2021-11-30 a. Perioderapportage 8-2021 - Ontwerpbesluit

Toelichting De aanpassing van het nader voorlopig BUIG budget 2021 stond nog voor een deel op stelposten. Wij moesten deze aanpassing nog binnen het hekwerk sociaal domein verantwoorden. Deze technische aanpassing levert in deze monitor een voordeel op van € 255.000. Bij de 6e perioderapportage hielden we op basis van eerdere informatie van GGD/IJZ rekening met een nadeel van € 778.000. Dit nadeel bleek bij de Jaarrekening 2020 van de GGD/IJZ nog iets groter te zijn. Het betrof € 93.000 aan Zorg In Natura (ZIN) in verband met nakomende gedeclareerde zorgkosten door zorgaanbieders bij de jaarrekening 2020 GGD/IJZ (t+1 afrekensystematiek). Hiermee komt het totale nadeel over 2020 op € 871.000. De accressen in de septembercirculaire 2021 stegen aanmerkelijk, vooral doordat het Rijk in de begroting meer raamde voor klimaatmiddelen. Deze accresaanpassing leidt ook, sinds het sociaal domein onderdeel werd van de algemene uitkering, tot een positief effect op het

3 22/29

sociaal domein. Hierover informeerden wij u per brief voor de gemeenteraadsvergadering van november 2021. Bij de Bestuursrapportage 2021 GGD is door IJZ een inschatting gemaakt van de kosten van de jeugdhulp. Dit leidt voor onze gemeente tot een nadeel ten opzichte van de oorspronkelijke begroting 2021 GGD van € 1.813.000. De oorzaken van deze extra kosten zijn meerkosten hulp (ZIN) 2021, nog niet eerder meegenomen hogere prijsindexeringen 2021 bij IJZ en ons aandeel in het faillissement van Briedis. Daarnaast is er nog € 660.000 aan extra kosten Intervence, waarvan de raad eerder besloot deze te dekken uit de algemene reserve. Omdat wij bij de oorspronkelijke begroting 2021 van de GGD kozen voor het ramen van een midden scenario is onze raming 2021 voor de jeugdhulp hoger dan de oorspronkelijke begroting van de GGD. Hierdoor hebben we nu geen te dekken tekort van € 1.813.000, maar van € 1.153.000. Dit bedrag is verwerkt in de cijfers/grafiek hierboven (kolom 2021) en verhoogt het nadeel van het sociaal domein in 2021. Dit nadeel is er vooral de oorzaak van dat het saldo van het sociaal domein in 2021 nadeliger is bij de 4e monitor sociaal domein dan bij de onze Begroting 2022-2025. Onze invloed op deze mutaties is beperkt. Door verordening en beleidsregels kan de gemeente invloed uitoefenen op de indicaties bij de toegang voor de Wmo en de Jeugd.

Daarnaast kunnen de gemeenten invloed uitoefenen op het opvolgen van afspraken in contracten met zorgaanbieder. Op dit moment stellen we een plan van aanpak op om meer inzicht in en grip op de kosten van de jeugdhulp te krijgen. Hier maken het sturen op contractafspraken en de businesscase (her)indicaties jeugd (en Wmo) nadrukkelijk onderdeel van uit. Wij komen daar bij de volgende monitor Sociaal domein (5e) in juni 2022 op terug. Maatregelen taakstelling In het plan Op weg naar een toekomstbestendig sociaal domein namen we maatregelen om de taakstelling terug te brengen. Hieronder geven we per onderdeel aan wat de status is van diverse maatregelen waaraan we werk(t)en of die nog op de planning staan. Hierbij gaan wij ervan uit dat de genomen maatregelen bijdragen aan het verlagen, en/of niet verder verhogen van de taakstelling. Bijvoorbeeld: bij de jeugdhulp zien we de kosten nog (fors) oplopen. Het is erg lastig om te duiden hoe de uitwerking van de maatregelen bij de jeugd zich hiertoe verhouden. Om deze reden stellen we nu ook het plan van aanpak inzicht in en grip op de kosten jeugdhulp op. Daarna betrekken we ook de Wmo en de Participatiewet daarbij. Doorbraakmethode/Maatwerkteam In april 2021 besloten we op basis van een evaluatie van de pilot om het Maatwerkteam voor onbepaalde tijd voort te zetten.

Het Maatwerkteam voert (proces)regie in casuïstiek waarbij sprake is van personen met verward gedrag en situaties waar veel zorg betrokken is maar geen vooruitgang is. In deze gevallen werken we gericht aan een doorbraak zodat mensen beter geholpen zijn, weer perspectief en regie hebben en de kosten omlaag kunnen van zorg en ondersteuning. In 2022 richt het Maatwerkteam zich op een doelgroepgerichte aanpak, het optimaliseren van de werkprocessen en de inrichting van een cliëntvolgsysteem. Opvolgen beschikkingen Jeugd (en WMO) Om meer grip te krijgen op de constant stijgende kosten bij Jeugd en Wmo is onze toegang aan-z cruciaal. We ontwikkelen een businesscase om nadrukkelijker te sturen op de kwaliteit 4 23/29

én uitvoering van het (her)indicatieproces. Hierbij kijken we bijvoorbeeld bij een herindicatie of de oorspronkelijke doelen gerealiseerd zijn. En of en zo ja waarom, een verlenging van de zorg nodig is én welke zorg daarbij passend is. Dit met als doel dat zorg wordt ingezet zolang als nodig, maar niet langer dan noodzakelijk. De bedoeling is om te komen tot een beter proces en registratie en de best passende oplossing voor de cliënt. Dit leidt tot kostenbesparing en minder dure en lange trajecten. Besluitvorming over de businesscase (her)indicaties voorzien we in het vierde kwartaal van 2021. De uitvoering start in 2022 in nauw overleg met aan-z. Praktijkondersteuner Huisartsen (POH) De inzet van de POH leidt tot minder verwijzingen van huisartsen naar specialistische jeugdhulp. Dat bleek uit onderzoek en voorbeelden elders in Nederland1. Er startten inmiddels twee praktijkondersteuners binnen zes pilot-huisartsenpraktijken. Zij zijn in dienst van Nucleuszorg. De evaluatie van de pilot vindt na een jaar plaats. De komende periode monitoren we samen met de betrokken partijen welke effecten dit heeft. Participatiewet In het plan Op weg naar een toekomstbestendig sociaal domein namen we ook maatregelen voor doelgroepen op.

In de vorige monitor meldden we dat we gericht het trede 4 bestand (doelgroep met een grote afstand tot de arbeidsmarkt) ondersteunen en toe leiden naar een passende dagbesteding. De acties hiervoor zijn ingezet. Hiermee verwachten we de totale kosten van de bijstandsuitkeringen te verlagen. De gemeenteraad stemde in september 2021 in met het uitvoeren van de pilot schuldhulpverlening. Door deze maatregelen kunnen we uitstroom verhogen c.q. problematische schulden voorkomen. Hiermee voorkomen we dat de vraag en daarmee kosten voor participatie en bijstand op termijn onhoudbaar worden. Gemeenten ontvangen van het Rijk een gebundelde uitkering (BUIG) voor het bekostigen van de uitkeringen in het kader van de Participatiewet, IOAW, IOAZ en Bbz 2004 (levensonderhoud startende ondernemers) en voor de inzet van loonkostensubsidie. Het verhogen van de uitstroom heeft een direct effect op de omvang van de BUIG middelen. Het Rijk verdeelt de BUIG-middelen op basis van lokale kenmerken. De BUIG is een taakstellend budget. Tekort moet de gemeente zelf bijleggen, en overschot mag de gemeente houden. Mede door COVID-19 betalen wij meer bijstandsuitkeringen. Het Rijk houdt hier bij de hoogte en verdeling van de BUIG middelen rekening mee. Onze re-integratie activiteiten en inzet van middelen zijn gericht op verhoging van de uitstroom.

Integraal Beleidsplan sociaal domein Terneuzen 2022-2025: Eén integraal Beleidsplan voor het sociaal domein was ook een maatregel uit het plan ‘Op weg naar een toekomstbestendig sociaal domein’. Op 28 september j.l. stelde het college het beleidsplan ‘Iedereen aan boord in Terneuzen’ vast. Belangrijkste doel van het beleid in het sociaal domein is dat alle inwoners van Terneuzen actief kunnen deelnemen aan de samenleving. De inwoner, zijn perspectief en regie over het eigen leven staan centraal in het beleidsplan. Een integraal beleidsplan bevordert meer samenhang in ons beleid. We focussen in dit beleid zowel op effectiviteit (voor inwoners) als betaalbaarheid. Om het beschikbare budget passend, daar waar noodzakelijk, in te zetten maken we na vaststelling van het beleidsplan door de gemeenteraad een aantal maatschappelijke-kostenbatenanalyses. Dit doen we

1 Zie onder andere de publicatie ‘Samenwerking tussen huisarts en wijkteam’ van het NJI.

5 24/29

rondom drie belangrijke thema’s: een set basisvoorzieningen op gebied van sport, welzijn en cultuur voor alle inwoners, de aanpak van armoede en oud worden in de eigen kern. Integrale verordening sociaal domein De verordening sluit aan op het Beleidsplan ‘Iedereen aan boord’ en geeft regels voor de uitvoering van dit beleidsplan. In de integrale Verordening sociaal domein gemeente Terneuzen 2022 combineren we de verschillende verordeningen uit de Jeugdwet, de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 en de Participatiewet. Met deze verordening stellen we hulpvraag van de inwoners centraal. Hiervoor werken we aan integrale dienstverlening richting onze inwoners volgens het principe één gezin, één plan en één regisseur. Daarmee verwachten we inwoners effectiever en efficiënter te kunnen ondersteunen. Ook schreven we de verordening in begrijpelijke taal. Dit is belangrijk, omdat de verordening er in de eerste plaats is voor onze inwoners. Om grip te houden op de juiste toewijzing van ondersteuning aan inwoners die het echt nodig hebben, nemen we voorwaarden en weigeringsgronden op. Hiermee zorgen we dat we ook in de toekomst voldoende middelen hebben om de noodzakelijke hulp te kunnen betalen. Bij vaststelling door de gemeenteraad van de verordening in december 2021, is deze van kracht op 1 maart 2022.

We treffen voorbereidingen om op 1 maart 2022 klaar te zijn om volgens deze verordening te kunnen werken. Immers, een nieuwe verordening vergt een aanpassing van werkinstructies en training en opleiding van medewerkers die met deze verordening werken. We evalueren het werken met de integrale verordening. De eerste evaluatie vindt plaats in oktober 2022. Financieel doorkijkje naar Jaarrekening 2021 Bij de 8e perioderapportage maakten wij een inschatting en een doorrekening van de belangrijkste onderdelen tot het einde van het jaar. Wij verwachten voor de grote posten per saldo uit te komen op een overschot van € 1,8 miljoen. De belangrijkste reden hiervan is een aanmerkelijk overschot op de Participatiewet (zowel BUIG als re-integratie). Reserve Sociaal domein De stand van de reserve Sociaal domein was per 31 december 2020 € 2,3 miljoen. Gezien alle genomen besluiten tot nu toe (+ € 173.000), de verwachte uitkomst van de grote posten (+ € 1,8 miljoen) en het restant tekort sociaal domein 2021 (€ - 3,780 miljoen) verwachten wij eind 2021 uit te komen op een reserve Sociaal domein van rond € 500.000. Conclusie De rode draad in deze 4e monitor Sociaal domein is dat we er vanaf 2022 financieel beter voor staan ten opzichte van de 3e monitor Sociaal domein. Na 2021 nemen de tekorten in het sociaal domein af.

Dit is dankzij de maatregelen, maar ook vooral door de mutaties binnen het sociaal domein. Zoals de vooralsnog incidentele compensatie vanuit het Rijk voor jeugdhulp. Daarnaast blijkt uit het doorkijkje en de stand van de reserve Sociaal domein eind 2021 dat de Participatiewet de nadelen in de Jeugdwet en de Wmo 2015 vooralsnog opvangt. De inkomsten Participatiewet zijn nog hoger dan de uitgaven. In de komende jaren neemt dit af omdat het Rijk het landelijk budget kleiner maakt. Daarnaast was de gemeente Terneuzen een voordeel gemeente in de (her)verdeling van de landelijke participatiemiddelen. We zien een trend dat dit voordeel minder wordt ten opzichte van voorgaande jaren. Het is kortom nog onzeker of deze positieve ontwikkeling zich voortzet. Meerjarig zijn we nog in afwachting van wat er uit de kabinetsformatie komt. Evenals de beperkte mate waarin processen in het sociaal domein te beïnvloeden zijn. Daarnaast stijgen de kosten van de

6 25/29

jeugdhulp nog steeds. Ook bij de Wmo zien we de klantaantallen toenemen door de vergrijzing en het abonnementstarief. In deze onzekere situatie houden we vast aan de uitvoering en monitoring van het plan ‘Op weg naar een toekomstbestendig sociaal domein’. We kiezen voor een duurzame aanpak. Hierbij werken we aan een sociaal domein dat toekomstbestendig is. Kenmerkend voor onze aanpak is dat we vanuit de inhoud en het perspectief van de inwoner werken aan transformatie en kostenbesparing. Het op korte termijn meer grip krijgen op de toegang bij aan-z (en huisartsen bij inzet van jeugdhulp) op gebied van maatschappelijke ondersteuning en jeugdhulp is hiervoor belangrijk. Maar daarnaast zeker ook de inzet op preventie, maatwerk, integrale dienstverlening en regievoering. We zijn ervan overtuigd dat deze inzet op betere dienstverlening op langere termijn hand in hand gaat met kostenbesparing.

7 26/29

Bijlage perioderapportage 8 - 2021 Totaal openstaande posten (incl. voorgaande jaren) gemeente Terneuzen per 30 september 2021

OZB eigenaren woningen OZB eigenaren niet-woningen OZB gebruik niet-woningen Rioolheffing Afvalstoffenheffing BIZ-bijdrage Hondenbelasting Toeristenbelasting Forensenbelasting Totaal

€ € € € € € € € €

2014 7.521 3.636 2.992 5.114 20.702 800 2.093

€ € € € €

2015 10.983 6.426 6.201 7.743 29.373

€ € € € €

2016 14.194 4.143 6.545 8.766 42.192

€

3.019 €

€ € € € € € 3.773 €

3.498 € 46.357 €

5.179 € 68.925 €

4.636 € 84.249 €

2017 15.685 6.336 9.835 10.875 50.283 800 4.623

€ € € € € € €

1.139 € 99.575 €

27/29

2018 16.467 34.022 11.725 12.648 59.183 1.918 5.528

€ € € € € € € € 4.003 € 145.495 €

2019 23.036 44.009 22.305 17.932 71.270 4.759 8.971 1.439 7.372 201.093

€ € € € € € € € € €

2020 40.445 57.780 40.582 30.177 126.998 5.788 12.686 5.822 12.244 332.521

2021 Eindtotaal € 1.043.893 € 1.172.224 € 208.255 € 364.607 € 146.037 € 246.222 € 689.325 € 782.580 € 1.479.641 € 1.879.644 € 14.065 € 79.886 € 120.580 € 7.261 € 38.070 € 3.647.038 € 4.625.253

Totaaloverzicht begrotingsresultaat

Saldo primitieve begroting 2021 2020-11-03_BW_01272 Huurovereenkomst pinbox stadhuisplein Onderhoudsplan gebouwen 2020_BW_01534 Verhuur ruimte Gezondheidscentrum te Axel Decembercirculaire gemeentefonds 2021-03-30_BW_00443 Opzeggen overlijdensrisicoverzekering 2021-05-04 BW_00595 Indexering subsidie en huur 2021 Scheldetheater 2021_BW_00689 - zienswijze jaarstukken 2020, resultaatbestemming 2020, 1e begrotingswijziging 2021 en programmabegroting 2022-2025 Veiligheidsregio Zeeland 2021_BW_00564 - Gemeenschappelijke regeling O.L.A.Z. jaarrekening 2020, begrotingswijzigingen 2021 en begroting 2022 CVV Actualisatie kapitaallasten 2021 Werkkostenregeling 2021 Maartbrief 2021 en Meicirculaire 2021 Verkoop gronden Lagere uitgaven reis- en verblijfkosten, T-tag vanwege thuiswerken, actualisatie DVO gemeente Sluis P&O werkzaamheden Opbrengst verkoop combi voertuig Aanpassing stortkosten en bijdrage Olaz Bijstelling budget beschermende kleding Onderhoud tractie en onkruidbestrijding Opbrengsten kunststof Energiebelasting/leveringsdiensten energie / BOVZ deelname /Doorbelasting schoonmaakkosten Ambulancedienst Budgetbijstelling n.a.v. werkelijke ontvangsten bijdrage in kosten onderhoud schoolbesturen

2021

2022

2023

2024

1.173.251

583.452 3.000

0 3.000

535.756 3.000 -43.656

-35.365 7.700

26.517 7.700

27.026 7.700

12.670 -35.982 7.700 8.804 99.916

2025 508.859 Beginstand begroting 2021 3.000 1e perioderapportage 2021 -43.656 1e perioderapportage 2021 2e perioderapportage 2021 27.026 3e perioderapportage 2021 7.700 4e perioderapportage 2021 5e perioderapportage 2021 5e perioderapportage 2021

41.440

5e perioderapportage 2021

417.963 451.109 -38.000 810.038 96.438 111.000

5e perioderapportage 2021 6e perioderapportage 2021 6e perioderapportage 2021

50.150 -109.941 -25.000 -10.000 -185.000 -66.000

6e perioderapportage 2021 6e perioderapportage 2021 6e perioderapportage 2021 6e perioderapportage 2021 6e perioderapportage 2021 6e perioderapportage 2021

5.750

6e perioderapportage 2021

10.250 49.852

6e perioderapportage 2021 6e perioderapportage 2021 6e perioderapportage 2021 Primitieve begroting 2022 7e perioderapportage 2021 7e perioderapportage 2021 7e perioderapportage 2021 7e perioderapportage 2021 8e perioderapportage 2021 8e perioderapportage 2021 8e perioderapportage 2021 8e perioderapportage 2021 8e perioderapportage 2021 8e perioderapportage 2021

Minder kosten voor loopbaanbegleiding oud wethouder in 2021. Hogere huurinkomsten o.b.v. analyse maandelijkse/kwartaal-boekingen Kaderbrief 2022-2025 Primitieve begroting 2022 2021-08-24 BW_01074 Verkoop grond voor de aanleg van een glasvezelnetwerk Onderwijshuisvesting Westdorpe 4e begrotingswijziging 2021 RUD Zeeland 2021_BW_01214 - Wegenbeheerplan 2022-2026 Septembercirculaire gemeentefonds 2021_BW_00283 Kermis te Terneuzen 2021 en verder Sabewa Zeeland - 1e begrotingswijziging 2021 Subsidie pontje Sluiskil 2022-2025 Slotwijziging Budgetmutaties Slotwijziging Corona mutaties

1.359.999 -273.014

Totaal begrotingsresultaat

3.665.353

6e perioderapportage 2021 6e perioderapportage 2021

2.351.370 -297.331

3.183.429 1.081.674

879.191 2.918.347

1.603.572 2.757.084

-8.064

-45.622

-75.612

-146.500 1.789.417 -9.000

-146.500 1.591.132

-146.500 1.594.222

-146.500 1.789.379

-20.000

-20.000

-20.000

-20.000

4.226.743

5.718.888

5.709.464

6.410.852

2.125 -34.000 -181.600 -84.565

28/29

TOTAALOVERZICHT ONVOORZIEN 2020 (69220300) (6080010 - 10800 - 00001) toevoeging

beschikking

incidenteel ecl 00001 Saldo primitieve begroting 2021 2020-11-03_BW_01272 Huurovereenkomst pinbox stadhuisplein 2021-01-12_BW_00039 Offerte LoopbaanNaPolitiek - begeleiding oud wethouder (artikel 6 lid 4 sub f) 2021-03-30_BW_00444 Verzoek om vergoeding studiekosten oud-wethouder (artikel 6 lid 4 sub f) 2021-06-22 BW_00828 Welzijnsaccommodatie 't Meulengat - compensatie vaste lasten 1e hj 2021 (artikel 6 lid 4 sub f)

Totaal toevoeging en beschikking

structureel ecl 00002

restant

incidenteel ecl 00001

-

3.000 -

20.500

-

250.000 Beginstand begroting 2021 253.000 1e perioderapportage 2021 232.500 2e perioderapportage 2021

-

-

5.390

-

227.110 4e perioderapportage 2021

-

-

7.200

-

219.910 6e perioderapportage 2021

-

-

-

-

0

3.000

33.090

0

Totaal restant onvoorzien

219.910

artikel 6 lid 4 sub f: in de financiele verordening is opgenomen dat een beschikking uit onvoorzien moet voldoen aan de 3 O's (Onvoorzienbaar, Onvermijdbaar en Onuitstelbaar) Het college heeft de mogelijkheid om binnen het kader van € 25.000 in bijzondere omstandigheden af te wijken van de drie O’s en licht dit toe in de perioderapportage.

29/29

Geraamd

structureel ecl 00002