Begroting 2023 Stede Broec
Tekst van het document
Strategische aankopen in het kader van actief grondbeleid vinden plaats voor zover deze passen binnen de door de raad vastgestelde plannen en visies en worden zo spoedig mogelijk na aankoop door middel van raadsbesluit in exploitatie genomen.
Nieuwe (wettelijke) ontwikkelingen Ontwikkelingen in wet- en regelgeving Vanuit de Omgevingswet worden ook enkele regels voor het grondbeleid geactualiseerd. De grootste wijziging is dat het mogelijk wordt om een gebied ''organisch'' te kunnen ontwikkelen onder een grondexploitatie zonder 'eindtijd'. Dit kan een optie zijn als er vooraf nog veel onzekerheden bestaan over concrete planinvullingen. In 2021 is ook de plankostenscan geactualiseerd. De plankostenscan is een rekeninstrument om de door de gemeente te maken begeleidingskosten (b.v. ambtelijke inzet bestemmingsplannen, toetsing inrichting openbare ruimte, projectleiding) voor facilitaire ontwikkelingen te kunnen berekenen en vervolgens in rekening te brengen. Naast een actualisatie van de (uur)tarieven biedt de nieuwste plankostenscan ook meer opties tot het
67/91
verdelen van kosten tussen gemeente en ontwikkelaar. Dit betekent echter ook een nauwkeurigere onderbouwing van deze verdeling en verwachtte gemeentelijke inzet. Een belangrijk arrest van de Hoge Raad in 2021 is het 'Didam arrest'. Hierin geeft de Raad aan dat vanuit het gelijkheidsbeginsel en het recht op mededinging op schaarse goederen, het niet toegestaan is om grond en vastgoed direct (1:1) te verkopen aan een marktpartij. Andere partijen dienen middels voldoende publiciteit in staat gesteld worden om mee te dingen, waarna er via objectieve criteria één partij gekozen kan worden. Uitzondering is wanneer aangetoond kan worden dat slechts één serieuze partij in aanmerking komt voor de aankoop. NB bovenstaande heeft meer te maken met 'goed bestuur' en bestaat hiermee naast voor grondverkoop, en -ontwikkeling belangrijke thema's als aanbesteding en staatssteun. Ontwikkelingen Ter informatie, binnen de gemeente spelen de volgende grotere nieuwe(faciliterende) projecten en ontwikkelingen (waarover op andere plekken dan in deze paragraaf verantwoording over wordt afgelegd): Kweeklust Het volkstuinencomplex Kweeklust (gemeente-eigendom) is onderwerp van onderzoek naar een mogelijk invulling met woningbouw. In 2021 is na raadconsultatie over de stedenbouwkundige opzet een voorovereenkomst gesloten met de beoogde ontwikkelaar.
Het project in 2022 verder uitgewerkt, alsmede is de bestemmingplanprocedure doorlopen. Gebiedsvisie Stede Broec Centrum Zuid De gemeenteraad heeft eind 2021 positief besloten op deze brede, integrale, visie op het zuidelijke centrum gedeelte. Onderdelen van dit plan zijn o.a. het stationsgebied, het Streekplein, herontwikkeling van het particuliere bezit hieromheen, maar ook de locatie 'Centrumplan Fase 5' waar de gemeente grondposities heeft. Vanuit het integrale plan kunnen nu stappen gezet worden om diverse deelprojecten tot ontwikkeling te brengen. Florapark Na Waterweide moet Florapark de volgende nieuwe woonwijk binnen de gemeente worden. Florapark ligt tegen de grens met Enkhuizen (aldaar Westeinde geheten). Opzet is een integrale gebiedsontwikkeling tussen beide gemeenten en met alle eigenaren/betrokkenen. Florapark is in een gedeeld juridisch/economisch eigendom van de gemeente en Zeeman Vastgoed. Sport- en recreatielandschap Stede Broec In de gebiedsvisie uit 2017 is het 'middengebied' aangewezen als ontwikkelgebied voor een sport- en recreatielandschap. Om grip op deze ontwikkeling te kunnen houden is in 2021 de wet voorkeursrecht gemeenten (WvG) op het plangebied gelegd. In 2022 zal een ontwikkelplan voor dit gebied worden voorgesteld ter vaststelling door de raad, en als basis voor de verdere ruimtelijke procedures en gebiedsontwikkeling.
68/91
Prognose resultaten De gemeente heeft geen eigen (actieve) grondexploitaties, waarin zij voor eigen winst- en risico een gebied ontwikkelt en kavels uitgeeft, behoudens plan Florapark.
Stand van zaken grondexploitatie De gemeente heeft geen eigen (actieve) grondexploitaties, waarin zij voor eigen winst- en risico een gebied ontwikkeld en kavels uitgeeft.
Stand van zaken strategische grondposities Strategische gronden De gronden behorende bij het Centrumplan Fase 5 zijn gemeentelijke strategische gronden welke te kwalificeren en te waarderen zijn als ‘warme gronden’. Zie ook hieronder. Daarnaast bezit de gemeente nog een stuk akkerland (HES-zone), waar geen concrete ontwikkel of toekomstplannen voor zijn. Tot slot is de gemeente juridisch, maar geen economisch, eigenaar van een aantal gronden behorende bij de toekomstige ontwikkeling van Florapark en Molensloot-Zuid.
Financiële kaders en financiële risico's De lopende projecten betreffen allen ontwikkelingen waarbij de gemeente een faciliterende en kader stellende rol speelt. In deze projecten heeft de gemeente ook geen grondeigendommen (meer) en zijn de door de gemeente te maken kosten verhaalbaar op de ontwikkelaars.
69/91
Financiële cijfers
70/91
Overzicht van baten en lasten Het verplichte overzicht bevat per programma de geraamde baten en lasten, de beoogde toevoegingen en onttrekkingen aan reserves en het geraamde resultaat. Lasten Programma
Werkelijk Begroting Begroting 2021 2022 2023
Bestuur en dienstverlening
9.384
10.400
10.478
Ruimte
12.587
14.515
14.695
Samenleving
34.507
35.763
35.415
Totaal lasten
56.478
60.678
60.589
Baten Programma
Werkelijk Begroting Begroting 2021 2022 2023
Bestuur en dienstverlening
43.357
44.706
48.598
Ruimte
6.692
5.581
5.851
Samenleving
7.534
6.430
5.911
Totaal baten
57.583
56.717
60.360
Reserves Programma
Werkelijk Begroting Begroting 2021 2022 2023
Stortingen reserves: Reserves Bestuur en dienstverlening
0
0
0
Reserves Ruimte
118
0
17
Reserves Samenleving
643
0
0
Totaal stortingen
761
0
17
Programma
Werkelijk Begroting Begroting 2021 2022 2023
Onttrekkingen reserves: Reserves Bestuur en dienstverlening
1.753
131
80
Reserves Ruimte
277
1.860
173
Reserves Samenleving
576
867
277
Totaal onttrekkingen
2.606
2.858
530
Resultaat
2.950
-1.103
285
Zie voor de verdere toelichting op de reserves blz. 84.
Structureel saldo Programma
Begroting Begroting Begroting Begroting 2023 2024 2025 2026
71/91
Saldo van baten en lasten Saldo mutaties reserves
-228 513
1.331 513
2.812 513
352 513
Begrotingssaldo na bestemming
285
1.844
3.326
905
Waarvan incidentele baten en lasten (saldo)
462
288
153
60
Structureel begrotingssaldo
747
2.132
3.479
965
Het structurele begrotingssaldo is voor de jaren 2023 tot en met 2026 positief.
72/91
Incidentele baten en lasten In onderstaand overzicht staan de incidentele lasten en baten welke zijn opgenomen in de begroting. bedragen * € 1.000 Begroting Begroting Begroting Begroting 2023 2024 2025 2026 Lasten Ruimte Uitvoeringsprogramma Omgevingswet Klimaat en duurzaamheid Woonakkoord CUP: Ontwikkelen dienstverleningsvisie CUP: Integrale samenwerking woon-zorg concepten CUP: Inzet cameratoezicht CUP: Aandacht voor vuurwerk- en hondenoverlast CUP: Voorlichting cybercriminaliteit CUP: Voorbereiding op cybercrisis en online ordeverstoring CUP: Ondermijning bedrijventerreinen CUP: Handhaving oneigenlijk gebruik woningen en controles CUP: Preventie activiteiten Jeugdhulp en Wmo Samenleving NPO middelen BTW hogere uitgaven product Sport Stelpost Samenleving Lagere lasten BUIG Totaal Baten Bestuur en ondersteuning Specifieke uitkering stimulering sport
280 13 8 50
190 13
80 13
26 5
5
5
5
10 5
10 5
10 5
10 5
10 5
10 5
10 5
10 5
25 25
25 25
25
25
150 98 183 -183 710
288
153
60
0
0
0
98
Samenleving NPO middelen
150 248
Totaal
Toelichting op de incidentele baten en lasten: Uitvoeringsprogramma Omgevingswet Klimaat en duurzaamheid Woonakkoord CUP: Ontwikkelen dienstverleningsvisie
Voor het uitwerken van de ambities uit de omgevingsvisie en invoering Omgevingswet. Voor voorlichting bedrijven over energiebesparende maatregelen. In het CUP is opgenomen dat een visie wordt opgesteld.
73/91
CUP: Integrale samenwerking woon-zorg concepten CUP: Inzet cameratoezicht CUP: Aandacht voor vuurwerk- en hondenoverlast CUP: Voorlichting cybercriminaliteit CUP: Voorbereiding op cybercrisis en online ordeverstoring CUP: Ondermijning bedrijventerreinen CUP: Handhaving oneigenlijk gebruik woningen en controles CUP: Preventie activiteiten Jeugdhulp en Wmo NPO middelen
BTW hogere uitgaven product Sport Stelpost Samenleving Lagere lasten BUIG
NPO middelen BTW hogere uitgaven product Sport
De gemeenten ontvangen voor alle leerlingen in het primair en voortgezet onderwijs een bedrag per leerling om onderwijsvertragingen in te halen die kinderen hebben opgelopen als gevolg van de coronapandemie. Hiervan is een budget vrijgemaakt om de kosten te dekken. Door hogere lasten/investeringen betalen we ook meer BTW. Door hogere lasten/investeringen verwachten we een hogere uitkering. In de begroting is een stelpost binnen het programma Samenleving opgenomen. Deze wordt in de voor 2023 gecorrigeerd. Door minder uitkeringsgerechtigden zijn de lasten lager. De gemeenten ontvangen voor alle leerlingen in het primair en voortgezet onderwijs een bedrag per leerling om onderwijsvertragingen in te halen die kinderen hebben opgelopen als gevolg van de coronapandemie. Het bedrag wordt als specifieke uitkering ontvangen.
74/91
Overzicht van toevoegingen en onttrekkingen reserves
Begroting Begroting Begroting Begroting 2023 2024 2025 2026 0 0 0 0 17 17 17 17 0 0 0 0 Totaal 17 17 17 17 Begroting Begroting Begroting Begroting Onttrekkingen aan reserves 2023 2024 2025 2026 Bestuur en dienstverlening 80 80 80 80 Ruimte 173 173 173 173 Samenleving 277 277 277 277 Totaal 530 530 530 530 Toevoeging aan reserves Bestuur en dienstverlening Ruimte Samenleving
Overzicht van baten en lasten per taakveld Programma 1 bestuur en ondersteuning Bestuur en ondersteuning 0.1 Bestuur 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 5.4 Musea Dienstverlening 0.2 Burgerzaken 0.4 Ondersteuning organisatie 0.5 Treasury Algemene dekkingsmiddelen en overhead. 0.61 OZB Woningen 0.62 OZB - niet woningen 0.64 Belastingen Overig Algemene uitkering en overige uitkeringen 0.7 Gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting 0.10 Mutaties reserves 0.11 Resultaat van de begroting van baten en lasten Programma 2 Ruimte Veiligheid 1.1 Crisisbeheersing en Brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Beheer openbare ruimte 2.1 Verkeer en vervoer 2.1 Recreatieve havens 5.7 Openbaar groen (openlucht) recreatie Economie 2.4 Economische havens en waterwegen 3.1 Economische ontwikkeling 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur
75/91
Lasten
Baten
1.743 160 201
0 0 0
511 7.141 309
242 1.031 527
181 61 88
4.523 924 133
0 84 0 0 285 10.764
40.888 331 0 80 0 48.679
1.214 639
0 6
3.781 8 1.758
86 9 15
271 228 201
0 0 22
3.3 Bedrijfsloket en - regelingen 3.4 Economische promotie Duurzaamheid en milieu 7.2 Riolering 7.3 Afval 7.4 Milieubeheer 7.5 Begraafplaatsen Ruimtelijke ontwikkelingen 8.1 Ruimtelijke ordening 8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) 8.3 Wonen en bouwen 0.10 Mutaties reserves Programma 3 Samenleving Onderwijs 4.1 Openbaar basisonderwijs 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Sport, cultuur en recreatie 5.1 Sportbeleid en activering 5.2 Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, cultuurproductie en 5.3 cultuurparticipatie 5.4 Musea 5.5 Cultureel erfgoed 5.6 Media 5.7 Openbaar groen (openlucht) recreatie Sociaal Domein 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.2 Wijkteams 6.3 Inkomensregelingen 6.4 Begeleide participatie 6.5 Arbeidsparticipatie 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) 6.7 Maatwerkvoorzieningen 18+ 6.72 Maatwerkdienstverlening 186.81 Geëscaleerde zorg 18+ 6.82 Geëscaleerde zorg 18Volksgezondheid 7.1 Volksgezondheid 0.10 Mutaties reserves
Totaal
76/91
13 47
30 58
1.329 2.836 428 54
1.740 3.565 0 9
1.024 45 821 17 14.714
0 0 310 173 6.023
33 1.516 1.385
0 16 447
236 2.484
0 530
802 11 73 677 813
0 0 0 144 568
2.563 608 5.334 2.663 549 651 4.728 8.127 138 875
163 0 3.852 6 0 0 81 0 0 0
1.150 0 35.416
104 277 6.188
121.780
121.780
Uiteenzetting van de financiële positie en toelichting Dit onderdeel bevat: - een raming voor het begrotingsjaar van de financiële gevolgen van het bestaand beleid en nieuw beleid, - een geprognosticeerde begin- en eindbalans van het begrotingsjaar en - het EMU-saldo.
Algemeen financieel beleid De begroting is gebaseerd op de Kadernota 2023, de meicirculaire 2022, de septembercirculaire 2022 en de overige mutaties (bijv. bijstelling bijdrage GR-en). De overige mutaties zijn: Meicirculaire 2022 Septembercirculaire 2022
€ 2.712.000 € 643.000
De overige mutaties zijn: Inflatie
-€ 1.123.000
Reservering Bijdrage SED Bijstelling bijdrage gr-en Verzekeringen Hondenbelasting Biodiversiteit Energie openbare verlichting Uitbreiding bomenbestand Verbeteren onderhoud groen Onderhoud wegen Afvalinzameling Woonakkoord Welstand Re-integratie Wet sociale werkvoorziening BUIG Stelpost Samenleving Inzet BOA’s (taakmutatie meicirculaire)
-€ 137.000 -€ 37.000 -€ 22.000 -€ 15.000 -€ 31.000 -€ 10.000 -€ 15.000 -€ 47.000 -€ 200.000 € 101.000 -€ 8.000 -€ 10.000 -€ 26.000 -€ 28.000 € 183.000 -€ 183.000 -€ 32.000
Inburgering (taakmutatie septembercirculaire) College Uitvoeringsprogramma
-€ 53.000 -€ 316.000 € 1.266.000
Het saldo van de begroting is als volgt opgebouwd: Totaal baten Totaal lasten Saldo baten en lasten
€ 60.360.000 € 60.589.000 -€ 229.000
Totaal onttrekkingen aan reserves Totaal stortingen in reserves Saldo mutaties in reserves
€ 530.000 € 17.000 € 513.000
Begrotingsresultaat (verwachte baten minus lasten)
€ 285.000
77/91
Uitgangspunten voor de begroting Algemeen Algemene prijsinflatie Salarissen
Zie toelichting + 5,9%.
Rente Rente op nieuwe investeringen Rente op bestaande investeringen
+ 2,0% Rente omslagpercentage
Tarieven en heffingen Secretarieleges, onroerendezaakbelastingen, marktgelden en rioolheffing. Afvalstoffenheffing
Overige Uitkering gemeentefonds Bijdrage gemeenschappelijke regelingen Subsidies (alle sectoren) Bijdrage SED organisatie
5,9%.
Nog te bepalen. De tarieven van de HVC zijn nog niet bekend.
Septembercirculaire 2022 + 2,3 % + 5,9% Begroting 2023 SED organisatie
Toelichting uitgangspunten Algemeen In de begroting verwerken we het inflatiecijfer uit de septembercirculaire 2022. In de septembercirculaire ontvangen we voor 2023 voor € 436.000. Voor 2023 zijn de prijsgevoelige budgetten ook opgehoogd met € 436.000. Voor de jaren daarna is het inflatiecijfer 2,4%. Met deze werkwijze koppelen we de bijraming van de budgetten met het extra geld middels de algemene uitkering. Rente · De rente over nieuwe investeringen wordt gebaseerd op een schatting. De gemeente werkt vanuit totaalfinanciering. Dat wil zeggen dat de aangetrokken leningen niet 1-op-1 gekoppeld zijn aan de investeringen of verstrekte leningen. Pas bij een totaal financieringstekort wordt geld geleend. · De rente op bestaande investeringen wordt verdeeld via het rente omslagpercentage. Dit percentage is de verhouding tussen de verwachte rentekosten en de boekwaarde van de activa per 1-1-2023. Tarieven en heffingen · De tarieven en heffingen voor belastingjaar 2023 zullen worden verhoogd met de inflatie welke is opgenomen in de septembercirculaire 2022. Uiteindelijk worden de tarieven en heffingen voor het belastingjaar 2023 eind 2022 door de raad vastgesteld waarbij het inflatiecijfer uit de septembercirculaire opgenomen wordt. · Voor de onroerendezaakbelastingen is het uitgangspunt dat de opbrengststijging is
78/91
·
gekoppeld aan het inflatiecijfer uit de septembercirculaire 2022. Dit is exclusief de areaaluitbreiding. Ook hier geldt dat het uiteindelijke tarief voor belastingjaar 2023 eind 2022 door de raad wordt vastgesteld. Voor de tarieven van de afvalstoffenheffing worden de tarieven van de HVC doorberekend (nog niet bekend).
Overige · De uitkering uit het gemeentefonds is gebaseerd op de septembercirculaire 2022. In de algemene uitkering worden loon- en prijsontwikkelingen verwerkt op basis van de landelijke cijfers. In de meerjarenraming van de algemene uitkering wordt uitgegaan van het systeem van lopende prijzen. Dit betekent dat rekening wordt gehouden met de compensatie voor loon- en prijsstijgingen. · In de Begroting 2022 is naar aanleiding van de tekorten Jeugdzorg (€ 1,828 mld.) een extra uitkering van 75% van het tekort (inclusief een besparing, oplopend tot ruim € 1 mld. in 2027) verwerkt. Nu is tussen het rijk, IPO en VNG afgesproken dat gemeenten in hun meerjarenraming vanaf 2024 rekening mogen houden met de volledige bijdragen uit de Hervormingsagenda Jeugd. Ook moeten gemeenten in die jaren tegelijkertijd rekening houden met een door het Rijk voorgenomen besparing. Het kabinet wil in het kader van de hervorming van de Jeugdzorg een pakket maatregelen invoeren, waardoor gemeenten minder middelen nodig hebben of waarbij ze alternatieve inkomsten kunnen genereren. Dit is als volgt verwerkt: Extra middelen Jeugdzorg 2023 1.828 -383 1.445
landelijk: basis (x € 1 mln.) Landelijk: korting (x € 1 mln.) subtotaal Aanvullende maatregelen (besparing) (x 1 mln.)
2024 1.828 -463 1.365
2025 1828 -570 1.258
2026 1.828 -961 867
2027 1.828 -1.017 811
-100
-500
-500
-511
Extra middelen obv 100% tekort Jeugzorg (x 1 mln.)
1.445
1.265
758
367
300
Extra middelen voor Stede Broec (x € 1.000) Reeds verwerkt in begroting 2022 SB (x € 1.000) Extra verwerkt in de begroting 2023 SB (x € 1.000)
1.761 1.761 0
1.542 1.249 293
924 1.151 -227
447 793 -346
366 742 -376
122
610
610
623
Extra besparing Jeugdzorg (x € 1.000)
79/91
·
· ·
Voor indexatie van de bijdrage aan gemeenschappelijke regelingen wordt aangesloten bij de Financiële Uitgangspunten gemeenschappelijke regeling Noord Holland Noord van de Regietafel GR-en NH-N. Uitgangspunt Regietafel is loonindexatie 2,3%, prijsindexatie 2,3% en gewogen gemiddelde 2,3%. Voor subsidies is uitgegaan van het inflatiecijfer uit de septembercirculaire. Dit is 5,9%. Voor de bijdrage aan SED organisatie wordt aangesloten bij de bijdrage uit de Begroting 2023 en de Voorjaarsnota 2022 van de SED organisatie. In 2023 maken we een structureel budget vrij van € 137.000 om een eventuele verhoging door de inflatie naar 3,6% op te kunnen vangen.
Geprognosticeerde balans Balans Begin en eindbalans
01-01-23
31-12-23
284 47.862 15.694 63.840
275 47.750 14.805 62.830
Voorraden Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar Liquide middelen Overlopende activa Totaal vlottende activa
3 13.999 130 1.347 15.479
3 13.999 130 1.347 15.479
Totaal ACTIVA
79.319
78.309
14.053 7.354 42.713 64.120
13.822 6.960 39.149 59.931
Netto vlottende schulden rentetypische looptijd < 1 jaar Overlopende passiva Totaal vlottende passiva
10.534 4.665 5.199
13.713 4.665 18.378
Totaal PASSIVA
79.319
78.309
ACTIVA Vaste activa Immateriële vaste activa Materiële vaste activa Financiële vaste activa Totaal vaste activa Vlottende activa
PASSIVA Vaste passiva Eigen Vermogen Voorzieningen Vaste schulden met een rentetypische looptijd > 1 jaar Totaal vaste passiva Vlottende passiva
80/91
Berekening van het EMU-saldo
2021 Begroting na wijziging
2022
2023
Begroting
begroting
-84
-523
285
2.339
2.451
2.587
749
64
570
-2.120
-1.779
-2.261
5 Baten uit bijdragen van andere overheden, de Europese Unie en overigen, die niet op de exploitatie zijn verantwoord en niet al in mindering zijn gebracht bij post 4
0
0
0
6 Desinvesteringen in (im)materiële vaste activa: Baten uit desinvesteringen in (im)materiële vaste activa (tegen verkoopprijs), voorzover niet op exploitatie verantwoord
0
0
0
-7 Aankoop van grond en uitgaven aan bouw-, woonrijp maken e.d. (alleen transacties met derden die niet op de exploitatie staan)
0
0
0
8 Baten bouwgrondexploitatie: Baten voorzover transacties niet op exploitatie verantwoord
0
0
0
-9 Lasten op balanspost Voorzieningen voorzover deze transacties met derden betreffen
-739
-603
-1.054
0
0
0
nee
nee
nee
145
109
127
Omschrijving
1 Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit reserves (zie BBV, artikel 17c) 2 Afschrijvingen ten laste van de exploitatie 3 Bruto dotaties aan de post voorzieningen ten laste van de exploitatie -4 Investeringen in (im)materiële vaste activa die op de balans worden geactiveerd
-10 Lasten ivm transacties met derden, die niet via de onder post 1 genoemde exploitatie lopen, maar rechtstreeks ten laste van de reserves (inclusief fondsen en dergelijke) worden gebracht en die nog niet vallen onder één van bovenstaande posten -11 Verkoop van effecten: - 11a Gaat u effecten verkopen? (ja/nee) -11b Zo ja, wat is bij verkoop de verwachte boekwinst op de exploitatie? Berekend EMU-saldo
81/91
Jaarlijks terugkerende arbeidskosten In de begroting zijn ramingen opgenomen voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume. Hiervoor mag geen voorziening worden getroffen. Wel moet hierover informatie in de begroting worden opgenomen. Onder deze verplichtingen worden de aanspraken verstaan op toekomstige uitkeringen door het huidige dan wel het voormalig personeel. In de begroting van Stede Broec zijn alleen nog budgetten voor de bovengenoemde onderdelen welke betrekking hebben op het college. Het overige personeel is immers werkzaam bij de SED organisatie. Binnen de begroting van Stede Broec gaat het om de volgende posten: Pensioenen wethouders Aangewezen wethouders en nabestaanden van aangewezen wethouders ontvangen een pensioenuitkering. Daarnaast bouwen de huidige wethouders pensioenrechten op. Hiervoor is een voorziening getroffen. De geraamde stand van deze voorziening per 1-1-2023 is € 1.296.000.
Investeringen Er wordt onderscheid gemaakt in investeringen met een economisch nut en investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut. Investeringen met een economisch nut zijn alle investeringen die verhandelbaar zijn (er is een markt voor) en/of als ze kunnen bijdragen aan het genereren van middelen. Bijvoorbeeld door het vragen van rechten, heffingen, leges of tarieven. Investeringen met een economisch nut Pr. Omschrijving 2 Investeringen GRP
2023 750.000
Afschr.termijn 35
Investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut Pr. Omschrijving 2 Vervangen onderdelen bruggen 2 Vervangen complete objecten bruggen 2 Conservering constructieonderdelen bruggen 2 Vervangen beschoeiingen 2 Vervangen lichtmasten OVL 2 Vervangen armaturen OVL 2 Kast- en kabelvervanging 2 Vervangen wegen 2 Vervangen speelvoorzieningen
Financiering
82/91
2023 52.000 298.000 84.000 637.000 53.000 145.000 40.000 142.000 60.000
Afschr.termijn 20 60 10 50 40 20 50 20 10
We verwachten dat in 2023 geen langlopende lening wordt aangetrokken.
Overzicht reserves en voorzieningen Algemene reserve: Deze reserve heeft een bufferfunctie. Batige jaarresultaten worden in deze reserve gestort. Nadelige jaarresultaten, stortingen in voorzieningen en dekking van incidentele uitgaven kunnen worden onttrokken aan deze reserve.
Boekwaarde 1-1-2023 Algemene reserve
Toevoeging
2.720
Verwacht resultaat 2023
Onttrekking
0
0
245
Boekwaarde 31-12-2023 2.965
Bestemmingsreserves:
boekwaarde 1-1- Vermeerderinge Verminderinge 2023 n n Bestemmingsreserve s: Grondbedrijf Onderhoud buitenwegen Omgevingsfonds Baggeren Kunst- en cultuurfonds Faciliteiten kunst gemeentehuis Duurzaamheidsfonds Sociaal Domein SED perspectief Totaal
boekwaarde 31-122023
1.356
0
0
1.356
0 43 58
17 0 0
0 0 0
17 43 58
42
0
0
42
3 10 558 27 2.097
0 0 0 0 17
0 0 0 0 0
3 10 558 27 2.114
Toelichting geraamde mutaties in de reserves en doel van de reserves: · Grondbedrijf Reserve ter dekking van stortingen in voorzieningen voor grondexploitatie en dekking van incidentele aanschaffingen binnen de grondexploitatie. Batige resultaten van grondexploitaties en overige grondverkopen worden in deze reserve gestort. · Onderhoud buitenwegen In de business case "Wegenoverdracht Westfriesland" is gerekend met 5% risico op onderhoud van de wegen in het buitengebied. Deze 5% wordt gestort in een reserve. Vanuit deze reserve kan er dekking worden gegeven als de onderhoudskosten hoger uitvallen. · Omgevingsfonds
83/91
Ter dekking van investeringen in de openbare ruimte rondom huurwoningen worden voldaan. · Baggeren Deze reserve wordt ingezet ter dekking van de kosten van de maatregelen uit de het baggerplan. · Kunst- en Cultuurfonds Bij omvangrijke werken wordt een nader te bepalen bijdrage aan deze reserve geraamd. Aanschaf en plaatsing van kunstwerken en kunstobjecten en kosten van culturele projecten en manifestaties worden uit deze reserve gedekt. · Faciliteiten kunst gemeentehuis Ter dekking van de kosten voor het houden van kunstexposities in het gemeentehuis. · Duurzaamheidsfonds Onttrekkingen worden gedaan bij het vervullen van een voorbeeldfunctie op het gebied van duurzaamheid en milieu. Hierbij kan gedacht worden aan roetfilters voor het wagenpark. · Sociaal Domein De gelden die bestemd zijn voor het Sociaal domein beschikbaar te laten blijven voor het Sociaal Domein en tevens op deze wijze de schommelingen in de uitgaven op te kunnen vangen en ter dekking van eventuele risico’s · SED perspectief Uit deze reserve worden de lasten met betrekking tot het SED perspectief gedekt. Reserves ter dekking van kapitaallasten: De onderstaande reserves zijn allen ingesteld ter dekking van kapitaallasten.
Reserves ter dekking van kapitaallasten: Praktijkschool Martinuscollege Scoutinggebouw Legionella bestrijding gymzalen Luie trap Boogschuttersvereniging Glijbaan de Kloet Energiezuinige toepassingen atletiekbaan Buitendienst Uitbreiding ’t Palet Nieuwbouw De Streek/ Poseidon Asbest Martinuscollege Centrumgebied Vrachtauto Buitendienst Verlichting gemeentehuis Verbouwing gemeentehuis Brandmeldinstallatie Huisvesting verenigingen Verbouwing Postkantoor
boekwaarde 1-1-2023
Vermeerderingen
Verminderingen
boekwaarde 31-12-2023
569 174 89 0
0 0 0 0
44 13 11 0
526 161 78 0
5 74 0 15
0 0 0 0
1 3 0 1
5 71 0 15
1.412 798 210
0 0 0
59 43 7
1.353 755 204
1.063 2.166 0 0 333 18 2.132 104
0 0 0 0 0 0 0 0
51 173 0 0 18 3 84 7
1.012 1.993 0 0 314 15 2.047 97
84/91
Ringeninstallatie gymzaal De Helt Ringeninstallatie gymzaal De Woud Sportmateriaal sporthal De Flint Speeltoestellen Watermolenweg Speeltoestellen Waterhoen/Habijt Reserve Investering energetische- en akoestische verbeteringen De Kloet Totaal
4
0
1
3
5
0
1
4
4
0
1
3
13
0
2
11
28
0
6
22
18
0
2
16
9.234
0
530
8.704
Voorzieningen boekwaarde 1-1- Vermeerderinge Verminderinge 2023 n n
boekwaarde 31-122023
Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's: Pensioenen wethouders Wachtgelden Oosterweed Egalisatievoorzieninge n Groot onderhoud gebouwen Voorziening groot onderhoud bruggen Van derden verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden: Voorziening Riolering Voorziening Afvalinzameling Totaal
1.296
1.296
327 75
0 0 0
0 86 0
337
888
140
81
0
0
0
0
477
1.055
1.301
240 75
749
240
299
4.086 215
7.538
85/91
4.086 215
6.960
Meerjarenraming en toelichting De meerjarenraming bevat voor de drie jaren volgend op het begrotingsjaar een geprognosticeerde begin- en eindbalans en een raming van de financiële gevolgen, waaronder de baten en de lasten van het bestaande en het nieuwe beleid dat in de programma's is opgenomen
Algemeen financieel beeld Het geraamde verloop van het begrotingssaldo over de jaren is als volgt: 2023: 2024: 2025: 2026:
€ 285.000 (incidenteel -/- € 482.000 en structureel € 767.000) € 1.844.000 € 3.325.000 € 905.000
Meerjarenraming Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Bestuur en dienstverlening
10.478
10.888
11.209
11.529
Ruimte
14.695
14.775
14.873
14.995
Samenleving
35.415
35.615
35.502
35.998
Totaal lasten
60.589
61.278
61.585
62.521
Bestuur en dienstverlening
48.598
50.926
52.725
51.207
Ruimte
5.851
5.901
5.865
5.876
Samenleving
5.911
5.781
5.807
5.830
Totaal baten
60.360
62.609
64.397
62.913
Reserves Bestuur en dienstverlening
0
0
0
0
Reserves Ruimte
17
17
17
17
Programma Lasten:
Baten
Stortingen reserves
Reserves Samenleving
0
0
0
0
Totaal stortingen
17
17
17
17
Onttrekkingen reserves: Reserves Bestuur en dienstverlening
80
80
80
80
Reserves Ruimte
173
173
173
173
Reserves Samenleving
277
277
277
277
Totaal onttrekkingen
530
530
530
530
Resultaat
285
1.844
3.325
905
Uitgangspunten van meerjarenraming 86/91
Zie hiervoor de uitgangspunten op blz. 78.
Geprognosticeerde balans Begin en eindbalans
31-12-23
31-12-24
31-12-25
31-12-26
Immateriële vaste activa Materiële vaste activa Financiële vaste activa Totaal vaste activa
275 47.750 14.805 62.830
265 46.503 13.915 60.683
255 46.015 13.189 59.459
246 44.069 12.463 56.778
Vlottende activa Voorraden Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar Liquide middelen Overlopende activa Totaal vlottende activa
3 13.999 130 1.347 15.479
3 13.999 130 1.347 15.479
3 13.999 130 1.347 15.479
3 13.999 130 1.347 15.479
Totaal ACTIVA
78.309
76.162
74.938
72.257
PASSIVA Vaste passiva Eigen Vermogen Voorzieningen Vaste schulden met een rentetypische looptijd > 1 jaar Totaal vaste passiva
13.822 6.960 39.149 59.931
15.153 6.639 38.585 60.377
17.966 6.225 38.021 62.212
18.357 6.276 37.457 62.090
Vlottende passiva Netto vlottende schulden rentetypische looptijd < 1 jaar Overlopende passiva Totaal vlottende passiva
13.713 4.665 18.378
11.120 4.665 15.785
8.061 4.665 12.726
5.502 4.665 10.167
Totaal PASSIVA
78.309
76.162
74.938
72.257
ACTIVA Vaste activa
87/91
EMU-saldo
Berekend EMUsaldo
2023
2024
2025
2026
84
3.055
3.793
2.593
Jaarlijks terugkerende arbeidskosten In de meerjarenraming zijn ramingen opgenomen voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume. Hiervoor mag geen voorziening worden getroffen. Wel moet hierover informatie in de begroting worden opgenomen. Onder deze verplichtingen worden de aanspraken verstaan op toekomstige uitkeringen door het huidige dan wel het voormalig personeel. In de begroting van Stede Broec zijn alleen nog budgetten voor de bovengenoemde onderdelen, die betrekking hebben op het college. Het overige personeel is immers werkzaam bij de SED organisatie. Binnen de begroting van Stede Broec gaat het om de volgende posten: Uitkeringen oud wethouders Voor lopende verplichtingen is meerjarig een bedrag van € 110.000 gebudgetteerd. Het budget is ter dekking van aanspraken op een loondervingsuitkering ingevolge de Algemene pensioenwet politieke ambtsdragers (Appa) en wachtgelden. Pensioenen wethouders Aangewezen wethouders en nabestaanden van aangewezen wethouders wordt een pensioenuitkering betaald. Daarnaast bouwen de huidige wethouders pensioenrechten op. Hiervoor is een voorziening getroffen. Het meerjarige verloop van deze voorziening is als volgt:
Voorziening: Pensioenen wethouders
Boekwaarde 31-12-2023
Boekwaarde 31-12-2024
1.296
1.296
88/91
Boekwaarde Boekwaarde 31-12-2025 31-12-2026 1.296
1.296
Investeringen Pr. Omschrijving Geaccordeerde investeringsbudgetten 2 Vervangen onderdelen bruggen 2 vervangen complete objecten bruggen 2 Vervangen beschoeiingen 2 Vervanging lichtmasten OVL 2 Vervanging armatuur OVL 2 Kast- en kabelvervanging 2 Vervangen wegen 2 Vervangen speelvoorzieningen 2 Investeringen GRP 2 Vervangen complete objecten bruggen 2 Conservering constructieonderdelen bruggen 3 IKC Plan Zuid
2023 52 146 637 53 145 40 142 60 750 152 84 pm
2024
2025
Afschr. 2026 termijn
50 656 31 112 pm 142 60
50 567 50 78 pm 142 60
50 488 65 76 pm 142 60
58 73
887 137
146 133
Financiering In de meerjarenraming gaan we ervan uit dat de we het saldo van de aflossingen plus de investeringen minus de afschrijvingslasten opnieuw moeten financieren. Dit betekent dat we vanaf 2024 jaarlijks ongeveer € 3,0 miljoen moeten aantrekken.
Overzicht reserves en voorzieningen
Algemene reserve
Bestemmingsreserves: Grondbedrijf Onderhoud buitenwegen Omgevingsfonds Baggeren Kunst- en cultuurfonds Faciliteiten kunst gemeentehuis Duurzaamheidsfonds Sociaal Domein SED perspectief Totaal
Boekwaarde 31-12-2022
Boekwaarde 31-12-2023
Boekwaarde 31-12-2024
Boekwaarde 31-12-2025
2.720
3.005
4.849
8.175
boekwaarde 31-12-2023
boekwaarde 31-12-2024
boekwaarde boekwaarde 31-12-2025 31-12-2026
1.356 17 43 58 42 3 10 558 27 2.114
1.356 34 43 58 42 3 10 558 27 2.131
boekwaarde
boekwaarde
89/91
1.356 51 43 58 42 3 10 558 27 2.148
1.356 68 43 58 42 3 10 558 27 2.165
boekwaarde boekwaarde
20 60 50 40 20 50 20 10 35 60 10 40
Reserves ter dekking van kapitaallasten: Praktijkschool Martinuscollege Scoutinggebouw Legionella bestrijding gymzalen Luie trap Boogschuttersvereniging Glijbaan de Kloet Energiezuinige toepassingen atletiekbaan Buitendienst Uitbreiding ’t Palet Nieuwbouw De Streek/ Poseidon Asbest Martinuscollege Centrumgebied Vrachtauto Buitendienst Verlichting gemeentehuis Verbouwing gemeentehuis Brandmeldinstallatie Huisvesting verenigingen Verbouwing Postkantoor Ringeninstallatie gymzaal De Helt Ringeninstallatie gymzaal De Woud Sportmateriaal sporthal De Flint Speeltoestellen Watermolenweg Speeltoestellen Waterhoen/Habijt Energetische- en akoestische verbeteringen De Kloet Totaal
31-12-2023
31-12-2024
31-12-2025
31-12-2026
526 161 78 0 5 71 0 15
482 147 67 0 4 68 0 14
438 134 56 0 4 65 0 13
394 120 44 0 3 62 0 13
1.353 755 204 1.012 1.993 0 0 314 15 2.047 97 3 4 3 11 22 16
1.294 712 197 961 1.820 0 0 296 13 1.963 90 2 3 2 9 16 14
1.235 668 190 910 1.647 0 0 277 10 1.878 83 1 2 1 7 10 13
1.176 625 183 859 1.474 0 0 259 8 1.794 76 0 1 0 5 4 11
8.704
8.173
7.643
7.113
90/91
Structurele toevoegingen en onttrekkingen reserve
Begroting Begroting Begroting Begroting 2023 2024 2025 2026 0 0 0 0 17 17 17 17 0 0 0 0 Totaal 17 17 17 17 Begroting Begroting Begroting Begroting Onttrekkingen aan reserves 2023 2024 2025 2026 Bestuur en dienstverlening 80 80 80 80 Ruimte 173 173 173 173 Samenleving 277 277 277 277 Totaal 530 530 530 530 Toevoeging aan reserves Bestuur en dienstverlening Ruimte Samenleving
91/91