2023-11-07 IC2 - bijlage Jaarbericht-2022-ZEH-NV
Tekst van het document
EPZ heeft geen kredietlijnen aangetrokken, omdat de eigen kaspositie voldoende is. Indien financiering op EPZ-niveau noodzakelijk zou worden, dan zal dit worden gearrangeerd op een non-recourse basis. Om inzicht te verschaffen in het liquiditeitsrisico zijn in de volgende tabel de contractuele looptijden weergegeven van de financiële verplichtingen (exclusief passiva aangehouden voor verkoop):
Contractuele looptijd van financiële verplichtingen ultimo 2022 (Bedragen x EUR 1.000) Crediteuren Voorzieningen Overige Totaal
< 1 jaar 9.814 30.230 28.188 68.232
1-5 jaar 87.956 87.956
> 5 jaar 447.487 34.595 482.081
Totaal 9.814 565.672 62.783 638.269
< 1 jaar 18.836 15.511 235.993 41.626 99.127 411.093
1-5 jaar 71.591 111.818 98.097 2.507 284.012
> 5 jaar 20.523 450.413 36.385 507.321
Totaal 18.836 107.626 347.811 590.135 138.019 1.202.426
Contractuele looptijd van financiële verplichtingen ultimo 2021 (Bedragen x EUR 1.000) Crediteuren Rentedragende leningen Derivaten Voorzieningen Overige Totaal
78
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
De contractuele looptijd van de financiële verplichtingen geeft de te verwachten uitgaande kasstromen weer met betrekking tot de op de balansdatum uitstaande schulden. De post voorzieningen is onder de contractuele verplichtingen meegenomen aangezien hier ook deels contracten onder liggen. Vanwege het karakter van de verplichting en de omvang hiervan zijn de voorzieningen in dit overzicht opgenomen.
5.2.4 Kredietrisico’s Kredietrisico betreft het verlies dat zou kunnen ontstaan indien een tegenpartij in gebreke blijft bij het voldoen aan de contractuele verplichting. PZEM heeft kredietlimieten opgesteld met betrekking tot zijn externe tegenpartijen teneinde het kredietrisico te beperken. Een intern kredietbeoordelingssysteem stelt voor elke externe tegenpartij een kredietlimiet vast. Dit interne beoordelingssysteem is gebaseerd op beschikbare, gepubliceerde informatie over de betreffende onderneming of de garantsteller daarvan (jaarverslagen, creditratings, etc.). Indien de creditrating van een externe tegenpartij of de garantsteller daarvoor niet (langer) investment grade is, wordt geen (additioneel) kredietrisico geaccepteerd. Ultimo 2021 ziet de procentuele verdeling van de creditrating van de externe tegenpartijen van PZEM over de verschillende ratingklassen er als volgt uit:
Naast de hierop gebaseerde kredietlimieten hanteert PZEM verschillende instrumenten om kredietrisico’s te beheersen, waaronder het handelen onder standaardcontracten en voorwaarden, het handelen via beurzen, het diversifiëren naar eindgebruikers en het vragen van aanvullende zekerheden. Voor eindgebruikers waaraan door PZEM energie wordt geleverd, wordt de kredietwaardigheid bepaald op basis van gegevens van externe informatieleveranciers. Bij bestaande klanten is ook het historische betaalgedrag een afweging voor het al dan niet aangaan van een leveringscontract. Voor een deel van de zakelijke eindgebruikers is het debiteurenrisico afgedekt door middel van een kredietverzekering. Zo nodig worden aanvullende zekerheden in de vorm van bankgarantie, waarborgsom of vooruitbetaling gevraagd.
79
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
6.
Voorraden
(Bedragen x EUR 1.000) Grondstoffen Hulpmateriaal Eindproduct Handelsgoederen Totaal Voorziening incourante voorraden TOTAAL VOORRADEN
31-12-2022 65.388 4.350 69.738 (1.352) 68.387
31-12-2021 63.130 4.324 3.664 19.855 90.973 (1.392) 89.581
Van de voorraad grondstoffen per 31 december 2022 heeft een bedrag van EUR 22,3 mln. betrekking op vooruitbetalingen op splijtstofelementen. De voorraad handelsgoederen, welke bestond uit de fysieke gasvoorraad, is opgenomen in de activa aangehouden voor verkoop.
7.
Vorderingen
(Bedragen x EUR 1.000) Handelsdebiteuren Nog te factureren bedragen Belastingen Deposito's en effecten Gestelde zekerheden Vorderingen in verband met handelsposities CO2-certificaten & GvO's Overige en overlopende activa TOTAAL VORDERINGEN (EXCLUSIEF DERIVATEN)
31-12-2022 1.347 11.855 201.720 53.109 93 (73) 8.767 276.818
31-12-2021 87.638 130.182 118 327.228 42.120 345.575 2.532 9.086 944.480
Door de verkoop van het Netwerkbedrijf en de Retail-activiteiten in 2017 en de verkoop van Evides in 2021 heeft PZEM een significante hoeveelheid liquide middelen tot haar beschikking gekregen. De middelen worden in eerste instantie ingezet voor de operationele activiteiten. De resterende middelen worden uitgezet en belegd conform het Treasury Statuut. Deze uitzettingen en beleggingen bestaan vooral uit bancaire termijndeposito’s en obligaties en vertegenwoordigen ultimo 2022 een waarde van EUR 296,3 mln (exclusief voorziening ‘expected loss’). Van dit saldo heeft EUR 202,3 mln. (exclusief voorziening ‘expected loss’) een looptijd korter dan 1 jaar. De gestelde zekerheden bestaan uit waarborgsommen en bankgaranties. Een deel van de zekerheden is verstrekt aan tegenpartijen ten behoeve van operationele activiteiten waaronder de handelsactiviteiten. Deze zekerheden zijn voornamelijk voortgekomen door de downgrade van de corporate credit rating in 2017. Dit heeft geresulteerd in de verplichting tot het verstrekken van extra zekerheden aan handelspartijen. Ultimo 2022 is voor EUR 61,4 mln. (exclusief voorziening ‘expected loss’) aan zekerheden gesteld waarvan EUR 53,1 mln. (exclusief voorziening ‘expected loss’) met een looptijd korter dan 1 jaar.
De vorderingen in verband met handelsposities, betroffen bij beurzen of tegenpartijen gestorte middelen in het kader van de handelsactiviteiten. Deze zijn per ultimo 2022 nagenoeg allemaal onder de activa aangehouden voor verkoop opgenomen.
80
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
Op de vorderingen is geen voorziening in verband met mogelijke oninbaarheid meer in mindering gebracht (2021: EUR 0,4 mln.). Dit gebeurde ten aanzien van handelsdebiteuren maar deze zijn nagenoeg allemaal opgenomen onder de activa aangehouden voor verkoop. De nog te factureren bedragen en CO2-certificaten & GVO’s zijn nagenoeg volledig opgenomen onder de activa aangehouden voor verkoop. MUTATIES UITZETTINGEN, GESTELDE ZEKERHEDEN EN VORDERINGEN IN VERBAND MET HANDELSPOSITIES (Bedragen x EUR 1.000) Stand per 1 januari Mutatie uitzettingen Mutatie verwacht kredietverlies IFRS 9 Stand per 31 december Verdeeld in: Deposito's en effecten Gestelde zekerheden Vorderingen in verband met handelsposities Activa aangehouden voor verkoop TOTAAL
2022 714.924 (459.558) (443) 254.922
2021 408.163 306.916 (156) 714.924
201.720 69.542 539.821 (556.161) 254.922
327.228 42.120 345.575 714.924
2022 396 (77) (319) 0
2021 447 (51) 396
MUTATIES IN VOORZIENING VOOR DUBIEUZE DEBITEUREN (Bedragen x EUR 1.000) Voorziening per 1 januari Onttrekking wegens oninbare vorderingen Dotatie Activa aangehouden voor verkoop Voorziening per 31 december
De gehanteerde percentages voor ‘expected loss’ zijn per categorie van ouderdom conform onderstaand overzicht bepaald. De percentages zijn laag omdat een deel van de vorderingen verzekerd is middels een kredietverzekering. Daarnaast wordt geen percentage boven de 75% gehanteerd, omdat PZEM (een deel van) de energiebelasting en BTW kan terugvorderen indien de debiteur niet betaalt. Indien een debiteur failliet is of in een traject met een deurwaarder zit, worden alle openstaande vorderingen nu voor 75% voorzien (ongeacht hoe lang de vordering uit staat). OUDERDOMSANALYSE HANDELSDEBITEUREN (Bedragen x EUR 1.000) Ouderdom (dagen) Niet vervallen < 30 31-60 61-90 91-120 > 120 individueel bepaald TOTAAL
Verwacht kredietverlies percentage 0,1% 0,1% 1% 15% 50% 75% 75%
31-12-2022 0 0
31-12-2021 55 0 0 5 0 298 37 396
OUDERDOMSANALYSE HANDELSDEBITEUREN (Bedragen x EUR 1.000) Ouderdom (dagen) Nog te factureren < 30 31-60 61-90 > 120 OPERATIONELE DEBITEUREN (BRUTO) Voorziening voor dubieuze debiteuren OPERATIONELE DEBITEUREN (NETTO)
81
31-12-2022 1.348 1.348 (0) 1.347
31-12-2021 130.182 87.148 332 47 475 218.217 (396) 217.821
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
8.
Liquide Middelen
8. LIQUIDE MIDDELEN (Bedragen x EUR 1.000) Kas/Bank Totaal Liquide Middelen
31-12-2022 562.852 562.852
31-12-2021 181.760 181.760
Onder de liquide middelen zijn de geldmiddelen opgenomen en ook kasequivalenten die zonder materieel risico van waardeverandering in liquide middelen kunnen worden omgezet. Omdat PZEM in 2022 een deel van haar overtollige liquiditeiten, in plaats van in effecten en termijndeposito’s, in zogenaamde Money Market Funds (MMF’s) heeft gestopt, die vanwege hun hoge liquiditeit als liquide middelen worden geclassificeerd, zijn de liquide middelen in 2022 toegenomen.
Groepsvermogen Voor een nadere toelichting op het groepsvermogen wordt verwezen naar de toelichting op het eigen vermogen in de enkelvoudige jaarrekening.
9.
Voorzieningen
(Bedragen x EUR 1.000) BOEKWAARDE PER 1 JANUARI 2021 Terugboeking kortlopend gedeelte van voorzieningen Dotaties Rentedotaties Vrijval Onttrekkingen Overige mutaties Boekwaarde per 31 december 2021 Kortlopend gedeelte van voorzieningen BOEKWAARDE PER 31 DECEMBER 2021 (LANGLOPEND) Terugboeking kortlopend gedeelte van voorzieningen Dotaties Rentedotaties Vrijval Onttrekkingen Overige mutaties Passiva aangehouden voor verkoop Boekwaarde per 31 december 2022 Kortlopend gedeelte van voorzieningen BOEKWAARDE PER 31 DECEMBER 2022 (LANGLOPEND)
Totaal 531.109 31.634 46.052 6.803 (16.042) (9.422) (0) 590.135 (41.625) 548.510 41.625 55.028 10.445 (14.319) (12.986) (0) (62.632) 565.671 (30.229) 535.442
Onrendabele contracten 54.792 15.720 501 628 (15.346) 56.295 (11.202) 45.093 11.202 1.715 506 (13.979) (0) (44.537) -
Personeels kosten 2.371 2.460 658 9 (696) (1.070) 0 3.732 (1.542) 2.190 1.542 485 9 (340) (763) (260) 2.863 (1.272) 1.591
Amovering 400.389 3.956 27.990 7.068 (1.459) (0) 437.944 (4.204) 433.739 4.204 22.602 8.897 (2.401) (17.834) 449.207 (2.646) 446.561
Overig 73.558 9.498 16.903 (902) (6.893) 92.163 (24.676) 67.487 24.676 30.226 1.033 (9.822) 113.601 (26.311) 87.290
De vrijval van de voorzieningen die binnen een jaar is gepland ad EUR 30,2 mln. (2021: EUR 41,6 mln.) is opgenomen onder de kortlopende verplichtingen.
Gehanteerde inflatieverwachting Ten behoeve van de bepaling van de hoogte van de voorzieningen is uitgegaan van een verwachte inflatie van 5,5% voor 2023, 2,3% voor 2024 en daarna van structureel 2% per jaar. Het beleid van de ECB is gericht op een inflatie van 2% per jaar of een inflatie net onder dit percentage.
Gehanteerde discontovoeten Bij de beschrijving van de voorzieningen is per categorie voorziening de gehanteerde discontovoet weergegeven. De bepaling van deze discontovoeten geschiedt op basis van IAS 37, die met betrekking tot waardering van contant gemaakte voorzieningen stelt dat de disconteringsvoet moet worden bepaald vóór belastingen en rekening moet houden met de huidige marktbeoordelingen voor de tijdswaarde van geld en de risico’s die inherent zijn aan de verplichting. 82
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
De disconteringsvoet mag daarbij geen rekening houden met risico’s waarmee al rekening is gehouden in de schatting van toekomstige kasstromen. Voor de bepaling van de discontovoet wordt uitgegaan van de marktrentes (gebaseerd op verschillende bronnen), inclusief een opslag die afhankelijk is van de aard en duur van de voorziening en de daarbij behorende kasstromen, alsmede de omvang en het profiel hiervan. De disconteringsvoet voor de berekening van voorzieningen met een looptijd van meer dan 10 jaar bedraagt 2,0% (2021: 1,7%) en voor de voorzieningen die nog een korte (tot 10 jaar) looptijd hebben wordt gerekend met 2,3% (2021: 1,0%). Hieronder volgt een toelichting op de voorzieningen voor zover deze meer dan EUR 5 mln. bedragen:
Onrendabele contracten In het verleden is een voorziening getroffen voor de negatieve waarde van een aantal langlopende gascontracten. De kosten van transport- en opslagcapaciteit zijn gebaseerd op (langjarige) contractuele afspraken. De optimalisatie-opbrengsten van de transport- en opslagcontracten zijn gebaseerd op historische rendementen, in combinatie met reeds gecontracteerde posities per balansdatum en een inschatting van toekomstige opbrengsten. Deze voorziening is per ultimo 2022 opgenomen onder de passiva aangehouden voor verkoop. Voor de tollingcontracten met proportioneel geconsolideerde groepsmaatschappijen (gezamenlijke bedrijfsactiviteiten) wordt de boekwaarde van de groepsmaatschappij afgezet tegen de contante waarde van de toekomstige kasstromen die uit het tollingcontract en de groepsmaatschappij (dividend) verwacht worden. Voor het tollingcontract met de Sloecentrale is geen voorziening noodzakelijk op basis van de prijsontwikkelingen van elektriciteit en brandstofcomponenten die zijn gebaseerd op de onafhankelijke prijscurves. Daartoe is de uitkomst van de berekening afgezet tegen de boekwaarde. Voor het tollingcontract met de kerncentrale is eveneens geen voorziening noodzakelijk wanneer de uitkomst van de berekening wordt afgezet tegen de boekwaarde.
De beoordeling heeft plaatsgevonden op basis van het bestaande tollingcontract, het exploitatie- en investeringsplan van de kerncentrale tot en met 2033, de per balansdatum reeds gelockte posities en de actuele prijscurve voor elektriciteit. Voor de eerstkomende drie jaren is uitgegaan van de forwardprijzen per balansdatum, omdat de prijzen voor deze periode op liquide markten tot stand zijn gekomen en PZEM actief handelt op deze markten. Belangrijkste onzekerheid bij de voorziening onrendabele contracten betreft de veronderstelde prijsontwikkeling van elektriciteit, gas en CO2. De toekomstige prijscurves zijn verkregen van een onafhankelijk bureau en betreffen de Q4 2022 prognoses. De bron die PZEM hanteert voor de onafhankelijke prijscurves is een gerenommeerd instituut dat per kwartaal een onderbouwde visie op de ontwikkelingen van de verschillende prijscurves uitgeeft en die veel wordt gebruikt in de markt. Het onafhankelijke bureau verstrekt altijd een drietal scenario’s, te weten een Central, High en Low scenario. PZEM is van mening dat de Central-prijscurve de beste inschatting is van de prijzen voor de jaren waarvoor geen liquide markt bestaat. De overige gas-gerelateerde activiteiten betreffen de verkoop van gas aan eindgebruikers.
Op grond van de uitgevoerde beoordeling is voor geen van deze (combinatie van) activiteiten een voorziening onrendabele contracten noodzakelijk. De volatiliteit van de elektriciteit- en gasmarkten geeft een onzekerheid voor de financiële positie naar de toekomst toe, zowel voor de resultaten, kasstroom als voor de hoogte van de voorziening 83
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
en de noodzaak om voorzieningen te treffen voor andere productiemiddelen. Door de sterke prijsbewegingen kunnen significante wijzigingen in de toekomst noodzakelijk zijn op de voorziening voor onrendabele contracten. De disconteringsvoet voor berekening van deze voorzieningen bedraagt 2,0% voor de langlopende voorzieningen en 2,3% voor de voorzieningen die een korte (tot 10 jaar) looptijd hebben.
Amovering energieproductie-eenheden Deze voorziening is bestemd om in de toekomst de amovering van de buiten bedrijf te stellen eenheden te kunnen bekostigen. De verwachte uiteindelijke amoveringskosten zijn gebaseerd op de uitkomsten van periodieke studies, vermeerderd met de benodigde aanpassing voor prijsontwikkelingen, eventuele actuele inzichten en een inschatting van mogelijke milieuconsequenties. De voorziening voor amovering van de kerncentrale is zodanig opgebouwd dat – overeenkomstig de afspraken met de Rijksoverheid in het Convenant Kerncentrale Borssele – amovering van de kernenergie-eenheid kan plaatsvinden direct nadat de exploitatie is beëindigd in 2034. De voorzieningen zijn contant gemaakt met een disconteringsvoet van 2,0% (2021: 1,7%), met uitzondering van de kolengestookte centrale waarbij amovering binnen 10 jaar plaatsvindt en daarmee een discontovoet van 2,3% wordt gehanteerd (2021: 1,0%).
Overige voorzieningen Onder de Overige voorzieningen is begrepen:
Voorziening voor opwerkings- en opslagkosten voor nucleaire brandstoffen Deze voorziening is gevormd in het kader van de huidige bestaande verplichtingen en is bepaald als de contante waarde van de geraamde bedragen voor de toekomstige opwerkings- en opslagkosten, verminderd met de geschatte contante waarde van de in de toekomst vrijkomende restproducten en het saldo van de betaalde, respectievelijk ontvangen bedragen. De disconteringsvoet bedraagt 2,3% (2021: 1,0%).
Pensioenverplichtingen Nagenoeg alle werknemers van PZEM zijn voor hun pensioenregeling aangesloten bij Stichting Pensioenfonds ABP (ABP). De ABP-regeling is een Multi-employer regeling. In deze regeling liggen de actuariële en beleggingsrisico’s nagenoeg volledig bij de deelnemers. Bij deze regeling aangesloten werkgevers hebben geen verplichting tot het voldoen van aanvullende bijdragen als sprake is van een tekort bij het fonds. Onze verplichtingen bestaan uit het voldoen van de door het fonds vastgestelde premie. Het bestuur van ABP stelt deze premie jaarlijks vast, op basis van eigen bestandsgegevens en met inachtneming van de door de toezichthouder van ABP (De Nederlandsche Bank N.V.) voorgeschreven parameters en vereisten. De premieplicht komt voort uit de aansluiting bij het fonds in het betreffende jaar en niet uit de aansluiting in voorgaande jaren. De ABP-regeling classificeert verslaggeving technisch als een toegezegde-bijdrageregeling. Uit dien hoofde zijn de premies verantwoord als last, is er geen sprake van een eventuele voorziening voor pensioenverplichtingen en zijn verdere toelichtingen niet vereist. De dekkingsgraad van het ABP per 31 december 2022 kwam uit op 110,9%. De gemiddelde dekkingsgraad in 2022 bedroeg 118,6%.
84
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
10. Mutatieoverzicht van langlopende financiële verplichtingen (Bedragen x EUR 1.000) Waarde per 1 januari (langlopend) Terugboeking kortlopend gedeelte van leningen Waarde per 1 januari Aflossingen Mutatie geamortiseerde kosten Passiva bestemd voor verkoop Waarde per 31 december Aflossingen in het volgend boekjaar Waarde per 31 december (langlopend)
31-12-2022 91.461 15.512 106.973 (15.511) 185 (91.646) -
31-12-2021 106.762 14.557 121.319 (14.557) 211 106.973 (15.512) 91.461
De schulden betroffen verplichtingen aan kredietinstellingen. Deze hielden verband met de financiering van de Sloecentrale en zijn opgenomen onder passiva aangehouden voor verkoop. Rentedragende Overige financiële leningen verplichtingen
(Bedragen x EUR 1.000) 1 JANUARI 2022 Kasstroom uit financieringsactiviteiten Overige mutaties Passiva bestemd voor verkoop 31 DECEMBER 2022
106.973 (15.511) 185 (91.646) -
Totaal
-
106.973 (15.511) 185 (91.646) -
-
11. Langlopende verplichtingen 11.1 OVERIGE LANGLOPENDE VERPLICHTINGEN (Bedragen x EUR 1.000) Uitgestelde belastingverplichtingen Overige langlopende verplichtingen Lease verplichting TOTAAL
31-12-2022 32.317 36.202 45 68.565
31-12-2021 27.238 32.468 6.424 66.130
Uitgestelde belastingverplichting De uitgestelde belastingverplichtingen hebben betrekking op waarderingsverschillen tussen de commerciële en fiscale balans. Uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen worden zoveel mogelijk gesaldeerd voor zover ze betrekking hebben op dezelfde belastingplichtige entiteit of fiscale eenheid. (Bedragen x EUR 1.000) BOEKWAARDE PER 1 JANUARI 2021 Verwerkt in winst of Verlies Verwerkt in niet-gerealiseerde reusltaten BOEKWAARDE PER 31 DECEMBER 2021 Uitgestelde belasting vorderingen Uitgestelde belasting verplichtingen
Totaal (7.248) (3.325) (13.064) (23.636) 3.602 (27.238)
BOEKWAARDE PER 1 JANUARI 2022 Verwerkt in winst of Verlies Verwerkt in niet-gerealiseerde reusltaten SUBTOTAAL Aangehouden voor verkoop BOEKWAARDE PER 31 DECEMBER 2022 Uitgestelde belasting vorderingen Uitgestelde belasting verplichtingen
(23.636) 43.629 53.224 73.217 (105.536) (32.317) (32.317)
Materiële vaste activa (24.687) (43.367)
Leases (21) (6)
(68.053) (1.513) (66.541)
(27)
(68.053) 49.462
(27) 89
(18.592) (52.955) (71.546) (71.546)
61 (61) -
(27)
Verrekenbare verliezen 20.940
Overig (263) 10
20.940
(253)
20.940
(253)
36.198 3.518
20.940 (14.464)
(253) 19
39.716 (6.731) 32.985 32.985
6.476 6.476 6.476
(235) (235) (235)
Voorzienin Derivaten gen 624 17.100 19.098 (13.064) (12.440) 36.198 (9.414) 14.529 (3.026) 21.669 (12.440) 5.005 53.224 45.789 (45.789) -
De uitgestelde belastingverplichtingen hebben betrekking op de deelnemingen EPZ en Sloecentrale en PZEM zelf. 85
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
De opgenomen uitgestelde belastingverplichtingen zien allen toe op tijdelijke belastbare verschillen die naar verwachting in toekomstige jaren tot belastingbetalingen zullen leiden. Jaarlijks wordt bij het opstellen van de jaarrekening beoordeeld in hoeverre verrekenbare verliezen tot toekomstige belastingbesparing zullen leiden. Deze beoordeling heeft er toe geleid dat ultimo 2022 een uitgestelde belastingvordering is opgenomen bij PZEM N.V. voor een bedrag van EUR 5,4 mln. Omdat dit voorvoegingsverliezen betreffen van PZEM N.V. kunnen deze niet gebruikt worden voor toekomstige winsten van PZEM Energy B.V. Desalniettemin is de verwachting dat, mede vanwege het feit dat er geen verliesverdamping meer zal plaatsvinden, deze verrekenbare verliezen gerealiseerd kunnen worden c.q. in de toekomst tot belastingbesparing kunnen leiden. Overige langlopende verplichtingen Onder de overige langlopende verplichtingen is de verplichting van N.V. EPZ opgenomen voor de kosten ter dekking van de Iaatste splijtstoflading welke bij beëindiging van de Ievensduur van de kernenergie-eenheid nog in de kern van de reactor aanwezig zal zijn.
De opgenomen verplichting is gebaseerd op de ultimo 2022 bekende splijtstofkosten met betrekking tot de Iaatste splijtstoflading, en is bepaald als de contante waarde met een disconteringsvoet van 2,0% van de geraamde bedragen voor toekomstige waarde van de restkern, inclusief opwerkingsen opslagkosten. 11.2 MUTATIEOVERZICHT OVERIGE LANGLOPENDE VERPLICHTINGEN (Bedragen x EUR 1.000) Waarde per 1 januari Mutatie uitgestelde belastingverplichtingen Overige mutaties Passiva bestemd voor verkoop WAARDE PER 31 DECEMBER
2022 66.130 6.326 3.855 (7.746) 68.565
2021 48.867 15.838 1.425 66.130
31-12-2022 13.759 19.931 30.230 6.605 70.525
31-12-2021 18.836 27.309 41.626 15.512 19.367 52.451 175.100
12. Kortlopende verplichtingen (Bedragen x EUR 1.000) Handelscrediteuren Overige actuele belastingverplichtingen Kortlopend deel van voorzieningen Kortlopend deel van de langlopende verplichtingen Schulden in verband met handelsposities Overlopende passiva TOTAAL KORTLOPENDE VERPLICHTINGEN (EXCLUSIEF DERIVATEN)
De overige actuele belastingverplichtingen bestaan uit nog af te dragen omzetbelasting, te betalen vennootschapsbelasting, loonbelasting en sociale lasten en af te dragen energiebelasting. Het kortlopend deel van de langlopende verplichtingen en de schulden in verband met handelsposities zijn in 2022 opgenomen onder de passiva aangehouden voor verkoop.
86
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen Hieronder is een overzicht opgenomen van de niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen, voor zover deze naar de inschatting van PZEM een impact van EUR 5 mln. op het resultaat (kunnen) overschrijden.
A.
Operationeel
Energie-, energieproductie- en commodity gerelateerde contracten Het risicobeleid van PZEM is erop gericht om de uit de productieactiva en lange termijn inkoopcontracten resulterende risicoposities actief te beheersen. Uit handelstransacties voortvloeiende posities worden door middel van een strikt toegepast systeem van limieten in omvang beperkt. Daarbij wordt gebruik gemaakt van zowel financiële als energiederivaten, waaronder swaps en forwards. De in de portfolio opgenomen verkoopcontracten betreffen de energieleveringen aan eindverbruikers en. Op balansdatum bedraagt de waarde van de verkoopcontracten EUR 6.401 mln. (2021: EUR 1.830 mln.). Deze waarde is bepaald door het verwachte volume van de afgesloten contracten te vermenigvuldigen met de marktprijs per 31 december. De in de portfolio opgenomen inkoopcontracten hebben betrekking op de productie- en inkoopovereenkomsten met handelspartijen en daaraan gerelateerde contracten aangaande financiële instrumenten. Op balansdatum bedraagt de waarde van de inkoopcontracten EUR 2.188 mln. (2021: EUR 2.300 mln.). De waardering van de financiële instrumenten wordt op basis van marktwaarden vastgesteld, in samenhang met transacties die zijn afgesloten in het kader van de fysieke goederenhandel.
Belangrijke contracten betreffen de bestaande tollingverplichtingen voor elektriciteitscentrales, inkoop van brandstoffen daaraan gerelateerd en transport- en opslagcapaciteit voor gas in Nederland. Onrendabele verplichtingen ten aanzien van transport- en opslagcapaciteit die reeds zijn voorzien op de balans per 31 december maken geen deel uit van de hier genoemde verplichtingen. In een aantal handelscontracten is sprake van een verplichting tot stellen van aanvullende zekerheid bij het bereiken van een non-investment grade credit rating.
Specificatie verkoop- en inkoopcontracten ultimo 2022
(Bedragen in EUR mln.)
Tollingverplichtingen (Kerncentrale EPZ, BMC, Sloecentrale) Elektriciteit (klanten) Gas (klanten resp. sourcing) Totaal
Verkoopcontracten
Inkoopcontracten
1.449 4.639 6.089
2.188 2.188
In de eerder genoemde tollingverplichting Kerncentrale EPZ zijn de brandstofverplichtingen die EPZ zelfstandig is aangegaan betrokken. EPZ heeft voor haar brandstofvoorziening langlopende
87
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
inkoopcontracten afgesloten die grotendeels de brandstofvoorziening zowel in waarde als volume afdekken in contracten lopend tot het einde van de levensduur van de eenheid. In bovenstaande specificatie zijn niet de (netto) verplichtingen opgenomen met betrekking tot de gasopslag en -transportcontracten, omdat deze zijn verantwoord op de balans in de passiva aangehouden voor verkoop (in de voorziening onrendabele contracten). De onderliggende bruto (nominale) verplichting bedraagt EUR 70,8 mln. (2021: EUR 86,0 mln.) voor de gascontracten (tollingkosten, transport- en opslagkosten). Investeringsverplichtingen Ultimo 2021 zijn financiële verplichtingen aangegaan voor een bedrag van ca. EUR 9,0 mln. (2021: EUR 5,9 mln.) met betrekking tot nog uit te voeren investeringen. In 2019 is een overeenkomst tussen EPZ en een derde partij gesloten voor de ruil van een perceel grond. De levering aan EPZ heeft in 2019 plaatsgevonden, waarbij geen waardeverrekening heeft plaatsgevonden. De teruglevering vond deels plaats in 2020 en vindt deels plaats na balansdatum.
Borssele convenant In 2006 is met de landelijke overheid een convenant gesloten met betrekking tot de openstelling van de kerncentrale tot ultimo 2033. In dit kader zijn ook afspraken gemaakt ten aanzien van de inspanningen die PZEM (en Essent) zal doen om nieuwe ontwikkelingen op het gebied van duurzame energie technisch en financieel ter hand te nemen en te ondersteunen. Naast participatie in Sustainable Energy Technology (SET) Fund C.V. is in 2011 is ook een participatie genomen in Sustainable Energy Technology (SET) Fund II C.V. De openstaande verplichting verbonden aan SET Fund en SET Fund II bedraagt per balansdatum EUR 1,2 mln. (2021: EUR 1,5 mln.)
Stranded costs (Niet marktconforme kosten) Op 1 januari 2001 is de ‘Overgangswet elektriciteitsproductiesector’ in werking getreden. In artikel 2 van de wet is opgenomen dat de Nederlandse productiebedrijven gezamenlijk aansprakelijk zijn voor de kosten voorvloeiend uit, onder andere, overeenkomsten tot invoer van elektriciteit en gas die door de NEA (voorheen SEP) zijn gesloten. De verdeling van deze kosten, hierna stranded costs genoemd, over de productiebedrijven dient te geschieden in de verhouding zoals destijds aangegeven door de commissie Herkströter, hetgeen voor EPZ een belangrijk aandeel betekent van 28,5 procent. In de afgelopen jaren zijn deze stranded costs in belangrijke mate afgewikkeld, onder meer door de afkoop van de importcontracten voor de levering van elektriciteit. Rekening houdend met het resterend eigen vermogen van NEA is besloten om het bestaande beleid te continueren en geen voorziening te treffen voor de stranded costs.
B.
Zekerheden en garanties
PZEM heeft financiële zekerheden verstrekt en ontvangen als waarborg voor aangegane transacties: Verstrekte zekerheden Zekerheden verstrekt voor geassocieerde deelnemingen en joint ventures Overige verstrekte zekerheden Totaal verstrekte zekerheden Ontvangen zekerheden Ontvangen zekerheden voor geassocieerde deelnemingen en joint ventures Overige ontvangen zekerheden Totaal ontvangen zekerheden
88
Termijn in jaren < 1 jaar -
1 – 5 jaren -
> 5 jaar 7.776,2 7.776,2
Totaal 7.776,2 7.776,2
Termijn in jaren < 1 jaar 28.572,8 28.572,8
1 – 5 jaren 23.334,0 23.334,0
> 5 jaar 113.695,9 113.695,9
Totaal 165.602,7 165.602,7
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
Belangrijkste verstrekte zekerheden PZEM heeft zich ten behoeve van de provincie Zeeland borg gesteld tot financiële zekerheid voor de eindafdichting van de (voormalige) stortplaatsen Noord- en Midden Zeeland en Koegorspolder ter hoogte van EUR 7,8 mln. (2021: EUR 7,8 mln.). PZEM heeft een contra-garantie ontvangen van de koper van de aandelen Indaver.
Belangrijkste ontvangen zekerheden De ontvangen zekerheden bedragen EUR 165,6 mln. (2021: EUR 184,5 mln.) voor ontvangen bankgaranties en overige garanties voor met name de handelsactiviteiten van PZEM.
C.
Juridische procedures en claims
Er zijn op dit moment geen juridische procedures en/of claims.
D.
Overig
In 2022 is gelukkig het uit 2017 stammende ACM-onderzoek afgerond. Het onderzoek heeft zich gericht op de juiste publicatie van beschikbaarheidsdata en daarmee mogelijke handel met voorkennis. PZEM heeft hier een beperkte boete gekregen. PZEM neemt compliance zeer serieus en heeft het onderzoek aangegrepen als een kans voor verbetering waar we lering uit trekken. Dit om in de toekomst eventuele nieuwe kritiek te voorkomen.
89
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
Toelichting op de geconsolideerde winst-en-verliesrekening 13.
Netto omzet
(Bedragen x EUR 1.000) Levering van en handel in elektriciteit Levering van en handel in gas TOTAAL
2022
2021A
772.059 772.059
378.098 378.098
De omzet uit levering van en handel in elektriciteit is significant gestegen ten opzichte van voorgaand jaar. Dit wordt veroorzaakt door hogere verkoopprijzen in 2022. De omzet wordt volledig gerealiseerd binnen Nederland.
14.
Inkoopwaarde van de omzet
De resultaatmutaties vanuit de voorzieningen onrendabele contracten worden gecorrigeerd in de inkoopwaarde van de omzet.
15.
Overige bedrijfsopbrengsten
De overige opbrengsten bestaan uit vergoeding door derde partijen voor verleende diensten, opbrengsten uit verkoop van activa en overige diverse opbrengsten.
16.
Waardering reële waardemutatie handelsportefeuille
De reële waardemutatie van de handelsportefeuille die ten laste of ten gunste van het resultaat komt is in beginsel allemaal toe te schrijven aan de beëindigde bedrijfsactiviteiten aangehouden voor verkoop. Het nog zichtbare resultaat van EUR 0,5 mln. positief is het gevolg van de administratieve afwikkeling van de overdracht van deze handelsportefeuille van PZEM Energy B.V. aan PZEM Energy Company B.V.
17.
Diensten van derden, materiaalkosten en andere externe kosten
(Bedragen x EUR 1.000) Werkzaamheden en diensten van derden Materiaalverbruik Andere externe kosten TOTAAL
2022
2021A
24.028 5.955 5.909 35.892
19.264 4.940 5.373 29.577
De werkzaamheden en diensten van derden betreffen voornamelijk kosten in verband met elektriciteits- en gasinfrastructuur. Ook zijn de ICT-kosten onder werkzaamheden en diensten van derden opgenomen. Een groot deel van de externe kosten is gerelateerd aan de operationele activiteiten van EPZ. De kosten voor materiaalverbruik door EPZ bedragen EUR 6,0 mln. in 2022 (2021: EUR 4,9 mln.), de kosten voor werkzaamheden en diensten van derden EUR 20,8 mln. (2021: EUR 21,1 mln.) en overige externe kosten EUR 5,8 mln. (2021: EUR 6,1 mln.).
90
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
18.
Personeelskosten
(Bedragen x EUR 1.000) Salarissen Sociale lasten Pensioenlasten Mutaties in personeelsvoorzieningen Overige personeelskosten Personeelskosten Geactiveerde personeelskosten TOTAAL Aantal medewerkers (FTE) per 31 december Gemiddeld aantal FTE FTE 31 DECEMBER PER SEGMENT Energie Corporate EPZ TOTAAL FTE 31 DECEMBER GEOGRAFISCH Nederland Buiten Nederland TOTAAL
2022
2021A
20.660 2.511 3.376 90 1.242 27.880 27.880 259 264
20.795 3.863 2.131 (177) 1.466 28.078 28.078 269 266
-
-
3 256 259
7 262 269
258 1 259
268 1 269
Het aantal FTE’s in vaste dienst dat werkzaam is binnen de groep, inclusief het volledig aantal FTE (niet het proportionele deel) bij de gezamenlijke overeenkomst N.V. EPZ bedraagt 368 (2021: 381). PZEM is eigenrisicodrager voor de financiële verplichtingen inzake de Werkloosheidwet (WW). Dit houdt in dat er geen WW-premies worden afgedragen aan het UWV, en dat in voorkomende gevallen uitbetaalde WW-uitkeringen voor voormalig werknemers, bij PZEM worden verhaald. Onder IFRS kan geen algemene voorziening worden gevormd voor deze verplichtingen; per entiteit is bepaald of de actuele verhaalverplichtingen per balansdatum aanleiding geven tot het vormen van een voorziening daarvoor. Bezoldiging statutaire bestuurders PZEM N.V. De Algemene Vergadering heeft op 13 december 2017 een nieuw bezoldigingsbeleid aangenomen. Met ingang van 1 januari 2018 wordt voor de statutaire bestuurders op hoofdlijnen aansluiting gezocht bij de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector. Het absolute plafond van de bezoldiging betreft het gemiddelde van 50% van het WNT maximum en 50% op basis van een benchmark voor directiefuncties. Bij de laatstgenoemde wordt een zogenaamd Q3-niveau gehanteerd waarbij 25% van de vergelijkbare functies in de markt hoger wordt beloond en 75% lager. Bestaande contracten worden gerespecteerd.
De statutaire bestuurders hebben geen variabele beloningsafspraken. De statutaire bestuurders nemen deel aan de voor alle werknemers van de onderneming geldende pensioenregeling (Stichting Pensioenfonds ABP). Van de huidige statutaire bestuurders heeft de heer Verhagen een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd met een statutaire benoeming voor een periode van vier jaar. Het arbeidscontract is daarop afgestemd en bevat naast een opzegtermijn van 6 maanden vanuit de werkgever, een geclausuleerde beëindigingsvergoeding van één jaar conform de Governance Code. In 2022 is de benoeming van de heer Unger als COO van PZEM N.V. verlengd tot 25 juni 2026 met een contract voor een bepaalde tijd van vier jaar.
91
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
2022 (Bedragen x EUR) Bezoldiging Onkostenvergoeding Compensatie opbouw pensioen ABP-pensioenlasten TOTAAL
2021 (Bedragen x EUR) Bezoldiging Onkostenvergoeding Compensatie opbouw pensioen ABP-pensioenlasten TOTAAL
F. Verhagen CEO
N. Unger COO
384.450 7.560 68.695 31.528 492.233
228.318 7.560 24.224 25.580 285.682
F. Verhagen CEO
N. Unger COO
357.611 8.046 64.695 32.784 463.136
209.397 8.046 21.879 24.594 263.916
De kosten voor de leaseauto van de heer Verhagen bedroegen EUR 12.761 (2021: EUR 10.871) en de kosten voor de leaseauto van de heer Unger bedroegen EUR 18.612 (2021: EUR 18.509).
92
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
19.
Afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen
(Bedragen x EUR 1.000) Immateriële vaste activa Afschrijvingen op immateriële vaste activa Materiële vaste activa Afschrijvingen op materiële vaste activa (Terugname) bijzondere waardeverminderingen Vrijval bijdragen van derden TOTAAL
2022
2021A
-
-
47.614 1.946 49.560
33.997 (150.338) (116.341)
In 2017 heeft een bijzondere waardevermindering plaats gevonden door de afwaardering van de geactiveerde fair value van de uitbreiding van het aandelenbelang in EPZ, van 50% naar 70%, in 2011 van EUR 292,5 mln. Door de gestegen elektriciteitsprijzen is deze bijzondere waardevermindering ultimo 2021 volledig teruggenomen voor een bedrag van EUR 150,3 mln. Dit is bedrag van de waardevermindering uit 2017 verminderd met de (gemiste) reguliere afschrijvingen in de tussenliggende periode. In 2022 is hierop weer “regulier” afgeschreven waardoor de afschrijvingskosten zijn gestegen. De bijzondere waardevermindering in 2022 betreft een afwaardering voor de verbouwingskosten van het hoofdkantoor. Aangezien de huurovereenkomst met de verkoop van Wholesale wordt overgedragen, zijn alle resterende activa ten aanzien van het hoofdkantoor afgewaardeerd. Dit zou ook gezien kunnen worden als een (extra) boekverlies op de verkoop van Wholesale.
20.
Overige bedrijfskosten
(Bedragen x EUR 1.000)
2022
2021A
Dotatie voorziening debiteuren / verwachte kredietverliezen Overige bedrijfskosten Dotatie/vrijval overige voorzieningen TOTAAL
(70) 2.215 1.443 3.588
(66) 1.328 (2.024) (762)
De dotatie aan de overige voorzieningen betreft met name een dotatie aan de voorziening voor de amovering van de kolencentrale bij EPZ. Onder de overige bedrijfskosten worden ook de honoraria die zijn uitgekeerd aan de leden van de Raad van Commissarissen van de vennootschap verantwoord.
Vergoeding Raad van Commissarissen 2022 Vanaf 6 juni 2019 bestaat de Raad van Commissarissen (RvC) uit de voorzitter en twee commissarissen. De vergoedingen zijn gebaseerd op het vastgestelde beloningsbeleid. De totale vergoeding aan de leden van de RvC bedroeg in 2022 EUR 96.592 (2021: EUR 85.239).
21.
Resultaat uit deelnemingen
Het resultaat uit deelnemingen betreft het resultaat dat toekomt aan PZEM vanuit de participatie in joint ventures en geassocieerde deelnemingen. Dit betreft onder andere het resultaat uit BMC Moerdijk voor EUR 12,2 mln. (2021: 3,4 mln.), dat profiteert van de hoge prijzen voor elektriciteit en Set Fund I & II voor EUR 9,4 mln. (2021: EUR 1,7 mln.), door de succesvolle verkoop van een participatie. De resultaten uit Set Fund kennen over de jaren heen een erg variërend verloop doordat de onderliggende participaties elk jaar op reële waarde worden gewaardeerd. Daarnaast is in 2021 93
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
per saldo een verlies van -/- € 2,5 mln. negatief gerealiseerd op Evides (incl. boekverlies uit de verkoop).
22.
Financiële baten en lasten
(Bedragen x EUR 1.000) Financieringsbaten Financieringslasten Rentedotatie aan voorzieningen Overige financiele baten en lasten Totaal
2022
2021A
(42.107) (4.528) (9.642) 493 (55.784)
22.053 (1.292) (5.891) (627) 14.243
De financieringsbaten betreffen bijna uitsluitend het rendement op de beleggingen in het kader van de ontmanteling van de Kerncentrale Borssele en het rendement van PZEM in ditzelfde fonds. Het rendement in 2022 was significant negatief waar in 2021 nog sprake was van een positieve waardeontwikkeling. Daarnaast zitten in de financieringsbaten de vergoedingen op uitgezette kasgelden en in verkopen begrepen interest. De financieringslasten betreffen voornamelijk de negatieve rentes die gerealiseerd zijn op de uitzettingen bij PZEM N.V.
94
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
23.
Vennootschapsbelasting
(Bedragen x EUR 1.000)
2022
2021A
(60.013) 96.855 36.843 49.996 (13.656) 17.342 (16.839)
(9.655) (16.414) (26.069) (13.644) 11.277 (23.703)
Resultaat voor belastingen (incl. beëindigde bedrijfsactiviteiten) Deelnemingsvrijstelling (incl. beëindigde bedrijfsactiviteiten) Fiscaal afwijkende afschrijvingen Fiscaal afwijkende dotaties aan voorzieningen Bijzondere waardevermindering verkoop wholesale (fiscaal niet aftrekbaar) Niet-aftrekbare kosten en lasten Verliescompensatie BELASTBAAR BEDRAG BINNENLAND Belastingtarief Nederland voor winst tot € 395.000 (2021: €245.000) Belastingtarief Nederland voor winst boven de € 395.000 (2021: €245.000) Verschuldigde belasting over het boekjaar tegen geldende tarieven VENNOOTSCHAPSBELASTING OVER BOEKJAAR Mutaties uitgestelde belastingvorderingen/-verplichtingen De mutatie vloeit voort uit verschillen tussen de commerciële en fiscale waarderingen alsmede uit toekomstige verliescompensatie.
181.698 (21.779) (78.543) 9.542 181.842 1.899 (41.356) 233.302 15,00% 25,80% (60.013) (60.013)
247.491 (2.775) (148.017) (14.020) 1.590 (45.530) 38.738 15,00% 25,00% (9.655) (9.655)
MUTATIES UITGESTELDE BELASTINGVORDERINGEN/-VERPLICHTINGEN
96.855
(16.414)
Vennootschapsbelasting Vennootschapsbelasting over boekjaar Mutaties uitgestelde belastingvorderingen/-verplichtingen Totaal belastingen Waarvan via het eigen vermogen Waarvan correcties voorgaand boekjaar Waarvan gerapporteerd onder activa aangehouden voor verkoop BELASTINGEN GERAPPORTEERD IN DE WINST-EN-VERLIESREKENING Vennootschapsbelasting over boekjaar De aansluiting tussen het resultaat voor belastingen en het feitelijk belastbaar bedrag met de hieruit voortvloeiende belastinglast is als volgt:
De “correctie over voorgaand boekjaar” komt voort uit een vaststellingsovereenkomst die in 2022 is gesloten tussen de belastingdienst, EPZ en PZEM. Hierin is, onder andere, overeengekomen dat de historische rendementen van Stichting Beheer Ontmantelingsgelden Kerncentrale Borssele niet bij EPZ, maar bij ZEH fiscaal belast zouden moeten worden. Voor het belastingeffect over de cumulatieve resultaten van deze stichting tot en met 2021 geldt dat deze wel voor een belastingbate zorgen bij EPZ, maar vanwege de nog aanwezige maar niet gewaardeerde compensabele verliezen, niet tot een belastinglast bij ZEH. (Bedragen x EUR 1.000) Resultaat voor belasting Toepasselijk belastingtarief (NL) Belasting tegen toepasselijke tarief Impact door deelnemingsvrijstelling Impact van opstaptarief NL < € 395.000 (2021: € 245.000) Impact van niet aftrekbare bedragen (waaronder bijzondere waardevermindering goodwill) Impact van het niet waarderen van latente belastingposities Impact latente belastingvorderingen Impact niet reeds gewaarde verliescompensatie (incl. earnings stripping) Impact vaststellingsovereenkomsten belastingdienst Impact tot waardering gebrachte verrekenbare verliezen Overige toe- of afname Belasting tegen effectieve belastingtarief Effectief belastingtarief
2022
2021
181.698 25,8% (46.878) 5.619 179
247.491 25,0% (61.873) 694 29
(490)
(397)
18.524 16.384 6.476 690 504 -0,3%
14.888 34.234
(12.426) 5,0%
In 2022 zijn er twee vaststellingsovereenkomsten met de belastingdienst afgesloten. De eerste was de eerder genoemde vaststellingsovereenkomst over de historische rendementen van de ontmantelingsgelden. De tweede vaststellingsovereenkomst ging over de fiscale verwerking van de interne overgang van de Wholesale activiteiten in 2021. De vergelijkende cijfers (2021) in de aansluiting tussen toepasselijk en effectief belastingtarief zijn niet gecorrigeerd voor beëindigde bedrijfsactiviteiten waardoor het resultaat voor belastingen niet meer is aan te sluiten. 95
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
24. Activiteiten aangehouden bedrijfsactiviteiten
voor
verkoop
en
beëindigde
Al in 2021 is gestart met het zoeken naar een geschikte koper voor de Wholesale activiteiten. Vanaf 16 december 2022 is de verkoop “hoogst waarschijnlijk” geworden en wordt voldaan aan de vereisten om deze activiteiten als “aangehouden voor verkoop” te presenteren. Op 25 januari 2023 heeft verkoop van deze activiteiten daadwerkelijk plaatsgevonden. Hieronder zijn de verkorte cijfers weergegeven van de activiteiten aangehouden voor verkoop en beëindigde bedrijfsactiviteiten: 24.1 BALANS 31-12-2022 VAN ACTIVA AANGEHOUDEN VOOR VERKOOP (Bedragen x EUR 1.000) Vaste Activa Immateriële vaste activa Materiële vaste activa Uitgestelde belastingvorderingen Overige financiële vaste activa Derivaten Financiële vaste activa Totaal vaste activa Vlottende activa Voorraden Handelsdebiteuren Actuele belastingvorderingen Vorderingen op ZEH Overige vorderingen Derivaten Totaal vorderingen Vlottende activa Liquide middelen TOTAAL ACTIVA Eigen vermogen Voorzieningen Langlopende financiële verplichtingen Uitgestelde belastingverplichtingen Lease verplichting Derivaten Langlopende verplichtingen Handelscrediteuren Actuele belastingverplichtingen Kortlopend deel van voorzieningen Schulden aan ZEH Overige kortlopende verplichtingen Derivaten Vlottende passiva Totaal verplichtingen TOTAAL PASSIVA
WHOLESALE
SLOECENTRALE
TOTAAL
281 8.550 72.092 (10) 140.918 213.000 221.830
176 23.813 34.692 34.692 58.681
457 32.363 106.784 (10) 140.918 247.691 280.511
16.955 99.707 2.341 671.402 241.044 1.014.494 1.031.449 102.647 1.355.926 234.079 37.186 3.295 177.286 217.767 21.738 56.657 7.612 361.479 85.204 371.391 904.080 1.121.847 1.355.926
3.959 7.216 6.440 13.655 17.614 12.418 88.713 (29.824) 17.834 75.180 1.247 3.204 880 98.344 277 1.490 17.760 667 20.193 118.537 88.713
20.914 106.923 2.341 677.842 241.044 1.028.150 1.049.064 115.065 1.444.639 204.255 55.020 75.180 1.247 6.499 178.165 316.111 22.015 58.147 7.612 361.479 102.963 372.058 924.274 1.240.384 1.444.639
Aansluiting naar geconsolideerde balans Totaal activa cf. hierboven Eliminatie debiteuren / credieuren tussen Sloecentrale en Wholesale Totaal activa aangehouden voor verkoop
(Bedragen x EUR 1.000) 1.444.639 (3.945) 1.440.694
Totaal passiva cf. hierboven Eliminatie debiteuren / credieuren tussen Sloecentrale en Wholesale Schulden Wholesale aan ZEH Totaal passiva aangehouden voor verkoop
1.240.384 (3.945) (361.479) 874.961
96
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
24.2 WINST-EN-VERLIESREKENING 2022 VAN ACTIVA AANGEHOUDEN VOOR VERKOOP (Bedragen x EUR 1.000) Netto omzet Inkoopwaarde van de omzet Operationele bruto marge Overige bedrijfsopbrengsten Reële waardemutatie handelsportefeuille Bruto marge Diensten van derden Personeelskosten Afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen Overige bedrijfskosten Totaal netto bedrijfslasten Bedrijfsresultaat Resultaat deelnemingen Operationeel resultaat Financiële baten en lasten Resultaat voor belastingen Vennootschapsbelasting Netto resultaat Bijzondere waardevermindering Belasting over bijzondere waardevermindering Totaal resultaat na belasting uit beëindigde bedrijfsact. Niet gerealiseerde resultaten Totaal van gerealiseerde en niet gerealiseerde resultaten
WHOLESALE 1.748.133 (1.499.472) 248.661 619 (523) 248.756 (16.346) (14.758) (5.143) 2.293 (33.953) 214.803 214.803 (3.378) 211.425 (25.428) 185.997 (48.925) 12.623 149.694 (158.290) (8.596)
SLOECENTRALE 43.394 (3.375) 40.020 40.020 (4.734) (2.779) (10.481) (17.993) 22.026 22.026 (5.513) 16.513 (4.145) 12.369 (132.917) 34.293 (86.256) 6.682 (79.574)
TOTAAL 1.791.527 (1.502.847) 288.680 619 (523) 288.776 (21.079) (17.537) (15.624) 2.293 (51.946) 236.829 236.829 (8.891) 227.938 (29.573) 198.365 (181.842) 46.915 63.438 (151.609) (88.170)
In bovenstaand overzicht is in de totaal kolom geen rekening gehouden met de eliminatie van de netto omzet bij Sloecentrale tegenover de inkoopwaarde van de omzet bij Wholesale.
24.3 VERKORTE KASSTROOM 2022 VAN ACTIVA AANGEHOUDEN VOOR VERKOOP (Bedragen x EUR 1.000) Kasstroom uit operationele activiteiten Kasstroom uit investeringsactiviteiten Kasstroom uit financieringsactiviteiten ONTWIKKELING KASPOSITIE IN HET JAAR
WHOLESALE 102.574 102.574
SLOECENTRALE 22.740 (1.727) (15.661) 5.352
De verkoopopbrengst (equity value) van de Wholesale activiteiten, inclusief vergoeding voor werkkapitaal en achtergebleven liquide middelen, die begin 2023 is ontvangen bedroeg EUR 393 mln. Daarnaast is er, bij het bepalen van het boekverlies op de verkoop, vanuit gegaan dat een overeengekomen Earn Out bepaling volledig gerealiseerd zal worden, omdat deze gebaseerd is op “normale” bedrijfsprestaties van de verkochte onderdelen waarvan de verwachting is dat deze gerealiseerd zullen worden. Wel is, vanwege het feit dat deze Earn Out betalingen pas in 2024 en 2025 zullen plaatsvinden, rekening gehouden met de contante waarde (tegen 4,5% disconteringsrente) van het nominale bedrag van EUR 25 mln. Deze verkoop in 2023 leidt tot een bijzondere waardevermindering in 2022 van EUR 135 mln. welke is verwerkt als bijzondere waardevermindering op de (im)materiële vaste activa van EUR 182 mln. en het opnemen van een actieve belastinglatentie van EUR 47 mln. Beiden binnen de activa aangehouden voor verkoop.
97
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
Toelichting op het geconsolideerde kasstroomoverzicht Het kasstroomoverzicht is opgesteld voor de groep als geheel, dus inclusief de beëindigde bedrijfsactiviteiten. Inzicht in de kasstromen van de beëindigde bedrijfsactiviteiten is gegeven bij de hiervoor opgenomen toelichting 24. Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode. Gezien het feit dat enkele posten in de winst-en-verliesrekening en de balans geen directe kasstroom effecten genereren, is voor deze bestanddelen de kasstroom geneutraliseerd. Dit betreft met name een drietal onderdelen: • Behandeling derivaten De reële waardemutatie van handelscontracten leidt enerzijds tot (langlopende en kortlopende) mutaties op zowel de activa als op de passivazijde van de balans. Anderzijds worden deze mutaties deels verwerkt in het bedrijfsresultaat en deels in de hedge-reserve, als onderdeel van het groepsvermogen. Geen van deze wijzigingen heeft echter een directe kasstroom tot gevolg. Daarom zijn alle mutaties binnen de operationele kasstroom verwerkt, waardoor de positieve en negatieve mutaties elkaar opheffen.
• Resultaat uit deelnemingen Het resultaat uit deelnemingen wordt slechts gedeeltelijk uitgekeerd in de vorm van dividenden; het gedeelte dat niet wordt uitgekeerd leidt tot een toename van het eigen vermogen van de betreffende onderneming en daarmee tot een balansmutatie van de financiële vaste activa bij PZEM. Dientengevolge is in de kasstroom alleen de werkelijke dividendontvangst verwerkt. • Vennootschapsbelasting In het resultaat is niet alleen rekening gehouden met de te betalen vennootschapsbelasting, gerelateerd aan het belastbaar resultaat, maar ook met de latente belastingvorderingen en verplichtingen welke voortvloeien uit compensabele verliezen en de overeenkomst met de belastingdienst ten aanzien van de fiscale waardering van de openingsbalans 1998. Daar de mutaties in de latenties niet leiden tot een daadwerkelijke kasstroom zijn de mutaties in de latente belastingvorderingen en -schulden uit de kasstroom geëlimineerd. De kasstromen van PZEM zijn in 2022 per saldo positief. In 2021 is PZEM al meer liquiditeiten gaan aanhouden om de volatiliteit op de energiemarkten het hoofd te kunnen bieden. In 2022 heeft PZEM er voor gekozen om een deel van haar overtollige liquiditeiten te gaan aanhouden in Money Market Funds (MMF’s).
Deze producten bieden een iets hoger rendement dan banksaldi, maar hebben wel een hoge liquiditeit waardoor ze geschikt zijn om fluctuaties in margin verplichtingen op te vangen. Door de hoge liquiditeit van deze producten zijn ze ook onderdeel van de liquide middelen. De kasstroom uit operationele activiteiten is in het afgelopen jaar EUR 289,0 mln. positief (-/- EUR 286,1 mln. negatief in 2021). Waar in 2021 het positieve bedrijfsresultaat meer dan teniet werd gedaan door negatieve werkkapitaalontwikkelingen is in 2022 het bedrijfsresultaat gecorrigeerd voor (terugname van) bijzondere waardeverminderingen significant hoger, namelijk EUR 407,7 mln. in 2022 ten opzichte van EUR 88,1 mln. in 2021. Daarnaast is de werkkapitaalontwikkeling in 2022 nog wel negatief maar met -/- EUR 188,0 mln. een stuk minder negatief dan in 2021 (-/- EUR 425,6 mln.). De negatieve werkkapitaalontwikkeling in 2022 komt name door hogere margin verplichtingen die het gevolg zijn van gestegen tarieven voor initial margin. In de kasstroom uit investeringsactiviteiten is in 2021 de verkoopopbrengst uit de verkoop van Evides opgenomen voor een bedrag van EUR 354,6 mln. Hierdoor komt de investeringskasstroom per saldo uit op EUR 321,6 mln. ten opzicht van -/- EUR 19,2 mln. negatief in 2022.
De investeringskasstroom in 2022 bestaat met name uit onderhouds- en vervangingsuitgaven van EPZ en Sloecentrale en daarnaast uit een storting van EPZ in het amoveringsfonds van de kerncentrale.
98
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
Gebeurtenissen na balansdatum Zoals eerder vermeld zijn de Wholesale activiteiten op 25 januari 2023 daadwerkelijk overgedragen aan EP Netherlands B.V., een 100% dochtermaatschappij van EPH, een Tsjechisch energiebedrijf. Dit betrof feitelijk de verkoop van de aandelen in PZEM Pipe B.V. en PZEM Energy Company B.V. Onder de laatste vielen ook 100% van de aandelen in PZEM Tolling Sloe B.V. en 50% van de aandelen in Sloecentrale Holding B.V. De naam PZEM is ook overgedragen in deze verkoop.
99
Jaarbericht 2022 ZEH N.V.
Geconsolideerde deelnemingen
Deelneming 1)
De Zeeuwse Energie Houdstermaatschappij B.V. PZEM Energy B.V. PZEM Ficus Holding B.V.
Hoofdactiviteit
Vestigingsplaats
Aandeel in de deelneming 31-12-2022
31-12-2021
Stem rechten
Energie Energie Energie
Middelburg Middelburg Middelburg
100% 100% 100%
100% 100% 100%
100% 100% 100%
PZEM Pipe B.V.1
Energie
Middelburg
100%
100%
100%
PZEM Energy Company B.V. 1
Energie
Middelburg
100%
100%
100%
PZEM Tolling Sloe B.V.1 Deltius B.V.
Energie Energie
Middelburg Ritthem
100% 100%
100% 100%
100% 100%
PZEM Investerings Maatschappij B.V.
Overige
Middelburg
100%
100%
100%
PZEM Development & Water B.V.
Overige
Middelburg
0%
100%
100%
PZEM Middelburg B.V.
Overige
Middelburg
0%
100%
100%
Gezamenlijke overeenkomsten Gezamenlijke bedrijfsactiviteiten (partieel geconsolideerd) PZEM Energy B.V. N.V. EPZ
Energie
Borssele
70%
70%
70%
Energie
Vlissingen
50%
50%
50%
Energie
Vlissingen
100%
100%
100%
Sloe Centrale Holding B.V. 1 Sloe Centrale B.V.1
Het aandelenbelang van de moederonderneming in de dochteronderneming is vermeld. 1
Verkocht per 25-1-2023
PZEM Energy B.V. heeft, ondanks haar 70% aandelenbelang in N.V. EPZ, gezamenlijke zeggenschap omdat de belangrijkste besluiten (om de relevante activiteiten te beïnvloeden) unaniem door de aandeelhouders genomen moeten worden. Aangezien PZEM Energy B.V. recht heeft op 70% van de (elektriciteits)output van N.V. EPZ, wordt N.V. EPZ behandeld als gezamenlijke bedrijfsactiviteit en partieel geconsolideerd. PZEM Energy B.V. heeft, met haar 50% aandelenbelang in Sloecentrale Holding B.V., gezamenlijke zeggenschap omdat de belangrijkste besluiten (om de relevante activiteiten te beïnvloeden) met meerderheid van stemmen door de aandeelhouders genomen moeten worden. Aangezien PZEM Energy B.V. recht heeft op (de beschikbaarheid van) één van de twee units van de Sloecentrale, wordt Sloecentrale Holding B.V. behandeld als gezamenlijke bedrijfsactiviteit en partieel geconsolideerd. Deelneming 1)
Hoofdactiviteit
Vestigingsplaats
Aandeel in de deelneming 31-12-2022
31-12-2021
Stem rechten
Gezamenlijke overeenkomsten Joint Ventures PZEM Energy B.V. BMC Moerdijk B.V. NPG Willebroek N.V.
Energie Energie
Moerdijk Antwerpen, België
50,00% 50,00%
50,00% 50,00%
50,00% 50,00%
Overige deelnemingen PZEM N.V.: PZEM Investerings Maatschappij B.V. Sustainable Energy Technology Fund C.V. Sustainable Energy Technology Fund II C.V.
Overige Overige
Amsterdam Amsterdam
38,42% 14,61%
37,38% 18,26%
38,42% 14,61%
N.V. EPZ: B.V. NEA KSG Kraftwerks-Simulator-Gesellschaft mbH GfS Gesellschaft für Simulatorschulung mbH
Energie Energie Energie
Arnhem Duitsland Duitsland
28,50% 2,05% 2,05%
28,50% 2,05% 2,05%
28,50% 2,05% 2,05%
Het aandelenbelang van de moederonderneming in de dochteronderneming is vermeld.
100