3.0 Stichting Op Kop - jaarrekening 2022 stichting Op Kop.pdf

Treasury Treasury is het sturen en beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële geldstromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s. Beleggen en Belenen betreft het uitzetten van middelen die tijdelijk niet worden aangewend ten behoeve van de uitoefening van de wettelijke taak. In het treasurystatuut van stichting Op Kop wordt het treasurybeleid uiteengezet en wordt een beschrijving gegeven van de bevoegdheden en verantwoordelijkheden in het kader van de treasuryfunctie. Het treasurystatuut heeft tot doel sturing te geven aan de treasuryfunctie en risico’s te beperken. Er wordt voldaan aan de Regeling Beleggen, lenen en derivaten OCW 2016. Stichting Op Kop heeft geen beleggingen, leningen of derivaten. Bij de begroting is een liquiditeitsbegroting en kasstroomoverzicht voor vijf jaren gevoegd. De liquiditeitsbegroting geeft daarbij inzicht in de behoefte aan liquide middelen en ook inzicht in de ruimte om (extra) liquide middelen weg te zetten dan wel de noodzaak om middelen vrij te maken. Als gevolg van negatieve spaarrente waren er in 2021 € 27.386 rentelasten. Op Kop vindt het principieel onjuist dat overheidsbekostiging bedoeld voor onderwijs uitgegeven wordt aan negatieve spaarrente, te betalen aan een commerciële instelling.

Om die reden is Op Kop na ampel beraad en goede voorlichting eind 2021 overgestapt op Schatkistbankieren. De rentestanden van schatkistbankieren zijn vanaf medio september niet langer nihil. De rentestanden van schatkistbankieren zijn dagkoersen. De rente is sinds ultimo 2022 rond de 1,9%. Dit is hoger dan de rentestanden bij commerciële partijen die voldoen aan de voorwaarden uit ons treasurystatuut. We zien daarom geen reden om de keuze voor schatkistbankieren te herzien. Allocatie van middelen In het allocatiebeleid van een (onderwijs)organisatie wordt bepaald wie welk deel van de beschikbare middelen mag uitgeven en welke spelregels hierbij gelden. Het allocatiebeleid heeft een directe relatie met de besturings- en managementfilosofie van de organisatie. Het allocatiebeleid wordt vertaald in een allocatiemodel. Langs de lijn van dit allocatiemodel wordt de (meerjaren)begroting gepresenteerd. Een vastgestelde begroting leidt tot budgetten voor budgethouders. Binnen Op Kop worden de middelen verdeeld over de scholen op basis van het allocatiemodel. Hierbij worden de middelen toegekend aan de scholen op basis van het aantal leerlingen. In 2019 is gekozen voor een nieuwe organisatiestructuur met clusters. De scholen zijn -al dan niet- geclusterd en staan -al dan niet- onder leiding van een (cluster)directeur.

De (cluster)directeuren zijn verantwoordelijk voor het floreren van hun 28 Jaarverslag Op Kop 2022 eigen locatie(s) én Stichting Op Kop als geheel. De (cluster)directeur is onderwijskundig leider, leidinggevende van de medewerkers en verantwoordelijk voor (de besteding van) de toebedeelde middelen. De directeur is integraal verantwoordelijk voor de school en/of scholen en geeft leiding en sturing aan het onderwijs en de organisatie van de school, ontwikkelt het beleid van de school en draagt zorg voor de uitvoering van het onderwijsproces en is belast met het personeelsmanagement. Een schoolteam bestaat uit een directeur, locatiecoördinator, specialisten, leerkrachten en ondersteunende personeelsleden. Om dit clustermodel te faciliteren is er formatie beschikbaar om deze functies inhoud te kunnen geven. Eind 2019 en begin 2020 is de strategie van Op Kop vastgesteld. Vanuit deze strategie zijn er uitgangspunten gekozen om de middelen te verdelen over de scholen. De scholen krijgen met een lineair systeem fte's toebedeeld op basis van het leerlingaantal. Hierbij gaan we uit van de T systematiek. Daarnaast ontvangen de clusters nog diverse aanvullingen om het cluster in te richten. De vereenvoudigde bekostiging die op 1 januari 2023 is ingevoerd was de aanleiding voor een herijking van dit allocatiemodel.

Omdat de gemiddelde leeftijd van de medewerkers bij Op Kop ruim boven het landelijk gemiddelde ligt zouden we in de toekomst negatieve resultaten realiseren als we niet zouden bijsturen. Het allocatiemodel is in 2022 herijkt en gebruikt als basis voor de begroting 2023-2027 en de formatie van schooljaar 2023-2024. Onderwijsachterstandsmiddelen De onderwijsachterstandsmiddelen zoals die per school worden toegekend door DUO/het Ministerie van Onderwijs worden in het geheel beschikbaar gesteld aan de betreffende school. De school bepaalt vervolgens hoe deze middelen, overeenkomstig de doelstelling die bij deze middelen hoort, worden besteed. 29 Jaarverslag Op Kop 2022 Continuïteitsparagraaf De volgende onderdelen uit de continuïteitsparagraaf zijn opgenomen in andere hoofdstukken: • Prognose voor medewerkers en leerlingen is opgenomen in hoofdstuk ontwikkelingen in leerlingaantal en FTE • Meerjarenbegroting is opgenomen in hoofdstuk staat van baten en lasten en balans • De rapportage van het toezichthoudend orgaan is opgenomen in het verslag intern toezicht. Intern risicobeheersingssysteem Een goede risicoanalyse is noodzakelijk om te kunnen anticiperen op ontwikkelingen. Door middel van een risicoanalyse brengen we in kaart wat de belangrijkste risico's zijn voor Stichting Op Kop en welke beheersingsmaatregelen zijn genomen.

Het doel is om te bepalen hoeveel financiële buffer we nodig hebben vanuit ons risicoprofiel. De aangehouden buffer moet niet te laag zijn, want dan kan de continuïteit in gevaar komen. Maar onderwijsgelden worden ingezet voor het onderwijs, het is niet de bedoeling er buffers mee aan te leggen ‘voor het geval dat’. We gebruiken de inschatting van de benodigde financiële buffer om te bepalen of we nu en in de toekomst voldoende vermogen hebben om risico's op te vangen. Dit beoordelen we tijdens het opstellen van de jaarrekening en bij de meerjarenbegroting. Risicobeheersing is een proces, geen eenmalige exercitie. Het overzicht moet regelmatig worden doorlopen, aangevuld en herzien. De risicoanalyse is onderdeel van de planning en control cyclus. In 2022 is de risicoanalyse opgesteld door een interne werkgroep en besproken met de auditcommissie. De conclusie hiervan is dat er voldoende beheersingsmaatregelen zijn getroffen, deze beheersingsmaatregelen adequaat werken en de financiële buffer voldoende is. Belangrijkste risico’s en onzekerheden In de risicoanalyse zijn de risico’s, de getroffen beheersingsmaatregelen en de inschatting van de kans en de financiële impact opgenomen. De weging van kans en financiële impact bepaalt het gewogen risico.

De grootste gewogen risico’s zijn: • Aanpassing voorziening groot onderhoud: De huidige onderhoudsvoorziening is gebaseerd op de methode van kostenegalisatie, dit is niet langer toegestaan. Door gebruik te maken van de overgangsregeling mogen we deze methode nog tot 31-12- 2023 gebruiken. Beheersmaatregelen die we hier hebben getroffen is dat we de ontwikkelingen op dit punt volgen. Er is regelmatig afstemming met de accountant en met onze huisvestingsadviseur BCN. Samen met BCN hebben we een grove inschatting gemaakt van de impact als we de berekeningsmethode aanpassen. Daarbij hebben we als uitgangspunt genomen dat alle componenten die nu onderdeel zijn van de voorziening groot onderhoud, straks ook als component worden meegenomen in de voorziening groot onderhoud. Op basis van deze grove inschatting hebben we ingeschat dat de stand van de voorziening tussen 1 miljoen en 1,5 miljoen 30 Jaarverslag Op Kop 2022 te laag is. Dit zal forse impact hebben op het eigen vermogen. De kans dat we deze correctie moeten doorvoeren hebben we hoog ingeschat. Een alternatief is om groot onderhoud te gaan investeren en afschrijven. Op Kop wacht de ontwikkelingen af en maakt een keuze als de RJ-richtlijnen en de toepassing hiervan helder is. • Oplopende energiekosten: Dit wordt veroorzaakt door oplopende energietarieven in de energiemarkt in combinatie met politieke ontwikkelingen.

Gezien de actuele situatie hebben we de kans dat dit gebeurt hoog ingeschat. De getroffen beheersingsmaatregelen zijn dat we bij de inkoop van energie zoeken naar de beste contractvoorwaarden. Hierbij worden we ondersteund door een adviseur die de ontwikkelingen in de energiemarkt op de voet volgt. Daarnaast onderzoeken we mogelijkheden om onze panden te verduurzamen, hierbij worden we geadviseerd door onze huisvestingsadviseurs van BCN. De energiekosten zijn in 2022 € 76.719 hoger uitgekomen dan begroot. In de begroting 2023 hebben we rekening gehouden met € 400.000 extra kosten. Het restrisico dat 2023 te laag is begroot hebben we ingeschat op € 125.000. • Hoog ziekteverzuim: Op Kop is eigen risicodrager voor ziektevervanging, bij hoog ziekteverzuim is er risico op extra kosten. Zieke medewerkers zijn door het lerarentekort steeds lastiger te vervangen. Dit vermindert de extra kosten maar zorgt voor extra werkdruk met alle gevolgen van dien. Op den duur kan bij erg veel niet vervangbaar verzuim zelfs de onderwijskwaliteit onder druk komen te staan. Beheersmaatregelen zijn het op peil houden van de eigen pool voor ziektevervanging, de gesprekkencyclus met de medewerkers, RI&E en arbodienst. Niet alle oorzaken van ziekteverzuim zijn door ons te beïnvloeden en we hebben dit risico op gemiddeld ingeschat.

De financiële impact is afhankelijk van de hoogte van het ziekteverzuim en de specifieke situatie (zieke directeur is duurder dan onderwijsassistent). De financiële impact is ingeschat op € 150.000. • Krapte op de arbeidsmarkt kan ervoor zorgen dat vacatures niet of lastig in te vullen zijn. Het is lastig om voldoende gekwalificeerde medewerkers te vinden. Beheersmaatregelen zijn strategisch personeelsbeleid, goed werkgeverschap, opleiden in de school, wervingsbeleid, mobiliteitsbeleid en gebruik maken van de eigen pool bij tijdelijke knelpunten. De financiële impact is afhankelijk van de specifieke situatie, mogelijk moet er vaker gebruik worden gemaakt van inhuur voor specifieke functies (extra kosten ten opzichte van regulier dienstverband) en mogelijk zijn extra wervingsacties nodig om vacatures op te vullen. De financiële impact is ingeschat op € 75.000. We hebben de kans hierop als gemiddeld ingeschat. • Onverwachte leerlingdaling/ grotere krimp dan waar rekening mee is gehouden: De kalenderjaarbekostiging vanaf kalenderjaar 2023 is gebaseerd op het leerlingaantal van 1 februari T-1. Dit geeft tijd om de benodigde maatregelen te nemen bij fluctuaties. Het restrisico wordt ingeschat op een afwijking van enkele leerlingen (maximaal 10 op het totaalniveau van de totale stichting). De financiële impact is ingeschat op € 75.000 en de kans is ingeschat op gemiddeld.

31 Jaarverslag Op Kop 2022 Ontwikkelingen in leerlingaantal en FTE Leerlingen Teldatum* 1-10-2021 1-2-2022 Voorlopige stand 1-2-2023 Prognose 1-2-2024 Prognose 1-2-2025 Aantal leerlingen 1.624 1.680 1.711 1.681 1.692 * De teldatum voor de bekostiging is met ingang van de vereenvoudiging bekostiging aangepast van 1 oktober naar 1 februari. De leerlingenaantallen van de meeste scholen laten in de prognose (zoals opgenomen in de begroting 2023 e.v.) een stabiel beeld zien. De Toermalijn verwacht een aanzienlijke groei. Op de Beatrixschool is een grote groep Oekraïense leerlingen. Het is onduidelijk hoelang deze leerlingen blijven, dus deze zijn uit voorzichtigheid niet meegenomen in de meerjarenprognose. De Aremberg en in mindere mate de Slinge en Burg. De Ruiterschool verwachten krimp voor de komende jaren. Daarnaast hebben de Rolpaal en Voorpoort te maken met een afnemende belangstelling. Bij de Aremberg speelt mee dat het schoolgebouw toe is aan grote renovatie en een indeling die beter aansluit bij de onderwijsbehoefte. Stichting Op Kop is samen met de gemeente en huisvestingsadviseur BCN bezig met de voorbereiding van de renovatie. Groei en krimp worden in hoge mate bepaald door de demografische ontwikkelingen in de omgeving van de school.

Op Kop houdt deze ontwikkelingen per school in beeld en speelt hierop in door tijdig te sturen op een goede balans tussen formatieve bezetting van een school en het leerlingaantal. FTE’s Aantal FTE 2021 2022 Begroting 2023 Begroting 2024 Begroting 2025 Bestuur/ management 8,22 8,50 8,71 8,59 8,59 Personeel primair proces/ docerend personeel 112,10 110,08 108,36 104,39 100,23 Ondersteunend personeel/ overige deelnemers 20,21 23,27 19,94 15,17 14,24 Totaal 140,53 141,85 137,01 128,15 123,06 In 2021 en 2022 was de inzet op bestuur/ management lager, doordat er tijdelijk gebruik is gemaakt van interim-directeuren. Inmiddels zijn deze vacatures ingevuld. De terugloop in fte’s gedurende de komende jaren wordt met name veroorzaakt door de inzet op NPO (NPO inzet in 2022 10,56 fte) en door bezuinigingen op formatie om ervoor te zorgen dat de baten en de lasten meerjarig met elkaar in balans zijn. Er is meerjarig voldoende ruimte binnen de begroting om te voldoen aan de verplichtingen aan medewerkers met een contract voor onbepaalde tijd. In verband met de krapte op de arbeidsmarkt is het wel een uitdaging om alle vacatures in te vullen. Stichting Op Kop speelt hierop in door middel van strategisch personeelsbeleid, goed werkgeverschap, opleiden in de school, wervingsbeleid, mobiliteitsbeleid en gebruik maken van de eigen pool bij tijdelijke knelpunten.

32 Jaarverslag Op Kop 2022 Staat van baten en lasten en balans Staat van baten en lasten 2021 Begroting 2022 Realisatie 2022 Begroting 2023 Begroting 2024 Begroting 2025 Verschil 2022 t.o.v. begroting Verschil 2022 t.o.v. 2021 BATEN Rijksbijdragen 13.398.085 12.591.586 14.451.908 14.180.362 13.600.922 13.458.676 1.860.322 1.053.823 Overige overheids- bijdragen en subsidies 418.978 51.207 184.667 139.454 54.094 54.094 133.460 -234.311 Baten werk in opdracht van derden 0 0 0 0 0 0 0 0 Overige baten 263.424 190.816 313.099 257.736 248.773 248.773 122.283 49.675 TOTAAL BATEN 14.080.487 12.833.609 14.949.674 14.577.552 13.903.789 13.761.543 2.116.065 869.187 LASTEN Personeelslasten 11.023.977 11.189.675 12.135.178 12.228.543 11.671.483 11.378.383 -945.503 -1.111.201 Afschrijvingen 341.488 367.576 366.305 354.274 343.433 352.751 1.271 -24.817 Huisvestingslasten 1.291.582 1.209.787 1.301.220 1.596.220 1.236.220 1.196.220 -91.433 -9.638 Overige lasten 1.332.507 1.076.899 1.168.142 954.868 895.950 885.250 -91.243 164.365 TOTAAL LASTEN 13.989.554 13.843.937 14.970.845 15.133.905 14.147.086 13.812.604 -1.126.908 -981.291 SALDO Saldo baten en lasten 90.933 -1.010.328 -21.171 -556.353 -243.297 -51.061 998.157 -112.104 Saldo financiële baten en lasten -27.386 0 24.723 0 0 0 24.723 52.109 Saldo buitengewone baten en lasten 0 0 0 0 0 0 0 0 TOTAAL RESULTAAT 63.547 -1.010.328 3.552 -556.353

-243.297 -51.061 1.013.880 -59.995 Realisatie 2021 Realisatie 2022 BESTEMMING RESULTAAT Bestemmingsreserve NPO 185.698 359.334 Bestemmingsreserve EHK 51.141 -51.141 Bestemmingsreserve OCW 550.289 -550.289 MUTATIE ALGEMENE RESERVE -723.581 245.648 33 Jaarverslag Op Kop 2022 Belangrijkste verschillen tussen realisatie 2022 en begroting 2022 De rijksbijdragen in 2022 zijn fors hoger dan begroot, met name door € 1.242K indexatie. Hier staat circa € 824K cao-salarisverhoging (onderdeel van de personeelslasten) tegenover. Er zijn twee loonstijgingen in 2022: • In juni is de gelijkstelling met CAO VO uitbetaald. Dit is met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2022. • De loonstijging van 4,75% vanaf juli 2022 en € 500 eenmalig per fte. Per saldo een positief effect op het resultaat van circa € 418K. Dat dit een positief effect heeft op het resultaat in 2022 is ook een landelijke ontwikkeling die de PO-raad ziet en is geen bijzonderheid. In het totale resultaat is ook het resultaat op de middelen vanuit het Nationaal Programma Onderwijs verwerkt. Het resultaat op de NPO-middelen is per saldo € 301K hoger dan begroot, doordat gebruik wordt gemaakt van de verlenging van de bestedingstermijn. Deze is verlengd van 31-7-2023 naar 31-7-2025. Op schoolniveau zijn er meerjarige plannen voor de besteding van de NPO. Er is € 191K groeibekostiging ontvangen.

In de begroting is uit voorzichtigheid geen rekening mee gehouden met groeibekostiging. De bekostiging voor asielzoekers en overige vreemdelingen is € 262K hoger uitgekomen dan begroot. De extra personele kosten voor nieuwkomers zijn in 2022 € 64K. Per saldo is dit een positief effect op het resultaat van € 198K. Dit positieve effect komt deels doordat baten voorzichtig worden begroot, terwijl er wel rekening wordt gehouden met personele kosten. De scholen die het grootste deel van de asielzoekersgelden ontvangen zijn: Beatrixschool, Toermalijn en De Punter. De Beatrixschool heeft een grote groep Oekraïense leerlingen opgenomen. Mede door de krapte op de arbeidsmarkt heeft het enige tijd geduurd voordat de personele bezetting voor deze leerlingen op volle sterkte is. Het is nog onzeker hoeveel en hoelang deze kinderen blijven. Uitgangspunten zijn dat deze leerlingen goed onderwijs krijgen en dat het niet ten koste gaat van de andere leerlingen in de school. De kosten inhuur personeel zijn € 112K hoger dan begroot. Dit wordt verklaard doordat er in januari nog een tweetal interim-directeuren werd ingehuurd, welke niet waren begroot. Daarnaast is tot de zomervakantie een onderwijskundig beleidsmedewerker ingehuurd. Na de zomervakantie is deze vacature ingevuld. Tot slot worden er interim-HR-adviseurs ingehuurd vanaf juni.

De overige personele lasten zijn € 73K hoger door hogere ARBO kosten, schoolbegeleiding, werving en selectie, woon-werkverkeer en personeelsdag. De ARBO kosten zijn hoger als gevolg van een aantal langdurige ziektegevallen. De kosten schoolbegeleiding bestaan uit coaching. De kosten voor woon-werkverkeer zijn hoger doordat Op Kop een eigen vergoedingsregeling heeft ingevoerd per september 2022. De kosten personeelsdag zijn hoger door een summerparty die is gehouden omdat door corona de afgelopen jaren de kerstvieringen niet door hebben kunnen gaan. De kosten voor scholing zijn € 121K lager uitgekomen dan begroot. De energiekosten zijn in 2022 € 77K hoger uitgekomen dan begroot. De energiekosten blijven voorlopig een punt van zorg. Zowel vanwege de energietarieven als vanwege de vele niet- energiezuinige scholen die we hebben. Voor de inkoop van energie worden we geadviseerd door een adviseur die zeer goed op de hoogte is van de energiemarkt en die meerdere schoolbesturen adviseert. 34 Jaarverslag Op Kop 2022 Dat we veel scholen hebben die niet energiezuinig zijn is niet op korte termijn eenvoudig op te lossen. We laten ons adviseren door een deskundig adviesbureau (BCN). Bij elk onderhoudsproject/ renovatieproject dat gepland staat helpt onze adviseur ons om te bepalen in hoeverre het mogelijk en wenselijk is om te verduurzamen.

Daarnaast is er goed overleg met de gemeente en houden we rekening met het IHP (integraal huisvestingsplan) van de gemeente. Bij de overige lasten was rekening gehouden met € 25K begrote kosten samenwerkingsverband voor de verwijzing van leerlingen. Deze kosten worden ingehouden op onze ontvangen baten van het samenwerkingsverband. De baten van het samenwerkingsverband zijn niet lager dan verwacht, ondanks inhoudingen. Het aantal verwijzingen van Op Kop naar het SO en SBO is een punt van zorg. Dit komt mede door het ruime toelatingsbeleid in het verleden. Tegenwoordig wordt er bij toelating van een kindje beter onderzocht of de school het gewenste onderwijs wel kan bieden. In het kader van de regeling 'de verwijzer betaald' wordt Op Kop de gehele schoolgaande periode van een verwezen kindje gekort door het samenwerkingsverband. We hebben daardoor minder gelden ter beschikking voor passend onderwijs in vergelijking met andere besturen. Dit is onder de aandacht, maar het gaat nog een tijd duren voordat we de vele verwijzingen uit het verleden kwijt zijn. We hebben € 25K rentebaten via schatkistbankieren ontvangen. De rentestanden van schatkistbankieren zijn vanaf medio september niet langer nihil. De rentestanden van schatkistbankieren zijn dagkoersen. De rente is sinds ultimo 2022 steeds rond de 1,9%.

Belangrijkste toekomstige ontwikkelingen in de meerjarenbegroting De meerjarenbegroting is een afgeleide van het strategisch beleidsplan. Het beleidsuitgangspunt dat we hanteren (eveneens één van onze strategische doelstellingen), is dat we sturen op begrotingen, waarbij we de ontwikkeling van het eigen vermogen in ogenschouw nemen. Voor de financiële positionering dienen we dus de exploitatieresultaten te koppelen aan de balanspositie van de organisatie en hiermee ook aan het weerstandsvermogen. De negatieve begrote resultaten worden veroorzaakt door: • De energietarieven voor 2023 zijn uitzonderlijk hoog. Schoolbesturen met acute financiële problemen door de hogere energiekosten kunnen zich melden bij DUO, maar het is nog onzeker in welke mate er compensatie komt vanuit de overheid voor de hoge energietarieven. In de begroting 2023 hebben wij rekening gehouden met €400.000 hogere energiekosten. Vanaf 2024 hebben we geen rekening gehouden met extra energiekosten, mogelijk zijn de tarieven tegen die tijd gedaald of verwerkt in prijsindexatie van de rijkbekostiging. • In schooljaar 2021-2022 en schooljaar 2022-2023 worden er baten ontvangen vanuit het Nationaal Programma Onderwijs (NPO). De besteding van deze middelen loopt langer door. Het is de bedoeling dat de middelen worden besteed voor 1 augustus 2025 en zo is het voor het overgrote deel ook begroot.

• Voor investeringen in verduurzaming, ventilatie en verbruik houdt Op Kop rekening met een investering van 2,1 miljoen. De afschrijvingskosten van deze investeringen komen ten laste van het resultaat. Dit is onderdeel van het bestedingsplan eigen vermogen. Verduurzaming zorgt op termijn voor een lager verbruik, maar daar is in deze begroting nog geen rekening mee gehouden. 35 Jaarverslag Op Kop 2022 Balans in meerjarenperspectief Realisatie 2021 Realisatie 2022 Begroting 2023 Begroting 2024 Begroting 2025 ACTIVA VASTE ACITVA Immateriële vaste activa 0 0 0 0 0 Materiële vaste activa 1.549.462 1.949.463 2.095.318 2.434.770 3.265.054 Financiële vaste activa 0 0 0 0 0 Totaal vaste activa 1.549.462 1.949.463 2.095.318 2.434.770 3.265.054 VLOTTENDE ACTIVA Voorraden 0 0 0 0 0 Vorderingen 759.133 355.090 279.601 253.981 253.945 Kortlopende effecten 0 0 0 0 0 Liquide middelen 7.798.436 7.445.059 6.612.414 4.947.449 4.096.091 Totaal vlottende activa 8.557.570 7.800.149 6.892.015 5.201.430 4.350.036 TOTAAL ACTIVA 10.107.032 9.749.612 8.987.333 7.636.200 7.615.090 PASSIVA EIGEN VERMOGEN Algemene reserve 4.724.655 4.970.302 4.567.718 4.564.072 4.574.085 Bestemmingsreserves 790.261 548.165 394.396 154.746 93.672 Overige reserves en fondsen 0 0 0 0 0 Totaal eigen vermogen 5.514.916 5.518.467 4.962.114 4.718.818 4.667.757 VOORZIENINGEN 2.439.625 2.414.955 2.220.533 1.260.481 1.324.270

LANGLOPENDE SCHULDEN 0 0 0 0 0 KORTLOPENDE SCHULDEN 2.152.491 1.816.190 1.804.686 1.656.901 1.623.063 TOTAAL PASSIVA 10.107.032 9.749.612 8.987.333 7.636.200 7.615.090 Belangrijkste mutaties 2022 ten opzichte van 2021 De materiele vaste activa zijn toegenomen, met name door investeringen in nieuw meubilair in De Punter, De Slinge, De Vogelaar en De Toermalijn. De vorderingen zijn fors afgenomen. Een belangrijke post hierin is de vordering op het ministerie. In verband met de invoering van de nieuwe bekostigingssystematiek vanaf 2023 op kalenderjaar, is het betalingsritme van het ministerie hierop aangepast en is de vordering per ultimo 2022 hierdoor vervallen. De daling van de liquide middelen wordt met name veroorzaakt door de investeringen in materiele vaste activa. Het eigen vermogen muteert door de resultaatbestemming. Het eigen vermogen is onderverdeeld naar een algemene reserve, bestemmingsreserve publiek en bestemmingsreserve privaat. De bestemmingsreserve publiek is in 2021 voor het eerst gevormd voor de een drietal bestemmingen; ter dekking van het wegvallen van de OCW- vordering per ultimo 2021, ter dekking van uitgaven in het kader van het Nationaal Programma Onderwijs en ter dekking van uitgaven in het kader van Extra hulp in de Klas. Aangezien met het wegvallen van de OCW-vordering al rekening was gehouden in de begroting, vervalt deze bestemmingsreserve in 2022.

De bestemmingsreserve EHK vervalt omdat deze gelden in 2022 36 Jaarverslag Op Kop 2022 zijn besteed overeenkomstig de voorwaarden. De bestemmingsreserve NPO zal de komende jaren verminderen bij de realisatie van de plannen vanuit NPO. De voorzieningen worden jaarlijks verhoogd met de dotatie. De jaarlijkse uitgaven worden weer in mindering gebracht op de voorziening. In 2022 zijn de dotaties bijna even groot als de onttrekkingen, waardoor de voorzieningen redelijk stabiel zijn gebleven in 2022 ten opzichte van 2021. De afname van de kortlopende schulden wordt met name veroorzaakt door besteding van het bouwbudget van de gemeente voor de nieuwbouw van De Punter. De nieuwbouwschool De Punter is in 2022 in gebruik genomen. Belangrijkste ontwikkelingen in de meerjarenbalans en belangrijke toekomstige investeringen en ontwikkelingen in kasstromen en financiering De materiele vaste activa nemen de komende jaren met name toe als gevolg van de begrote investeringen in duurzaamheid, ventilatie en verbruik. De vorderingen en kortlopende schulden blijven redelijk stabiel. De liquide middelen en nemen af door de begrote negatieve resultaten in de meerjarenbegroting, de begrote werkzaamheden groot onderhoud en de begrote investeringen in verduurzaming, ventilatie en verbruik.

De voorzieningen bestaan uit de voorziening groot onderhoud, de voorziening jubilea en de voorziening voor WW-uitkeringslasten in verband met de modernisering van het Participatiefonds per 1 augustus 2022. De komende jaren neemt de voorziening groot onderhoud af als gevolg van de geplande onderhoudswerkzaamheden in overeenstemming met de meerjarenonderhoudsplanning. De dotatie aan de voorziening is bepaald op basis van kostenegalisatie waarbij de dotatie is afgestemd met de onderhoudsplannen voor de komende 20 jaar. Er is in de meerjarenbalans geen rekening gehouden met de overgang naar de componentenmethode voor de voorziening groot onderhoud omdat het financieel effect hiervan nog onduidelijk is. Het eigen vermogen neemt af als gevolg van de negatieve prognose 2022 en de begrote negatieve resultaten in de meerjarenbegroting. 37 Jaarverslag Op Kop 2022 Er zijn voldoende liquide middelen aanwezig om de begrote plannen uit te voeren.

Kasstroom 2023 2024 2025 2026 2027 Kasstroom uit bedrijfsoperaties - Resultaat voor financiële baten en lasten -556.353 -243.296 -51.061 -48.280 -59.787 - Aanpassingen voor - - afschrijvingen 354.274 343.433 352.751 380.478 401.961 - - mutaties voorzieningen -194.422 -960.052 63.788 132.923 188.854 - - overige mutaties EV 0 0 0 0 0 - Veranderingen in vlottende middelen - - vorderingen 75.489 25.620 36 -40 -56 - - kortlopende schulden -11.504 -147.785 -33.838 -7.127 13.347 Ontvangen interest 0 0 0 0 0 Betaalde interest 0 0 0 0 0 Buitengewoon resultaat 0 0 0 0 0 Totaal Kasstroom uit operationele activiteiten -332.516 -982.080 331.676 457.954 544.319 (Des)investeringen immateriële vaste activa 0 0 0 0 0 (Des)investeringen materiële vaste activa -500.129 -682.885 -1.183.035 -1.200.318 -271.119 (Des)investeringen financiële vaste activa 0 0 0 0 0 Totaal Kasstroom uit investeringsactiviteiten -500.129 -682.885 -1.183.035 -1.200.318 -271.119 Mutatie langlopende schulden 0 0 0 0 0 Totaal Kasstroom uit financieringsactiviteiten 0 0 0 0 0 Beginstand liquide middelen 7.445.059 6.612.414 4.947.449 4.096.091 3.353.727 Mutaties liquide middelen -832.645 -1.664.965 -851.359 -742.364 273.200 Eindstand liquide middelen 6.612.414 4.947.449 4.096.091 3.353.727 3.626.927 Kasstroom uit operationele activiteiten Kasstroom uit investeringsactiviteiten Kasstroom uit financieringsactiviteiten Mutatie

liquide middelen 38 Jaarverslag Op Kop 2022 Financiële positie Kengetallen Kengetal Realisatie 2021 Realisatie 2022 Begroting 2023 Begroting 2024 Begroting 2025 Signaleringswaarde Onderwijsinspectie Signalerings waarde Op Kop Solvabiliteit 2 (Eigen vermogen + voorzieningen) / Balanstotaal 78,7% 81,4% 79,9% 78,3% 78,7% Ondergrens: < 30% Ondergrens: < 20% Weerstandsvermogen Eigen vermogen / totale baten (incl. financiële baten) 39,2% 36,9% 34,0% 33,9% 33,9% Ondergrens: < 5% > 8% < 12% Liquiditeit Vlottende activa / Kortlopende schulden 3,98 4,29 3,82 3,14 2,68 Ondergrens: 0,75 > 1 < 1,9 Rentabiliteit Resultaat / totale baten (incl. financiële baten) * 100% 0,45% 0,02% -3,82% -1,75% -0,37% Afhankelijk van de financiële positie > 0% <5% De komende jaren zullen de kengetallen gaan dalen. De rentabiliteit is negatief. Stichting Op Kop zet in het verleden opgebouwde vermogen in de komende jaren in. Dit wordt besteed aan het opvangen van de begrote negatieve resultaten in de meerjarenbegroting en daarnaast wordt het eigen vermogen ingezet voor de plannen uit het bestedingsplan eigen vermogen. Deze plannen zijn financieel te dragen door Op Kop. Met uitzondering van de rentabiliteit, blijven de kengetallen boven de gestelde ondergrens van de Inspectie en van Op Kop zelf.

Signaleringswaarde voor mogelijk bovenmatig publiek eigen vermogen De signaleringswaarde mogelijk bovenmatig eigen vermogen is een relevante graadmeter. Als de reserve van een onderwijsbestuur boven de signaleringswaarde uitkomt, is de reserve mogelijk te hoog. Daarom wordt gesproken over een signaleringswaarde. Het is geen norm. De signaleringswaarde geeft aan dat de reserve mogelijk bovenmatig is in de ogen van de overheid. Als het eigen vermogen boven de signaleringswaarde uitkomt, vraagt de overheid om een toelichting. In dat geval moet het bestuur kunnen uitleggen waarom het een hoger eigen vermogen aanhoudt, of moet het een bestedingsplan hebben voor het bovenmatige deel. 39 Jaarverslag Op Kop 2022 In de begroting 2021 is een bestedingsplan opgenomen, dat gaandeweg is aangepast op basis van de nieuwe ontwikkelingen en inzichten. Het bestedingsplan is grotendeels verwerkt in de meerjarenbegroting. De volgende onderdelen zijn opgenomen in de meerjarenbegroting: • Laptops voor alle leerkrachten: In verband met het thuiswerken als gevolg van corona hebben alle leerkrachten in 2021 een laptop in bruikleen gekregen van Op Kop. In 2025 en 2026 zullen de laptops moeten worden vervangen. Hiervoor is een investering opgenomen van totaal € 140.000 in 2025 en 2026. Dit is opgenomen in de begroting als investering in ICT.

• Verduurzaming, ventilatie en verbruik: Als gevolg van corona bleek dat de ventilatie op diverse scholen niet voldoet aan de norm. Daarnaast is er mede gezien de hoge energieprijzen en de maatschappelijke ontwikkelingen een wens om te verduurzamen. In eerste instantie wordt gezocht naar subsidies en regelingen, maar de verwachting is dat Op Kop een eigen bijdrage zal moeten leveren. De besteding is mede afhankelijk van subsidiemogelijkheden, de planning van de bouwprojecten en de wenselijke en toegestane investeringen in gebouwen vanuit onderwijsgelden. In eerste instantie is het als volgt verwerkt in de begroting: 2023 € 100.000 2024 € 400.000 2025 € 800.000 2026 € 800.000 Nog niet verwerkt in de meerjarenbegroting is het voornemen om extra te investeren in talent. Ook stichting Op Kop ziet zich geconfronteerd met een steeds krappere arbeidsmarkt. Een extra uitdaging voor de lange termijn is de vergrijzing van ons personeelsbestand. Vanaf pakweg 2028 zal de uitstroom van medewerkers nog flink toenemen omdat dan een relatief groot percentage medewerkers de pensioengerechtigde leeftijd nadert of bereikt. Het goede nieuws is dat de krapte op de arbeidsmarkt intussen regionaal en landelijk hoog op de agenda staat. Binnen tien jaar moet elke school een opleidingsschool zijn. Het slechte nieuws is dat dit urgentiebesef niet tot meer bekostiging leidt.

De subsidies die nu het opleiden in de school mogelijk maken worden over meer scholen verdeeld zodat de bekostiging per school flink afneemt. Om op de langere termijn goed onderwijs te kunnen blijven bieden moet we talent opleiden. Dat doen we door studenten en heel af en toe zij-instromers en trainees op te leiden. Hiervoor hebben we ervaren schoolopleiders in huis. De uren die zij gefaciliteerd kregen drukten tot nu toe niet op de schoolbegroting, maar omdat de subsidies over meer scholen verdeeld moeten worden staat deze facilitering onder druk. Omdat wij in deze krappe arbeidsmarkt moeten investeren in goede opleidingsplaatsen om zo een gezonde aanwas van nieuw talent na te streven, mag terugloop van subsidies niet leiden tot afbouw van het opleiden in de school. We zijn voornemens om tijdelijk vanuit de eigen reserves extra te investeren in schoolopleiders en in opleidingsplaatsen voor trainees en zij-instromers.

Publiek eigen vermogen 2022 2023 2024 2025 2026 2027 Aanschafwaarde gebouwen(na factor) 0 63.500 317.500 825.500 1.333.500 1.333.500 Overige activa 1.949.463 1.996.358 1.942.471 1.993.582 2.054.253 1.975.911 Totale baten(na factor) 748.720 728.878 695.190 688.077 683.871 688.198 Totaal Normatief Vermogen 2.698.183 2.788.736 2.955.161 3.507.159 4.071.624 3.997.609 Totaal eigen vermogen 5.518.467 4.962.114 4.718.818 4.667.757 4.619.477 4.559.690 Privaat eigen vermogen 3.133 3.133 3.133 3.133 3.133 3.133 Totaal Feitelijk Publiek Vermogen 5.515.334 4.958.981 4.715.685 4.664.624 4.616.344 4.556.557 Mogelijk bovenmatig eigen vermogen 2.817.151 2.170.245 1.760.524 1.157.465 544.720 558.948 Normatief Vermogen Feitelijk Publiek Vermogen 40 Jaarverslag Op Kop 2022 De signaleringswaarde van Op Kop is vooralsnog te hoog, maar wanneer het bestedingsplan wordt uitgevoerd, komt Op Kop onder de signaleringswaarde uit. Toelichting op de financiële positie Stichting Op Kop heeft op basis van de door het ministerie van OCW en de Onderwijsinspectie gehanteerde normen een te hoge reservepositie. Er is een bestedingsplan voor het bovenmatige deel van de algemene reserve. Een ontwikkeling die grote invloed kan hebben op de berekening van de reservepositie is de berekeningsmethode voor de voorziening groot onderhoud.

Een aanpassing van de voorziening groot onderhoud zorgt voor een aanpassing van het eigen vermogen. Tot op heden bepaalt Op Kop de voorziening groot onderhoud op basis van kostenegalisatie, maar dit is niet langer toegestaan. Op Kop maakt gebruik van de overgangsregeling. We volgen de ontwikkelingen met grote belangstelling. 41 Jaarverslag Op Kop 2022 Verslag intern toezicht In dit jaarverslag verantwoordt de Raad van Toezicht zich over de uitvoering van het toezicht in 2022. De Raad van Toezicht ziet erop toe dat de bestuurder onze stichting op adequate wijze bestuurt en vertegenwoordigt in alle samenwerkingsverbanden. De taken en bevoegdheden van de Raad van Toezicht zijn expliciet beschreven in de statuten van de Stichting Op Kop. De wijze waarop de Raad van Toezicht zijn taak uitvoert is beschreven in de ‘Code Goed Bestuur in het Primair Onderwijs’. Met dit verslag legt de Raad van Toezicht verantwoording af over haar inzet en uitvoering van taken in het jaar 2022. Samenstelling Raad van Toezicht De Raad van Toezicht van stichting Op Kop bestaat uit vijf leden. Elk lid heeft zitting in een of meerdere commissies. De leden over het jaar 2022: Alex Dul (voorzitter, lid remuneratiecommissie).

Lidewij Gerner (voorzitter remuneratiecommissie), Elma Hafkamp (voorzitter auditcommissie), Wies Queens (vicevoorzitter, voorzitter onderwijscommissie, lid auditcommissie), Remco Peeters (lid onderwijscommissie). Twee leden, Alex Dul en Wies Queens, zijn lid van de Raad van Toezicht van Stichting Samenlevingsscholen, een samenwerkingsverband van stichting Op Kop met stichting Accrete. Aan het eind van het jaar bleek dat Elma Hafkamp ongeneeslijk ziek was en medio februari 2023 bereikte ons het bericht dat ze is overleden. We zullen haar als persoon en haar inbreng in onze RvT missen. De Raad van Toezicht heeft een algemene profielschets voor de leden. Voor de voorzitter gelden aanvullende eisen. Bij de samenstelling van de Raad van Toezicht wordt gestreefd naar een mix van competenties, man-vrouw verhouding en betrokkenheid bij het werkgebied van de stichting. De leden hebben zitting voor een termijn van vier jaar, met de mogelijkheid van herbenoeming voor opnieuw vier jaar. Zij treden af volgens een door de Raad vastgesteld rooster. De Raad van Toezicht is zodanig samengesteld, dat de leden ten opzichte van elkaar, de bestuurder en andere mogelijke belanghebbenden en deelbelangen, onafhankelijk en kritisch kunnen opereren.

Werkzaamheden Raad van Toezicht De Raad van Toezicht werkt met een jaarschema van vaste agendapunten met ruimte voor aandachtspunten vanuit het beleid of de actualiteit. Jaarlijkse vaste onderwerpen zijn: • jaarverslag; • begroting, jaarplan en meerjarenbegroting; • kwartaalrapportages; • schoolopbrengsten/ kwaliteit van het onderwijs; • huisvesting; • werkgeverschap en functioneren bestuur; • zelfevaluatie Raad van Toezicht; • governance. In dit boekjaar keurde de Raad de begroting, het bestuursverslag en de jaarrekening goed. Het Strategisch Beleidsplan 20 20 – 2023 werd wederom bekrachtigd. De Raad van Toezicht heeft vanuit de schriftelijke en de, tijdens Raad van Toezicht -vergaderingen, mondeling ontvangen informatie van de bestuurder geconstateerd dat binnen stichting Op Kop de middelen doelmatig en rechtmatig werden ingezet in het jaar 2022 en ook rechtmatig werden verworven. De Raad van Toe zicht liet zich , op haar verzoek , in het najaar 2022 uitgebreid informeren door de 42 Jaarverslag Op Kop 2022 controller en de huisvestingsdeskundige over de voortgang van de verbeteringen, nieuwbouw of onderhoud van de gebouwen. Dit in combinatie met de financiële impact voor de stichting. Er was geen reden om bij te sturen. Dit was een verhelderende bijeenkomst. Daarnaast werden andere voorschriften nageleefd.

De Raad van Toezicht wees in het jaar 2019 Van Ree accountants aan als accountant. Deze aanwijzing is voor het jaar 2022 voortgezet. In bijlage 2 van het jaarverslag staan de vergoedingsbedragen voor en de nevenfunct ies van de leden van de Raad van Toezicht genoemd. De Raad van Toezicht is in het jaar 2022 zeven keer bijeengekomen voor een vergadering. De verschillende commissies hebben ook hun vergaderingen belegd en verslag van de resultaten uitgebracht aan de voltallige raad. Daarnaast is er twee keer overleg geweest met (een afvaardiging van) de Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad (GMR). Tijdens de reguliere bijeenkomst met de GMR heeft de Raad haar ‘toezichtsplan’ gedeeld, zie hierna Good Governance. Daarnaast heeft de Raad haar zorgen geuit over de geringe belangstelling vanuit de medewerkers om zitting te nemen in de GMR. De Raad acht een (blijvend) professionele GMR van belang voor de stichting. Er is een schema opgesteld om alle scholen structureel te bezoeken. In tegenstelling tot vorig jaar, ten gevolge van de maatregelen van de overheid als gevolg van het virus Covid-19, konden gelukkig dit jaar weer fysiek een aantal scholen worden bezocht door de Raad van Toezicht. Er werd geconstateerd dat er hard gewerkt wordt om de vakmensen ‘in de voorste linie’ bepalend te laten zijn voor het succes (van de realisatie van de doelstellingen) van de stichting.

Werkgeverschap De remuneratiecommissie van de Raad van Toezicht heeft in het jaar 2022 meerdere gesprekken gevoerd met de bestuurder Wim Bok. Daarnaast heeft de bestuurder regelmatig overleg met de voorzitter van de Raad van Toezicht. Hierin worden zowel de ontwikkelingen binnen en buiten de Stichting op Kop besproken als ook aandacht gegeven aan het welzijn en ontwikkeling van de bestuurder. Good Governance De Raad van Toezicht werkt volgens de ‘Code Goed Bestuur in het Primair Onderwijs’. In het jaar 2022 werden in een themabijeenkomst het ‘toezichtsplan’ en de speerpunten voor het jaar 2023 vastgesteld. Er is net als in het voorgaande jaar gekozen het accent te houden op de stakeholders van stichting Op Kop. Dit zal onder andere moeten resulteren in een gericht beleid. De Raad verzocht de bestuurder dit onderwerp periodiek te agenderen. In 2022 hebben zich geen situaties voorgedaan waar in sprake zou kunnen zijn/ontstaan van tegenstrijdige belangen. In de statuten van de stichting is in art 8 een aantal uitsluitingen voor lidmaatschap van de Raad van Toezicht vastgelegd waarmee tegenstrijdige belangen worden beoogd in de basis te voorkomen In het eerste kwartaal van het jaar 2022 vond een evaluatie over het eigen functioneren van de Raad van Toezicht plaats onder leiding van een externe deskundige.

Besloten is om aan ‘Integriteit’ geregeld aandacht te besteden in de vergaderingen en de besprekingen aangaande de kernwaarden van de Stichting (Vertrouwen/Samen/Verantwoordelijkheid/Groei) prominenter in de notulen vast te leggen. Terugkijkend is dit laatste een aandachtspunt voor het jaar 2023. 43 Jaarverslag Op Kop 2022 Tenslotte Het virus COVID-19 heeft wederom in het jaar 2022 voor de stichting grote gevolgen gehad. Door een grote groep betrokkenen is veel inspanning verricht om in deze moeilijke periode goed onderwijs te blijven geven en de kinderen te ondersteunen. Onze dank gaat uit naar allen, die zich met hart en ziel hebben ingezet ten behoeve van de kinderen, die onderwijs genieten bij stichting Op Kop, in de gemeenten Steenwijkerland en Zwartewaterland. Namens de Raad van Toezicht, Alex Dul (voorzitter) 44 Jaarverslag Op Kop 2022 Bijlage 1 Algemene gegeven scholen en stafbureau Brinnr Naam Adres Plaats 03FU OBS Aremberg Julianastraat 2 Zwartsluis 09EV OBS de Slinge ’t Slingerland 12 Oldemarkt 10TB OBS Burg. de Ruiterschool Vijverpark 89 Kuinre 11TC BS de Lepelaar Julianaweg 78 Scheerwolde 12MU OBS de Voorpoort Groenestraat 36 Vollenhove 12XY OBS de Driesprong M. Gerritsweg 5 Eesveen 13LO OBS De Punter Beulakerweg 125 A Giethoorn 13OF OBS School B voor Daltononderwijs Mr.

Zigher ter Steghestraat 1 Steenwijk 13QG OBS de Rolpaal Groenestraat 32 Blokzijl 13ZM OBS Beatrixschool Middenweg 4 Steenwijk 14FP OBS Gen. van den Boschschool Paasloregel 1 Willemsoord 14IK OBS de Samensprong Gasthuislaan 86 Steenwijk 18EO OBS de Vogelaar Tureluur 2 Genemuiden 18LN OBS de Toermalijn Prinsenstraat 22a Hasselt Algemeen Stichting Op Kop (bestuursnummer 41816) Bezoekadres: Kulturhus De Eendracht Eendrachtsplein 1 8355 DL Giethoorn Telefoon: 0521-362520 Email: info@stichtingopkop.nl Website: www.stichtingopkop.nl Postadres: Postbus 2225 8355ZJ Giethoorn 45 Jaarverslag Op Kop 2022 Bijlage 2 Raad van Toezicht, bestuur en GMR Informatie over de leden van de Raad van Toezicht per 31 december 2022 Naam Leeftijd Functie Commissie Benoem d Termijn Vergoeding de heer A. Dul 55 Voorzitter remuneratie 1-2-2017 2e € 5.700,00 mevr. L. Gerner 52 Lid remuneratie 1-2-2015 2e € 4.500,00 de heer R.W.M. Peeters 55 Lid onderwijs 1-2-2021 1e € 4.500,00 mevr. E. Hafkamp 55 Lid audit 1-8-2017 2e € 4.500,00 mevr. W. Queens 70 Vice-voorzitter onderwijs en audit 1-2-2019 1e € 4.500,00 Vergoedingsregeling: voorzitter € 5.700,00 en lid € 4.500,= per jaar. Daarnaast vergoeding van reiskosten (€ 0,28 per km.) en opleidingskosten. Management Stichting Op Kop in 2022 Bestuurder: dhr. W.F. Bok Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad per 31 december 2022 Voorzitter (ouder): mevr. K.

Webster Secretaris (medewerker): mevr. E. ter Heide 46 Jaarverslag Op Kop 2022 Informatie over de nevenfuncties van de leden van de Raad van Toezicht en bestuurder, 2022 Naam Organisatie Functie/werkzaamheden Vanaf Tot mevr. L. Gerner OSG Sevenwolden lid Raad van Toezicht 2017 De Erkende Toezichthouder docent 2020 Gemeente Sûdwest Fryslân manager HR 2021 mevr. E. Hafkamp NHL Stenden Hogeschool, senior docent 2004 Leeuwarden Jan Eelkman Rooda BV bestuurslid 2020 Stichting Kindsupport penningmeester 2020 dhr. A. Dul Veilig Verkeer Nederland bestuur district Drenthe 2016 Ned. Compliance Inst. Docent 2016 METTalex directeur/eigenaar 2017 St. Samenlevingsscholen lid Raad van Toezicht 2017 Athenos Adviesgroep ondernemerscoach/ 2018 bedrijfsadviseur De Laatste Eer Steenwijk lid Raad van Bestuur 2019 mrt-22 mevr. W. Queens St. Samenlevingsscholen lid Raad van Toezicht 2021 Steenwijkerland Brightskills onderwijsondersteuner 2021 jul-22 Dhr. R. Peeters Humanistisch Verbond Steunfonds Humanisme Gemeente Scherpenzeel (als zelfstandige) bestuurslid/penning- meester bestuurslid afdelingshoofd Bedrijfsvoering 2020 2020 2021 dhr. W.F. Bok St. Samenlevingsscholen bestuurder 2021 CBO De Greiden voorzitter Raad van Toezicht 2005 St.

WIS Steenwijkerland bestuurslid 2021 47 Jaarverslag Op Kop 2022 Bijlage 3 Verslag externe vertrouwenspersoon 2022 Algemeen Ongewenste omgangsvormen, het kan overal voorkomen. Zo kan het ook gebeuren dat binnen een school of het schoolbestuur er klachten en/of zorgen ontstaan rondom situaties van niet gewenst gedrag. Deze kunnen van inhoud variëren tussen communicatie, pesten, agressie, discriminatie, intimidatie tot seksuele intimidatie, maar ook klachten of vermoedens van een zedendelict door een medewerker jegens een minderjarig leerling, bijvoorbeeld verkrachting, ontucht of grooming komen voor. Sinds 2018 ben ik als onafhankelijk extern vertrouwenspersoon verbonden aan Stichting Op Kop. Op Kop heeft hiermee een laagdrempelige opvang gecreëerd voor (ouders van) leerlingen en medewerkers in geval van ongewenste omgangsvormen en integriteit. Dit betekent dat ik door betrokkenen benaderd kan worden om hen bij te staan. In deze rol vervul ik een aantal hoofdtaken nl.: opvang, ondersteuning en begeleiding van een klager. In de praktijk betekent dat, dat ik luister naar betrokkene, werk aan het opbouwen van een vertrouwelijke relatie en kom tot een goede definitie van de klacht/zorg om daarna samen mogelijke stappen te onderzoeken. Tevens fungeer ik als achterwacht voor de schoolcontactpersonen.

Zij kunnen altijd contact opnemen om te “sparren” rondom zaken die bij hen als schoolcontactpersoon spelen. Wanneer er trends te zien zijn of opvallende zaken naar voren komen zal ik als extern vertrouwenspersoon aanbevelingen doen richting het bestuur. Afgelopen jaar • Het afgelopen jaar zijn er 2 klachten/meldingen van zorg bij mij binnen gekomen. Dit waren individuele, op zichzelf staande casussen die geen beeld geven van structurele problematiek. • In het persoonlijke gesprek met de bestuurder, de heer W. de Bok is er o.a. gesproken over alertheid op ongewenste omgangsvormen. • Stichting Op Kop heeft dit jaar de keus gemaakt om de rol van interne contactpersoon te beleggen bij andere medewerkers dan de IB’ers. Dit heeft een heel nieuwe groep van interne contactpersonen gecreëerd, waarvoor ik een scholingsbijeenkomst heb verzorgd. Hierbij zijn vooral hun taken en mogelijkheden aan de orde gekomen. Conclusie Dat er weinig meldingen zijn geweest kan als positief worden gezien. Ondanks dit gegeven is het van belang om alert te blijven op ongewenste omgangsvormen binnen de scholen en de organisatie. De uitkomsten van gehouden geanonimiseerde tevredenheidsonderzoeken met vragen over sociale veiligheid en integriteit, vragenlijsten 48 Jaarverslag Op Kop 2022 of analyses van incidentmeldingen en ziekteverzuimgegevens kunnen o.a. hierbij behulpzaam zijn.

Ook een stevige positie van de interne vertrouwenspersonen binnen de scholen kan mogelijk ondersteunen om signalen van onveilig voelen en onrust tijdig te herkennen. Aard van de klacht Verloop/afdoening Aantal geïnvesteerde uren Communicatie Vertrouwensgesprek met medewerker over communicatie met leidinggevende. De mogelijkheden met elkaar besproken 1,5 Communicatie Vertrouwensgesprek met ouder over een situatie op school. Contact met directeur. Verwezen naar een andere instantie 2 Yvonne Kamsma, Externe vertrouwenspersoon stichting Op Kop Stg. Op Kop, stg. voor Openbaar Primair Onderwijs in de gem Steenwijkerland en Zwartewaterland Financieel jaarverslag 2022 24-4-2023 Pagina PagPagina 50 van 25ina] van Pagina 50 van 2525 Inhoudsopgave Toelichting op onderdelen van het jaarverslag Pagina Bestuursverslag 1 Financiële kengetallen 51 Jaarrekening Balans per 31 december 2022 52 Staat van baten en lasten over 2022 54 Kasstroomoverzicht 55 Toelichting behorende bij de jaarrekening 56 Grondslagen 56 Toelichting op de balans per 31 december 2022 59 Niet in de balans opgenomen activa en verplichtingen 62 Gebeurtenissen na balansdatum 62 Model G, Overzicht doelsubsidies OCW 63 Toelichting op de staat van baten en lasten over 2022 64 Overzicht verbonden partijen 66 Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector 67 Gegevens over de rechtspersoon 69

Bestemming van het resultaat 70 Overige gegevens Controleverklaring 71 Pagina PagPagina 50 van 25ina] van Pagina 50 van 2525 Financiële kengetallen Aan de hand van de jaarrekening kunnen een aantal kengetallen en ratio's worden berekend die verder inzicht kunnen geven in de gevolgen van het gevoerde beleid over het boekjaar en waardoor het beeld uit de jaarrekening kan worden verduidelijkt. Kengetallen 2022 2021 Rentabiliteit 0% 0% Exploitatieresultaat in een percentage van de totale baten. De rentabiliteit geeft aan in hoeverre de inkomsten en uitgaven van een instelling elkaar in evenwicht houden. Current ratio 4,29 3,98 Verhouding vlottende activa en kortlopend vreemd vermogen. Deze verhouding geeft aan in hoeverre de organisatie in staat is aan haar korte termijnverplichtingen te voldoen. De signaleringswaarde die de inspectie voor het onderwijs hanteert is afhankelijk van de totale baten. Totale baten kleiner dan 3 miljoen, signaleringswaarde minder dan 1,5. Totale baten groter dan 3 miljoen maar kleiner dan 12 miljoen, signaleringswaarde minder dan 1. Totale baten groter dan 12 miljoen, signaleringswaarde minder dan 0,75.

Solvabiliteit 1 56,6% 54,6% Eigen vermogen in percentage van het totale vermogen Solvabiliteit 2 81,4% 78,7% Eigen vermogen plus voorzieningen / totale passiva De solvabiliteit geeft aan in hoeverre de organisatie in staat is aan haar lange termijnverplichtingen te voldoen. 25% a 50% wordt als goed aangemerkt. Is de waarde hoger dan 25% (solvabiliteit 1) dan is de organisatie in staat om aan haar lange termijn verplichtingen te voldoen. Bij solvabiliteit 2 wordt door het ministerie van OCW een signaleringswaarde gehanteerd van 30%. Weerstandsvermogen 36,9% 39,2% Eigen vermogen / Totale baten Het weerstandsvermogen geeft de vrije vermogensbuffer aan voor het opvangen van calamiteiten. Een percentage tussen de 5 en 20 procent wordt gezien als voldoende buffer. Aantal leerlingen per teldatum 1-10 (t-1) 1.624 1.471 Gemiddeld aantal FTE 141,85 140,58 Personeelskosten per FTE 85.551 78.419 41816 Jaarrekening 2022 Pagina: 51 A.1.1 Balans per 31 december 2022 (na verwerking resultaatbestemming) 1. Activa 1.2 Materiële vaste activa 1.949.463 1.549.462 Totaal vaste activa 1.949.463 1.549.462 1.5 Vorderingen 355.090 759.133 1.7 Liquide middelen 7.445.059 7.798.436 Totaal vlottende activa 7.800.149 8.557.570 Totaal activa 9.749.612 10.107.032 31 december 2022 31 december 2021 41816 Jaarrekening 2022 Pagina: 52 2.

Passiva 2.1 Eigen vermogen 5.518.467 5.514.916 2.2 Voorzieningen 2.414.955 2.439.625 2.4 Kortlopende schulden 1.816.190 2.152.491 Totaal passiva 9.749.612 10.107.032 31 december 2022 31 december 2021 41816 Jaarrekening 2022 Pagina: 53 A.1.2 Staat van baten en lasten over 2022 Realisatie Begroting Realisatie 2022 2022 2021 3. Baten 3.1 Rijksbijdrage OCW 14.451.908 12.591.586 13.398.085 3.2 Overige overheidsbijdragen 184.667 51.207 418.978 3.5 Overige baten 313.099 190.816 263.424 Totaal baten 14.949.674 12.833.609 14.080.487 4. Lasten 4.1 Personeelslasten 12.135.178 11.189.675 11.023.977 4.2 Afschrijvingen 366.305 367.576 341.488 4.3 Huisvestingslasten 1.301.220 1.209.787 1.291.582 4.4 Overige lasten 1.168.142 1.076.899 1.332.507 Totaal lasten 14.970.845 13.843.937 13.989.554 Saldo baten en lasten 21.171- 1.010.328- 90.933 5 Financiële baten en lasten 24.723 - 27.386- Netto resultaat 3.552 1.010.328- 63.547 41816 Jaarrekening 2022 Pagina: 54 A.1.3 Kasstroomoverzicht 2022 2021 Kasstroom uit operationele activiteiten Resultaat voor financiële baten en lasten 21.171- 90.933 Aanpassingen voor: - Afschrijvingen 343.579 315.786 - Mutaties voorzieningen 24.670- 290.941 Veranderingen in vlottende middelen: - Vorderingen 404.043 179.045 - Kortlopende schulden 336.302- 509.149 Totaal kasstroom uit bedrijfoperaties 365.480 1.385.853 Ontvangen interest 24.723 - Betaalde interest - 27.386-

Totaal kasstroom uit operationele activiteiten 390.202 1.358.467 Kasstroom uit investeringsactiviteiten (Des)investeringen materiële vaste activa 743.580- 480.110- Totaal kasstroom uit investeringsactiviteiten 743.580- 480.110- Mutatie liquide middelen 353.377- 878.357 Beginstand liquide middelen 7.798.436 6.920.080 Mutatie liquide middelen 353.377- 878.357 Eindstand liquide middelen 7.445.059 7.798.437 41816 Jaarrekening 2022 Pagina: 55 Toelichting behorende tot de jaarrekening: Grondslagen De activiteiten van Stg. Op Kop, stg. voor Openbaar Primair Onderwijs in de gem Steenwijkerland en Zwartewaterland bestaan uit het geven van primair onderwijs. Algemeen De jaarrekening is opgesteld volgens de Regeling jaarverslaggeving onderwijs. In deze regeling is vastgesteld dat de wettelijke bepalingen van Titel 9 Boek 2 BW en de Richtlijnen voor de Jaarverslaggeving (in het bijzonder RJ 660 Onderwijsinstellingen) van toepassing zijn, met inachtneming van de daarin aangeduide uitzonderingen. De jaarrekening is opgesteld uitgaande van een verslaggevingsperiode gelijk aan het betreffende kalenderjaar. De jaarrekening is opgesteld op basis van continuïteit. Voor zover niet anders is vermeld worden activa, voorzieningen en schulden opgenomen tegen de nominale waarde.

Vergelijking met voorgaand jaar: De gehanteerde grondslagen van waardering en van resultaatbepaling zijn ongewijzigd gebleven ten opzichte van het voorgaande jaar. De vergelijkende cijfers van het voorgaande boekjaar zijn, waar nodig, slechts qua rubricering voor vergelijkingsdoeleinden aangepast. Schattingen: De opstelling van de jaarrekening vereist dat het bestuur oordelen vormt en schattingen en veronderstellingen maakt die van invloed zijn op de toepassing van grondslagen, de gerapporteerde waarde van activa en verplichtingen alsmede van baten en lasten. De daadwerkelijke uitkomsten kunnen afwijken van deze schattingen. De schattingen en onderliggende veronderstellingen worden voortdurend beoordeeld. De genoemde bedragen, voorzover niet anders vermeld, zijn opgenomen in hele euro's. Het kasstroomoverzicht is opgenomen volgens de indirecte methode. De toelichting vloeit voort uit de toelichting op de afzonderlijke posten in de jaarrekening en is daarom niet apart opgenomen. Grondslagen voor waardering van activa en passiva Materiële vaste activa De materiële vaste activa worden gewaardeerd op verkrijgingsprijs, verminderd met de cumulatieve afschrijvingen en indien van toepassing met bijzondere waardeverminderingen.

De afschrijvingen worden gebaseerd op de geschatte economische levensduur en worden berekend op basis van een vast percentage van de verkrijgingsprijs, rekening houdend met een eventuele restwaarde. Er wordt afgeschreven vanaf het moment van ingebruikname van het materieel vast actief. De kosten van groot onderhoud worden in de jaarrekening verwerkt middels een voorziening groot onderhoud. De grondslagen zijn opgenomen onder de grondslagbeschrijving van voorzieningen. De activeringsgrens is: € 500,- Het systeem van afschrijvingen is als volgt: Gebouwen, bestaande uit: Inventaris en apparatuur, bestaande uit: -Inventaris 5% en 10% van de aanschafwaarde -ICT 20% en 25% van de aanschafwaarde Overige vaste bedrijfsmiddelen, bestaande uit: -Onderwijsleerpakket 12,5% van de aanschafwaarde -Overige vaste bedrijfsmiddelen 20% van de aanschafwaarde 41816 Jaarrekening 2022 Pagina: 56 Vorderingen Bij eerste verwerking worden de vorderingen opgenomen tegen de reële waarde en vervolgens gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs. De reële waarde en de geamortiseerde kostprijs zijn gelijk aan de nominale waarde. De vorderingen worden verminderd met de noodzakelijk geachte voorzieningen voor het risico van oninbaarheid. Deze voorzieningen worden bepaald op basis van individuele beoordeling van vorderingen.

Liquide middelen De liquide middelen staan, voor zover niet anders vermeld, ter vrije beschikking van het bestuur. De liquide middelen worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Algemene reserve De Algemene reserve betreft een buffer ter waarborging van de continuïteit van het bevoegd gezag en wordt opgebouwd uit resultaatbestemming van overschotten die ontstaan uit het verschil tussen werkelijke baten en lasten. Bestemmingsreserves De bestemmingsreserve privaat is gevormd uit resultaten uit voorgaande jaren vanuit de private geldstromen en middels het private resultaat over het onderhavige boekjaar. Het Ministerie van OCW heeft onder de noemer Nationaal Programma Onderwijs een subsidie beschikbaar gesteld voor het herstel van het onderwijs en het compenseren van onderwijsachterstanden als gevolg van de coronacrisis. De bekostiging wordt als lumpsum bekostiging ontvangen en verantwoord. De bestemmingsreserve Nationaal Programma Onderwijs is gevormd uit de nog niet bestede middelen van deze subsidie. Voorzieningen Voorzieningen worden opgenomen tegen nominale waarde, met uitzondering van voorzieningen ter zake van personeel en soortgelijke verplichtingen. Deze worden opgenomen tegen de berekende contante waarde. Een voorziening wordt eerst gevormd als voldaan is aan de vereisten terzake van het vormen van voorzieningen.

De voorziening jubilea is opgenomen tegen de contante waarde van de toekomstige uitbetalingen en is afhankelijk van de ingeschatte blijfkans, gemiddelde salarisstijging en disconteringsvoet. De werkelijke jubilea- uitkeringen worden ten laste van deze voorziening gebracht. De voorziening duurzame inzetbaarheid wordt gevormd op basis van de ingediende verlofplanning van een personeelslid. Op basis van deze planning wordt het verlofsaldo bepaald. Dit saldo wordt contant gemaakt tegen het geldende discontopercentage. Tot op heden worden er nog maar zeer beperkt verlofplanningen gemaakt op basis van de regeling duurzame inzetbaarheid. De voorziening wordt pas opgenomen als de verplichting betrouwbaar is te schatten. De voorziening onderhoud is gebaseerd op de onderhoudsplanning van de komende jaren. De dotatie is op basis van de planning berekend en gelijkmatig verdeeld over de jaren. Periodiek wordt de planning geactualiseerd. Jaarlijks wordt bekeken of de dotatie toereikend is. In de Regeling jaarverslaggeving onderwijs is een tijdelijke overgangsregeling opgenomen voor het toepassen van de methode van kostenegalisatie voor de voorziening groot onderhoud. Van deze tijdelijke overgangsregeling is gebruikt gemaakt bij het berekenen van de voorziening groot onderhoud. Voorziening werkloosheidsuitkering: per 1 augustus 2022 is het Participatiefonds gemoderniseerd.

Dit leidt ertoe dat het bevoegd gezag verplicht is tot het doen van een eigen bijdrage in de werkloosheidskosten van medewerkers waarvan de arbeidsovereenkomst op of na 1 augustus 2022 is beëindigd. De voorziening werkloosheidsuitkeringen is opgenomen tegen de contante waarde van de toekomstige uitkeringen aan voormalig medewerkers die een werkloosheidsuitkering of bovenwettelijke uitkering ontvangen. De voorziening wordt opgenomen voor het deel van de uitkering dat voor rekening komt van het bevoegd gezag. De hoogte van de voorziening is bepaald op basis van gegevens van het Participatiefonds. Hierbij wordt ingeschat in welke mate de medewerker de gehele looptijd van de uitkering gebruik zal maken van de uitkering. 41816 Jaarrekening 2022 Pagina: 57 Kortlopende schulden De kortlopende schulden worden bij de eerste verwerking gewaardeerd tegen reële waarde. Kortlopende schulden worden na eerste verwerking gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs. Deze is gelijk aan de nominale waarde. Pensioenen Er is één pensioenregeling. Dit betreft een Nederlandse regeling en wordt gefinancierd door afdrachten aan pensioenuitvoerder, te weten het bedrijfstakpensioenfonds ABP. Per ultimo boekjaar heeft dit pensioenfonds een dekkingsgraad van 118,6% is van 2022 (beleidsdekkingsgraad).