13.1 - Informatienota 2025 - 17 - Jaarverslag 2024 Sociaal Werk de Kop - Jaarrapportage SW De Kop 2024
Tekst van het document
Jaarverslag Sociaal Werk De Kop 2024 Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 2 Inhoudsopgave Vooraf 3 voorwoord 4 Leeswijzer 5 01 Cijfermatige rapportage 6 1.1. Totaaloverzicht individuele ondersteuning 7 1.2 De Zelfredzaamheidsmatrix (ZRM) 10 1.3 Leeftijdsopbouw individuele ondersteuning 11 1.4 Verwijzingen 12 1.5 Klanttevredenheidsonderzoek 13 1.6 Collectieve ondersteuning 14 02 Onze bijdrage aan de zes opgaven van het Sociaal Domein 17 1. Een goed begin 18 2. Passende hulp op de juiste plek 24 3. Als rondkomen niet (meer) lukt 27 4. Gezond leven makkelijker maken 30 5. Vitaal ouder worden 37 6. Thuis in de wijk 39 03 Ontwikkelagenda 45 Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 3 Vooraf Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 4 Voor u ligt de jaarrapportage van 2024. Het eerste jaar van de nieuwe aanbestedingsperiode. Een jaar waarin we hard hebben gewerkt aan het vormgeven van de nieuwe opdracht met daarin aandacht voor een gebiedsgerichte en integrale aanpak. Waarbij onze interne gebiedsteams en Positieve Gezondheid afgelopen jaar steeds meer de basis gingen vormen waaruit we werken. We focussen ons uiteraard op ons werk in Steenwijkerland maar zoeken ook in toenemende mate de samenwerking in de regio op. Het Integraal Zorgakkoord biedt daartoe volop gelegenheid en kansen. Bij ons werk benutten we alle expertise die binnen Tintengroep beschikbaar is.
Zo hebben Pro Facto en de Thorbecke Academie in opdracht van Tintengroep onderzoek gedaan naar de rol van het sociaal werk bij ondermijning en eveneens onze rol bij maatschappelijk onbehagen. Die rollen zijn er en daar zullen we ook in Steenwijkerland gedurende 2025 verder vorm aan geven. Terugblikkend op 2024 zien we een aantal vertrouwde onderwerpen waarbij door inwoners een beroep ons wordt gedaan: mentaal welbevinden en financiële vragen. In onze beide teams staan deze vragen weer in de top 3. Wat ook opvalt is dat we met onze individuele en collectieve trajecten wederom meer inwoners hebben bereikt dan het jaar ervoor. Dat betekent ook dat we vanuit de beschikbare middelen soms scherpe inhoudelijke keuzes moeten maken en blijvend aandacht zullen hebben voor het werken aan zelf- en samenredzaamheid. Er zijn in 2024 ook een aantal nieuwe opdrachten bij gekomen. Zo zijn we gestart met Welzijn op Recept bij drie huisartspraktijken, is de opdracht voor het schoolmaatschappelijk werk op een aantal basisscholen uitgebreid en hebben we met ketenpartners een aanpak voor Zorgzame gemeenschappen (voorheen Community Care) vormgegeven, zodat we daar per januari 2025 in de wijk Clingenborgh mee kunnen starten.
Daarnaast dragen we bij aan de ontwikkeling van het AVE model (Aanpak Voorkomen Escalatie), zijn we ook met de VO scholen goed in gesprek over de verdere ontwikkeling van het schoolmaatschappelijk werk en jongerenwerk en blijven we bovendien volop inzetten op onze samenwerking en het doorontwikkelen van Samen voor Ryan. Uiteraard doen we, met veel enthousiasme en gedrevenheid, nog veel meer. In deze jaarrapportage leest u het allemaal terug. Het sociaal werk speelt een cruciale rol in het verbinden van mensen, het bevorderen van sociale inclusie en het bijdragen aan het welzijn van ieder individu. Daarom blijven we ons met hart en ziel inzetten voor het versterken van de gemeenschap en het bieden van steun aan de mensen die dat het hardst nodig hebben. Ik wens u veel leesplezier. Erik Ordelman Manager Sociaal Werk De Kop Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 5 Leeswijzer Samen met de gemeente en onze netwerkpartners zetten we in op veerkracht in Steenwijkerland. Sinds dit jaar doen we dat vanuit de nieuwe opdracht ‘Sociaal Werk 2024 e.v.’. In de uitvoering en monitoring van deze opdracht vormen de zes opgaven van het sociaal domein van Steenwijkerland voor ons een belangrijke leidraad. Deze opgaven hebben daarom een centrale plek gekregen in deze jaarrapportage. De zes opgaven zijn: We starten de jaarrapportage met een cijfermatige rapportage: het tellen.
De data die wij in dit onderdeel laten zien gaan over het gehele jaar 2024 en hebben betrekking op alle opgaven. In het tweede deel van de rapportage geven we per opgave aan hoe we in 2024 een bijdrage hebben geleverd aan de opgave. We sluiten af met een ontwikkelagenda. In de ontwikkelagenda staan we kort stil bij de signalen die onze aandacht in 2025 vragen en de rode draad van onze plannen voor 2025.Een goed begin; Passende hulp op de juiste plek; Als rondkomen niet (meer) lukt; Gezond leven makkelijker maken; Vitaal ouder worden; Thuis in de wijk. Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 6 01 Cijfermatige rapportage Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 7 Figuur 1: Aantal nieuw opgestarte casussen Het aantal casussen dat in dezelfde periode in behandeling stond (onze openstaande casussen) ligt hoger. In tabel 1 laten we de aantallen in behandeling zien voor 2024. 1.1. Totaaloverzicht individuele ondersteuning Onze individuele ondersteuning is te verdelen in drie ondersteuningsvormen, namelijk: In figuur 1 zijn, per ondersteuningsvorm, de aantallen van 2024 naast de voorafgaande twee jaren gezet.
Het gaat hier om de casussen die in het betreffende jaar nieuw zijn opgestart. Daarbij valt op: Informatie en advies: een ondersteuningsvraag valt onder informatie en advies wanneer een inwoner een relatief eenvoudige vraag heeft, die in de meeste gevallen na één contactmoment beantwoord kan worden. Leun en steuncontacten: in vergelijking met individuele trajecten gaat het bij leun en steuncontacten om hulpvragen die minder frequente ondersteuning van ons vragen. Het gaat hierbij vooral om ‘vinger aan de pols’ houden. Individuele trajecten: wij kiezen voor een individueel traject wanneer een inwoner een hulpvraag heeft die frequente ondersteuning van ons vraagt. Gedurende een individueel traject werken wij naar een concreet doel. Bij de individuele trajecten zien we een stijgende lijn. Dit zien we niet alleen terug in onze data, ook de sociaal werkers zelf geven aan dat zij afgelopen jaar veel casuïstiek hebben opgepakt. Met de pilot schoolmaatschappelijk werk op de basisscholen en Welzijn op Recept hebben we een nieuwe doelgroep bereikt. Naar aanleiding van de stijging van individuele vragen, verkennen we welke vragen we collectief op kunnen pakken. Een voorbeeld van een collectieve activiteit waar we inspelen op vragen vanuit het basisonderwijs is de Brugklastraining. Ook de informatie en adviesaanvragen zijn gestegen.
Intern is aandacht besteed aan de registratie van deze ondersteuningsvorm. 473 25 381 459 21 407 576 22 486 Informatie en advies leun en steun Individuele trajecten 0 100 200 300 400 500 600 2022 2023 2024 Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 8 Tabel 1: Aantallen per team individuele trajecten leun en steun informatie en advies Steenwijk 394 25 399 Buitengebied 221 19 172 Buiten de gemeente 15 0 0 Gemeente breed of onbekend 16 1 62 Bij individuele casussen rapporteren we de postcodes van de inwoners. Hierdoor hebben we inzicht in het aantal ondersteuningsvragen per gebiedsteam. Tabel 1 geeft het aantal ondersteuningsvragen van gebiedsteam Oost en gebiedsteam Noord-Zuid weer. De adressen buiten de gemeente betreffen voornamelijk schoolmaatschappelijk werk casussen, de onbekende adressen vooral informatie en adviesaanvragen. Daarbij valt op: Het aantal individuele ondersteuningsvragen vanuit team Oost (Steenwijk) ligt behoorlijk hoger dan het aantal vanuit Team Noord-Zuid (Buitengebied). Een mogelijke verklaring is dat er in Steenwijk relatief meer sociale huurwoningen zijn. Een groot deel van onze doelgroep woont in de wijken met veel sociale huurwoningen, waaronder de doelgroep nieuwkomers.
Daarnaast worden in de dorpen ook veel ondersteuningsvragen opgepakt door de kerken en netwerkpartners en kijkt men in de dorpen over het algemeen meer naar elkaar om (sterkere sociale cohesie). Onze teams werken zoveel mogelijk gebiedsgericht. Bij een ongelijkmatige toestroom van ondersteuningsvragen, zoals nu het geval is, pakt team Noord-Zuid ook casussen op van team Oost. Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 9
Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 10 Figuur 2: Top 5 ZRM-domeinen individuele trajecten Hoofddomeinen zijn de domeinen op de ZRM waar de ondersteuningsvraag van de inwoner en onze dienstverlening betrekking op hebben. Per inwoner kunnen er meerdere (hoofd)domeinen ingevuld worden. 1.2 De Zelfredzaamheidsmatrix (ZRM) Met behulp van de zelfredzaamheid-matrix (ZRM) brengen wij de hulpvraag en de mate van zelfredzaamheid op verschillende domeinen (leefgebieden) van de inwoner in kaart. Figuur 2 laat zien op welke vijf hoofddomeinen de individuele trajecten in 2024 het meest waren gebaseerd. Daarbij valt op: De meeste individuele trajecten hadden betrekking op het domein geestelijke gezondheid. Vooral binnen het schoolmaatschappelijk werk komen we veel ondersteuningsvragen op het gebied van geestelijke gezondheid tegen. Vergeleken met 2023 en de eerste helft van 2024 is het verschil tussen geestelijke gezondheid en financiën groter geworden. Een verklaring voor de stijging van ondersteuningsvragen op het gebied van geestelijke gezondheid is dat inwoners in plaats van naar de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) steeds meer naar het voorliggend veld gaan. Initiatieven zoals schoolmaatschappelijk werk en Welzijn op Recept dragen bij aan deze beweging. Het aandeel financiële ondersteuningsvragen is mogelijk lager door de interventie vroegsignalering schulden.
Deze zelfde trend zien we ook bij andere gemeenten waar we vanuit Tintengroep actief zijn. Door middel van het invullen van een start- en een eindmeting maken we de mate van groei of stabilisatie in zelfredzaamheid zichtbaar. Waarbij groei niet altijd het doel van een traject hoeft te zijn, soms is stabilisatie al een mooi streven. Samen met de inwoner leggen we een concrete doelstelling vast ten aanzien van welke groei hij of zij op een ZRM-domein 251 208 86 64 47 Geestelijke gezondheid Financien Huiselijke relaties Huisvesting sociaal netwerk 0 50 100 150 200 250 300 Aantal casussen Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 11 Tabel 2: Doelrealisatie individuele trajecten 2022 2023 2024 Doelrealisatie in percentages 61,5% 55,2% 63,3% Berekend over de afgesloten casussen met eind- en doelscore. wil doormaken. Dit noemen we de doelscore. In tabel 2 laten we in percentages zien in hoeverre deze doelscores over het algemeen gerealiseerd zijn. Ook hier zijn de aantallen van 2024 naast de voorafgaande twee jaren gezet. Daarbij valt op: In de eerste helft van 2024 viel het ons op dat het percentage doelrealisatie in de afgelopen jaren is gedaald. Nu aan het einde van 2024 zien we dat de doelrealisatie juist is gestegen (van 55,9% in de eerste helft van 2024 naar 63,3% over het gehele jaar 2024).
Dit ondanks dat onze sociaal werkers aangeven dat de ondersteuningsvragen van inwoners complexer zijn geworden, waardoor je zou verwachten dat het realiseren van doelen ook complexer is. Een verklaring voor de groei van de doelrealisatie is dat intern aandacht is besteed aan registratie en het stellen van realistische doelstellingen. Ook aandacht voor vakmanschap en scholing in methoden zoals de Triple-P dragen bij aan doelrealisatie. 1.3 Leeftijdsopbouw individuele ondersteuning Figuur 3 geeft de leeftijdsopbouw van de gezamenlijke drie individuele ondersteuningsvormen weer. Daarbij valt op: We bereiken met onze individuele ondersteuning veel inwoners in de leeftijdscategorie 35 tot 55 jaar. Vergeleken met de 1e helft van 2024 springt de leeftijdscategorie 35-44 er nog meer uit. Binnen deze doelgroep zien we veel vraagstukken op het gebied van financiën, eenzaamheid, opvoeding en relatie (echtscheiding). Binnen onze collectieve ondersteuning pakken we deze vraagstukken op via onder andere de assertiviteitstrainingen en de budgetcursus Grip Op Je Geld. Daarnaast is door speciaal hiervoor getrainde sociaal werkers een collectieve variant van de Triple P methode (opvoedondersteuning) ontwikkeld. Voor de Triple P groep was dan ook veel belangstelling, de groep was snel vol.
Ten opzichte van 2023 hebben we minder ondersteuningsvragen ontvangen vanuit de doelgroep 18 – 27 jaar (2023: 104 casussen). We hebben meer ondersteuningsvragen vanuit de doelgroep 75-85 ontvangen. (2023: 58 casussen). Dit is de doelgroep van de 75+ huisbezoeken, waaruit we onder andere individuele ondersteuningsvragen ophalen. Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 12 Figuur 3: Leeftijdsopbouw individuele ondersteuning 1.4 Verwijzingen In tabel 3 vergelijken we het aantal verwijzingen vanuit andere organisaties naar Sociaal Werk De Kop in 2024 met het aantal verwijzingen in 2023. Wanneer onze dienstverlening niet aansluit bij de ondersteuningsvraag van de inwoner, kiezen wij voor een warme overdracht naar een organisatie die beter aansluit bij de hulpvraag. Ook dit maken we in tabel 3 zichtbaar. Daarbij valt het volgende op: Het aantal verwijzingen vanuit de huisartspraktijken is ten opzichte van 2023 behoorlijk gestegen. Namelijk van 12 verwijzingen in 2023, naar 41 in 2024. 14 van de 41 verwijzingen zijn afkomstig vanuit Welzijn op Recept. In het vierde kwartaal van 2024 zijn we gestart met dit project. Daarnaast zijn er vanuit de POH - GGZ veel vragen op het gebied van geestelijke gezondheidszorg naar voren gekomen, vanwege de grote toestroom aanvragen op dit gebied in de huisartspraktijken.
In zijn totaliteit is er minder vanuit de gemeente richting Sociaal Werk De kop verwezen (58 verwijzingen in 2024 versus 72 verwijzingen in 2023). Andersom is dit ook het geval (23 in 2024 versus 32 in 2023). Een mogelijke verklaring is dat door de intensievere samenwerking met de Toegang ondersteuningsvragen direct bij de juiste organisatie terechtkomen, waardoor verwijzen minder nodig is. Vanaf de tweede helft van 2024 kunnen we bij het afsluiten van een individuele casus aangeven met welke partij is samengewerkt. Daarin zien we inderdaad dat er veel binnen casuïstiek wordt samengewerkt met De Toegang. 5 50 65 81 95 151 128 83 79 76 26 0 - 4 jaar 4 - 12 jaar 12 - 18 jaar 18 - 27 jaar 27 - 34 jaar 35 - 44 jaar 45 - 54 jaar 55 - 64 jaar 65 - 74 jaar 75 - 84 jaar 85+ 0 50 100 150 200 Aantal Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 13 Tabel 3: verwijzingen Doorverwezen naar Sociaal Werk De Kop door Casussen opgestart 2023 Casussen opgestart 2024 Doorverwezen vanuit Sociaal Werk De Kop naar casussen afgesloten 2023 casussen afgesloten 2024 Ketenpartner 37 24 Ketenpartner 42 24 De Toegang 46 41 De Toegang 22 16 Gemeente - Overig 26 15 Gemeente - Overig 10 7 Huisarts/POH 12 41 Huisarts/POH 9 10 BO en VO 39 42 Schuldhulpverlening 4 3 GGD 5 7 Veilig Thuis 1 0 Gemeente- werk en inkomen NB 2 Vrijwilligersorganisatie of vereniging NB 2 woningbouw NB 4 Taalpunt N.v.t.
1 veilig thuis 4 3 Onderwijs NB 1 Zorginstelling NB 14 Zorginstelling NB 2 Overige 17 7 Overig 19 24 Totaal 186 200 Totaal 107 90 Het gaat hier de individuele casussen die in het betreffende kwartaal nieuw zijn opgestart. 1.5 Klanttevredenheidsonderzoek In tabel 3 vergelijken we het aantal verwijzingen vanuit andere organisaties naar Sociaal Werk De Kop in 2024 met het aantal verwijzingen in 2023. Wanneer onze dienstverlening niet aansluit bij de ondersteuningsvraag van de inwoner, kiezen wij voor een warme overdracht naar een organisatie die beter aansluit bij de hulpvraag. Ook dit maken we in tabel 3 zichtbaar. Daarbij valt het volgende op: Het aantal verwijzingen vanuit de huisartspraktijken is ten opzichte van 2023 behoorlijk gestegen. Namelijk van 12 verwijzingen in 2023, naar 41 in 2024. 14 van de 41 verwijzingen zijn afkomstig vanuit Welzijn op Recept. In het vierde kwartaal van 2024 zijn we gestart met dit project. Daarnaast zijn er vanuit de POH - GGZ veel vragen op het gebied van geestelijke gezondheidszorg naar voren gekomen, vanwege de grote toestroom aanvragen op dit gebied in de huisartspraktijken.
Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 14 8,6 KTO Dit is de gemiddelde score op ons klanttevredenheidsonderzoek 1.6 Collectieve ondersteuning 151 collectieve trajecten In 2023 waren dit er 126 7382 deelnemers (niet uniek) in 2023 waren dit er 4218 748 bijeenkomsten in 2023 waren dit er 645 100 vrijwilligers helpen ons bij de uitvoering van onze collectieve dienstverlening Naast individuele ondersteuning bieden wij collectieve trajecten aan. Het gaat hierbij om ondersteuning in groepsverband, maar ook om het ondersteunen en daarmee verduurzamen van inwonersinitiatieven. Binnen onze collectieve ondersteuning maken we dankbaar gebruik van de 100 vrijwilligers die bij ons in dienst zijn. Vanuit het Steenwijkerlands Sport & Beweegakkoord organiseren we veel collectieve activiteiten en bereiken daarmee veel inwoners. Deze Figuur 4 laat de doelgroepen zien die wij bereiken met onze collectieve ondersteuning. Daarbij valt onderstaande op: Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 15 Figuur 4: Leeftijdsopbouw collectief aantallen zijn niet verwerkt in onderstaande overzichten, maar worden afzonderlijk weergeven in de rapportage vanuit het Steenwijkerlands Sport & Beweegakkoord. Deze rapportage is opvraagbaar. Jongeren in Beweging (inzet op activering) en Beweegbordjes (beweegactiviteit met inzet op zelforganisatie) zijn echter wel opgenomen in onderstaande overzicht.
We hebben met onze collectieve ondersteuning het minst inwoners uit de leeftijdscategorie 27 tot 55 jaar bereikt. Terwijl de range wel het grootste is en de meeste individuele vragen ook uit deze leeftijdscategorie komt. De ondersteuningsvragen van deze doelgroep hebben een meer divers karakter dan de ondersteuningsvragen van jongeren en senioren. Wat maakt dat we vragen voor deze doelgroep veelal op individueel niveau oppakken. In 2025 gaan we verkennen hoe we met nieuwe collectieven deze doelgroep kunnen bereiken. We willen meer zicht krijgen op de impact van onze collectieve activiteiten. Daarom streven we ernaar om het afnemen van impactmetingen, bij deelnemers van deze activiteiten, onderdeel uit te laten maken van ons werk. De ervaring leert dat dit om implementatiestappen in de praktijk vraagt. In geheel 2024 zijn er 30 ingevulde vragenlijsten voor de impactmetingen binnengekomen. Dit waren er in de eerste helft van 2024 nog 5. Dit laat zien dat de impactmeting steeds meer onderdeel wordt van ons werk. De ingevulde vragenlijsten hebben betrekking op: Figuur 5 geeft de gemiddelde scores per indicator weer op basis van de 30 vragenlijsten.
ZOO-vaardig (9 lijsten) Jongeren in beweging (8 lijsten) Wandelgroep Klavertje Vierhoek & koffie (6 lijsten) Sportdag fitness (2 lijsten) Assertiviteitstraining volwassenen (1 lijst) Beweegbordjes (1 lijst) Goed gevoel café (1 lijst) Grip en Glans (1 lijst) Gymgroep de Perelaar (1 lijst) 55 71 87 92 81 91 91 88 75 0 - 4 jaar 4 - 12 jaar 12 - 18 jaar 18 - 27 jaar 27 - 55 jaar 55 - 65 jaar 65 - 75 jaar 75 - 85 jaar 85+ 50 60 70 80 90 100 Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 16 Figuur 5: Gemiddelde scores impactmeting collectief 8,72 8,64 8,21 8,17 7,87 7,87 7,85 7,81 6,7 Erkend voelen Klanttevredenheid netwerkversterking Lichamelijke gezondheid Opgelucht voelen Verbonden voelen Activering Zelfredzaamheid Participatie 6,5 7,0 7,5 8,0 8,5 9,0 Gemiddelde score Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 17 02 Onze bijdrage aan de zes opgaven van het Sociaal Domein Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 18 Een goed begin in aantallen (2e helft 2024) Gemeente Steenwijkerland werkt binnen het Sociaal Domein aan zes opgaven, namelijk: De zes opgaven van de gemeente Steenwijkerland vormen de leidraad van ons jaarplan, de teamformats en de rapportages. We geven in dit deel van de rapportage per opgave aan hoe we in 2024 een bijdrage aan de opgaven hebben geleverd. We lichten dit met enkele praktijkvoorbeelden toe.
Om deze rapportage compact te houden, beperken we ons tot een kleine greep uit ons aanbod. Met ingang van de tweede helft van 2024 kunnen we ook rapporteren op welke opgave onze individuele ondersteuning betrekking had. Dit laten we per opgave zien. We werken aan zes opgaven 1. Een goed begin; 2. Passende hulp op de juiste plek; 3. Als rondkomen niet (meer) lukt; 4. Gezond leven makkelijker maken; 5. Vitaal ouder worden; 6. Thuis in de wijk. 25 individuele trajecten 0 leun en steun 30 info en advies We dragen eraan bij dat kinderen gezond en veilig opgroeien, dat zij de mogelijkheden waar ze in potentie over beschikken ontwikkelen in hun gezin, in hun buurt, bij de (peuter)opvang en op school. We werken daarmee aan een positief pedagogisch klimaat voor kinderen. We gaan hierbij uit van het principe dat we hulp ‘erbij halen’ in de normale opgroei- en opvoedsituaties en sluiten aan bij de behoeftes van het kind en opvoeders/ouders. Samenwerking tussen sociaal werk en onze ketenpartners is hierbij essentieel. We verbinden ons daarom aan het gedachtegoed van Samen voor Ryan. 1.
Een goed begin Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 19 Activiteiten uitgelicht Onze bijdrage in 2024 Mama café Pilot schoolmaatschappelijk werk op het Basisonderwijs (extra opdracht) Schoolmaatschappelijk werk op het voortgezet onderwijs (financiering vanuit onderwijs) Opvoedondersteuning (Triple P) Getraind in het ondersteunen van individuele gezinnen, groepen en tieners KIES groep (kinderen in een scheiding) Overleg GGD en verloskundigen i.h.k.v. Zorgpad Jongerenwerk Gebiedsgerichte activiteit door jongeren voor jongeren (Hang out) Jongerenwerk op de drie middelbare scholen Straatwerk gericht op overlastmeldingen T(a)alent Steunouders (extra opdracht) Week van het geld Samen voor Ryan, onder andere IPS Steenwijk en Buitengebied Jongeren in beweging Sjors Sportief Kennismakingslessen sport Zoo-vaardig (weerbaarheids-)trainingen Impacter (financiering vanuit ZonMw) Brugklastraining Beweging van 0 Pimp Your Power Cultuurlab Werkgroep complexe ouderschap na scheiding Samenwerking jongerenwerk met schoolmaatschappelijk werk – samen sterk voor de jeugd Praktijk en evaluatie laten zien dat de pilot schoolmaatschappelijk werk op drie basisscholen van meerwaarde is. Zo heeft het een normaliserende werking op (alledaagse) vraagstukken waar jeugd mee te maken heeft. Daarnaast bieden we schoolmaatschappelijk werk op de drie middelbare scholen in Steenwijkerland.
Naast leerlingen en ouders weten ook de (zorg/ondersteuning) professionals op de scholen het schoolmaatschappelijk werk te vinden voor specifieke vragen. Onder andere over opvoedondersteuning (Triple P). Ook het jongerenwerk is te vinden op de middelbare scholen. Daarmee zien beide functies dezelfde doelgroep, maar net even vanuit een andere insteek. Waar het schoolmaatschappelijk werk zich richt op het aanpakken van sociaalemotionele problematiek, richt het jongerenwerk op het vergroten van het sociale netwerk en talenten. In onderstaande praktijkvoorbeelden laten we zien hoe beide functies elkaar versterken. Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 20 Voorbeeld 1 Een leerling (Stefan) is aangemeld bij het schoolmaatschappelijk werk (SMW) vanwege zorgen over zijn veiligheid, zowel thuis als op straat. Stefan gaf aan veel opgekropte woede te voelen en dat hij iemand iets zou willen aandoen. Gezien de ernst van deze zorgen heeft de betrokken SMW'er direct gehandeld en in overleg met de jeugdconsulenten en ouders een huisbezoek gepland. Met als doel om samen met Stefan en zijn ouders een beeld te krijgen van de ondersteuningsvraag en het sociale netwerk van Stefan. Uit het gesprek met Stefan en ouders blijkt dat er sprake is van complexe problematiek, waarvoor specialistische hulp noodzakelijk is, zoals traumaverwerking.
Het schoolmaatschappelijk werk ziet daarnaast ook het belang om het netwerk van Stefan te vergroten, handvatten te bieden aan de ouders om met de problematiek om te gaan en om af en toe de situatie van Stefan te monitoren. Daarom heeft de SMW’er Stefan aangemeld bij Impacter. Impacter (financiering vanuit ZonMW) richt zich op het versterken van talenten en het vergroten van zelfvertrouwen. Stefan neemt nu deel aan de Chillsessies, waar hij actief wordt begeleid en ondersteund door het jongerenwerk. Dit heeft er niet alleen voor gezorgd dat hij minder tijd op straat doorbrengt, maar ook dat hij weer gezien wordt door professionals die hem verder helpen. Door de nauwe samenwerking tussen de SMW, de jeugdconsulent en het jongerenwerk/ Impacter is het gelukt om snel in te spelen op de behoeften van Stefan en hem passende ondersteuning te bieden. Deze casus onderstreept het belang van een interprofessionele aanpak, waarin verschillende partijen samen snel en effectief kunnen handelen om te voorkomen dat een jongere tussen wal en schip terecht komt. Voorbeeld 2 Een leerling (Lars) wordt, in overleg met zijn ouders, aangemeld bij het Schoolmaatschappelijk Werk (SMW) op verzoek van de school. Tijdens de gesprekken geeft Lars aan dat hij geen gesprekken meer op school nodig heeft. Hij besluit wel om deel te nemen aan de Chillsessies van het jongerenwerk.
De betrokken SMW’er en jongerenwerker blijven alert en monitoren zijn situatie, aangezien er toch nog zorgen zijn over zijn welzijn. Via signalen van andere jongeren krijgt de jongerenwerker het signaal dat Lars zich weer minder goed voelt. De jongerenwerker maakt zich daardoor zorgen over zijn mentale welzijn en veiligheid en besluit de casus voor te leggen aan het SMW. Samen wordt besloten dat de jongerenwerker een overleg inplant met Lars, zijn moeder en de school. Dit wordt gedaan vanuit de gedachte dat de jongerenwerker inmiddels een goede band met Lars heeft opgebouwd en zij de professional is waarbij de signalen zijn binnengekomen. Zowel Lars als zijn moeder zijn opgelucht dat de zorgen bespreekbaar worden gemaakt, wat bijdraagt aan het verlichten van de situatie. Daarbij hebben we niet alleen aandacht voor Lars, maar bespreken we ook met moeder hoe zij als ouder Lars kan versterken. Deze casus benadrukt het belang van het goed monitoren van jongeren en de waarde van samenwerking tussen SMW, het jongerenwerk, ouders en de school. Wij zijn tevreden over het snel en effectief schakelen, wat heeft voorkomen dat Lars vastliep in zijn situatie. Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 21 Steunouders (extra opdracht) – draagt bij aan de pedagogische basis Steunouders zijn vrijwilligers die een of twee dagdelen in de week een kind opvangen.
Hiermee ontlasten ze de ouders van het kind even. We voeren de coördinatie van dit project uit en matchen vraagouders met steunouders. We ondersteunen de matches en brengen het project onder de aandacht bij netwerkpartners. Een mooie bijvangst van het project is dat we veel gezinnen in beeld hebben. Daarmee kunnen we ondersteuningsvragen binnen gezinnen vroegtijdig verbinden met onze collega’s of netwerkpartners. Maatschappelijke impact Vermindering van overbelasting en stress bij ouders, vooral in kwetsbare situaties; Versterking van gezinnen en voorkomen van (opvoed)problemen; Bevordering van sociale cohesie binnen de gemeenschap; Stimuleren en faciliteren van steunnetwerken; Stimuleren van vrijwilligerswerk. 3 nieuwe matches 6 lopende matches 2 afgeronde matches 3 doorlopende matches van voorgaande periode Praktijkvoorbeeld Steunouders Casus Er komt een aanmelding binnen van een alleenstaande moeder. Ze draagt de zorg voor vier kinderen waarvan twee puberjongens. Moeder zit in de ziektewet vanwege psychische overbelasting. Ze heeft behoefte aan momenten van rust om zichzelf op te kunnen laden en een betere balans te kunnen vinden binnen het gezin. De wens voor ondersteuning is een steunouder met een positief ‘vaderfiguur’ voor de twee jongens. Deze jongens hebben tot nu toe vooral negatieve ervaringen opgedaan met vaderfiguren.
Uiteindelijk hebben we samen een geschikt (steun)gezin gevonden. Een gezin met een vader, moeder en twee zonen. Resultaat De jongens gaan met veel plezier naar het steungezin toe, plannen daar ook bewust omheen en zouden liever nog vaker gaan. Moeder ervaart meer rust en voelt zich gesteund. Ze merkt dat het manbeeld van de jongens positief verandert en ziet ook een verandering in het algemene gedrag van de jongens. Ze hebben een enorme groei doorgemaakt in hun emotionele ontwikkeling. Thuis ontstaat er meer balans binnen het gezin en moeder kan meer aandacht geven aan de andere kinderen. Ondertussen is moeder qua belasting aan het stabiliseren en weer aan het werk gegaan. De steunouders en hun kinderen ervaren veel voldoening aan het bieden van een plek. Ze genieten van het leven in huis en tussen de zonen zijn er mooie vriendschappen ontstaan. Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 22 CultuurLab – inzet op culturele en persoonlijke ontwikkeling bij jongeren Het CultuurLab is een uitdagend en dynamisch project waarin jongeren vanaf 14 jaar samen een cultureel eindproduct creëren. Het project begint vanaf nul, waarbij de deelnemers zelf vormgeven aan het eindresultaat, dat vervolgens gepresenteerd wordt tijdens het Kopje Cultuur festival. Het doel is om in acht bijeenkomsten gezamenlijk toe te werken naar een spetterende uitvoering of presentatie.
Tijdens het CultuurLab krijgen jongeren de kans om: Nieuwe jongeren te leren kennen en samen te werken; Hun grenzen te verleggen en nieuwe uitdagingen aan te gaan; Hun creativiteit te vergroten; Uitgedaagd te worden om uit hun comfortzone te stappen; Hun persoonlijke skills verder te ontwikkelen. We hebben het er samen met onze zoon weer over kunnen hebben. Dat is fijn. - Ouders
Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 23 Praktijkvoorbeeld Vanuit CultuurLab is er in 2024 een film ontwikkeld voor en door jongeren. Het buurtwerk heeft samen met een team van jonge professionele filmmakers dit proces ondersteund. Want het schieten van zo’n film, daar heeft het buurtwerk geen kaas van gegeten. We vonden het allemaal best spannend. Niet alleen de jongeren, maar ook wij als buurtwerk. Ook wij gingen iets doen dat we nog niet eerder hadden gedaan. Maar we werkten fijn samen met elkaar én met de professionals. We hadden een duidelijk beeld van hoe de scenes er op beeld uit zouden moeten komen te zien. Natuurlijk ben ik geen regisseur en mijn collega ook niet. Maar we mochten wel even net alsof doen. We hebben het gevoel dat het best gelukt is. En dat kwam niet door ons. Of door de professionals. Het kwam 100% door de jongeren, die in het proces van CultuurLab zulke gave stappen zetten. Uit hun comfortzone stapten en vooral heel veel eigenaarschap lieten zien in dit project. Ze namen verantwoordelijkheid, hadden hun ‘zaakjes’ op orde. En ze speelden. Ze volgden de aanwijzingen én kwamen met hun eigen input waardoor de scènes zo mooi uit de verf kwamen. Uiteindelijk volgde er nog tweede draaidag en gingen de jongeren met behulp van de professionals de film ‘editen’. Op 7 september 2024 ging de film in première tijdens Kopje Cultuur.
Mijn passie is theater, cultuur. Ik ben dankbaar dat ik deze passie een plekje mag geven binnen mijn werk voor de inwoners van Steenwijkerland. Ik zie welke bijdrage cultuur als middel kan leveren aan een klein beetje meer plezier, invulling en uitdaging in het leven van mensen, dan kan je mij niet blijer maken. Meer van dit. Graag. - Verhaal opgesteld vanuit het buurtwerk
Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 24 Passende hulp op de juiste plek in aantallen (2e helft van 2024) 87 individuele trajecten 3 leun en steun 113 info en advies Met Positieve Gezondheid in ons handelen en DNA dragen we bij aan de transformatie van het Sociaal Domein in de gemeente Steenwijkerland. De transformatie betekent voor inwoners dat er meer aandacht is voor signalering en vroegtijdige ondersteuning. Er wordt ingezet op het versterken van eigen kracht en het benutten van het eigen netwerk. Dit doen we vanuit de overtuiging dat inwoners beter zijn geholpen door hen op een normaliserende en positieve manier te ondersteunen. Samen met De Toegang en Gebiedsteams werken we aan de beste oplossing voor de inwoner in de juiste mix van zwaar en licht, formeel en informeel en individueel en collectief. Waarbij de ondersteuning zo licht en gewoon mogelijk is, maar intensief waar nodig. 2. Passende hulp op de juiste plek Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 25 Onze bijdrage in 2024 Netwerkbijeenkomsten met De Toegang Deelname 17 Gebiedsteams Doorontwikkeling onafhankelijke cliëntondersteuning (OCO) Welzijn op Recept Kernteams huisartspraktijken Samenwerking gemeente t.a.v. de meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling Inloop spreekuren op verschillende locaties Lotgenotengroepen (o.a.
Open over kanker, post-covid, hersenletsel, alzheimer trefpunt, MS) Keukentafelgesprekken met Wmo consulenten Wijkwerkplaatsen Overleg GGD en verloskundigen i.h.k.v. Zorgpad Spreekuren basisscholen Samenwerking Noordwestgroep Activiteiten uitgelicht Samenwerken in 17 gebiedsteams De 17 gebiedsteams zijn opgezet vanuit het voornemen om als gemeente meer zichtbaar te zijn in de dorpen en wijken. Deze uitvoering is door de gebiedscoördinatoren vertaald in een samenwerking tussen de gemeente (gebiedscoördinatoren en wijkboa's), Wetland Wonen, Woonconcept, Sociaal Werk De Kop en politie. Dit zijn de organisaties die zich dagelijks inzetten voor de leefbaarheid in de dorpen en wijken van Steenwijkerland. De genoemde partijen werken een middag per maand gezamenlijk in een dorpshuis/wijkgebouw. Met als doel om integraal en laagdrempelig benaderbaar te zijn voor de inwoner voor een vraag, idee of tip over zijn of haar leefomgeving. In mei 2024 hebben we deze samenwerking met de betrokken partijen geëvalueerd. Uit de evaluatie blijkt dat door de samenwerking op de locaties in wijken en dorpen de verbinding tussen de partijen is versterkt. Voor de inwoner worden de gebiedsteams en de deelnemende partijen steeds bekender, waarbij vooral de "statafel-bijeenkomsten" goed door inwoners wordt bezocht. Een aandachtspunt betreft de continuïteit van de bezetting van de gebiedsteams.
Een ander aandachtspunt is de urgentie om de gebiedsgerichte aanpak meer planmatig in te richten en hierin samen concrete keuzes te maken. Onder andere omdat we zien dat het versterken van wijken en dorpen na een periode van individualisering weer hernieuwde aandacht krijgt. In plannen zoals het IZA en GALA zien we dat sterke gemeenschappen een belangrijke bijdrage leveren aan het kwalitatief en betaalbaar houden van de zorg. Daarnaast wordt op lokaal niveau de energietransitie vormgegeven via wijkuitvoeringsplannen, via de woonzorgvisie wordt ingezet op langer zelfstandig wonen van doelgroepen met een zorg- of ondersteuningsvraag en ook in het integraal veiligheidsplan van Steenwijkerland wordt het belang van het versterken van de directe leefomgeving van bepaalde wijken onderstreept. In de wijk Clingenborgh zijn we daarnaast samen met Verpleeg- en Verzorgingshuizen en Thuiszorg (VVT) partijen gestart met de ontwikkeling van het project Zorgzame gemeenschappen (voorheen Community Care). Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 26 De impact van bovenstaande ontwikkelingen zal per wijk en dorp verschillen. Dit vraagt dus per wijk of dorp om maatwerk. Om deze reden zien we samen met de gemeente, woningbouwcorporaties, politie en handhaving de urgentie om vanuit een gedeelde ambitie en aanpak gebiedsgericht te werken.
We zien mogelijkheden om deze aanpak in 2025 meer planmatig in te richten. Samenwerking NoordWestGroep "Ik ga niet stilzitten terwijl ik ook stappen kan zetten om aan mezelf te werken" – deelnemer NoordWestGroep De NoordWestGroep is een arbeidsontwikkelbedrijf in Steenwijkerland. We zijn één keer per week aanwezig op de locatie van de NoordWestGroep. Tijdens het eerste uur zijn we aanwezig voor vragen in de kantine. Het tweede uur lopen we rond op de productie afdelingen om laagdrempelig beschikbaar te zijn voor vragen en om contact te onderhouden met de medewerkers. Door deze contactmomenten bereiken we een doelgroep die we ook veel binnen onze individuele ondersteuning tegenkomen.
Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 27 Als rondkomen niet (meer) lukt in aantallen (2e helft 2024) 49 individuele trajecten 2 leun en steun 76 info en advies Armoede zien wij niet alleen als een financieel tekort, maar ook als een sociaal, emotioneel en cultureel tekort. Onze definiëring van armoede heeft invloed op onze dienstverlening. We dragen niet alleen bij aan financiële zelfredzaamheid van inwoners, maar ook dat inwoners de kansen die zich aandienen benutten. Het onderzoek ‘Uit de duivelskring van Armoede’ (2020) biedt ons een vijftal handvaten om armoede aan te pakken en/of de negatieve gevolgen van armoede te verminderen. Deze handvaten betreffen vijf kapitaalbronnen waaraan sociaal werkers kunnen werken bij het verbeteren van de positie van mensen in situaties van armoede, namelijk: Economisch kapitaal, Sociaal kapitaal, Cultureel kapitaal, Pedagogisch kapitaal en Mentaal kapitaal. Dit breed en meervoudig perspectief op armoede maakt integraal samenwerken op het thema financiën van groot belang. 3.
Als rondkomen niet (meer) lukt Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 28 Activiteiten uitgelicht Onze bijdrage in 2024 Individuele ondersteuning buurtmaatschappelijk werk VoorzieningenWijzer Vroegsignalering schulden Geldloket Ondersteuning formulierenbrigade In Eigen Hand Ontwikkelen en bespreken van armoede film op middelbare scholen Budgetcursus Aanschuiven Voedselbank Spreekuur Zorgverzekering Ondersteuning (sport/buurt) verenigingen Week van het geld Gewoon besparen Ontwikkeling Geldspel Samenwerking Schuldhulpverlening en Werk & Inkomen Geldspel: creatief in bespreekbaar maken van financiën We willen zo vroeg mogelijk inzetten op financiële zelfredzaamheid. Daarom we een spel ontwikkeld dat als doel heeft om het thema financiën, op een speelse manier, bij jongeren bespreekbaar te maken. De kennis en ervaringen van de buurtsportcoaches en buurtmaatschappelijk werkers hebben we in dit spel gecombineerd. Vanuit de gedachte dat sport en spel de ideale gespreksstarters zijn voor complexe thema’s zoals financiën. Het doel van het spel is om zoveel mogelijk geld te verdienen om je spaardoel te behalen. Je kunt geld verdienen door vakantiebanen te spelen.
Bijvoorbeeld werken bij de boer (hindernisbaan) of een krantenwijk (zo snel mogelijk heen en weer rennen met kranten). Tijdens het spelen van het spel komen jongeren opdrachten, vragen en dillema's tegen, waarover ze met elkaar het gesprek over financiën aan moeten gaan. Inmiddels is het spel getest bij de onderbouw op het middelbaar onderwijs. Zowel de jongeren als de leraren waren zeer enthousiast. Met als mooiste feedback: "We zouden dit spel standaard onderdeel van de lessen economie moeten maken!"
Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 29 VoorzieningenWijzer in 2024 Samenwerken met Wetland Wonen aan financiële zelfredzaamheid Zoals eerder aangegeven is samenwerken op een complex probleem als armoede van groot belang. Een van onze belangrijke samenwerkingspartners op dit thema is Wetland Wonen. In het kader van het 25-jarig jubileum van Wetland Wonen zijn twee van onze sociaal werkers geïnterviewd over de Voorzieningenwijzer, waarin we samenwerken met Wetland Wonen. Met behulp van deze tool kunnen inwoners eenvoudig zien of ze in aanmerking komen voor gemeentelijke regelingen, toeslagen of andere financiële steun. Daarnaast is het voor sociaal werkers een toegankelijke manier om bij inwoners ‘achter de voordeur’ te komen. Het interview over de VoorzieningenWijzer vind je hier. Het verminderen van financiële zorgen en het bevorderen van sociale contacten draagt bij aan minder stress. En dat is cruciaal voor het welzijn van bewoners en helpt bij een gelukkiger en gezonder leven. – Sociaal werkers over de Voorzieningenwijzer 100 gesprekken met inwoners met als doel om de VoorzieningenWijzer in te vullen. 1.088 euro kan er gemiddeld bespaard worden met het invullen van de VoorzieningenWijzer
Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 30 Gezond leven makkelijker maken in aantallen (2e helft 2024) 40 individuele trajecten 2 leun en steun 15 info en advies Positieve Gezondheid is de basis voor ons handelen. Hiermee dragen we bij aan gezond leven makkelijk maken. Waarbij wegezondheid niet alleen zien als de afwezigheid van ziekte. Volgens Positieve Gezondheid zijn er zes pijlers die invloed hebben op hoe goed we omgaan met de lichamelijke, emotionele en sociale uitdagingen in het alledaagse leven. We passen het gedachtegoed toe in onze ondersteuning van inwoners en dragen daarbij samen met netwerkpartners het gedachtegoed uit. We zien daarbij Positieve Gezondheid als een middel om de gemeenschappelijke taal tussen de informele én formele zorg te bevorderen. In het regioplan van de IZA regio Ijssel-Vecht leveren we daarom een bijdrage aan de werkgroep die gedeelde taal stimuleert tussen formele en informele zorg. Naast Positieve Gezondheid dragen we ook vanuit het Sport- en Beweegakkoord bij aan gezond leven makkelijk maken. In deze paragraaf staan we daarom stil bij onze inzet vanuit Positieve Gezondheid als bij onze inzet vanuit het Sport- en Beweegakkoord. 4.
Gezond leven makkelijker maken Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 31 Onze bijdrage aan Positieve Gezondheid in 2024 Individuele ondersteuning buurtmaatschappelijk werk KIES groep (kinderen in een scheiding) Weerbaarheidstraining Zoo vaardig Brugklastraining Jongeren in beweging Samenwerking POH/GGZ Assertiviteitstrainingen volwassen Ondersteuning geestelijke gezondheid vanuit buurtmaatschappelijk werk Huisbezoeken 75+ Mantelzorg ondersteuning, waaronder het organiseren van de Dag van de mantelzorg Grip & Glans; Welzijn op Recept; Laagdrempelig met buren bewegen en eten. Activiteiten uitgelicht Welzijn op Recept: een alternatief voor psychosociale klachten In het laatste kwartaal van 2024 zijn we gestart met de pilot Welzijn op Recept. Welzijn op Recept is een interventie gericht op mensen die zich met grote regelmaat melden bij hun eerstelijns zorgverlener met klachten zoals piekeren, slecht slapen, vermoeidheid, rug-, schouder-, nek,- en hoofdpijn. De ervaring leert dat het vaak gaat om klachten die ontstaan vanuit sociaal-maatschappelijke problematiek. Huisartspraktijken zijn niet altijd voldoende op de hoogte van het welzijnsaanbod in de gemeente. Een verwijzing naar de welzijnscoach sluit beter aan bij de sociaal-maatschappelijke oorzaken van de klachten en verbindt huisartsen en welzijnsorganisaties op een structurele wijze met elkaar.
Dit biedt de huisarts een alternatief en verruimt de doorverwijsmogelijkheden voor patiënten met psychosociale klachten. We zijn gestart op drie verschillende locaties. Waar we één dagdeel per week aanwezig zijn, namelijk: Inmiddels worden de eerste effecten van Welzijn op Recept voor inwoners zichtbaar. Het volgende praktijkvoorbeeld illustreert dit. Gezondheidscentrum De Allee; Oostwijk, Huisartsenpraktijk Visser & Van der Veld; Huisartsenpraktijk Tuk. Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 32 Praktijkvoorbeeld Welzijn op Recept Mevrouw Jansen (55 jaar) wordt aangemeld bij Welzijn op Recept vanwege gevoelens van eenzaamheid. Ze geeft aan dat ze graag betekenisvol wil zijn in de samenleving en mogelijk ook als maatje voor iemand wil fungeren. Na een aantal verkennende gesprekken, om zo elkaar beter te leren kennen en te werken aan een vertrouwensband, spreken we af om met het vrijwilligersinformatie punt (VIP!) in Steenwijk een gesprek te plannen. Waar we samen kijken wat er mogelijk is en wat voor vrijwilligerswerk geschikt is. Ik spreek daarvoor af bij ons op kantoor. We praten eerst nog even over hoe het gaat. Mevrouw geeft aan dat ze het spannend vindt, maar ze is ook nieuwsgierig. We besluiten dat het zover is en ik vraag mijn collega van het VIP! erbij. Het VIP! stelt een aantal mooie vragen en komt met het advies om mevrouw voor te stellen bij twee museums.
Mevrouw is verrast over de mogelijkheid en begint te stralen.We bespreken daarnaast ook de mogelijkheid voor het zijn van een maatje voor iemand zonder netwerk. Mevrouw geeft goed aan wat ze daar wel in wil en wat niet. Na het gesprek met het VIP praat ik nog even na met mevrouw. Mevrouw geeft aan dat ze zelf wel kennis gaat maken met het museum. Voor het maatje als die er komt, zegt ze 'dan ga jij toch wel mee?' Mevrouw bedankt mij voordat ze de deur uitloopt. En zegt dat ze er echt veel zin in heeft. Wat leuk dat dit initiatief is ontstaan. Het levert ook weer burencontact op. Misschien kunnen we dit initiatief ook gebruiken om weer meer met elkaar in contact te komen. - inwoner over ondersteuning speeltuin de Rikking Mantelzorg ondersteuning: inzetten op Positief Gezonde en zichtbare mantelzorgers We zijn ons bewust dat aankloppen voor ondersteuning niet altijd vanzelfsprekend of eenvoudig is. Dit geldt vooral voor mantelzorgers. Mantelzorgers cijferen zichzelf snel weg en zijn terughoudend in hulp zoeken wanneer de impact van de zorg te groot wordt. Hierdoor komt de problematiek die mantelzorgers ervaren niet snel naar boven en is het lastig om ze in beeld te krijgen. Daarom is het belangrijk dat mantelzorgers gemakkelijk en dichtbij de juiste en passende ondersteuning kunnen vinden.
In onderstaande praktijkvoorbeeld laten we zien hoe naast onze buurtwerker gespecialiseerd in mantelzorg, ook andere buurtwerkers, buurtgericht, dit thema oppakken. In 2024 heeft er een onderzoek plaatsgevonden door Zorgfocus (2024) naar het aanbod van mantelzorg en respijtzorg in Steenwijkerland. Wij hebben aan dit onderzoek bijgedragen. De aanbevelingen uit het onderzoek nemen we in 2025 mee in de ontwikkeling van een Mantelzorg Informatie Punt.
Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 33 Mantelzorg en lotgenotencontact in 2024 124 nieuw ingeschreven mantelzorgers; Circa 50 afmeldingen vanwege verhuizen, herstel of overlijden van de persoon waar voor gezorgd wordt; 167 Bijeenkomsten: Koffieuurtjes, Zorg & Boodschappen, lotgenotengroepen, Dag van de Mantelzorg, enz; 4152 deelnemers aan deze bijeenkomsten (dit zijn geen unieke deelnemers); Start van het Longcovid café Steenwijkerland, Bammetje bij Buurtzorg en meer; 5 geslaagde trainingen Samen Dementievriendelijk; Volop samenwerken en netwerkkracht binnen ons Mantelzorgnetwerk, van ruim 100 organisaties; Een clusteroverleg georganiseerd waar netwerkpartners geïnformeerd worden over het thema Mantelzorg. Praktijkvoorbeeld mantelzorg Casus Joke komt in contact met een van onze buurtwerkers. Haar partner heeft dementie en Joke neemt een belangrijk deel van zijn zorg en ondersteuningsbehoefte op zich. Ze voelt zich overbelast en ongelukkig. Tijdens het eerste gesprek vertelt ze haar verhaal: op alle vlakken ervaart ze druk en loopt ze vast. De twee ochtenden per week die ze voor zichzelf heeft, besteedt ze vooral aan uitrusten in plaats van activiteiten die haar energie geven. Aanpak Vanuit onze gebiedsgerichte benadering nodigt de buurtwerker Joke uit voor een koffiemoment in haar wijk. Hier ontmoet ze een andere mantelzorger met een vergelijkbare situatie.
De klik is er direct. Ze herkennen elkaars verhalen en delen telefoonnummers. Hun ontmoeting leidt tot wederzijdse steun, waarbij ze elkaar aansporen om ook op moeilijke dagen naar het koffiemoment te blijven komen. Een paar weken later treffen we haar opnieuw tijdens het koffiemoment. Deze keer neemt ze haar partner met dementie mee. Terwijl haar partner geniet van gesprekken met anderen, ontspant Joke zelf en doet actief mee in de groep. Ze vertelt dat dit haar energie geeft: ze kan even loskomen van de zorg en tegelijkertijd weer plezier halen uit gezamenlijke momenten met haar partner. Resultaat Dankzij de gelegde verbinding in het koffiemoment ervaart Joke meer balans. Ze is zich bewuster van het belang van tijd voor zichzelf, weet waar ze steun kan vinden en benut actief de mogelijkheden in haar buurt. Hoewel het mantelzorgen zwaar blijft, voelt ze zich meer gesteund en beter in staat om met de uitdagingen om te gaan. Met initiatieven zoals deze koffiemomenten versterken we niet alleen het sociale netwerk van mantelzorgers, maar creëren we ook duurzame, lokale verbindingen die hen helpen met Positieve Gezondheid het mantelzorg vol te houden. Onze bijdrage aan de uitvoeringsopdracht Bewegen in 2024 Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 34 Via het Steenwijkerlands Sport & Beweegakkoord geven we via concrete doelstellingen invulling aan de uitvoeringsopdracht Bewegen.
Het Sport & Beweegakkoord hebben wij in 2024 samen met SportService Zwolle uitgevoerd. In deze rapportage staan we alleen stil bij de inzet vanuit Sociaal Werk De Kop. Inclusief sporten en bewegen We helpen inwoners voor wie bewegen minder vanzelfsprekend is met het wegnemen van drempels om te gaan bewegen. In 2024 hebben we eraan bijgedragen dat iedereen op zijn of haar niveau kan werken aan een gezonde leefstijl. Dit deden we doormiddel van de volgende inzet: Thema Vitaal ouder worden Thema Vitale sportaanbieders Inwoners begeleiden naar structureel en passend beweegaanbod, individueel of op groepsniveau; Het structureel aanbieden van fietslessen voor volwassenen, met als doel het vergroten van zelfredzaamheid; Het draaien van de groepen ‘Jongeren in beweging’ in Steenwijk en Vollenhove met als doel een stap te zetten richting school en/of werk en structurele deelname aan een cultuur- of beweegactiviteit; Het maken van een routekaart voor sportverenigingen en hierover in gesprek te gaan met Vluchtelingenwerk in samenhang met de Zelfredzaamheid (Z)-route; Het inzetten van BAAS (Be Active After School) in de Pannakooi in Steenwijk West; Het aanbieden van de Gecombineerde Leefstijl Interventie (GLI); Taalwandelen met het accent op het opdoen van sociale contacten; Kennismakingslessen met sport voor jeugd, zoals de Nationale Sportweek en vakantie activiteiten; Deelname aan de
werkgroep gezondheidsbeleid. Passend beweegaanbod opzetten voor inwoners waarbij bewegen niet vanzelfsprekend is. Dit doen we in samenwerking met netwerkpartners. Het organiseren van de activiteit Zomerpret. Dit initiatief hebben we in 2024 voor het eerst georganiseerd. Dit is een vakantiekamp voor kinderen die niet op vakantie gaan met ouders. Dit deden we samen met netwerkpartners, lokale sportaanbieders en vrijwilligers. In 2024 hebben we meerdere fittesten in samenhang met het programma Sociaal Vitaal uitgevoerd; We bevorderen de toegankelijkheid van (beweeg)activiteiten, zodat inwoners eerder meedoen/ het verkleinen van drempels om mee te doen. Taalwandelen, beweegsessies in de prinsessenbuurt en Max vitaal zijn hier concrete voorbeelden van; We geven uitvoering aan de ketenaanpak valpreventie Steenwijkerland; Ondersteunen van senioren sportgroepen, te denken valt aan het faciliteren van reanimatiecursus We ondersteunen sportclubs bij het besturen van hun sportclub. Samen met Sportservice Zwolle helpen we met het vergroten van de kwaliteit van het uitvoerend kader. Wij hebben ondersteuning geboden bij het organiseren van de Sportcafés (informatie bijeenkomst thema gericht) en we ondersteunen besturen bij het werven van vrijwilligers en andere bestuurlijke taken. De andere taken heeft Sportservice Zwolle opgepakt.
Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 35 Thema Jong leren bewegen Thema Sportevenementen Thema duurzame sportinfrastructuur Met dit thema zetten we in op meer bewegen in de openbare ruimte, door onder andere samen met inwoners een beweegroute in een kern of wijk te realiseren. Of door mee te denken met de inrichting van bijvoorbeeld buurttuinen. We denken graag mee in dit thema om zo aan de voorkant te verkennen of ideeën aansluiten bij de behoefte van de doelgroep. Meer informatie over de voortgang van het Sport- & Beweegakkoord is te lezen in de afzonderlijke rapportage over dit project. Deze rapportage is bij ons op te vragen. We hebben eraan bijgedragen dat kinderen kennismaken met een divers sportaanbod in Steenwijkerland; Elke schoolvakantie hebben we samen met netwerkpartners vakantieactiviteiten georganiseerd; Met Sjors Sportief brengen het sport aanbod in de gemeente in beeld bij kinderen via de website en een boekje. Met ingang van het vierde kwartaal van 2024 is de domeinnaam veranderd naar actiefsteenwijkerland.nl. In 2025 zullen we samen met NBSS onder de naam Actief Steenwijkerland, het Sport- & Beweegakkoord uitvoeren. We zetten in op structurele sportdeelname door middel van side events bij sportevenementen. In 2024 was dat bij de Monkey Fun Run, Vestingfeest en de StoneCityRun.
Tijdens de Joustra ronde van Nederland hebben we als side event een fietsclinic voor kinderen georganiseerd. Daarnaast hebben we mogelijk gemaakt dat cliënten van Frion het laatste stukje op een duofiets konden mee fietsen. Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 36 Activiteiten uitgelicht Pimp Your Power: door middel van sport aan de slag met psychosociale doelen De buurtsportcoaches zetten zich niet alleen in voor het Sport- en Beweegakkoord. Ze delen hun kennis en ervaringen ook graag met de rest van onze organisatie. In 2024 hebben de buurtsportcoaches meerdere keren meegedacht in de ontwikkeling van activiteiten waarbij sport als middel wordt ingezet voor het behalen van psychosociale doeleinden. Praktijkvoorbeeld Casus Pieter is een jongen van 14 jaar, hij zit in het 2 jaar van het VMBO. Hij gaat met plezier naar school, maar blijft na schooltijd altijd alleen achter. Pieter heeft wel wat jongens in de klas waar hij mee praat, maar buiten schooltijd gaat hij altijd alleen naar huis. Het lukt hem niet om echte vriendschappen te maken. Aanpak Pieter is daarom in overleg met ouders aangemeld voor de cursus Pimp Your Power. Dit is een assertiviteitstraining voor jongeren. Tijdens deze cursus leer je om te zeggen wat je eigenlijk zou willen zeggen en doen wat je graag zou willen doen.
We kijken met jongeren naar de denkprocessen die ze hebben en proberen hen te leren om deze om te zetten naar positievere denkwijzen. We maken hierbij onder andere gebruik van het 5G schema. 5G staat voor: Bij een gebeurtenis komt vaak een gedachte, bijvoorbeeld: Ik wil iemand mee vragen om langs te komen, maar hij zal me toch niet leuk genoeg vinden. Het gevoel daarbij is somber. Gedrag, ik vraag het niet. Gevolg, Pieter zit weer een middag alleen thuis. Wij proberen dit om te draaien. Wat de ander denkt weet je niet en kun je dus niet invullen. Dus gedachte wordt: ik weet pas wat hij denkt als ik het vraag. Gevoel: opgetogen. Gedrag: ik vraag of hij wat te doen heeft vanmiddag en of hij zin heeft om samen te chillen. Gevolg: Pieter zit samen thuis te gamen met de vrienden die hij op school al had. Resultaat Een maand na de cursus houden we altijd een evaluatiegesprek met kind en ouders. Pieter gaf aan dat het goed met hem ging en dat hij wat vaker met een vriend zat. Moeder vulde hierbij trost aan toe dat hij tegenwoordig een grote vriendengroep had. Ik vroeg Pieter wat hij daarvoor gedaan had. Hij vertelde dat hij met een vriend op school wat meer was omgegaan buiten schooltijd. Die introduceerde hem later met zijn vriendengroep waarvan de jongen nu een vast onderdeel van is. Pieter doet wat veel mensen doen, hij vergat zijn eigen aandeel hierin.
Het was hém gelukt om aan te sluiten en om ook met anderen een klik te krijgen. Toen ik hem dit zei glunderde hij van trots. - verhaal van een buurstsportcoach e Gebeurtenis Gedachte Gevoel Gedrag Gevolg Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 37 Vitaal ouder worden in aantallen (2e helft 2024) 12 individuele trajecten 2 leun en steun 23 info en advies Vitaal ouder worden begint al voor iemands 65 . Daarom zetten we in op Vitaal ouder worden bij alle leeftijden. Vitaal Ouder worden gaat volgens ons niet alleen om fysiek welbevinden, maar juist ook om het hebben van een sociaal netwerk en van betekenis zijn. Naarmate mensen ouder worden krijgen ze steeds meer te maken met verlies op verschillende levensdomeinen. Deze verliezen kunnen elkaar versterken, bijv. een afname van mobiliteit kan leiden tot meer thuiszitten, wat kan leiden tot eenzaamheid. Wij kijken daarom naar wat mensen nog wel kunnen en op welke manier zij een rol van betekenis kunnen hebben. We vertrekken vanuit de mogelijkheden, talenten en wensen. Dit doen we vanuit de overtuiging dat mensen ook zelf een bijdrage kunnen leveren om gelukkig en gezond oud te worden (Grip en Glans, N. Steverink en Positieve Gezondheid, M. Huber). Via het Sport- en Beweegakkoord dragen we bij aan de opgave ten aanzien van vitaal ouder worden. Meer hierover leest u in paragraaf 4. 5.
Vitaal ouder worden e Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 38 Onze bijdrage in 2024 Individuele vragen thuis samenbrengen tot collectieve activiteiten Huisbezoeken 75+ Dementievriendelijke gemeente Trainingen Grip en Glans Mantelzorg ondersteuning, waaronder het organiseren van de Dag van de mantelzorg Planvorming Community Care Welzijn op Recept Bammetje buurtzorg Zorg en boodschappen Inloopmoment Noord Activiteiten uitgelicht Kunst door de brievenbus: laat zien dat op iedere leeftijd nog ontwikkeling kan plaatsvinden Voor senioren heeft het Amphion Cultuurbedrijf uit Doetinchem het project ‘Kunst door de Brievenbus’ ontwikkeld. Dankzij de kennisdeling binnen Tintengroep zijn we op het idee gekomen om dit project ook voor inwoners van Steenwijkerland aan te bieden. Bij onze collega’s in Emmeloord bleek dit project namelijk een groot succes te zijn. Met behulp van financiering vanuit het Lang Leve Kunstfonds, konden we begin 2024 van start gaan met het project, waarin een groep van 14 inwoners zes kunstzinnige opdrachten hebben uitgevoerd. Na de zomer is het idee weer verder uitgewerkt. Kunst door de brievenbus is een mooie manier voor inwoners ouder dan zeventig om hun dag te doorbreken met om de twaalf weken zes creatieve opdrachten die op een ansichtkaart te maken zijn, met materiaal dat iedereen wel thuis heeft.
Wij combineren dit met inlevermomenten met gezamenlijk koffiedrinken. Het project is door de deelnemers als troostrijk, gezellig en uitdagend ervaren. En het is mooi om te zien dat op iedere leeftijd nog ontwikkeling kan plaatsvinden. We gaan ermee door in 2025. Afgelopen week was het dan zover, de eerste opdracht werd ingeleverd. ik had de koffie klaar, een lekker koekje erbij en negen enthousiast dames en heren lieten vol trots hun kunstwerkjes zien. Ieder prachtig op hun eigen manier, ieder op zijn eigen manier ingevuld. Verhalen werden gedeeld en mensen durfde zich al kwetsbaar op te stellen. Aan het eind van het uur ging iedereen weg met de tweede opdracht. Vol ideeën en inspiratie. Voor mij was de kers op de taart dat een vrouw, die afhankelijk is van taxivervoer, bij de volgende bijeenkomst opgehaald wordt door een andere vrouw die een straat verderop woont. – buurtwerk Dankzij het uitgebreide bezoek van een van de vrijwilligers van het huisbezoek 75+ weet ik veel beter wat er allemaal te doen is in de buurt en waar ik de juiste hulp kan vinden wanneer dit nodig is. – inwoner over de 75+ huisbezoeken
Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 39 Thuis in de Wijk in aantallen (2e helft 2024) 12 individuele trajecten 2 leun en steun 23 informatie en advies We zien dat leefbaarheid, bestaanszekerheid en veiligheid in onze gemeente niet overal vanzelfsprekend zijn. De woningbouwopgave, energietransitie, de zorgtransitie en ondermijning zijn opgaven die invloed hebben op de leefbaarheid van dorpen en wijken. En toch zien we in onze gemeente talloze voorbeelden van buurten waar het groeit, bloeit en samensmelt. Soms in letterlijke zin zoals in de vorm van een buurtmoestuin en de aanleg van diverse geveltuintjes. Deze inwonersinitiatieven dragen niet alleen bij aan een gezonde leefomgeving, ze maken talenten zichtbaar, brengen inwoners samen en dragen eraan bij dat inwoners naar elkaar omkijken. Het zijn kenmerken van een sterke sociale basis waar we graag samen met netwerkpartners naar toe willen. 6.
Thuis in de wijk Jaarrapportage Sociaal Werk De Kop 2024 40 Onze bijdrage in 2024 Samenwerken in de 17 gebiedsteams Samenlevingsopbouw Doorontwikkeling ABCD Samen eten project Oostermeenthe Culturele proeverij Ondersteuning inwonersinitiatieven Koffieochtenden Wijkgericht aanbod voor en door jongeren (Hang out) Ontbijten en bewegen in de prinsessenwijk Beweeglessen en valpreventie in de Clingenborgh Fietskoffies in Beitel, Oostwijken en Clingenborgh Jeu de boules toernooien BAAS Burendag NL Doet Max vitaal Vrouwendag Sociale huiskamer Samenwerking Noordwestgroep VIP! Z-route: via participatie werken aan taal en inburgering Statushouders die in het kader van de nieuwe Wet Inburgering de zelfredzaamheid (Z)-route volgen kunnen beroep doen op de reguliere inzet van buurtwerk. Met als doel om via participatie een bijdrage te leveren aan het leren van de taal en inburgering. Onze bijdrage bestaat uit het samenbrengen van vraag en aanbod op het gebied van vrijwilligerswerk en het ondersteunen bij de uitvoering van dit vrijwilligerswerk. Daarnaast verzorgen we voor twee Z-route klassen en twee inburgeringsklassen van Firda een interactieve gastles over het aanbod van Sociaal Werk De Kop.