Jaarverslag 2023
Tekst van het document
Wat er in een wijk of kern gebeurt is natuurlijk maatwerk en wordt bepaald door de lokale bevolking zelf, door de input en ideeën vanuit plaatselijk belangen of wijkverenigingen. We hadden al een inventarisatielijst en 2023 was het eerste jaar van uitvoering. In onder andere Giethoorn, Scheerwolde, Oldemarkt, Kalenberg en Eesveen zijn projecten uitgevoerd. Groenstroken zijn omgetoverd tot kleurrijke bloemenvelden, de bestrating en afwatering zijn verbeterd, verlichting is verduurzaamd, parkeerplaatsen zijn opgeknapt. Fysieke ingrepen waarmee we het dorpsgevoel van inwoners versterken.’ Melvin Smit ‘Groot onderhoud: de cijfers’ ‘Er zijn vorig jaar bergen werk verzet aan groot onderhoud in onze gemeente. Een paar cijfers op een rij: 43 kilometer aan wegen, 5 kilometer aan fietspaden, 7,5 kilometer aan riolering, 1,5 kilometer aan beschoeiing, 37 kunstwerken, 39 speeltoestellen zijn vervangen en op 10 locaties is gebaggerd.’ Melvin Smit ‘Marktplein Oldemarkt groen trefpunt’ ‘Het oogde er lange tijd wat kaal en kil, maar het Marktplein in Oldemarkt is nu getransformeerd tot een groen en aantrekkelijk trefpunt voor inwoners. De opening was in het voorjaar en het resultaat is echt erg mooi. Van één grote “stenen” plaats heeft het dorpsplein een meer parkachtige setting gekregen.
Het dorp zelf was initiatiefnemer in de plannen, het is echt op basis van inwonerswensen heringericht met bankjes, verlichting, een watertappunt. Het plein heeft een intieme uitstraling gekregen en tegelijk blijft de mogelijkheid bestaan om de ruimte te gebruiken voor allerlei dorpsactiviteiten en grotere evenementen.’ Melvin Smit 49 Kansen benutten die de Regionale Verstedelijkingsstrategie biedt Uitwerking van de regionale verstedelijkingsstrategie op het gebied van woningbouw (ambitie van 1.000–1.500 woningen), klimaat, mobiliteit en economie, met bijzondere aandacht voor de integrale ontwikkeling van de Spoorzone Steenwijk Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Inzicht in kosten en baten integrale gebiedsontwikkeling Spoorzone Steenwijk Voor de spoorzone wordt een ambitiedocument opgesteld, inclusief een ontwikkelstrategie. Het gaat dan om de lange termijn ontwikkeling van het gebied voor wonen, werken, klimaatopgaven en bereikbaarheid/mobiliteit als uitwerking van de verstedelijkingsstrategie. Deze opdracht is bij een extern bureau uitgezet. De eerste verkenningen zijn hiervoor gemaakt en zullen leiden tot een ontwikkelstrategie. Deze wordt in 2024 opgeleverd.
Deze - strategie zal planeconomisch worden vertaald, zodat inzicht wordt verkregen in de kosten/baten van deze gebiedsontwikkeling. x Verrichten van een studie naar de verkeerskundige gevolgen van de bovenregionale woningbouwbehoefte Er is onderzoek gedaan naar de effecten van het woningbouwprogramma om inzicht te krijgen in de samenhang tussen het verkeersaanbod op het Steenwijkse wegennet, de wegenverkeersstructuur en de inrichting van het wegennet. Dit rapport dient als referentie bij de verdere uitwerking van ruimtelijke ontwikkelingen voor Steenwijk. Gebiedsontwikkeling Gedempte Steenwijkerdiep verder brengen. In 2023 is gewerkt aan de verdere uitwerking van het stedenbouwkundig ontwerp, waaronder dat van de kop van het Steenwijkerdiep en de inrichting van de Tukseweg. In juni 2023 zijn de plannen tijdens een inloopbijeenkomst gepresenteerd. Er is overeenstemming bereikt over de aankoop van de garages aan de Gedempte Turfhaven waardoor de verbinding vanaf de kop van het Steenwijkerdiep naar park Rams Woerthe kan worden gerealiseerd. Het ontwerpbestemmingsplan voor de uitbreiding en verplaatsing van de supermarkten heeft ter inzage gelegen. De ingediende zienswijzen worden voorzien van een reactie waarna het bestemmingsplan ter vaststelling aan de raad kan worden aangeboden.
In februari 2024 heeft de Raad van State het beroep tegen het bestemmingsplan voor de bouw van 21 appartementen op de locatie van de voormalige Gouden Engel ongegrond verklaard. Verbeteren van de bereikbaarheid Verhogen van het fietsgebruik en wandelmogelijkheden Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Vaststellen fietsplan 2023. In december heeft de gemeenteraad van Steenwijkerland het fietsplan vastgesteld. Het fietsplan is gericht op drie hoofdthema’s: 50 - het verder verbeteren van de fietsinfrastructuur dat uitdaagt om meer te fietsen - kwalitatief goede stallingsvoorzieningen - bedrijfscultuur en gedragsbeïnvloeding die gericht zijn op verhoging van fietsgebruik. Onderzoek (door)fietsroute Steenwijk-Meppel afronden. Vanwege beperkte capaciteit binnen het team Beheer Openbare Ruimte is dit onderzoek nog niet uitgevoerd. We starten dit onderzoek in Q1 2024, samen met de gemeente Meppel, en de provincies Overijssel en Drenthe. x Verbetering fietspad Meentheweg en Hoogeweg (Kalenberg). De voorbereiding van het project fietspad Meentheweg en Hoogeweg is bijna afgerond. In februari 2024 vindt afstemming met de omwonenden rond de kruising Hoogeweg-Meentheweg plaats.
Start uitvoering is gepland begin september 2024 x Updaten fietsknooppuntennetwerk en wandelnetwerk. Het updaten van het fietsknooppuntennetwerk is in 2023 afgerond. Daarnaast heeft Marketing Oost eind 2023 een inloopbijeenkomst georganiseerd voor het wandelnetwerk. Opmerkingen zijn meegenomen in het definitieve plan. In 2024 worden de aanpassingen aan de bewegwijzering van het wandelnetwerk doorgevoerd. x Onderzoeken wat de nieuwe provinciale openbaar vervoersconsessie betekent voor de bereikbaarheid van onze inwoners In december 2023 is de nieuwe OV-concessie IJssel-Vecht in Steenwijkerland gaan rijden. In het algemeen is het aanbod aan openbaar vervoer voor onze gemeente verbeterd. In Ossenzijl is de reguliere buslijn vervangen door een reserveerlijn. Ontwikkeling doelstellingen Vanwege capaciteitsproblemen zijn een aantal projecten vertraagd. Inmiddels is de bezetting weer op orde. Daarnaast blijft het lastig om de bescherming van de natuur goed in te bedden in de planning van de voorbereiding. Natuuronderzoeken vragen veel tijd en in sommige gevallen is het zoeken naar minder vanzelfsprekende oplossingen om het project te kunnen realiseren. De start van de nieuwe concessie voor het openbaar vervoer verloopt stroef. Door leveringsproblemen met elektrische bussen gaat de ombouw naar zero-emissie OV langzamer dan afgesproken.
Daarnaast kampt vervoerder EBS ook met personeelstekorten. Daarom wordt in april 2024 een tijdelijke dienstregeling van kracht totdat deze problemen zijn opgelost. Inwoners, ondernemers en toeristen ervaren een sociaal en fysiek veilige leefomgeving Vaststellen van het Integraal Veiligheidsprogramma (IVP) 2023-2026. Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Evaluatie IVP 2019-2022. In 2023 is de evaluatie van het IVP 2019 -2022 uitgevoerd. De evaluatie kreeg vorm door input uit interviews met betrokkenen, een inwonerspanel en cijfers van ketenpartners de uitkomsten van de evaluatie zijn gebruikt voor de totstandkoming het IVP 2023-2026. Vaststellen van het IVP 2023-2026, inclusief financiën voor onder andere: Op 14 maart 2023 heeft de gemeenteraad het nieuwe IVP 2023-2026 vastgesteld. Met het nieuwe plan zijn prioriteiten vastgelegd voor de aankomende jaren. - ondermijning - zorg en veiligheid - digitale veiligheid Naast de prioriteiten uit het vastgestelde IVP blijft er onverminderd aandacht voor andere thema’s, waaronder 51 woninginbraken en fysieke veiligheid. Ook houden we ontwikkelingen in de gaten en stellen we waar nodig prioriteiten bij.
‘Digitale veiligheid een speerpunt’ ‘Steenwijkerland scoort laag op cijfers voor overlast, diefstal en criminaliteit. Maar we moeten waakzaam blijven om onze veilige woon- en leefomgeving te behouden. In het Integraal Veiligheidsplan (IVP) dat in 2023 door de raad is vastgesteld zetten we actief in op thema’s die aansluiten bij onze gemeente. Onze ambities en prioriteiten voor aankomende jaren zijn samengevat in drie belangrijke thema’s waaraan we extra aandacht geven: ondermijnende criminaliteit (zoals witwaspraktijken, drugscriminaliteit), zorg & veiligheid (crimineel gedrag of uitbuiting van kwetsbare inwoners vóór zijn) en digitale veiligheid. Dat laatste is actueler dan ooit. We leven in een digitale wereld en privacygevoelige gegevens kunnen gemakkelijk in verkeerde handen vallen. Dus moeten we digitaal weerbaarder worden om cybercrime te kunnen bestrijden. De gemeente Steenwijkerland is goed georganiseerd, maar heeft ook te maken met hackpogingen. We zijn ons ervan bewust dat de impact van internetcriminaliteit zeer groot kan zijn. Daarom is dit ook zo’n belangrijk speerpunt.’ Rob Bats Stimulerende omgeving voor sport en bewegen Inwoners zijn tevreden over de mogelijkheden om buiten te bewegen en te sporten (2022: 80% resp. 72%).
Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Renovatie atletiekbaan in overleg met Start ’78 en atletiekunie De renovatie is in de zomer van 2023 afgerond en tijdens de Nationale Sportweek is hier aandacht aan besteed. De baan voldoet naar tevredenheid van de gebruikers. Voorbereiden van de renovatie van de hockeyvelden samen met MHC In overleg met verschillende belanghebbende verenigingen op de Groene Long komen we in 2024 met een integraal plan, gericht op duurzame en toekomstbestendige velden voor de betrokken verenigingen. De renovatie van hockeyveld(en) maakt hiervan onderdeel uit. De daadwerkelijke renovatie vindt plaats in 2025. Onderzoek afronden naar behoefte en noodzaak uitbreiding en verduurzaming korfbalcomplex samen met Noveas Diverse maatregelen qua verduurzaming zijn al doorgevoerd. De behoefte/noodzaak is in beeld gebracht. Noveas zit aan tafel bij het overleg om te komen tot een integraal plan voor de Groene Long. Dit plan wordt in 2024 aan de raad voorgelegd. Onderzoek afronden naar mogelijkheden voor een alternatieve zwemvoorziening in Vollenhove. Er zijn mogelijkheden bij de particuliere ontwikkeling van het strandpaviljoen. Deze zijn nog niet allemaal in beeld gebracht.
In 2024 vervolgen we de gesprekken hierover. x Bijdragen aan inwonersinitiatieven voor sport/beweeg/speelplekken Het initiatief om te komen tot een beweegroute in Giethoorn is zo goed als afgerond en zal binnenkort geopend worden. Het initiatief voor een grote ijsbaan is met de initiatiefnemers verder gebracht en zal naar alle waarschijnlijkheid in 2024 aan de raad worden voorgelegd. 52 Voldoende veilig en kwalitatief goed sportaanbod Verenigingen hebben voldoende bestuurskracht en kwalitatief goed (vrijwillig) kader. Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend We ondersteunen sportclubs op een praktische manier op twee onderwerpen die we samen kiezen. We ondersteunen sportclubs bij het besturen van hun sportclub, het vergroten van de kwaliteit van uitvoerend kader en bij het creëren van een welkome en veilige sportomgeving. Dat doen we door de inzet van de clubkadercoaches (ondersteuning bij aantrekken, behoud en kwaliteit jeugdtrainers) en in de vorm van cursussen (bv. arbitrage, weerbaarheid). We ondersteunen 4 nieuwe verenigingen met het inzetten van de clubkadercoach voor het vergroten van de kwaliteit van jeugdtrainers en ondersteunen 13 verenigingen bij de borging daarvan.
We ondersteunen 17 verenigingen in het traject clubkadercoach, waarvan er 4 in dit kader actief worden begeleid. Door de inmiddels opgedane ervaring en kennis, is begeleiding van de overige 13 verenigingen beperkt tot het onderhouden van regelmatig contact. Ontwikkeling doelstellingen In het te actualiseren speelbeleid ligt een duidelijke link naar het bewegen en ontmoeten in de openbare buitenruimte. Stimulering hiervan zal dan ook zeker onderdeel uitmaken van dit in 2025 vast te stellen beleid. Daarnaast zien we graag dat meer verenigingen zich aansluiten bij het clubkadercoachtraject omdat juist ondersteuning bij bestuurstaken en op het veld leidt tot meer continuïteit en kwaliteit en dus ook borging van het sportaanbod. Als het om de fysieke gemeentelijke sportvoorzieningen gaat, zien we dat verschuivingen en/of aanvullingen in voetbalcompetities (bv. van zondag naar zaterdag en 7 x 7 voetbal) gevolgen kunnen hebben voor de gebruiksintensiteit van de aanwezige velden. Ontwikkelingen en afwegingen die zich binnen bestuurskamers afspelen, maar effect hebben op het beheer en onderhoud van gemeentelijke accommodaties. Maatschappelijke organisaties op de been houden Maatschappelijke organisaties hebben voldoende financiële mogelijkheden.
Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend We stellen een fonds in voor maatschappelijke organisaties die in financiële problemen komen door de stijgende energieprijzen. - Het energiefonds voor Maatschappelijke Organisaties Steenwijkerland 2023 is opgericht; - Binnen dit Energiefonds wordt onderscheid gemaakt in het Noodfonds en het Duurzaamheidsfonds - Vanuit het Noodfonds zijn 12 aanvragen gedaan, waarvan 7 toegekend en nog 3 moeten worden beoordeeld; - Het Duurzaamheidsfonds kent momenteel 9 aanvragen, waarvan 7 zijn toegekend en nog 2 lopend. - 2023 is gebruikt om veel voorbereidend werk te doen voor de aanvragen van 2024 53 ‘Subsidie energiefonds goed gebruikt’ ‘In 2023 is goed gebruik gemaakt van de subsidieregeling Energiefonds Maatschappelijke Organisaties Steenwijkerland. De subsidie bestaat uit twee delen: het Noodfonds Energie en het Duurzaamheidsfonds. Met het Noodfonds wilden we dorpshuizen, sportclubs en andere verenigingen ondersteunen die door de hoge energierekeningen dreigden om te vallen. Er zijn zeven aanvragen toegekend en nog drie in behandeling. Dat deel is nu gestopt.
Het Duurzaamheidsfonds loopt nog; de gemeente is met 32 maatschappelijke organisaties in gesprek over de verduurzaming van gebouwen, bijvoorbeeld door isolatie, waarmee het energieverbruik natuurlijk blijvend kan worden verlaagd.’ Marcel Scheringa Ontwikkeling doelstellingen Het noodfonds is met ingang van 1 januari 2024 opgeheven. De doorlooptijd van het duurzaamheidsfonds eindigt eind 2024. We gaan daarom de komende tijd verenigingen actief benaderen om de kansen van dit fonds onder de aandacht te brengen. Museum Steenwijk Toonaangevend museum voor inwoners en toeristen. Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Besluitvorming over exploitatie en cofinanciering van het project Op 4 april 2023 heeft de raad de ingestemd met de realisatie van dit nieuwe museum volgens scenario B; museum in de Spijkervetstallen aan de Kalverstraat in combinatie met het te ontwikkelen poortgebouw aan de Gasthuisstraat. De raad stelde als voorwaarde dat de benodigde grond waarop het poortgebouw ontwikkeld moet worden, door de gemeente verworven kan worden. Ondanks inspanningen van beide partijen is geconcludeerd dat de aankoop dan wel afname van het poortgebouw niet mogelijk en financieel gezien ook niet te verantwoorden is.
x Op basis daarvan uitwerking van organisatie, bouwkundig ontwerp, inhoudelijk ontwerp, fondsenwerving en programmering/collectie. Het college komt in 2024 met een integraal voorstel waarin zowel de realisatie van het nieuwe museum als de herhuisvesting van de bibliotheek Kop van Overijssel aan de Markt is meegenomen. Eerste stap in dit proces is het aanstellen van een bouwkundige projectleider en projectleider t.b.v. uitvoering haalbaarheidsonderzoek herhuisvesting bibliotheek x Ontwikkeling doelstellingen We werken toe naar een samenvoeging van 3 bestaande musea (Stadsmuseum, Kermis- en Circusmuseum en Hildo Krop museum) tot 1 nieuw museum. In oktober 2023 bleek scenario B (Spijkervetstallen+ entreegebouw Gasthuisstraat) niet haalbaar. Dat betekent niet dat daarmee de realisatie van het museum onmogelijk wordt. Het college ziet binnen dit museumproject kansen om ‘duurzaam door te bouwen’ door de realisatie van het nieuwe museum te combineren met het huisvesten van de hoofdlocatie van de Bibliotheek Kop van Overijssel aan de Markt. Uitgangspunt van het college blijft dat een nieuw museum wordt gerealiseerd waarbij de investering financieel haalbaar is en zowel het nieuwe museum als de bibliotheek gezond en duurzaam kunnen worden geëxploiteerd.
Het college komt met een nieuw integraal voorstel waarin zowel de realisatie van het nieuwe museum als de herhuisvesting van de bibliotheek Kop van Overijssel aan de Markt is meegenomen. De inhoudelijke uitwerking volgt via een kwartiermaker museumproject en er is een tender uitgezet t.a.v bouwkundige uitwerking van de Spijkervetstallen en een haalbaarheidsonderzoek voor herhuisvesting van de bibliotheek aan de Markt. 54 Ontwikkeling naar een maatschappelijk educatieve bibliotheek Meer inwoners hebben toegang tot de bibliotheken en nemen deel aan programma’ s en activiteiten t.b.v. taalvaardigheden en digitale vaardigheden. Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Besluitvorming over en uitvoering van Plan van aanpak van de bibliotheek over doorontwikkeling en de programma’s ‘Een leven lang ontwikkelen’, ‘Digitale inclusie inwoners’ We zijn met de bibliotheek blijvend in gesprek over de doorontwikkeling van de bibliotheek inclusief knelpunten in de exploitatie vanwege energie en toenemende kosten . In 2023 is de voorbereiding overdacht.
Het Taalpunt van SWDK (Sociaal Werk de Kop) naar de bibliotheek is voorbereid, de hoofdlocatie van de bibliotheek aan de Meppelerweg is gerenoveerd en de voorbereidingen op de realisatie van het ontwikkelplein en coördinatie ELLLO (Een Leven Lang Leren en Ontwikkelen) zijn gestart. We stimuleren de samenwerking tussen bibliotheek en andere partners. De samenwerking tussen de bibliotheek en andere partners is verbeterd tov voorgaande jaren, onder meer vanwege actieve deelname in ELLLO traject. overbrengen Taalpunt integralere samenwerking Galerie Steenwijk (ook i.r.t. herhuisvesting bestaande hoofdlocatie) daarnaast worden koppelkansen verkend i.r.t. integrale huisvesting onderwijs en bibliotheek. Voorbereiden overgang Taalpunt van Sociaal Werk naar bibliotheek. Gerealiseerd Ontwikkeling doelstellingen In aanvulling op project museum; het college ziet kansen om de bibliotheekfunctie te combineren met de realisatie van het nieuwe museum. Deze bibliotheekfunctie, in combinatie met het nieuwe museum, activiteiten in de Grote Kerk en andere initiatieven kunnen - ook juist gezamenlijk- een grote bijdrage leveren aan de aantrekkelijkheid van de stad en aan een levendig aanbod voor de omgeving. De moderne bibliotheek wordt steeds meer als de huiskamer van de stad gezien en is daarmee een belangrijke publieksfunctie voor een binnenstad.
Daarnaast heeft de verhuizing van de bibliotheek naar de Markt mogelijk een positief effect op de lange-termijn exploitatie van zowel het nieuwe museum als de bibliotheek. Ingeschat wordt dat het nieuwe museum in deze constructie minder hoge structurele exploitatielasten zal hebben vanwege de kleinere schaal waarin ze zal opereren en het partnerschap dat met de Bibliotheek ontstaat. Tot slot wordt met deze constructie de onzekere toekomst t.a.v. invulling van de marktpanden weggenomen. Wens Bibliotheek De bibliotheek is al enige tijd op zoek naar een geschikte locatie voor de hoofdvestiging. De huidige locatie is te klein om alle bibliotheekfuncties te kunnen onderbrengen. De huisvestingslasten van de huidige locatie dat door de bibliotheek wordt gehuurd van een externe vastgoedondernemer zijn hoog. Tot slot, de bibliotheek ontvangt momenteel huursubsidie waarmee de huurkosten van de locatie aan de Meppelerweg, in eigendom van een externe vastgoedondernemer, worden betaald. Deze huursubsidie, in 2023 een bedrag van 129.000 euro, kan in deze nieuw constructie effectiever worden benut, want het dient als dekking voor de programmering in de exploitatie van de bibliotheek. Invulling aan de Markt geborgd In het voorstel van april 2023 was er nog geen concrete invulling voor de panden aan de Markt en Onnastraat.
Door de bibliotheekfunctie aan de Markt te verkennen en te ontwikkelen, wordt de onzekere toekomst t.a.v. de invulling van de marktpanden weggenomen. De panden met de strategische ligging aan de Markt blijven hiermee in eigendom van de gemeente ten gunste van maatschappelijke functie. 55 Borging kwaliteit evenementen (‘evenementen gemeente’) Evenementen in de gemeenten sluiten aan op de initiatieven en wensen van inwoners en toeristen en voldoen aan (nieuwe) wetgeving. Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Faciliteren van bijeenkomsten met organisatoren en deelnemers om wensen en behoeften te inventariseren en samenwerking te verbeteren. In het najaar van 2023 is de kwartiermaker evenementen gestart. De kwartiermaker heeft als opdracht om een gedegen en breed gedragen evenementenvisie in rapportvorm op te leveren met de volgende onderdelen: 1. Hoe ziet onze evenementensector er nu uit (nulmeting). 2. Hoe zou de evenementensector eruit moeten zien op basis van de visie, wensen, kaders, kansen en handhaafbaarheid. Wat is er nodig is om tot de gewenste situatie te komen.
Het document geeft de visie op evenementen, inclusief scope/doelgroep, de kaders, en aandachtspunten per onderwerp helder weer (van vergunningverlening tot subsidievoorwaarden en van stikstof tot duurzaamheid). Ondersteunen van evenementenorganisaties en initiatiefnemers bij veranderingen rondom stikstof, duurzaamheid en identiteit De wijze van ondersteunen van evenementorganisaties wordt integraal meegenomen in de op te stellen evenementvisie Visie versterking van de (culturele) identiteit van evenementen opstellen Het einddoel van het project evenementen is dat het evenementenbeleid is geïmplementeerd in 2025. Ondersteunen van mimimaal 2 organisaties om sportdeelname of cultuurparticipatie te bevorderen in aanloop/tijdens een evenement. Geslaagde ondersteuning van de Monkey FUN Run om meer deelnemers te krijgen. ‘Meer visie op evenementen’ ‘Om ons bloeiende verenigingsleven en de vele waardevolle evenementen in Steenwijkerland in de benen te houden, wordt gewerkt aan een evenementenvisie. Daarmee is vorig jaar een start gemaakt. We brengen lokaal in kaart wat er allemaal komt kijken bij de organisatie van een evenement en hoe we dit als gemeente kunnen ondersteunen. We zien dat organisatoren tegen steeds ingewikkelder, landelijke protocollen aanlopen.
Wat mag er wel of niet op een locatie? Wat zijn de regels ten aanzien van stikstof? Brandveiligheid? EHBO? Hoe ziet het subsidiebeleid eruit? Evenementen zijn zeer kenmerkend voor Steenwijkerland, denk aan de corsocultuur die een internationale erkenning van UNESCO heeft gekregen. Maar organisatoren hebben te maken met een woud aan regels. Waar mogelijk – bijvoorbeeld bij jaarlijks terugkerende evenementen – gaan we proberen het gemakkelijker te maken.’ Trijn Jongman Ontwikkeling doelstellingen Bij het opstellen van de visie kijken we tegelijkertijd ook welke praktische aanbevelingen we eventueel direct op kunnen pakken, wanneer ze leiden tot verbetering in de praktijk. De uitgewerkte visie o.b.v. het uitgevoerde onderzoek wordt ter besluitvorming voorgelegd aan het college en de raad. Bij gebleken afwijkingen binnen dit uitvoeringsproces of er spelen andere factoren dat van invloed kan zijn op het gewenste eindresultaat worden vooraf aan de portefeuillehouder en college voorgelegd 56 Unilocatie Voorgezet onderwijs Realisatie van één school voor voortgezet onderwijs in Steenwijk.
Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend College en schoolbesturen bereiden, voor de Perspectiefnota in 2023, een definitieve keuze voor realisatie van de unilocatie voor (2026, 2027 of 2028). De studie naar de unilocatie is afgerond. Ambities en eisen zijn hierin vertaald naar ruimtebehoefte, een investeringsraming en een 3-tal varianten. De kosten zijn fors hoger dan waar in 2021 vanuit werd gegaan. De raad is om advies gevraagd hoe om te gaan met de betaalbaarheid hiervan. Op basis hiervan zal in 2024 een voorstel aan de raad worden voorgelegd. x We doen onderzoek naar mogelijkheden voor de toekomstige herontwikkeling van de achterblijvende locaties RSG Stationsstraat en CSG Eekeringe De komende jaren zijn beide locaties nog nodig voor onderwijshuisvesting. Bij de stadsvisie wordt wel nagedacht over de toekomstige herontwikkeling en mogelijkheden voor deze locaties. Hiervoor zijn nog geen plannen. x Onderwijshuisvesting Het (herijkte) Integraal Huisvestingsplan Onderwijs uitvoeren.
Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Besluitvorming over herijking Integraal Huisvestingsplan Onderwijs. In 2023 is het herijkte IHP vastgesteld en zijn de middelen hiervoor in de begroting opgenomen. Nieuwbouw Johan Frisoschool Steenwijk; besluitvorming over definitieve locatie. Het streven was dat de school binnen de ontwikkeling van Steenwijk-Zuidoost ingepast zou gaan worden. Nu in het ontwikkelgebied PFAS is aangetroffen, vertraagt de gebiedsontwikkeling en de woningbouw. We hebben dit besproken met het schoolbestuur. Hoewel het schoolbestuur dit betreurt, geeft zij nog steeds de voorkeur aan de bouw van een nieuwe school in dat gebied. De gemeente zelf heeft geen grondpositie in dit gebied en dit zal nog verworven moeten worden. In overleg met het schoolbestuur wachten wij vooralsnog de ontwikkelingen in Steenwijk-Zuidoost af. Een ingebruik- name in 2026 is hiermee dan ook niet meer reëel. x Nieuwbouw Samenlevingsschool De Lisdodde, Wanneperveen; afronding bestemmingsplanwijziging + opstarten bouwtraject. De ruimtelijke procedure voor de school en woningbouw zijn samengevoegd. Participatie van zowel de inwoners als school is essentieel hierbij.
Dit proces vraagt zorgvuldigheid en kost aanzienlijk meer tijd dan waarmee in het IHP rekening is gehouden. Er zijn stappen gezet, maar zorgvuldigheid in het voortraject is belangrijk om later in het proces vertraging te voorkomen. De verwachting is dat de ruimtelijke procedure medio 2024 van start gaat. Gelijktijdig wordt de voorbereiding van het bouwtraject school gedaan, zodat als bestemming rond is, het bouwtraject ook snel kan starten. x Nieuwbouw De Wiedekieker en GBS Eben Heazer, Sint Jansklooster; Door de verschillende onderwijsconcepten van beide scholen, leek synergie in de huisvesting lastig te vinden en x 57 definitieve locatie keuze + opstarten traject omgevingsplan. vroeg dit extra aandacht. Met name door bestuurlijke wisselingen binnen beide schoolbesturen zijn de onderlinge gesprekken vertraagd. In 2024 verwachten wij wel de nodige stappen te zetten. Kinderdagcentrum (KDC) De Schutsluis, Blokzijl; onderzoek t.b.v. de keuze voor renovatie of nieuwbouw. De school heeft eind 2023 laten weten voor nieuwbouw te opteren. Binnen het stadvisietraject zijn ook een aantal potentiële locaties aan de orde geweest. De planning is gericht op besluitvorming door de raad in 2024. x Nieuwbouw Sint Martinus, Vollenhove; besluitvorming over locatie nieuw te bouwen school In het IHP is het uitgangspunt voor deze school, vervangende nieuwbouw met oplevering in 2026.
Hierbij is aangegeven dat er mogelijk kansen liggen voor gezamenlijke huisvesting met de Voorpoort. Beide schoolbesturen zien kansen, maar het onderzoek naar mogelijke locaties is nog niet afgerond. De input uit het stadsvisietraject wordt hierbij nadrukkelijk betrokken. We verwachten in 2024 met een raadsvoorstel. x ‘Puzzel van schoolgebouwen’ ‘Voor de komende jaren is 25 miljoen euro beschikbaar voor nieuwbouw of renovatie van onze schoolgebouwen in het primair onderwijs. Het gaat in totaal om 17 lagere scholen verspreid door Steenwijkerland. Wanneer is welke school aan de beurt? Wat is mogelijk en wat noodzakelijk? Dat is een lastige puzzel. Daarom is in 2023 het Integraal Huisvestingsplan (IHP) vastgesteld. Daarin kijken we vier jaar vooruit en maken de afweging welke scholen wanneer in aanmerking komen voor ver- of nieuwbouw. Voor de gemeente staat voorop dat we inwoners graag dichtbij huis goed onderwijs willen blijven bieden en scholen dus zoveel mogelijk proberen te behouden. Maar we moeten ook realistisch zijn: de prognoses van afnemende leerlingenaantallen dwingen de gemeente om kritisch te kijken naar de uitvoering. In de toekomst werken we binnen veel kernen toe naar het behoud van één gebouw, met mogelijk meerdere scholen en schoolbesturen onder één dak.
Daarmee zorg je dat er in elk geval een school behouden blijft voor een dorp of buurtschap.’ Trijn Jongman Ontwikkeling doelstellingen De raad heeft in een amendement op het IHP nadrukkelijk aangegeven dat het uitgangspunt moet zijn het bouwen van een multifunctioneel gebouw, zoals meerdere scholen onder één dak en waar mogelijk het toevoegen van andere functies. Wij zetten hierbij alle projecten op in en kijken steeds welke mogelijkheden en kansen er zijn. Het vinden van synergie en samenwerking in huisvesting vraagt veel afstemming en overleg in het voortraject. Dit werkt vertragend in het voortraject, maar zorgvuldigheid gaat hier boven snelheid. Investeringen in de onderwijshuisvesting doen wij minimaal voor 40 jaar, dus dit moet weloverwogen zijn. Wij zien ook bij de schoolbesturen een duidelijke verandering ontstaan. De samenwerkingsbereidheid is enorm toegenomen. Dit biedt voor de toekomst bijvoorbeeld ook kansen voor gezamenlijke huisvesting in Steenwijkerwold en Oldemarkt, waar dit eerder onbespreekbaar leek. Gebiedsgericht werken: leren door te doen Vergroten tevredenheid inwoners over hun buurt, kern of gemeente.
Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend In 2023 maken we mét inwoners en partners voor tenminste 2 kernen of wijken een gebiedsvisie en een bijbehorend uitvoeringsprogramma. Dat zijn in ieder geval Vollenhove en een nog nader te bepalen kern of wijk waar grotere opgaven liggen op ruimtelijk, sociaal en/of economisch gebied. Daarnaast stellen we in 2023 In 2023 is er gewerkt aan de visies voor Vollenhove en Blokzijl. Er hebben werksessies met inwoners plaats- gevonden die veel informatie voor de visies hebben opgeleverd. In 2024 ronden we de werkzaamheden af en worden de gebiedsvisies voor Vollenhove en Blokzijl afgerond. Het gebiedsplan is opgesteld en in januari 2024 zijn de eerste bevindingen gepresenteerd aan de directe 58 een gebiedsplan op voor het gebied rondom de Meppelerweg/De Heuvel in Steenwijk omgeving. Op basis van deze reacties zal de visie eventueel worden aangepast. In samenwerking met Steenwijk Vestingstad stellen we voor Steenwijk-stad een nieuwe (uitvoerings)agenda op. De thema's waarop we samenwerken zijn verkend. Momenteel vindt de uitwerking ervan plaats, naar concrete projecten/activiteiten. x We leren door te doen.
Die ervaringen zijn mede basis voor de in 2023 op te stellen handreiking gebiedsgericht werken. Begin 2023 is gestart met het werken op locatie. Gemeente, woningbouwcoöperaties, buurtwerkers, wijkagenten en BOA’s komen samen in 17 gebiedsteams op locaties in onze kernen en wijken. In 2023 is gestart met het verder formaliseren van deze samenwerking. Er ligt een concept plan van aanpak voor continu verbetertraject Leren door te doen. In 2024 wordt Leren door te doen voortgezet en afgerond. Benutten denk- en doekracht inwoners Verhoging van het rapportcijfer dat inwoners geven voor de manier waarop de gemeente inwoners betrekt bij het maken van plannen (2021: 6,0 gemiddeld). Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Uitvoeren minimaal 3 onderzoeken van het inwonerspanel en uitkomsten vertalen in gemeentelijke plannen of beleid. In 2023 zijn er drie peilingen onder het Inwonerspanel gedaan, over: - een digitaal platform voor activiteiten, diensten en hulp in de gemeente (sociale kaart), - evenementen - een digitaal platform voor participatie. Van de laatste twee peilingen zijn de rapportages nog niet definitief en deze zijn daarom nog niet gepubliceerd.
Subsidiëring van minimaal 10 inwonersinitiatieven via de regeling ‘Inwonersinitiatieven zijn goud waard’ In 2023 zijn er 22 inwonersinitiatieven ondersteund vanuit de regeling Inwonersinitiatieven. Wat voor effect / impact heeft Oekraïne voor het programma “Leefbare steden en Kernen“ in 2023 gehad Onderwerp Extra Uit- of afstel - - - 59 Overzicht baten en lasten programma Leefbare steden en kernen Waaraan is het geld besteed?
60 2.7 Financiën en dienstverlening Financieel Beleid Het financieel beleid van de afgelopen jaren continueren we. De volgende drie uitgangspunten hanteren we daarbij: AMBITIE FINANCIEN: Sluitende meerjarenbegroting Voldoende weerstandsvermogen Gematigde ontwikkeling lokale lasten Qua gemeentelijke woonlasten is ons uitgangspunt dat we tot de 25% gemeenten van Nederland met de laagste lasten blijven behoren. Dienstverlening Bij het aansluiten bij de leefwereld van inwoners en ondernemers speelt de gemeentelijke dienstverlening en communicatie een cruciale rol. De volgende drie uitgangspunten voor de dienstverlening hanteren we: AMBITIE DIENSTVERLENING: Aansluiten bij de behoefte en beleving van de inwoner of ondernemer Open en transparant met elkaar omgaan op basis van vertrouwen Snel en simpel waar het kan, persoonlijk waar het hoort. Trends en ontwikkelingen Onderstaand geven we de belangrijkste trends en ontwikkelingen die positief dan wel negatief hebben bijgedragen aan de beoogde resultaten. Dit betreffen zowel zelf tot stand gebrachte als niet-beïnvloedbare zaken waar de gemeente mee is geconfronteerd. De begrotingssaldi voor 2024 en 2025 lieten het toe om voor zowel 2024 als 2025 een bedrag van € 2.000.000 te storten in de ‘Algemene reserve vrij besteedbaar’. Hiermee verbeteren we onze reservepositie voor de nabije toekomst.
Het aantal gegronde bezwaren tegen de WOZ-waarde is in 2023 ten opzichte van 2022 met 8,3% gedaald (2022 20%) Inhuur van 12% in 2022 is gedaald naar 10% in 2023. Het ziekteverzuim is gedaald van 6,4% naar 5,5% Sociale media Sociale media spelen een belangrijke rol in het dagelijkse leven van veel inwoners. We bieden inwoners daarom de mogelijkheid om via Twitter en Facebook en Whatsapp vragen te stellen of berichten te sturen. Deze zijn op een soortgelijke, structurele manier belegd als vragen via de telefoon. Inwoners maken hier volop gebruik van. Digitalisering & toegankelijkheid Inwoners doen veel zaken online. Zij verwachten (ook) van de overheid een hoog digitaal dienstverleningsniveau. We zien dat er onder meer vanuit de VNG veel aandacht is voor de ontwikkelingen op digitaal gebied (met mogelijke inzet van Artificial Intelligence en meer toekomstgerichte leveranciers) en de omnichannel-aanpak (gericht op het samenspel van kanalen in plaats van kanalen afzonderlijk te optimaliseren). Ontwikkelingen waarbij we aanhaken. Articificial Intelligence (AI) Een recente ontwikkeling is ‘AI’ (artificial intelligence oftewel kunstmatige intelligentie). Door de opkomst van ChatGPT (open AI) is ‘AI’ voor veel mensen tastbaar en invoelbaar geworden. ‘AI’ zal naar verwachting een enorme impact hebben op de maatschappij en ook op ons als overheid.
AI biedt veel kansen, maar kent ook bedreigingen. De ontwikkelingen daarin gaan razendsnel. We zien kansen om AI in te zetten bij het verbeteren van onze dienstverlening. Bijvoorbeeld het inzetten van een ‘AI chatbot’. Onderwerpen waar we onderzoek naar (blijven) doen. Persoonlijk Ook al doen inwoners steeds meer online, persoonlijk contact blijft nodig. Omdat mensen minder digitaal vaardig zijn, omdat de vraag of het onderwerp zich niet leent voor digitaal (aan)vragen of omdat sommige mensen nu eenmaal liever persoonlijk contact hebben. In onze dienstverlening houden we daar rekening mee. We helpen inwoners met hun (aan)vraag en als het nodig is, weten we naar wie we inwoners kunnen verwijzen (bijvoorbeeld Informatiepunt Digitale Overheid (bibliotheek)) en Sociaal Werk De Kop). Er is nog steeds geen zicht op financiële compensatie van het Rijk voor de gemeentelijke tekorten vanaf 2026. Onzeker is wat een toekomstig kabinet gaat doen en wat daarvan de financiële gevolgen zijn voor gemeenten. 61 De rente blijft onveranderd hoog in vergelijking tot 2 jaar geleden. De lasten van toekomstige investeringen worden hierdoor duurder. Oekraïne Nog altijd woedt de oorlog in Oekraïne. Hierdoor komen er nog steeds nieuwe vluchtelingen die opvang nodig hebben en ook ingeschreven moeten worden in de BRP.
Voor de Oekraïense vluchtelingen die hier al verblijven, wordt hun verblijf langduriger. Om hen beter mee te kunnen laten draaien in de Nederlandse samenleving is aanvulling van gegevens in de BRP noodzakelijk. Complexere vragen We krijgen naast de reguliere vragen, steeds complexere vragen. Bijvoorbeeld adresonderzoeken. Het gaat daarbij vaak om vraagstukken die meerdere disciplines binnen de gemeente betreffen, maar ook andere netwerk- en ketenpartners. Integraal werken is daarbij heel belangrijk. Privacy Privacy blijft een actueel onderwerp. Als gemeente staan we voor een goede beveiliging van de persoonlijke gegevens van onze inwoners en ondernemers. Dit is ook wettelijk geregeld in de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG). Dat betekent dat we gegevens niet ‘zomaar’ kunnen delen met andere (semi-) overheidsorganisaties. Daarnaast ligt er ook op ons gebruik van persoonsgegevens een wettelijke bescherming. Verharding maatschappij De laatste jaren merken we een toename in minder plezierige contacten met inwoners. Bijvoorbeeld schelden, schreeuwen en soms zelfs bedreigen. We trainen onze medewerkers hoe ze hier het beste mee kunnen omgaan en vanaf 2024 gaan we deze gebeurtenissen in een register vastleggen. Financieel Beleid Verantwoord omgaan met financiële middelen Een sluitende begroting voor alle jaren is het uitgangspunt.
Dit houdt in dat de structurele uitgaven en inkomsten in evenwicht zijn. Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend We presenteren in 2023 een sluitende meerjarenbegroting 2024- 2027 Sluitende begroting voor alle jaren Het is niet gelukt om een sluitende meerjarenbegroting 2024-2027 voor alle jaren op te stellen, omdat we net als alle andere gemeenten, worden geconfronteerd met fors lagere inkomsten van het Rijk vanaf 2026. We hebben ervoor gekozen om te blijven investeren, omdat we erop vertrouwen dat het Rijk gemeenten op enig moment financieel compenseert of een andere keuze maakt, bijvoorbeeld het uitbreiden van het lokale belastinggebied. De keuze om te blijven investeren (en niet te gaan bezuinigen) is in lijn met het VNG-begrotingsadvies 2024- 2027 van juli 2023. x
62 Voldoende weerstandsvermogen Om financiële tegenvallers op te kunnen vangen is voldoende weerstandsvermogen nodig. Bij een waarde van de weerstandsratio (het kengetal hiervoor) van minimaal 2 is daar sprake van (waarde in begroting 2023: 5,3). Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Weerstandsratio > 2. Indien nodig treffen we maatregelen >2 De weerstandscapaciteit van de gemeente Steenwijkerland wordt gevormd door de ‘Algemene Reserve vaste buffer’. Daarnaast bestaat er ruimte om de tarieven voor OZB te verhogen (door gebruik te maken van de zogenaamde ‘onbenutte belastingcapaciteit). Met het financiële kengetal ‘weerstandsratio’ zetten we de weerstandscapaciteit af tegen de gewogen risico’s. Eind 2023 is de weerstandratio 3,3 ruim boven de signaalwaarde van minimaal 2. Bij een waarde van < 1 treffen we maatregelen. In de begroting 2023 was een verwachte score van 5,3 opgenomen. Lokale (woon)lasten relatief laag Behoren tot de top 25% gemeenten van Nederland met de laagste lasten. Steenwijkerland staat 15e van de 345 gemeenten (Coelo-atlas 2022).
Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Geen bovengemiddelde stijgingen van de tarieven voor de OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing Top 25% van gemeenten met de laagste lasten De lokale lasten zijn in 2023 met 0,8% gestegen. Dit is in lijn met de prijsindexatie van onze uitgaven. Er is dus geen sprake geweest van een bovengemiddelde stijging. In de Coelo atlas 2023 staat de gemeente Steenwijkerland op de 9e plek van de 345 gemeenten en behoort hierdoor bij de top 3% gemeenten van Nederland met de goedkoopste lasten Ontwikkeling doelstellingen Op basis van de Jaarrekening 2023 en de begroting 2024-2027 kunnen we concluderen dat we er tot en met 2025 goed voor staan: we hebben voldoende buffers om financiële tegenvallers op te kunnen vangen en we staan in de top tien van gemeenten met de laagste lokale lasten. Vanaf 2026 (‘financieel ravijnjaar’) zijn de vooruitzichten onzeker zoals hierboven onder ‘trends en ontwikkelingen’ is toegelicht. 63 Dienstverlening Gemeentelijke dienstverlening sluit aan bij de behoefte Rapportcijfer voor klanttevredenheid minimaal een 7,5.
Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Uitkomsten monitoring klantcontacten (telefonie, balie, online diensten) en het websitegebruik worden gebruikt voor betere dienstverlening. Specifiek aandacht zal worden besteed aan (de afhandeling van) meldingen openbare ruimte (MOR). ≥7,5 De waardering voor onze dienstverlening was ook in 2023 hoog. Gemiddeld krijgen wij een 8 van onze inwoners voor onze dienstverlening. Hoewel we continu oog hebben voor het snel en duidelijk behandelen van meldingen openbare ruimte, ligt de waardering voor de behandeling van de meldingen openbare ruimte lager dan een 7,5, maar wel hoger dan in 2022 De waardering voor het gemak van het doen van een melding en de behandeling van de melding wordt gekleurd door de (on)tevredenheid over de oplossing. Inwoners zijn het niet altijd eens met de keuzes die we als gemeente (moeten) maken voor de openbare ruimte. Denk aan de tegenstelling tussen kort gemaaide bermen en ecologisch bermbeheer. In 2023 zien we een stijging van de tevredenheid (naar een 6,9), met name door de snelheid en manier van afhandelen. Onderzoeken mogelijkheid registratie en monitoring van (de afhandeling van) terugbelverzoeken We hebben de mogelijkheden onderzocht.
En gekozen voor het in eigen beheer ontwikkelen van een app in Microsoft Teams voor het registreren en afhandelen van terugbelverzoeken. Deze is halverwege januari 2024 geïntroduceerd. We onderzoeken de inzet van ‘live chat/chatbot’ als extra dienstverleningsoptie op de website. We hebben verschillende opties bekeken voor de inzet van een chatbot als extra dienstverleningsoptie. We zien dat het aanbod in ontwikkeling is (mede door de opkomst van AI) en onderzoeken dat verder in 2024. We brengen minimaal 1 klantreis voor een bepaald product in kaart om zo heel gericht een dienst te verbeteren We zijn met verschillende klantreizen bezig (geweest), waaronder trouwen en een gehandicaptenparkeerkaart aanvragen. Dat heeft onder meer gezorgd voor aangepaste teksten op de website. Onderzoeken klanttevredenheid dienstverlening vergunning- verlening/ruimtelijke ordening (aangenomen amendement gemeenteraad tijdens de begrotingsbehandeling op 8 november 2022). In 2023 hebben we het mogelijk gemaakt dat inwoners die een vergunning hebben aangevraagd of die een prinicipeverzoek hebben ingediend mee konden doen aan een online klanttevredenheidsonderzoek. Dat hebben te weinig inwoners gedaan om daar een betrouwbaar beeld van te krijgen. ‘Dienstverlening scoort’ ‘Het gaat goed met de gemeentelijke dienstverlening.
Cijfers worden elk half jaar gepubliceerd; de doelstelling is een “klanttevredenheidscijfer” te halen van 7,5 en daar scoort Steenwijkerland altijd bóven. Het gaat dan om telefoon- of onlineverkeer dat via ons gemeentelijk contactcentrum binnenkomt. Hoe wordt iemand aan de telefoon te woord gestaan? Hoe wordt een mail beantwoord? Is de ontvangst aan de balie prettig? Belangrijke punten voor inwoners en ondernemers, net als de online diensten via de website. We zien ook dat de afhandeling van meldingen over de openbare ruimte is verbeterd, maar het blijft een aandachtspunt.’ Marcel Scheringa 64 ‘Vierde ster WOZ-waarde’ ‘De Waarderingskamer, die toezicht houdt op uitvoering van de wet WOZ door gemeenten, beoordeelde Steenwijkerland in 2023 met een vierde ster. Dat is bovengemiddeld goed en daar zijn we trots op. Het betekent dat onze gemeente de basis honderd procent op orde heeft. Veel beter dan een paar jaar geleden kunnen we nu de WOZ-waarde (waardering onroerende zaken) van huizen en bedrijfspanden bepalen, omdat al onze gegevens zeer zorgvuldig zijn. Het gaat onder meer om de manier waarop gebouwen worden getaxeerd en hoe de belastingaanslagen met onze inwoners worden gedeeld. De afgelopen jaren is gewerkt aan een verbetering van de kwaliteit van onze systemen. Door onze nauwkeurigheid zie je dat steeds minder bezwaren tegen de WOZ-aanslag gegrond worden verklaard.
Onze ambitie is toe te groeien naar de hoogste score, vijf sterren.’ Marcel Scheringa Ontwikkeling doelstellingen Net als in 2022, had ook in 2023 de crisis in Oekraïne invloed op de werkzaamheden van de collega's van burgerzaken. In 2023 hebben we veel Oekraïners ingeschreven in de BRP (basisregistratie personen) én van vele Oekraïners hebben we een verklaring onder ede (VOE) afgenomen. Dit doen we om bij gebrek aan officiële documenten, belangrijke gegevens over de persoon in kwestie toch vast te kunnen leggen in de BRP. Die gegevens zijn nodig om bijvoorbeeld kinderbijslag aan te kunnen vragen. Ondanks deze drukte bij de balies, is de waardering voor onze dienstverlening aan de balies onverminderd hoog gebleven. In 2022 hebben we een extra contactmogelijkheid voor inwoners en ondernemers toegevoegd: Whatsapp. Dat is een vaste waarde geworden voor inwoners en ondernemers om ons berichten te sturen en vragen te stellen. Dat komt boven op de berichten/vragen via Facebook en Twitter. Door onze periodieke rapportages over telefonie, balie, sociale media, website en meldingen openbare ruimte blijven we scherp op mogelijke verbeteringen. In 2023 hadden we te maken met een tussentijdse verkiezing. Hiervoor hebben we een andere aanpak gekozen: centraal tellen, inzet van ambtenaren voor het voorzitterschap van de stembureaus en met de inzet van een algemene projectleider.
Deze aanpak zullen we ook voor de verkiezingen in 2024 gebruiken. ‘Oekraïners vinden hun draai hier’ ‘Op gemeentelijke en particuliere locaties verspreid door Steenwijkerland worden inmiddels zo’n 600 Oekraïense vluchtelingen opgevangen. De opvang van deze groep mensen viel vanaf het uitbreken van de oorlog, in 2022, onder mijn bevoegdheid als burgemeester. Vanwege de noodsituatie is binnen Europa de richtlijn Tijdelijke Bescherming ingevoerd. Die geeft de gevluchte Oekraïners een status waarmee ze in ons land mogen verblijven én werken. Kinderen gaan zoveel mogelijk naar het regulier onderwijs en veel volwassenen hebben intussen een baan gevonden bij productiebedrijven en in de lokale horeca. Ze vinden hun draai hier. Daar doen we als gemeente én gemeenschap heel veel aan en dat legt automatisch ook veel werkdruk op onze organisatie. Het is goed om te merken dat deze mensen welkom zijn en gastvrij worden ontvangen.’ Rob Bats ‘Verkiezingen: alle hens aan dek’ ‘Er wordt soms wel eens makkelijk geroepen: schrijf maar nieuwe verkiezingen uit. Maar daar komt nogal wat bij kijken. Om die op goede, professionele wijze in de steigers te zetten is het in korte tijd alle hens aan dek. Dat hebben we in 2023 wel gemerkt, toen we onverwacht te maken kregen met landelijke verkiezingen.
De organisatie was goed geregeld, maar legt natuurlijk wel grote druk op onze ambtenaren en vrijwilligers. Gelukkig was de opkomst groot en de betrokkenheid goed in Steenwijkerland. Veel inwoners hadden zich als (nieuwe) vrijwilliger gemeld, voor het stembureau of als teller.’ Rob Bats
65 Onze communicatie is actief, omgevingsgericht en in duidelijke taal Steeds meer brieven, formulieren en teksten zijn in eenvoudig Nederlands geschreven (‘B1- niveau’). Wat wilden we bereiken in 2023? Norm 2023 Wat is er bereikt in 2023? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2023 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Tenminste 3 maal zal het Testpanel van inwoners worden gevraagd om een oordeel over onze webteksten, brieven en formulieren, waarbij de uitkomsten worden gebruikt om de website, gemeentelijke brieven en formulieren te verbeteren. In 2023 hebben we 2 fysieke bijeenkomsten met het Testpanel georganiseerd. Daarnaast hebben we 1 keer het Testpanel via een online enquête gevraagd mee te kijken met onze teksten. Dit hebben we gedaan voor de brieven en websiteteksten voor het aanvragen van een gehandicaptenparkeerkaart. En voor een aantal brieven uit het sociaal domein. Een analyse maken welke delen van de website op B1-niveau zijn en welke niet. Met onze tool (SiteImprove) voor het monitoren van onze website kunnen we zien of een tekst op de website op B1- niveau is. We passen teksten aan als we zien dat deze niet op B1-niveau zijn. Dit is iets wat we voortdurend doen. Uitvoeren onafhankelijke audit op toegankelijkheid van onze website Een externe partij heeft een audit uitgevoerd op onze website.
De verbeterpunten uit deze audit hebben we verwerkt. Uitvoeren social media scans om te weten wat er leeft en speelt bij inwoners en samenleving. Het uitvoeren van social media scans gebeurt continu. Daarnaast monitoren we ook specifieke situaties, omdat die op dat moment (extra) aandacht vragen. Dat kan -naast communicatie via onze sociale media- ook ertoe leiden dat we (extra) informatie op de website zetten of extra vraag- antwoord-combinaties in de kennisbank opnemen voor het KCC. Ontwikkeling doelstellingen We hebben verschillende hulpmiddelen om te testen of onze teksten op B1-niveau zijn, zoals de tool Klinkende Taal (teksten) en de monitoringstool SiteImprove (website). Ons Testpanel (groep inwoners) is een waardevolle toevoeging om onze teksten te versimpelen. Daarmee dragen we bij aan een toegankelijke website. Naast het taalniveau zijn er ook andere zaken belangrijk voor een toegankelijke website. Dat laten we door een onafhankelijke partij controleren in een audit. We verwerken de verbeterpunten die uit de audit komen. Naast de externe audit gebruiken we onze tool (SiteImprove) ook voor het inzichtelijk maken van verbetermogelijkheden voor de toegankelijkheid van de website. Denk daarbij aan (het weghalen van) niet toegankelijke formulieren (pdf's).
Wat voor effect / impact heeft Oekraïne voor het programma “Financiën en Dienstverlening” in 2023 gehad Onderwerp Extra Uit- of afstel Inschrijving Oekraïners (eerste inschrijving en afnemen VOE’s) Inzet extra personeel burgerzaken voor eerste inschrijving Oekraïners en afnemen van verklaringen onder ede (VOE) Financiële verantwoording van opvang ontheemden uit Oekraïne De ontvangen Rijksbijdrage voor de opvang van ontheemden uit Oekraïne is verantwoord. 66 Overzicht baten en lasten programma Financiën en Dienstverlening Waaraan is het geld besteed?
67 3. Specifieke paragrafen 3.1 Lokale heffingen De lokale heffingen zijn ook in 2023 een belangrijke inkomstenbron voor onze gemeente geweest. Bij het verkrijgen van deze inkomsten is de gemeente aan regels gebonden. De lokale heffingen zijn onder te verdelen in twee categorieën: - de belastingen en - de rechten. Belastingen zijn heffingen waar geen aanwijsbare tegenprestatie van de gemeente tegenover staat. Beleidsuitgangspunt belastingen De belangrijkste functie van belastingen is de budgettaire functie. Dit houdt in dat de opbrengst van de heffing bedoeld is voor het financieren van collectieve goederen en diensten waarvan de politiek bepaalt dat zij algemeen toegankelijk moeten zijn. Te denken valt onder andere aan wegen, onderwijs, politie, etc... De raad heeft een grote mate van vrijheid bij het vaststellen van de belastingtarieven. Op de bestaande opbrengsten is de inflatiecorrectie toegepast. Beleidsuitgangspunt rechten Door het karakter van de rechten als bestemmingsheffing bestaat er een duidelijke relatie tussen de opbrengst van de rechten en de kosten van de door de gemeente geleverde prestatie. Uitgangspunt is een kostendekkend tarief. Zowel voor de afvalstoffenheffing als de rioolheffing geldt dat de tarieven maximaal 100% kostendekkend mogen zijn. De overschotten en tekorten worden verrekend met de egalisatievoorziening.
De middelen zijn niet toegevoegd aan algemene middelen, maar gestort in de voorziening riolering. Hiermee wordt invulling gegeven aan het uitgangspunt (BBV artikel 44 lid 2) dat deze door derden verkregen middelen specifiek ingezet worden. . De tarieven voor zowel de rioolrechten als de afvalstoffenheffing zijn in 2023 ten opzichte van 2022 met 0,8% verhoogd. Kwijtscheldingsbeleid Het kwijtscheldingsbeleid is vastgelegd in de Invorderingswet 1990, de Uitvoeringsregeling Invorderingswet 1990 en de Nadere regels kwijtschelding gemeentelijke en waterschapbelastingen . Kwijtschelding wordt verleend over de onroerende zaakbelastingen, rioolheffing en afvalstoffenheffing. Wat de afvalstoffenheffing in 2022 betreft was het mogelijk dat een inwoner maximaal € 188,21 kwijtschelding kon krijgen over het vaste tarief met GFT (zonder GFT € 157,90) en € 20,15 (13 x € 1,55) over het variabele deel. Voor de rioolheffing was kwijtschelding voor de gebruiker mogelijk voor een bedrag van € 88,39. Daarnaast bestond de mogelijkheid om kwijtschelding te verlenen voor eigenaren als de woning “onder water” staat. Verder zijn er nog kwijtscheldingen verleend over 2022 in verband met de afrekening van de afvalstoffenheffing voor maximaal € 20,15 (13 x € 1,55). In 2023 zijn ook voorlopige kwijtscheldingen van de afvalstoffenheffing verleend.
De definitieve afrekening van de afvalstoffenheffing zijn pas in januari 2024 verzonden. In 2023 zijn 805 aanvragen binnengekomen, waarvan er 624 deels of volledig zijn gehonoreerd. 181 verzoeken zijn afgewezen.
68 Het totale beeld van belastingen en heffingen over 2023 ziet er als volgt uit: In onderstaande cirkeldiagram wordt het aandeel van de belastingsoorten en verschillende heffingen in het totaal van de gemeentelijke belastingen in beeld gebracht. Woonlasten 2023 In het collegeprogramma was afgesproken dat de tarieven van de gemeentelijke belastingen alleen maar trendmatig mochten worden verhoogd met het jaarlijks inflatiepercentage. Uitzondering hierop zijn echter de rioolheffingen en de afvalstoffenheffingen. Deze zijn aangepast in verband met een aantal ontwikkelingen.
69 Ten aanzien van de OZB is uitgegaan van de tarieven zoals opgenomen in de Programmabegroting 2023-2026 met de daarbij behorende WOZ-waarden. In 2023 zijn de gemiddelde woonlasten voor eigenaren en gebruikers met 0,8% gestegen, voor alleen gebruikers is de stijging 0,8%. De lokale belastingdruk is hierdoor voor de eigenaar met € 5,25 toegenomen en voor de gebruiker met € 2,44. Bovengenoemde tarieven zijn met 0,8% gestegen, één en ander conform de Programmabegroting 2023-2026. Woonlastendruk COELO Jaarlijks wordt door het Centrum voor Onderzoek van Economie voor Lagere Overheden (COELO) een uitgave verzorgd met hierin een vergelijking van de lasten voor de burger per gemeente. Ter vergelijking is een aantal omringende gemeenten in beeld gebracht voor 2023 en 2022 respectievelijk de bijbehorende plaats in de COELO atlas. Hierbij dient opgemerkt te worden dat de COELO atlas nog geen rekening houdt met door de gemeente Steenwijkerland gewijzigde vorm van afvalverwijdering. Dit zal naar verwachting in de toekomst wanneer meer gemeenten overgaan op omgekeerd inzamelen wel het geval zijn. Netto woonlastendruk De gemeente werkt voortdurend aan een goed leefklimaat voor haar inwoners, ondernemers en bezoekers. Dit heeft de nodige inspanningen van de gemeente gekost. Deze inspanningen hebben veel geld gekost.
Uiteindelijk bepaalt de gemeenteraad welke bijdrage jaarlijks wordt gevraagd van de inwoners en ondernemers van Steenwijkerland. De raad heeft de nieuwe tarieven voor de lokale belastingen en heffingen op 20 december 2022 vastgesteld. De gemeente is van de 15e plaats in 2022 gestegen naar de 9e plaats in de COELO Atlas, de jaarlijkse woonlasten monitor. Dit houdt in dat de gemeente tot de meest goedkoopste gemeenten van Nederland behoort. In deze lastenmonitor worden de lasten van de OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing per gemeente jaarlijks berekend.
70
71 3.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing In de nota van aanbieding hebben we gemeld dat het noodzakelijk is dat er een goed inzicht bestaat in de risico’s die de gemeente loopt. Op basis hiervan kan een juiste analyse worden gemaakt voor de beoordeling en beheersing van de risico’s. De paragraaf weerstandsvermogen geeft aan hoe robuust de begroting is geweest van de gemeente Steenwijkerland. Opgemerkt wordt dat het proces van risico control nog de nodige aandacht verdient. Daarom heeft het college de volgende doelstellingen gehanteerd: - dat het optreden van risico’s geen effect mag hebben op de uitvoering van bestaand beleid en op de gemeentelijke voorzieningen; - dat er een koppeling bestaat tussen het risicoprofiel en de omvang van de weerstandscapaciteit; - dat de (project)risico’s worden beheerst; - dat het bewust denken in risico’s een onderdeel is van de beleidsprocessen. Risicomanagement Dit is het identificeren en kwantificeren van risico’s, en ook het vaststellen van beheersmaatregelen om risico’s zoveel mogelijk te voorkomen. Belangrijk is dat bewust nagedacht moet worden over mogelijke risico’s bij onze beleidsprocessen. Bij het opstellen van de begroting 2023 is getracht het risicomanagement verder te verbeteren.
Belangrijke aandachtspunten die hierbij een rol spelen zijn: - processen binnen onze organisatie zodanig in te richten en op te zetten, zodat risico’s worden voorkomen, c.q. worden weggenomen dan wel in een vroeg stadium worden onderkend en herkend; - risico-inventarisatie zo goed mogelijk te voorzien van een plan van aanpak om deze risico’s te beheersen. Dit houdt in dat maatregelen worden genomen om risico’s weg te nemen. Overigens kan het ook voorkomen dat voor niet-beïnvloedbare risico’s, dus risico’s waar de gemeente niets aan kan doen, vooraf geen maatregelen getroffen kunnen worden. Bij de begroting is een inventarisatie gemaakt van de risico’s die zich op verschillende beleidsterreinen voordoen om te komen tot een risicoprofiel voor onze gemeente. Hieronder treft u een beschrijving aan van de actuele risico’s. Rentestijging De rente bevond zich tot eind januari 2022 al geruime tijd op een laag niveau. Mede als gevolg van de inval in Oekraïne, de energiecrisis en de hierdoor stijgende lonen en prijzen is in 2023 de rente gestegen naar ongeveer 4% om vervolgens ook weer te dalen naar ongeveer 3% eind 2023. Deze renterisico’s zijn niet te beïnvloeden door de gemeente. Omdat we in de PPN 2023 extra rentelasten hebben opgenomen is dit risico beduidend lager geworden.