224-O Bijlage 2 Uitvoeringsstrategie

Onderaanneming en risicoverschuiving In de praktijk speelt ook onderaanneming een belangrijk rol bij de contractstrategie. Aannemers zijn grofweg te verdelen in drie categorieën: aannemers die zowel ontwerpen als zelf bouwen, aannemers die het ontwerp en de voorbereiding door derden laten uitvoeren maar de uitvoering in eigen hand houden, en aannemers die zowel ontwerp als uitvoering volledig uitbesteden, en voornamelijk een coördinerende of managementrol vervullen. De mate waarin aannemers risico’s doorschuiven naar onderaannemers, leveranciers of adviseurs is bepalend voor het projectsucces. Het doorschuiven van verantwoordelijkheden leidt immers tot versnippering en vermindert de mogelijkheid om integraal bij te sturen.

251103 Z036001-RAP-015-01 HAVENWERKEN TERSCHELLING - UITVOERINGSSTRATEGIE

PAGINA 23 / 32

Het doorschuiven van verantwoordelijkheden begint vaak al in de tenderfase. Aannemers schakelen dan tenderbureaus in om inschrijvingsplannen op te stellen en het contract binnen te halen, terwijl meestal alleen werkvoorbereiders inhoudelijk meekijken. Pas in een later stadium blijkt of de plannen technisch en praktisch uitvoerbaar zijn. Het ontwerp wordt in deze fase vaak opgesteld door werkvoorbereiders of uitbesteed aan een extern adviesbureau, wat risico’s met zich meebrengt doordat onderaannemers hun eigen belangen laten meewegen bij keuzes. Daarnaast zal de aannemer in de ontwerpfase doorgaans voorkeur geven aan bouwmethoden, materieel en materialen die voor hem financieel het meest gunstig zijn. Hierdoor kan de objectieve afweging tussen kwaliteit, duurzaamheid en prijs onder druk komen te staan. Wanneer een project een laag risicoprofiel moet hebben, is het essentieel om niet alleen de hoofdaannemer te beoordelen, maar de gehele keten van het uitvoeringsteam, onderaannemers en leveranciers mee te wegen.

Wet kwaliteitsborging Met de komst van de Wet kwaliteitsborging (in werking vanaf 2026 - 2027) voor het bouwen verschuift een deel van de verantwoordelijkheid voor de bouwkwaliteit van de overheid naar aannemers. De aannemer wordt nadrukkelijker verantwoordelijk voor het aantonen dat het bouwwerk voldoet aan de bouwtechnische eisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving. Ook moet hij de opdrachtgever beter informeren over risico’s, gebruikte materialen en onderhoudsaspecten.

Voor de opdrachtgever betekent dit dat toezicht door de gemeente wordt vervangen door toetsing door een onafhankelijke kwaliteitsborger. De aansprakelijkheid van de aannemer wordt zwaarder, vooral bij verborgen gebreken. Hierdoor wordt de scheidslijn tussen ontwerp- en bouwverantwoordelijkheid strikter en wordt de uitvoerende partij verplicht om zowel de ontwerpuitgangspunten als de uitvoering aantoonbaar te borgen en te documenteren.

Projectgebonden factoren De contractstrategie hangt af van meerdere projectgebonden factoren en risico’s, waaronder:

•

Logistiek en bereikbaarheid: transport van materieel en materialen zijn afhankelijk van scheepvaart, getij en weer, hetgeen planningen kwetsbaar maakt (met name in de winterperiode). Hoe meer regie de aannemer heeft over de logistiek en de inzet van materieel, hoe efficiënter het project kan worden uitgevoerd.

•

Stagnatie en verlet door overmacht: het risico op onwerkbare omstandigheden (belemmeringen door veerdienstenof andere scheepsactiviteiten, transport naar Terschelling, ed.) en onwerkbaar weer zijn groot. Het is niet de vraag of er stagnaties optreden, maar hoe lang de wachttijden of storingen zijn, en hoeveel dit uiteindelijk kost ten aanzien van verloren productie, onbenutte arbeidsuren, stilstaand materieel en planningsvertraging.

•

Bouwen bij of aan constructies die bouwtechnisch niet voldoen: bouwen nabij afgekeurde kades brengt het risico mee van onverwachte instabiliteit, schade of instorting tijdens de uitvoering. Dit vraagt om het nemen van maatregelen en een beheerst uitvoeringsproces. Aangezien deze risico’s nu al bekend zijn, kan de aannemer hier tijdens de inschrijving op anticiperen en alle risico’s verwerken in de planning, werkmethode en prijsstelling.

•

Schade aan belendingen en objecten: bij het project worden werkzaamheden uitgevoerd op gronden en nabij constructies (kades, funderingen en woningen) of objecten (kabels en leidingen) van derden, wat het risico vergroot

251103 Z036001-RAP-015-01 HAVENWERKEN TERSCHELLING - UITVOERINGSSTRATEGIE

PAGINA 24 / 32

op schade aan eigendommen buiten het werkterrein. Onafhankelijke monitoring en een beheerste uitvoering zijn essentieel om schade te voorkomen, met name gevolgen van trillingen, grondzettingen en grondverplaatsingen.

•

Bodem- en ondergrondrisico’s: onzekerheden in grondgesteldheid of aanwezigheid van obstakels kunnen leiden tot ontwerpwijzigingen of meerwerk. Hoe groter het inzicht in de bodem en de raakvlakken, hoe minder risico’s er zijn op wijzigingen, stagnaties en kosten.

•

Minimale hinder en overlast tijdens de bouw: minimale hinder voor omgeving, toeristen, bezoekers en transport bevordert de lokale economie en versterkt de leefbaarheid op het eiland. Een snelle doorlooptijd en voldoende ontsluiting van het gebied draagt bij aan minder overlast voor de omgeving.

•

Wijzigingen en heroverweging gemaakte keuzes: het proces is afgelopen jaren gekenmerkt door veel wijzigingen, heroverweging van gemaakte keuzes, zijsturing en nieuwe prioriteiten. Wanneer een aannemer al is gestart met voorbereidingen en de vereiste vergunning of toestemming uitblijft, lopen de gemaakte kosten onverminderd door. Dit vormt een financieel risico en benadrukt het belang dat de vergunningen en toestemmingen moeten zijn verkregen voor de aanbesteding.

Voor Terschelling zou het vastleggen van het ontwerp, inclusief de functies en het gebruik, bijdragen aan een stabiele projectbasis. Hierdoor kan de aandacht volledig worden gericht op een beheersbare en veilige uitvoering, met minimale hinder en overlast voor de omgeving. Hoe eerder de benodigde onderzoeken en het ontwerp zijn afgerond, hoe beter dit bijdraagt aan de financiële beheersing en een voorspoedige projectvoortgang. Een volledig en stabiel ontwerp vermindert de kans op wijzigingen, meerkosten en vertraging tijdens de uitvoering.

5.3

Onderscheidende rollen De onderscheidende rol van de aannemer Een aannemer kan het verschil maken op de bouw door zijn vermogen om kennis, ervaring en uitvoeringkracht effectief te combineren. De grootste meerwaarde ontstaat niet alleen in de prijs, maar vooral in de wijze waarop de aannemer het werk organiseert, risico’s beheerst en samenwerking vormgeeft.

Voor elke aannemer geldt dat er in de praktijk nauwelijks prijsvoordeel te behalen is bij de inkoop van materialen. Producten zoals damwanden, ankers en beton worden in dezelfde markt ingekocht en kennen vergelijkbare prijzen voor alle partijen, tenzij dat er tweedehands producten of restpartijen worden ingekocht. Het werkelijke onderscheid ontstaat in de organisatie van het bouwproces. Aannemers die beschikken over eigen materieel, een efficiënte uitvoeringsplanning en een goed afgestemd bouwteam kunnen sneller, goedkoper en met minder faalkosten werken. Het prijsverschil tussen aannemers wordt dus vooral bepaald door hun uitvoeringskracht en procesbeheersing, niet door materiaalkosten.

Een aannemer die goed voorbereid is, kan door een doordachte bouwlogistiek, efficiënt materieelinzet en heldere communicatie de doorlooptijd verkorten en faalkosten beperken. Ook de manier waarop hij omgaat met planning, veiligheid en kwaliteit bepaalt het succes van het project. Door proactief te anticiperen op knelpunten, open te communiceren met opdrachtgever en onderaannemers en actief te sturen op procesbeheersing, kan een aannemer veel vertraging en meerwerk voorkomen. Dit komt het project altijd ten goede.

251103 Z036001-RAP-015-01 HAVENWERKEN TERSCHELLING - UITVOERINGSSTRATEGIE

PAGINA 25 / 32

De onderscheidende rol van de opdrachtgever De opdrachtgever speelt een bepalende rol in het succes van een bouwproject door richting te geven, kaders te stellen en samenwerking te faciliteren. Een onderscheidende opdrachtgever zorgt voor een heldere projectvisie, duidelijke eisen en een realistisch risicoprofiel. De opdrachtgever creëert de voorwaarden waaronder de aannemer zijn expertise optimaal kan inzetten, zonder onnodige beperkingen op te leggen. Daarnaast maakt de opdrachtgever het verschil door besluitvaardigheid, transparantie en consistentie. Dit betekent dat een opdrachtgever altijd het contract volgt en in beginsel de contracteisen laat prevaleren. Een opdrachtgever die tijdig beslissingen neemt, open communiceert en weinig nieuwe wijzigen doorvoert bevordert de samenwerking.

Een contract is in essentie nodig omdat er sprake is van een informatie-asymmetrie en sterke onderlinge afhankelijkheid met betrekking tot technische kennis, uitvoeringscapaciteit, mensen en middelen. De opdrachtgever heeft een aannemer nodig omdat hij niet zelf over de middelen, expertise en capaciteit beschikt om het bouwwerk te realiseren. Hoe meer kennis van zaken de opdrachtgever heeft, hoe effectiever de samenwerking verloopt en hoe soepeler risico’s en wijzigingen kunnen worden beheerd. Een deskundige opdrachtgever kan ontwerp- en uitvoeringszaken beter beoordelen, realistische eisen stellen en sneller besluiten nemen bij afwijkingen of nieuwe inzichten. Dit verkleint de kans op misverstanden, faalkosten en vertraging. Bovendien bevordert inhoudelijke kennis het wederzijds begrip tussen de opdrachtgever en de aannemer, waardoor er efficiënter en transparantere wordt gewerkt.

5.4

Aanbevolen contractstrategie De gemeenteraad zal in de komende fase vergaande keuzes vaststellen in de voorkeursbeslissing, waaronder bouwkundige oplossingen en de onderhavige uitvoeringsstrategie met bijbehorende bereikbaarheidsmaatregelen. Daarmee worden veel ontwerpvrijheden en uitvoeringskeuzes al vooraf bepaald, waardoor de ruimte voor de aannemer om eigen oplossingen aan te dragen beperkt is. Dit maakt dat geïntegreerde contractvormen, zoals UAV-GC, minder geschikt zijn en een meer traditionele contractvorm met duidelijk afgebakende verantwoordelijkheden voor de hand ligt.

Op basis van deze projectgebonden factoren is een traditionele contractvorm (RAW) of een bouwteam met UAV-uitvoering het meest passend voor het havenproject. De aanvullende redenen hiervoor zijn als volgt:

•

Beheersbaarheid en voorspelbaarheid: de omstandigheden zijn complex maar grotendeels bekend. Door het ontwerp vooraf te bevriezen, kunnen risico’s beter worden beheerst en kosten beter worden gestuurd. Er dienen vooraf afspraken worden gemaakt over de verrekening van verlet en onwerkbare omstandigheden. Deze afspraken zijn bepalend voor de totale kosten van het werk, omdat niet alleen de inschrijfprijs maar vooral de wijze waarop stilstand en vertraging worden gecompenseerd de financiële uitkomst van het project bepaalt.

•

Logistieke afhankelijkheden: de uitvoeringsrisico’s liggen primair in de planning, transport en het beschikbare materieel, niet in het ontwerp of de te kiezen bouwmaterialen. Dit vraagt om een aannemer die de logistiek en zijn onderaannemers goed organiseert, niet om ontwerpvrijheid zoals bij een UAV-GC contract.

•

Bekende risico’s: bodem, belendingen en bestaande constructies zijn al in beeld. De keuzes voor de toekomst, zoals het aanbrengen van een talud met steenglooiing of saneren van grond (Variant B) zijn ook al bepaald. Hierdoor kunnen

251103 Z036001-RAP-015-01 HAVENWERKEN TERSCHELLING - UITVOERINGSSTRATEGIE

PAGINA 26 / 32

de onderzoeks- en ontwerprisico’s concreet worden opgenomen in het bestek, waardoor een traditioneel contract goed toepasbaar is.

•

Stagnatie en verlet: bij veel weers- en transportafhankelijkheid is flexibiliteit in de planning cruciaal, maar de verantwoordelijkheid voor deze risico’s moet helder blijven. Een RAW- of UAV-contract biedt hiervoor duidelijke kaders.

•

Wijzigingsgevoeligheid: omdat vergunningen en besluitvorming nog risico’s kennen, is het belangrijk dat ontwerpwijzigingen eenvoudig en transparant kunnen worden verwerkt, wat bij een RAW- of bouwteamconstructie beter beheersbaar is dan bij UAV-GC.

•

Belang omgeving: door focus te leggen op uitvoeringsbeheersing en hinderbeperking kan de aannemer binnen duidelijke randvoorwaarden werken zonder dat ontwerpdiscussies de voortgang vertragen.

Een bouwteamcontract met nadruk op samenwerking in de voorbereiding en een UAV-contract voor de uitvoering biedt de beste balans tussen risicobeheersing, flexibiliteit en uitvoerbaarheid. Wanneer het ontwerp volledig is afgerond en vergunningen zijn verkregen, kan ook een RAW-contract worden toegepast voor maximale prijszekerheid en controle.

5.5

Overige aanbevelingen •

Acceptatie onderzoeken, ontwerp en adviezen: geadviseerd wordt om de aannemer, ongeacht de contractvorm, voorafgaand aan de bouw en bij inschrijving nadrukkelijk akkoord te laten gaan met onderzoeken, ontwerpstukken en adviezen in het contract. Dit waarborgt dat de aannemer vooraf voldoende beoordeelt of de beschikbare gegevens volledig, eenduidig en betrouwbaar zijn, en of het ontwerp voldoende is uitgewerkt en vrij van wezenlijke onzekerheden. Met zijn inschrijving verklaart de aannemer dat het ontwerp naar zijn oordeel maakbaar en uitvoerbaar is, passend bij zijn beschikbare materieel, deskundigheid en expertise. Op deze manier wordt voorkomen dat tijdens de uitvoering discussie ontstaat over de kwaliteit of volledigheid van de uitgangsinformatie. Mochten er onderzoeken of ontwerpinformatie ontbreken dan kan de aannemer, op grond van zijn deskundigheid en ervaring, deze zaken meenemen en afprijzen tijdens de inschrijving. Het staat de aannemer ook vrij om niet in te schrijven op het werk. Deze aanpak voorkomt opportunisme of een ‘vecht-contract’, waarbij na inschrijving de gemeente door de aannemer wordt confronteert met andere interpretaties, ontwerp- of bouwwijzigingen of nog benodigde onderzoeken.

•

Wet kwaliteitsborging: leg in het contract expliciet vast dat de aannemer verantwoordelijk is voor het aantoonbaar voldoen aan de eisen van de Wet kwaliteitsborging (deels van toepassing vanaf 2026 - 2027 en geldend voor klasse 2). Bepaal dat de aannemer alle benodigde bewijsstukken, kwaliteitsregistraties en rapportages aanlevert en bewaart. Neem op dat de gemeente inzage krijgt in deze gegevens en dat de aannemer samenwerkt met de onafhankelijke kwaliteitsborger. Hiermee wordt duidelijk vastgelegd waar de verantwoordelijkheid ligt en wordt voldaan aan de wettelijke vereisten voor kwaliteitsborging en aansprakelijkheid.

•

Verrekening meer- en minderwerk: eventuele afwijkingen dienen zowel het kostennadeel als het kostenvoordeel van wijzigingen te worden verrekend. Op die manier blijft de financiële afrekening evenwichtig en wordt voorkomen dat één partij structureel voordeel of nadeel ondervindt van aanpassingen tijdens de uitvoering. Hiervoor is het van

251103 Z036001-RAP-015-01 HAVENWERKEN TERSCHELLING - UITVOERINGSSTRATEGIE

PAGINA 27 / 32

belang dat voorafgaand aan de uitvoering een gedetailleerde prijslijst wordt overeengekomen, waarin per activiteit of hoeveelheid de kosten voor materiaal, materieel en arbeid zijn vastgelegd. Zowel voor de aannemer als voor de gemeente. Ook het beoordelen van wijzigingen of inschakelen van externe expertise kost voor de gemeente geld. Door gezamenlijke verrekening worden wijzigingen en meer- en minderwerk eerlijk, transparant en objectief verrekend

•

Verrekening AKW&R: Geadviseerd wordt om vooraf duidelijke afspraken te maken over de verrekening van diensten, werkvoorbereiding, projectmanagement en algemene kosten, risico’s en winst (AKW&R). In de praktijk passen aannemers vaak stapeling toe door deze kosten meerdere keren of op verschillende posten in rekening te brengen, bijv. via directe bouwkosten, opslagpercentages of indirecte kosten in meer- en minderwerk. Daarbij dient te worden vastgelegd of deze posten wel of niet verrekenbaar zijn bij wijzigingen, en zo ja, voor welk percentage. Er kunnen aanzienlijke kosten worden bespaard wanneer de algemene kosten, risico’s en winst (AKW&R) expliciet niet worden meegenomen in meer- en minderwerk, maar dat de daadwerkelijke kosten voor arbeidsuren, materieel en materiaal worden verrekend. Het vastleggen van deze afspraken voorkomt discussie tijdens de uitvoering en zorgt voor transparantie in de financiële afhandeling van meer- en minderwerk.

•

Bouwteamcontract: In essentie kiest de opdrachtgever in de bouwteamfase een adviseur, die meebepaalt wat er wordt gemaakt, en vervolgens een aannemer, die bepaalt hoe het wordt gemaakt. Een externe en onafhankelijke kostendeskundige of contractadviseur dient de door de aannemer opgestelde kostenraming en het conceptcontract te toetsen op marktconformiteit en redelijkheid.

In een bouwteam is het essentieel om een onderscheid te maken tussen de aanbesteding van diensten en de aanbesteding van werken. In de eerste fase wordt de aannemer geselecteerd op basis van zijn kennis, ervaring en samenwerkingsvermogen, en treedt hij op als adviseur binnen het bouwteam. Samen met de opdrachtgever werkt hij dan aan de optimalisatie van het ontwerp, de risicobeheersing en de uitvoeringsstrategie. Pas na afronding van deze fase en op basis van het gezamenlijk uitgewerkte contract en de overeengekomen prijs, volgt een tweede gunning voor de feitelijke uitvoering van het werk. De aannemer is dan pas een uitvoerende partij. Deze gefaseerde aanpak brengt het risico met zich mee dat in de tweede fase er geen contract tot stand wordt gebracht en er alsnog gezocht moet worden naar een andere aannemer of oplossing.

5.6

Vervolgaanpak Voor de vervolgaanpak worden de volgende acties aanbevolen: •

Contractkeuze en risicobeheersplan Definitieve keuze voor de contractvorm en stel een risicobeheersplan op. Stel vast hoe de projectrisico’s worden gealloceerd en maak een plan voor maatregelen, monitoring, evaluatie en een planning.

•

Aanbestedingsstrategie De aanbestedingsprocedure wordt, vanwege de overschrijding van het drempelbedrag van € 5.538.000 voor de uitvoering van werken (2024), per definitie een Europese aanbesteding (op grond van 2014/24/EU). Afgewogen moet worden of een verdere marktverkenning of concurrentiegerichte dialoog nodig zijn.

251103 Z036001-RAP-015-01 HAVENWERKEN TERSCHELLING - UITVOERINGSSTRATEGIE

PAGINA 28 / 32

•

Aanbestedingsdocumenten opstellen Er moeten diverse aanbestedingsdocumenten worden opgesteld, waaronder een selectie- en aanbestedingsleidraad, conceptcontract (bijv. bestek) met bijlagen, en waar nodig uitsluitings- en geschiktheidseisen en gunningscriteria.

•

Aanbesteding en gunning Vervolgens volgt een publicatie van de aanbesteding op TenderNed (nationaal) en TED (Europees). Na vragenrondes en het opstellen van Nota van Inlichtingen, het indienen van de inschrijvingen, de beoordeling, het gunningsbesluit en een standstiltermijn voor eventuele bezwaarprocedures, kan het contract definitief gegund worden.

251103 Z036001-RAP-015-01 HAVENWERKEN TERSCHELLING - UITVOERINGSSTRATEGIE

PAGINA 29 / 32

6

Globale planning Dit hoofdstuk geeft een globale planning van het havenproject, van de afronding van het ontwerp tot en met de oplevering. De planning biedt inzicht in de verwachte fasering en doorlooptijden, maar dient uitsluitend ter indicatie. De werkelijke termijnen zijn afhankelijk van besluitvorming, projectconditionering en omstandigheden.

6.1

Globale planningen Indicatieve planning ontwerp en onderzoek Fase

Doorlooptijd

Aanvullende onderzoeken

3 - 6 maanden

Technische uitwerking en detaillering

1 - 2 maanden

Verkrijgen vergunningen + toestemmingen

1 - 3 maanden

Totale doorlooptijd

½ tot ¾ jaar

Indicatieve planning Europese aanbesteding Fase

Doorlooptijd

Contractkeuze en risicobeheersplan

1 maand

Opstellen contract (bestek)

1-3 maanden

Aanbestedingsdocumenten + vooraankondiging

1-2 maanden

Publicatie, inschrijving en beoordeling

4-6 maanden

Standstill periode en definitief contract

1 maand

Totale doorlooptijd

½ tot ¾ jaar

Indicatieve planning uitvoering Fase

Doorlooptijd

Werkvoorbereiding en planning

1-2 maanden

Mobilisatie en opbouw werkterrein

1 maand

Grondwerk en profilering

3-6 maanden

Sloopactiviteiten en funderingswerk

3-4 maanden

Kabels, leidingen en infrastructuur

1-2 maanden

Aanbrengen steenglooiingen

3-6 maanden

Bestrating en afwerking inrichting

2-3 maanden

251103 Z036001-RAP-015-01 HAVENWERKEN TERSCHELLING - UITVOERINGSSTRATEGIE

PAGINA 30 / 32

6.2

Afronding en demobilisatie

1 maand

Totale doorlooptijd

1,5 - 2 jaar

Totale doorlooptijd De ingeschatte doorlooptijd is afhankelijk van de contractvorm:

•

RAW-bestek Bij een RAW-bestek kan het ontwerp en contract parallel aan elkaar tot stand worden gebracht. Dit neemt ongeveer een half tot driekwart jaar in beslag. Dit kan sneller als de onderzoeken en het ontwerp in het voorjaar van 2026 al worden opgeleverd. Onder voorbehoud van het verkrijgen van vergunningen en een snelle voorbereiding kan de aanbesteding starten na de zomer van 2026. Na het doorlopen van de aanbesteding kan de uitvoering in het voorjaar van 2027 worden opgestart. De uitvoering duurt minimaal anderhalf jaar. Rekening houdend met enkele maanden verlet en onwerkbaar weer in de winterperiode, wordt de realistische doorlooptijd grofweg twee jaar, met een oplevering in het voorjaar van 2029. De oplevering kan worden versneld door bouwfases parallel te laten verlopen.

Opgemerkt wordt dat de totale doorlooptijd van de werkzaamheden afhankelijk is van de uitkomsten van nog uit te voeren onderzoeken, de ontwerpdetaillering, bouwfasering, vergunningseisen en toestemmingen van Rijkswaterstaat. Bedreigingen voor de planning zijn vooral gelegen in de projectconditionering, met inbegrip van de nog uit te voeren onderzoeken, het verkrijgen van vergunningen, het medegebruik van onder meer het Betonningsterrein en de afstemming met Rijkswaterstaat. De projectconditionering beïnvloedt zowel het ontwerp als het bestek, en omgekeerd. Hoe eerder beide zijn afgerond, hoe gunstiger dit is voor de planning en voortgang van het project.

•

Bouwteamovereenkomst Bij een bouwteam duurt de doorlooptijd langer. Er wordt eerst gestart met een aanbesteding voor het contracteren van een aannemer. Stel dat gestart wordt aan het begin van 2026 met het opstellen van de contractstukken en de aanbesteding medio 2026 start, dan zal naar verwachting aan het einde van 2026 een aannemer gecontracteerd zijn. De aannemer zal eerst de tijd nemen om alle dossierkennis tot zich te nemen en te starten met de nodige ontwerp-, werkvoorbereiding- en projectconditioneringsactiviteiten. Naar verwachting duurt dit een een jaar, afhankelijk van het verkrijgen van de benodigde vergunningen en projectconditionering. Dit betekent dat de aannemer kan gaan starten met de bouw aan het eind van 2027. De uitvoering duurt minimaal anderhalf jaar. Rekening houdend met enkele maanden verlet en onwerkbaar weer in de winterperiode, wordt de realistische doorlooptijd grofweg twee jaar, met een oplevering begin 2030. De oplevering kan worden versneld door bouwfases parallel te laten verlopen.

Opgemerkt wordt dat de totale doorlooptijd van de werkzaamheden sterk afhankelijk is van de uitkomsten van nog uit te voeren onderzoeken, de ontwerpdetaillering, bouwfasering en vergunningseisen en toestemmingen van Rijkswaterstaat. Bedreigingen voor de planning zijn vooral gelegen in de bouwteamvorm: de aannemer dient zich het volledige dossier eigen te maken en zal vervolgens dezelfde werkzaamheden moeten gaan uitvoeren als die nodig zijn bij een RAW-bestek. In het algemeen geldt dat de voorbereidingstijd bij een bouwteam langer duurt, omdat de opdrachtgever en de aannemer samen het ontwerp en de risicoverdeling moeten afstemmen, maar dat de uitvoering wel kan worden verkort. Een nadeel is dat, wanneer vergunningen niet (tijdig) worden verkregen, de aannemer doorgaans aanspraak maakt op een vergoeding.

251103 Z036001-RAP-015-01 HAVENWERKEN TERSCHELLING - UITVOERINGSSTRATEGIE

PAGINA 31 / 32

strategy a| legacy creating data | engineering

creating a legacy strategy | data | engineering

Websitewww.walhoutcivil.com E-mailinfo@walhoutcivil.com Telefoon+31 2984 Wagenmakerstraat WALHOUT BD RIDDERKERK, CIVIL 118 B.V. 851011 5bNL

Afbeelding met Lettertype, tekst, Graphics, logo Door AI gegenereerde inhoud is mogelijk onjuist.

WALHOUT CIVIL B.V. Wagenmakerstraat 5b 2984 BD RIDDERKERK, NL

Telefoon E-mail Website

+31 118 851011 info@walhoutcivil.com www.walhoutcivil.com

250905 Z036001-RAP-012-00 HAVENWERKEN TERSCHELLING

2