Veiligheidseffectrapportage 2023-2025 definitief
Tekst van het document
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
Veiligheidseffectrapportage 2023-2025
Afdeling Ontwikkeling Samenleving en Veiligheid Behandeld door Team Openbare Orde & Veiligheid Direct nummer n.v.t. E-mail veiligheid@stichtsevecht.nl Datum 14 april 2026
In de Veiligheidseffectrapportage (VER) 2023-2025 die voor u ligt, blikken wij terug op de uitvoering van het lokale veiligheidsbeleid in de jaren 2023 tot en met 2025 in de gemeente Stichtse Vecht. De uitkomsten van deze VER 2023-2025 zijn ook opgenomen in een ‘infograhic’, waarin u in één oogopslag kan zien wat de behaalde resultaten zijn in de afgelopen drie jaar per thema. Deze oplegnotitie voorziet u van extra duiding op (criminaliteits)cijfers en het gevoerde veiligheidsbeleid.
1
Verantwoordingsparagraaf
Op 7 maart 2023 is het Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2023-2026 vastgesteld door de gemeenteraad. Het IVP 2023-2026 is nader uitgewerkt in concrete acties in de Uitvoeringsplannen IVP (UIVP), die zijn vastgesteld door het college van burgemeester en wethouders. Jaarlijks heeft het college verantwoording aan de raad afgelegd door middel van een VER met daarin per thema de belangrijkste ontwikkelingen in geregistreerde criminaliteitscijfers en behaalde resultaten in het gevoerde veiligheidsbeleid. De VER 2023 en 2024 zijn eerder op respectievelijk 9 april 2024 en 15 april 2025 door het college vastgesteld. De gemeenteraad is over de uitkomsten van de VER 2023 en VER 2024 geïnformeerd tijdens informatieve commissies op 14 mei 2024 en 6 mei 2025. De VER die nu voor u ligt, bestrijkt de drie jaren 2023, 2024 én 2025 en dient daarmee ook als belangrijk vertrekpunt voor de Veiligheidsagenda 2027-2030. Bronnen Voor deze rapportage zijn verschillende bronnen en data gebruikt. De criminaliteitscijfers voor 2023, 2024 en 2025 zijn gepubliceerd door bureau Regionale Veiligheidsstrategie (RVS) en zijn gebaseerd op politiecijfers. Deze cijfers zijn openbaar toegankelijk.
Verder is een aantal van de gegevens ontvangen van andere samenwerkingspartners, zoals de Veiligheidsregio Utrecht (VRU), stichting Het Alternatief (HALT), Veilig Thuis (VT), Jeugd-Punt en het Zorg- en Veiligheidshuis Utrecht. Verder is gekeken naar de uitkomsten van de Veiligheidsmonitor. Dit is een bevolkingsonderzoek naar veiligheid, leefbaarheid en slachtofferschap van veelvoorkomende criminaliteit. De Veiligheidsmonitor wordt één keer in de twee jaar door I&O Research uitgevoerd in opdracht van het Ministerie van Justitie en Veiligheid en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). De Veiligheidsmonitor is uitgevoerd in 2023 en 2025. De resultaten van de Veiligheidsmonitor 2025 zijn nog niet in zijn geheel beschikbaar, maar worden in mei 2026 opgeleverd. De belangrijkste indicatoren voor 2025 zijn wel al gedeeld in maart 2026 en zijn in deze rapportage meegenomen. De nieuwe gemeenteraad zal tijdens een informatieve commissie in juni 2026 worden geïnformeerd over deze VER 2023-2025 en de uitkomsten van de Veiligheidsmonitor 2025.
2
Algeheel veiligheidsbeeld
2.1
Veiligheidsbeleving
Inwoners van Stichtse Vecht beoordelen hun veiligheidsgevoel volgens de Veiligheidsmonitor 2025 gemiddeld met een rapportcijfer van 7,4. Dat is gelijk aan het landelijk gemiddelde van de
Pagina 1 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
Veiligheidsmonitor 2025. In de Veiligheidsmonitor 2023 beoordeelden inwoners van Stichtse Vecht hun veiligheidsgevoel met een 7,6 ten opzichte van een landelijk gemiddelde van 7,5. Het percentage in Stichtse Vecht dat zich in 2025 vaak onveilig voelt in het algemeen is 2,7% ten opzichte van een landelijk gemiddelde van 2,5%. Het percentage inwoners dat zich vaak onveilig voelt in de eigen buurt is in Stichtse Vecht 2,3% ten opzichte van een landelijk gemiddelde van 2,5%. Het percentage dat zich in algemene zin vaak onveilig voelt is dus hoger dan het landelijk gemiddelde, terwijl het percentage dat zich vaak onveilig voelt in de eigen buurt, lager is dan het landelijk gemiddelde. De (lichte) daling van het veiligheidsgevoel in Stichtse Vecht past in een landelijke trend. In die trend is te zien dat het veiligheidsgevoel sinds 2021 daalt na periodes van stijging (tot 2019) en stabiliteit (2019-2021). Er zijn naast de inzet van de gemeente en haar veiligheidspartners veel verschillende omstandigheden die het veiligheidsgevoel kunnen beïnvloeden. Denk aan zaken in de persoonlijke levenssfeer en gebeurtenissen in de regio, landelijk of zelfs wereldwijd. Ook fysieke aspecten in dorpen, wijken en buurten, waar Stichtse Vecht laag op scoort, en de mate van sociale cohesie, waar Stichtse Vecht hoog op scoort, kunnen bijdragen aan gevoelens van (on)veiligheid.
In Stichtse Vecht is in de periode 2023-2025 een stijging te zien in het aantal meldingen overlast door jongeren en het aantal meldingen van overlast door onbegrepen gedrag. Het aantal meldingen jongerenoverlast is gestegen van 484 in 2022 naar 635 in 2025 (stijging van 31%), waarbij het grootste deel van de meldingen komt uit Maarssenbroek. Het aantal meldingen overlast door personen met onbegrepen gedrag is gestegen van 335 in 2022 naar 405 in 2025 (stijging van 20%). Ook deze ontwikkelingen passen in landelijke en regionale trends, hoewel het aantal meldingen van jongerenoverlast in Stichtse Vecht sterker stijgt dan gemiddeld in Midden-Nederland en het aantal meldingen van overlast door onbegrepen gedrag minder sterk stijgt dan gemiddeld in MiddenNederland. Het CBS1 constateert dat landelijk gezien vooral sociale overlast in 2025 ten opzichte van eerdere jaren is gestegen. Er wordt meer overlast ervaren door mensen onder invloed op straat, personen met onbegrepen gedrag en groepen rondhangende jongeren. Deze ontwikkelingen kunnen onder andere worden verklaard doordat toegang tot de zorg in casuïstiek met meervoudige problematiek complexer is geworden, een schaarste aan woningen en een gebrek aan geschikte ontmoetingsplekken voor jongeren.
Met betrekking tot de stijging van het aantal overlastmeldingen in Stichtse Vecht moet ook worden opgemerkt dat de gemeente en politie nadrukkelijk inwoners hebben opgeroepen om overlast te melden om zo gericht op te kunnen treden. Dit is één van de verklaringen voor de stijging van overlastmeldingen in 2025.
2.2
Geregistreerde criminaliteit
We zien in de periode 2023-2025 een stijging van de totale geregistreerde criminaliteit. In de bij deze VER behorende ‘infographic’ is op pagina 5 een overzicht te vinden van de geregistreerde criminaliteit in Stichtse Vecht in de periode 2022-2025. In 2023 was er een stijging van 5% ten opzichte van 2022. In 2024 was dat een stijging van 8% en in 2025 een stijging van 3%. In 2023 en 2024 waren de stijgingen groter dan het gemiddelde van Midden-Nederland. In 2025 is de stijging van 3% minder groot dan de gemiddelde stijging van 4% in Midden-Nederland. De stijging van geregistreerde criminaliteit past daarmee ook in de landelijke en regionale trends. De langdurige daling van criminaliteit in Nederland lijkt ten einde. Zowel in de regio Midden-Nederland als landelijk en zowel de geregistreerde criminaliteit als de zelfgerapporteerde criminaliteit nemen sinds 2021 niet langer af. Verklaringen voor de (lichte) stijging van criminaliteit sinds 2022 kunnen worden gezocht in 1
https://www.cbs.nl/nl-nl/longread/rapportages/2026/veiligheidsmonitor-2025/3-veiligheidsbeleving.
Pagina 2 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
het ‘inhaaleffect’ na de corona-periode, toename van het gebruik van digitale middelen door criminele netwerken, sociaal-economische factoren, toegenomen spanningen en polarisatie, maar ook in prioriteiten in de opsporing en meldingsbereidheid. Om de cijfers uit de VER in het juiste perspectief te plaatsen is samen met politie duiding aangebracht op de statistieken. Hieronder leest u de duiding over de meest in het oog springende cijfers. Woninginbraken In de periode 2023–2025 kent het aantal woninginbraken zowel stijgingen als dalingen. In 2023 was het aantal woninginbraken sterk gedaald ten opzichte van 2022 (van 98 naar 68). In 2024 bleef het aantal woninginbraken nagenoeg gelijk (met 70 woninginbraken) en in 2025 zien we weer een stijging van het aantal woninginbraken (93 woninginbraken). Al met al is er sprake van een lichte daling van het aantal woninginbraken in 2025 ten opzichte van 2022. Er was ieder jaar een duidelijke piek in inbraken te zien tijdens de zomermaanden en de donkere dagen. Om deze vorm van traditionele criminaliteit tegen te gaan, is er gericht geïnvesteerd in maatregelen, bijvoorbeeld communicatieberichten en de inzet van tekstkarren op verschillende momenten in het jaar om bewustzijn en weerbaarheid onder inwoners te vergroten. Ook zijn er meerdere verdachten aangehouden en lasten onder dwangsom voor het vervoeren van inbrekerswerktuigen opgelegd.
Brom-, snor, en fietsendiefstal Ook voor fietsendiefstal zien we in de periode 2023-2025 zowel stijgingen al dalingen. In 2023 steeg het aantal fietsendiefstallen (van 146 in 2022 naar 208), mogelijk verklaard door de stijging van het aantal elektrische fietsen en fatbikes. In 2024 bleef het aantal fietsendiefstallen stabiel, terwijl in 2025 het aantal fietsendiefstallen sterk is gedaald ten opzichte van 2024 (van 213 naar 159). Het aantal fietsendiefstallen in 2025 is al met al iets hoger dan het aantal in 2022. In 2025 vonden 31% van de geregistreerde brom, snor- en fietsendiefstallen in Breukelen plaats en 62% in Maarssen. In 2023 was dit vergelijkbaar met 28% van de diefstallen in Breukelen en 64% in Maarssen. Deze locaties zijn goed te verklaren omdat treinstations populaire locaties zijn voor het plegen van fietsendiefstallen. Afgelopen drie jaar zijn er verschillende preventieacties georganiseerd in samenwerking met handhavers van de gemeente en politie, zoals bewustwordingscampagnes om inwoners alert te maken. Ook zijn er in 2024 en 2025 lasten onder dwangsom opgelegd naar aanleiding van fietsendiefstal rondom de treinstations, wat heeft bijgedragen aan de daling in 2025 ten opzichte van 2023 en 2024. Drugshandel, - vervaardiging en -bezit In Stichtse Vecht is het aantal drugsdelicten in 2023 en 2024 gestegen (van 24 in 2022 naar 39 in 2023 en 45 in 2024).
In 2025 is het aantal drugsdelicten met 44 nagenoeg gelijk gebleven ten opzichte van 2024. Al met al is het aantal drugsdelicten in 2025 ten opzichte van 2022 dus gestegen. In Nederland is drugshandel (en -gebruik) de laatste jaren gestegen. In 2024 bereikte het aantal geregistreerde drugsmisdrijven in Nederland het hoogste niveau in tien jaar, met meer dan 14.000 zaken. Ook in Midden-Nederland blijft het aantal drugsdelicten stijgen. Criminele samenwerkingsverbanden in Midden-Nederland spelen volgens de politie een belangrijke rol in de (inter-)nationale drugshandel vanwege de centrale ligging en sterke logistieke infrastructuur. Er is afgelopen jaren gezamenlijk prioriteit gegeven door politie, het Openbaar Ministerie en gemeenten aan de aanpak van georganiseerde ondermijnende criminaliteit, in het bijzonder drugscriminaliteit. De stijging van het aantal registraties op drugshandel en een stijging in het aantal meldingen van inwoners bij de gemeente en politie zijn daar uitwerkingen van.
Pagina 3 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
Cybercrime en gedigitaliseerd fraude Zowel het aantal geregistreerde gevallen van cybercrime als gedigitaliseerde fraude zijn in de periode 2023-2025 constant gedaald. Cybercrime daalde van 44 registraties in 2022 naar 16 registraties in 2025. Gedigitaliseerde fraude daalde van 294 registraties in 2023 (in 2022 werd gedigitaliseerde fraude nog niet als aparte categorie geregistreerd) naar 284 registraties in 2025. Deze daling past in het bredere landelijke beeld van afnemende fraudecijfers, zoals ook beschreven in het Fraudebeeld 2024 van de politie. Dit rapport geeft aan dat het aantal registraties van online fraude sinds 2014 sterk is toegenomen, met een piek in 2020, waarna het aantal terugloopt maar boven het niveau van voor 2020 blijft. Hierbij moet de kanttekening worden geplaatst dat cijfers over digitale criminaliteit moeilijk te duiden zijn, omdat bekend is dat bij deze vorm van criminaliteit een groot verschil bestaat tussen feitelijke incidenten en incidenten die bij politie bekend zijn. Dit komt door een lage meldings- en aangiftebereidheid vanwege onder andere schaamte en onduidelijkheid waar te melden. Volgens de politie meldt gemiddeld slechts 2 op de 10 slachtoffers zich bij hen.
Daar komt bij dat, hoewel de geregistreerde gedigitaliseerde criminaliteit en cybercrime zijn gedaald, het onderscheid tussen digitale en andere vormen van criminaliteit vervaagt, omdat een groot deel van de criminaliteit tegenwoordig een digitale component heeft. Dit maakt het vergelijken van cijfers over verschillende jaren complex en vraagt om voorzichtigheid bij het trekken van conclusies op basis van trends alleen. Samen met partners werken we aan bewustwording en het vergroten van meldingsbereidheid.
3
Veiligheidseffectrapportage 2023 - 2025
Zoals bij u reeds bekend zijn we met het Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2023-2026 een andere weg ingeslagen. We zijn gaan werken aan ambities, vertaald naar doelstellingen en daaraan gekoppeld uitvoeringsplannen waarin we beschrijven hoe we dat gaan doen. Hieronder geven we u graag een beknopte toelichting op de uitgevoerde activiteiten per geprioriteerd thema.
3.1
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
‘’Voorkomen en bestrijden van georganiseerde ondermijnende criminaliteit in Stichtse Vecht.’’ Drugscriminaliteit Drugscriminaliteit is in de periode 2023-2025 integraal aangepakt met verschillende veiligheidspartners, waaronder politie en het Openbaar Ministerie. In onze lokale ondermijningsoverleggen hebben we drugscriminaliteit in Stichtse Vecht aangepakt door signalen te bespreken om gezamenlijk tot interventies te komen. Deze gezamenlijk aanpak en meldingen van inwoners via Meld Misdaad Anoniem (MMA) en het gemeentelijk meldpunt hebben er onder andere toe geleid dat in 2023-2025 34 keer hard- en/of softdrugs door de politie op straat of in een pand is aangetroffen; 10 keer in 2023, 12 keer in 2024 en 12 keer in 2025. In totaal zijn er 31 bestuurlijke maatregelen opgelegd naar aanleiding van een drugsvondst. De opgelegde bestuurlijke maatregelen bestaan uit sluitingen van woningen, lasten onder dwangsom voor drugshandel vanuit woningen en panden en lasten onder dwangsom voor drugshandel op straat. Verder zijn enkele complexe casussen onder het samenwerkingsverband van het Regionaal Informatie- en Expertise Centrum (RIEC) opgeschaald en aangepakt. Risicolocaties en integrale controles De afgelopen jaren hebben we geïnvesteerd in de aanpak van risicolocaties, specifieke thema’s en branches.
Er zijn in deze periode 24 integrale controles georganiseerd (zes in 2023, tien in 2024 en
Pagina 4 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
acht in 2025), naar aanleiding waarvan in 22 gevallen maatregelen zijn ingezet. In 2025 was een deel van deze controles gericht op illegale prostitutie. Deze controles hebben uiteindelijk tot opschaling naar een RIEC-casus geleid, omdat sprake was van gemeente-overstijgende problematiek. Ook is er samen met partners aandacht geweest voor preventie en controles in het buitengebied en op bedrijventerreinen. Zo zijn er onder andere met het Platform Veilig Ondernemen (PVO) en politie diverse keren rondes gedaan door de gemeente, waarbij op een laagdrempelige manier in gesprek is gegaan met inwoners en ondernemers over veiligheid en ondermijning. Inzet Wet Bibob In de periode van 2023-2025 is de toepassing van de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob) uitgebreid. De Bibob-beleidsregel is in 2024 geactualiseerd en in 2024 is de personele capaciteit voor Bibob-coördinatie en Bibob-onderzoekers uitgebreid. Dit heeft ertoe geleid dat sinds 2024 op meer terreinen Bibob-onderzoeken door de gemeente worden uitgevoerd. Naast de onderzoeken die al werden uitgevoerd ten aanzien van horecavergunningen, worden nu ook onderzoeken uitgevoerd op vastgoedtransacties en omgevingsvergunningen. In de periode 2023-2025 heeft de gemeente 49 Bibob-onderzoeken uitgevoerd; in 2022 en 2023 zes onderzoeken, in 2024 13 onderzoeken en in 2025 24 onderzoeken.
De uitgevoerde Bibobonderzoeken hebben ertoe geleid dat enkele vergunningen zijn geweigerd of overeenkomsten uiteindelijk niet tot stand zijn gekomen. In opdracht van de tien burgemeesters van het district West-Utrecht en met subsidies van het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (CCV) en de provincie Utrecht, heeft een kwartiermaker in 2025 een verkenning uitgevoerd naar het bundelen van Bibob-capaciteit en gemeentelijke samenwerking in de uitvoering van Bibob-onderzoeken middels een Bibob Expertise Team (BET). Inmiddels hebben zes van de tien gemeenten, waaronder Stichtse Vecht, aangegeven mee te willen doen aan deze samenwerking. In 2026 wordt met een uitvoeringsplan en samenwerkingsovereenkomst nader invulling gegeven aan deze samenwerking. In afwachting van deze districtelijke ontwikkelingen is de evaluatie van de huidige Bibob-beleidsregels van Stichtse Vecht en de aanschaf van een ondersteunend informatiesysteem opgeschoven naar 2026. De inkoop van een ondersteunend informatiesysteem wordt mogelijk in districtelijk verband gedaan. Bij de evaluatie van de Bibob-beleidsregels in 2026 kan ook rekening worden gehouden met eventuele wensen tot harmonisatie van Bibob-beleidsregels binnen het district. Bewustwording Tot slot is er aandacht besteed aan het vergroten van de bewustwording, weerbaarheid en meldingsbereidheid van inwoners en ondernemers.
Zo zijn er specifieke bewustwordingsacties geweest, zoals de inzet van de Ondermijningscontainer (2023), Drugslokbus (2024) en Uitbuitingscontainer (2025) tijdens de Week van de Veiligheid. Ook is extern gecommuniceerd over de uitvoering van integrale controles en behaalde resultaten. Ten slotte zijn er intern trainingen georganiseerd om verschillende fenomenen binnen ondermijning, zoals mensenhandel, illegale prostitutie en weerbare overheid onder de aandacht te brengen. Reflectie en vooruitblik Bovenstaande activiteiten maken inzichtelijk op welke wijze wij samen met partners georganiseerde ondermijnende criminaliteit in Stichtse Vecht in 2023-2025 hebben bestreden. De ondermijningsaanpak heeft barrières opgeworpen voor georganiseerde criminele netwerken en gezorgd dat ondermijnende criminaliteit zich niet heeft kunnen manifesteren in Stichtse Vecht. Dit komt onder andere doordat er de afgelopen periode in Stichtse Vecht in toenemende mate is ingezet
Pagina 5 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
op meldingsbereidheid, (integrale) controles, bestuurlijke maatregelen en Bibob-onderzoeken. Deze interventies laten zien dat Stichtse Vecht normen stelt en handhaaft, wat preventief doorwerkt in de samenleving. Ook hebben deze acties concrete resultaten tot gevolg gehad, waaronder het aantreffen van drugshandel en -productie en illegale prostitutie. Naar aanleiding van Bibobonderzoeken zijn daarnaast enkele vergunningen niet verleend en overeenkomsten niet tot stand gekomen. Bewustwordingsacties maken het voor criminele netwerken ten slotte moeilijker om zich ongemerkt in de gemeente te vestigen. De conclusie is gerechtvaardigd dat de verschillende onderdelen van onze aanpak op een positieve manier hebben bijgedragen aan de doelstelling om georganiseerde ondermijnende criminaliteit te voorkomen en te bestrijden. Aan de andere kant laten drugscriminaliteit, mensenhandel en geweldsdelicten in Nederland nog steeds een stijgende trend zien en gezamenlijke inzet op het voorkomen van ondermijning blijft daarom onverminderd nodig. Daarbij kan worden geconstateerd dat ondermijnende criminaliteit tegenwoordig bijna altijd een digitale component heeft. Criminelen gebruiken steeds vaker digitale betaalmiddelen en cryptovaluta vanwege strenge controles in het reguliere financiële stelsel.
Daarnaast is de zorgsector fraudegevoelig en kwetsbaar voor misbruik door criminele netwerken gebleken. Jaarlijks wordt er in Nederland naar schatting voor 10 miljard met zorggeld gefraudeerd. De aanpak van deze nieuwe fenomenen vragen om structurele inzet en samenwerking van alle betrokken partijen.
3.2
Digitale Veiligheid
‘’Een gemeente waarin inwoners en ondernemers weerbaar zijn tegen risico’s en dreigingen van de snel digitaliserende maatschappij.’’ In het IVP 2023-2026 was Digitale Veiligheid voor het eerst een zelfstandig geprioriteerd thema. In deze periode heeft het thema zich ontwikkeld van een relatief nieuw aandachtspunt tot een structureel en integraal onderdeel van het gemeentelijk veiligheidsbeleid. De inzet was gericht op drie samenhangende sporen: het voorkomen van datalekken, het verkleinen van de impact van cyberincidenten en –crises en het ondersteunen van ‘digitaal kwetsbaren’. Intergemeentelijke samenwerking Bij het vaststellen van het IVP 2023-2026 is digitale veiligheid nadrukkelijk gepositioneerd. Afgelopen jaren is verkend hoe het bestaande instrumentarium rondom openbare orde kan worden toegepast in een digitaliserende samenleving. Dit resulteerde onder andere in het opnemen van een bepaling over digitale ordeverstoringen in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV). In districtelijk en regionaal verband is de samenwerking op het gebied van digitale veiligheid geïntensiveerd. Binnen de ambtelijke werkgroep digitale veiligheid in district West-Utrecht werken gemeenten, politie, OM en bureau Regionale Veiligheidsstrategie (RVS) structureel samen. Hier worden informatie en expertise gedeeld en gezamenlijke campagnes, gericht op digitale weerbaarheid, ontwikkeld.
Daarnaast namen wij in 2025 deel aan een regionale cyber-oefendriehoek in Midden-Nederland. Hierin oefenden gemeente, politie en OM gezamenlijk op realistische scenario’s met langdurige digitale verstoringen. Dit heeft bijgedragen aan bewustwording over rolverdeling, bevoegdheden, crisismanagement en de maatschappelijke impact van digitale ontwrichting. Inventarisatie kwetsbaarheden en risico’s fysieke leefomgeving In samenwerking met de Veiligheidsregio Utrecht (VRU) is in 2025 een inventarisatie uitgevoerd van de belangrijkste kwetsbaarheden en risico’s in de fysieke leefomgeving die bij een digitale verstoring,
Pagina 6 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
door bijvoorbeeld een cyberaanval, kunnen leiden tot maatschappelijke ontwrichting. Daarbij is specifiek gekeken naar risico’s die niet op zichzelf staan, maar via zogenoemde keteneffecten een bredere impact kunnen hebben. Denk bijvoorbeeld aan uitval van vitale infrastructuur zoals energie, drinkwater of digitale netwerken, waardoor ook andere voorzieningen en processen worden geraakt. De opgestelde lijst moet worden gezien als een eerste aanzet: een overzicht dat inzicht biedt in de verschillende kwetsbaarheden binnen de gemeente. Tijdens de inventarisatie en het opstellen van de lijst bleek dat het minimaliseren van deze risico’s en keteneffecten vraagt om investeringen in de zelfredzaamheid van inwoners. Deze lijst was daarmee ook één van de aanleidingen om in 2025 te starten met het programma Weerbaarheid en Veerkracht in Stichtse Vecht. Ondersteunen van digitaal kwetsbaren Ten aanzien van het derde spoor binnen het thema Digitale Veiligheid, het ondersteunen van ‘digitaal kwetsbaren’, zijn verschillende bijeenkomsten georganiseerd om bij te dragen aan de weerbaarheid van drie specifieke doelgroepen: jongeren, ouderen en ondernemers. Voor jongeren zijn onder meer voorlichtingsbijeenkomsten georganiseerd in samenwerking met stichting HALT en politie, waarbij aandacht werd besteed aan phishing, hacking, cyberpesten en de gevolgen van online gedrag.
Met het programma ‘HackShield’ is ingezet op vroegtijdige bewustwording bij kinderen van 8 tot en met 12 jaar. Daarnaast is het Multi Media Lab van de politie ingezet op basisscholen om jongeren weerbaar te maken tegen online risico’s en groepsdruk. Voor senioren zijn meerdere voorlichtingsbijeenkomsten georganiseerd in samenwerking met onder andere de bibliotheek, politie en maatschappelijke partners. Hier stond het herkennen van digitale fraude en het vergroten van handelingsperspectief centraal. Voor ondernemers is de publiek-private samenwerking versterkt. In 2024 en 2025 hebben we in samenwerking met de lokale ondernemersvereniging bijeenkomsten georganiseerd over cyberweerbaarheid en over kunstmatige intelligentie (AI). De snelle technologische ontwikkelingen maken dat ondernemers niet alleen beschermd moeten worden tegen cyberdreigingen, maar ook bewust moeten worden gemaakt van nieuwe risico’s. Hoewel het bereik van deze activiteiten groeit, blijft het lastig om de daadwerkelijke mate van weerbaarheid onder inwoners en ondernemers objectief vast te stellen. Registraties van cybercriminaliteit vormen slechts een deel van de werkelijkheid; landelijk wordt gezien dat een beperkt percentage van de slachtoffers aangifte doet. Dit onderstreept het belang van blijvende inzet op bewustwording en aangiftebereidheid.
Interne organisatie en bewustwording Ook binnen de eigen organisatie is in samenwerking met de Chief Information Security Officer (CISO) geïnvesteerd in digitale weerbaarheid. Deze interne weerbaarheid tegen digitale dreigingen valt niet onder het IVP en Team Veiligheid, maar onder de verantwoordelijkheid van de CISO. Omdat weerbaarheid van inwoners en ondernemers tegen digitale dreigingen en ordeverstoringen en de interne weerbaarheid echter niet los van elkaar kunnen worden gezien, trekken Team Veiligheid en de CISO nauw met elkaar op. In de afgelopen jaren zijn phishingtests uitgevoerd, ethisch hackers ingezet en bewustwordingssessies georganiseerd rondom privacy, informatiebeveiliging en cybersecurity. Tijdens de cybersecuritymaanden in oktober van de jaren 2023-2025 zijn interactieve bijeenkomsten georganiseerd, waarbij medewerkers actief werden betrokken. De resultaten laten zien dat bewustwording onder medewerkers toeneemt en dat men alerter wordt op digitale risico’s. Tegelijkertijd vraagt de voortdurende ontwikkeling van digitale dreigingen om blijvende aandacht en periodieke herhaling.
Pagina 7 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
Reflectie en vooruitblik De periode 2023–2025 laat een duidelijke ontwikkeling zien: van het agenderen van digitale veiligheid naar een meer geïntegreerde, samenhangende en structurele aanpak. Digitale veiligheid is niet langer een geïsoleerd thema, maar verweven met onder andere openbare orde, crisisbeheersing, ondermijning en maatschappelijke weerbaarheid. Hoewel de exacte mate van weerbaarheid moeilijk meetbaar is, kan worden geconcludeerd dat in de afgelopen drie jaar stappen zijn gezet in bewustwording, samenwerking en voorbereiding. Zoals genoemd onder hoofdstuk 2 zijn zowel cybercrime als gedigitaliseerde fraude in Stichtse Vecht gedaald in 2023-2025, maar is het moeilijk om op basis hiervan conclusies te trekken vanwege het bekende verschil tussen feitelijke incidenten en incidenten die bij politie bekend zijn. Wel is te zien dat de registraties in Stichtse Vecht nog sterker dalen dan het gemiddelde voor Midden-Nederland. De doelstelling om inwoners en ondernemers weerbaar te maken tegen risico’s en dreigingen van de snel digitaliserende maatschappij vraagt continue om aandacht en inzet, maar de genoemde acties hebben daar op een positieve manier aan bijgedragen.
Onze inventarisatie van de belangrijkste kwetsbaarheden en risico’s in de fysieke leefomgeving, die kunnen leiden tot maatschappelijke ontwrichting, is daarnaast een belangrijke stap geweest richting de start van het programma Weerbaarheid en Veerkracht (zie inleiding en conclusie). Dit overzicht gaf namelijk inzicht in onze afhankelijkheden en de urgentie van de zelf- en samenredzaamheid van inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Het speelveld van digitale criminaliteit blijft sterk in beweging. Cyberdreigingen worden complexer, criminelen professioneler en de afhankelijkheid van digitale systemen nog steeds groter. Ook nemen de risico’s van inmenging van statelijke actoren en hybride oorlogsvoering toe, waarbij cyberoperaties, desinformatie en beïnvloeding het maatschappelijke en economische speelveld raken. Dit vraagt om voortzetting en verdieping van samenwerking, blijvende investering in maatschappelijke weerbaarheid en alertheid op nieuwe digitale fenomenen, waaronder AI-gedreven risico’s en quantumtechnologie. De overheid staat voor de belangrijke opgave om haar rol opnieuw vorm te geven in een snel veranderende en steeds gecompliceerdere mondiale context.
Hoewel de geregistreerde digitale criminaliteit een dalende trend laat zien, kan worden vastgesteld dat nagenoeg alle vormen van criminaliteit en veiligheidsproblematiek inmiddels een digitale component kennen. Dit vergt integrale verankering van digitale veiligheid binnen alle domeinen van het lokale veiligheidsbeleid.
3.3
Zorg & Veiligheid
‘’Een gemeente waar maatwerk wordt geleverd voor inwoners met meervoudige problematiek waardoor overlast en onveilige situaties tot een minimum worden beperkt.’’ Zorg en veiligheid is geen geprioriteerd thema meer in de Regionale Veiligheidsstrategie 2023-2026, waardoor de beleidsmatige ontwikkeling van dit thema niet langer meer gefaciliteerd wordt door bureau RVS. Wij zien meerwaarde in het op districtelijk niveau evalueren en het onderling leren van elkaars ervaringen. Om die reden zijn, naast de lokale evaluaties met samenwerkingspartners binnen de persoonsgerichte aanpak (PGA), op eigen initiatief periodiek districtelijke kennissessies georganiseerd om kennis en ervaringen uit te wisselen. Overlast personen met onbegrepen gedrag en PGA In casuïstiek met meervoudige problematiek is toegang tot de zorg complexer geworden als gevolg van tekorten en fragmentatie in de zorg. Problemen verschuiven daardoor steeds vaker van het zorgnaar het veiligheidsdomein. Tegen deze achtergrond zien we een toename van personen met
Pagina 8 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
onbegrepen gedrag. Dit leidt tot overlast, maatschappelijke onrust en verhoogde druk op hulpdiensten. Deze ontwikkeling zien we ook lokaal terug in een toename in het aantal meldingen van overlast door onbegrepen gedrag. Waar in 2023 nog 233 meldingen van overlast door onbegrepen gedrag waren, zijn dat er in 2024 369 en in 2025 405. Dit heeft ook geleid tot een toename in de PGA-casuïstiek. Binnen de PGA wordt vanuit een integrale samenwerking door gemeente, politie, GGZ en andere partners, gewerkt aan maatwerkoplossingen voor personen met meervoudige problematiek. Het primaire doel van PGA is het voorkomen van onveilige situaties en het verminderen van overlastsituaties. In 2022 waren er in Stichtse Vecht 18 lopende casussen, wat in 2023- 2025 is opgelopen tot ongeveer 27 lopende casussen per jaar. Denk daarbij aan specifieke casussen die in aanmerking komen voor een aanpak op het gebied van jeugdcriminaliteit of onbegrepen gedrag met een gevaarrisico. In 2025 is een evaluatie uitgevoerd naar de wijze waarop de PGA binnen de gemeente is georganiseerd. Hieruit zijn diverse bevindingen en aandachtspunten naar voren gekomen, die in lijn liggen met de voorgenomen doorontwikkeling van de interne organisatie van de toegang in het sociaal domein (per 1 januari 2027).
De uitkomsten van de evaluatie bieden richting voor het verder versterken van de regievoering, het verduidelijken van rollen en verantwoordelijkheden en het optimaliseren van de samenwerking tussen politie, team veiligheid en sociaal domein. Daarbij wordt gekeken naar een passende inrichting van zowel de inhoudelijke als de procesmatige aansturing van complexe zorgcasuïsitek, met oog voor een goede balans tussen zorg, ondersteuning en openbare orde en veiligheid. Bemoeizorg Binnen de gemeente Stichtse Vecht zien we een duidelijke toename van het aantal overlastmeldingen en casussen rondom personen met onbegrepen gedrag. Dit is een zorgelijke ontwikkeling die een aanzienlijke inzet vraagt van zowel zorg- als veiligheidspartners. Om hier adequaat op in te kunnen spelen, is de afgelopen periode ingezet op het versterken van de samenwerking tussen lokale zorg- en veiligheidspartners. In gezamenlijkheid met het sociaal domein is daarom besloten een pilot Bemoeizorg te starten. Bemoeizorg wordt hierbij ingezet als een (preventief) instrument dat snel, kortdurend en zonder indicatie kan worden toegepast. De inzet richt zich op inwoners zonder expliciete hulpvraag, bij wie reguliere zorg niet of onvoldoende aansluit en waarbij sprake is van multiproblematiek.
Het doel van deze aanpak is om deze inwoners actief toe te leiden naar passende zorg en ondersteuning en daarmee verdere escalatie en in een later stadium een mogelijk PGA-traject, zoveel mogelijk te voorkomen. Een vorm van bemoeizorg zal worden geïntegreerd in de nieuwe inrichting van de lokale toegang. Bestuurlijke maatregelen In de periode 2023-2025 heeft de burgemeester 28 tijdelijke huisverboden in huiselijk geweldsituaties, 28 crisismaatregelen en 16 inbewaringstellingen ingezet in samenwerking met veiligheidspartners zoals de politie en Veilig Thuis. Verder zijn er negen andere bestuurlijke maatregelen ingezet ten aanzien van personen met meervoudige problematiek, in aanvulling op de inzet van zorg en hulpverlening. Deze bestuurlijke maatregelen betreffen een gedragsaanwijzing en huisverbod als gevolg van ernstige woonoverlast, gebiedsverboden en lasten onder dwangsom met als doel om verdere verstoringen van de openbare orde te voorkomen. Reflectie en vooruitblik De ingezette weg om te investeren in de samenwerking tussen zorg- en veiligheidspartners op lokaal niveau maakt dat we elkaar vaker en in een eerder stadium weten te vinden. We komen op deze wijze vroegtijdig tot een triage, wat leidt tot een effectieve aanpak en ernstige overlastsituaties voorkomt. Het aantal escalaties of (gewelds)incidenten is dan ook beperkt gebleven in relatie tot de
Pagina 9 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
toegenomen casuïstiek, mede door verschillende bestuurlijke maatregelen en interventies vanuit de lokale PGA. De lokale PGA-casuïstiek is de afgelopen jaren sterk toegenomen, wat niet los kan worden gezien van de stijging van meldingen van onbegrepen gedrag, een trend die ook zichtbaar is in landelijke ontwikkelingen. De intensieve inzet en samenwerking hebben ervoor gezorgd dat overlast en onveilige situaties tot een minimum zijn beperkt en de doelstelling is daarmee behaald. Dit ondanks het toegenomen aantal casussen van onbegrepen gedrag met een (mogelijke) gevaarzetting. Deze inzet vraagt echter veel van Team Veiligheid en veiligheidspartners in termen van tijd en middelen, wat de noodzaak tot goede borging van de PGA in het sociaal domein onderstreept. In 2026 werken het sociaal domein en team Veiligheid samen verder aan de aanbevelingen uit de evaluatie van de PGA. Het doel hiervan is om de werkwijze van PGA te actualiseren en duidelijk te omschrijven wat de rollen en verantwoordelijkheden zijn van eenieders deelname. Daarbij is een duidelijke scheiding tussen (proces)regie op onveiligheid en (dreigende) openbare ordeverstoringen voor team Veiligheid en (casus)regie op zorgvragen bij de lokale toegang.
Er is een stijging te zien van overlast door personen met onbegrepen gedrag, maar ook een landelijke stijging en terechte maatschappelijke aandacht voor huiselijk geweld (7% in 2020 en 2022 t.o.v. 9% in 2024), wat in de ergste gevallen zelfs leidt tot femicide. Deze stijgingen laten zien dat inzet op personen en gezinnen met multiproblematiek nodig blijft in samenwerking met lokale en regionale zorg- en veiligheidspartners.
3.4
Jeugd & Veiligheid
‘’Een gemeente waarin jongeren zich in een veilige omgeving kunnen ontwikkelen en structurele jongerenoverlast nauwelijks voorkomt.’’ In 2025 zien we een stijging in het aantal meldingen over jongerenoverlast ten opzichte van voorgaande jaren. In 2022, 2023 en 2024 waren er in Stichtse Vecht respectievelijk 484, 479 en 473 meldingen van jongerenoverlast. Dit aantal is in 2025 toegenomen naar 635 meldingen. Het merendeel van de meldingen is afkomstig uit Maarssenbroek. De stijgende trend van meldingen over jongerenoverlast past in een landelijke en regionale trend, hoewel de stijging in Stichtse Vecht sterker is dan het gemiddelde van Midden-Nederland. De gemelde en waargenomen (overlast)situaties laten zich vanaf 2025 onder meer kenmerken door grote groepen jongeren in woonwijken die gemakkelijk samenkomen door het gebruik van sociale media en fatbikes. Een deel van deze jongeren is afkomstig uit de gemeente zelf, en een deel is afkomstig uit omliggende gemeenten. In sommige gevallen geeft alleen de aanwezigheid van een (grote) groep jongeren een deel van de buurtbewoners al een onveilig gevoel. In voorkomende gevallen is ook sprake van ernstigere overlast, zoals het lastigvallen en intimideren van voorbijgangers, vernielingen, brandstichting en het afsteken van vuurwerk.
We streven naar een goede balans tussen het bieden van ruimte aan jongeren en het stellen en handhaven van duidelijke grenzen wanneer overlast ontstaat. Gelet op de toegenomen overlast, hebben we in 2025 de integrale jeugdaanpak in Maarssenbroek geïntensiveerd. Deze geïntensiveerde aanpak bestaat uit meer inzet van jongerenwerkers in de wijken, meer voorlichtingen door jongerenwerkers en stichting HALT, HALT-verwijzingen en schriftelijke dan wel mondelinge waarschuwingen waar nodig. Ook heeft de burgemeester een groot deel van Maarssenbroek in 2025 aangewezen als gebied waarin bij ernstige overlastsituaties of incidenten tijdelijk en flexibel cameratoezicht kan worden toegepast. We houden nauw contact met
Pagina 10 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
de wijkcommissies en bewonersgroepen om signalen van overlast tijdig binnen te krijgen, gericht te kunnen acteren en handelingsperspectief mee te geven. In de jeugdaanpak werken we samen met omliggende gemeenten, zoals de gemeente Utrecht, omdat we zien dat overlastgevende (groepen) jongeren zich deels over gemeentegrenzen heen verplaatsen. Elke maand worden meldingen, trends en ontwikkelingen met betrekking tot jongeren(overlast) besproken in het Jeugd in Beeld (JIB)-overleg, waarin de gemeente, politie, handhavers, Jeugd-Punt en stichting HALT samenkomen. Op basis van deze evaluatie wordt in gezamenlijkheid vastgesteld welke maatregelen op zowel locatie-, groeps- als persoonsniveau het beste bijdragen aan de realisatie van onze doelstellingen, namelijk een veilige omgeving voor jongeren om zich te ontwikkelen en het voorkomen van structurele jongerenoverlast. PGA Jeugd en groepsaanpak In de afgelopen drie jaar hebben we totaal 26 PGA’s uitgevoerd die waren gericht op jongeren onder de 23 jaar. Bij de PGA’s gericht op jongeren zien we dat er een andere benadering nodig is dan bij de gebruikelijke aanpak voor volwassenen. Voor jongeren spelen nog meer dan bij volwassenen, niet alleen de betrokkene zelf, maar ook ouders, school en jongerenwerk een cruciale rol.
De focus ligt vaak op het versterken van het netwerk rondom de jongere en het voorkomen van recidive of (verdere) afglijding in de criminaliteit. Het is essentieel om samen te werken met deze partijen om een duurzame, positieve verandering te bewerkstelligen. In de afgelopen drie jaar heeft de gemeente regie gevoerd over zes jeugdgroepen. De aanpakken voor deze groepen varieerden op basis van de specifieke problematiek. De problematiek binnen verschillende jeugdgroepen loopt uiteen van overlastgevend gedrag tot het plegen van misdrijven, waaronder handel in drugs en geweldsmisdrijven. In 2025 hebben we ook regie gevoerd op de aanpak van een groep jongeren waarover signalen van mensenhandel (loverboys en -girls) bestonden. De benadering van elke groep werd afgestemd op de aard van de problematiek en de behoeften van de betrokken jongeren. Dit gebeurde in samenwerking met diverse partners, waaronder de politie, hulpverlening, jongerenwerk, scholen en andere relevante organisaties, met als doel het realiseren van duurzame oplossingen op zowel groeps-, persoons- als locatiegericht niveau. Het convenant Veilig rond en in school was daarbij het samenwerkingskader waarbinnen partners signalen konden delen en een netwerk rondom de groep jonge vrouwen kon bewerkstelligen.
Activiteiten en bijeenkomsten In de afgelopen drie jaar hebben we meerdere netwerkbijeenkomsten voor onze zorg- en veiligheidspartners georganiseerd, waarin thema’s als de instroom van jeugddelinquenten, drugscriminaliteit, persoonsgerichte interventies en schoolveiligheid centraal stonden. Deze bijeenkomsten hebben de basis gelegd voor een gezamenlijke aanpak richting overlastgevende jeugd en hebben de samenwerking tussen scholen, politie, jongerenwerkers en stichting HALT versterkt. Naast deze formele overleggen hebben we diverse activiteiten ingezet om het contact tussen jongeren en partners te verbeteren. Voorbeelden daarvan zijn de actie Boef in de Wijk, waarbij politie en handhavers van de gemeente op een speelse manier jongeren benaderen en een gezamenlijke barbecue in Loenen aan de Vecht, waarbij politie, handhavers, jongerenwerkers, stichting HALT en TIM (zorg- en hulpverleners) in gesprek gingen met jongeren. Ook hebben we in deze periode een extra jongerenlocatie in dorpshuis ’t Web in Loenen aan de Vecht gerealiseerd. Deze is gestart als pilot en is inmiddels op vaste momenten blijvend in gebruik. Op het gebied van schoolveiligheid hebben we het convenant Veilig rond en school in 2024 geactualiseerd en in 2025
Pagina 11 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
geëvalueerd. Jaarlijks hebben we ook samen met politie kluiscontroles uitgevoerd om het risico’s op het bezit van illegaal vuurwerk, wapens en drugs te verkleinen. Reflectie en vooruitblik Met de inzet op 26 PGA-casussen gericht op jongeren, het uitvoeren van groepsscans en het bevorderen van schoolveiligheid door het convenant Veilig rond en in school hebben we de afgelopen drie jaren ingezet op een veilige omgeving voor jongeren. In lijn met landelijke en regionale ontwikkelingen is echter te zien dat het aantal meldingen van jongerenoverlast stijgt. Waar het aantal meldingen van jongerenoverlast in 2022 tot en met 2024 in Stichtse Vecht ongeveer gelijk was, is sprake van een stijging van deze meldingen in 2025. Deze problematiek doet zich in Stichtse Vecht met name voor in de kern Maarssenbroek. Verklaringen hiervoor kunnen worden gezocht in een gebrek aan geschikte ontmoetingsplekken voor jongeren in Maarssenbroek, jongeren die door sociale media en fatbikes makkelijk in grote groepen samenkomen en een hogere meldingsbereidheid onder inwoners. Gemeente en politie hebben inwoners namelijk nadrukkelijk opgeroepen overlast te melden om zo gericht op te kunnen treden met onder andere verscherpt toezicht en de inzet van jongerenwerkers.
De huidige signalen van jongerenoverlast hebben vooral betrekking op jongeren die in wisselende samenstelling en op uiteenlopende locaties in Maarssenbroek samenkomen in grote groepen. Binnen Stichtse Vecht blijft (in het bijzonder in de kernen Maarssenbroek, Breukelen en Loenen aan de Vecht) een aantal plekken aantrekkelijk voor jongeren om elkaar op centrale plekken in de wijken te ontmoeten. Dit vergroot de kans op overlast, al betekent de aanwezigheid van jongeren op deze locaties niet automatisch dat er daadwerkelijk sprake is van overlast. We blijven streven naar een goede balans tussen het bieden van ruimte aan jongeren en het stellen en handhaven van duidelijke grenzen wanneer overlast ontstaat. Het tegengaan van deze problematiek vraagt om structurele aandacht voor verbinding tussen jongeren, buurtbewoners en veiligheidspartners. Daarnaast is het nodig om overlastgevende jongeren zoveel mogelijk uit de anonimiteit te halen en repressief op te treden tegen jongeren die structureel en/of ernstige overlast veroorzaken. Dit vergt ook de komende jaren nauwe en intensieve samenwerking met onder andere politie, jongerenwerkers, scholen, ouders en kennisinstituten zoals het Nederlands Jeugdinstituut (NJI).
3.5
Buurt & Veiligheid
‘’Inwoners en ondernemers voelen zich veilig, het aantal traditionele geregistreerde misdrijven stijgt niet en de sociale cohesie en participatie zijn optimaal.’’ De afgelopen drie jaar hebben we inspanningen verricht om op een positieve manier bij te dragen aan de veiligheidsbeleving van inwoners. In 2025 beoordeelden inwoners van Stichtse Vecht de veiligheid in hun buurt met een rapportcijfer van 7,4. Dit is gelijk aan het landelijk gemiddelde. In 2023 beoordeelden inwoners die met het rapportcijfer 7,6, tegenover een landelijk gemiddelde van 7,5. Dit verloop past daarmee in de landelijke trend. In Stichtse Vecht voelt in 2025 2,3% van de inwoners zich vaak onveilig in de eigen buurt, ten opzichte van een landelijk gemiddelde van 2,5%. De sociale cohesie krijgt op grond van de Veiligheidsmonitor 2025 in Stichtse Vecht een 6,6 ten opzichte van het landelijk gemiddelde van een 6,4. De Veiligheidsmonitor beoordeelt de mate van sociale cohesie aan de hand van de antwoorden op de vragen of mensen elkaar in de buurt vertrouwen, of mensen zich met buurtgenoten verbonden voelen en of mensen bereid zijn om elkaar te helpen. In de periode 2023-2025 is 210 keer buurtbemiddeling ingezet om deze sociale cohesie in buurten, wijken en kernen te bevorderen, omdat het bewoners helpt conflicten op te lossen,
Pagina 12 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
wederzijds begrip te vergroten en bij te dragen aan een veiligere en meer betrokken sfeer in de wijk. Ook zijn wij in 2024 gestart met een PGA gericht op woonoverlast-casuïstiek, waarin partners waaronder woningcorporaties samenwerken en informatie delen om ernstige woonoverlast te verminderen. Dit heeft geleid tot 22 casussen in 2024 en 14 casussen in 2025. We hebben afgelopen jaren wijkcommissies en bewonersgroepen actief betrokken bij de lokale veiligheidsaanpak. We organiseerden wijkschouwen en sloten aan bij vergaderingen van wijkcommissies en bewonersgroepen om te horen welke veiligheidskwesties er in verschillende buurten, wijken en kernen spelen. In november 2025 organiseerde de gemeente een bijeenkomst voor alle bewonersgroepen, waar wij in gesprek gingen over de veiligheid in buurten, wijken en kernen. Door inwoners op deze manier actief te betrekken, kunnen wij beter inspelen op de behoeften en ervaringen van inwoners en gerichter prioriteiten stellen. De gemeente heeft zich de afgelopen jaren ingezet om de veiligheid en leefbaarheid in de openbare ruimte te verbeteren, omdat wij het belangrijk vinden dat iedereen zich veilig voelt in onze gemeente. Straatintimidatie was hierbij een belangrijk aandachtspunt. Er is een meldpunt opgericht waar inwoners terecht kunnen met hun melding.
De meldingen die via het meldpunt binnenkomen worden besproken met handhavers van de gemeente en de politie, zodat we gezamenlijk gericht kunnen optreden. Het meldpunt zal in 2026 geëvalueerd worden. Maatregelen tegen traditionele criminaliteit De afgelopen jaren is er gericht ingezet op het bestrijden van traditionele vormen van criminaliteit, zoals woninginbraken en autokraken. Zo zijn er tekstkarren geplaatst als inbraken, diefstallen of autokraken in een bepaalde wijk of kern waren gestegen. Ook hebben we verschillende bewustwordingsacties georganiseerd rondom fietsendiefstal. Daarnaast heeft de burgemeester in de afgelopen drie jaar in 16 gevallen een last onder dwangsom opgelegd aan personen voor het vervoeren of in bezit hebben van inbrekerswerktuigen om de openbare orde en veiligheid te beschermen. Door de stijging van het aantal woninginbraken in 2025 is het afgelopen jaar extra ingezet op de aanpak hiervan. De politie heeft meer gerichte surveillances uitgevoerd en daarnaast is via communicatiekanalen, waaronder sociale media, actief gecommuniceerd om inwoners te informeren en bewust te maken. Cameratoezicht In 2024 is de gemeenteraad via een raadsinformatiebericht (nr. 23) geïnformeerd over de herijking van het cameratoezicht in Stichtse Vecht.
Naar aanleiding van deze herijking zijn nieuwe gebieden voor cameratoezicht aangewezen, waaronder de wijken Antilopespoor en Bloemstede in Maarssenbroek en de wijk Breukelen-Noord in Breukelen, terwijl het cameratoezicht rond het stationsgebied in Breukelen en in het centrum van Maarssen-Dorp werd afgeschaald. Eind 2025 volgde de evaluatie van het cameratoezicht in Stichtse Vecht. In raadsinformatiebrief nr. 45 van 2025 is de gemeenteraad geïnformeerd over de belangrijkste uitkomsten van de evaluatie en nieuwe gebieden waar cameratoezicht vanaf 2026 wordt toegepast. Het aantal camera’s in het stationsgebied Breukelen werd verminderd, maar het gebied is tot 1 januari 2028 wel aangewezen voor cameratoezicht. Het vaste cameratoezicht in de overige aangewezen gebieden (Antilopespoor, Bisonspoor, Bloemstede, Zwanenkamp in Maarssenbroek, Kerkbrink en Schepersweg in Breukelen en Maarssendorp) wijzigde niet. De Markt in Breukelen is op grond van overlast en incidenten voor de duur van een jaar aangewezen als nieuw gebied voor vast cameratoezicht. De evaluatie adviseerde ook om vaker flexibel cameratoezicht in te zetten. Naar aanleiding van de stijging van overlastmeldingen en incidenten in Maarssenbroek is een groot deel van Maarssenbroek voor de
Pagina 13 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
duur van een half jaar aangewezen voor de toepassing van flexibel cameratoezicht. Door deze maatregel zijn camera’s binnen Maarssenbroek snel en flexibel ingezet op de plekken waar dat nodig en gepast is. Incidenten In de periode 2023-2025 zijn in Stichtse Vecht naar aanleiding van incidenten, zoals explosies en brandstichting, verschillende bestuurlijke maatregelen getroffen om de openbare orde en veiligheid in buurten te herstellen. In iedere situatie werd gekeken naar een passend pakket aan maatregelen om de openbare orde te herstellen. Zo werd drie keer een woning gesloten en werd er zeven keer tijdelijk cameratoezicht toegepast naar aanleiding van een dergelijk incident. Reflectie en vooruitblik De doelstelling van het thema Buurt en Veiligheid is in 2023-2025 grotendeels behaald. Inwoners voelen zich met een rapportcijfer van 7,4 veilig in de gemeente Stichtse Vecht. We hebben preventieve en repressieve maatregelen genomen die positief bijdragen aan de veiligheidsbeleving van inwoners. Het gaat in dit verband onder meer om buurtbemiddeling, PGA gericht op woonoverlast, het meldpunt straatintimidatie en de toepassing van verschillende bestuurlijke maatregelen. We hebben inwoners actief betrokken bij het veiligheidsbeleid om beter in te spelen op hun behoeften en ervaringen en gericht prioriteiten te kunnen stellen.
Landelijk is echter een trend te zien waarin het veiligheidsgevoel daalt. Er zijn naast de inzet van de gemeente en haar veiligheidspartners veel verschillende omstandigheden die het veiligheidsgevoel kunnen beïnvloeden. Denk aan zaken in de persoonlijke levenssfeer, gebeurtenissen in de regio, landelijk of zelfs wereldwijd. Ook is de kwaliteit van de fysieke leefomgeving een belangrijke verklarende factor voor het veiligheidsgevoel. Onze inspanningen hebben eraan bijgedragen dat veel voorkomende criminaliteitsvormen, zoals autokraken, fietsendiefstal en winkeldiefstal, in 2025 zijn afgenomen ten opzichte van 2023 en 2024, en daarmee niet of nauwelijks zijn gestegen ten opzichte van 2022. Delicten met grote impact, zoals geweldsdelicten en woninginbraken zijn echter wel gestegen. De moord op het 17-jarige meisje Lisa uit Abcoude heeft landelijk opnieuw de aandacht gevestigd op het belang van een veilige buitenruimte, met bijzondere nadruk op de veiligheid van vrouwen. Het vraagt de komende tijd om gerichte maatregelen, zoals verbeterde verlichting, goed onderhouden openbare routes en het actief betrekken van inwoners bij te nemen maatregelen.
Ook de toename van de totale geregistreerde criminaliteit en verharding van criminaliteit laten zien dat onze inzet op preventieve acties, communicatie en repressie door strafrechtelijke en bestuursrechtelijk maatregelen nodig blijft om het veiligheidsgevoel in Stichtse Vecht te bestendigen.
3.6
Risico- en crisisbeheersing
‘’Adequaat optreden bij de (dreiging van) incidenten, rampen en (langdurige) crises en daarmee de impact voor inwoners en ondernemers beheersen.’’ Lokale crisisorganisatie Door veel personele wisselingen, waaronder in medewerkers met een functie in de crisisorganisatie, is in 2023 gestart met het opnieuw inrichten van de crisisorganisatie. Er zijn 13 managers aangewezen die allemaal een rol vervullen binnen de crisisorganisatie als teamleider publieke zorg, teamleider hoofd ondersteuning en teamleider preparatie nafase. Deze teamleiders zijn in 2024
Pagina 14 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
opgeleid en getraind. In 2025 is in deze nieuwe samenstelling van de crisisorganisatie voor het eerst een grootschalige lokale crisisoefening georganiseerd, waarin de samenwerking tussen de verschillende disciplines centraal stond. Aan deze oefening namen zowel lokale als regionale piketfunctionarissen deel en werd gewerkt met een casus. Naast het opleiden en trainen hebben we voor alle processen ook handboeken opgesteld, met daarin onder andere alle crisisopvanglocaties. Ook hebben we periodieke evaluaties uitgevoerd op de actualiteit van rampenbestrijdingsplannen. Binnen het verzorgingsgebied van de VRU werken meerdere gemeenten samen op het terrein van de bevolkingszorg. Sinds april 2024 werkt de gemeente Stichtse Vecht samen met de gemeenten Woerden en Oudewater bij piketdiensten en inzet van ‘officieren van dienst Bevolkingszorg’. In het kader van deze samenwerking worden meerdere keren per jaar bijeenkomsten georganiseerd, waarin casuïstiek en ervaringen naar aanleiding van een inzet worden gedeeld. Toekomstscenario’s VRU Eind 2025 heeft besluitvorming plaatsgevonden over de taakuitvoering van de VRU. Als gevolg van enerzijds toenemende uitdagingen en risico’s en anderzijds schaarse financiële middelen dreigt er een onbalans te ontstaan tussen taken en middelen.
Verdere besparingen zouden direct aan de paraatheid en arbeidsveiligheid raken, met gevolgen voor de uitvoering van taken en de (brand)veiligheid in de gemeenten. Daarom zijn door de VRU meerdere toekomstscenario’s uitgewerkt, waarbij het bestuur van de VRU unaniem heeft gekozen voor het scenario ‘Op Orde’, waarmee de huidige taken voor de VRU uitvoerbaar blijven. De gemeenteraad van Stichtse Vecht heeft vervolgens aangegeven dit scenario, ondanks de grote financiële gevolgen, te volgen. De financiële gevolgen voor 2027 worden opgenomen in de gemeentelijke Kaderbrief 2027. Uitrukken brandweer Van het aantal keren dat de brandweer in 2023-2025 is uitgerukt voor een gebouwbrand, was het overgrote deel van de uitrukken binnen de gestelde norm. Om uiteenlopende redenen zijn er in enkele gevallen overschrijdingen geweest van deze normtijd. De oorzaken betreffen verschillende factoren, veelal operationeel (zoals een registratiefout) en in een enkele casus was er daadwerkelijk sprake van een langere aanrijdtijd. Multidisciplinaire inzet bij incidenten In de periode 2023-2025 hebben zich meerdere incidenten voorgedaan waarbij de officier van dienst Bevolkingszorg van de gemeente betrokken was. In deze rapportage beperken we ons tot de incidenten die multidisciplinair zijn opgeschaald, waarvan er in 2024 één heeft plaatsgevonden.
In maart van dat jaar vond er een brand plaats bij een restaurant aan de Rijksstraatweg in Breukelen, waarna de hulpdiensten besloten om op te schalen naar GRIP 1. GRIP 1 staat voor Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdingsprocedure niveau 1 en betekent dat hulpdiensten (brandweer, politie, ambulance) op de locatie van een incident samenwerken, aangestuurd door een Commando Plaats Incident (CoPI). Het wordt ingezet bij incidenten waarbij gecoördineerde multidisciplinaire inzet nodig is. Uit de evaluatie van het incident bleek dat alle betrokken partijen elkaar goed wisten te vinden, dat de samenwerking goed verliep en dat de bewoners van de nabij gelegen woonzorgboerderij snel onderdak hebben kunnen vinden. Evenementen Tijdens een periodiek evenementenoverleg adviseerden hulpdiensten en het cluster openbare orde en veiligheid over veiligheidsaspecten bij het vergunningverleningsproces voor evenementen. Hierbij werd gekeken naar het beheersen en beperken van risico’s voorafgaand aan het evenement en naar de inzet van toezicht en handhaving tijdens het evenement om het in goede banen te leiden.
Pagina 15 van 18
Endelhovenlaan 1, 3601 GR Maarssen Postbus 1212, 3600 BE Maarssen T 0346 25 40 00 www.stichtsevecht.nl
Daarnaast zijn er elk jaar terugkerende evenementen en momenten die extra aandacht vereisen, zoals de jaarwisseling en Koningsdag. De gezamenlijke voorbereiding van Koningsdag, met onder andere politie en VRU, heeft eraan bijgedragen dat deze zonder grote incidenten is verlopen. In voorbereiding op en tijdens de jaarwisselingen zijn verschillende maatregelen nodig geweest ter bescherming en handhaving van de openbare orde en veiligheid. We hebben risico-inventarisaties uitgevoerd en naar aanleiding daarvan vuurwerkvrije zones ingesteld, kluiscontroles gedaan en cameratoezicht toegepast. Ook heeft de politie in aanloop naar de jaarwisselingen vuurwerk uit de roulatie gehaald en hebben we gerichte campagnes op sociale media ingezet om jongeren te bereiken. Deze intensieve voorbereiding en samenwerking tussen veiligheidspartners heeft ervoor gezorgd dat de jaarwisselingen in het overgrote deel van de gemeente, rustig verliepen. Het heeft echter niet voorkomen dat zich in de afgelopen jaren ook incidenten hebben voorgedaan in Maarssenbroek. Tijdens de jaarwisseling 2025-2026 was de inzet van de Mobiele Eenheid (ME) van de politie in Maarssenbroek (Duivenkamp en Bisonspoor) nodig en zijn negen aanhoudingen verricht naar aanleiding van ernstige ongeregeldheden.
Net als in de rest van het land zien we tijdens de jaarwisselingen verharding van incidenten, toename van geweld tegen hulpverleners en gebruik van (zwaar) illegaal vuurwerk. Preventiebijeenkomsten In de periode 2023-2025 zijn er meerdere reanimatietrainingen georganiseerd voor groepen inwoners, met als doel de zelfredzaamheid te vergroten. Tijdens de training hebben de deelnemers geleerd hoe ze moeten handelen bij hartfalen in hun directe omgeving, wat de overlevingskansen van slachtoffers aanzienlijk vergroot. De trainingen zijn goed bezocht. Door de reanimatietrainingen die zijn georganiseerd, leren burgers reanimatievaardigheden en worden zij gestimuleerd zich te registreren in het HartslagNu-systeem. Op 1 december 2023 telde Stichtse Vecht 985 burgerhulpverleners, in 2024 1020 en in 2025 is dit gestegen naar 1075. Met het organiseren van deze trainingen heeft de gemeente bijgedragen aan deze toename. Reflectie en vooruitblik We kunnen concluderen dat we adequaat hebben opgetreden bij de dreiging van incidenten, rampen en (langdurige) crises, en de impact voor inwoners en ondernemers hebben beheerst. Er zijn afgelopen jaren verschillende ontwikkelingen geweest op het gebied van risico- en crisisbeheersing.