2025-11-11 C8 - 2025-03-20 Advies uitvoeringsdocument Nationale Strategie Implementatie VN Verdrag Handicap dif (geanonimiseerd)

Burgerrechten en politieke rechten / Economische, sociale en culturele rechten De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties nam in 1966 twee verdragen aan. In 1976 traden de verdragen in werking en moesten de landen die de verdragen ondertekend hadden zich eraan houden. Het ene is het internationale ‘Verdrag inzake Burgerrechten en Politieke Rechten’ (IVBPR). Dit verdrag bestaat uit verschillende artikelen over onder meer discriminatie, marteling, eerlijk proces, vrije meningsuiting, kiesrecht en gelijkheid voor de wet. Daarnaast is er het internationale ‘Verdrag inzake Economische, Sociale en Culturele Rechten’ (IVESCR). Dit verdrag bestaat uit meerdere artikelen. Deze gaan onder andere over werk, loon, voedsel, stakingsrecht, discriminatie, gezondheid en onderwijs.

Alle VN verdragen op een rijtje Naast deze twee verdragen zijn er zeven VN mensenrechtenverdragen en bijbehorende comités die specifieke aandacht besteden aan een groep mensen of aan een bepaald recht. De VN verdragen zijn: -Het internationaal ‘Verdrag inzake Burgerrechten en Politieke Rechten’, IVBPR met toezichthoudend Mensenrechtencomité, HRC -Het internationaal ‘Verdrag inzake Economische, Sociale en Culturele Rechten’, IVESCR met toezichthoudend Comité inzake Economische, Sociale en Culturele Rechten’, CESCR -Het internationaal ‘Verdrag inzake de Uitbanning van alle vormen van Rassendiscriminatie’, CERD met toezichthoudend Comité inzake de Uitbanning van Rassendiscriminatie, CERD -Het internationaal ‘Verdrag inzake de Uitbanning van alle vormen van Vrouwendiscriminatie’, CEDAW met toezichthoudend Comité inzake de Uitbanning van Vrouwendiscriminatie, CEDAW, Vrouwenverdrag -Het internationaal ‘Verdrag inzake tegen Foltering en andere wrede, onmenselijke of onterende vormen van Bestraffing’, CAT met toezichthoudend Comité inzake tegen Foltering, CAT -Het internationaal ‘Verdrag inzake de Rechten van het Kind’, CRC met toezichthoudend Comité inzake de Rechten van het Kind, CRC, Kinderrechtenverdrag -Het internationaal ‘Verdrag inzake de Rechten van Personen met een Handicap’, CRPD met toezichthoudend Comité inzake de Rechten van Personen met een Handicap, CRPD, VN-verdrag

Handicap -Het internationaal ‘Verdrag inzake tegen Gedwongen Verdwijningen’, CED met toezichthoudend Comité inzake tegen Gedwongen Verdwijningen, CED -Het internationaal ‘Verdrag inzake de Rechten van Migrerende Werknemers en hun Familieleden’, CMW

28

Het ‘Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens’ De Raad van Europa is een internationale organisatie die zich richt op het verspreiden en bevorderen van democratie en mensenrechten. Het ‘Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens’ beschermt de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden. Het is het eerste verdrag van de Raad van Europa en vormt de hoeksteen van al zijn activiteiten. Het werd op 4 november 1950 in Rome opengesteld voor ondertekening en trad op 3 september 1953 in werking. De bekrachtiging ervan is een voorwaarde om lid te worden van de organisatie. Het was het eerste instrument dat uitvoering gaf aan bepaalde van de in de ‘Universele Verklaring van de Rechten van de Mens’ genoemde rechten en deze bindend te maken. Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens houdt toezicht op de implementatie van het verdrag in de 46 lidstaten van de Raad van Europa. Sinds de aanneming in 1950 is het verdrag een aantal keren gewijzigd en aangevuld met vele rechten naast de in de oorspronkelijke tekst opgenomen rechten. In het EVRM staan onder andere het recht op vrijwaring van slavernij, verbod op foltering, het recht op vrijheid van persoon, het recht op een eerlijk proces, het recht op vrijheid van gedachte, geweten en godsdienst, en het recht op bescherming van het privé- en gezinsleven.

Aan het EVRM zijn protocollen met aanvullende rechten toegevoegd die een land apart moet bekrachtigen. In de protocollen zijn bijvoorbeeld het recht op eigendom, het recht op bewegingsvrijheid en een algemeen verbod op discriminatie vastgelegd.

Europese Unie: de weg naar het Handvest van de Grondrechten De doelstellingen van de Europese Unie zijn in de eerste plaats economisch en politiek. Het Europese Hof van Justitie in Luxemburg ziet toe op de naleving van EU-recht en was dus oorspronkelijk geen mensenrechten hof. Toch heeft het in verschillende uitspraken een belangrijke basis gelegd voor de discussie over fundamentele rechten op politiek niveau binnen de EU. Die discussie leidde onder meer tot het ‘Verdrag van Maastricht’ (1992), een mijlpaal in de geschiedenis van de Europese Unie. In het verdrag is vastgelegd dat de EU fundamentele rechten respecteert. Na lange onderhandelingen kwam het EU handvest van de Grondrechten tot stand. In 2009 werd het handvest bindend toen het ‘Verdrag van Lissabon’ inging. In het handvest zijn veel mensenrechten opgenomen, zoals het recht op leven, het verbod op marteling, het recht op bescherming van het privéleven, het recht op vrijwaring van discriminatie en het recht op een eerlijk proces. Alle Europese instellingen moeten zich aan het handvest houden. Ook bij het uitvoeren van EU-wetgeving geldt het handvest van de Grondrechten.

Het ‘Europees Sociaal Handvest’ Het ‘Europees Sociaal Handvest’ is een verdrag van de Raad van Europa dat fundamentele sociale en economische rechten garandeert als tegenhanger van het ‘Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens’, dat verwijst naar burgerrechten en politieke rechten. Het garandeert een breed scala aan alledaagse mensenrechten met betrekking tot werkgelegenheid, huisvesting, gezondheid, onderwijs, sociale bescherming en welzijn. Het handvest legt specifiek de nadruk op de bescherming van kwetsbare personen zoals ouderen, kinderen, mensen met een handicap en migranten. Het vereist dat het genot van de bovengenoemde rechten zonder discriminatie wordt gegarandeerd. Het ‘Europees Sociaal Handvest’ (ETS nr. 163) is van 01 juli 2006 van kracht in ons land waarbij het Koninkrijk der Nederlanden het herziende ‘Europees Sociaal Statuut’ aanvaardt heeft voor het Koninkrijk in Europa. Geen enkel ander rechtsinstrument op pan-Europees niveau kan een zo uitgebreide en volledige bescherming van sociale rechten bieden als het handvest, dat ook als referentiepunt dient in het recht van de Europese Unie. De meeste sociale rechten in het handvest van de Grondrechten van de EU zijn gebaseerd op de relevante artikelen van het handvest.

Het handvest wordt daarom gezien als de sociale Grondwet van Europa en vormt een essentieel onderdeel van de mensenrechtenarchitectuur van het continent.

Europese Unie: richtlijnen over discriminatie Een van de fundamenten van de Europese Unie is het verbod op discriminatie. Dit op grond van geslacht, ras of etnische afstamming, godsdienst of geloofsovertuiging, handicap, leeftijd en seksuele geaardheid. Het recht op non-discriminatie is vastgelegd in de EU-verdragen en in het Handvest van de Grondrechten. Sinds 2000 zijn er ook richtlijnen over gelijke behandeling ongeacht ras of etnische afstamming, en over gelijke behandeling van mannen en vrouwen opgesteld.

29

B3:

Overzicht organisaties Overzicht internationale organisaties De Verenigde Naties Het VN Comité voor de Rechten van Personen met een Handicap

Het VN Comité voor de Rechten van Personen met een Handicap (CRPD) is het orgaan van onafhankelijke deskundigen dat toezicht houdt op de uitvoering van het verdrag bij de staten die partij zijn. Alle staten die partij zijn, zijn verplicht om regelmatig rapporten voor te leggen aan het Comité over hoe de rechten worden geïmplementeerd. Het Comité onderzoekt elk rapport. Ze geven suggesties en algemene aanbevelingen, met betrekking tot het rapport, die het passend acht, aan de betrokken staat die partij is. Het ‘Facultatieve Protocol’ bij het VN-verdrag geeft het VN Comité de bevoegdheid om individuele klachten te onderzoeken met betrekking tot vermeende schendingen van het verdrag door staten die partij zijn bij het ‘Facultatief Protocol’.

Het VN Comité: https://www.ohchr.org/EN/HRBodies/CRPD/Pages/CRPDIndex.aspx Overzicht van alle VN mensenrechtenverdragsorganen: https://www.ohchr.org/en/treaty-bodies Informatie aangaande het VN Handvest: https://unric.org/nl/verenigde-naties/vn-handvest/#top UN algemeen: https://www.un.org/en/ UN web tv: https://media.un.org/en/webtv/ UN bibliotheek: https://digitallibrary.un.org/ United Nations Human Rights Council: https://www.ohchr.org/en/hrbodies/hrc/home Criminal Court: https://www.icc-cpi.int/ United Nations Office at Geneva: https://www.ungeneva.org/en World Health Organization: https://www.who.int/ United Nations Volunteers: https://www.unv.org/ United Nations Foundation: https://unfoundation.org/?_gl=1%2A1m6sv7k%2A_up%2AMQ..%2A_gs%2AMQ..&gclid=EAIaIQobChMIxu3S9qKCjAMVCJeDBx1BfggFEAAYASAAEgKOw_D_BwE

VN Ministerie van Economische en Sociale Zaken & Onbekwaamheid Het VN programma voor gehandicapten aangaande het ‘VN-verdrag inzake de Rechten van Personen met een Handicap’ (SCRPD) valt onder de afdeling voor sociaal inclusieve sociale ontwikkeling (DISD) van het ministerie van Economische en Sociale Zaken van de Verenigde Naties (UNDESA). Hun wereldwijde missie is om de rechten en vooruitgang van personen met een handicap te bevorderen. Binnen het systeem van de Verenigde Naties werkt het Focal Point on Disability aan: Ondersteuning van intergouvernementele instanties zoals de Algemene Vergadering en de Economische en Sociale Raad (ECOSOC); Dienst verlenen aan de Conferentie van Staten die partij zijn bij het ‘VN-verdrag inzake de Rechten van Personen met een Handicap’ Bevorderen van het internationale normatieve kader inzake handicaps Internationale normen en standaarden met betrekking tot handicaps implementeren op nationaal, regionaal en internationaal niveau; technische samenwerking Mainstream handicap in de ontwikkelingsagenda, inclusief de Sustainable Development Goals (SDG's) en andere internationaal overeengekomen ontwikkelingsdoelen Co-voorzitter van de Inter-agency Support Group van de Verenigde Naties voor het ‘VN-verdrag inzake de Rechten van Personen met een Handicap’ (IASG) Meer informatie: E- mail: enable@un.org of via website Contact pagina.

Link VN-verdrag Handicap: https://www.un.org/development/desa/disabilities/convention-on-the-rights-of-persons-with-disabilities.html The ‘Universal Periodic Review’: https://www.upr-info.org/en Beoordelingen NL: https://www.upr-info.org/en/review/netherlands International Service for Human Rights: https://ishr.ch/ CBM Global Disability Inclusion: https://cbm-global.org/ Business & Human Rights Resource Centre: https://www.business-humanrights.org/en/ International Disability Alliance: https://www.internationaldisabilityalliance.org/ Business Disability Forum: https://businessdisabilityforum.org.uk/ Disabilityin: https://disabilityin.org/ G3ict - The Global Initiative for Inclusive ICTs: https://g3ict.org/ IAAP - International Association of Accessibility Professionals: https://www.accessibilityassociation.org/ National Council on Disability (Verenigde Staten): https://www.ncd.gov/

30

De Europese Unie De Europese Unie en haar lidstaten willen de sociale en economische situatie van personen met een handicap verbeteren, voortbouwend op het EU Handvest van de Grondrechten en het verdrag betreffende de werking van de EU. De Europese Commissie geeft bekendheid aan de leefomstandigheden van personen met een handicap, de uitdagingen die zij in het dagelijks leven ondervinden en de instrumenten om hun leven te verbeteren. In maart 2021 heeft de Europese Commissie de strategie voor de rechten van personen met een handicap2021-2030 goedgekeurd. Het Europees Parlement heeft ook de Europese toegankelijkheidswet aangenomen.

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/FR/TXT/?uri=COM:2021:101:FIN De European Union Agency for Fundamental Rights (FRA): https://fra.europa.eu/en Het Hof van Justitie van de Europese Unie: https://curia.europa.eu/jcms/jcms/j_6/nl/ Achtergrond informatie Europees Parlement Subcommissie Mensenrechten: https://www.europarl.europa.eu/committees/nl/droi/home/highlights Subcommissie Europese Economisch en Sociaal Comité: https://www.eesc.europa.eu/nl Liaisonbureau Europees Parlement in Nederland: https://www.europarl.europa.eu/thenetherlands Europees Parlement algemeen: https://www.europarl.europa.eu/portal/nl: Multimedia center / Eur-lex: https://multimedia.europarl.europa.eu/nl https://eur-lex.europa.eu/homepage.html Achtergrond informatie Europese Commissie Inclusie en handicap: https://ec.europa.eu/social/main.jsp?catId=1137&langId=nl Strategie 2021-2030: https://ec.europa.eu/social/main.jsp?catId=89&furtherNews=yes&newsId=9938&langId=en Achtergrond informatie Raad van Europa Raad van Europa algemeen: https://www.consilium.europa.eu/en/council-eu/ https://www.coe.int/en/web/portal/home

https://www.consilium.europa.eu/en/topics/social-affairs/

https://www.consilium.europa.eu/en/

Het ‘Europese Verdrag voor de Rechten van de Mens’ bij de Raad van Europa: https://www.coe.int/en/web/human-rights-convention/home

Nederlandse tekst ‘Europese Verdrag voor de Rechten van de Mens’: Europees Verdrag voor de rechten van de mens. Het Sociaal Handvest: https://www.coe.int/en/web/european-social-charter/charter-texts https://www.coe.int/en/web/european-social-charter https://www.coe.int/en/web/european-social-charter/netherlands

Europees Gerechtshof voor de Mensenrechten Het Gerechtshof in het kort: https://www.echr.coe.int/Documents/Court_in_brief_NLD.pdf Het Gerechtshof: https://www.echr.coe.int/Pages/home.aspx?p=basictexts&c Europees Economisch en Sociaal Comité Het Europees Economisch en Sociaal Comité: https://www.eesc.europa.eu/nl De ENNHRI ENNHRI is het Europese netwerk van nationale mensenrechteninstellingen. Zij brengen meer dan 40 nationale mensenrechteninstellingen (NHRI's) in heel Europa samen om de promotie en bescherming van mensenrechten in de regio te verbeteren. https://ennhri.org/ Het European Disability Forum voor personen met een beperking Het European Disability Forum is een overkoepelende organisatie van personen met een handicap die de belangen verdedigt van meer dan 100 miljoen personen met een handicap in Europa. Inclusion International: https://inclusion-international.org/ Inclusion Europe: https://www.inclusion-europe.eu/ Global Disability Inclusion, LLC: https://www.globaldisabilityinclusion.com/ ILGA-Europe: https://www.ilga-europe.org/ International Labour Organization: https://www.ilo.org/global/lang--en/index.htm EAPN: https://www.eapn.eu/ De belangrijkste organisaties in België https://www.vlaanderen.be/ https://www.vlaamsmensenrechteninstituut.be/ https://www.unia.be/nl/ https://www.vaph.be/ https://easpd.eu/

De permanente vertegenwoordigingen vertegenwoordigen Nederland in internationale organisaties https://www.netherlandsandyou.nl/permanent-representations

31

Overzicht Nederlandse organisaties De website Overheid.nl De website Overheid.nl is de wegwijzer naar informatie en diensten van de overheid. https://www.overheid.nl/ De Nederlandse overheid Het programma ‘Doe Onbeperkt Mee’ van de overheid is bedoeld om het VN-verdrag Handicap verder uit te voeren. Hieraan doen gemeenten, het Rijk, ondernemers, werkgevers en mensen met een nl: https://www.steffie.nl/ (onzichtbare)beperking en chronisch zieken aan mee. https://www.doeonbeperktmee.nl/ Welke informatie vindt u op Rijksoverheid.nl De website Rijksoverheid.nl is de gezamenlijke website van de 12 ministeries. Ministeries houden zich onder andere bezig met wetsvoorstellen, regels en beleidsplannen maken. Op Rijksoverheid.nl informeren ze u hierover. https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen Kennisdocumenten die steeds na wetswijzingen geactualiseerd worden zijn hier te vinden: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/werken-met-arbeidsbeperking/documenten/brochures/2017/02/24/kennisdocumenten-szw

Een aantal bestuurlijke, rechtelijke en adviserende overheid gerelateerde landelijke organisaties De Eerste Kamer: https://www.eerstekamer.nl/ De Tweede Kamer: https://www.tweedekamer.nl/ De VNG: https://vng.nl/iedereen-doet-mee VZG: https://samenzeeland.nl/vzg/ Provincie Zeeland: https://www.zeeland.nl/ SER: https://www.ser.nl/nl MKB-Nederland: https://www.mkb.nl/ VNO-NCW: https://www.vno-ncw.nl/ AWVN: https://www.awvn.nl/ Gem. Terneuzen: https://www.terneuzen.nl/ Gem. https://www.gemeentehulst.nl/ Gem. Sluis: https://www.gemeentesluis.nl/ De Rechtspraak: https://www.rechtspraak.nl/ Nederland Rechtsstaat: https://www.nederlandrechtsstaat.nl/ Hoge Raad: https://www.hogeraad.nl/ Raad van Staten: https://www.raadvanstate.nl/ SCP: https://www.scp.nl/ CPB: https://www.cpb.nl/

Planbureau voor de Leefomgeving: https://www.pbl.nl/ De Nederlandse Grondwet: https://www.denederlandsegrondwet.nl/ Nederlands Juristen Comité voor de Mensenrechten (NJCM): https://njcm.nl/ Stimulansz: https://www.stimulansz.nl/ Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme: https://www.bureauncdr.nl/ Staatscommissie Discriminatie/Racisme: https://www.staatscommissietegendiscriminatieenracisme.nl/ Nibud: https://www.nibud.nl/ De Staatscommissie rechtsstaat is een onafhankelijk adviescollege: https://www.staatscommissierechtsstaat.nl/ Regeringscommissaris Seksueel Grensoverschrijdend Gedrag en Seksueel Geweld: https://www.rcgog.nl/ Maatwerk Multiproblematiek: https://maatwerkmultiproblematiek.nl/ Stichting van de Arbeid: https://www.stvda.nl/nl Digi Toegankelijk: https://www.digitoegankelijk.nl/ Rechtsbijstand bij de tijd: https://www.raadvoorrechtsbijstand.org/ Dienst Toeslagen: https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/nl/toeslagen/toeslagen Rekenkamer: https://www.rekenkamer.nl/ Raad voor Volksgezondheid & Samenleving: https://www.raadrvs.nl/ Bestuursdienst: https://www.algemenebestuursdienst.nl/ Inspectie van het Onderwijs: https://www.onderwijsinspectie.nl/ Gelijke Kansen Alliantie: https://www.gelijke-kansen.nl/ De Geschillencommissie: https://www.degeschillencommissie.nl/ CAOP: https://www.caop.nl/ Ciz: https://www.ciz.nl/ Raad voor de Kinderbescherming:

https://www.kinderbescherming.nl/ Het Juridisch Loket: https://www.juridischloket.nl/ Op naar de 125.000 banen: https://www.opnaarde125000.nl/ Stichting SchuldHulpMaatje: https://schuldhulpmaatje.nl/ Nederlandse Arbeidsinspectie: https://www.nlarbeidsinspectie.nl/ Digitale Overheid: https://www.digitaleoverheid.nl/ Het College voor de Rechten van de Mens Het College beschermt, belicht en bevordert de mensenrechten in Nederland. https://www.mensenrechten.nl/

Het Kinderrechtencollectief Het Kinderrechtencollectief bestaat uit zes kernleden: de kinderrechtenorganisaties. Defence for Children, de Nationale Jeugdraad, Kinderpostzegels, UNICEF Nederland, Save the Children en Terre des Hommes. Samen hebben ze de missie om ervoor te zorgen dat de rechten van kinderen in Nederland gewaarborgd zijn. https://www.kinderrechten.nl/kinderrechten-nl/wie-zijn-wij/ https://www.kinderrechten.nl/professionals/vn-rapportage/ Link naar het kinderrechtenverdrag: https://www.kinderrechten.nl/professionals/verdragstekst/ De Nationale ombudsman De ombudsman helpt u op weg als het misgaat tussen u en de overheid. https://www.nationaleombudsman.nl/ De Kinderombudsman Vind je dat jouw rechten worden geschonden? Vraag over kinderrechten? https://www.dekinderombudsman.nl/ 32

Nederlandse Zorg Autoriteit Doelstelling: werken aan goede en betaalbare zorg. https://www.nza.nl/ Regelhulp van de overheid, het juiste loket Regelhulp is een wegwijzer van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Heeft u zorg of ondersteuning nodig? Regelhulp laat zien wat er kan. En hoe u zorg of hulp regelt. Ook worden de zorgwetten uitgelegd. https://www.regelhulp.nl/ Landelijk Meldpunt Zorg (LMZ) Het Landelijk Meldpunt Zorg (LMZ) geeft advies bij klachten over de kwaliteit van de zorg. Contactgegevens: https://www.rijksoverheid.nl/contact/contactgids/landelijk-meldpunt-zorg Landelijk meldpunt discriminatie Discriminatie.nl is een samenwerking tussen verschillende antidiscriminatiebureaus. https://discriminatie.nl/ Het UWV Ze helpen mensen rond werk en inkomen, bieden zekerheid bij tegenslag en zetten zich in om werkloosheid en arbeidsongeschiktheid te voorkomen.

https://www.uwv.nl/particulieren/index.aspx Mensenrechten in het onderwijs: https://rechtvaardig.nl/ https://www.fourfreedoms.nl/nl/onderwijs.htm De Coalitie voor Inclusie: https://coalitievoorinclusie.nl/ Inclusie Nederland: https://www.inclusienederland.nl/projecten Ieder(in): https://iederin.nl/ MIND: https://wijzijnmind.nl/ Per Saldo: https://www.pgb.nl/ LFB Landelijk: https://lfb.nu/lfb-landelijk/ Niets Over Ons Zonder Ons: https://nietsoveronszonderons.nl/ SDG Nederland: https://www.sdgnederland.nl/de-17-sdgs/ Movisie: https://www.movisie.nl/ https://www.divosa.nl/ ZonMw: https://www.zonmw.nl/nl Ozeo: https://www.ozeo.nl/ LCR: https://www.landelijkeclientenraad.nl/ Natuurlijk Inclusief®: https://natuurlijkinclusief.nl/ Dethon: https://www.dethon.nl/ VGN: https://www.vgn.nl/?_gl=1*mjvkxz*_up*MQ..*_gs*MQ..&gclid=EAIaIQobChMImbrZlamCjAMVZBWtBh378RhQEAAYASAAEgJtJ_D_BwE https://cedris.nl/ Pensioenfonds (PWRI): https://www.pwri.nl/ Wij Staan Op: https://wijstaanop.nl/ Stichting het Gehandicapte Kind: https://www.gehandicaptekind.nl/ De Normaalste Zaak: https://www.denormaalstezaak.nl/ Samenwerkingsverband Passend Onderwijs: https://www.poraad.nl/samenwerkingsverbanden-passend-onderwijs ECIO | Expertisecentrum Inclusief Onderwijs: https://ecio.nl/ Kenniscentrum psychiatrie: https://kenniscentrum-kjp.nl/ Stichting Lezen en Schrijven: https://www.lezenenschrijven.nl/ Disability

Studies in Nederland: https://disabilitystudies.nl/ Elevantio: https://www.elevantio.nl/home Zeeuwse Zorg Coalitie: https://www.zeeuwsezorgcoalitie.nl/ Tragel: https://www.tragel.nl/ Scalda: https://www.scalda.nl/ Veilig Thuis Zeeland: https://www.veiligthuiszeeland.nl/ GGD Zeeland: https://www.ggdzeeland.nl/ UNICEF: https://www.unicef.nl/ https://www.lilianefonds.nl/ Onbeperkt aan de Slag: https://onbeperktaandeslag.nl/ Alliantie kinderarmoede: https://alliantiekinderarmoede.nl/ St. SWOM: https://swom.nl/ GGZ: https://www.denederlandseggz.nl/ De Speeltuinbende: https://www.speeltuinbende.nl/ Jantje Beton: https://jantjebeton.nl/ HandicapNL: https://handicap.nl/ Vakbond FNV: https://www.fnv.nl/cao-sector/overheid Vakbond CNV: https://www.cnv.nl/ Vakbond AOb: https://www.aob.nl/ Zorgbelang Inclusief: https://www.zorgbelanginclusief.nl/ Stichting Prokkel: https://www.prokkel.nl/ Vilans: https://www.vilans.nl/ Spierziekten Nederland: https://www.spierziekten.nl/ Emma at Work: https://www.emma-at-work.nl/ De zonnebloem: https://www.zonnebloem.nl/ Stichting Accessibility: https://www.accessibility.nl/ Klik Kenniscentrum Verstandelijk Gehandicaptenzorg: https://www.klik.org/ MEE NL: https://www.mee.nl/ Nederlandse Vereniging voor Autisme: https://www.autisme.nl/ https://swom.nl/ Karakter: https://www.karakter.com/ Patiëntenfederatie Nederland: https://www.patientenfederatie.nl/

Zorgsaam: https://www.zorgsaam.org/ Speeltuin Oranjekwartier: https://www.oranje-kwartier.nl/ Balans, vereniging voor ouders: https://balansdigitaal.nl/ KNGF: https://geleidehond.nl/?_gl=1*5d4lj1*_up*MQ..*_gs*MQ..&gclid=EAIaIQobChMI2uKo96qCjAMV3oSDBx1VTCa-EAAYASAAEgIHU_D_BwE NVO Nederlandse vereniging van pedagogen en onderwijskundigen: https://www.nvo.nl/ Expertisecentrum Sterk uit Armoede: https://www.sterkuitarmoede.nl/ Sociaal Werk NL: https://sociaalwerknederland.nl/ Alliantie Kinderarmoede: https://alliantiekinderarmoede.nl/ Stichting Armoedefonds: https://www.armoedefonds.nl/ Prakken d'Oliveira Human Rights Lawyers: https://www.prakkendoliveira.nl/nl/ Stichting Chill: https://stichtingchill.nl/ Bureau https://clara-wichmann.nl/ Arbeidsmarktregio Zeeland: https://www.aandeslaginzeeland.nl/ Firevaned branchevereniging hulpmiddelen: https://www.eengoedhulpmiddel.nl/firevaned ActiZ: https://www.actiz.nl/ Nederlands Normalisatie Instituut: https://www.nen.nl/ InclusiviteitsMonitor: https://www.nederlandseinclusiviteitsmonitor.nl/ PSO Nederland: https://www.pso-nederland.nl/ Platform Sociaal Domein: https://platform-sociaaldomein.nl/ Nederlands Jeugdinstituut: https://www.nji.nl/ Nationale Jeugd Raad: https://www.njr.nl/nl/ 33