Bijlage 1 - Notitie van Uitgangspunten Ontwikkeling Opvanglocatie voor vluchtelingen Harinxmaland, Sneek
Tekst van het document
Bij een toekomstige bestemming als woonwijk kunnen de dienstengbouwen mogelijk verwijderd worden terwijl het woonhof in z'n geheel kan blijven staan. Speels water om historische structuren te laten zien
sTvX.'
1 Jflfc iįĮTTJ
j. I ■te
Herkenbare ontvangst op de hoek bij de entree
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 14
Model A Plek in Sneek
^rjfiarnixniapark
f'..ťw' Jr/' — -
erhdvjey
' StedsrcntJtveg
ŗļooīd
Bergman S Postma * .......... A
spo'iceritium Lifestyle I sportschool Sneek V# J J I a *
-........... i
"3
-
- s."
F
Berint of Beau i
Westereems
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 15
Model A Ruimtelijke opzet noord Kenmerken: *
Half open hofjes die sterk onderling met elkaar verbonden zijn. Elk hofje heeft een collectieve binnenplaats met speelplekken voor kinderen.
»
De hoekwoningen zijn groter en verbijzonderd. Deze woningen zijn het beste geschikt voor mindervalide bewoners en gezinnen met kinderen.
*
Het gebouw voor activiteiten en recreatie staat midden op de locatie tussen de woningen en grenst aan het Harinxmapark. Het is onderdeel van het geheel en vormt het centrale hart van de locatie.
*
De woningen liggen aan het profiel van de straat zodat het een representatieve uitstraling geeft naar de omgeving. Tevens is dit handig gekoppeld aan de fietsroute.
»
De binnenzijde van het hof is voor ontspanning en recreatie bewoners. Dit bied geborgenheid voor bewoners en is duidelijk naar de omgeving een eigen domein.
schaal 1:1000
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 16
Model A Blik vanaf westzijde
z Ruimte voor ontspanning
Fietslaan op plek oude waterstructuur
Receptie, ontvangst en kantoor
Magazijn
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 17
Model A Blik vanaf oostzijde
Parkeren bezoekers, personeel & afwikkeling logistiek
Deze woningen kunnen worden toegevoegd aan de reguliere woningvoorraad van de gemeente indien in de toekomst de capaciteit niet volledig benodigd is als opvanglocatie.
Sportveld
Activiteiten gebouw
Recreatieve buitenruimte, tuinen, bootcamp etc.
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 18
Model A Telmodel
Woningen: 31 x 8 plekken + 9 x 16 plekken (dubbelwoning) +
10 x 10 plekken, waarvan in totaal 12 plekken mindervalide geschikt zijn. = 50 woningen = 492 plaatsen technische capaciteit = 450 bewoners
Voorzieningen: Ontvangst, kantoor, magazijn, incl fietsen personeel (K) = ca. 1.550 m2 BVO, tweelaags (70-300Zo) Activiteiten (A) = ca. 650 m2 BVO, éénlaags Wasruimtes (W) = ca. 90 m2 kavel 2,5 ha
Terrein: Parkeren (P) personeel en bezoekers 40 plekken + zone voor laden en lossen (L)
Deze woningen
= ca. 1.400 m2
kunnen worden
Sport- en spelvoorzieningen, tuinen en
toegevoegd aan
overige buitenrecreatie (S) = ca. 1.000 m2 Fietsen (F) uitgaande van 250 plekken
de reguliere woningvoorraad van de gemeente indien in de toekomst de capaciteit niet volledig
Dit telmodel is een opzet in een fase van haalbaarheidsstudie. De daadwerkelijke
benodigd is als opvanglocatie.
verdeling van aantal plekken over de woningen zal in de ontwerpfase nader uitgewerkt worden. Net als de architectuur van de gebouwen en de inrichting van het buitenprogramma, dat is onderdeel van nadere uitwerking.
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 19
Model B Plek in Sneek
Z
-
f * l
IHatihxrnapark
—
Stadsrond^g ^ūūrd
HŪŪīd
Bergman S Po sim s * Financieel Ac vies
SpO'icentrum Life.SWle I Sportschool sneeL
ġ
řft J İ Ę ğ Beau(y Super
Westereems
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 20
Model B Ruimtelijke opzet noord Kenmerken: *
De opzet opent zich naar de omgeving middels zichtlijnen tussen de woningen en de gebouwen door. Dwars over het terrein kan een route gemaakt worden die openbaar is ook toegankelijk is voor omwonenden.
»
De hoekwoningen zijn groter en verbijzonderd. Deze woningen zijn het beste geschikt voor mindervalide bewoners en gezinnen met kinderen.
*
Het gebouw voor activiteiten en recreatie staat midden op de locatie tussen de woningen en grenst aan het Harinxmapark. Het is onderdeel van het geheel en vormt het centrale hart van de locatie.
*
Deze opzet is minder geschikt voor een verkaveling waarbij de locatie als zelfstandige woningen kunnen functioneren, in de toekomst wanneer de opvanglocatie niet meer nodig is.
schaal 1:1000
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 21
Model B Blik vanaf westzijde
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 22
Model B Blik vanaf oostzijde
Parkeren bezoekers, personeel & afwikkeling logistiek
Deze woningen kunnen worden toegevoegd aan de reguliere woningvoorraad van de gemeente indien in de toekomst de capaciteit niet volledig benodigd is als opvanglocatie.
Sportveld
Activiteiten gebouw
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 23
Model B Telmodel
Woningen: 37 x 8 plekken +
10 x 16 plekken (dubbelwoning) + 4 x 10 plekken, waarvan in totaal 12 plekken mindervalide geschikt zijn. = 50 woningen = 496 plaatsen technische capaciteit = 450 bewoners
Voorzieningen: Ontvangst, kantoor, magazijn, incl fietsen personeel (K) = ca. 1.550 m2 BVO, tweelaags (70-300Zo) Activiteiten (A) = ca. 650 m2 BVO, éénlaags Wasruimtes (W) = ca. 90 m2 kavel 2,5 ha
Terrein: Parkeren (P) personeel en bezoekers 40 plekken + zone voor laden en lossen (L)
Deze woningen
= ca. 1.400 m2
kunnen worden
Sport- en spelvoorzieningen, tuinen en
toegevoegd aan
overige buitenrecreatie (S) = ca. 1.000 m2 Fietsen (F) uitgaande van 250 plekken
de reguliere woningvoorraad van de gemeente indien in de toekomst de capaciteit niet volledig
Dit telmodel is een opzet in een fase van haalbaarheidsstudie. De daadwerkelijke
benodigd is als opvanglocatie.
verdeling van aantal plekken over de woningen zal in de ontwerpfase nader uitgewerkt worden. Net als de architectuur van de gebouwen en de inrichting van het buitenprogramma, dat is onderdeel van nadere uitwerking.
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 24
Model C Plek in Sneek
Z
- f * l
IHatihxrnapark
—
Stadsrond^g ^ūūrd
HŪŪīd
Bergman S Po sim s * Financieel Ac vies
SpO'icentrum Life.SWle I Sportschool sneeL
ġ
řft J İ Ę ğ Beau(y Super
Westereems
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 25
Model C Ruimtelijke opzet noord Kenmerken: *
Het wonen richt zich sterk naar de omgeving, het groene binnenhof is juist een introvert domein. Er kan per hof een andere sfeer gemaakt worden, bijvoorbeeld voor gezinnen of juist voor alleenstaanden.
»
De hoekwoningen zijn groter en verbijzonderd. Deze woningen zijn het beste geschikt voor mindervalide bewoners en gezinnen met kinderen.
*
Het gebouw voor activiteiten en recreatie staat aan de rand van de locatie. Dit maakt de entree naar de locatie heel helder, zowel vanaf de nieuwe weg als de Rondweg. Het is echter minder een onderdeel van de locatie en op grotere afstand tot het park.
*
De voordeuren van de woningen zitten aan de buitenzijde van het hof, aan de straat en het park. Dit geeft een sterk representatieve uitstraling naar de omgeving. Tevens is dit handig gekoppeld aan de fietsroute.
*
De binnenzijde van hofjes is voor ontspanning en recreatie bewoners.
schaal 1:1000
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 26
Model C Blik vanaf westzijde
Ruimte voor ontspanning in elk hofje
Fietslaan op plek oude waterstructuur
Receptie, ontvangst en kantoor
Magazijn
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 27
Model C Blik vanaf oostzijde
Parkeren bezoekers, personeel & afwikkeling logistiek
Activiteiten gebouw
Sportveld
Ruimte voor ontspanning in park
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 28
Model C Telmodel
Woningen: 40 x 8 plekken +
11 x 16 plekken (dubbelwoning), waarvan
8....8.... 8
15
F
F
8 8 8
16
Deze woningen
in totaal 12 plekken mindervalide geschikt
kunnen worden
zijn.
toegevoegd aan S
= 50 woningen
de reguliere
S
woningvoorraad van
= 496 plaatsen technische capaciteit = 450 bewoners
de gemeente indien 16
8 8 8 8
w
F
8.... 88.... 8
16 F
in de toekomst de capaciteit niet volledig benodigd is als
Voorzieningen:
opvanglocatie.
Ontvangst, kantoor, magazijn, incl fietsen personeel (K) = ca. 1.550 m2 BVO, tweelaags (70-300Zo) Activiteiten (A) = ca. 650 m2 BVO, éénlaags Wasruimtes (W) = ca. 90 m2
12+
8 8 8 12 +
4m
4m
12 !+ 4m;
8 8 8
kavel 2,5 ha
Terrein: Parkeren (P) personeel en bezoekers 40 plekken + zone voor laden en lossen (L) = ca. 1.400 m2
S S
Sport- en spelvoorzieningen, tuinen en overige buitenrecreatie (S) = ca. 1.000 m2
K
Fietsen (F) uitgaande van 250 plekken
A
Dit telmodel is een opzet in een fase van haalbaarheidsstudie. De daadwerkelijke verdeling van aantal plekken over de woningen zal in de ontwerpfase nader uitgewerkt worden. Net als de architectuur
L
P
van de gebouwen en de inrichting van het buitenprogramma, dat is onderdeel van nadere uitwerking.
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 29
Bewonersparticipatie Input inloopbijeenkomst
Model A
v
"Hofjes zijn prettig wonen voor mensen met kinderen"
Model B
"Model B is te rommelig"
Model C
"Het meest overzichtelijk"
"Meest speelse manier"
"Alles ligt mooi bij elkaar"
"Ruimtes lijken niet zo opgesloten"
"Oogt als gestructureerd geheel"
"Later mooi te renoveren als woningen"
"Model B is te strak"
"Omdat het op hofjes lijken terwijl het toch een open en ruimtelijk gevoel geeft"
"Alles lijkt dichter op elkaar te staan en daardoor minder ruimtelijk"
"Omdat dit de meest speelse manier is"
"Het wonen is meer gezamenlijk"
"Beste ligging voor sport- en spelvoorzieningen"
"Gemeenschappelijke gebouwen bij elkaar" "Ruimtelijk gezien activiteiten beter dichtbij rondweg dan woningen"
"In de toekomst kan dit makkelijk anders worden"
"Wonen is verder van de rondweg af waardoor er meer privacy is"
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 30
Voorkeursmodel Ruimtelijke opzet noord Kenmerken: *
Het wonen is in vier hofjes die open
zuid
met elkaar onderling verbonden zijn met paden en zichtlijnen.De voordeuren van de woningen zitten aan de binnenzijde van het hof. *
De binnenzijde van hofjes is voor ontspanning en recreatie bewoners. Dit biedt geborgenheid voor bewoners en is duidelijk naar de omgeving een eigen domein. Er kan per hof een andere sfeer gemaakt worden, bijvoorbeeld voor gezinnen of juist voor alleenstaanden.
»
De hoekwoningen zijn groter en verbijzonderd. Deze woningen zijn het beste geschikt voor mindervalide bewoners en gezinnen met kinderen.
*
Het gebouw voor activiteiten en recreatie staat aan de rand van de locatie. Dit maakt de entree naar de locatie heel helder, zowel vanaf de nieuwe weg als de Rondweg.
Net als de architectuur van de gebouwen is de inrichting van het buitenprogramma, onderdeel van nadere uitwerking. Deze tekening toont de opzetmet de hofjes zien, het ruimtebeslag van het programma en de zones waar welk programma gedacht is.
schaal 1:1000
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 31
vocf
Voorkeursmodel Blik vanaf oostzijde
Receptie, ontvangst, kantoor, bewonerszijde
Parkeren bezoekers, personeel & afwikkeling logistiek
Magazijn
Activiteiten gebouw
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 33
Voorkeursmodel Telmodel
Woningen: 31 x 8 plekken + 9 x 16 plekken (dubbelwoning) +
10 x 10 plekken, waarvan in totaal 12
10
16
8
16
plekken mindervalide geschikt zijn. = 50 woningen
S
16
w
w
F
F
8....8" 8.... 8.... 8
S
10
6+4H1
= 492 plaatsen technische capaciteit = 450 bewoners w
Voorzieningen:
10 8 8 8. 8.
8
S
16 ^
16
Ontvangst, kantoor, magazijn, incl fietsen
F
F
personeel (K) = ca. 1.550 m2 BVO, tweelaags (70-300Zo)
16 16
Wasruimtes (W)
S
8 8 8
= ca. 90 m2
6+ ..4m.....
Terrein:
F
16
w
Activiteiten (A) = ca. 650 m2 BVO, éénlaags
w
8 8 8
S
16
8 8 .. 10
V .................. 7 1 w
10 8
16
kavel 2,5 ha F
Parkeren (P) personeel en bezoekers 40 plekken + zone voor laden en lossen (L) S
= ca. 1.400 m2
F
Sport- en spelvoorzieningen, tuinen en
S
overige buitenrecreatie (S) = ca. 1.000 m2
A K
Fietsen (F) uitgaande van 250 plekken
Dit telmodel is een opzet in een fase van haalbaarheidsstudie. De daadwerkelijke verdeling van aantal plekken over de woningen zal in de ontwerpfase nader uitgewerkt worden. Net als de architectuur
L
P
van de gebouwen en de inrichting van het buitenprogramma, dat is onderdeel van nadere uitwerking.
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 34
Voorkeursmodel Optionele verkaveling Kavel
Kavel
ca 100 m2
ca 140 m2
Toekomstperspectief *
Wanneer de gehele capaciteit van de
Kavel
opvanglocatie in de toekomst niet
ca 130 m2
meer nodig is, kan de opvanglocatie als geheel toegevoegd worden aan
Kavel ca 90 m2
de reguliere woningvoorraad van de gemeente. *
Het kantoor- en activiteitengebouw kunnen een tweede bestemming krijgen, maar kunnen ook verwijderd
Kavel ca 100 m2
worden. *
Het parkeerterrein kan ook worden opgeheven. Er is ruimte voor parkeerplekken dichter bij de woningen.
*
Voorzieningen zoals sportveldjes kunnen een plek krijgen in de nieuwe
Kavel ca 95 m2
wijk. *
Kavelafmetingen varieren voor tussenwoningen van 95 tot 105 m2, voor hoekwoningen tussen 125 en 140 m2.
Deze tekening is geen ontwerptekening, maar een schema naar de haalbaarheid van een mogelijke toekomstige verkaveling.
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 35
Wonen in een hof Sfeerbeelden
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 36
Maatschappelijke meerwaarde Sfeerbeelden
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 37
Woningen Ruimtelijke kwaliteit
Prestatie eisen
1) Vervoegen:
2)De hoek om:
Het College van Rijksadviseurs heeft in
Zorg dat de primaire bouwsteen ‘vervoegt’
Behandel kop- en zijgevels alsof het voorgevels
2023 in de publicatie “Ruimtelijke kwaliteit
kan worden om maatwerk op locatie te kunnen
zijn of voeg een accent toe met een speciale
bij fabrieksmatige woningbouw” kaders en
leveren. Focus niet louter op de ‘concept-
woning.
aanbevelingen omschreven die ook bijzonder
woning’ als eindproduct.
goed van toepassing zijn op de opgaves van het COA. Er wordt dankbaar gebruik van gemaakt en naar verwezen. De aanbevelingen zijn tevens in algemene zin van toepassing op de stedenbouwkundige opzet.
RUIMTE LIJKE KWALITEIT EEN STEDENBOUWKUNDIG KADER
ļ 06 PRESTATIE ■yļ EISEN BOUW SYSTEMEN
pņESTATIE-ĒISEN BOUWSYSTEMEN Hoe kunnen de stedenbouwkundige uitdagingen worden vertaald in prestatie-cisen voor de fabrieksmatige bouwsystemen? De systemen zijn niet neutraal: elk systeem heeft zijn plussen en zijn minnen, zijn mogelijkheden en be perkingen. De hamvraag is hoe de bouwsystemen voldoende souplesşe kunnen bieden, om goed maatwerkop-locatie mogelijk te maken. Voor bouwers en ontwerpers is het de uitdaging om hun systemen hierop zo ver mogelijk door te ont wikkelen. ín dit hoofdstuk zijn tien prestatäeeisen geformuleerd. »
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 38
Opvanglocatie Burgum Referentieproject
Kenmerken: Capaciteit: 600 bewoners, 660 plekken ^
De locatie sluit aan op een bestaande woonwijk, bedrijfsterrein en sportpark. Er zijn twee toegangen vanaf de openbare weg.
^
Aan de straatzijde heeft het een open uitstraling, zonder hekken. Aan de zijde van het bedrijfsterrein staat een hoog hek en een lager hek staat langs het water (wadi en sloot).
^
De structuur van de hoofdopzet volgen de lijnen van het landschap van bomen, sloten en verkaveling.
^
De gebouwen zijn verdeeld in drie hofjes. De voordeuren liggen aan de buitenzijde (representatief), de collectieve ruimte aan de binnenzijde van de hofjes. Het activiteitengebouw ligt in het hart van het de locatie.
Sportpark
Tekening locatie | schaal 1:2000
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 39
Opvanglocatie Delfzijl Referentieproject
Kenmerken: Capaciteit: 600 bewoners, 660 plekken ^
De locatie ligt aan een doorgaande weg. Het gebied heeft aan twee zijdes veel water. Aan de andere zijde ligt een sportpark. Vanaf de hoofdentree het terrein opkomend, is de receptie gelijk zichtbaar.
•
Het eerste aanzicht vanaf de openbare weg zijn woningen met voordeuren die representatief aan de buitenzijde liggen.
^
Ingegeven door de context van de locatie zijn de hofjes ten opzichte van elkaar gedraaid. Dit versterkt de opzet van de kwadranten, geeft speelse doorzichten naar de omgeving en doorbreekt de uniforme uitstraling van de woningen. De hofjes bieden beschutting in het open en vlakke gebied.
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 40
Colofon
Martine Drijftholt voor COA Dit document is een ontwerpstudie naar een goede inpassing van het programma van COA voor de beoogde nieuwe opvanglocatie Harinxmaland in Sneek. Voor de studie is overleg geweest met COA, de gemeente Súdwest-Fryslân en de mensen van de huidige locatie. De getoonde schetsen zijn géén ontwerp. Het is een studie naar de potentie, verschillende mogelijkheden en kansen met aandachtspunten voor de volgende fase.
COA | Opvanglocatie Harinxmaland Sneek | blz. 41
Overzicht aandachtspunten expertsessie opvanglocatie Sneek - Expertmeeting Ruimtelijke aspecten: Mobiliteit, openbare ruimte en groen - Expertmeeting Veerkrachtige en leefbare wijken - Expertmeeting Duurzaamheid, Waterschap, klimaatadaptatie/mitigatie en energie
Expertmeeting Ruimtelijke aspecten: Mobiliteit, openbare ruimte en groen Mobiliteit en verkeersstromen -
Wens is om het autoverkeer op de Stadsrondweg-Noord goed te laten doorstromen bij de ontsluiting van het plan heeft het dan ook de voorkeur om een voorrangsplein aan te leggen in plaats van een rotonde; Bij aanleg van een verkeersplein dienen er ongelijkvloerse oversteken te worden aangelegd voor voetgangers/fietsers. Let bij de aanleg van bruggen of tunnels voor fietsers en voetganger wel op- en afritten daar dient voldoende ruimte voor beschikbaar te zijn; Bij aanleg van een rotonde kunnen er veilige gelijkvloerse oversteken worden gemaakt. Een extra aansluiting op de stadrondweg te hoogte van de nieuwe opvanglocatie is niet perse noodzakelijk. Het verkeer kan ook via de rotonde nabij het crematorium worden ontsloten. Met het oog op de toekomst (mogelijke woningbouw) is het wel goed om alvast te anticiperen op de toevoeging van een extra ontsluiting. Langzaam verkeer van de opvanglocatie kan ook via de rotonde bij Harinxmaland fase 2A worden ontsloten Voorkeur bij een gebiedsontwikkeling is dat het plangebied via twee ontsluitingswegen is te bereiken (waarvan één een calamiteitenroute kan zijn, bv.
een verbreed fietspad) Geluid van het autoverkeer kan invloed hebben op de ontwikkeling, info hierover is te verkrijgen bij de adviseur geluid (bij de gemeente) Met de ontwikkeling rekening houden met de toekomstige verkeersstructuur, dus ruimte reservering toekomstig parkeren, voetpaden, groen ect. Gemeentelijke parkeernorm is van kracht (ook voor de toekomstige functies, ruimtereservering) Aandacht voor fiets-parkeren
Landschap en cultuur -
-
-
Houd rekening met de archeologische vindplaatsen in het gebied ga hierom heen of pas het wellicht in het ontwerp; De opvaart welke te westen van het Harinxmabos loop is een hooggewaardeerde opvaart dit is iets om rekening mee te houden. De andere opvaarten zijn iets minder gewaardeerd; Het water in het plan is voor het COA zeer zeker van belang. Er mag in het bouwplan namelijk geen open water dieper dan 10 cm aanwezig zijn. Water aangrenzend aan het plangebied is een minder groot probleem; Frans geeft aan dat de noordelijke vaart (volgens mijn is dit de afwateringssloot ten noorden van de Stadsrondweg-Noord) absoluut niet dicht kan i.v.m. afwatering van overig water in Sneek. Wellicht kan er een wijziging plaatsvinden doormiddel van aanpassing van overige vaarten in het plangebied; Door aanleg of verleggen van vaarten dient, in het geval dat dit ten koste gaat van bomen/bos, dient dit binnen het plangebied (of elders) te worden gecompenseerd. De vraag is of het groen binnen het plan of buiten het plan gerealiseerd wordt. Dit is iets om rekening mee te houden met het idee om later te willen uitbreiden; Voor het meetellen van groencompensatie zijn de volgende aantallen nodig; Bos op minimaal 1000 vierkante meter met minimaal 20 bomen (waarbij de kronen elkaar raken).
(Openbaar) groen -
Het heeft de voorkeur is om waar mogelijk zo vroeg mogelijk groen/bomen aan te planten bijvoorbeeld in een centrale groene zone welke mogelijk ook kan aansluiten op toekomstige ontwikkelingen; Aanleg groen/bomen rondom het plangebied zorgt voor comfort voor bewoners tegen wind; Groene zichtlijnen vanaf de rondweg en verbinding met de stad waar dit kan;
-
In de aanbouw fase een groene structuur aanleggen om deze zo te kunnen waarborgen. Denk hierbij vooral in grote eenheden en niet in kleine. Dit is ook voordelig voor het onderhoud van het groen.
Civiele techniek -
-
De voorkeur uit gaat naar een dubbele ontsluitingsweg voor het plangebied; Wegen idealiter dubbelzijdig bebouwen. Bij enkelzijdig bebouwing mogelijk deze weg te gebruiken voor toekomstige bebouwing (efficiënt in het grondgebruik, financieel aantrekkelijk en is circulair); Bij uitvoering van meerder plangebieden welke op elkaar aansluiten rekening houden met het scheiden van verkeersstructuren (mogelijkheid houden om bouwrijpe fasen los te koppelen van bouwrijpe gebieden); Voorkeur voor aanleg plangebied aan de boezem waarbij de voorkeur gaat uit gaar door middel van hoge gronden (klimaat robuust) en het aantal m1 waterkeringen proberen zoveel mogelijk te vermijden. Waarschijnlijk zal dit ook aansluiten op de boezem de wens van het Wetterskip zijn; Probeer nieuwe gebiedsontwikkeling zoveel mogelijk op de bestaat infrastructuur te laten aansluiten.
Expertmeeting Veerkrachtige en leefbare wijken Punten in relatie tot de inrichting van de opvanglocatie Gezondheid -
Vanuit gezondheid graag één voor het zicht comfortabele woningzijde en de overige zichtlijnen zicht lijnen in groen. Minstens 3 zijden van het plangebied groen. Kijk naar het inpassen van groen (gezien vanuit woning) i.p.v. er enkel omheen. Stilstaand water kan in de toekomst grote gevolgen hebben op de gezondheid. Het realiseren van een ommetje. Zorg voor voldoende schaduw. Geplante bomen zullen nog niet zijn volgroeid (pas op voor hittestress). Zorg voor gepaste verlichting op het terrein (niet voor slaapkamer ramen). Kijk naar de mogelijkheid van een peuteropvang Zorg voor een veilige oversteekplaats voor wandel- en fietsverkeer.
Veiligheid -
Geen bijzonderheden m.b.t. de openbare orde en veiligheid op voornoemde locaties. Beide locaties verschillen qua (algehele) locatie niet veel van elkaar. Ze zijn beiden gesitueerd langs de rondweg. Momenteel zijn er geen verontruste berichten i.r.t. de veiligheid. Onlangs zijn er bijeenkomsten georganiseerd voor buurtbewoners en hierbij zijn er nauwelijks verontruste berichten op het gebied van veiligheid en openbare orde gegeven. Veiligheid verwacht een verbetering t.a.v. de nieuw te bouwen opvanglocatie. Er zal sprake zijn van een grotere sociale cohesie doordat de wijk onderdeel wordt van de huidige bebouwing/aangrenzende wijken. De nieuwe woningen zullen een verbetering zijn ten opzichte van de huidige huisvesting, o.a. meer privacy. Dit zal, naar verwachting, indirect van invloed zijn op het aantal incidenten ten opzichte van de huidige locatie. Het zal dus positieve effecten opleveren aangaande de openbare orde en veiligheid.
Cultuur en sociaal -
-
Houd rekening met beschikbare ruimte voor activiteiten (eventueel samen met het activiteitenbureau). Denk hierbij aan: o Musea en bibliotheek o Dans, muziek, mienskip orkesten. De ommetjes in de wijk combineren met kunst (wellicht met bewoners).
Sport en spel -
Houd rekening met de geluidsproductie van de tennisvereniging aan de Pim Mulierstraat. Let, qua uitbouw, op de ontwikkelingen voor sportverenigingen. Houd rekening in het openbaar gebied met het organiseren van activiteiten
Wonen -
Op deze locatie is zeker behoefte om woningen toe te voegen (denk hierbij aan sociale huur en betaalbare koop). De gemeente heeft een subsidie aanvraag ingediend(WBI) om in Harinxmaland eventueel extra (betaalbare) woningen te realiseren. Let op een aantrekkelijk en gemixt woonmilieu. Houdt rekening met de ontwerpen zodat deze zo dusdanig gerealiseerd worden dat dit na een periode van 15 jaar geschikt is als reguliere woning. Houd ook rekening met de trend van nu; 1 a 2 gezinshuishoudens Uit het woningbehoefte onderzoek komt naar voren aan betaalbare woningen. Goed om te anticiperen op de toekomst en voort te borduren tot een reguliere woonwijk. Houd rekening, dat de insteek: buurtje in een buurt eventueel niet haalbaar is.
VluchtelingenWerk -
Kijk naar verschillende waarschuwingsborden in meerdere talen voor de Franekervaart
COA -
Kijk naar het meenemen van de huidige activiteiten in het AZC naar de nieuwe locatie Kijk niet alleen naar de bewoners van het AZC, maar haak in op de omgeving. Denk hierbij aan een peuteropvang.
Punten in relatie tot de operationele kant van de opvanglocatie Cultuur en sociaal -
Bekijk met het activiteitenbureau wat er kan worden georganiseerd Musea en bibliotheek betrekken. Betrekken van dans, muziek, mienskip orkesten. COA geeft aan bekend te staan om de vele georganiseerde activiteiten. Waarbij het belangrijk is om deze mee te nemen naar de nieuwe locatie.
Sport en spel -
Betrek bewoners van het COA bij sport en spel in de buurt. Houdt rekening met eventueel sport coaches. Betrek verenigingen op korte termijn. Bekijk de mogelijkheid tot het beschikbaar stellen van zwemlessen
Expertmeeting Duurzaamheid, Waterschap, klimaatadaptatie/mitigatie en energie Wetterskip -
-
-
-
De water aan- en afvoer moeten ten alle tijden gewaarborgd zijn. De compenserende maatregelen moeten vooraf aan de te realiseren bebouwing worden gerealiseerd binnen hetzelfde peilvak. (Een tuin wordt voor 50% gezien als verhard oppervlak en halfverharding voor 75%.) Langs de stadrondweg-noord is de hoofdwatergang gepositioneerd. De hoofdwatergang kent een beschermingszone van 5m aan weerszijde. Werkzaamheden binnen de hoofdwatergang en de beschermingszone betreffen een vergunningsplichtige activiteit. Graag ziet het Wetterskip deze zone vrij gehouden en vrij toegankelijk. In eerdere fases is er langs de hoofdwatergang een bredere zonering aangehouden (8 m), dit voor eventuele toekomstige verbredingen van de hoofdwatergang. Wetterskip adviseert om dit voor heel Harinxmaland toe te passen. Insteek om Harinxmaland zoveel mogelijk vrij voor de boezem te leggen. Voor de aanleghoogte adviseert het Wetterskip alvast rekening te houden met het boezempeil (-0,52 m NAP). Vanuit klimaatrobuust bouwen adviseert het Wetterskip zonder kruipruimte te bouwen en adviseren dan ten aanzien van het boezempeil een aanleghoogte van +0,2 m NAP (in geval met kruipruimte +0,6 m NAP). o Het is ook mogelijk om alleen de gebouwen op boezempeil aan te leggen. Maar dan loop je wel risico dat het gebied onderwater komt te staan. COA geeft aan hier geen voorstander van te zijn.
Voor het vrij voor de boezem leggen, moet de regionale waterkering worden verlegd (vergunningsplichtig). Houd rekening met het toekomstige tracé van de regionale waterkering die mogelijk ook een plek moet krijgen op deze percelen. Hier graag extra aandacht voor, met name de volgende twee punten worden wel eens vergeten: o Een kering is een peilscheiding. Het gebied voor de boezem watert dus af op de boezem, het deel achter de kering watert af op de polder. Hiertussen mogen geen leidingen etc. aanwezig zijn die een open verbinding tussen deze twee peilvakken vormen. o Een kering is geen lijn-element, maar een vlak. De kernzone is 10 m breed, en aan weerszijden van deze kernzone is een 5 m brede beschermingszone aanwezig. Aan deze zones zijn beperkingen verbonden. Gezien de klimaatverandering zou er overwogen kunnen worden om een hol straatprofiel met gootafwatering in de as van de wegen toe te passen en zo op het oppervlaktewater te lozen. Zo mogelijk ook dakwater, maar dit zal meer een uitdaging vormen. Er is sprake van een robuustere afwatering en ook zijn er geen kolken in de weg nodig. De afwatering via de
goten zal dan wel gedimensioneerd moeten worden. Voorbeeld: Water in de wijk Klimaatbestendig Klapwijk. Graag verneemt het Wetterskip hoe met het afvalwater uit het plangebied wordt omgegaan. Let op veel groen in de wijk, groene daken, in relatie tot hittestress. Een bos voegt hier veel aan toe. Met groene daken bespaart veel energie in de zomer. Let daarbij ook op de kleur van de gebouwen. Gescheiden systeem aanbrengen. Wadi’s gelden niet als watercompensatie voor het dempen van watergangen. Wadi’s mogen wel worden toegepast als compensatie voor het toevoegen van verharding. De gemeente heeft sinds kort een hemelwaterverordening heeft. Deze is ook van toepassing op dit project. Bij het dempen van water, moet hiervan 100% in hetzelfde peilvak worden gecompenseerd. Bij het toevoegen van verharding (bij boezempeil) moet een 5% worden gecompenseerd in water.
Water -
-
Belangrijk uitgangspunt is de landelijke maatlat klimaatadaptief bouwen SWF heeft geen norm van een minimale hoeveelheid groen dat er in een (nieuwbouw) wijk moet komen. Echter kan de ‘3 - 30 - 300 regel’ als vuistregel gebruiken. Deze vuistregel houdt in dat: dat vanuit elke woning 3 bomen ziet; dat 30% van de wijk in de schaduw van een boom valt en dat er vanuit elke woning op 300 meter afstand een (verkoelend) parkje is. Openbaar groen benutten voor waterberging Z infiltratie indien mogelijk ‘bouwen aan de boezem’ eventuele hoogte verschillen aanbrengen om afvloeien hemelwater te bevorderen waar mogelijk bestaande watergangen handhaven vijvers Z watergangen voor waterberging maar ook m.b.t. hitte drinkwater besparende voorzieningen in de woning, bijv. een hydraloop Vacuüm rioolsysteem Rekening houden met de hemelwaterverordening
Energie en duurzaamheid Onderstaande punten betreffen aandachtspunten, geen harde eisen. Gebouw: -
BENG volgens het bouwbesluit. hoge warmte-isolatie van het gebouw. betonkernactivering: de complete betonconstructie (wanden en vloeren) wordt gebruikt om de temperatuur op peil en stabiel te houden. Vanaf 2023 alle bouw uitvragen gemeenten maximaal circulair. Materialenpaspoort.
Energievoorziening/systemen: - Zonnepanelen op dak. Genoeg voor nul-op-de-meter. Plus extra indien mogelijk (kijk naar netcongestie, kosten terug levering etc). Hierbij ook letten op de oriëntatie van de gebouwen. Theo suggereert dubbelgebruik bij parkeren. Energie-opwekking en parkeren combineren. - Kijk naar mini smart-grid mogelijkheden eventueel in samenwerking met de omgeving. - Warmtepomp als bron voor warmtevoorziening. Bij de locatie nog geen warmtenet planning of een ander collectief systeem. Niet nodig om een aansluiting te realiseren voor bijvoorbeeld toekomstig geothermie warmtenet. Warmtepompen volstaan bij deze nieuwbouw woningen. - Meenemen elektrisch laden auto’s etc. Ventilatie v/h gebouw: - CO2-gestuurde ventilatie: als er weinig mensen aanwezig zijn gaat de ventilatie omlaag, als er veel mensen zijn gaat de ventilatie omhoog (mensen produceren CO2). - Voldoende ventilatieroosters. Verlichting v/h gebouw of de gebouwen: - LED - Afwezigheidsdetectie: verlichting gaat uit als bewoners of medewerkers de ruimte verlaten - Eventuele schemerverlichting. Water: - Beperking van het gebruik van warm water: na enkele minuten stopt de toevoer, zowel bij het douchen als in de keuken. - Regenwatersystemen onderzoeken. Regenwaterput inclusief regenwatersysteem tegenwoordig geschikt voor seriematige bouw. Apparatuur: - Machine to machine communication.
- Zeer zuinige wasmachine, droger, afwasmachine. Bij oplevering aanwezig in woning. COA geeft aan dat er geen afwasmachines zijn, de wasmachine en droger zijn centraal geregeld. Gedrag: - Bij aanvang betrekken woning gesprek met Energiecoach. - Eventueel serious gaming toepassen voor jongeren.
Resultaten vragenlijst Opvanglocatie Harinxmaland Op dinsdag 21 mei is een inloopbijeenkomst geweest voor een gedeelte van de inwoners van Sneek. Tijdens de bijeenkomst (én na afloop) kon een vragenlijst worden ingevuld over het opzet van het plan. Zo werden er 3 modellen gepresenteerd voor de mogelijke invulling van de locatie. Via de vragenlijst kon worden aangegeven welk model de voorkeur heeft qua uiterlijk, groen en ligging van de voorzieningen. De vragenlijst is 32 keer ingevuld.
Welke situatie is op jou van toepassing
» Ik woon in Sneek « Ik woon vlakbij de nieuwe opvanglocatie (direct omwonende) m Niks ingevuld
Mensen wonen op de opvanglocatie in hofjes en tegelijkertijd is het open naar de omgeving. Welk model spreekt je het meeste aan?
« Model C " Model B « Model A « Geen voorkeur
In welk model sluit de opvanglocatie het beste aan op het bestaande een park?
« Model C m Model B
« Model A « Geen voorkeur
Welk model zou volgens jou het meest geschikt zijn als woonwijk?
« Model C m Model B
« Model A « Geen voorkeur
Wat vind je van hiervan? Welke aansluiting voor auto’s op de rondweg is de beste optie? Gebruik de al bestaande rotondes en een fietstunnel van 3 miljoen euro is zonde van het geld Kies voor optie A Kunnen wel via het crematorium. Vermijdt te veel rotondes. Aansluiting rotonde verdient de voorkeur. Prima Optie B, direct op de rondweg Via het crematorium, scheelt een rotonde Geen aparte rotonde, aansluiten op bestaande rotonde. Eventueel fiets/voetgangers over de rondweg. Optie A, langs het crematorium, zorgt voor het minste overlast. Optie B, dit ivm met eventueel overlast bij het crematorium. Bij het crematorium. Zoveel mogelijk gebruik maken van 1 afslag, anders te gevaarlijk op de rondweg. Gebruik maken bestaande aansluiting aan het crematorium, lijkt meest logisch Naast de autoweg naar de rotonde crematorium graag ook een fiets/ looppad aanleggen. En het fietspad een gecombineerd fiets/looppad van maken naar “de wending” Het lijkt me goed dat er eerst eens wordt gekeken naar de veiligheid van de burgers van Sneek. Neem het Harinxmaland die kinderen moeten een 80 weg oversteken om naar school te gaan, terwijl de statushouders een tunnel krijgen?! En dan zetten jullie als gemeente de veiligheid hoog op jullie lijstje? Crematorium, nog een aansluiting in de weg heeft meer oponthoud tijdens de spits Ik zie geen kaart waarop dit goed verbeeld is. Dus moeilijk te beoordelen.
Auto's via het crematorium lijkt mij het beste. Bij voorkeur auto koppelen aan crematorium. Geen nieuwe aansluiting maken op rondweg, hier zijn al te veel rotondes. Graag fiets en wandelaars ontsluiten aan de kant van crematorium dan zo via sportvelden de stad in laten fietsen. Niet door de woonwijk De Loten. Auto is prima de rondweg bij de loten. Voor auto's is de aansluiting aan de rondweg misschien beter. Aansluiting op de rondweg, aan een bestaande rotonde. Anders kun je het geen rondweg meer noemen want er zijn al genoeg obstakels. En er was vanaf het begin al weerstand om het AZC bij het crematorium te plaatsen, dus ik weet vrij zeker dat die keuze al gemaakt is ;) Aan de rondweg. dan kun je gelijk koppelen met de ivige leane. de fietspaden klinken als een goed idee De rotonde nieuwe wijk de wending Beste optie is aan de rondweg in combinatie met een rotonde en aansluiting met de tennisbaan zodat er weinig auto's onnodig ver moeten rijden en de rondweg niet als racebaan gebruikt wordt wat nu wel het geval is. Auto’s via rotonde richting nieuwe wijk. Niet via crematorium. aansluiting crematorium de beste. hierdoor minder door wijken M.b.t. de aansluiting voor auto's is absoluut de koppeling aan de rotonde bij het crematorium de beste optie. Ik ben absoluut tegenstander van een directe aansluiting op de rondweg. Blij dat er geen fietstunnel komt.
Aansluiting voor auto's bij crematorium is de beste optie. Het plan dat door de gemeenteraad is goedgekeurd voorzag in een extra rotonde en een fietstunnel. Waar zijn deze gebleven in de plannen? Waren die alleen maar in de plannen getekend om bewoners en gemeenteraad gerust te stellen en zijn ze nu al uit de plannen geschrapt? Om zo weinig mogelijk overlast te creeren in de omliggende wijken is de ontsluiting zeer belangrijk. Een fietstunnel en een extra rotonde zijn hierbij essentieel. Autoverkeer; beste is om een aftakking vanaf de huidige rotonde bij het crematorium te maken i.p.v. een nieuw voorrangsplein in de rondweg. Van een nieuwe afslag vlakbij onze straat verwacht ik overlast. Blij dat het fietsverkeer wordt gekoppeld aan de reeds bestaande rotonde aan het begin van onze wijk. Fietsverbinding vlakbij sportschool is niet acceptabel. Bij de optiekeuze zijn wij niet meegeteld als direct omwonenden. Alsnog een directe verbinding op onze straten maken is niet acceptabel. Rotonde de wending. Voor fietsen en auto,s . Dat fietsers op de rotonde voorrang krijgen of dat er een aparte oversteek naast de rotonde komt voor voetgangers en fietsers. Via het crematorium, dat is al een bestaande uitgang, anders krijgen we nog een extra invoeg punt op rondweg, dus extra obstakel in de rondweg.
Raar dat er niets over het fietspad wordt gevraagd, dat is kennelijk al beslist, maar het fietspad zou ook via het crematorium moeten gaan of via de oplossing zoals in antwoord voorgesteld in volgende vraag, los van de supermarkt en dan krijg je niet een gevaarlijke rotonde bij de wijk de Loten. Elke rotonde is gevaarlijk voor een fietser.
Waar moeten we volgens jou nog meer aan denken voor autowegen en fietspaden op en rond de opvanglocatie? Er is infrastructuur, gebruik dit. Hoe is het OV geregeld? Van/naar het station Noord is een heel eind lopen Zorgen dat ze niet in de Lote en Harinxmaland komen. Zijn ze dichter bij de stad geen overlast bewoners de Loten Géén fietspad over de wal tussen Marsdiep en tennisbanen! Maak de bestaande weg fiets- en wandelveilig. Maak de Lauwers fietsveilig. Fietspaden 2 meter breed Ontsluiting 150 woningen manegeterrein op Pim Mulierstraat. Zowel fietsers als auto's. Geen apparte rotonde, aansluiten op bestaande rotonde. Eventueel fiets/voetgangers over de rondweg. Rond spitsuur eb zirg voor een school. Zo voorkom je veel problemen. Voorkeur Johannes Post en Amico gezamenlijk. Meer richting Ijsbrechtum of er om heen Niet teveel struiken en dichte bossages voor de veiligheid. Veilig weg voor schoolgaande kinderen Busstop bij de rotonde crematorium maken. Zowel voor opvang, Schutterveld, Crematorium Veiligheid Het is tijdens de spits erg druk op de rondweg, bewoners uit harinxma kunnen nu al met de fiets moeilijk oversteken. Snelheidsbeperking lijkt me raadzaam veilige wandelpaden want de bewoners lopen veel. En goede verlichting. Fietspaden en autowegen laten aansluiten op huidige rotondes zodat een vlotte doorstroom van verkeer wordt bevorderd.
Graag fietsen laten ontsluiten aan de kant van crematorium. Niet door de wijk de loten. Krijg je allemaal wandelaars en fietsers die lummelen door de wijk. Ook mensen die struinen door wijk en tuin. Niet wenselijk. Graag omleiden richting sportvelden Schuttersveld. Men spreekt over angst crematorium maar daar zie je niets van is een verborgen gebouw met veel groen erom heen. Onzin argument. Lekker langs de sportvelden fietsen de wijk uit. Maak het veilig en zorg ervoor dat er niet bosjes langs fietspaden komen. Er zijn genoeg slechte verhalen hierover :) huidige idee is prima Kan er voor fietsers niet een tunnel of i.d. Onder de rondweg gemaakt worden. Duidelijke aansluiting die direct naar het centrum leiden geen omwegen korte lijnen houden. Kost wat maar uiteindelijk gaat het een woonwijk die goed ontsloten dient te worden gezien er ook in de toekomst meerdere woningen gebouwd gaan worden. Overal in sneek wordt daar nu zo mee omgegaan en nu niet omdat het AZC locatie is ineens anders plannen. "Aparte autowegen(straten) en fietspaden. In Harinxmaland wordt snel gereden door auto's in straten waar ook kinderen spelen en fietsen. Of zorg voor obstakels die de snelheid beperken." "Voorkom dwalen door woonwijken wanneer ze uit verveling naar stad trekken.
AZC beter in centrum aangezien meesten geen vervoer hebben." "Een fietspad richting de rotonde bij het crematorium is aan te bevelen.
Heb je nog andere opmerkingen, aanvullingen of tips? Verplaats de parkeerplaats naar de achterkant en niet de zijkant. Zorg daarnaast voor binnen en buiten activiteiten. Mooi dat er een inloopmoment is. Vraag me wel af wat jullie doen met deze opmerkingen en wat het vervolg is. Het gaat mij met name om de fietspaden en wegen naar de opvanglocatie. Dichterbij het crematorium is een betere locatie en daar ligt al een weg en dichterbij de weg naar het centrum en station noord. Onderbouwing ontbreekt, gemeente beslist aan de hand van een bestuurlijke begroting en niet aan de ahnd van werklijke cijfers. In eerdere plannen staan extra fiets- en wandelpad over een wal met aan de westzijden sloten achter Warsdiep langs. Dit zorgt voor privacyschending en overlast van verlichting. De bestaande weg Lauwers en Pim Mulierstraat kunnen breed genoeg worden gemaakt om een veilige fiets- en wandelpaden te realiseren. Speelgelegenheden voor de kinderen Afstemming verkeersinfra met projectteam manegeterrein Bewaak de veiligheid voor de bewoners en zorg voor een aansluiting met de wijk dmv een wijkgebouw. Ik ben wel bezorgd om de veiligheid van onze buurt Noorderhoek II Z Loten Ik had meer input verwacht. Alles ligt eigenlijk al klaar. Veel commentaar niet meer nodig. Denk dat alles al klaar en geregeld is.
"Blijf en ga goed communiceren zowel voor als na de bouw met de omwonenden en het COA, doormiddel van enquetes en bijeenkomsten. Goede loop en fietspaden naar de stad vanaf de wending en vanaf de rotonde Sneek is mooi laten we dat ook zo houden "met elkaar en voor elkaar"" Ben benieuwd of de opvanglocatie nog haalbaar is met de nieuwe plannen van het kabinet. Zo weinig mogelijk overlast en beperking voor bewoners in de buurt. En dus goede voorlichting voor de asielzoekers wat onze gewoonten etc zijn zodat mensen niet zomaar in onze tuinen rondlopen Opvanglocatie verplaatsen richting het crematorium! "Waarom weer de Noorderhoek. Mijn dochter wordt lastiggevallen bij de supermarkt, durft 's avonds niet meer langs de Worp Tjaarda en de Jancko Douwamastraat te fietsen. Na 18.00 uur ga ik niet graag naar de supermarkt. Waarom wordt alles in de doofpot gestopt mbt criminele activiteiten asielzoekers. Drugs en prostitutie, je wilt hier echt niet meer wonen." Ik had het liever niet gehad wederom nabij onze wijk. Waarom niet de komende jaren aan de andere kant van Sneek. Ik ben geen voorstander van rondhangende asielzoekers en statushouders in de Wijk de loten en nabij de supermarkt Poeisz. Je voelt je onprettig met die hangende mannen met hun opmerkingen en slippers aan. Jammer want dat hebben we de afgelopen jaren voldoende gezien en voldoende meegemaakt.
Waarom opnieuw de keuze voor (vlakbij) de Noorderhoek? Ik durf zelf 's avonds niet meer langs het AZC te fietsen, langs de Jancko Douwamastraat of achter de flatten langs. Jullie stoppen alle verhalen/criminele activiteiten in de doofpot. Waarom deze keuze? Zijn jullie bang dat dit de statushouders/asielzoekers raar afschildert? Ook de politie is onderbemand. Zorg eerst voor veiligheid van je huidige inwoners. Ook voor de andere wijken buiten de rondweg is het veiliger om fietsers niet de rondweg over te laten steken. "Totaal plaatje en ligging is moeilijk zo te beoordelen met de PDF files zonder het te laten zien in een totaal beeld van de locatie.