Bijlage 3. Bijlagenboek Reinierpolder III 2422406 .pdf
Tekst van het document
8 Terreinverkenning (inclusief uitvoering proefboringen) ...................................................................... 9
CONCLUSIES VOORONDERZOEK ............................................................................................................................ 11 3.1 3.2
Conclusies ............................................................................................................................................................ 11 Aanbevelingen ................................................................................................................................................... 12
4
VERANTWOORDING..................................................................................................................................................... 13
5
LITERATUUROPGAVE .................................................................................................................................................... 14
BIJLAGEN 1. 2. 3. 4. 5.
Kadastrale situatie onderzoekslocatie Overzichtstekening onderzoekslocatie Bodemprofielen proefboringen toegangsdammen Tekeningen uit voorgaande onderzoeken Uitsneden historische topografische kaarten
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 1 van 14
1
INLEIDING
1.1
Inleiding Op verzoek van de gemeente Steenbergen is door KP Adviseurs BV een vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit uitgevoerd ter plaatse van herontwikkelingslocatie ‘Reinierpolder III’ omsloten door de Rijksweg A4, Zeelandweg-Oost, Aanwas en bedrijventerrein Reinierpolder II. De aanleiding voor het vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit is de voorgenomen herontwikkeling van het plangebied. Ter plaatse is een uitbreiding van bedrijventerrein Reinierpolder voorzien. In het kader van de voorgenomen herontwikkeling dient een (verkennend) bodemonderzoek te worden uitgevoerd. Voorafgaand aan het opstellen van een strategie voor een verkennend bodemonderzoek dient de beschikbare historische informatie met betrekking tot het te onderzoeken gebied inzichtelijk te worden gemaakt middels een vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit.
1.2
Doel Het doel van het vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit is het verzamelen van relevante informatie met betrekking tot de onderzoekslocatie door middel van het opvragen van informatie bij de opdrachtgever en de omgevingsdienst. Tevens dienen een archiefonderzoek en een terreininspectie te worden uitgevoerd. De te verzamelen informatie heeft betrekking op het voormalige, huidige en toekomstige gebruik van de locatie, alsmede de bodemopbouw, geohydrologische situatie en de financieel-juridische aspecten.
1.3
Uitgangspunten vooronderzoek Navolgend zijn de uitgangspunten van het vooronderzoek omschreven: Het vooronderzoek is gebaseerd op de Nederlandse normen NEN 5725 ‘Bodem – Landbodem – strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch vooronderzoek’ (NEN 5725 oktober 2023) en NEN 5717 ‘Bodem – Waterbodem – Strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch vooronderzoek’ (NEN 5717 oktober 2023). KP Adviseurs BV verklaart hierbij dat zij geheel onafhankelijk opereert van haar opdrachtgever.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 2 van 14
2
VOORONDERZOEK Het vooronderzoek is uitgevoerd volgens (aanleiding A van) de NEN 5725, met als doelstelling om een hypothese te formuleren met betrekking tot de te verwachten land- en waterbodemkwaliteit ten behoeve van het uit te voeren bodemonderzoek. Het vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit heeft zich gericht op de onderzoekslocatie en de direct hieraan grenzende terreindelen. Het totaal vormt het onderzoeksgebied van het vooronderzoek. De gegevens van het vooronderzoek zijn afkomstig van onder andere de volgende bronnen: verstrekte informatie opdrachtgever; gemeente Steenbergen ( www.gemeente-steenbergen.nl); omgevingsdienst Midden- en West-Brabant ( www.omwb.nl); bodemkwaliteitskaart gemeente Steenbergen; bodemfunctieklassenkaart gemeente Steenbergen; recente luchtfoto / topografische kaart; Bodemloket ( www.bodemloket.nl); Atlas Leefomgeving ( www.atlasleefomgeving.nl); Data en Informatie van de Nederlandse Ondergrond ( www.dinoloket.nl); historische topografische kaarten ( www.topotijdreis.nl); Kadaster ( www.kadaster.nl / bagviewer.kadaster.nl); Klimaateffectatlas ( www.klimaateffectatlas.nl); Terreinverkenning (incl. uitvoeren van proefboringen).
2.1
Locatiebeschrijving Onderhavig vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit heeft betrekking op herontwikkelingslocatie ‘Reinierpolder III’, omsloten door de Rijksweg A4, Zeelandweg-Oost, Aanwas en bedrijventerrein Reinierpolder II te Steenbergen. De locatie is (extensief) in gebruik als landbouwgrond waarop onder andere aan de zuidwest- en noordoostzijde, een bomenkwekerij is gevestigd. Het te onderzoeken gebied wordt van oost naar west doorsneden door een relatief brede watergang. Ter plaatse van het noordelijk deel is een relatief smalle poldersloot gelegen welke noord-zuid is georiënteerd. De gehele onderzoekslocatie wordt aan alle zijden omsloten door watergangen variërend in breedte. Deze watergangen maken geen deel uit van het onderzoek. Rondom de onderzoekslocatie bevinden zich meerdere toegangsdammen tot de agrarische percelen. Deze toegangsdammen gelegen aan de zuid- en noordoostzijde van het gebied maken wel deel uit van dit vooronderzoek. De overige toegangsdammen maken geen onderdeel uit van de te onderzoeken locatie (e.e.a. na overleg met de opdrachtgever). De kadastrale ligging van de locatie is weergegeven op de kaart in bijlage 1. In bijlage 2 is een overzichtstekening van de onderzoekslocatie opgenomen met bevindingen van onderhavig vooronderzoek alsmede de locaties van de ter plaatse uitvoerde proefboringen.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 3 van 14
2.2
Algemeen /basisinformatie Adres onderzoekslocatie:
Het terrein omsloten door de Rijksweg A4, Zeelandweg-Oost, Aanwas en bedrijventerrein Reinierpolder II te Steenbergen.
Oppervlakte onderzoekslocatie:
413.000 m2 / 41 ha.
Kadastrale aanduiding:
Gemeente Steenbergen, sectie Y, perceelnummers 238, 237, 236, 937, 938, 939, 234, 1474, 1781, 1780, 1777, 194, 1762, 1770, 1761 en (gedeeltelijk) 1776 en 1798.
Bodemfunctieklasse o.b.v. bodemfunctieklassenkaart:
Functieklasse Industrie.
Gegevens waterbodem (op basis van Op basis van de leggerkaart van het Waterschap Brabantse Delta is sprake de leggerkaart van Waterschap van de navolgende watergangen: Brabantse Delta): Leggercode OVK50374 (westelijk deel centraal gelegen watergang), Categorie-A water; Leggercode OVK05420 (oostelijk deel centraal gelegen watergang), Categorie-A water; Leggercode OWL13088 (sloot in noord-zuid oriëntatie), Categorie-B water. OVK50374 en OVK05420 zijn van elkaar gescheiden door middel van een stuw. Deze stuw en overige kunstwerken worden nader beschreven onder §2.4. De poldersloten rondom de onderzoekslocatie maken geen deel uit van het te onderzoeken gebied. Deze omliggende watergangen betreffen categorie-A waterlopen aan de zuid- en oostzijden van de onderzoekslocatie en categorie-B wateren aan de noord- en westzijde.
2.3
Voormalig bodemgebruik Voormalig bodemgebruik:
Uit geraadpleegde historische topografische kaarten van de periode van 1850 t/m heden blijkt dat de onderzoekslocatie is gelegen in de Aanwas- of Sint Omcommerspolder. Het gebied is altijd in gebruik geweest als landbouwgrond. In het verleden hebben meerdere herverkavelingen plaatsgevonden waarbij diverse (polder)sloten en/of greppels zijn gedempt. Deze demping heeft volgens de geraadpleegde topografische kaarten voornamelijk plaatsgevonden in de periode 1893 t/m 1950. Op basis van deze periode is het aannemelijk dat sloten en/of greppels zijn ‘gedempt’ met gebiedseigen grond. Dit maakt de ‘demping’ minder verdacht voor eventuele bodemverontreiniging. De huidige locatie van de aanwezige watergangen stamt uit de jaren 70 van de vorige eeuw. Aan het eind van de 20e eeuw is bedrijventerrein Reinierpolder II gerealiseerd ten noordoosten van de onderzoekslocatie. In 2014 is de Rijksweg A4 aangelegd ten westen van het plangebied. Relevante uitsneden van de historische topografische kaarten zijn opgenomen onder bijlage 5.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 4 van 14
Voormalige bodembedreigende (bedrijfs)activiteiten (incl. periode):
Uit de geraadpleegde historische topografische kaarten blijkt dat de (huidige) percelen 234, 937, 938, 939, 236, 237 en 194 in het (recente) verleden zijn gebruikt als boomkwekerij. Een gedeelte van deze percelen is ook nu nog in gebruik als boomkwekerij. In de nabije omgeving van de onderzoekslocatie (<25 m1), aan de westzijde van bedrijventerrein Reinierpolder II, zijn de volgende bodembedreigende bedrijfsactiviteiten bekend: Koperslagerij 2b: Tankstation, wasserette (UBI-code 5050) Koperslagerij 2: Autoplaatwerkerij annex, -spuiterij (UBI-code 502042) Koperslagerij 6: Fabricage kunststof kozijnen (UBI-code 2523) Koperslagerij 8: Sloopaannemer (geen UBI-code) Het terrein direct ten oosten van de onderzoekslocatie is in het verleden gebruikt als boomgaard. Van de periode 1945-1975 is bekend dat het zeer persistente DDT op grote schaal werd toegepast in de land- en (glas)tuinbouw, vooral bij tuinderijen en boomkwekerijen. DDT is, net als andere organochloorbestrijdingsmiddelen (OCB), een moeilijk afbreekbaar en in het milieu accumulerend bestrijdingsmiddel. Sinds 1973 is het gebruik van DDT in Nederland verboden. Met name de bovengrond is veelal verontreinigd geraakt met OCB. In bestrijdingsmiddelen kunnen tevens PFAS-verbindingen zijn verwerkt.
Informatie (resten) van voormalige kelders, funderingen, rioolsystemen, enz:
De onderzoekslocatie is, voor zover bekend, nooit bebouwd geweest.
Informatie verrichte handelingen met Er zijn in het verleden zijn op de onderzoekslocatie verschillende sloten grond, verhardingsmateriaal of afval: en/of greppels gedempt met vooralsnog onbekend materiaal. Aangezien de demping voornamelijk heeft plaatsgevonden in de periode van 1893 t/m 1950 is waarschijnlijk gedempt met gebiedseigen grond. Kans op aantreffen asbestresten a.g.v. bedrijfsactiviteiten, toepassing asbest in opstallen, toepassen bouwstoffen, stortingen, enz.):
Op basis van bijlage A bij de NEN 5725 is geen aanleiding om de onderzoekslocatie als asbestverdacht aan te merken. Indien tijdens uitvoering van de veldwerkzaamheden ten behoeve van onderhavig bodemonderzoek puinbijmenging in de grond wordt waargenomen waarvan niet kan worden uitgesloten dat deze mogelijk asbesthoudend is, dient dit conform de NEN 5725 als asbestverdacht te worden aangemerkt.
Aanwezigheid brandstoftanks (incl. ligging, inhoud, wel/niet verwijderd/afgevuld):
Voor zover bekend niet aanwezig (geweest) op de onderzoekslocatie.
Verwachting archeologische waarden: Uit de archeologische waarden- en verwachtingenkaart van de gemeente Steenbergen blijkt dat de onderzoekslocatie is gelegen in een zone waarvoor een middelhoge archeologische verwachting geldt. Verwachting niet gesprongen explosieven:
Geen relevante informatie bekend. Op de ruimingskaart (BeoBOM) zijn in de nabijheid van de onderzoekslocatie geen deelgebieden geregistreerd die verdacht zijn op de aanwezigheid niet-gesprongen explosieven.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 5 van 14
2.4
Huidig bodemgebruik Huidig bodemgebruik:
De onderzoekslocatie is in gebruik als akkerland/landbouwgrond. Een gedeelte van het gebied is ingericht als boomkwekerij.
Gebouwen of objecten aanwezig (kelders, fundering, kunstwerken, enz.):
De onderzoekslocatie is geheel onbebouwd. Op basis van de leggerkaart van het Waterschap Brabantse Delta zijn de navolgende kunstwerken aanwezig ter plaatse van de onderzoekslocatie: Leggercode KST01951 (scheiding tussen categorie-A wateren OVK50374 en OVK05420 (zie §2.2)), stuw met schuif; Leggercode KDU02214 (zuidzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02215 (zuidzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02216 (zuidzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02217 (zuidzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02279 (noordoostzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02278 (noordoostzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02277 (noordoostzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02276 (noordoostzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02275 (noordoostzijde onderzoekslocatie), duiker. De stuw KST01951 vormt de scheiding tussen waterlopen OVK50374 en OVK05420 zoals omschreven onder § 2.2
Eventuele (zichtbare) resten van asbest op/in bodem:
Niet waargenomen.
Gegevens over ligging tanks, kabels, slootdempingen, stortplekken, andere verdachte activiteiten:
Uit de geraadpleegde historische topografische kaarten blijkt dat er diverse sloten en/of greppels gedempt zijn ter plaatse van de onderzoekslocatie. Deze dempingen zijn weergegeven op de overzichtstekening onder bijlage 2. De exacte locatie van deze voormalige (polder)sloten is niet altijd exact herleidbaar op basis van de historische topografische kaarten omdat de ligging enkele meters kan “verspringen” op basis van de kaarten uit verschillende jaartallen. Uit de geraadpleegde topografische kaarten blijkt dat het dempen van de voormalige sloten en/of greppels voornamelijk heeft plaatsgevonden in de periode 1893 t/m 1950. Op basis van deze periode is het aannemelijk dat sloten en/of greppels zijn ‘gedempt’ met gebiedseigen grond. Dit maakt de ‘demping’ minder verdacht voor wat betreft de aanwezigheid van bodemverontreiniging(en). Met betrekking tot (ondergrondse) kabels en leidingen wordt voorafgaand aan de uitvoering van de veldwerkzaamheden (uitvoeren proefboringen) een KLIC-melding uitgevoerd via het Kadaster.
(Niet-doordringbare) verhardingslagen aanwezig op de locatie:
Niet aanwezig.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 6 van 14
2.5
Toekomstig bodemgebruik Informatie geplande herinrichting en/of bouwplannen:
De opdrachtgever is voornemens het plangebied te ontwikkelen tot bedrijventerrein.
Informatie geplande bedrijfsactiviteiten:
Bedrijventerrein Reinierpolder III. Vooralsnog geen specifieke informatie bekend.
Informatie (voorgenomen) grondwateronttrekkingen:
Geen informatie bekend.
Grootte en diepte e.v.t. geplande watergangen:
Aanwezige watergangen binnen het herontwikkelingsgebied worden mogelijk aangepast. Vooralsnog geen specifieke informatie bekend.
Planning ondergrondse infrastructuur Geen informatie bekend. (tunnels, parkeerkelders, funderingen, riolen ed.): Voorgenomen potentieel bodembedreigende activiteiten:
Geen specifieke informatie bekend.
Voorgenomen specifiek (zeer) Niet voorzien. gevoelig gebruik (volks(moes)tuinen, kinderspeelplaatsen, land- en/of tuinbouwgewassen):
2.6
Bodemopbouw en geohydrologie Ophooggeschiedenis en wijze bouwrijp maken van de locatie:
Geen specifieke informatie bekend.
Globale bodemopbouw tot 10 m-mv: DINOloket-boring B43D0433 bevindt zich nabij de locatie. De bodem ter plaatse van deze boring bestaat in de eerste 5 meter minus maaiveld uit klei op een veenpakket. De diepere ondergrond bestaat uit zand.
2.7
Verwachte grondwaterstand:
Circa 1 m-mv.
Locatie gelegen nabij oppervlaktewater:
Te midden van de onderzoekslocatie bevindt zich een (brede) watergang. Tevens is de onderzoekslocatie aan alle zijden omgeven door poldersloten.
Richting stroming grondwater 1e watervoerend pakket:
Uit de isohypsen van de grondwaterstanden in het 1e watervoerende pakket blijkt dat het grondwater globaal in noordwestelijke richting stroomt. Het freatisch grondwater stroomt vermoedelijk af in de richting van de centraal op de onderzoekslocatie gelegen waterloop en de omliggende sloten. De onderzoekslocatie is gelegen in een kwelgebied.
Ligging binnen beschermde zone:
De locatie is niet gelegen in een grondwaterbeschermingsgebied en/of boringvrije zone.
(Financieel-)juridische aspecten Overige belanghebbenden aanwezig: Huidige perceeleigenaren.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 7 van 14
2.8
2.9
Sprake van calamiteit en/of overtreding i.k.v. Wm of Wbb:
Geen informatie bekend.
Periode waarin verontreiniging mogelijk is ontstaan:
Geen informatie bekend.
Informatie overheden (Rijk/provincie/waterschap/gemeente) Bodemkwaliteitskaart:
Uit de bodemkwaliteitskaart van de gemeente Steenbergen blijkt dat de onderzoekslocatie voor wat betreft de bovengrond is gelegen in zone ‘Industrie’. De kwaliteit van de bovengrond voldoet gemiddeld aan de bodemkwaliteitsklasse Achtergrondwaarde. De ondergrond is niet gezoneerd. De kwaliteit van de ondergrond voldoet gemiddeld aan de bodemkwaliteitsklasse Achtergrondwaarde.
Bodeminformatiesysteem (BIS) van omgevingsdienst Midden- en WestBrabant:
Deze informatie is verwerkt in voorgaande paragrafen, alsmede in §2.9
Bouwvergunningenarchief:
Geen relevante informatie bekend.
Bodemloket / Atlasleefomgeving:
Deze informatie is verwerkt in voorgaande paragrafen, alsmede in §2.9
Bodemonderzoek Ter plaatse van de onderzoekslocatie zijn voor zover bekend geen land- of waterbodemonderzoeken uitgevoerd. De bodemonderzoeken die zijn uitgevoerd in de directe omgeving van de onderzoekslocatie (alleen landbodem) zijn navolgend samengevat: Verkennend bodemonderzoek Reinierpolder II, Regionale Milieu Dienst, kenmerk: S94/44 oktober 1994. Dit bodemonderzoek heeft betrekking op het bedrijventerrein ‘Reinierpolder II’ gelegen ten noordoosten van de onderzoekslocatie. Dit bodemonderzoek is uitgevoerd vóór de ingebruikname van het bedrijventerrein. De aanleiding voor het onderzoek was de voorziene vestiging van industrie op de locatie. In de bovengrond zijn destijds lichte puinbijmengingen waargenomen. Plaatselijk zijn tevens lichte bijmengingen van sintels en steenkolengruis waargenomen in de bovengrond. Analytisch zijn destijds ten hoogste (zeer) licht verhoogde gehaltes aan PAK en minerale olie aangetoond in de bovengrond. In het grondwater zijn licht verhoogde concentraties aan arseen, chroom, zink en lood vastgesteld. Er is geconcludeerd dat het uitvoeren van een nader bodemonderzoek niet noodzakelijk is, aangezien de aangetoonde verontreinigingen allemaal onder de tussenwaarden blijven. Tevens is geconcludeerd dat het terrein geschikt is voor de vestiging van de industrie/bedrijven.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 8 van 14
Verkennend bodemonderzoek Koperslagerij 3 (nulsituatie), Wiha grondmechanica B.V., kenmerk: WN-12004, april 2003. + Verkennend bodemonderzoek ‘bouwlocatie Koperslagerij 3 Steenbergen, Wematech B.V., kenmerk: RN50150403.R001-o, augustus 2015. Deze onderzoeken zijn uitgevoerd ter plaatse van Koperslagerij 3 gelegen op bedrijventerrein Reinierpolder II, circa 50 m1 ten oosten van de onderhavige onderzoekslocatie. Bij het nulsituatie onderzoek in 2003 zijn lichte verontreinigingen met zink, minerale olie, PAK en EOX aangetoond. Het grondwater bleek licht verontreinigd met arseen en chroom. Het onderzoek uit 2015 is uitgevoerd in het kader van voorgenomen bouwplannen. In de opgeboorde bovengrond zijn sterke bijmengingen van baksteenpuin waargenomen. In de ondergrond zijn ten hoogste sporen baksteenpuin waargenomen. Analytisch is in de bovengrond een lichte verontreiniging met lood aangetoond. Het grondwater is licht verontreinigd met xylenen en naftaleen. De onderzoeksresultaten vormden geen belemmering met betrekking tot het vaststellen van de nulsituatie en de bouwplannen. 2.10 Terreinverkenning (inclusief uitvoering proefboringen) Op 14 februari 2024 is, na overleg met de opdrachtgever, een terreinverkenning vanaf de openbare weg uitgevoerd aangezien de betreffende percelen niet in eigendom zijn.
Tijdens deze inspectie zijn, voor zover inspecteerbaar, geen verdachte activiteiten, brandplekken, verzakkingen, ophogingen, vul- en ontluchtingspunten en/of (asbest)verdachte materialen op het maaiveld waargenomen. Ter plaatse van de gedempte greppels/sloottrajecten zijn, voor zover inspecteerbaar, eveneens geen afwijkingen waargenomen. Ter plaatse van de toegangsdammen aan de zuidzijde (Aanwas) en noordoostzijde (grenzend aan Reinierpolder II) zijn totaal zeven proefboringen uitgevoerd. De proefboorlocaties (nrs. 001 t/m 007) ter plaatse van de toegangsdammen zijn weergegeven op de overzichtstekening onder bijlage 2. In de opgeboorde grond ter plaatse van de toegangsdammen grenzend aan Reinierpolder II (noordoostzijde, boorlocaties 001 t/m 003) zijn resten baksteenpuin aangetroffen. Deze boringen zijn gestaakt op 20 cm-mv op een zeer harde (puin)laag. In proefboringen 004 t/m 006 ter plaatse van de toegangsdammen aan de Aanwas (zuidzijde) bestaat de bovenlaag volledig uit repacpuin. Deze boringen zijn eveneens gestaakt op een zeer harde (puin)laag. Ter plaatse van proefboring 007 (zuidzijde) is sprake van een toplaag bestaande uit (volledig) repac met daaronder een kleipakket. De diepere ondergrond (vanaf 1,5 m-mv) bestaat uit zand. Het grondwater is waargenomen op circa 1,7 m-mv.
De op de onderzoekslocatie aanwezige watergangen bevatten, voor zover inspecteerbaar, geen asbestverdachte beschoeiingen. Navolgend zijn een aantal foto’s opgenomen om een impressie te krijgen van de situatie binnen het plangebied.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 9 van 14
Foto 1: toegangsdam Aanwas met boomkwekerij
Foto 2: noordzijde onderzoekslocatie (Zeelandweg-Oost)
Foto 3: opgeboord (baksteen)puin tpv de toegangsdammen
Foto 4: detailfoto opgeboord (baksteen)puin
Foto 5: zuidzijde onderzoekslocatie (zijde Aanwas)
Foto 6: (brede) watergang oostzijde
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 10 van 14
3
CONCLUSIES VOORONDERZOEK
3.1
Conclusies Onderhavig vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit is uitgevoerd in verband met de voorgenomen herontwikkeling van het plangebied tot bedrijventerrein ‘Reinierpolder III’. Op basis van de resultaten van het uitgevoerde vooronderzoek worden de volgende conclusies getrokken: Het gehele onderzoeksgebied met een oppervlak van circa 41 hectare is in gebruik als landbouwgrond waarop aan de zuidwest- en noordoostzijde een bomenkwekerij is gesitueerd; Ter plaatse van de onderzoekslocatie zijn, voor zover bekend, geen eerdere land- of waterbodemonderzoeken uitgevoerd. In de directe omgeving van de locatie zijn in het verleden ten hoogste lichte bodemverontreinigingen vastgesteld; Uit de historische topografische kaarten blijkt dat de onderzoekslocatie is gelegen in de Aanwas- of Sint Omcommerspolder. Bij herverkavelingen tot de jaren vijftig van de vorige eeuw zijn diverse sloten en/of greppels gedempt.
Op basis van de periode waarin dit heeft plaatsgevonden (globaal van 1893 t/m 1950) is het aannemelijk dat sloten en/of greppels in het verleden zijn ‘gedempt’ met gebiedseigen grond; Bij de uitgevoerde terreinverkenning zijn aan het maaiveld geen asbestverdachte materialen en/of beschoeiingen waargenomen; Ter plaatse van totaal zeven toegangsdammen aan de zuid- en noordoostzijde van het gebied zijn sterke bijmengingen met baksteen- en repacpuin waargenomen in het opgeboorde materiaal van de uitgevoerde proefboringen; Uit de geraadpleegde bronnen blijkt dat de locatie gedeeltelijk in gebruik is (geweest) als boomkwekerij. Als gevolg van dit (deels historisch) gebruik, is met name de bovengrond van de locatie verdacht op het voorkomen van bodemverontreiniging met OCB’s (organochloorbestrijdingsmiddelen) en PFAS-verbindingen; Binnen het plangebied zijn twee watergangen gelegen die mogelijk worden aangepast in het kader van de voorgenomen herontwikkeling. Het slib en de steekvaste waterbodem van deze watergangen zijn voor zover herleidbaar niet eerder onderzocht. Bij voorgenomen herontwikkeling dient ook de kwaliteit van de waterbodem te worden onderzocht op de klassieke chemische bodemparameters, OCB’s en PFAS gezien het historisch gebruik van de locatie; Ten noordoosten van de onderzoekslocatie, aan de Koperslagerij, zijn enkele bedrijven gevestigd.
De bedrijfsactiviteiten ter plaatse (o.a. een tankstation) kunnen mogelijk van invloed zijn op de bodemkwaliteit ter plaatse van de onderzoekslocatie.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 11 van 14
3.2
Aanbevelingen In de navolgende tabel zijn de op basis van het vooronderzoek onderscheiden deellocaties / terreinkenmerken weergegeven met de daar aan gekoppelde hypotheses en verdachte stoffen. Ten behoeve van de aanvraag van bijvoorbeeld een Omgevingsvergunning en/of voorgenomen grondverzet, adviseren wij de in de navolgende tabel vermelde onderzoeksnormen en strategieën te volgen. Met name in relatie tot toekomstig grondverzet adviseren we hierbij ook om gelijktijdig onderzoek uit te voeren naar de aanwezigheid van PFAS-verbindingen in de bodem. Daarnaast is mogelijk onderzoek noodzakelijk in het kader van risico-inventarisatie en/of arbeidsomstandigheden bij uit te voeren (civiele) vervolgwerkzaamheden in de bodem. Tabel 1: Deellocaties en hypotheses Duiding locatie
Plangebied algemeen (inclusief dempingen) Totaal circa 41 ha
Motivatie Landbouwgrond met (voormalige) bomenkwekerijen. Actuele bodemkwaliteit onvoldoende inzichtelijk. Aanwezige dempingen grotendeels onverdacht (periode 1893 t/m 1950). Dempingsmateriaal onbekend, vermoedelijk gedempt met gebiedseigen grond.
Strategie
Verwachte parameters
ONV-GR NEN 5740 Diepe boringen en peilbuizen gericht plaatsen in voormalige greppel- en/of sloottrajecten + Diepe boringen en peilbuizen gericht plaatsen aan NO-zijde (i.v.m. bedrijfslocaties Koperslagerij).
Parameters uit standaardpakketten voor grond en grondwater. Aanvullend voor de mengmonsters van de bovengrond: OCB en PFAS
Toegangsdammen Totaal 7 stuks
Baksteen- en repacpuin waargenomen in opgeboorde grond.
VED-HE-NL NEN 5740 / NEN 5707 / NEN 5897
Parameters uit het standaardpakket voor grond of NV-bouwstof + OCB, PFAS en asbest
Watergangen Totaal 2 stuks
Kwaliteit slib en steekvaste waterbodem niet inzichtelijk. Onderzoek noodzakelijk in verband met mogelijke aanpassing.
NEN 5720 onderzoeksstrategie voor lintvormig water, normale onderzoeksinspanning (LN)
Klassieke chemische bodemparameters + OCB en PFAS
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 12 van 14
4
VERANTWOORDING KP Adviseurs BV is een onafhankelijk adviesbureau en verklaart hierbij geen financiële of juridische belangen te hebben bij de uitkomst van het uitgevoerde onderzoek. De werkzaamheden zijn met een grote mate van zorgvuldigheid uitgevoerd waarbij is gestreefd naar een zo groot mogelijke representativiteit van het onderzoek. Desondanks kan niet worden uitgesloten dat plaatselijke afwijkingen in het bodemmateriaal voor kunnen komen. Tevens wordt er op gewezen dat het uitgevoerde onderzoek een momentopname betreft. Voor eventuele plaatselijke afwijkingen in het bodemmateriaal en de gevolgen daarvan kan KP Adviseurs BV geen enkele verantwoordelijkheid dragen. Het is niet toegestaan, dit rapport zonder schriftelijke toestemming van KP Adviseurs BV anders dan in zijn geheel (met inbegrip van bijlagen) te reproduceren. Dit om te voorkomen dat een onjuist beeld van de onderzoeksresultaten wordt verkregen als alleen delen van het rapport in omloop worden gebracht.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 13 van 14
5
LITERATUUROPGAVE 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10.
11. 12. 13. 14. 15. 16. 17.
18.
Verkennend bodemonderzoek Reinierpolder II, Regionale Milieu Dienst, kenmerk: S94/44 oktober 1994. Verkennend bodemonderzoek Koperslagerij 3 (nulsituatie), Wiha grondmechanica B.V., kenmerk: WN-12004, april 2003. Verkennend bodemonderzoek ‘bouwlocatie Koperslagerij 3 Steenbergen, Wematech B.V., kenmerk: RN50150403.R001-o, augustus 2015. Besluit activiteiten leefomgeving (Besluit van 3 juli 2018), houdende regels over activiteiten in de fysieke leefomgeving, identificatienummer BWBR0041330. Besluit bodemkwaliteit (Besluit van 22 november 2007), houdende regels inzake de kwaliteit van de bodem, identificatienummer BWBR0022929. Regeling bodemkwaliteit (Regeling van 18 november 2022), houdende vaststelling van de Regeling bodemkwaliteit 2022, identificatienummer BWBR0047808. NEN 5717:2023. Bodem – Waterbodem – Strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch vooronderzoek, Nederlands Normalisatie Instituut, oktober 2023. NEN 5720:2023. Bodem – Waterbodem – Strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch onderzoek – Nederlands Normalisatie Instituut, oktober 2023. NEN 5725:2023. Bodem – Landbodem – Strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch vooronderzoek, Nederlands Normalisatie Instituut, oktober 2023. NEN 5740:2023.
Bodem – Landbodem – Strategie voor het uitvoeren van verkennend bodemonderzoek – Onderzoek naar de milieuhygiënische kwaliteit van bodem en grond, Nederlands Normalisatie Instituut, oktober 2023. NEN 5707+C2:2017. Bodem – Inspectie en monsterneming van asbest in bodem en partijen grond, Nederlands Normalisatie Instituut, december 2017. BRL SIKB 2000. Richtlijnen voor het veldwerk bij milieuhygiënisch bodemonderzoek. CROW 400. Werken in of met verontreinigde bodem – Richtlijn voor veilig, zorgvuldig en risicogestuurd werken, online versie, 7 november 2023. Handelingskader voor hergebruik van PFAS-houdende grond en baggerspecie, Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, december 2023. Risicogrenzen ten behoeve van de vaststelling van Interventiewaarden voor PFOS, PFOA en GenX, versie 1.1, RIVM, 20 juli 2021. Een handelingskader voor PFAS, mogelijkheden voor het omgaan met PFAS in grond en grondwater, Expertisecentrum PFAS, ISBN/EAN 978-90-815703-0-5, 25 juni 2018. Kennisdocument over stofeigenschappen, gebruik, toxicologie, onderzoek en sanering van PFAS in grond en grondwater, Expertisecentrum PFAS, kenmerk DDT219-1/18-009.764, 20 juni 2018. Handreiking PFAS bemonsteren versie 1.0, Vereniging Kwaliteitsborging Bodembeheer, 25 juni 2020.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 14 van 14
BIJLAGE 1
KADASTRALE SITUATIE ONDERZOEKSLOCATIE
BIJLAGE 2
OVERZICHTSTEKENING ONDERZOEKSLOCATIE
1 432
4
ickstraat Warw
936-E-432
16
Opslagloods
834
A4
936-E-834
800
936-E-800
936-E-601
649 936-Y-648
647
weg
936-Y-635
30
700
936-E-700
1769
9
3
936-Y-196
1768
1767
936-Y-176
936-Y-195
1960
936-Y-196
e Ze
0
1
936-Y-196
1962
936-Y-196
2
1956
Tankstation 1758
1759
936-Y-175
936-E-699
8
9
1460
0
936-Y-146
1760
936-Y-176
0
1320
0
936-Y-132
1770
936-Y-177
0
1319
936-Y-131
9
1324
4
936-Y-132
001
1321
936-Y-132
1
1322
2
936-Y-132
1323
3
936-Y-132
1325
936-Y-132
1286
6
936-Y-128
5
6
936-Y-195
1959
699
936-Y-175
-O
d n a l
5
7
t os
g we
8
936-Y-196
1961
Zilverhoek
8
936-Y-176
1958
1965
2
Zeelandweg-Oost
936-Y-176
Rijk s
1963
12
1
2b
635
936-Y-761
936-Y-177
936-Y-643
2a
761
1771
936-Y-644
14
936-Y-647
936-Y-646
644 643
936-Y-649
648 2
646
936-Y-760
Autogarage
936-E-802
936-Y-177
760
936-E-720
601
802
1772
32
720
1308
8
936-Y-130
9
936-Y-195
1762
936-Y-176
2
2
2
002 1761 1957
1
936-Y-176
7
936-Y-195
1307
7
4
936-Y-130
6
Koperslage
rij
003
1468
936-Y-146
1284
8
4
3
936-Y-128
1776
6
8
936-Y-177
1955
5 936-Y-195
1777
7
936-Y-177
1313
3
7
936-Y-131
1314
1283
4
936-Y-128
3
9-9a
936-Y-131
Sm
1954
1953
ederi j
3
936-Y-195
4
936-Y-195
1282
936-Y-128
2
194
936-Y-194
1288
8
936-Y-128
1780
0
936-Y-178
1781 1952
Sloopaannemer
1
936-Y-178
2
936-Y-195
Rijksw
eg A4
Fabricage kunststof kozijnen
937
936-Y-937
1951
1
936-Y-195
1474
4 936-Y-147
234
938
936-Y-234
936-Y-938
142
936-Y-142
236
936-Y-236
237
936-Y-237
238
936-Y-238
939
936-Y-939
1942
2 936-Y-194
1993
3
936-Y-199
2003
Aanw
3
936-Y-200
2004
936-Y-200
4
1798
8
936-Y-179
1799
9 936-Y-179
as
004 005
141
936-Y-141
006
1014
7
4 936-Y-101
1801
936-Y-180
1
007
Aanw as
1803
3 936-Y-180
1802
2
936-Y-180
Renvooi 1805
5
936-Y-180
1800
936-Y-180
0
: grens onderzoekslocatie : gedempte sloten of greppels : bestaande sloten en watergangen : bedrijfsactiviteiten nabij onderzoekslocatie (<25m1) : voormalige boomkwekerijen : voormalige boomgaard : proefboring ter plaatse van toegangsdammen 242
936-Y-242
1075
5
936-Y-107
140
936-Y-140
240
5a
936-Y-240
1018
8
936-Y-101
Drie nsweg
Lindeke
1806
6
936-Y-180
#
N
Overzichtstekening onderzoekslocatie
Opdrachtgever: Gemeente Steenbergen
Locatie: Reinierpolder III te Steenbergen
0
30 15
60 30
90 45
120 60
150 75 m
Onderdeel Bodemonderzoek
ADVISEURS
Papierformaat
A3
Project
240047-B01
Schaal
1:3000
Bijlage
2
Gecontroleerd
LO
info@kp-adviseurs.nl
Getekend
RvR
+31 (0)348 47 80 50
Bestand: G:\Projecten\2024\240047\240047-B01\Tekening\240047-B01 RvR.dwg Datum tek. 19 februari 2024
Dorpstraat 50 3411 AG Lopik
www.kp-adviseurs.nl
BIJLAGE 3
BODEMPROFIELEN
Pr oe f b or in g 0 0 1 0
gras / cm t ov m aaiveld
0
klei, m at ig zandig, zwak hum eus, donker bruin, bruin, ow: geen, zwak wort els, rest en puin (Bakst eenpuin), schep -20
t ype dat um boorm eest er x y gws (m -m v)
g r on d b or in g 1 4 -0 2 -2 0 2 4 A. Sch e p e r 7 9 8 1 6 .0 2 4 0 0 5 3 4 .2 3 NaN
ow: geen, puinboor, boring gest aakt op zeer harde puinlaag (bakst eenpuin) -30
Proefboring gest aakt op zeer harde puinlaagAFM. Dam : ca. 6x3 (lxb) in m
m eet punt Proefboring001 604647640
m eet punt Proefboring001 604647641
m eet punt Proefboring001 604647642
bodem profielen sch a a l 1 :2 0 onderzoek project code get ekend conform project leider
V oor on d e r zoe k b od e m k w a lit e it Re in ie r p old e r III St e e n b e r g e n 2 4 0 0 4 7 -B0 1 N EN 5 1 0 4 D e h e e r L. C. Ot t o
Pr oe f b or in g 0 0 2 0
gras / cm t ov m aaiveld
0
klei, m at ig zandig, zwak hum eus, donker bruin, bruin, ow: geen, zwak wort els, rest en puin (Bakst eenpuin), schep -20
t ype dat um boorm eest er x y gws (m -m v)
g r on d b or in g 1 4 -0 2 -2 0 2 4 A. Sch e p e r 7 9 7 9 8 .1 7 4 0 0 4 7 6 .6 9 NaN
ow: geen, puinboor, boring gest aakt op zeer harde puinlaag (bakst eenpuin) -30
Proefboring gest aakt op zeer harde puinlaag. AFM.Dam : ca. 6x3 (lxb) in m
m eet punt Proefboring002 604647643
m eet punt Proefboring002 604647644
m eet punt Proefboring002 604647645
bodem profielen sch a a l 1 :2 0 onderzoek project code get ekend conform project leider
V oor on d e r zoe k b od e m k w a lit e it Re in ie r p old e r III St e e n b e r g e n 2 4 0 0 4 7 -B0 1 N EN 5 1 0 4 D e h e e r L. C. Ot t o
Pr oe f b or in g 0 0 3 0
gras / cm t ov m aaiveld
0
klei, m at ig zandig, zwak hum eus, donker bruin, bruin, ow: geen, zwak wort els, rest en puin (Bakst eenpuin), schep -20
t ype dat um boorm eest er x y gws (m -m v)
g r on d b or in g 1 4 -0 2 -2 0 2 4 A. Sch e p e r 7 9 7 7 7 .4 9 4 0 0 4 0 9 .3 9 NaN
ow: geen, puinboor, boring gest aakt op zeer harde puinlaag (bakst eenpuin) -30
Proefboring gest aakt op zeer harde puinlaag AFM. Dam : ca. 6x3 (lxb) in m
m eet punt Proefboring003 604647646
m eet punt Proefboring003 604647647
m eet punt Proefboring003 604647648
bodem profielen sch a a l 1 :2 0 onderzoek project code get ekend conform project leider
V oor on d e r zoe k b od e m k w a lit e it Re in ie r p old e r III St e e n b e r g e n 2 4 0 0 4 7 -B0 1 N EN 5 1 0 4 D e h e e r L. C. Ot t o
Pr oe f b or in g 0 0 4 0
puin / cm t ov m aaiveld
0
neut raal bruin, bruin, ow: geen, volledig puin Repacpuin , schep, (repacpuin) -20
ow: geen, puinboor, boring gest aakt op zeer harde puinlaag -30 t ype dat um boorm eest er x y gws (m -m v)
g r on d b or in g 1 4 -0 2 -2 0 2 4 A. Sch e p e r 7 9 0 3 5 .5 6 3 9 9 9 2 3 .5 0 NaN
Proefboring gest aakt op zeer harde puinlaag AFM. Dam : ca. 9x5 (lxb) in m
m eet punt Proefboring004 604647649
m eet punt Proefboring004 604647650
m eet punt Proefboring004 604647651
m eet punt Proefboring004 604647652
bodem profielen sch a a l 1 :2 0 onderzoek project code get ekend conform project leider
V oor on d e r zoe k b od e m k w a lit e it Re in ie r p old e r III St e e n b e r g e n 2 4 0 0 4 7 -B0 1 N EN 5 1 0 4 D e h e e r L. C. Ot t o
Pr oe f b or in g 0 0 5 0
puin / cm t ov m aaiveld
0
neut raal bruin, bruin, ow: geen, volledig puin Repacpuin , puinboor, (repacpuin)
50
-50
ow: geen, puinboor, boring gest aakt op zeer harde puinlaag -60 t ype dat um boorm eest er x y gws (m -m v)
g r on d b or in g 1 4 -0 2 -2 0 2 4 A. Sch e p e r 7 9 1 6 1 .1 4 3 9 9 8 5 9 .5 6 NaN
Proefboring gest aakt op zeer harde puinlaag AFM.Dam : ca. 9x5 (lxb) in m m eet punt Proefboring005 604647653
m eet punt Proefboring005 604647654
m eet punt Proefboring005 604647655
bodem profielen sch a a l 1 :2 0 onderzoek project code get ekend conform project leider
V oor on d e r zoe k b od e m k w a lit e it Re in ie r p old e r III St e e n b e r g e n 2 4 0 0 4 7 -B0 1 N EN 5 1 0 4 D e h e e r L. C. Ot t o
Pr oe f b or in g 0 0 6 0
puin / cm t ov m aaiveld
0
neut raal bruin, bruin, ow: geen, volledig puin Repacpuin , schep, (repacpuin)
-30
ow: geen, puinboor, boring gest aakt op zeer harde puinlaag -40 t ype dat um boorm eest er x y gws (m -m v)
g r on d b or in g 1 4 -0 2 -2 0 2 4 A. Sch e p e r 7 9 2 8 3 .4 1 3 9 9 7 9 7 .3 5 NaN
Proefboring gest aakt op zeer harde puinlaag AFM. Dam : ca. 10x5 (lxb) in m
m eet punt Proefboring006 604647657
m eet punt Proefboring006 604647658
m eet punt Proefboring006 604647659
bodem profielen sch a a l 1 :2 0 onderzoek project code get ekend conform project leider
V oor on d e r zoe k b od e m k w a lit e it Re in ie r p old e r III St e e n b e r g e n 2 4 0 0 4 7 -B0 1 N EN 5 1 0 4 D e h e e r L. C. Ot t o
Pr oe f b or in g 0 0 7 0
puin / cm t ov m aaiveld
0
neut raal bruin, bruin, ow: geen, volledig puin Repacpuin , schep, (repacpuin) -10
klei, st erk zandig, neut raal bruin, bruin, ow: geen, edelm an
50
m eet punt Proefboring007 604647661
100
-100
klei, st erk zandig, neut raal bruin, bruin, ow: geen, rest en puin (Bakst eenpuin), edelm an
150
-150
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, licht bruin, wit , ow: geen, edelm an
m eet punt Proefboring007 604647662
200
-200
AFM.Dam : ca. 8x7 (lxb) in m t ype dat um boorm eest er x y gws (m -m v)
g r on d b or in g 1 4 -0 2 -2 0 2 4 A. Sch e p e r 7 9 4 1 6 .9 2 3 9 9 7 3 0 .3 0 1 .7
m eet punt Proefboring007 604647663
m eet punt Proefboring007 604647664
bodem profielen sch a a l 1 :2 0 onderzoek project code get ekend conform project leider
V oor on d e r zoe k b od e m k w a lit e it Re in ie r p old e r III St e e n b e r g e n 2 4 0 0 4 7 -B0 1 N EN 5 1 0 4 D e h e e r L. C. Ot t o
PEILBUIS
BORIN G
OLIE OP W ATER REACTIE
num m er
bodem m onst er, geroerd
Geen casing
Zwak
Mat ig
St erk
Uit erst
bodem laag
GEUR IN TEN SITEIT
bent oniet
grondwat erst and t ijdens boren
bodem m onst er, ongeroerd
filt ergrind
Geen Zeer zwak
Zwak
Mat ig
St erk
bodem laag filt ert raject grondwat erst and
links= cm -m aaiveld recht s= cm + NAP
GRON D SOORTEN
M ATE V AN BIJM EN GIN G
GRIND, grindig (G,g)
zwak - (0-5%)
ZAND, zandig (Z,z)
m at ig - (5-15%)
LEEM, silt ig (L,s)
st erk - (15-50%)
KLEI, kleiig (K,k)
uit erst - (> 50%)
VEEN, hum eus (V,h)
slib
V ERH ARD IN GEN
GRAD ATIE Z AN D
asfalt , bet on, klinkers, t egels st elconplaat , ondoordringbare laag
uf = uit erst fijn (63-105 um ) zf = zeer fijn (105-150 um ) m f = m at ig fijn (150-210 um ) m g = m at ig grof (210-300 um ) zg = zeer grof (300-420 um ) ug = uit erst grof (420-2000 um )
OV ERIG
GRAD ATIE GRIN D
bodem vreem de best andsdelen aanwezig
f = fijn (2-5.6 m m ) m g = m at ig grof (5.6-16 m m ) zg = zeer grof (16-63 m m )
wat er
BESCH RIJV IN G BOD EM LAAG pid = fot o ionisat ie det ect or bv = bodem vocht ow = olie op wat er
Zeer st erk
BIJLAGE 4
TEKENINGEN UIT VOORGAANDE ONDERZOEKEN
BIJLAGE 5
UITSNEDEN HISTORISCHE TOPOGRAFISCHE KAARTEN
2021
2017
2014
2010
1965
1950
1922
1893
Bijlage 5 Quickscan indicatie bodemopbouw Reinierpolder III
VOORONDERZOEK LAND- EN WATERBODEMKWALITEIT Locatie:
Herontwikkelingslocatie ‘Reinierpolder III’ Steenbergen
Opdrachtgever:
Contactpersoon:
Gemeente Steenbergen Buiten de Veste 1 4652 GA te Steenbergen De heer P. Leijten
Uitgevoerd door:
KP Adviseurs BV
Projectnummer:
240047-B01
Versie rapportage:
Definitief
Opsteller rapport:
De heer R. van Riel MSc
Paraaf:
Veldwerker proefboringen: De heer A.S.W. Scheper Vrijgave rapportage:
De heer L.C. Otto
Paraaf:
Datum rapportage:
27 februari 2024
(LUCHT)FOTO’S ONDERZOEKSLOCATIE
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen 27 februari 2024 Projectnummer 240047-B01 foto’s onderzoekslocatie
INHOUDSOPGAVE FOTO’S ONDERZOEKSLOCATIE 1
INLEIDING ............................................................................................................................................................................ 2 1.1 1.2 1.3
2
VOORONDERZOEK .......................................................................................................................................................... 3 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9 2.10
3
Inleiding ................................................................................................................................................................... 2 Doel ........................................................................................................................................................................... 2 Uitgangspunten vooronderzoek ................................................................................................................... 2
Locatiebeschrijving .............................................................................................................................................. 3 Algemeen /basisinformatie .............................................................................................................................. 4 Voormalig bodemgebruik ................................................................................................................................ 4 Huidig bodemgebruik........................................................................................................................................ 6 Toekomstig bodemgebruik ............................................................................................................................. 7 Bodemopbouw en geohydrologie ................................................................................................................ 7 (Financieel-)juridische aspecten ..................................................................................................................... 7 Informatie overheden (Rijk/provincie/waterschap/gemeente) ......................................................... 8 Bodemonderzoek ................................................................................................................................................
8 Terreinverkenning (inclusief uitvoering proefboringen) ...................................................................... 9
CONCLUSIES VOORONDERZOEK ............................................................................................................................ 11 3.1 3.2
Conclusies ............................................................................................................................................................ 11 Aanbevelingen ................................................................................................................................................... 12
4
VERANTWOORDING..................................................................................................................................................... 13
5
LITERATUUROPGAVE .................................................................................................................................................... 14
BIJLAGEN 1. 2. 3. 4. 5.
Kadastrale situatie onderzoekslocatie Overzichtstekening onderzoekslocatie Bodemprofielen proefboringen toegangsdammen Tekeningen uit voorgaande onderzoeken Uitsneden historische topografische kaarten
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 1 van 14
1
INLEIDING
1.1
Inleiding Op verzoek van de gemeente Steenbergen is door KP Adviseurs BV een vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit uitgevoerd ter plaatse van herontwikkelingslocatie ‘Reinierpolder III’ omsloten door de Rijksweg A4, Zeelandweg-Oost, Aanwas en bedrijventerrein Reinierpolder II. De aanleiding voor het vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit is de voorgenomen herontwikkeling van het plangebied. Ter plaatse is een uitbreiding van bedrijventerrein Reinierpolder voorzien. In het kader van de voorgenomen herontwikkeling dient een (verkennend) bodemonderzoek te worden uitgevoerd. Voorafgaand aan het opstellen van een strategie voor een verkennend bodemonderzoek dient de beschikbare historische informatie met betrekking tot het te onderzoeken gebied inzichtelijk te worden gemaakt middels een vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit.
1.2
Doel Het doel van het vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit is het verzamelen van relevante informatie met betrekking tot de onderzoekslocatie door middel van het opvragen van informatie bij de opdrachtgever en de omgevingsdienst. Tevens dienen een archiefonderzoek en een terreininspectie te worden uitgevoerd. De te verzamelen informatie heeft betrekking op het voormalige, huidige en toekomstige gebruik van de locatie, alsmede de bodemopbouw, geohydrologische situatie en de financieel-juridische aspecten.
1.3
Uitgangspunten vooronderzoek Navolgend zijn de uitgangspunten van het vooronderzoek omschreven: Het vooronderzoek is gebaseerd op de Nederlandse normen NEN 5725 ‘Bodem – Landbodem – strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch vooronderzoek’ (NEN 5725 oktober 2023) en NEN 5717 ‘Bodem – Waterbodem – Strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch vooronderzoek’ (NEN 5717 oktober 2023). KP Adviseurs BV verklaart hierbij dat zij geheel onafhankelijk opereert van haar opdrachtgever.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 2 van 14
2
VOORONDERZOEK Het vooronderzoek is uitgevoerd volgens (aanleiding A van) de NEN 5725, met als doelstelling om een hypothese te formuleren met betrekking tot de te verwachten land- en waterbodemkwaliteit ten behoeve van het uit te voeren bodemonderzoek. Het vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit heeft zich gericht op de onderzoekslocatie en de direct hieraan grenzende terreindelen. Het totaal vormt het onderzoeksgebied van het vooronderzoek. De gegevens van het vooronderzoek zijn afkomstig van onder andere de volgende bronnen: verstrekte informatie opdrachtgever; gemeente Steenbergen ( www.gemeente-steenbergen.nl); omgevingsdienst Midden- en West-Brabant ( www.omwb.nl); bodemkwaliteitskaart gemeente Steenbergen; bodemfunctieklassenkaart gemeente Steenbergen; recente luchtfoto / topografische kaart; Bodemloket ( www.bodemloket.nl); Atlas Leefomgeving ( www.atlasleefomgeving.nl); Data en Informatie van de Nederlandse Ondergrond ( www.dinoloket.nl); historische topografische kaarten ( www.topotijdreis.nl); Kadaster ( www.kadaster.nl / bagviewer.kadaster.nl); Klimaateffectatlas ( www.klimaateffectatlas.nl); Terreinverkenning (incl. uitvoeren van proefboringen).
2.1
Locatiebeschrijving Onderhavig vooronderzoek naar de land- en waterbodemkwaliteit heeft betrekking op herontwikkelingslocatie ‘Reinierpolder III’, omsloten door de Rijksweg A4, Zeelandweg-Oost, Aanwas en bedrijventerrein Reinierpolder II te Steenbergen. De locatie is (extensief) in gebruik als landbouwgrond waarop onder andere aan de zuidwest- en noordoostzijde, een bomenkwekerij is gevestigd. Het te onderzoeken gebied wordt van oost naar west doorsneden door een relatief brede watergang. Ter plaatse van het noordelijk deel is een relatief smalle poldersloot gelegen welke noord-zuid is georiënteerd. De gehele onderzoekslocatie wordt aan alle zijden omsloten door watergangen variërend in breedte. Deze watergangen maken geen deel uit van het onderzoek. Rondom de onderzoekslocatie bevinden zich meerdere toegangsdammen tot de agrarische percelen. Deze toegangsdammen gelegen aan de zuid- en noordoostzijde van het gebied maken wel deel uit van dit vooronderzoek. De overige toegangsdammen maken geen onderdeel uit van de te onderzoeken locatie (e.e.a. na overleg met de opdrachtgever). De kadastrale ligging van de locatie is weergegeven op de kaart in bijlage 1. In bijlage 2 is een overzichtstekening van de onderzoekslocatie opgenomen met bevindingen van onderhavig vooronderzoek alsmede de locaties van de ter plaatse uitvoerde proefboringen.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 3 van 14
2.2
Algemeen /basisinformatie Adres onderzoekslocatie:
Het terrein omsloten door de Rijksweg A4, Zeelandweg-Oost, Aanwas en bedrijventerrein Reinierpolder II te Steenbergen.
Oppervlakte onderzoekslocatie:
413.000 m2 / 41 ha.
Kadastrale aanduiding:
Gemeente Steenbergen, sectie Y, perceelnummers 238, 237, 236, 937, 938, 939, 234, 1474, 1781, 1780, 1777, 194, 1762, 1770, 1761 en (gedeeltelijk) 1776 en 1798.
Bodemfunctieklasse o.b.v. bodemfunctieklassenkaart:
Functieklasse Industrie.
Gegevens waterbodem (op basis van Op basis van de leggerkaart van het Waterschap Brabantse Delta is sprake de leggerkaart van Waterschap van de navolgende watergangen: Brabantse Delta): Leggercode OVK50374 (westelijk deel centraal gelegen watergang), Categorie-A water; Leggercode OVK05420 (oostelijk deel centraal gelegen watergang), Categorie-A water; Leggercode OWL13088 (sloot in noord-zuid oriëntatie), Categorie-B water. OVK50374 en OVK05420 zijn van elkaar gescheiden door middel van een stuw. Deze stuw en overige kunstwerken worden nader beschreven onder §2.4. De poldersloten rondom de onderzoekslocatie maken geen deel uit van het te onderzoeken gebied. Deze omliggende watergangen betreffen categorie-A waterlopen aan de zuid- en oostzijden van de onderzoekslocatie en categorie-B wateren aan de noord- en westzijde.
2.3
Voormalig bodemgebruik Voormalig bodemgebruik:
Uit geraadpleegde historische topografische kaarten van de periode van 1850 t/m heden blijkt dat de onderzoekslocatie is gelegen in de Aanwas- of Sint Omcommerspolder. Het gebied is altijd in gebruik geweest als landbouwgrond. In het verleden hebben meerdere herverkavelingen plaatsgevonden waarbij diverse (polder)sloten en/of greppels zijn gedempt. Deze demping heeft volgens de geraadpleegde topografische kaarten voornamelijk plaatsgevonden in de periode 1893 t/m 1950. Op basis van deze periode is het aannemelijk dat sloten en/of greppels zijn ‘gedempt’ met gebiedseigen grond. Dit maakt de ‘demping’ minder verdacht voor eventuele bodemverontreiniging. De huidige locatie van de aanwezige watergangen stamt uit de jaren 70 van de vorige eeuw. Aan het eind van de 20e eeuw is bedrijventerrein Reinierpolder II gerealiseerd ten noordoosten van de onderzoekslocatie. In 2014 is de Rijksweg A4 aangelegd ten westen van het plangebied. Relevante uitsneden van de historische topografische kaarten zijn opgenomen onder bijlage 5.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 4 van 14
Voormalige bodembedreigende (bedrijfs)activiteiten (incl. periode):
Uit de geraadpleegde historische topografische kaarten blijkt dat de (huidige) percelen 234, 937, 938, 939, 236, 237 en 194 in het (recente) verleden zijn gebruikt als boomkwekerij. Een gedeelte van deze percelen is ook nu nog in gebruik als boomkwekerij. In de nabije omgeving van de onderzoekslocatie (<25 m1), aan de westzijde van bedrijventerrein Reinierpolder II, zijn de volgende bodembedreigende bedrijfsactiviteiten bekend: Koperslagerij 2b: Tankstation, wasserette (UBI-code 5050) Koperslagerij 2: Autoplaatwerkerij annex, -spuiterij (UBI-code 502042) Koperslagerij 6: Fabricage kunststof kozijnen (UBI-code 2523) Koperslagerij 8: Sloopaannemer (geen UBI-code) Het terrein direct ten oosten van de onderzoekslocatie is in het verleden gebruikt als boomgaard. Van de periode 1945-1975 is bekend dat het zeer persistente DDT op grote schaal werd toegepast in de land- en (glas)tuinbouw, vooral bij tuinderijen en boomkwekerijen. DDT is, net als andere organochloorbestrijdingsmiddelen (OCB), een moeilijk afbreekbaar en in het milieu accumulerend bestrijdingsmiddel. Sinds 1973 is het gebruik van DDT in Nederland verboden. Met name de bovengrond is veelal verontreinigd geraakt met OCB. In bestrijdingsmiddelen kunnen tevens PFAS-verbindingen zijn verwerkt.
Informatie (resten) van voormalige kelders, funderingen, rioolsystemen, enz:
De onderzoekslocatie is, voor zover bekend, nooit bebouwd geweest.
Informatie verrichte handelingen met Er zijn in het verleden zijn op de onderzoekslocatie verschillende sloten grond, verhardingsmateriaal of afval: en/of greppels gedempt met vooralsnog onbekend materiaal. Aangezien de demping voornamelijk heeft plaatsgevonden in de periode van 1893 t/m 1950 is waarschijnlijk gedempt met gebiedseigen grond. Kans op aantreffen asbestresten a.g.v. bedrijfsactiviteiten, toepassing asbest in opstallen, toepassen bouwstoffen, stortingen, enz.):
Op basis van bijlage A bij de NEN 5725 is geen aanleiding om de onderzoekslocatie als asbestverdacht aan te merken. Indien tijdens uitvoering van de veldwerkzaamheden ten behoeve van onderhavig bodemonderzoek puinbijmenging in de grond wordt waargenomen waarvan niet kan worden uitgesloten dat deze mogelijk asbesthoudend is, dient dit conform de NEN 5725 als asbestverdacht te worden aangemerkt.
Aanwezigheid brandstoftanks (incl. ligging, inhoud, wel/niet verwijderd/afgevuld):
Voor zover bekend niet aanwezig (geweest) op de onderzoekslocatie.
Verwachting archeologische waarden: Uit de archeologische waarden- en verwachtingenkaart van de gemeente Steenbergen blijkt dat de onderzoekslocatie is gelegen in een zone waarvoor een middelhoge archeologische verwachting geldt. Verwachting niet gesprongen explosieven:
Geen relevante informatie bekend. Op de ruimingskaart (BeoBOM) zijn in de nabijheid van de onderzoekslocatie geen deelgebieden geregistreerd die verdacht zijn op de aanwezigheid niet-gesprongen explosieven.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 5 van 14
2.4
Huidig bodemgebruik Huidig bodemgebruik:
De onderzoekslocatie is in gebruik als akkerland/landbouwgrond. Een gedeelte van het gebied is ingericht als boomkwekerij.
Gebouwen of objecten aanwezig (kelders, fundering, kunstwerken, enz.):
De onderzoekslocatie is geheel onbebouwd. Op basis van de leggerkaart van het Waterschap Brabantse Delta zijn de navolgende kunstwerken aanwezig ter plaatse van de onderzoekslocatie: Leggercode KST01951 (scheiding tussen categorie-A wateren OVK50374 en OVK05420 (zie §2.2)), stuw met schuif; Leggercode KDU02214 (zuidzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02215 (zuidzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02216 (zuidzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02217 (zuidzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02279 (noordoostzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02278 (noordoostzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02277 (noordoostzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02276 (noordoostzijde onderzoekslocatie), duiker; Leggercode KDU02275 (noordoostzijde onderzoekslocatie), duiker. De stuw KST01951 vormt de scheiding tussen waterlopen OVK50374 en OVK05420 zoals omschreven onder § 2.2
Eventuele (zichtbare) resten van asbest op/in bodem:
Niet waargenomen.
Gegevens over ligging tanks, kabels, slootdempingen, stortplekken, andere verdachte activiteiten:
Uit de geraadpleegde historische topografische kaarten blijkt dat er diverse sloten en/of greppels gedempt zijn ter plaatse van de onderzoekslocatie. Deze dempingen zijn weergegeven op de overzichtstekening onder bijlage 2. De exacte locatie van deze voormalige (polder)sloten is niet altijd exact herleidbaar op basis van de historische topografische kaarten omdat de ligging enkele meters kan “verspringen” op basis van de kaarten uit verschillende jaartallen. Uit de geraadpleegde topografische kaarten blijkt dat het dempen van de voormalige sloten en/of greppels voornamelijk heeft plaatsgevonden in de periode 1893 t/m 1950. Op basis van deze periode is het aannemelijk dat sloten en/of greppels zijn ‘gedempt’ met gebiedseigen grond. Dit maakt de ‘demping’ minder verdacht voor wat betreft de aanwezigheid van bodemverontreiniging(en). Met betrekking tot (ondergrondse) kabels en leidingen wordt voorafgaand aan de uitvoering van de veldwerkzaamheden (uitvoeren proefboringen) een KLIC-melding uitgevoerd via het Kadaster.
(Niet-doordringbare) verhardingslagen aanwezig op de locatie:
Niet aanwezig.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 6 van 14
2.5
Toekomstig bodemgebruik Informatie geplande herinrichting en/of bouwplannen:
De opdrachtgever is voornemens het plangebied te ontwikkelen tot bedrijventerrein.
Informatie geplande bedrijfsactiviteiten:
Bedrijventerrein Reinierpolder III. Vooralsnog geen specifieke informatie bekend.
Informatie (voorgenomen) grondwateronttrekkingen:
Geen informatie bekend.
Grootte en diepte e.v.t. geplande watergangen:
Aanwezige watergangen binnen het herontwikkelingsgebied worden mogelijk aangepast. Vooralsnog geen specifieke informatie bekend.
Planning ondergrondse infrastructuur Geen informatie bekend. (tunnels, parkeerkelders, funderingen, riolen ed.): Voorgenomen potentieel bodembedreigende activiteiten:
Geen specifieke informatie bekend.
Voorgenomen specifiek (zeer) Niet voorzien. gevoelig gebruik (volks(moes)tuinen, kinderspeelplaatsen, land- en/of tuinbouwgewassen):
2.6
Bodemopbouw en geohydrologie Ophooggeschiedenis en wijze bouwrijp maken van de locatie:
Geen specifieke informatie bekend.
Globale bodemopbouw tot 10 m-mv: DINOloket-boring B43D0433 bevindt zich nabij de locatie. De bodem ter plaatse van deze boring bestaat in de eerste 5 meter minus maaiveld uit klei op een veenpakket. De diepere ondergrond bestaat uit zand.
2.7
Verwachte grondwaterstand:
Circa 1 m-mv.
Locatie gelegen nabij oppervlaktewater:
Te midden van de onderzoekslocatie bevindt zich een (brede) watergang. Tevens is de onderzoekslocatie aan alle zijden omgeven door poldersloten.
Richting stroming grondwater 1e watervoerend pakket:
Uit de isohypsen van de grondwaterstanden in het 1e watervoerende pakket blijkt dat het grondwater globaal in noordwestelijke richting stroomt. Het freatisch grondwater stroomt vermoedelijk af in de richting van de centraal op de onderzoekslocatie gelegen waterloop en de omliggende sloten. De onderzoekslocatie is gelegen in een kwelgebied.
Ligging binnen beschermde zone:
De locatie is niet gelegen in een grondwaterbeschermingsgebied en/of boringvrije zone.
(Financieel-)juridische aspecten Overige belanghebbenden aanwezig: Huidige perceeleigenaren.
Rapport vooronderzoek land- en waterbodemkwaliteit ‘Reinierpolder III’ te Steenbergen Projectnummer 240047-B01
27 februari 2024 pagina 7 van 14
2.8
2.9
Sprake van calamiteit en/of overtreding i.k.v. Wm of Wbb:
Geen informatie bekend.
Periode waarin verontreiniging mogelijk is ontstaan:
Geen informatie bekend.
Informatie overheden (Rijk/provincie/waterschap/gemeente) Bodemkwaliteitskaart:
Uit de bodemkwaliteitskaart van de gemeente Steenbergen blijkt dat de onderzoekslocatie voor wat betreft de bovengrond is gelegen in zone ‘Industrie’. De kwaliteit van de bovengrond voldoet gemiddeld aan de bodemkwaliteitsklasse Achtergrondwaarde. De ondergrond is niet gezoneerd. De kwaliteit van de ondergrond voldoet gemiddeld aan de bodemkwaliteitsklasse Achtergrondwaarde.