10. Rapportage groenbeheerplan 2017-2021 B1600070.pdf

Deze bomen kunnen kleiner zijn dan de genoemde omtrek van 100 cm. b. Historische boom; houtopstanden die een historische betekenis hebben op hun standplaats of verwijzen naar een geschiedkundige gebeurtenis. Deze zijn met name medebepalend voor de karakteristiek van het stedelijk gebied. Hierbij is te denken aan; dorps- of stadsbeplantingen, zoals kenmerkende lanen en markante bomen op pleinen. c. Markeringsboom; geplant ter markering, zoals grensbomen. d. Kruis/kapelboom; geplant naast een kapel of kruisbeeld om de locatie te benadrukken. 3. Dendrologische waarde a. De boom is van een zeldzame soort of variëteit. Of een bijzondere groeivorm als gevolg van natuurlijke oorzaken bijvoorbeeld meerstammig. 4. Natuurwaarde a. De boom heeft betekenis door dat er zeldzame planten of dieren in leven b. Natuurwetenschappelijke waarde; deze waarde wordt beïnvloed door de functie van het object in het ecosysteem. Verder kan een boom een

7

Bomenbehoud Steenbergen

genetische informatiebron zijn, dat wil zeggen dat de boom een bijzonder zuivere vertegenwoordiger is van dat soort die vermeerderingsmateriaal heeft geleverd. c. Zeldzaamheid; bijvoorbeeld de oudste, de dikste of de hoogste soort in de omgeving, of de belangrijkste omdat het landschap er ter plaatsen mee verbonden is. 5. Educatieve waarde a. Bomen die deel uitmaken van bijvoorbeeld een arboretum, opengestelde tuin of museumterrein. 6. Toekomstig bijzondere bomen a. Bomen die nog niet voldoen aan een van de hierboven vermelde criteria, maar die dit in de toekomst bij normaal beheer binnen vijftig jaar wel zullen gaan doen. Dit betreft onder meer bomen die staan op markante plaatsen zoals midden op een plein of rotonde. De boom dient beschermt te worden om haar functie in de toekomst te kunnen volbrengen. 7. Bomen vanuit herplantplicht a. Bomen die in het kader van een herplantplicht zijn geplant dienen opgenomen te worden op de lijst voor waardevolle en monumentale bomen. De herplantplicht vloeit voort uit de wens het verlies van een bijzondere boom of groenelement te compenseren en het bomenbestand op peil te houden. 2.2 Op de lijst, maar toch een kapvergunning? In uitzonderlijke situaties kan het voorkomen dat een boom welke staat op de bomenlijst toch gekapt dient te worden. Dit zijn onveilige situaties of situaties waarbij aanzienlijke schade kan ontstaan.

In alle gevallen dient eerst bekeken te worden of de situatie verbetert kan worden door het nemen van maatregelen of aanpassingen. Uitzonderlijke situaties zijn:  veiligheid voor de omgeving  schade aan personen of gebouwen  vitaliteit en ziekten van een boom Wanneer een degelijke situatie zich voordoet dient een kapvergunning aangevraagd te worden conform het bepaalde in de ‘Bomenverordening Steenbergen 2010’. Bij de behandeling van een degelijke kapvergunning is het uitgangspunt; Nee, tenzij aangetoond is door de aanvrager dat de situatie voldoet aan een van de bovengenoemde situaties en niet door het nemen van maatregelen verbeterd kan worden. 2.3 Herplantplicht, wanneer, waar en hoe? Indien in een uitzonderlijke situatie voorkomt dat een boom welke staat op de bomenlijst toch gekapt dient te worden zal een herplantplicht worden opgelegd indien zinvol. Wanneer dit plaatsvindt zal aan de kapvergunning het voorschrift worden verbonden tot herplant. Herplant op dezelfde plantplaats is alleen zinvol indien de groeivoorwaarden, nu en in de toekomst, optimaal zijn en de boom zich op normale wijze goed kan ontwikkelen zonder dat er overlast ontstaat voor derden en schade aan gebouwen. Het begrip ‘overlast’ is nader beschreven in hoofdstuk 4.

2.4 Strafbepaling Indien de bomen die vermeldt staan op de bomenlijst zonder een kapvergunning worden gerooid, dan wordt door het college een straf in de vorm van een boete opgelegd. Deze straf bestaat uit de vergoeding van de geldelijke waarde van de houtopstand zoals bepaald

8

Bomenbehoud Steenbergen

middels de Methode Raad. Deze boete zal worden gestort in een daarvoor opgericht Bomenfonds. 2.5 Bomenfonds Ten behoeve van de inning van geldboetes wordt een Bomenfonds opgericht. De middelen uit dit fonds worden benut ten behoeve van nieuwe aanplant van bomen in de gemeente Steenbergen. 2.6 Houdbaarheid Aanpassingen en wijzigingen op de bomenlijst worden eens in de drie jaar verwerkt. De lijst zal dan tezamen met de kaart ’Beschermde groenelementen’ worden aangeboden aan het college van burgemeester en wethouders ter vaststelling. Wanneer een verzoek tot plaatsing van een boom op de bomenlijst wordt gedaan zal de plaatsing middels een voorstel aan het college van burgemeester en wethouders worden bekrachtigd.

9

Bomenbehoud Steenbergen

10

Bomenbehoud Steenbergen

Hoofdstuk 3 3

Kaart ‘beschermde groenstructuren’

3.1 Beschermde groenstructuren Op deze kaart zijn de gebieden of structuren aangegeven die beschermd dienen te worden. Het betreft structuren die onderdeel uitmaken van het groene raamwerk van de gemeente of anderzijds een zeer waardevolle groene functie hebben. Voor de bepaling hiervan worden de criteria ( specifieke kernmerken) zoals gebruikt bij de bomenlijst gehanteerd. Voor kap in deze gebieden dient een kapvergunning aangevraagd te worden bij het college van burgermeester en wethouders conform het bepaalde in de ‘Bomenverordening Steenbergen 2010’. Deze gebieden zijn dus uitgesloten van het kapvergunningvrije beleid. De groenelementen die een plaats hebben op de kaart ‘beschermde groenelementen’ dragen in grote mate bij aan het groene raamwerk van de gemeente Steenbergen. Dit kunnen (hoofd) boomstructuren zijn of groene gebieden zoals begraafplaatsen, (sport)parken of woonwijken welke aangelegd zijn op basis van een parkachtig karakter. Daarnaast betreft het groenelementen die een waardevolle bijdrage leveren aan de flora en fauna in de gemeente. 3.2 Herplantplicht, wanneer, waar en hoe? Indien de situatie zich voordoet dat voor een houtopstand welke staat op de kaart ‘beschermde groenelementen’ een kapvergunning wordt aangevraagd, zal, indien de vergunning verleend wordt, een herplantplicht opgelegd worden indien zinvol.

Blijkt dat het op de locatie niet zinvol is een boom terug te planten zal de compensatie plaatsvinden door een geldelijke storting in het bomenfonds. De hoogte van de geldelijke compensatie hangt af van de kosten die zijn gemoeid met het planten van een boom en het aantal bomen dat gekapt gaat worden. Deze zal jaarlijks worden geïndexeerd. Herplant op dezelfde plantplaats is alleen zinvol indien de groeivoorwaarden, nu en in de toekomst, optimaal zijn en de boom zich op normale wijze goed kan ontwikkelen zonder dat er overlast ontstaat voor derden en schade aan gebouwen. Het begrip ‘overlast’ is nader beschreven in hoofdstuk 4. 3.3 Houdbaarheid De kaart ‘beschermde groenelementen’ zal eens in de 3 jaar herzien worden. De wijzigingen ten opzicht van de kaart worden in beeld gebracht en verwerkt in de kaart. Vaststelling van de kaart zal plaatsvinden door het college van burgemeester en wethouders. Aanvragen tot plaatsing op de kaart ‘beschermde groenelementen’ worden middels een voorstel aan het college van burgemeester en wethouders bekrachtigd.

11

Bomenbehoud Steenbergen

12

Bomenbehoud Steenbergen

Hoofdstuk 4 4

Bomen en de invloeden van de omgeving

4.1 Afwegingscriteria Bij de beoordeling van een kapaanvraag of het verzoek tot het kappen van gemeentelijke bomen of wijzigingen in de omgeving, dient een afweging gemaakt te worden tussen de waarde van een boom en/of houtopstand en de redenen waarom een boom of houtopstand plaats dient te maken. Om een eenduidige beoordeling te maken zijn richtlijnen ten aanzien van ‘overlast’ opgesteld. Daarnaast dient bij wijzigingen in de openbare ruimte een duidelijke beoordeling gemaakt te worden hoe omgegaan wordt met de aanwezige bomen en/of houtopstanden.

4.2 Afwegingcriteria bij overlast Bij de beoordeling van een kapvergunning of een verzoek tot het kappen van een gemeentelijke boom speelt een aantal criteria een rol waartussen een belangenafweging gemaakt dient te worden. Deze criteria dienen vergeleken te worden met de ervaren ‘overlast’. Overlast is een moeilijk begrip. Hetgeen de een ervaart als grote overlast kan door een ander worden ervaren als niet hinderlijk. Door aan te geven bij welke vorm van overlast welk standpunt de gemeente inneemt ontstaat een eenduidige beoordeling. Onder de criteria ten gunste van de boom wordt verstaan de waarde van de houtopstand voor het publiek belang en de boomwaarde. De boomwaarde wordt beoordeeld aan de hand van de in hoofdstuk 2, paragraaf 2.1, aangegeven voorwaarden en kenmerken. Richtlijnen zijn vastgesteld in de beoordeling van overlast. De diverse vormen van overlast zijn verdeeld in een aantal categorieën. Aan de hand van deze categorieën is bepaald welk standpunt de gemeente inneemt bij de beoordeling van de overlast. De categorieën en de ingenomen standpunten zijn verwerkt in een tabel A en B welke als bijlagen zijn bijgevoegd. Een beoordeling vindt plaats aan de hand van de beide tabellen. De categorieën bevatten de meeste algemene vormen van overlast die mogelijk worden ervaren.

Doen zich andere vormen van ervaren overlast voor zal de situatie specifiek bekeken worden en zal deze in verhouding tot andere vormen van overlast beoordeeld worden.

4.3 Afwegingscriteria bij stedelijke herinrichting De omgeving is voortdurend onderhevig aan veranderingen. Regelmatig gaat de omgeving op de schop voor een renovatie, een bouwplan of een vervanging van het riool. De afweging tussen kap en behoud van bomen die hier gemaakt dient te worden is veel ingewikkelder omdat men te maken heeft met diverse inpassingproblemen. Vanwege de complexiteit en het behoud van het boomareaal wordt bij veranderingen in de stedelijke omgeving in het ontwerpproces structureel het compensatieprincipe ingevoerd. Het compensatieprincipe houdt in dat de bomen waarvoor een kapvergunning wordt verleend en de gemeentelijke bomen waarvoor geen vergunningsplicht geldt maar wel dienen te wijken een passende compensatie wordt geregeld.

13

Bomenbehoud Steenbergen

In vroeg stadium dient omschreven te worden hoe met de bestaande aanwezige bomen wordt omgegaan. De bomen dienen te worden geïnventariseerd en er dient een waardebepaling plaats te vinden. Bij de start van de planontwikkeling kan worden volstaan met een globale inventarisatie.  Staan in het plangebied bomen die staan op de bomenlijst? Hiervoor dienen de beschermingmaatregelen te worden genomen voor het behoud van de bomen en de bescherming tegen de toekomstige activiteiten. Het instellen van een zogenaamde bomenwacht kan een degelijke maatregel zijn. Daarnaast dienen de beschermingsmaatregelen zoals aangegeven in bijlage 2 in acht genomen te worden.  Staan in het plangebied elementen die staan op de kaart ‘Beschermde groenelementen’? Voor deze houtopstanden geldt een kapvergunningplicht. Indien deze niet verleend wordt, dienen de beschermingmaatregelen te worden genomen voor het behoud van het element en de bescherming tegen de toekomstige activiteiten. Het instellen van een bomenwacht kan een degelijke maatregelen zijn. Daarnaast dienen de beschermingsmaatregelen zoals aangegeven in bijlage 2 in acht genomen te worden.

 Welke structuren zijn in het gebied aanwezig en hoe kunnen deze opgenomen worden in de inrichting?  Zijn er bomen in het plangebied waar geen kapvergunningplicht voor geldt en die in eigendom zijn van de gemeente? Zo ja, op welke wijze kunnen deze behouden worden dan wel gecompenseerd worden? In een later stadium dient voor de beschermde bomen een zorgvuldig beschermingsplan te worden beschreven op basis van een Boom Effect Analyse1 en dient voor de te verdwijnen gemeentelijke bomen een compensatieplan te worden aangegeven. De voorkeur gaat uit naar een compensatie die gelijkwaardig is aan de te kappen bomen en naar compensatie in de directe omgeving. Indien het planten van bomen in de nabije omgeving niet direct mogelijk is kan ook besloten worden tot een geldelijke compensatie welke wordt gestort in het bomenfonds. De hoogte van het bedrag wordt bepaald door de boomwaarde.

1

Boom Effect Analyse; rapportage betreffende de effecten van de werkzaamheden op de boom uitgevoerd door boomdeskundige. 14

Bomenbehoud Steenbergen

Bijlagen 1 2

Tabel A: Mate van overlast Tabel B: Overlast categorieën Boombeschermingsmaatregelen

15

Tabel A; Mate van Overlast

mate van overlast Schaduw

indeling zeer ernstig ernstig matig niet ernstig of geen

bladval/ druipen e.d. Luisaantasting/overlast door vruchtval en/of zaden schade bij beroepsuitoefening overige wortelopdruk van verharding groot

overlast door ziekten/plagen

richtlijn vb: boomkroon geheel voor woonkamer van een appartement vb: boomkroon minder dan 3 meter vanaf de woonkamen op de begane grond aan de zuidzijde vb: boomkroom mider dan 3 meter vanaf de woonkamer op de begane grond aan de noordzijde

een raming van de jaarlijk gekapitaliseerde schade

eens in de 1-5 jaar herstraten noodzakelijk en geen redelijk alternatief

matig gering of niet

eens is de 5 tot 10 jaar herstraten noodzakelijk en geen redelijk alternatief

ernstig matig geen

indien vanuit zorgplict blijkt dat er een gevaarlijke situatie is ontstaan

zeer groot kroonoppervlak t.o.v. tuin groot kroonoppervlak t.o.v. tuin klein kroonoppervlak t.o.v. tuin

> 50 % van de tuin 25-50 % van de tuin < 25 % van de tuin

derving van inkomsten door agrariërs boom te groot voor tuin

Schade aan gebouwen e.d. zeer groot groot klein zeer klein toegankelijkheid groot klein matig of niet

volwassen boom op minder van 1 meter vanaf een bouwwerk volwassen boom op 1-2 meter vanaf een bouwwerk volwassen boom op 2-5 meter vanaf een bouwwerk volwassen boom op meer dan 5 meter vanaf een bouwwerk toegang is niet of nauwelijks mogelijk enige belemmering vrije toegang mogelijk

Tabel B; Overlast categorieen

Schaduw bladval angst voor omvallen of afvallende takken wortelopdruk van verharding druipen e.d. Luisaantasting Allergie overlast door vruchtval en/of zaden overlast door ziekten/plagen derving van inkomsten door agrariërs toegankelijkheid

preventie

oplossingen in bestaande situatie

aangepaste soortkeuze n.v.t

in ernstige gevallen indien mogelijk snoei standaard beheer

kappen van de boom/houtopstand

goede plantplaats aangepaste soortkeuze n.v.t.

zelden tot nooit; alleen bij zeer ernstige overlast. nooit alleen als ze bij controle gevaarlijk uitoefening van zorgplicht;direct blijken en niet meer behandeld kunnen handelen op uitkomsten. worden. uitzondering alleen op basis van plantplaatsverbetering hervormingsplan. zelden tot nooit; alleen bij zeer ernstige geen overlast. geen nooit

aangepaste soortkeuze

geen

uitoefening zorgplicht

n.v.t. aangepaste soortkeuze en afstand aangepaste locatiekeuze

geen

nooit alleen als ze bij controle gevaarlijk blijken en niet meer behandeld kunnen worden. alleen als ze bij controle gevaarlijk blijken en niet meer behandeld kunnen worden.

geen

nooit

bestrijding

Over Antea Group Van stad tot land, van water tot lucht; de adviseurs en ingenieurs van Antea Group dragen in Nederland sinds jaar en dag bij aan onze leefomgeving. We ontwerpen bruggen en wegen, realiseren woonwijken en waterwerken. Maar we zijn ook betrokken bij thema’s zoals milieu, veiligheid, assetmanagement en energie. Onder de naam Oranjewoud groeiden we uit tot een allround en onafhankelijk partner voor bedrijfsleven en overheden. Als Antea Group zetten we deze expertise ook mondiaal in. Door hoogwaardige kennis te combineren met een pragmatische aanpak maken we oplossingen haalbaar én uitvoerbaar. Doelgericht, met oog voor duurzaamheid. Op deze manier anticiperen we op de vragen van vandaag en de oplossingen van de toekomst. Al meer dan 60 jaar.

Contactgegevens Beneluxweg 125 4904 SJ OOSTERHOUT Postbus 40 4900 AA OOSTERHOUT T. (06) 12 80 86 44 E. dick.vandelagemaat@anteagroup.com

www.anteagroup.nl

Copyright © 2016 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt door middel van druk, fotokopie, elektronisch of op welke wijze dan ook, zonder schriftelijke toestemming van de auteurs.