I27.2 AvA NWG 2017 - bijlage NWG Jaarverslag 2016 definitieve versie.pdf

JAARVERSLAG 2016 ‘We zijn zeer verheugd dat we, middels het monteren van onderdelen, een kleine bijdrage mogen leveren aan het fabriceren van hoogwaardige producten.’ NoordWestGroep NoordWestGroep N.V. Postbus 163, 8330 AD Steenwijk Koematen 36-38, 8331 TK Steenwijk Telefoon (0521) 52 92 00 info@noordwestgroep.nl www.noordwestgroep.nl Inhoudsopgave Algemeen 2 Organogram 3 Verslag Bestuur en Raad van Commissarissen 4 De invoering van de participatiewet vraagt veel gewenning bij partners 4 Verslag van de Ondernemingsraad 5 We zijn in de gelukkige omstandigheden dat we een vinger aan de pols kunnen houden 5 Verslag Werken en Leren 7 Wederom successen en positieve ontwikkelingen 7 Samenwerking met bedrijfsleven in de regio uitgebreid 8 Gemeente en NoordWestGroep werken samen in beheer en onderhoud van de openbare ruimte 9 Werkstage voor mensen uit Eritrea 11 Cycloon Post en Fietskoeriers nieuwe partner voor NoordWestGroep 12 Bijzonder project voor de groenvoorziening 13 Nieuwe sportveldenmaaier 14 Perron 3 zet zich in voor minima 14 Werkontwikkeling met de Werkstapmethode 15 Ondernemers willen graag inclusief ondernemen als de randzaken goed geregeld worden 16 Groenvoorziening opnieuw VCA-gecertificeerd 16 Sociaal Verslag 17 Van Sociale Werkvoorziening naar participatiewet 17 Verslag arbeidsintegratie 20 Jobcoachingsactiviteiten toegenomen 20 Een goede begeleiding is belangrijk,

ze moeten wel verder kunnen 21 Als het nodig is, maak ik mensen zelfs wegwijs met de trein 22 Jaarrekening 23 Gebruikte afkortingen NoordWestGroep N.V. Postbus 163, 8330 AD Steenwijk Koematen 36-38, 8331 TK Steenwijk Telefoon (0521) 52 92 00 info@noordwestgroep.nl www.noordwestgroep.nl Algemeen Vergadering van aandeelhouders Enig aandeelhouder van de nv is de gemeente Steenwijkerland, in persoon vertegenwoordigd door wethouder E. Dedden Raad van Commissarissen W.R.M. Toering H.A.M. Korst, voorzitter J. Smit, secretaris Drs. W.R.M. Toering Functie huidig: financieel adviseur/ondernemer gevestigd onder de naam Toering Financieel Management. Voormalig directeur/mede-eigenaar accountantskantoor BBT Supportancy Nationaliteit Nederlands Benoemd per 19 mei 2015 Nevenfuncties voorzitter stichting Donderdag Meppeldag, voorzitter Sociëteitsvereniging Tivoli Ir H.A.M. Korst Functie consultant, voormalig directeur Cebeco Agritech, Agrifac en Manus Holland. Vanaf 2001 zelfstandig ondernemer onder de naam Korst Management & Advies en werkzaam in diverse functies, o.a. als interim directeur van Kornelis caps & closures (2003/2004). Nationaliteit Nederlands Benoemd per 17 oktober 2013 Nevenfunctie Bestuurslid Stichting Beroepsonderwijs Steenwijkerland J.

Smit Functie Voormalig adjunct rayondirecteur ING Bank Steenwijk, Meppel, Staphorst Nationaliteit Nederlands Benoemd per 26 februari 2009 Nevenfuncties Relatie- en Parkmanager Business Club Steenwijkerland, directeur A28 Staphorst Media BV en vicevoorzitter Stichting Sport en Business Staphorst Bestuur Het bestuur van de nv is directeur G. van Hofwegen Ondernemingsraad ► dhr. W. Nieborg ► dhr. B. Nijdam ► dhr. H. Vonk ► dhr. M.W. Mellink ► dhr. H. Frenay ► dhr. D. Ligt ► dhr. G. Siekmann ► dhr. R. den Besten ► dhr. R. Veen ► dhr. R. van Dijk ► dhr. J. Kruithof ► ambtelijk secretaris: mevr. J. Dam Organogram

Verslag Bestuur en Raad van Commissarissen 4 De invoering van de participatiewet vraagt veel gewenning bij partners De veranderingen als gevolg van de Participatiewet laten zich ook zien in de wijze waarop verslag wordt gedaan. Het Jaarverslag over 2016 kent een soberder uitvoering dan voorheen. Wederom levert NoordWestGroep een jaarverslag met een negatief resultaat. Dit is het gevolg van de participatiewet en de daarmee samenhangende gewijzigde subsidiestroom. Daardoor verschuift de missie van het bedrijf gaandeweg van het zijn van een sociaal werkbedrijf naar een bedrijf dat kandidaten uit het doelgroepregister ondersteunt, ontwikkelt en begeleidt naar werk. De Participatiewet is bedoeld om iedereen een plek in het normale arbeidsproces te geven, ook kandidaten die voorheen werden opgenomen in een werkvoorzieningsschap. Het is deze omslag waar het Plan van Aanpak “Vertrouwen, Ondernemen, Verbinden” van het MT IGSD/NWG voor is opgesteld en in 2016 uitgevoerd. De invoering van de Participatiewet brengt voor onze medewerkers onzekerheid met zich mee, omdat niet duidelijk is wat de uitkomst van dit veranderingsproces is. Zeker voor onze medewerkers met een SW-status is dit een moeilijk situatie. Zij zijn gebaat bij zekerheid over hun rechtspositie. Vandaar dat in 2016 steeds het uitgangspunt is gehanteerd, dat hun rechten zoveel mogelijk worden gegarandeerd.

Als uitvloeisel van het Plan van Aanpak wordt NoordWestGroep, en dan met name de locatie Koematen, door de IGSD gebruikt als instructie-, diagnose- en opleidingslocatie. Hiermee wordt de samenwerking ook op uitvoeringsniveau versterkt en vervalt het verschil tussen beide organisaties steeds meer. Dit is een goede ontwikkeling omdat de doelgroep die voorheen instroomde bij NWG nu instroomt bij de IGSD. De begeleiding van beide groepen wordt hiermee goed afgestemd. Niet alleen voor onszelf, maar zeker ook voor onze zakelijke partners betekent de Participatiewet een verandering. De omslag naar het in dienst nemen van arbeidskrachten op loonwaarde is iets dat veel gewenning vraagt. Het grijpt namelijk in op het businessmodel van deze zakelijk partners. De gewenningsperiode zal zeker enkele jaren in beslag nemen. Daarbij is het vinden van de juiste vorm en balans de grote uitdaging. De bereidheid van onze zakelijke partners om samen een goede taakverdeling te vinden is groot. In het afgelopen jaar is daar middels discussiebijeenkomsten in grote en kleine groepen veel aandacht aan besteed en inzet op gepleegd. Het komende jaar zal deze aandacht blijven en zullen daarnaast ook andere gezamenlijke acties worden gestart. De eerste stap op dit pad is het afgelopen jaar gezet door de overdracht van de postactiviteiten van NoordWestGroep aan Cycloon.

Hierbij is voor onze medewerkers de detacheringsconstructie gekozen. Raad van Commissarissen De Raad van Commissarissen heeft vijfmaal vergaderd en daarnaast is er driemaal een aandeelhoudersvergadering gehouden met de enig aandeelhouder. Verslag van de Ondernemingsraad 5 De samenstelling van de RvC is in het verslagjaar niet gewijzigd. Het lid Jan Smit is dit jaar herbenoemd. Voor deze herbenoeming was een wijziging van de Statuten noodzakelijk; deze is in goed overleg met de enig aandeelhouder tot stand gekomen. De uitvoering van het Plan van Aanpak door de interim directeur/bestuurder en de voorzetting van de opdracht in 2017 heeft de nodige inzet en veel overleg gevraagd van de leden van de RvC, het dagelijks bestuur van de IGSD en de gemeente Steenwijkerland. Op de uitvoering van het Plan van Aanpak, en de gevolgen daarvan voor de ontwikkeling van NoordWestGroep in 2016, kijkt de RvC met tevredenheid terug. De toekomstige ontwikkelingen worden door de RvC nauwgezet gevolgd, om de bestuurder met raad en daad ter zijde te staan en partner te kunnen zijn van de aandeelhouder. We zijn in de gelukkige omstandigheden dat we een vinger aan de pols kunnen houden In het begin van een nieuw jaar is het gebruikelijk om terug te kijken op het voorbije jaar. 2016 is op dit moment van schrijven nog maar kort geleden gepasseerd, maar we zijn alweer volop bezig met de planning van 2017.

Terugkijkend naar het voorbije jaar levert dat een heel ander gevoel op dan het jaar daarvoor. Werd het jaar 2015 door de ondernemingsraad nog bestempeld als een bewogen jaar, 2016 was voor de ondernemingsraad van een heel andere orde. Rust in de organisatie en consolidatie van de ingezette weg, maakte dat ook de ondernemingsraad zich kon bezighouden met zaken waar een ondernemingsraad zich zou moeten bezighouden. In het begin van het jaar zijn we dan ook van start gegaan met het houden van een beknopte enquête onder een aantal betrokken medewerkers met betrekking tot het onderwerp: detacheringen. Met het houden van deze enquête hebben we getracht min of meer uniforme kaders te kunnen aangeven, waaraan iedere detachering in ieder geval aan zou moeten voldoen. De aanbevelingen die we hieruit gedaan hebben zijn gepresenteerd bij Personeelszaken en bij de teamleider van het team Werk. De ondernemingsraad heeft het afgelopen jaar sterker ingezet op het onderhouden van contacten met betrokkenen en organisaties

Verslag van de Ondernemingsraad 6 die invloed hebben op de toekomst van NoordWestGroep. Zo hebben we contacten gelegd met de vakbonden, is een vakbondsbestuurder van de FNV bij ons op bezoek geweest, hebben we contacten met de gemeenteraden van Steenwijkerland en Westerveld en zijn we deelnemer in brede overleggen van de diverse ondernemingsraden van de gemeenten Steenwijkerland, Westerveld en onze partner IGSD. Daarnaast kunnen we ook nu weer rustig stellen dat de verstandhouding met de raad van commissarissen, maar ook met de directeur meer dan uitstekend te noemen is. In de diverse ondernemingsraad vergaderingen, maar ook tijdens ons jaarlijks uitje, is er sprake van een open en transparante benadering van elkaar, waarbij er gehoor en respect is voor elkaars standpunten. Dat laatst genoemde uitje hebben we met z’n allen gemaakt om ons een kijkje in de toekomst te geven m.b.t. het gebruik van Werkstap. Onze collega’s van IMpact Kampen zijn daarmee langer aan de slag. De implementatie van Werkstap binnen NoordWestGroep heeft constant de aandacht van de ondernemingsraad. We zijn in de gelukkige omstandigheid dat enkele ondernemingsraadleden hierbij nauw betrokken zijn, zodat we het gevoel hebben continue een vinger aan de pols te kunnen houden.

Helaas is de personele bezetting van de ondernemingsraad in het afgelopen jaar nog verder afgenomen doordat persoonlijke omstandigheden het voor Geert Siekmann en Jan Kruithof niet toelieten zich verder nog actief in te zetten voor de ondernemingsraad. Met het zicht op de komende verkiezingen van eind februari 2017 hebben we in onderling overleg besloten de vacatures in de resterende periode niet verder op te vullen. Dat maakt wel dat we een periode met onderbezetting te maken hebben gehad. Ondanks dat lukt het nog steeds om voldoende zicht te houden op zaken als detachering van postmedewerkers naar Cycloonpost, Arbo aangelegenheden, BHV organisatie en ziekteverzuim. In het kader van dit laatste onderwerp hebben we ook gesproken met de aan NoordWestGroep verbonden bedrijfsarts. Het afgelopen jaar overziend, kunnen we vaststellen dat de ondernemingsraad van NoordWestGroep zorgen heeft over de toekomst, een toekomst die onzeker is en waarvoor verschillende scenario’s te bedenken zijn. We hebben de indruk dat we betrokken en gehoord worden en kunnen meedenken. Dat stelt gerust en maakt dat we wel vertrouwen houden op een goede toekomst. De samenwerking die op veel fronten daarvoor noodzakelijk is, die is er.

Wicher Nieborg, Voorzitter ondernemingsraad NoordWestGroep De OR in vergadering Werken en Leren 7 Wederom successen en positieve ontwikkelingen In het verslagjaar is in alle disciplines sprake geweest van een goed gevulde orderportefeuille. Dit heeft voor onze productgroepen, Industriële Diensten, Facilitaire Diensten en Groenvoorziening geleid tot hogere omzetten dan begroot. In een arbeidsontwikkelbedrijf is het een “must” om voldoende werk voor handen te hebben. Dit speelt nog meer, indien, zoals bij NoordWestGroep, de infrastructuur ook ter beschikking wordt gesteld voor andere personen met een (bepaalde) afstand tot de arbeidsmarkt. Voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt heeft NoordWestGroep 86 werk-leerplaatsen gecreëerd met als doel de deelnemers arbeidsfit te maken. Werk is hierbij het middel om het doel te bereiken. We prijzen ons gelukkig dat we ook dit jaar weer in staat zijn geweest voldoende orders binnen te halen. Voor de meeste vaste opdrachtgevers voor NoordWestGroep was sprake van een gelijke orderportefeuille dan het voorgaande jaar. Voor enkele partijen mochten we zelfs meer orders uitvoeren zoals bij Dyka, Waelbers en Bibliotheekservice Fryslân. Tot deze groep behoort ook zeker de firma Agrifac Machinery BV uit Steenwijk. In het verslagjaar was sprake van een vervijfvoudiging van de omzet ten opzichte van het jaar daarvoor.

Zowel op locatie van Agrifac worden door medewerkers van NoordWestGroep productie- werkzaamheden verricht, als binnen de poorten van het eigen bedrijf zelf. In het verslagjaar hebben we bij Industriële Diensten ook enkel nieuwe klanten mogen begroeten. Rubitech uit Steenwijk is een daarvan. Dit bedrijf levert onder andere hoogwaardig aluminium spuitgietwerk aan diverse multinationals in West-Europa. We zijn zeer verheugd dat wij, middels het monteren van onderdelen, een kleine bijdrage mogen leveren aan het fabriceren van deze hoogwaardige producten. Werken en Leren 8 Samenwerking met bedrijfsleven in de regio uitgebreid Ook dit jaar hebben we met verschillende private bedrijven uit de regio weer een aantal prachtige projecten mogen uitvoeren. Met allround onderhoudsbedrijf Home Team, die zich bezighoudt met organiseren en uitvoeren van het onderhoud en reparaties aan woningen en overig vastgoed, werd een samenwerking aangegaan met betrekking tot het uitvoeren van (klein) onderhoud aan woningen, inclusief het bijbehorende terrein, van de ledenvereniging Espria. Van deze vereniging zijn 350.000 huishoudens lid met als kerngebied Noordoost, Midden en Noordwest-Nederland. Voor een deel van deze groep heeft NoordWestGroep in opdracht van Home Team geheel zelfstandig diverse onderhoudswerken mogen uitvoeren vooral op het gebied van laagdrempelige hand- en spandiensten.

Twee medewerkers van NoordWestGroep zijn gedurende het gehele jaar drie dagen in de week actief in de weer geweest met de uitvoering van de opdrachten en dit alles tot volle tevredenheid van een ieder. Ook de al jarenlange samenwerking met de Rijk Groen BV is over en weer verder geïntensiveerd in het verslagjaar. Zo heeft NoordWestGroep een 50-tal particuliere opdrachtgevers overgedragen aan de firma de Rijk. Daar tegenover staat dat NoordWestGroep weer verschillende projecten voor haar zakenpartner heeft mogen uitvoeren. Zo kwam dit jaar een uitgebreid groenbestek in Wolvega weer op ons bordje te liggen en mochten we nabij Drachten een plantklus uitvoeren. Ook in de piek van het groeiseizoen, waarbij sprake was van extreme groeiomstandigheden, wisten beide partijen elkaar te vinden en te ondersteunen bij het realiseren van de gewenste kwaliteitseis van de opdrachtgevers. Een nieuwe zakenpartner in het groen betreft de firma Sight Landscaping b.v. uit Harderwijk. Aan deze firma is een deel van het groenbestek van de gemeente Steenwijkerland uitbesteed. Het betreft hier het bestrijden van onkruiden op verhardingen. Nu chemische middelen niet meer mogen worden toegepast, heeft NoordWestGroep professionele hulp moeten inschakelen om aan haar verplichting tegenover de gemeente te kunnen voldoen.

Het bestrijden van de onkruiden wordt in samenwerking gedaan, waarbij Sight Landscaping de professionele machines inclusief bediening levert en

Werken en Leren 9 NoordWestgroep het handwerk op moeilijk bereikbare plaatsen verzorgt. Deze samenwerking is van beide kanten dusdanig goed bevallen, dat er de komende twee jaar een vervolg zal komen. Met Bibliotheekservice Fryslân bestaat al een jarenlange samenwerking en dat naar ieders tevredenheid. Dit heeft er onder andere toe geleid dat de bestaande overeenkomst tussen beide partijen weer met een jaar verlengd is. Daarnaast hebben we in de verslagperiode bijna 50% meer boeken van de opdrachtgever mogen bewerken. Aangezien bibliotheken steeds meer een andere rol krijgen in de maatschappij, is Bibliotheekservice Fryslân zich aan het oriënteren hoe zij hier het beste invulling aan kan geven. Uiteraard trekt ze hier samen op met de bij haar aangesloten bibliotheken, maar ook voor NoordWestGroep is hierin een rol weggelegd. Niet op het beleidsmatige vlak, maar wel als het om uitvoeringszaken gaat. We ervaren het als uitermate plezierig dat onze zakenrelatie ons hierin betrekt. Het maken van een boekomslag Gemeente en NoordWestGroep werken samen in beheer en onderhoud van de openbare ruimte NoordWestGroep zorgt samen met de gemeente de komende drie jaar voor het beheer en onderhoud van de openbare ruimte in de gemeente Steenwijkerland. Ten opzichte van het vorige jaargang is sprake van een wezenlijke verandering.

Ten eerste wordt NoordWestGroep nu weer ingezet in het gehele gebied van de gemeente en ten tweede is sprake van een uitbreiding van het takenpakket. Niet alleen wordt het zogenaamde “groen” onderhouden, maar ook wordt het overige “verzorgend” onderhoud ter hand genomen. Hierbij valt te denken aan het schoonmaken van verkeersborden, straatmeubilair en speeltoestellen. Ook het onderhouden van de verharding behoort nu tot het takenpakket als ook het stedelijk water, bruggen, steigers, vlonders en het reinigen van straatkolken. Kortom, zeer diverse werkzaamheden waarin de professionals van NoordWestGroep hun ei goed kwijt kunnen. Er is nu sprake van meer variatie in werkzaamheden voor de medewerkers en dat komt de motivatie ten goede. Een andere grote verandering betreft de wijze wanneer het een en ander onderhouden moet Werken en Leren 10 worden. De nieuwe 3-jarige overeenkomst tussen beide partijen is niet meer gebaseerd op een frequentiebestek, maar op een beeldbestek. Dit betekent dat er niet meer wordt voorgeschreven hoe vaak iets onderhouden moeten worden, maar aan welke kwaliteit voldaan moet worden. De gemeente Steenwijkerland heeft gekozen voor de kwaliteit “basis”. Het is nu aan opdrachtnemer NoordWestGroep er voor te zorgen dat gedurende het gehele jaar aan de kwaliteitseis wordt voldaan.

Ook dat is een wezenlijke verandering: het onderhoud wordt nu verricht gedurende het gehele jaar en niet meer gedurende het zogenaamde groeiseizoen van april tot en met november. Het is een mooie uitdaging voor beide partijen om samen op te trekken in deze nieuwe constructie. In het verslagjaar zijn er diverse leermomenten geweest, maar uiteindelijk kunnen we tevreden achterom kijken. Naast het onderhouden van de openbare ruimte voor de gemeente, voert NoordWestGroep ook nog deelwerkzaamheden op de sportvelden en de begraafplaatsen voor de gemeente uit. Zo valt het (bij)maaien van alle wedstrijd- en trainingsvelden van alle verenigingen binnen de gemeente onder het takenpakket van NoordWestGroep. Ook het bemesten van de natuurgrasvelden is een werkzaamheid wat door NoordWestGroep wordt verricht. De werkzaamheden op de sportvelden zijn vastgelegd in een samenwerkingsovereenkomst met een duur van drie jaren en loopt parallel met de overeenkomst voor de openbare ruimte. Ook op de meeste begraafplaatsen binnen de gemeente Steenwijkerland is NoordWestGroep actief. Het betreft hier vooral het onderhouden van het “groen”. Het tekenen van het groencontract met de gemeente

Werken en Leren 11 Werkstage voor mensen uit Eritrea In het groeiseizoen heeft een groep van 5 tot 10 mensen afkomstig uit Eritrea een werkstage gelopen bij Groenvoorziening. Gedurende een periode van bijna een half jaar hebben zij een deel van de openbare ruimte onderhouden in Steenwijk. Deze groep werd begeleid door een medewerker die zowel Nederlands als Tigrinya spreekt. Ook deze begeleider was afkomstig uit een uitkeringssituatie. Het belang van het opdoen van werkervaring is voor een dergelijke groep van groot belang, aangezien dit vaak de eerste stap naar integratie is. Daarnaast maakt het de deelnemers arbeidsfit waardoor de kansen groeien op een plek in reguliere arbeidsmarkt. Hiermee werd tevens deels invulling gegeven aan de Participatiewet, die onder andere zegt dat een ieder recht heeft om mee te doen in de maatschappij. De groep heeft met veel enthousiasme en plezier de onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd. De grondige manier van werken, zorgde voor de nodige complimenten van de plaatselijke bevolking. Een geslaagd project voor alle partijen, welke in de toekomst voor herhaling vatbaar is. Tijdens de werkstage worden verschillende activiteiten in de groenvoorziening verricht

Werken en Leren 12 Cycloon Post en Fietskoeriers nieuwe partner voor NoordWestGroep Halverwege het voorgaande jaar zijn Cycloon Post en Fietskoeriers en NoordWestGroep een samenwerking aangegaan, waarbij de postactiviteiten zijn overgedragen aan Cycloon en waarbij Cycloon zich heeft verplicht de activiteiten uit te voeren met de inzet van zes gedetacheerde medewerkers van NoordWestGroep. Daarnaast maakt Cycloon gebruik van stallingsruimte van NoordWestGroep. De overeenkomst sluit naadloos aan bij de ambities van beide partijen. Voor Cycloon betekent het een uitbreiding van activiteiten waarbij sprake is van de 20e postvestiging. Daarnaast sluit deze vestiging geografisch gezien mooi aan bij die van Meppel wat in de toekomst kan leiden tot efficiencyvoordelen. Voor NoordWestGroep is de ambitie zoveel mogelijk medewerkers te begeleiden naar een baan bij een reguliere werkgever. Met genoemde samenwerking wordt weer een deel van die ambitie ingevuld. Daarnaast wordt met deze samenwerking bewerkstelligd dat het werk van de postmedewerkers nu voor langere tijd gegarandeerd is. Met een eventuele toekomstige uitbreiding van het klantenbestand en/of werkenpakket heeft Cycloon eveneens de intentie uitgesproken hiervoor te zijner tijd wel mensen met een bepaalde afstand tot de arbeidsmarkt te willen inzetten. Dit past prima in de filosofie van zowel Cycloon als NoordWestGroep.

Werken en Leren 13 Bijzonder project voor de groenvoorziening Groenvoorziening wist in de laatste maand van het jaar nog een bijzondere opdracht te scoren. In opdracht van de Koninklijke Wegenbouw Stevin, afdeling Opsporen Conventionele Explosieven, mocht zij voorbereidende werkzaamheden uitvoeren voor het uiteindelijk doel: het opsporen en opruimen van munitierestanten uit de Tweede Wereldoorlog. Om het opsporen en opruimen te vergemakkelijken heeft NoordWestGroep in een gebied van circa zes hectare groot de dichte onderbegroeiing in een bosrijkgebied verwijderd, zodat de opdrachtgever met detectieapparatuur de ondergrond kon afspeuren op munitierestanten. Tijdens de snoeiwerkzaamheden moesten de medewerkers rekening houden met de aanwezigheid van een zeldzame varensoort en van enkele mierenhopen die vallen onder de bescherming van de Flora- en Faunawet. Met vereende krachten en op een professionele wijze heeft NoordWestGroep de opdracht uitgevoerd, welke voor een deel ook nog doorliep in het nieuwe jaar. Voor de medewerkers die een bijdrage mochten leveren aan de uitvoering, was dit een bijzonder project waar ze veel werkplezier aan hebben beleefd.

Werken en Leren 14 Nieuwe sportveldenmaaier In het verslagjaar heeft NoordWestGroep de beschikking gekregen over een nieuwe, 5-voudige maaicombinatie. Deze combinatie bestaat uit een Case tractor en een Ransomes maai-unit bestaande uit vijf kooimaaiers. Deze maaicombinatie wordt gedurende het groeiseizoen ingezet om alle sport- en trainingsvelden in de gemeente Steenwijkerland te maaien. De natuurgrasvelden worden normaliter allemaal minimaal een keer per week gemaaid. Perron 3 zet zich in voor minima Onze lunchroom Perron 3, die in 2011 is opgericht door NoordWestGroep, is gevestigd in de vroegere stationsrestauratie nabij het treinstation in Steenwijk. Met een uitgebreide dienstverlening, waaronder ook het verzorgen van de catering voor relaties, zorgt Perron 3 niet alleen voor hongerige reizigers, maar traint ook medewerkers en werkzoekenden in diverse horecavaardigheden. De lunchroom wordt gerund door collega’s van NoordWestGroep en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Perron 3 is bijzonder geschikt als werk-leerlocatie, waarbij het doel is om iedereen dusdanig arbeidsfit te maken dat de stap naar een baan in de reguliere horeca haalbaar is. In de maand december namen de medewerkers van Perron 3 het initiatief om een kerstdiner in de lunchroom te organiseren voor mensen die afhankelijk zijn van de voedselbank.

In overleg met de plaatselijke Voedselbank werden de mensen uitgenodigd. Ruim twintig personen hebben gebruik gemaakt van het aanbod om te komen dineren. Met heel veel inzet en enthousiasme werd een uitgebreid drie-gangen-diner bereid, met keuze uit een vis, vlees of vegetarisch hoofdgerecht. Het diner werd omlijst met muziek en een lekker drankje. Al met al was sprake van een zeer geslaagd evenement, met niet alleen tevreden gasten maar ook een tevreden crew van Perron 3. De kosten van het diner werden gedragen door verschillende vaste leveranciers van Perron 3 en de serviceclub Tafelronde 93 uit Steenwijk. Werken en Leren 15 Werkontwikkeling met de Werkstapmethode Na de introductie van Werkstap in 2015 zijn er forse stappen gezet in het praktisch toepassen van deze methode. Alle werkleiders hebben het afgelopen jaar een training gehad en zijn gecertificeerd als praktijkopleider. Intussen is de eerste fase van de implementatie afgerond: van alle SW-collega’s zijn de gegevens ingevoerd, er is bij iedere medewerker een nulmeting gedaan en een persoonlijk doel vastgesteld. Voor de een is dat ‘Werken op locatie’ voor de ander kan dat bijvoorbeeld een (groeps- )detachering zijn. De eerste groep medewerkers die zich via Werkstap gaat ontwikkelen is geselecteerd en inmiddels druk met persoonlijke werkopdrachten.

Waarom zulke grote veranderingen nodig zijn bij deze mensen met een afstand tot de arbeidsmark? Het antwoord is logisch. Net als de hele samenleving verandert ook NoordWestGroep. We transformeren steeds meer van een productiebedrijf in een Werk- /Leerbedrijf. Het is belangrijk dat ook onze SW-medewerkers zich blijven ontwikkelen in hun werk om zo hoog mogelijk op de werkladder terecht te komen. Uiteraard is voor iedere medewerker het leertraject verschillend. Sommigen zullen zoveel leren dat ze een nieuwe werkomgeving willen proberen, voor andere is het leertraject meer gericht op persoonlijke vaardigheden. Het is de bedoeling dat iedereen nieuwe dingen gaat leren, zodat elke medewerker uiteindelijk zo regulier mogelijk als bij hem/haar past kan werken. Hoe werkt het ontwikkelen van de medewerkers? De werkleider begint met een nulmeting om te bepalen waar de medewerker op dit moment staat. Samen wordt er vervolgens een ontwikkeldoel afgesproken, dat in een werkplan wordt gegoten. Via verschillende werkopdrachten worden nieuwe vaardigheden geleerd. Dit hele voortgangsproces wordt digitaal vastgelegd in een e-portfolio en is op elke moment in te zien door zowel de werkleider als de medewerker zelf.

Het voordeel van werken met Werkstap is dat het programma niet alleen de ontwikkeling van mensen heel inzichtelijk maakt, maar ook dat je werkzoekenden kunt matchen op vacatures die ingevoerd zijn in Werkstap. En dan? Medio juli/augustus verwachten we dat de eerste groep SW-medewerkers hun persoonlijk ontwikkeldoel bereikt heeft. Op dat moment zijn ze breder bemiddelbaar voor werk.

Werken en Leren 16 Ondernemers willen graag inclusief ondernemen als de randzaken goed geregeld worden Eind maart was er, als afsluiting van de Week van de Ondernemer, een forumdiscussie bij NoordWestGroep. We wilden ondernemers en politiek graag met elkaar in gesprek brengen over de betrokkenheid, regelgeving en problemen rond het inclusief ondernemen, waarbij je mensen met een arbeidsbeperking in dienst neemt. In het forum zaten Eddy te Rietstap, eigenaar van Cycloon post en Jurjen Helfrich, voorzitter van Business Club Steenwijkerland namens de ondernemers. Vanuit de politiek deden Luc Greven, PvdA-raadslid en Marcel Scheringa, fractievoorzitter van de CU mee. NoordWestGroep/IGSD werd vertegen- woordigd door Aljo Bril, eigenaar van Buitengewoonte en Gerrit van Hofwegen, directeur NWG/IGSD. Voordat de discussie begon gaf Gerwin de Vries van Zalsman een inleiding, hij vertelde over de manier waarop Zalsman mensen met een arbeidsbeperking inzet. Zalsman ziet voornamelijk voordelen bij het inclusief ondernemen: goede begeleiding is essentieel. Na de inleiding kregen de forumleden een aantal stellingen, deze waren of prikkelend voor ondernemers of prikkelend voor de politiek.

Bijvoorbeeld: “Mensen met een arbeidsbeperking in dienst te nemen is een te groot risico voor ondernemers” en “De politiek denkt vaak dat de samenleving maakbaar is.” Er ontstond een levendige discussie waar de zaal actief aan deelnam. De belangrijkste conclusie die naar voren kwam, was dat ondernemers graag inclusief willen ondernemen, maar dan moeten een aantal randzaken goed geregeld worden, met name de begeleiding van de mensen met een beperking. Na de het lunchforum was er gelegenheid om met eigen ogen te zien hoe er bij NoordWestGroep wordt gewerkt. Het was een mooie en actieve bijeenkomst, die aantoonde dat inclusief ondernemerschap leeft bij zowel de ondernemers als bij de politiek. Groenvoorziening opnieuw VCA-gecertificeerd In het eerste kwartaal heeft er weer een VCA-audit bij Groenvoorziening plaatsgevonden, met als uitkomst een positief resultaat. Om de drie jaar moet het certificaat verlengt worden, zodat alle klanten van Groenvoorziening erop kunnen vertrouwen dat kwaliteit en veiligheid voor medewerkers, klanten en opdrachtgevers geborgd zijn. VCA staat voor Veiligheid Checklist Aannemers en heeft als doel het verbeteren van de arbeidsveiligheid op het werk. Het certificaat wordt verstrekt door een onafhankelijke keuringsorganisatie. Deze checkt de werkwijze, kennis en veiligheid van de medewerkers.

Een van de onderdelen van deze certificering was een examen dat alle medewerkers van Groenvoorziening allemaal afzonderlijk moesten afleggen. De medewerkers zijn hiervoor allemaal geslaagd! Sociaal Verslag 17 Mutatie Stand Stand per 1 januari 2016 345 Pensionering -5 Verhuizing 2 Niet voortzetten tijdelijk dienstverband -1 Overig -1 Stand per 31 december 2016 340 Aantal personen dienstverband SW Van Sociale Werkvoorziening naar Participatiewet Als gevolg van de per 1 januari 2015 ingevoerde Participatiewet krijgt NoordWestGroep meer en meer te maken met een bredere doelgroep, nu er ook arbeidsontwikkeling aangeboden wordt aan cliënten van de IGSD. Enkele jaren geleden is al de transitie van werkvoorziening naar Leer-Werkbedrijf ingezet. Het afgelopen jaar heeft deze ontwikkeling nog meer handen en voeten gekregen. Samen met de collega’s van IGSD is hard gewerkt aan de invoering van het systeem Werkstap. Werkstap is gericht op het concreet begeleiden en monitoren van de ontwikkeling van werknemers en cliënten. Concreet betekent dit dat Werkstap wordt ingezet voor Werkzoekenden met een afstand tot de arbeidsmarkt én voor de Werknemers met een dienstverband in het kader van de Wet Sociale Werkvoorziening. Werknemers die op 31 december 2014 een dienstverband hadden in het kader van de Wet sociale Werkvoorziening behouden hun aanspraken in het kader van dat dienstverband.

Dat is fijn, maar tegelijkertijd is de SW ‘op slot’ gegaan. Mensen die in het verleden een indicatie kregen in het kader van de WSW moeten ook nu nog begeleid worden. Samen met de IGSD wordt ingezet op het zoeken van een passende plaats voor deze groep burgers. Opbouw van de formatie De gemiddelde personeelsbezetting in 2016 is 301,83 SE. SE staat voor standaardeenheden. Medewerkers met een indicatie arbeidshandicap “matig” tellen daarbij voor 1, medewerkers met de indicatie “ernstig” tellen voor 1,25. Er vond uitstroom plaats door pensionering, arbeidsongeschiktheid, ontslag wegens een dringende reden, ontslag op verzoek van de medewerker en door het niet verlengen van een tijdelijk dienstverband. Op 1 januari 2016 werkten 345 personen in SW dienstverband. Eind 2016 hadden 340 personen een actief dienstverband in het kader van de Wet Sociale Werkvoorziening. Brede doelgroep Naast de WSW-doelgroep is sprake van begeleiding van een groep mensen van zeer uiteenlopende achtergrond. Dat doet een groot beroep op de inzet en wendbaarheid van werkleiders. Er is meer diversiteit in de teams op de werkvloer en dat vraagt vaak om maatwerk in de benadering. Een flinke klus, die met grote inzet wordt opgepakt. Vanuit de organisatie wordt er alles aan gedaan werkleiders in dit verband de juiste ‘gereedschappen’ aan te reiken door middel van gerichte trainingen.

Sociaal Verslag 18 2016 2015 2014 2013 Totaal 11,6 11,3 11,7 11,6 WSW 14,3 13,5 12,3 12,6 Daarbij moet voor ogen worden gehouden dat met name de groep vanuit de IGSD zeer divers is samengesteld en lang niet alle mensen even gemotiveerd zijn om bij NWG aan de slag te gaan. Een overzicht van de organisaties waar we het afgelopen jaar mensen van kregen: Ziekteverzuim Het ziekteverzuim blijft in totaliteit hoog. Het aandeel van het kaderpersoneel in het verzuim, dat in 2015 relatief hoog was door langdurig verzuim, is gedaald van 6,6% in 2015 naar 1,4% in 2016. Echter, ook in 2016 was het verzuim van medewerkers met een SW dienstverband hoog. Daarbij wordt opgemerkt dat de stijging grotendeels is toe te rekenen aan niet beïnvloedbaar langdurig verzuim. In 2015 was 1,3% van deze medewerkers meer dan een jaar ziek. In 2016 is dat percentage gestegen naar 3%. De verzuimfrequentie is vrijwel gelijk gebleven, van 2,57 % in 2015 naar 2,59% in 2016. In 2016 is een training verzuimgesprekken gehouden waar alle leidinggevenden aan hebben deelgenomen. Momenteel wordt gewerkt aan een “telefoonscript” voor het aannemen van ziekmeldingen. Ziekteverzuim percentage Opleiding en ontwikkeling De start van Werkstap betekent dat voor elke medewerker ontwikkelmogelijkheden in kaart worden gebracht en een daarbij passend traject wordt gestart.

Werkstap hanteert concrete werkopdrachten die in de dagelijkse praktijk worden uitgevoerd. Daarmee wordt de ontwikkeling van de medewerker concreet zichtbaar. Daarnaast worden opleidingen en bijscholingen aangeboden. In het verslagjaar is 99 keer een opleiding of bijscholing gestart. *het totaal ziekteverzuim omvat alle regelingen inclusief het kaderpersoneel. Het meest in het oog springend is het opleidingstraject dat SW-voorlieden hebben gevolgd. Dit is gebeurd door middel van een intensief coaching- en trainingstraject. Daarnaast zijn er nog diverse andere cursussen uitgevoerd, zoals een basiscursus bosmaaien, sociale hygiëne en een cursus bedienen van een electropallet- truck/vorkheftruk/stapelaar. Ook vonden de gebruikelijke bijscholingen op het terrein van bedrijfshulpverlening en levensreddende eerste handelingen plaats.

Aantal trajecten Vanuit IGSD 199 Vanuit UWV 23 Stage bijzonder onderwijs 8 Taakstraffen 5 Voortrajecten (mensen met WSW indicatie) 7 Regeling Sociaal Verslag 19 Werkladder Aantal % Aantal % Beschermd intern 109 31,6% 104 30,6% Werken op locatie en beschermd extern 128 37,1% 125 36,8% Groepsdetachering 53 15,4% 55 16,2% Individuele detachering 45 13,0% 44 12,9% Begeleid werken 10 2,9% 12 3,5% Totaal 345 100,0% 340 100,0% Per 31-12-2016Per 1-1-2016 Lezen en schrijven De Stichting Lezen en Schrijven spant zich in om mensen die moeite hebben met lezen en of schrijven te ondersteunen en begeleiden. Dat gebeurt door het aanbieden van taalcursussen én door het inzetten van taalcoaches. Dat zijn vrijwilligers uit de gemeente Steenwijkerland. NoordWestGroep is betrokken bij de activiteiten van deze stichting. Eén medewerker van NWG heeft in 2016 een taalcursus gevolgd en twee medewerkers zijn begeleid door een taalcoach. Werkladder In bijgaande tabel is een verdeling te zien naar trede op de zogeheten werkladder. Elke volgende trede is een stap dichter bij de reguliere arbeidsmarkt. Sportplus Ook in 2016 hebben medewerkers van NoordWestGroep meegedaan met het Sportplus project dat in samenwerking met het beweegteam van de gemeente Steenwijkerland en IGSD-SW wordt uitgevoerd. Medewerkers kunnen onder intensieve begeleiding van het beweegteam sporten.

De opbouw is jaarlijks 3 blokken van 3 maanden, waarbij de deelnemers 3 keer per week sporten. Het doel van het Sportplus project is het activeren van deelnemers op diverse aspecten: lichamelijk, psychisch en sociaal. Deelname aan Sportplus maakt voor de medewerkers van NoordWestGroep onderdeel uit van de arbeidsontwikkeling. In 2016 hebben vier medewerkers meegedaan aan het SportPlus traject. Arbeidsintegratie bij NoordWestGroep Sociaal Verslag 20 Jobcoachingsactiviteiten toegenomen De diverse activiteiten en trajecten binnen Arbeidsintegratie zijn het afgelopen jaar fors toegenomen. Naast jobcoaching voor trajecten voor de IGSD en de begeleiding van medewerkers die nog onder de oude WSW-regelgeving vallen, hebben wij het afgelopen jaar voor het UWV Individuele Reintegratie Opdrachten (IRO) verzorgd, Sociale Activering gedaan en zijn we gestart met de programma’s ‘Werkfit’ en ‘Naar Werk’. Ook hebben wij trajecten verzorgd voor clienten van onze maatschappelijke partners Dimence, Frion, RIBW, UWV, MEE en de gemeente. Naast groepsdetacheringen bij bedrijven als Dyka, Grafische Afwerkingen Bindingen en de gemeente Steenwijkerland, zijn er ook individuele detacheringen geweest ? Het afgelopen jaar waren er nog een tiental SW-ers met een dienstverband bij een reguliere werkgever in het kader van Begeleid Werken.

Ook zijn er verschillende Wajongers naar werk begeleid door onze jobcoaches. Vanuit het UWV krijgen Wajongers geen ondersteuning meer, maar kunnen ze een beroep doen op trajecten, waarmee ze vanuit Arbeidsintegratie naar de arbeidsmarkt worden begeleid. Naast het diagnosetraject, waarin al onze cliënten gescreend worden om hun afstand tot de arbeidsmarkt te bepalen, beschikken we over het Expertisecentrum voor persoonlijkheids- en capaciteitstesten. Voor SW-ers die richting een detachering worden begeleid, is er een speciale training BuitenGewoonWerken. Zij worden groepsgewijs begeleid in het proces, dat leidt naar het werken bij een reguliere werkgever in de vorm van een detachering. De training is via e-learning opgezet en kan zowel groepsgewijs als individueel vorm worden gegeven. Daarnaast wordt de taalmeter afgenomen, waarna desgewenst taaltraining of een taalcoach kan worden ingezet. Ongeveer 95% sluit de taalmeter tot nu toe met een positief resultaat af. Vanuit het WerkgeversServicePunt worden vacatures voor zowel IGSD als NoordWestGroep gezocht en begeleidt. De expertise vanuit NoordWestGroep voor de doelgroep met een beperking past goed bij de vakkennis van accountmanagers van IGSD voor de andere doelgroepen die vallen onder de Participatiewet. Gezamenlijk worden mooie resultaten bereikt in individuele plaatsingen, groepsdetacheringen, LWT-trajecten etc.

Sociaal Verslag 21 Een goede begeleiding is belangrijk, ze moeten wel verder komen Met een brede glimlach trekt Max een werktekening van een op maat gemaakte trap uit de stapel, om uit te leggen welke speciale handelingen er allemaal gedaan moeten worden om een veilige opstap te maken. Ruim anderhalf jaar werkt hij inmiddels bij Altrex, en in die maanden heeft hij ontzettend veel nieuwe dingen geleerd. Na een jaar stage, waarbij Max begon bij de trappenlijn en al gauw daarna naar de afdeling “special products” mocht, beviel hij zo goed dat hij inmiddels al een half jaar onder begeleiding van Eddy van der Weide van NoordWestGroep, bij Altrex werkt. Eddy bezoekt het bedrijf eens per maand en praat dan niet alleen met Max, maar ook met Noel (voorman productie) en Willem, Max’ begeleider op de werkvloer. Ook Willem is erg enthousiast over de voortgang: ‘Max is jong en leergierig. Als je ziet hoe serieus hij werkt… Ik heb veel vertrouwen in hem. We gaan hem veel leren, want dit is duidelijk een jongen waar je in de toekomst mee vooruit kan.’ Als hij zich laat ontvallen dat er vanaf volgende week vrijdag ook gestart wordt met het leren lassen, begint Max helemaal te stralen. Dat was al langere tijd een van zijn grootste wensen.

Willem haast zich te zeggen dat er wel eerst gestart gaat worden met het lassen van kleine proefstukjes en dat er daarnaast waarschijnlijk ook nog scholing gevolgd moet worden, maar Max zijn dag kan al niet meer stuk. Als hem gevraagd wordt wat werken bij Altrex zo speciaal maakt, antwoord hij zonder aarzelen: ‘Je leert hier heel veel, en elke keer weer nieuwe dingen. In de voorbewerking heb ik bijna alles geleerd. Kan nu werktekeningen lezen en de meeste machines bedienen. Als het lassen er nu bij komt, kan ik straks alles.’ Eddy beluistert het tevreden: ‘Er blijven voorlopig nog wel wat nieuwe zaken die nog geleerd moeten worden, maar Willem begeleidt hem erg goed. Het is de bedoeling dat onze cliënten zich verder ontwikkelen om vooruit te komen. De begeleiding bij Altrex is een prachtig voorbeeld hoe je mensen uit het doelgroepregister kunt ontwikkelen. Sociaal Verslag 22 Een vast contract voor Verena Verena Veen kan haar geluk niet op. Na haar opleiding aan de praktijkschool Stad en Esch deed ze werkervaring op bij Eko de Eerste in Marknesse. Haar dagelijkse taken waren onder meer het twee keer per dag voeren van de dieren, het wassen van de flessen voor melk en yoghurt, kratten schoonmaken en helpen in de kaasmakerij.

In de afgelopen tijd bleek Verena zo’n waardevolle kracht dat Erik Ploer van Eko de Eerste het niet meer dan logisch vond om Verena een vast contract te bieden. Als het nodig is, maak ik mensen zelfs wegwijs met de trein “Als jobcoach heb je soms meer verantwoordelijkheden dan vooraf gedacht!”, aldus Eddy van der Weide. “Ik begeleid natuurlijk mensen in hun ontwikkeling richting werk, maar ook de eerste periode als ze al op de werkvloer beland zijn. Vaak heeft iemand intern een werkbegeleider, maar die loopt soms tegen bepaalde zaken aan. Wij zijn blij dat bedrijven moeite willen doen voor onze mensen, dus er is ons veel aan gelegen dat misverstanden of problemen zo snel mogelijk aangekaart worden. Het komt wel eens voor dat er een werkplek voor een cliënt is gevonden maar dat de reis er naar toe als een belemmering wordt ervaren, omdat de cliënt onbekend is met het openbaar vervoer. Als jobcoach leg ik de cliënt dan uit hoe de OV- chipkaart werkt en hoe hij/zij met het openbaar vervoer kan reizen. In sommige gevallen stap ik samen met de cliënt in de bus of trein om samen de route te rijden en het gebruik van zo’n OV-kaart uit te leggen. Ik vind het belangrijk dat onze mensen genoeg zelfvertrouwen hebben om op het werk te kunnen komen. Zo ben ik onlangs met iemand meegereisd. Gingen we samen met de bus en trein naar Persister in Rogat voor een gesprek.

Kon ik meteen uitleggen hoe je daar met het openbaar vervoer kunt komen. Het begeleiden van mensen is maatwerk. Als je daarin kunt voorzien, maakt dat de organisatie sterker en leer je mensen om zelf de regie over hun leven te nemen”.

Jaarrekening NoordWestGroep NV 23 Jaarrekening 2016 NoordWestGroep NV Jaarrekening NoordWestGroep NV 24 Jaarrekening NoordWestGroep NV 25 Inhoudsopgave Financieel jaarverslag ............................................................................................................................ 26 Geconsolideerde balans per 31 december 2016................................................................................... 31 Geconsolideerde winst-en-verliesrekening over 2016 ......................................................................... 32 Geconsolideerd kasstroomoverzicht 2016 ............................................................................................ 33 Grondslagen van waardering en resultaatbepaling in de geconsolideerde jaarrekening .................... 34 Toelichting op de geconsolideerde balans ……………………………………………………………………………………….40 Toelichting op de geconsolideerde winst-en-verliesrekening .............................................................. 47 Enkelvoudige balans per 31 december 2016 ........................................................................................ 56 Enkelvoudige winst- en verliesrekening over 2016 ............................................................................... 57 Toelichting vennootschappelijke balans en winst- en verliesrekening .................................................

58 Overige gegevens .................................................................................................................................. 62 Jaarrekening NoordWestGroep NV 26 Financieel jaarverslag NoordWestGroep NV is een organisatie voor sociale werkgelegenheid en arbeidsintegratie met als enig aandeelhouder de gemeente Steenwijkerland. De NoordWestGroep N.V. is enig aandeelhouder van dochterondernemingen Werkidee BV en Werkstation BV. De NoordWestGroep opereert op het scheidsvlak van publiek en privaat en heeft met verschillende markten, wetgevingen en financieringsstromen van doen. Dynamiek in de sociale zekerheid verlangt flexibiliteit van NoordWestGroep ten aanzien van personeel en bezetting. NoordWestGroep blijft zich ook sterk maken voor die WSW-geïndiceerden, die blijvend zijn aangewezen op beschut werk onder aangepaste omstandigheden. De NoordWestGroep heeft zich ten doel gesteld uitvoering te geven aan de sociale taakstelling door mensen een arbeidsontwikkeling te laten doormaken, waarbij nadruk wordt gelegd op het eigen maken van werknemersvaardigheden. Hiermee wordt beoogd mensen zo dicht moge lijk bij de reguliere arbeidsmarkt te plaatsen. Het uiteindelijke doel is het duurzaam plaatsen van medewerkers binnen het arbeidsproces.

In verband met de versterkte aandacht voor arbeidsontwikkeling is gekozen voor een primair proces dat uit twee sectoren bestaat: Sector Werken en Leren, met als belangrijke producten/diensten groenvoorziening en industriële en facilitaire dienstverlening; Sector Arbeidsintegratie waaronder begrepen het diagnosecentrum. Vanuit Arbeidsintegratie worden medewerker en cliënte begeleid naar en op de reguliere arbeidsmarkt middels individuele en groepsdetacheringen en begeleid werken. De sector Middelen is ondersteunend aan het primaire proces Het werkgebied van NoordWestGroep betreft voornamelijk gemeente Steenwijkerland en na bije omgeving. Onder de afnemers van NoordWestGroep bevinden zich overheidsinstellingen, bedrijven en particulieren. Gemeente Steenwijkerland neemt veel van de diensten van NoordWestGroep af: zij besteedt een deel van het gemeentelijke groenonderhoud uit aan NoordWestGroep en leent enkele medewerkers in. In dit financieel jaarverslag wordt zowel het geconsolideerd als het enkelvoudig resultaat van 201 6 gepresenteerd, alsmede de geconsolideerde en enkelvoudige balans per 31 december 201 6 van NoordWestGroep NV. Jaarrekening NoordWestGroep NV 27 Bezetting Met ingang van vorig jaar kent de gemeente geen taakstelling meer en wordt er door de gemeente niet meer jaarlijks afgerekend met de rijksoverheid over de realisatie van arbeidsjaren.

De realisatie van arbeidsjaren (SE) is wel richtinggevend voor de SW subsidie in volgende jaren. Zo is de subsidie met ingang van volgend boekjaar gebaseerd op de realisatie van arbeidsjaren in het voorliggende jaar (T-1). De volgende bezetting per regeling gold ultimo het jaar: Bezetting Gem SE Gem SE 2016 2015 2016 2015 2016 2015 328 334 283,1 294,5 292,89 304,52 12 10 - - 8,94 7,79 6 7 5,7 6,6 - - 1 1 0,9 0,9 - - 35 36 30,6 33,0 - - 382 388 320,3 335,0 301,83 312,31 WIW/WWB Vml. ID/banen Overig personeel Totaal Personen Gem FTE’s WSW WSW begeleid werken Er zijn door NoordWestGroep 301,83 SE WSW-arbeidsjaren gerealiseerd in 2016 (2015: 312,31 SE), waarvan voor Steenwijkerland 293,38 SE (2015: 305,48) en voor buitengemeenten 8,45 SE (2015: 6,83). De NoordWestGroep heeft de volgende subsidie ontvangen voor de SW medewerkers over 201 6.

2016 2015 Arbeidsjaren Gemeente Steenwijkerland 293,38 305,48 Buitenschappen 8,45 6,83 Totaal 301,83 312,31 Gerealiseerde subsidie per SE Subsidie gemeente Steenwijkerland 7.393.033 7.982.856 Per SE* 25.200 26.132 Bijdrage buitengemeenten 210.214 174.933 Per SE* 24.877 25.612 Totaal 7.603.247 8.157.789 Per SE* 25.190 26.121 Subsidie per arbeidsjaar *Het bedrag per SE is berekend op basis van de werkelijke subsidie in relatie tot het werkelijke gemiddeld SE over het jaar Resultaat 2016 De NoordWestGroep heeft het jaar 2016 afgesloten met een resultaat van € 0,-. Zonder gemeentelijke bijdrage zou er sprake zijn van een negatief resultaat van -/- € 621.166. Het resultaat voor gemeentelijke bijdrage is daarmee ten opzichte van vorig boekjaar verslechterd met € 323.377. De omzet steeg met € 475.000 bij een dalend personeelsbestand. Tegenover hoger omzet staan hogere directe kosten (+ € 411.000) met name vanwege inhuur van specialistische arbeid. Het subsidieresultaat ligt fors lager dan vorig jaar (daling € 423.000). De subsidie per arbeidsjaar daalde met 3,6%, terwijl de personeelskosten per FTE met 0,4% zijn gestegen door CAO ontwikkelingen.

Jaarrekening NoordWestGroep NV 28 Kosten De totale loonkosten voor het SW personeel zijn gedaald vanwege een afname van het gemiddelde aantal FT E van 11,4 (daling in 2015 13,7) naar 283,1 over 2016 De loonkosten voor het kaderpersoneel liggen € 99.000 lager dan vorig jaar. Dit komt met name door een daling in het aantal FTE van gemiddeld 33,0 naar 30,6 FTE. De kosten per FTE zijn met 1,4% toegenomen vooral als gevolg van CAO ontwikkelingen. De overige bedrijfskosten laten een stijging zien van € 71.000 ten opzichte van voorgaand jaar, met name door hogere kosten voor inhuur van personeel (€ 119.000 hoger), overige personeelskosten (€ 48.000 hoger). Daar staan lagere algemene kosten (-/-€ 36.000) en lagere incidentele lasten tegenover (-/- € 85.000). RISICOPROFIEL De NoordWestGroep Nv is een uitvoeringsorgaan voor de gemeente Steenwijkerland en voert een deel van de participatiewet uit voor de gemeente Steenwijkerland. De NoordWestGroep wordt deels gefinancierd uit overheidsgelden. Over de besteding hiervan wordt verantwoording afgelegd aan de gemeente. De activiteiten van de NoordWestGroep zijn onderhevig aan financiële en operationele risico’s. De NoordWestGroep onderkent dat risicobeheersing een belangrijk onderdeel van bedrijfsvoering vormt.

Bewust omgaan met risico’s en acceptatie van een bepaald risiconiveau helpt de organisatie bij de realisatie van de strategische en financiële doelstellingen van de NoordWestGroep. In 2016 is de NoordWestGroep een risicoinventarisatie gestart met als doel om haar risicomanagement verder te ontwikkelen. In 2017 zal hier een vervolg aan gegeven worden, met als doel risicomanagement te verankeren in de organisatie. Hierdoor zal de organisatie beter in staat zijn haar risico’s te monitoren en maatregelen te nemen die de risico’s die de organisatie loopt te beheersen. RISICO’s EN ACCEPTATIE De NoordWestGroep is een organisatie met een publieke taak. Mede vanuit dat oogpunt wil het de risico’s die de organisatie loopt waar mogelijk beperken dan wel beheersen. De directie van de organisatie stelt zich doorgaans voorzichtig op ten aanzien van het lopen of aangaan van zakelijke risico’s. In de volgende paragrafen is een selectie opgenomen van de belangrijkste risico's en onzekerheden waarvoor de rechtspersoon zich ziet geplaatst. Onzekerheden ontstaan als gevolg van het geheel of gedeeltelijk ontbreken van informatie over, inzicht in of kennis van een gebeurtenis, de gevolgen daarvan, of de waarschijnlijkheid dat een gebeurtenis zich voordoet. Risico’s zijn de effecten van onzekerheden op het behalen van doelstellingen.

Onderstaand wordt een overzicht gegeven van de belangrijkste risico’s voor de realisatie van de strategie en de maatregelen die zijn genomen om deze risico’s, voor zover economisch haalbaar, te beheersen. Jaarrekening NoordWestGroep NV 29 Strategische risico’s De NoordWestGroep voert een deel van de participatiewet uit en is daarmee onderhevig aan politieke besluitvorming, vooral voor wat betreft de rijks- en gemeentegelden die het ontvangt voor uitvoering van de taak. Daarnaast is de opbouw van het personeelsbestand een risico die de realisatie van strategische, vooral financiële doelstellingen bedreigen. Met ingang van 31 december 2014 is de instroom in de huidige SW regeling gesloten, waarmee er geen aanvulling van het personeelsbestand meer mogelijk is en het personeelsbestand zal aflopen. Binnen het participatiebudget bestaat een deelbudget “re-integratie nieuwe doelgroepen”. In dit budget is geld beschikbaar om per jaar een toenemend aantal nieuwe beschutte werkplekken te realiseren. Binnen Noordwestgroep is er in 2016 een persoon, die tot deze doelgroep behoort, ingestroomd. Deze is in 2016 ook weer uitgestroomd. Operationele risico’s De voornaamste operationele risico’s zijn gelegen in de afbouw van het SW bedrijf. Hierbij ontstaat een spanningsveld tussen omzetrealisatie (bediening van externe klanten) en ontwikkeling respectievelijk uitstroom van medewerkers.

In het verlengde hiervan onderkent de organisatie dat de productiviteit onder druk komt te staan, als gevolg van uitstroom van medewerkers die gemiddeld een hogere productiviteit kennen. De NoordWestGroep beperkt deze risico’s door het beschikbaar stellen van de infra structuur voor re -integratie activiteiten voor andere partijen, met name voor de IGSD Steenwijkerland en Westerveld. Voor langere termijn zal de NoordWestGroep samen met de aandeelhouder (gemeente Steenwijkerland) strategische keuzes moeten maken hoe deze risico’s op lange termijn te beheersen. Financiële risico’s De NoordWestGroep kent geen externe financiering en zet geen gelden actief uit om rendement mee te behalen. De organisatie loopt geen koersrisico’s, valutarisico’s en renterisico. Hoewel de organisatie een kredietfaciliteit heeft bij de bank, zijn de mogelijkheden om financier ing aan te trekken voor investeringen beperkt. Financiering van de activiteiten dient de organisatie primair financiering uit eigen kasstromen te vinden, waarbij in de overeenkomst met de gemeente Steenwijkerland een minimum niveau van eigen vermogen is overeen gekomen. Hiermee wordt het liquiditeitsrisico beperkt. kengetallen 2016 2015 Solvabiliteit 0,35 0,31 Current Ratio 0,94 1,11 De solvabiliteit ultimo 2016 ligt met 35% lager dan vorig jaar. Dit komt doordat de overige schulden zijn gedaald.

De current ratio is lager dan voorgaand jaar. De liquide middelen zijn in 2016 afgenomen ten opzichte van voorgaand jaar, met name door forse investeringen en doordat de gemeentelijke bijdrage pas in 2017 be taald Jaarrekening NoordWestGroep NV 30 zal worden terwijl deze vorig jaar reeds was bevoorschot in het boekjaar. De overige vorderingen liggen in lijn met voorgaand jaar terwijl de overige schulden zijn gedaald. Omdat er door NoordWestGroep NV geen transacties buiten de Eurozone worden g erealiseerd en geen leningen bij de bank zijn aangetrokken, is er binnen NoordWestGroep geen sprake van valuta- prijs- en kredietrisico’. Wet-en regelgeving De NoordWestGroep voert een wettelijke regeling uit en is daarmee onderhevig aan politieke beslissi ngen, zowel op rijks- als op gemeentelijk niveau. De belangrijkste risico’s die de NoordWestGroep loopt zijn hierbij de politieke besluitvorming ten aanzien van de uitvoering SW regeling. Beheersing De hiervoor genoemde risico’s zijn vooral gelegen in externe factoren die de organisatie maar ten dele kan beheersen. De risico’s die voortvloeien uit politieke besluitvorming op rijksniveau kan de NoordWestGroep beperken door slim en efficiënt in te spelen op veranderingen hierin. Hierbij wordt op korte termijn vooral ingezet op beschikbaar stellen van de infrastructuur voor re-integratieactiviteiten.

Voor de lange termijn zal de NoordWestGroep samen met haar aandeelhouder, welke uiteindelijk verantwoordelijk is voor de uitvoering van de taak en financieel risico loopt, samen optrekken om hier op lange termijn invulling aan te geven. Toekomstige ontwikkelingen Voor een toelichting op de toekomstige ontwikkelingen verwijzen wij naar het jaarverslag dat integraal onderdeel uitmaakt van deze jaarstukken. Jaarrekening NoordWestGroep NV 31 Geconsolideerde balans per 31 december 2016 Bedragen x € 1.000,- Vaste activa 1 Materiële vaste activa Bedrijfsgebouwen en -terreinen 962 1.034 Machines en installaties 318 139 Andere vaste bedrijfsmiddelen 310 204 1.590 1.377 2 Financiële vaste activa Overige vorderingen 4 4 Vlottende activa 3 Voorraden Grond- en hulpstoffen 16 15 Onderhanden werk 1 1 Gereed product en handelsgoederen 4 7 21 23 4 Vorderingen Vorderingen op handelsdebiteuren 827 992 Overige vorderingen 334 4 Overlopende activa 124 189 1.285 1.185 5 Liquide middelen 96 824 Totaal activa 2.996 3.413 Passiva 6 Groepsvermogen 1.045 1.045 7 Voorzieningen 428 483 8 Langlopende schulden 37 52 9 Kortlopende schulden Schulden aan leveranciers en handelskredieten 202 167 Belastingen en premies sociale verzekeringen 406 470 Overige schulden 2 202 Overlopende passiva 876 994 1.486 1.833 Totaal passiva 2.996 3.413 31-12-2016 31-12-2015 Jaarrekening NoordWestGroep NV 32 Geconsolideerde

winst-en-verliesrekening over 2016 Bedragen x € 1.000,- 2016 2015 Bedrijfsopbrengsten 10 Netto omzet 4.050 3.575 Wijzigingen in onderhanden werk 9 50 11 Overige bedrijfsopbrengsten 9.519 9.401 Som der bedrijfsopbrengsten 13.578 13.026 Bedrijfslasten 12 Kosten van grond- en hulpstoffen 97 86 13 Kosten uitbesteed werk en andere externe kosten 532 132 14 Lonen en salarissen 10.933 10.863 15 Afschrijvingen materiële vaste activa 243 238 16 Overige bedrijfskosten 1.771 1.700 Som der bedrijfslasten 13.576 13.019 Bedrijfsresultaat 2 7 17 Rentebaten en soortgelijke opbrengsten 0 0 18 Rentelasten en soortgelijke kosten 2 7 Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening 0 0 Buitengewone baten en lasten 0 0 Resultaat na belastingen 0 0 Jaarrekening NoordWestGroep NV 33 Geconsolideerd kasstroomoverzicht 2016 Bedragen x € 1.000,- Bedrijfsresultaat 2 7 Aanpassingen: Afschrijvingen en overige waardeveranderingen 243 238 Mutatie voorzieningen -55 -30 188 208 Veranderingen in het werkkapitaal Vorderingen -100 -296 Voorraden 2 104 Kortlopende schulden -347 5 -445 -187 Kasstroom uit bedrijfsoperaties -255 28 Saldo interestbaten en -lasten -2 -7 Kasstroom uit operationele activiteiten -2 -7 Investeringen in vaste activa -459 -204 Desinvesteringen in vaste activa 3 11 Kasstroom uit investeringsactiviteiten -456 -193 Aantrekking langlopende leningen 0 0 Aflossing langlopende leningen 0 0 Overige non cash

transacties -15 -21 Mutatie rekening courant kredietinstellingen 0 0 Kasstroom uit financieringsactiviteiten -15 -21 Netto kasstroom -728 -193 Saldo liquide middelen 1 januari 824 1.017 Saldo liquide middelen 31 december 96 824 Mutatie gedurende verslagjaar -728 -193 2016 2015 Jaarrekening NoordWestGroep NV 34 Grondslagen van waardering en resultaatbepaling in de geconsolideerde jaarrekening Algemeen De vennootschap heeft de geconsolideerde jaarrekening opgesteld volgens de wettelijke bepalingen van Titel 9 Boek 2 Burgerlijk Wetboek. De jaarrekening is opgemaakt op 11 mei 2017. De jaarrekening is opgesteld in euro's. Bedragen in de tabellen en specificaties zijn * € 1.000,-. In de tekstuele toelichting zijn de bedragen in hele bedragen € opgenomen. Activiteit van de groep De vennootschap heeft ten doel in het kader van de wettelijke bepalingen op het gebied van gesubsidieerde arbeid het aanbieden van arbeid onder aangepaste omstandigheden, het doen realiseren van dienstbetrekkingen en detacheringen ten behoeve van in de wettelijke bepalingen bedoelde personen. Hoofd van de groep De NoordWestGroep N.V. te Steenwijkerland staat aan het hoofd van de groep van de NoordWestGroep en consolideert de financiële gegevens van de volgende entiteiten:  Werkstation B.V. te Steenwijkerland - aandelen in geplaatst kapitaal: 100% (€ 18.000)  WERKIDEE B.V.

te Steenwijkerland - aandelen in geplaatst kapitaal: 100% (€ 18.000) In de geconsolideerde jaarrekening van NoordWestGroep N.V. zijn de financiële gegevens verwerkt van de tot de groep behorende maatschappijen en andere rechtspersonen waarop een overheersende zeggenschap kan worden uitgeoefend of waarover de centrale leiding wordt gevoerd. De geconsolideerde jaarrekening is opgesteld met toepassing van de grondslagen voor de waardering en de resultaatbepaling van NoordWestGro ep N.V. De financiële gegevens van NoordWestGroep N.V. zijn verwerkt in de geconsolideerde jaarrekening. De financiële gegevens van de groepsmaatschappijen en de andere in de consolidatie betrokken rechtspersonen en vennootschappen zijn volledig in de geconsolideerde jaarrekening opgenomen onder eliminatie van de onderlinge verhoudingen en transacties. Belangen van derden in het vermogen en in het resultaat van groepsmaatschappijen zijn afzonderlijk in de geconsolideerde jaarrekening tot uitdrukking gebrach t. Statutair vestingingsadres NoordWestGroep N.V. is statutair gevestigd te Steenwijk en kantoorhoudend aan Koematen 36 -38 te Steenwijk (Postadres: postbus 163, 8330 AD Steenwijk). NoordWestGroep N.V. staat ingeschreven in het handelsregister onder nummer 05066926. Jaarrekening NoordWestGroep NV 35 De gemeente Steenwijkerland is als enig aandeelhouder een aan NoordWestGroep N.V. verbonden partij.