15.0 Informatienota 2021 - 57 - Bouwstenen actualisatie omgevingsvisie en opstellen omgevingsplan.pdf

Het is ook nodig om serieus werk te maken van energiebesparing en een verduurzaming van de warmtevraag. - Opgave concreter invulling te geven op basis van o.a. de G1000, beleidskaders Zon op (Steenwijker)land en Kleine Windmolens, Transitievisie Warmte (en de daarbij horende wijkuitvoeringsplannen) en de RES 1.0 West-Overijssel. Daarmee zetten we de stap van ‘klaar maken voor …’ naar Werk maken van de energietransitie. - Ambitie 2020 -> ambitie 2030/50 (Klimaatakkoord): halveren van de uitstoot van broeikasgassen in 2030, vrijwel volledig terugbrengen van de uitstoot in 2050. - Kansen zien we in het verbinden van de energieopwek met andere opgaven. Denk bijvoorbeeld aan een zodanige lokalisering en ontwikkeling van zon- en/of windenergie dat dit bijdraagt aan klimaatadaptatiedoelen en toename van biodiversiteit. Of aan energieopwek als hefboom voor de verduurzaming en/of extensivering van de landbouw. Maar natuurlijk ook aan woningbouwopgaven. Steenwijkerland bereidt zich voor op de klimaatverandering Door de klimaatverandering krijgen we vaker te maken met hevige regenbuien, periodes van droogte en hitte en de gevolgen van een mogelijke overstroming. Ook hebben we te maken met bodemdaling in de veengebieden. We zijn ons er van bewust dat dit om nieuwe oplossingen vraagt.

Om ook in de toekomst prettig te kunnen wonen, werken en recreëren moeten we werken aan een klimaatbestendige en water robuuste inrichting van ons grondgebied. Samen met andere partijen bereiden we ons hierop voor. - Opgave concreter invulling te geven op basis van o.a. de Verkenning Veenweidegebieden en uitgevoerde klimaatstresstesten die de mogelijke klimaateffecten in Steenwijkerland in beeld hebben gebracht. Effecten die in 2050 kunnen optreden, maar ook al volgende week, door extreme omstandigheden als hittegolven en hevige regenbuien. - In de Lokale en Regionale Adaptatie Strategie (LAS en RAS – oplevering verwacht eind 2021/begin 2022) werken we uit wat we de komende jaren concreet gaan doen om onze regio klimaatadaptief te maken voor het klimaat in 2050.* Daarmee zetten we de stap van ‘voorbereiden op …’ naar: Werken aan een klimaatbestendig en waterrobuust Steenwijkerland. - De focus ligt op gebieden met een stapeling van opgaven en/of urgentie, waarbij de samenhang in het watersysteem niet uit het oog wordt verloren (bovenstrooms ingrijpen bijvoorbeeld kan benedenstrooms gevolgen hebben). - We zien (ook hier) kansen in het verbinden: in het verbinden van de water- of klimaatopgaven met economische en ruimtelijke opgaven, zodat water kan werken als motor voor ontwikkeling en als kwaliteitsimpuls.

Denk bijvoorbeeld aan het - op verschillende schaalniveaus - weer verbinden van Steenwijk met het water. *Hiermee geven we ook invulling aan het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) van het Rijk, waarin overheden en het bedrijfsleven de ambitie hebben uitgesproken om klimaatadaptatie te verankeren in het denken en handelen, met als doel een klimaatrobuust Nederland in 2050. College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066018/44 13 Bijlage III Over de gemeentegrenzen heen In huidige omgevingsvisie Waardevast landschap: Actualisatie omgevingsvisie: “Steenwijkerland wil met haar identiteit aanvullend zijn op (de regio) Zwolle. Steeds vaker zal dat betekenen dat mensen in Steenwijkerland wonen en in de regio (Zwolle) werken. Ook voor voorzieningen geldt dat de gemeentegrenzen niet bepalend zijn: Steenwijkerland zal er vaker voor kiezen om voorzieningen niet per se binnen de eigen gemeentegrenzen te willen hebben, als ze voor de inwoners maar goed bereikbaar en toegankelijk zijn. Daarom zoeken we actief samenwerking, ook in de planvorming over voorzieningen met de omliggende gemeenten. We willen het aanbod van voorzieningen goed afstemmen. (…) Het toeristisch-recreatief profiel van Steenwijkerland kan worden versterkt door meer samen te werken met omliggende -groene- gemeenten.” Pag. 16-17 - Op dit onderdeel is aanvulling nodig.

Zo vormt Steenwijkerland niet alleen met de verscheidenheid aan ontspannen woonmilieus een belangrijke aanvulling op de grootstedelijke agglomeratie Zwolle. Steenwijkerland versterkt de regio Zwolle. Hier in Steenwijkerland vind je prachtige natuur- en cultuurlandschappen, rust en ruimte om te ontspannen. Van grote betekenis voor de bewoners in de regio én voor de regionale economie: onze groene schatkamer heeft - met iconen als Nationaal Park Weerribben-Wieden en Giethoorn - (inter)nationale aantrekkingskracht.* - M.b.t. de begrenzing van het Nationaal Park Weerribben-Wieden wordt overigens ook gevraagd om over de grenzen heen te kijken. De Commissie Verkenning Nationale Parken (onder voorzitterschap van prof.mr. Pieter van Vollenhoven) heeft in haar advies vijf parken geselecteerd die Nationale Landschapsparken kunnen worden (internationaal onderscheidend op het vlak van natuur, landschap en cultuurhistorie). De natuurkernen van Weerribben-Wieden worden in het advies gezien als onderdeel van een groter samenhangend landschap: het geheel van laagveenmoerassen in Noordwest Overijssel en het hoger gelegen inzijgingsgebied van het Drents plateau (van de flanken van het Drents plateau tot de IJsseldelta). - Steenwijkerland heeft te maken met zeven omliggende gemeenten en drie andere provincies.

Inwoners van Steenwijkerland hebben voor een belangrijk deel dan ook hun oriëntatie buiten de eigen gemeentegrenzen: ze gaan voor werk, school, zorg of boodschappen ook naar naburige Overijsselse, Friese, Flevolandse of Drentse dorpen en steden. Ook buiten de regio Zwolle. Een nadere verkenning is nodig voor aanvulling van onze omgevingsvisie op het onderdeel ‘over de gemeentegrenzen heen’ ten aanzien van de noordelijker gelegen gemeenten (waar liggen kansen voor samenwerking, op welke onderdelen is afstemming noodzakelijk, ...). - Op een aantal grote opgaven vindt - in verschillende regionale samenwerkingsverbanden - visie/strategieontwikkeling plaats en kijken we met buurgemeenten ‘over de gemeentegrenzen heen’. Denk aan de Regionale Adaptatie Strategie (RAS) in Fluvius-verband**, het Integraal toekomstperspectief Gebiedsgerichte Aanpak Noordwest-Overijssel, de Regionale Energie Strategie (RES) en Regionale woonagenda met de regio West-Overijssel***, de Verstedelijkingsstrategie College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066019/44 14 In huidige omgevingsvisie Waardevast landschap: Actualisatie omgevingsvisie: en NOVI-gebied regio Zwolle.**** Afstemming op deze grote opgaven met buurgemeenten en –provincies is noodzakelijk.

Een voorbeeld is de samenhang in het watersysteem: bovenstrooms ingrijpen in Drenthe kan benedenstrooms gevolgen hebben in Steenwijkerland. De visie/strategieontwikkeling op deze grote opgaven levert belangrijke input op voor de actualisatie van onze omgevingsvisie. Door de gemeenteraad vastgestelde visies en beleidskaders krijgen vanzelfsprekend een doorvertaling in onze nieuwe omgevingsvisie. * Zwolle vervult een centrumfunctie die van (boven)regionale betekenis is. Hier is de werkgelegenheid geconcentreerd, vind je uiteenlopende voorzieningen (zorg, onderwijs, detailhandel etc.), bruisende festivals, musea van betekenis en de ‘massa’ en het creatieve en innovatieve klimaat dat zo belangrijk is voor de concurrentiepositie van West-Overijssel – de regio Zwolle. ** Fluvius is een samenwerkingsverband tussen de gemeenten Hoogeveen, Meppel, Steenwijkerland, Midden Drenthe, Westerveld, De Wolden en het waterschap Reest en Wieden). *** West-Overijssel bestaat o.a. uit de gemeenten Dalfsen, Deventer, Hardenberg, Kampen, Olst-Wijhe, Ommen, Raalte, Staphorst, Steenwijkerland, Zwartewaterland en Zwolle én de provincie Overijssel. **** Regio Zwolle is een samenwerkingsverband van 22 gemeenten en 4 provincies (zie regiozwolle.info).

Bijlage IV Centrale doel omgevingskwaliteit In huidige omgevingsvisie Waardevast landschap: Actualisatie omgevingsvisie: “Omgevingskwaliteit is het centrale doel van al het ruimtelijk handelen. Dat is een breuk met het verleden waarin het doel vaak economische groei was en deze groei geconfronteerd werd met bijvoorbeeld de randvoorwaarde erfgoed of natuur.” Pag. 2 “Omgevingskwaliteit definiëren we als de integrale kwaliteit van ruimtes; het gaat er niet alleen om hoe deze ruimtes eruitzien, maar ook waartoe en op welke manier ze functioneren, hoe ze gebruikt worden en hoe de (functies van de) ruimtes met elkaar samenhangen en bijdragen aan het beter functioneren van de samenleving. (…) Het ontwikkelen van de omgevingskwaliteit betekent dan ook altijd een verbetering voor woonomgeving, concurrentiekracht én leefbaarheid.” Pag. 1 - Dit centrale doel sluit aan op de Omgevingswet en is zeker nog actueel. Het begrip omgevingskwaliteit heeft echter nadere duiding nodig.

Dit omdat ‘omgevingskwaliteit’ nog wel eens verward wordt met ‘ruimtelijke kwaliteit’ terwijl omgevingskwaliteit veelomvattender is.* - In verschillende publicaties wordt omgevingskwaliteit geduid als een combinatie van ruimtelijke kwaliteit (een optelsom van gebruiks-, belevings- en toekomstwaarde) én milieukwaliteit (met waarden die vaak vertaald zijn in kwantitatieve, wettelijk vastgestelde normen – voor bijvoorbeeld luchtkwaliteit of geluid). Friso de Zeeuw voegt daar nog een aspect aan toe: andere ‘erkende’ maatschappelijke waarden (zoals sociale samenhang en economische vitaliteit) die impact hebben op de fysieke leefomgeving.** Ook schaart hij veiligheid en gezondheid - in feite basisrandvoorwaarden voor een goede omgevingskwaliteit - onder het begrip omgevingskwaliteit. College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066020/44 15 In huidige omgevingsvisie Waardevast landschap: Actualisatie omgevingsvisie: “Deze omgevingskwaliteit is niet te meten. Alleen elementen zijn meetbaar (zoals geluidswaarden) of aanwijsbaar (cultureel erfgoed. Een deel van de omgevingskwaliteit kun je slechts ervaren (sfeer, veiligheid).” Pag. 2 - Omgevingskwaliteit is gebiedsafhankelijk. Per deelgebied brengen we in het vervolgtraject de verschillende kwaliteiten (en potentie) in beeld. * De Omgevingswet (inclusief de toelichting) biedt helaas geen nadere omschrijving.

** “De erkenning heeft betrekking op het belang dat de maatschappelijke arena aan die waarde hecht. Dat verschilt naar tijd, plaats en dominante opvatting. Die erkenning kan uitmonden in expliciete verankering in de politiek-bestuurlijke arena; dan hebben we te doen met een ‘omgevingswaarde’.” Overgenomen van: https://www.gebiedsontwikkeling.nu/artikelen/quality-life-toepassing-van-het-begrip-omgevingskwaliteit- gebiedsontwikkeling/ College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066021/44 Bijlage V a. Deelgebieden landelijk gebied College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066022/44 Eerdere analysekaart College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066023/44 College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066024/44 De groene schatkamer College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066025/44 De polders rondom Scheerwolde College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066026/44 Op de grens van ‘t oude en nieuwe land College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066027/44 Het Hoge land College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066028/44 De beekdalen College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066029/44 Bijlage V b.

Deelgebieden kernen College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066030/44 Beschermde stadsgezichten College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066031/44 Beschermde dorpsgezichten College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066032/44 Vestingstad Steenwijk College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066033/44 Historische linten, kernen en gebieden College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066034/44 Naoorlogse woonwijken College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066035/44 (Woon-)werklocaties College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066036/44 Groen(grijs)blauwe raamwerk College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066037/44 Verblijfsrecreatie College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066038/44 Bijlage VI Overzicht actuele gemeentelijke verordeningen Gemeentelijke verordeningen die geen actualisatie nodig hebben: • Marktverordening gemeente Steenwijkerland (2003); • Woonschepenverordening (2013); • Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Steenwijkerland (2021); • Algemene verordening ondergrondse infrastructuur gemeente Steenwijkerland (2016); • Verordening afvoer hemel- en grondwater gemeente Steenwijkerland (2020); • Verordening op de

heffing en de invordering van rioolheffing (2021); • Verordening regelende het gebruik van rondvaart- en verhuurboten in de gemeente Steenwijkerland (2021); • Wegsleepverordening gemeente Steenwijkerland (2020). College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066039/44 Bijlage VII Niet-actuele gemeentelijke verordenin gen Gemeentelijke verordening: Bijzonderheden: Algemene plaatselijke verordening voor de gemeente Steenwijkerland (2021) - De regels over de bevoegdheden van de burgemeester en regels die zien op de openbare orde worden niet opgenomen in het omgevingsplan. - Technische aanpassing i.v.m. de Omgevingswet is nodig. Afvalstoffenverordening Steenwijkerland (2017) - Sinds 1 juli 2020 is het Besluit gescheiden inzameling huishoudelijke afvalstoffen (Besluit GIHA) van kracht. Dit besluit moet nog een doorvertaling krijgen in de Afvalstoffenverordening. - Technische aanpassing i.v.m. de Omgevingswet is nodig. Erfgoedverordening gemeente Steenwijkerland (2010) - De regels over archeologische monumentenzorg in de Erfgoedverordening maken bij inwerkingtreding van de Omgevingswet van rechtswege deel uit van het tijdelijk omgevingsplan. - De Erfgoedverordening regelt de advisering door de gemeentelijke monumentencommissie. Bij inwerkingtreding van de Omgevingswet vervallen de taken en bevoegdheden van deze commissie.

Ter continuering van de advisering moet de gemeente een nieuwe gemeentelijke adviescommissie instellen. - Technische aanpassing i.v.m. de Omgevingswet is nodig. Bouwverordening Steenwijkerland (2021) - In 2018 zijn de stedenbouwkundige bepalingen in deze verordening van rechtswege vervallen. Het hoofdstuk in de bouwverordening over de welstandcommissie wordt opgenomen in de actualisatie van de welstandsnota. Er blijven dan nog drie artikelen uit de bouwverordening over de bodembescherming over. Met de Omgevingsdienst dient afgestemd te worden hoe omgegaan wordt met de artikelen inzake de bodembescherming. - Technische aanpassing i.v.m. de Omgevingswet is nodig. College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066040/44 Gemeentelijke verordening: Bijzonderheden: Verordening geurhinder en veehouderij gemeente Steenwijkerland (2014) - De geurverordening is onder de Omgevingswet automatisch opgenomen in het omgevingsplan. We kunnen, indien nodig, de waarden in het omgevingsplan aanpassen. - Technische aanpassing i.v.m. de Omgevingswet is nodig.

College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066041/44 Bijlage VIII Concept inhoudsopgave omgevingsplan Steenwijkerland DEEL 1 ALGEMEEN Hoofdstuk 1 Algemene bepalingen DEEL 2 DE KERNEN Hoofdstuk 2 Beschermde stads- en dorpsgezichten Afdeling 2.1 Gebruiksregels 2.1.1 Toegestaan 2.1.2 Verandering van gebruik 2.1.3 Overige aanvullende regels of beperkingen 2.1.4 Algemene bepalingen Afdeling 2.2 Bouwregels 2.2.1 (Ver)bouwen hoofdgebouwen 2.2.2 (Ver)bouwen bijbehorende bouwwerken 2.2.3 (Ver)bouwen overige bouwwerken 2.2.4 Algemene (ver)bouwregels 2.2.5 Omgevingsdoelen Afdeling 2.3 Sloopregels Afdeling 2.4 Aanlegregels Afdeling 2.5 Regels voor het fors snoeien, omhakken en rooien van bomen en struiken Afdeling 2.6 Regels voor milieubelastende activiteiten Hoofdstuk 3 Historische bebouwingslinten, kernen en gebieden Hoofdstuk 4 Naoorlogse woonwijken Hoofdstuk 5 (Woon-)werklocaties Hoofdstuk 6 Nieuwe uitleg- of inbreidingslocaties Hoofdstuk 7 Groen(grijs)blauwe raamwerk Hoofdstuk 8 Verblijfsrecreatieterreinen DEEL 3 HET LANDELIJK GEBIED Hoofdstuk 9 “De groene schatkamer” Hoofdstuk 10 De polders rondom Scheerwolde Hoofdstuk 11 “Op de grens van ’t oude en nieuwe land” Hoofdstuk 12 Het Hoge land Hoofdstuk 13 De Beekdalen DEEL 4 OVERIG Hoofstuk 14 Overige bepalingen Bijlagen bij het omgevingsplan College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 -

2021_B&W_0066042/44 Proces actualisatie omgevingsvisie op hoofdlijnen 20232024 Voorbereiden actualisatie (o.a. analyse bestaand beleid) Actualiseren omgevingsvisie Ontwerp-omgevingsvisie gereed Omgevingsvisie gereed Gemeenteraadsverkiezingen Vaststellen uitgangspunten actualisatie (proces en inhoud) Bouwstenen actualisatie -> college en gemeenteraad (Q4) 20212022 Vaststellen omgevingsvisie Inrichten participatieproces, betrekken ketenpartners College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066043/44 Proces opstellen omgevingsplan op hoofdlijnen 2023-20282029 Voorbereiden opstellen omgevingsplan (o.a. analyse bestaand beleid en actualisatie verordeningen) Opstellen omgevingsplan (incl. voorafgaand participatieproces) Omgevingsplan gereed Gemeenteraadsverkiezingen Vaststellen uitgangspunten (proces en inhoud) Bouwstenen -> college en gemeenteraad (Q4) 20212022 Vaststellen omgevingsplan Vaststellen Verordening Fysieke Leefomgeving College van burgemeester en wethouders - 9 november 2021 - 2021_B&W_0066044/44