro moest - als evenementen in een bestemmingsplan werden toegelaten - een regeling worden opgenomen met betrekking tot de intensiteit waarmee het evenemententerrein mag worden gebruikt, zoals het maximaal aantal

18

Zie bijvoorbeeld, AbRvS 30 juni 1990, nr. R03.88.6110, BR 1991/115, en vergelijkbaar AbRvS 5 januari 2011, ECLI:NL:RVS:2011:BO9802, MenR 2011/61, 19 AbRvS 16 februari 2011, nr. 200903724/1/R3, Bestemmingsplan ‘Kenniscampus Rengerspark’, TBR 2011/99, m.nt. J.J. Scheltens-Fokke en vergelijkbaar AbRvS 29 februari 2012, ECLI:NL:RVS:2012:BV7286, «JM» 2012/48, m.nt. S.M. van Velsen en F. Arents, bestemmingsplan Ellerveld. 20 Zie bijv. AbRvS 19 oktober 2011, nr. 201001729/1/R2, AbRvS 30 januari 2013, nr. 201203524/1/R1, «JM» 2013/40, m. nt. F. Arents en AbRvS 23 oktober 2013, nr. 201301638/1/R1, m. nt. F. Arents, «JM» 2013/162, en geldt ook als er helemaal geen normen zijn, bijvoorbeeld voor geur van siervissenkwekerij, zie bijv. AbRvS 25 april 2012, nr. 201106872/1/R2. 27

toegestane bezoekers per evenement en het aantal evenementen per jaar.21 Ook het soort evenementen moest worden gespecificeerd en inzichtelijk moest worden gemaakt welke aantallen evenementen zijn toegestaan. Deze verplichting gold niet alleen voor een terrein waaraan de hoofdbestemming ‘evenemententerrein’ is toegekend, maar ook voor gebouwen, parken, pleinen en straten waarin – naast de hoofdbestemming – ook evenementen waren toegelaten22 en evenementenhallen.23 De vraag is, hoe deze rechtspraak over verplichtingen en omvang van het onderzoek zich onder de Omgevingswet gaat ontwikkelen. 3.2.2 Omgevingsplannen De rechtspraak maakt verder duidelijk dat evenementen die niet kort duren of incidenteel zijn, moeten zijn toegelaten in de omgevingsplannen.24 Daarbij gaat het om evenementen, die inclusief op en afbouw maximaal een dag duren, de inbreuk op de planologisch toegelaten functie beperkt is en maar (richtlijn is een keer per jaar) op één locatie worden georganiseerd. Een omgevingsplan wordt door de gemeenteraad vastgesteld.

Nieuw ten opzichte van bestemmingsplannen is, dat er meer specifieke sturingsmogelijkheden zijn bij evenementen zoals: - verbodsbepaling met algemene regels (parkeernormen, geluidnormen, aantallen, soort evenementen en aantallen bezoekers); - opnemen geluidemissienormen bij horeca- en recreatieondernemingen met een plaatsbepaling waar de norm geldt: - opnemen van gedetailleerde, toegelaten functies (evenemententerreinen en horecaondernemingen); - maatwerkvoorschriften en maatwerkregels. 3.2.3 Huidige situatie In de huidige situatie (2024) wordt een aanvraag voor een omgevingsvergunning getoetst aan het bestemmingsplan of beheerverordening die op grond van het overgangsrecht behorend bij de Omgevingswet, van rechtswege onderdeel zijn van het omgevingsplan van rechtswege. In vrijwel alle huidige bestemmingsplannen of beheerverordeningen (die onderdeel zijn van het omgevingsplan van rechtswege) is het organiseren van evenementen niet rechtstreeks toegelaten in de planregels door deze aan te merken als verboden gebruik. Wel is veelal een binnenplanse afwijking opgenomen voor het verlenen van een afwijking. De voorwaarden waaronder deze