Begroting 2022 Stede Broec

Begroting 2022

Inhoud Algemeen ...............................................................................................................................3 Programmaplan ......................................................................................................................5 Bestuur en ondersteuning ...........................................................................................6 Veiligheid ....................................................................................................................9 Beheer openbare ruimte ...........................................................................................16 Economie..................................................................................................................20 Samenleving .............................................................................................................23 Milieu ........................................................................................................................32 Volkshuisvesting en ruimtelijke ontwikkeling .............................................................38 Algemene dekkingsmiddelen ....................................................................................49 Overhead ..................................................................................................................52 Vennootschapsbelasting

...........................................................................................54 Onvoorzien ...............................................................................................................54 Paragrafen ...........................................................................................................................55 Lokale heffingen .......................................................................................................56 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ...............................................................63 Onderhoud kapitaalgoederen ....................................................................................69 Financiering ..............................................................................................................73 Bedrijfsvoering ..........................................................................................................78 Verbonden partijen....................................................................................................80 Grondbeleid ..............................................................................................................93 Financiën..............................................................................................................................96 Overzicht van baten en lasten

...................................................................................97 Overzicht van baten en lasten per taakveld ............................................................101 Uiteenzetting van de financiële positie en toelichting ..............................................103 Meerjarenraming en toelichting ...............................................................................112

2/119

3/119

Algemeen

De gemeente stelt jaarlijks de begroting op met de plannen voor dat jaar, wat die plannen kosten en welke inkomsten zij verwacht. De begroting bestaat tenminste uit het programmaplan, de paragrafen en de financiële begroting. Het programmaplan Hier wordt voor ieder programma (samenhangend geheel van activiteiten) beschreven wat we willen bereiken, wat wordt beoogd en wat daarvoor wordt gedaan. Per programma zijn de budgetten tussen het begrotingsjaar en het voorgaand begrotingsjaar geanalyseerd. De paragrafen In afzonderlijke paragrafen worden de beleidslijnen vastgelegd met betrekking tot relevante beheersmatige aspecten. De financiële begroting Dit onderdeel bestaat uit het overzicht van baten en lasten en de toelichting, de uiteenzetting van de financiële positie en de toelichting en het overzicht met de geraamde baten en lasten per taakveld. Begrotingssaldo De begroting 2022 is opgesteld conform de kaders, welke door de raad zijn vastgesteld in de kadenota 2021-2025. Het begrotingssaldo voor 2022 bedraagt € 38.000 positief. De bedragen in de tabellen zijn, tenzij anders vermeld, maal € 1.000.

4/119

Programmaplan

5/119

Bestuur en ondersteuning Inleiding Nieuwe gemeenteraad Het jaar 2022 staat in het teken van de gemeenteraadsverkiezingen. In maart kiezen de inwoners van Stede Broec een nieuwe gemeenteraad voor een periode van 4 jaar. De eerste maanden na de verkiezingen zal het teken staan van het inwerken van de nieuwe raad. Hiervoor zullen onder meer trainingen, bijeenkomsten e.d. worden gegeven. Hiervoor zal de griffie een inwerkprogramma opstellen.

Wat willen we bereiken en wat gaan we ervoor doen? Bestuur Ambitie

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Efficiënt en effectief uitvoeren van taken.

We willen Het slimmer, efficiënter, taken/werkzaamheden/processen op effectiever, beter uitvoeren van een slimme, efficiënte wijze aanvliegen. taken is een voortdurend proces. Krachtige speler in de We willen een waardevolle partner voor Inzet van bestuurders en regio. onze regionale mede bestuurders zijn. ambtenaren op sleutelposities in regionale overleggen voortzetten en uitbreiden. Slagvaardige We willen een bereikbare organisatie Het nader invulling/uitvoering volksvertegenwoordiging zijn, die transparant is over wat we doen, geven aan het coalitieakkoord bereikbaar wanneer we het doen en de “Samen Verantwoord beschikbare kanalen gebruiken om te Doorpakken”. communiceren hoe we het doen.

Dienstverlening Ambitie

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we daarvoor doen?

Continu meten van de klantwaardering en ook daadwerkelijk iets doen met de feedback, waarmee we blijven werken aan het optimaliseren van onze dienstverlening. Een betrouwbare Basisregistratie personen (BRP).

We hebben grip op onze dienstverlening en zetten in op verbetering op basis van de verkregen input.

We monitoren onze servicenormen en gebruiken de feed back om onze dienstverleningsprocessen te verbeteren.

Team Burgerzaken van de afdeling Publiekszaken krijgt steeds meer een controlerende en signalerende rol.

Optimaliseren van de digitale dienstverlening.

In 80% van de gevallen kunnen inwoners op de website direct het antwoord op hun vraag vinden of deze afhandelen. De website is

1. Opleiden medewerkers Burgerzaken. 2. Samenwerken met andere afdelingen en toezichthouders. Onze website is in 2021 vernieuwd. In 2022 gaan we verder met het gebruikersvriendelijk maken van de website en de formulieren. Daarnaast geven we onze

6/119

toegankelijk voor al onze inwoners, ook inwoners met een beperking. Optimaliseren van onze persoonlijke dienstverlening.

Inwoners kunnen ons benaderen via het kanaal dat hun past en wij spelen hierop in. We zijn bereikbaar en komen onze afspraken na.

Regionale samenwerking Ambitie Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Kwalitatieve en Hogere kwaliteit bereiken door een kwantitatieve betere planning en een acceptabele verbetering van de SED werkdruk voor de medewerkers. organisatie.

Onderzoeken van mogelijkheid rol gemeenteraad in regionale beleidsvoorbereiding. Ontwikkelen en onderschrijven van gezamenlijke regionale ambities. Verbeteren informatievoorziening raden t.a.v. GR-en.

aanwezigheid op sociale media (instagram, facebook, etc.) een impuls. Naast de traditionele kanalen, post, e-mail en telefoon, zetten we ook in op nieuwe kanalen, zoals social media.

De gemeenteraad beter in positie brengen in zienswijzeprocedures binnen de GR-en.

De beoogde uitbreiding van de organisatie in 2021 is belangrijk hiervoor. We gaan verder de jaarplanning verbeteren en afstemmen op de verwachtingen. Sturen op het welbevinden van onze medewerkers. Aansluiting houden bij Project informatievoorziening GR-en.

Actualisering en concretisering van de Zorgen voor een goede regionale samenwerking in het Pact vertegenwoordiging en inbreng van de van Westfriesland. Versterken van de gemeente Stede Broec in de regio. regionale positie. De gemeenteraad beter in positie Aansluiting houden bij Project brengen in zienswijzeprocedures informatievoorziening GR-en. binnen de GR-en.

Indicatoren Verplichte indicatoren Naam indicator

Eenheid

Bron

Formatie

Fte per 1.000 inwoners

SED organisatie

0,54

Bezetting

Fte per 1.000 inwoners

SED organisatie

0,54

Apparaatskosten

Kosten per inwoner

SED organisatie

*

Externe inhuur

Kosten als % van totale loonsom SED organisatie + totale kosten extern*)

*

Overhead

% van totale lasten

SED organisatie

Meest recent

10,0 %

*) De indicatoren zoals deze hier zijn weergegeven, kunnen alleen worden berekend voor gemeenten waarbij de ambtelijke ondersteuning niet is uitbesteed. In het geval van Stede Broec is de ambtelijke ondersteuning ondergebracht bij de SED organisatie. Wanneer deze indicatoren worden berekend, geeft dit een afwijkend beeld ten opzichte van andere gemeenten. Daarom zijn deze indicatoren niet ingevuld.

7/119

Met wie werken wij samen? Voor het programma Bestuur en ondersteuning werken we samen met de volgende verbonden partijen:  SED organisatie,  SSC DeSom,  Westfries Archief en  Ondersteuning bestuurlijke samenwerking West-Friesland (OBS). Deze verbonden partijen worden verder toegelicht in de paragraaf verbonden partijen.

Wat mag het kosten? Werkelijk 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Totaal lasten

3.407

2.501

2.512

Totaal baten

-1.172

-201

-205

Saldo van baten en lasten

2.235

2.300

2.307

Toevoeging aan reserves

0

0

0

Onttrekking aan reserves

0

0

0

2.235

2.300

2.307

Resultaat

Toelichting afwijkingen begroting 2022 t.o.v. begroting 2021 (> € 20.000) Lasten: Raad

Bedrag V/N 31

N

20

V

Overige verschillen

4

V

Totaal verschil

7

N

Overige verschillen Baten:

Raad (€ 31.000 nadeel) Extra incidentele lasten ad. € 25.000 door de aanstelling van de nieuwe raad na de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2022. De begrotingswijziging is reeds in de Voorjaarsnota/Kadernota middels Raadsbesluit geaccordeerd. Daarnaast extra structurele lasten door de standaard inflatiecorrectie.

8/119

Veiligheid Inleiding Een samenleving waar iedereen zich veilig en prettig voelt is een verantwoordelijkheid van iedereen in Stede Broec. We streven een samenleving na waar mensen een eigen verantwoordelijkheid hebben en elkaar blijven aanspreken op ongemakken in de openbare ruimte, ook richting de gemeente. Op het moment dat inwoners hierbij vastlopen kunnen toezichthouders en buurtbemiddeling mogelijk ondersteuning beiden. Waar nodig treden onze toezichthouders handhavend op. Ondermijning is een ander thema wat aandacht krijgt, waarbij wij ons richten op bewustwording, woon- en adresfraude en illegale bewoning. Daarnaast trekken we samen met andere partners op tegen criminele activiteiten.

Wat willen we bereiken en wat gaan we ervoor doen? Samen veilig leven Samen veilig en prettig leven doen we samen. Eigen verantwoordelijkheid hoort daarbij. We mogen elkaar aanspreken op ongemakken in de buitenruimte, juist ook richting de gemeente. Maar ook elkaar aanspreken op gedrag. Is er hulp nodig om weer samen het gesprek aan te gaan? Dan is er buurtbemiddeling. Daarnaast houden we elkaar weer steeds beter in de gaten en op de been. Meer aandacht en zorg is er voor burgers met sociaal psychische problemen. De Wet verplichte GGZ (Wvggz) geeft ons de mogelijkheid om bij excessen onderzoek te doen, wat helpt ons netwerk rond deze aanpak sluitend te maken en de samenwerking met onze partners aan te halen. Veiligheidsgevoelens worden beïnvloed door verschillende factoren. Inwoners betrekken bij hun veiligheid helpt hen zelf regie te nemen en helpt ons het doel na te streven dat we samen veilig en prettig met elkaar leven. Om dat te bereiken, ligt in 2022 het accent op:  Zorg & Veiligheid: uitvoering Wvggz, directe en persoonsgerichte aanpak sociale overlast (PGA).  Aanpak woonoverlast: buurtbemiddeling (waar nodig) en implementatie Wet woonoverlast.  High Impact Crime (HIC): burgers preventief informeren.  Veilig Leven: burgers actief betrekken bij hun eigen veiligheid en toezicht buitenruimte.

 Handhaving: in de buitenruimte en controle van de vergunningen voor evenementen en drank- en horeca.

9/119

Een veilige en prettige samenleving maken we samen in Stede Broec Ambitie Wat willen we bereiken? Wat gaan we ervoor doen? Aanpak woonoverlast. Structurele afname woonoverlast.

Inzet buurtbemiddeling. Implementatie Wet woonoverlast (asowet). Inzetten toezichthouders en Boa’s. De kwetsbaarheid en Vergroten eigen verantwoordelijkheid Uitvoering project In Control of Alcohol gevoel van onveiligheid met betrekking tot veiligheid. & Drugs. verminderen. Voorlichting inbraakpreventie Veilig leven in Stede Broec. Inzetten toezichthouders en BOA's.

Handhaving in de horeca en bij evenementen.

Inzetten cameratoezicht Afname aantal incidenten in de Inzetten van toezichthouders en buitenruimte. Boa's. Verminderen van kwetsbaarheid en Voorlichting inbraakpreventie. onveilige (woon)situaties door inzet Uitvoering project In Control of Alcohol preventieve maatregelen. & Drugs Buurtbemiddeling Vermindering alcohol en drugsgebruik Uitvoering project In Control of Alcohol door jongeren. & Drugs. Bewustwording aanvrager en naleving Actieve voor-en naschouw bij evenementenvergunning. evenementen, waar nodig gevolgd door handhaving. Veilig uitgaan in onze horeca.

Persoonsgerichte aanpak (PGA).

Controleren vergunningen en aanschrijven waar nodig.

Afname aantal meldingen overlast Persoonsgerichte aanpak (PGA) via (jeugd). het Veiligheidshuis. Integrale aanpak van overlast (jeugd), Samenwerking met ketenpartners en gericht op de netwerken, de locaties onze toezichthouders, gericht op en het individu. informatiedeling, analyse en planvorming. Netwerken jeugd en overlastgevers in Uitvoeren Individuele beeld. Casusoverleggen (ICO’s) in het Veiligheidshuis. Samenwerking met ketenpartners en onze toezichthouders. Verbeteren afspraken vroeg Samenwerking met ketenpartners en signalering. onze toezichthouders, gericht op informatiedeling, analyse en planvorming. Aanpak High Impact Afname aantal woninginbraken. Voorlichting geven over Crime (HIC). inbraakpreventie. Informeren omwonenden na woninginbraak. Integrale benadering Versterken van de samenwerking in Uitvoering Wvggz. zorg en de keten Zorg & Veiligheid. Regionale afstemming via de veiligheidsproblematiek. commissie Zorg & Veiligheid.

10/119

Zorg & Veiligheid In de afgelopen jaren is een belangrijke ontwikkeling te zien op landelijk, als wel regionaal en lokaal niveau ten aanzien van het thema Zorg & Veiligheid. Naast (door-) ontwikkeling van Zorg & Veiligheidsthema’s als ‘Personen met Verward gedrag en een Veiligheidsrisico’, “Complexe Vastgelopen Casuïstiek’, ‘Nazorg van ex-gedetineerden’ en ‘Procesregie op Huiselijk Geweld, (Preventieve) Huisverboden en Overlastproblematiek’ werd ook geïnvesteerd in de transitie van ‘Veiligheidshuizen’ naar ‘Zorg & Veiligheidshuizen’ en werd wet en regelgeving aangepast of ontwikkeld (o.a. de Wet Verplichte GGZ, de Wet Zorg & Dwang, de Wet Straffen en Beschermen, de Meldcode Huiselijke Geweld etc.) Hierdoor is een belangrijke, (nieuwe) extra sterke samenwerkingsketen ontstaan. Met oog op goede ondersteuning en zorg én in het belang van veiligheid en leefbaarheid is het belangrijk dat integraal samengewerkt wordt tussen zorgprofessionals en veiligheidspartners die samen bijdragen aan een leefbare en veilige samenleving! Ondermijning Ondermijning is geen afgebakend onderwerp: het is een gevolg van veel verschillende vormen van criminaliteit. Criminelen maken gebruik van bestaande legale structuren uit onze samenleving. Zij richten voor hun activiteiten bijvoorbeeld bedrijven op, vragen vergunningen aan en huren en kopen panden.

Hiervoor hebben ze in de ‘bovenwereld’ medewerking nodig van onder andere makelaars, autoverhuurbedrijven, administratiekantoren en ambtenaren. De grenzen tussen de bovenwereld en de onderwereld vervagen, met als gevolg dat de samenleving wordt ontwricht en de integriteit en fundamenten van onze samenleving worden aangetast. Ondermijning is de constante invloed van de georganiseerde criminaliteit (onderwereld) op onze samenleving (bovenwereld). Ondermijning laat zich niet weerhouden door gemeentegrenzen. Alleen met een integrale en regionale aanpak kan ondermijnende criminaliteit worden teruggedrongen. Dit vraagt om interne integrale samenwerking door de ambtelijke organisatie en inspanningen van de gemeente met externe (keten)partners zoals de politie, het openbaar ministerie, het RIEC, de Belastingdienst en waar nodig andere partners. Voor de jaren 2021/2022 ligt het accent op de volgende prioriteiten:  Een weerbare organisatie.  Een veilig buitengebied.  Aanpak bedrijventerreinen.  Mensenhandel.  Havens. Evenementenbeleid Evenementen zijn medebepalend voor onze aantrekkelijkheid als gemeente zowel voor onze eigen inwoners, maar ook voor burgers buiten de gemeente en voor toeristen. Evenementen bezorgen bezoekers plezier, stimuleren levendigheid en zorgen voor werkgelegenheid binnen onze gemeente.

We streven naar een bruisende én leefbare gemeente, waarbij we in ons beleid een belangenafweging maken om het draagvlak voor evenementen hoog te houden. We zoeken daarom voortdurend naar de juiste balans tussen plezier en ervaren overlast. Samen met partners organiseren we regie op het aanbod van evenementen. 11/119

Het gevarieerde aanbod aan evenementen in onze dorpen willen we behouden. Wij bieden ruimte aan uiteenlopende evenementen omdat zij zorgen voor aantrekkingskracht buiten en sociale cohesie binnen de gemeentegrenzen. Wij werken aan de doorontwikkeling van ons evenementenbeleid en blijven sturen op een kwalitatief en gevarieerd evenementenprogramma. In 2022 ronden we de actualisatie van het evenementenbeleid af, waarvan we de eerste stappen eind 2021 hebben gezet. Verder willen we meer investeren in ons vergunningsverleningsproces. Aan de ene kant om de kwaliteit van de evenementenaanvragen kwalitatief te verbeteren en aan de andere kant om het proces beter te borgen in de gemeentelijke organisatie. Doelstelling

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Zorg en Veiligheid Vergroten leefbaarheid en Minimaliseren recidive criminaliteit/ veiligheid(-sgevoel) overlast/ maatschappelijke onrust. inwoners

Aansturing en procesregie op complexe en vastgelopen Zorg & Veiligheid casuïstiek binnen een integraal kader. Aansturing en procesregie op nazorg aan ex-gedetineerden op de vijf leefgebieden (ID bewijs, schulden, zorg, huisvesting en inkomen). Vroegtijdig signaleren van (dreigende-/ jeugd-) overlastsituaties en (preventief) inzetten van interventies op domein-, groeps- en individueel niveau om verder afglijden te voorkomen.

Ondermijning Weerbare organisatie

Veilig buitengebied

Een weerbare organisatie tegen Implementeren aanbevelingen ondermijnende criminaliteit en criminele weerbaarheidsscan, onder andere door te beïnvloeding. investeren in bewustwording. Het inrichten van een intern meldproces zodat signalen over ondermijning binnen de organisatie gedeeld kunnen worden. Het versterken van de gemeentelijke informatiepositie in samenwerking met ketenpartners. Ondernemers en bewoners van het Het voortzetten van het project Veilig buitengebied weerbaar maken tegen Buitengebied dat in 2021 is gestart, onder ondermijnende criminaliteit. andere door de borging van de integrale (regionale) samenwerking en het contact met ondernemers/bewoners in het buitengebied. Het inrichten van een meldproces zodat signalen vanuit externen met de organisatie gedeeld kunnen worden. Het versterken van de preventieve aanpak door het uitvoeren van integrale controles.

12/119

Aanpak bedrijventerreinen Een gezond ondernemersklimaat op Het borgen van de integrale (regionale) bedrijventerreinen door het weren van samenwerking en het contact met criminelen en criminele activiteiten. ondernemers. In samenwerking met de afdeling Economische Zaken, ketenpartners en ondernemers verkennen welke barrières ingezet kunnen worden tegen ondermijning/georganiseerde criminaliteit op bedrijventerreinen. Hierbij kan gedacht worden aan barrières zoals parkmanagement, cameratoezicht etc. Het versterken van de preventieve aanpak door het uitvoeren van integrale controles. Mensenhandel

Havens

Het voorkomen van uitbuiting binnen de Als gemeente voldoen aan het basisniveau gemeente door te signaleren, mensenhandel, in samenwerking met de controleren en daarnaast te zorgen afdeling Samenleving. voor passende opvang voor de Het trainen van medewerkers binnen de slachtoffers van mensenhandel. organisatie zodat zij mensenhandel adequaat kunnen herkennen en signaleren. Het inrichten van een intern meldproces zodat signalen over mensenhandel binnen de organisatie gedeeld kunnen worden. Het versterken van de preventieve aanpak door het uitvoeren van integrale controles. Aantrekkelijke, gastvrije en veilige Het implementeren van het nachtregister havens waarbij er zicht is op de in de havens van de gemeente Stede gebruikers om ondermijnende Broec. criminaliteit tegen te gaan. Het versterken van de preventieve aanpak door het uitvoeren van integrale controles.

Evenementen Veilige evenementen

Geactualiseerd evenementenbeleid

Wij actualiseren het Evenementenbeleid, dat in 2022 zal worden vastgesteld, en de daarbij behorende locaties. Wij geven vorm aan de harmonisatie van evenementenbeleid en regelgeving. meer investeren in ons vergunningsverleningsproces.

Indicatoren Samen veilig wonen Effectindicator

HIC: Diefstal / inbraak woning HIC: Aantal overvallen HIC: Bedreiging HIC: Mishandeling Overlast jeugd

2016 34 27 55 114

2017 38 1 30 51 134

13/119

2018 24 1 19 44 95

2019 55 4 26 40 147

2020 10 1 19 46 155

Bron

Invloed raad

Driehoek Driehoek Driehoek Driehoek Driehoek

laag laag laag laag laag

Verplichte indicatoren Naam indicator

Eenheid

Bron

Meest recent

Verwijzingen Halt

Aantal per 1.000 jongeren

Bureau Halt

2020: 4

Winkeldiefstallen

Aantal per 1.000 inwoners

CBS

2019: 0,7

Geweldsmisdrijven

Aantal per 1.000 inwoners

CBS

2020: 4,1

Diefstallen uit woning Aantal per 1.000 inwoners

CBS

2019: 2,5

Vernielingen en beschadigingen (in Aantal per 1.000 inwoners de openbare ruimte)

CBS

2020: 5,5

Met wie werken wij samen? Voor het programma Veiligheid werken we samen met de volgende verbonden partij:  Veiligheidsregio Noord-Holland Noord. Deze verbonden partij wordt verder toegelicht in de paragraaf verbonden partijen.

14/119

Wat mag het kosten? Werkelijk 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Totaal lasten

1.603

1.785

1.719

Totaal baten

-5

-6

-6

1.598

1.779

1.713

Toevoeging aan reserves

0

0

0

Onttrekking aan reserves

0

0

0

1.598

1.779

1.713

Saldo van baten en lasten

Resultaat

Toelichting afwijkingen begroting 2022 t.o.v. begroting 2021 (> € 20.000) Lasten:

Bedrag V/N

Bijdrage aan SED organisatie

49

V

Kosten handhaving

30

V

Overige verschillen

13

N

Totaal verschil

66

V

Bijdrage aan SED organisatie (€ 49.000 voordeel) De begrote bijdrage voor 2022 is € 11.889.000. Dit is € 932.000 hoger dan de bijdrage voor 2021. De bijdrage wordt verdeeld over alle programma's in de begroting (verplichte kostentoerekening). De hoogte van de bijdrage is aangepast, maar ook verdeling t.o.v. 2021. Dit kan per programma leiden tot een verschil. Maar voor de totale begroting betekent het dat de bijdrage 2022 € 932.000 hoger is dan 2021. Kosten handhaving (€ 30.000 voordeel) In het college uitvoeringsprogramma is er voor drie jaar (2019 t/m 2021) € 30.000 vastgesteld. 2021 was het laatste jaar.

15/119

Beheer openbare ruimte Inleiding De gemeente heeft het eigendom en het beheer van de openbare ruimte. De openbare ruimte is voor iedereen toegankelijk en speelt een belangrijke rol in het publieke leven. In de openbare ruimte zijn voorzieningen aanwezig zoals verhardingen, groen, bruggen en speeltuinen. Deze voorzieningen hebben een grote invloed op de leefbaarheid en belevingskwaliteit van de openbare ruimte. Ze zijn van groot belang voor de verschillende gebruikers: inwoners, ondernemers en bezoekers. Het in stand houden van deze voorzieningen is één van de kerntaken van de gemeente. De gemeente streeft naar een betaalbare, functionele, veilige en duurzame openbare ruimte. In 2016 en 2017 zijn de ambities voor het beheer samen met de gemeenteraad vormgegeven: de openbare ruimte wordt degelijk en voldoende onderhouden. Over het algemeen is het heel, veilig en redelijk schoon. Een uitzondering hierop vormen de centra en de haven. Hier is sprake van een plus: goed, mooi en comfortabel beheer. De openbare ruimte wordt daar goed onderhouden: het is er vrijwel schoon en netjes.

Wat willen we bereiken en wat gaan we ervoor doen? Gebouwen Ambitie

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

De gebouwen op het vastgestelde kwaliteitsniveau brengen en houden.

Kwaliteitsverlies, waardevermindering en hogere onderhoudskosten voorkomen.

Het groot onderhoud wordt uitgevoerd volgens het vastgestelde MeerJarenOnderhoudsPlan (MJOP).

Groene woonomgeving Ambitie

Wat willen we bereiken?

duurzame groene inrichting

Een duurzaam openbaar groen Het regulier onderhoud wordt uitgevoerd om de met een beeldkwaliteit op gewenste beeldkwaliteit te kunnen behalen. basisniveau in de woonwijken en Door de verlenging van het groeiseizoen op laagniveau in de noordelijke worden de kosten voor het groenonderhoud en zuidelijke groenstrook. steeds hoger. Omdat de beschikbare middelen niet toereikend zijn zal op onderdelen het gewenste beeldkwaliteit niet worden behaald. Meer ruimte voor biodiversiteit in Bij noodzakelijke vervangingen van het openbaar groen. plantmateriaal zal met de keuze van nieuw plantmateriaal meer gekeken worden welk bijdrage deze beplanting kan leveren voor de biodiversiteit. Op een aantal locaties worden speciale zaadmengsels toegepast ter bevordering van de insectenrijkdom. Vooralsnog worden uit financiële overwegingen onderhoudsmethodieken niet aangepast om hiermee de biodiversiteit te vergroten.

Vergroten biodiversiteit.

Wat gaan we ervoor doen?

16/119

Sociaal- en verkeersveilige openbare ruimte Ambitie

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Doelmatige inzet gladheidsbestrijding.

Effectief risico's van verkeersdeelnemers bij gladheid beperken.

Duurzaam inrichten, beheer en onderhoud openbare verlichting.

De openbare verlichting veilig en functioneel houden.

Voor het strooiseizoen van 2021-2022 worden strooiroutes naar aanleiding van de evaluatie en de maatregelen die zijn opgenomen in het beleidsplan gladheidsbestrijding aangepast. In 2022 wordt een vervolg gegeven aan het planmatig vervangen van de openbare verlichting om de bedrijfszekerheid van de straatverlichting op termijn te waarborgen. Dit is van belang voor het behoud van de verkeersveiligheid en sociale veiligheid. Om het veilig werken aan de elektrische installaties te waarborgen en de openbare verlichting te laten functioneren, worden voedingskasten en kabels planmatig vervangen. Bruggen In 2022 worden diverse houten en stalen brugleuningen voorzien van een nieuw conserveringssysteem. Wegen. In 2022 wordt er volgens planning groot onderhoud uitgevoerd aan het wegenareaal. Dit betreft werkzaamheden aan zowel asfalt als wel elementenverhardingen De focus voor het asfalt zal in 2022, net als in 2021, het wegwerken van de ontstane winterschade zijn. Deze wegen zullen dan worden voorzien van een nieuwe asfalt-deklaag. Om het aantal meldingen/ klachten van de burger over de staat van de voet, - en fietspaden te verminderen zijn we 2021 gestart met groot onderhoud aan diverse voet,- en fietspaden. Dit wordt in 2022 voortgezet. Er wordt uitvoering gegeven aan het Verkeersplan Stede Broec.

Verbeteren van de Verbeteren zichtbaarheid verkeersveiligheid en brugleuningen. bevorderen van de bereikbaarheid waardoor de leefbaarheid in de gemeente Stede Broec (ook op wijk- en straatniveau) verbetert.

Verkeersveilige inrichting openbare ruimte.

Verbeteren verkeersveiligheid

17/119

Veilige toegankelijke (water)wegen Ambitie Wat willen we bereiken? Duurzaam inrichten, beheer en onderhoud (water)wegen i.o.m. inwoners.

Een duurzaam ingerichte beschoeiing of natuurvriendelijke oever en duurzaam ingerichte wegen.

Uitvoering Waterplan. Waterwegen worden functioneel onderhouden en voorzien van recreatieve functies.

Wat gaan we ervoor doen? Beschoeiingen De komende jaren wordt weer geïnvesteerd in de aanleg / vervanging van beschoeiingen en de ombouw naar natuurvriendelijke oevers. De uitvoering voor het waterplan is afgerond. Voor het waterplan wordt een evaluatie opgesteld en de ambities worden opgenomen in de omgevingsvisie en het omgevingsplan.

Met wie werken wij samen? Voor het programma Beheer openbare ruimte werken we samen met de volgende verbonden partijen:  Veiligheidsregio Noord-Holland Noord,  Archeologie West-Friesland en  WerkSaam Westfriesland. Deze verbonden partijen worden verder toegelicht in de paragraaf verbonden partijen.

18/119

Wat mag het kosten? Werkelijk 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Totaal lasten

3.779

4.332

4.351

Totaal baten

-84

-217

-62

3.694

4.115

4.288

Toevoeging aan reserves

0

0

0

Onttrekking aan reserves

-173

-183

-173

Resultaat

3.576

3.932

4.115

Saldo van baten en lasten

Toelichting afwijkingen begroting 2022 t.o.v. begroting 2021 (> € 20.000) Lasten:

Bedrag V/N

Bijdrage SED

25

V

Incidenteel budget 2021: Verkeersplan

20

V

Storting voorziening kunstwerken

78

N

154

N

4

V

183

N

Baten: Dividend

Overige verschillen Totaal verschil Bijdrage aan SED organisatie (€ 25.000 voordeel) Zie de toelichting bij programma Veiligheid bij dit onderdeel.

Verkeersplan (€ 20.000 voordeel) Incidentele kosten voor het opstellen van beleidsnota's voor verkeersmaatregelen in 2021 vervallen in 2022. Storting voorziening kunstwerken (€ 78.000 nadeel) Op basis van het beheerplan moet de storting in de voorziening worden verhoogd. Dividend (€ 154.000 nadeel) Het dividend van Alliander wordt in de begroting 2022 onder programma Algemene dekkingsmiddelen begroot. Dus de mutatie is budgettair neutraal.

19/119

Economie Inleiding We maken het ondernemersklimaat zo aantrekkelijk mogelijk. Algemeen zetten we in op behoud van de werkgelegenheid en bedrijvigheid in de regio en specifiek voor de gemeente. Allereerst gaat het daarbij om vestigingslocaties van bedrijven die aantrekkelijk zijn en blijven. Ook willen we lokale bedrijven de mogelijkheden bieden om zich te blijven ontwikkelen. Regionaal is een aantal ambities benoemd in het Pact van Westfriesland. Speerpunten daarvan zijn onder andere arbeidsmarkt, toerisme, agrarische ontwikkeling en een brede ondersteuning van het MKB. Ontwikkelingen In 2020 heeft de coronacrisis sporen getrokken in de economie. De signalen zijn dat sommige sectoren zich goed herstellen. De effecten op bijvoorbeeld detailhandel en toerisme zijn nog onzeker. Omdat de effecten op het lokale bedrijfsleven onzeker zijn monitoren we de effecten hiervan. Daardoor kunnen we sneller inspringen op problemen en knelpunten en beleid mogelijk aanpassen.

Wat willen we bereiken en wat gaan we ervoor doen? Vitale lokale & regionale economie Ambitie

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Behoud werkgelegenheid en bedrijvigheid.

Een vitale regio met voldoende werkgelegenheid.

Economische ontwikkelingen stimuleren door bedrijven de mogelijkheid te bieden om zich verder te ontwikkelen. Het toeristisch aantrekkelijker maken van de regio Westfriesland.

Een lokaal economische agenda afgestemd op de Regionaal Economisch Agenda (REA) en opgesteld in overleg met de Bedrijvengroep Stede Broec.

Uitvoering van het jaarplan Ontwikkelbedrijf. Hierbij zijn nieuwe speerpunten o.a. uitvoering van een MKB strategie. Voortzetten van succesvolle projecten uit de regionaal Economische Agenda binnen het Uitvoeringsprogramma Pact van Westfriesland met o.a.:  Startersloket  Digitalisering MKB  Verduurzamingsloket bedrijventerreinen Een lokaal economische agenda afgestemd op het REA en opgesteld in overleg met de Bedrijvengroep Stede Broec.

Uitvoering geven aan de recreatief- Bijdragen aan de Destination toeristische projecten die opgenomen Marketing Organisatie Holland Boven zijn in het Regionaal Economisch Amsterdam. Agenda (REA) als uitwerking van het Pact van Westfriesland.

20/119

In standhouden en verbeteren van een evenwichtige detailhandelstructuur. Optimaal vestigingsklimaat

Een sterk en vitaal Streekhof wat past Voortzetten Keurmerk Veilig binnen de regionale detailhandels Ondernemen KVO in het Streekhof. structuur. Dit met maatregelen ten behoeve van de veiligheid en uitstraling. Een ondernemersgerichte aanpak Er is een actief accountmanagement waarbij vragen en wensen van voor bedrijven. Hierbij werken we ondernemers sneller duidelijk worden. samen met o.a. Werksaam en Ontwikkelingsbedrijf. Het KVO voor bedrijventerreinen en Streekhof wordt voortgezet Een visie op de economische Een lokaal economische agenda ontwikkeling in de gemeente. afgestemd op het Pact van Westfriesland en de daaruit voortvloeiende detailhandelsvisie en bedrijventerreinenstrategie. De agenda stellen we samen in overleg met de Bedrijvengroep Stede Broec.

Indicatoren Vitale lokale & regionale economie Afgeleid beleidsdoel

Prestatie indicatoren

Begroting 2021

Optimaal vestigingsklimaat.

Aantal klachten Aantal bijeenkomsten werkgroep 'Duurzaam Beheer Centrale Zone'. Aantal contacten met ondernemersorganisaties. Huisvestigingsvragen Stede Broec Centraal coördinatiepunt WF. Huisvestigingsvragen totaal Centraal coördinatiepunt WF. Behoud (lokale) Aantal bedrijfsvestigingen per werkgelegenheid en 1.000 inwoners 15-74 jaar. bedrijvigheid. Aantal banen per 1.000 inwoners. (15-74 jaar) Het in stand houden Aantal m2 leegstand. en verbeteren van een evenwichtige detailhandelstructuur. Aantal winkels leegstand.

Ondernemersklimaat Vestigingsklimaat Juiste prioriteiten stellen economisch beleid Wijze waarop de gemeente ondernemers betrekt en de samenwerking zoekt

Nulmeting 2019 6,7 6,6 20% 5,4

21/119

Begroting Invloed raad 2022

0

0

laag

4

4

laag

6

6

laag

4

5

laag

-

20

laag

88,8

88,8

laag

N.n.b.

N.n.b.

laag

400

N.n.b.

laag

5

3

laag

2021 6,7 6,6 20% 5,4

2022 6,7 6,6 20% 5,7

Verplichte indicatoren Naam indicator

Eenheid

Bron

Meest recent

Functiemenging

%

LISA

2019: 38,5

Vestigingen (van bedrijven)

Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar.

LISA

2020: 115,5

Met wie werken wij samen? Voor het programma Economie werken we samen met de volgende verbonden partijen:  Recreatieschap Westfriesland en  Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord. Deze verbonden partijen worden verder toegelicht in de paragraaf verbonden partijen.

Wat mag het kosten?

Totaal lasten

Werkelijk 2020 531

Begroting 2021 528

Begroting 2022 557

Totaal baten

-405

-119

-121

Saldo van baten en lasten

126

409

437

Toevoeging aan reserves

322

0

0

Onttrekking aan reserves

0

0

0

448

409

437

Resultaat

Toelichting afwijkingen begroting 2022 t.o.v. begroting 2021 (> € 20.000)

Bedrag V/N

Lasten: Bijdrage aan de SED organisatie

33

N

Overige verschillen

4

V

Baten:

2

V

Overige verschillen

2

V

Totaal verschil

28

N

Bijdrage SED organisatie (€ 33.000 nadeel) Zie voor de toelichting programma Veiligheid bij dit onderdeel.

22/119

Samenleving Inleiding In de gemeente Stede Broec streven we ernaar dat iedereen meedoet. Het grootste deel van de inwoners redt zichzelf en beschikt over voldoende zelf organiserend vermogen om tegenslagen op te vangen. Waar inwoners dit niet kunnen, biedt de gemeente ondersteuning, die gericht is op zelfredzaamheid en het behoud van regie. Verder spelen we in op initiatieven van inwoners en stimuleren we een actieve deelname en betrokkenheid. Zo wordt de kracht van inwoners van de gemeente Stede Broec gemobiliseerd en delen we onze verantwoordelijkheid als overheid samen met onze inwoners en organisaties. De betrokkenheid en verbinding met elkaar wordt vergroot (sociale cohesie). Dit resulteert in een prettige samenleving, waarin iedereen zich thuis voelt. Deze uitgangspunten zijn vastgesteld met de visie Sociaal Domein: 'Thuis in Stede Broec'. Woonplaatsbeginsel jeugdwet Vanaf 1 januari 2022 gaat het nieuwe woonplaatsbeginsel van start. De oorspronkelijke gemeente waar het kind of een jongere stond ingeschreven volgens het Basisregistratie Personen bij de start van aaneengesloten verblijf, is financieel verantwoordelijk voor de geboden jeugdhulp. Voor gemeenten die financieel nadeel ondervinden van deze werkwijze wordt een compensatieregeling ingesteld.

Breed offensief - Rijksagenda voor mensen met een arbeidsbeperking Het breed offensief is een brede Rijksagenda om de arbeidsmarktkansen voor mensen met een arbeidsbeperking te vergroten. Met het breed offensief wil het kabinet meer mensen met een handicap aan een baan helpen en aan het werk houden. In de Tweede Kamer ligt een wetsvoorstel met diverse maatregelen om meer mensen met een arbeidsbeperking aan het werk te krijgen. Waarschijnlijk wordt het voorstel behandeld na het aantreden van een nieuw kabinet. De meeste maatregelen betreffen re-integratie instrumenten (WerkSaam). Het kabinet wil echter ook mensen met een arbeidshandicap meer stimuleren om te studeren en heeft daarvoor in het wetsvoorstel de índividuele studietoeslag – een vorm van bijzondere bijstand - uitgebreid. Bijzondere bijstand wordt door de gemeente uitgevoerd. De individuele studietoeslag Het doel van individuele studietoeslag is om mensen met een arbeidshandicap financieel te ondersteunen zodat zij gestimuleerd worden om een studie te volgen en af te maken. Het is voor deze groep vaak moeilijk om een studie te combineren met een bijbaan. Of een bijbaan is niet mogelijk vanwege de arbeidsbeperking.

De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft daarom een wetswijziging ingediend om jongeren met een structurele medische beperking, die niet kunnen bijverdienen naast en tijdens hun studie, extra financieel te ondersteunen. De behandeling van de wetswijziging is onlangs opnieuw op verzoek van de Tweede Kamer uitgesteld. De verwachting is nu dat de ingangsdatum 1 januari 2022 wordt. De omgevingsvisie Er wordt een omgevingsvisie vastgesteld dat beleid op diverse programma’s integreert. Een voorbeeld is het aspect gezondheid die in de omgevingsvisie een rol krijgt. Dit betreft zowel

23/119

fysieke als voor mentale gezondheid. Speciale aandacht is er voor het psychisch welbevinden van jongeren. Versterking gemeentelijke anti-discriminatievoorziening In 2009 is de Wet gemeentelijke anti-discriminatievoorzieningen (Wga) in werking getreden. Daarin is onder andere opgenomen dat alle gemeenten dienen te voorzien in een Anti Discriminatie Voorziening (ADV). Uit onderzoeken blijkt dat de huidige financiering voor de uitvoering van de Wga-taken al enige jaren tot knelpunten leidt. De meeste ADV’s zijn op dit moment zeer krap bemeten en bij het grotere publiek relatief onbekend. Om die reden wordt er vanaf 2021 structureel ruim € 6,9 miljoen extra aan de algemene uitkering voor gemeenten toegevoegd. De financiering van de organisatie van en het toezicht op de ADV’s zal, als onderdeel van de aangekondigde versterking van de aanpak van discriminatie, het komende jaar onderzocht worden. De uitkomsten van het onderzoek kunnen mogelijk leiden tot wijzigingen. Als dit nodig blijkt te zijn, zullen gemeenten tijdig geconsulteerd en geïnformeerd worden. Ons Stede Broec Ons Stede Broec (voorheen Stichting Welzijn Stede Broec) is in 2009 opgericht om lokaal uitvoering te geven aan de taakgebieden binnen de toenmalige Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) zoals het maatschappelijk werk, ouderenadvies, jongerenwerk en WonenPlus.

Sinds 2015 is Ons Stede Broec de partner voor uitvoering van de (preventieve) taken binnen de Jeugdzorg en Wmo. De gemeenteraad heeft in 2019 besloten dat Ons Stede Broec de toegang moet zijn voor onze inwoners met hun vragen over jeugdhulp en Wmo. Daarbij is tevens besloten dat het wijkteam in staat gesteld moet worden kwalitatief goed en zoveel mogelijk zorg in de eerste lijn te verlenen zodat zo min mogelijk cliënten naar de tweede lijn worden doorverwezen. Hiervoor is het nodig dat het wijkteam versterkt wordt met expertise en meer mogelijkheden om snel en efficiënt hulp te kunnen bieden. Met de pilot “Versterken eerste lijn Jeugd en Wmo” wordt een belangrijke stap in deze richting gezet. Een uitwerking van deze pilot in samenhang met de nota “Preventiebeleid Jeugdhulp en Wmo” wordt binnenkort aan de raad voorgelegd. Effecten corona De langdurige effecten van corona en de lock-downs zijn niet nog niet altijd bekend. Mogelijk leidt dit tot een toename van zorg of problemen binnen het middenveld. De signalen blijven wij ook in 2022 volgen. Voor nu lijkt de veerkracht van de inwoners en maatschappij erg groot.

Wat willen we bereiken en wat gaan we ervoor doen? Transformatie Sociaal Domein In 2015 heeft het Rijk een aantal taken in het sociaal domein gedecentraliseerd naar gemeentelijk niveau. Dit wordt ook wel de transitie genoemd. De decentralisaties gaan over de Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning), de Jeugdwet en de Participatiewet. Vanaf 2015 zijn gemeenten verantwoordelijk voor deze taken. Het idee achter de decentralisatie is dat deze taken beter en efficiënter uitgevoerd kunnen worden op gemeentelijk niveau, passend bij de vraag van inwoners. De vormgeving van deze opdracht wordt ook wel de transformatie genoemd. De transformatie opdracht binnen het sociaal domein dwingt ons 24/119

terug te gaan naar de kern van wat we doen en waarom we dit doen. Hoe kunnen we onze inwoners zo goed mogelijk ondersteunen binnen de mogelijkheden die we hebben als gemeente? In onze missie spreken we van samen leven, regie op ons eigen leven en kansen voor iedereen. Er ligt een grote gezamenlijke opdracht voor de gemeente, inwoners, maatschappelijke partners en zorgaanbieders, ook om het sociaal domein betaalbaar te houden. In de Visie Sociaal Domein Stede Broec is vastgesteld dat iedere beleidsplan in het sociaal domein integraal wordt opgepakt. In het Wmo beleidsplan is aandacht voor de integraliteit in het sociaal domein, alsook voor inclusie en preventie. In 2022 geven we uitvoering aan het Wmo beleidsplan. Transformatiefonds Om de transformatie in de jeugdhulp te ondersteunen en te versnellen, hebben de ministeries van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Veiligheid en Justitie, de Verenging Nederlandse Gemeenten en de Branches Gespecialiseerde Zorg voor Jeugd, gezamenlijk met gemeenten, instellingen en cliëntenvertegenwoordiging een actieprogramma opgezet. Dit actieprogramma is regionaal opgepakt en vertaalt naar diverse projecten verdeeld over de gemeenten in Westfriesland. De projecten worden volledig uit het regionale transformatiefonds jeugdhulp bekostigd. Er vindt voor elk project een evaluatie plaats.

Op basis van deze evaluatie zal bepaald worden welke projecten lokaal geïmplementeerd gaan worden in 2022 om de transformatie lokaal verder vorm te geven. Ambitie

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Passende hulp en zorg Passende hulp en zorg in het veld Meetbaar succesvolle regionale projecten voor een ieder die dat zodat gespecialiseerde en dure lokaal implementeren. nodig heeft. hulpverlening minder nodig is. Een sterke lokale infrastructuur met voldoende algemene voorzieningen.

Meer ondersteuning door algemene en voorliggende voorzieningen.

Uitvoering geven aan het Wmo beleidsplan waarin preventie een onderdeel is.

Financiële Een duidelijke en scherpe Blijvend onderzoek doen naar het beheersbaarheid van degemeentelijke takenpakket binnen besparingspotentieel op de uitgaven van uitgaven in het sociaal het sociaal domein. Dit betekent de Wmo en Jeugd. domein. ook dat we scherp hebben wat we niet (meer) of minder gaan doen. Regionale inkoop van Het doen van inkoop van We zetten de regionale inkoop maatwerkvoorzieningen maatwerkvoorzieningen, passend, Westfriesland voort waarbij uitvoering Wmo en Jeugdhulp. tijdig en nabij, en het wordt gegeven aan de verbeteragenda optimaliseren van het resultaatgericht werken. indicatieproces van de Wmo. Invoeren inkomensafhankelijke toets bij Hulp bij het huishouden.

Afschaffen van het abonnementstarief.

Op 27 mei 2021 is de motie vreemd aangenomen onderzoek te doen naar het meewegen van de financiële draagkracht van inwoners bij het toewijzen van huishoudelijke hulp. Het onderzoek van 2021 moet leiden tot een besluit.

25/119

Samen leven In onze gemeente zijn voldoende voorzieningen en gelegenheden die ontmoeting en onderlinge verbinding stimuleren en versterken. Er is sprake van een levendige gemeente met inwoners die (naar eigen vermogen) meedoen, bijvoorbeeld door actief te participeren in verenigingen. Dit wordt de jeugd al vroeg ‘met de paplepel’ ingegoten. Een goede integratie van onze inwoners in de wijken is belangrijk en daarbij hoort ook voldoende draagkracht van dezelfde wijken. Sociale betrokkenheid tijdens de jeugd resulteert in sociale betrokkenheid tijdens volwassenheid. Omdat vrijwilligers in de samenleving zo belangrijk zijn, worden ze door de gemeente zichtbaar gewaardeerd. Eigen initiatieven van inwoners, die het ‘Samen Leven’ en ontmoeten versterken, worden omarmd en waar mogelijk ondersteund. Ook waar samenwerking, bijvoorbeeld tussen organisaties, leidt tot een meerwaarde voor inwoners en samenleving, wordt ondersteuning geboden door onze gemeente. Onze gemeente wordt gekenmerkt door inwoners die oog hebben voor elkaar en zich op een prettige manier om elkaar bekommeren (bijvoorbeeld nabuurschap, vrijwilligerswerk en mantelzorg). Ambitie

Wat willen we bereiken?

Een florerend maatschappelijke middenveld in Stede Broec.

Netwerkpartners in het sociaal We gaan de gezamenlijk opgestelde domein weten van elkaar wat ze ontwikkelagenda vanuit het minimabeleid doen en verwijzen door. uitwerken. Op thema’s wordt uitgebreid naar andere beleidsdomeinen om de integraliteit te bevorderen. Een samenwerking met Wij gaan uitvoering geven aan het plan van Stichting ‘Ons Stede Broec’ dat aanpak "Bestrijding eenzaamheid bestrijd onder Eenzaamheid Stede Broec" dat in inwoners van Stede Broec. samenwerking met Ons Stede Broec is opgesteld. Het doel is eenzaamheid te signaleren en doorbreken. Het gaat daarbij om het uitvoeren en ontwikkelen van activiteiten. Pilot uitvoeren: versterken eerste lijn Jeugd en Wmo (Ons Stede Broec). Doel van de pilot is om de juiste interventies snel en intensief in te zetten door een vrij besteedbaar budget. Door het opnieuw inrichten van de toegang zullen de medewerkers van het Wijkteam minder ingezet worden voor administratieve en regietaken waardoor meer tijd ontstaat voor het klantcontact. Om een goed oordeel te kunnen vormen of deze verschuiving naar ‘de voorkant’ daadwerkelijk plaats vindt en effectief is wordt zowel kwantitatief als kwalitatief het effect van de ingezette dienstverlening gemeten.

Verminderen van eenzaamheid In Stede Broec.

Een sterke Wijkteam

26/119

Wat gaan we ervoor doen?

Regie op ons eigen leven In onze gemeente maken inwoners tijdig afgewogen keuzes om zoveel mogelijk voorbereid te zijn op de toekomst en de regie op het eigen leven te kunnen behouden. En waar ondersteuning nodig is bij het maken van die keuzes, wordt deze geboden door de gemeente. De ondersteuning is zoveel mogelijk gericht op het bieden van (preventieve) tijdelijke hulp en handvatten, zodat er geen leunrelatie ontstaat en problemen waar mogelijk worden voorkomen. Het hebben van regie kan alleen als een persoon veerkrachtig, weerbaar en creatief is en ook zicht heeft op perspectief. Onze gemeente wordt gekenmerkt door inwoners die zelfstandig zijn en verantwoordelijkheid nemen. Alleen waar nodig wordt aanspraak gemaakt op individuele voorzieningen. Uitgangspunt is dat ook bij een ondersteuningsbehoefte de regie zoveel mogelijk bij de inwoner of zijn/haar directe omgeving zelf blijft. Ambitie

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Zelfredzame inwoners

De gemeente kan passende Uitvoering geven aan het Wmo maatwerkvoorzieningen bieden aan beleidsplan. inwoners die (tijdelijk) niet zelfredzaam zijn op het gebied van de dagelijkse organisatie van het leven, dag invulling en het aangaan van sociale contacten. Financiële problemen Ondersteunen van inwoners die het Schuldhulpverlening richt zich voor worden blijvend (financieel) niet op eigen kracht 2022 op doorontwikkeling van opgelost. We willen niet redden door middel van preventie, vroegsignalering en dat er bij inwoners voorzieningen. schuldhulpverlening. Nieuwe (nieuwe) schulden werkzaamheden die ontstaan zijn door ontstaan of dat deze de wetswijzigingen van 1 januari en 1 groter worden. april 2021 worden geëvalueerd en indien nodig bijgesteld.

Kansen voor iedereen Onze inwoners kunnen, op alle fronten, meedoen aan de samenleving: financieel, sociaal, emotioneel, fysiek, mentaal, sportief, cultureel, etc. De focus ligt daarbij altijd op iemands sterke kanten en niet de zwakke. Kwaliteiten, talenten en interesses worden benut en ontwikkeld. De sterke kanten worden zo benadrukt en gewaardeerd en waar nodig of gewenst wordt men geholpen om de minder sterke kanten te verbeteren. Op die manier is opgroeien, wonen en leven in de gemeente veilig, kansrijk, gezond en vitaal voor iedereen, omdat er sprake is van een positieve denkwijze over ‘het zelf en de ander’. Ambitie

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Geen huislijke geweld en kindermishandeling.

Dat kinderen veilig opgroeien en volwassen veilig zijn in hun woning.

Implementeren regiovisie ‘Geweld hoort nergens thuis’.

27/119

Voorkomen en bestrijden van onderwijsachterstanden.

Dat alle kinderen zich kunnen ontwikkelen.

In 2021 is de uitvoeringsnotitie VVE vastgesteld. Waarin afspraken zijn gemaakt tussen gemeente, basisscholen, peuteropvang, JGZ en andere betrokken partijen. In 2022 wordt uitvoering gegeven aan deze notitie. Er wordt gewerkt aan het verstevigen van het netwerk, de onderlinge samenwerking en het verder ontwikkelen van het VVEaanbod. Statushouders Voor elke inburgeraar is een Het regionale beleidskader inburgering (vluchtelingen) benutten passende leer-werkroute wordt uitgevoerd, geëvalueerd en hun talenten in zowel werk waarmee hij/zij kan integreren en doorontwikkeld. als in de sociale participeren naar vermogen in Het regionale inburgeringsteam (RIT) activiteiten. onze samenleving. neemt een brede intake af stelt een persoonlijk inburgeringsplan (PIP) op. Dit wordt nauw verbonden met de uitvoering van de participatiewet. Daarbij wordt de voortgang van de inburgeraar in de gaten gehouden middels voortgangsgesprekken. Via de leer-werkroute wordt de verbinding gelegd met het lokale ondersteunend aanbod in gemeente Stede Broec. Bestrijding van We willen bereiken dat We geven uitvoering aan het plan van laaggeletterdheid laaggeletterdheid herkend en aanpak laaggeletterdheid. gesignaleerd wordt door de Basisvaardigheden instanties die met inwoners te (taal,- rekenen,- of digitale maken hebben. En we willen vaardigheden) worden aan deze bereiken dat inwoners met inwoners geboden.

communiceren en laaggeletterdheid durven te peilen waar nog behoefte aan is. erkennen dat ze laaggeletterd zijn en dat ze hulp willen. Kinderen een kansrijke Een huisvestingsplan voor het In samenwerking met de start bieden. basisonderwijs dat voldoet aan de schoolbesturen wordt een Integraal eisen van de huidige huisvestingsplan (IHP) voor het samenleving. basisonderwijs opgesteld. Om na vaststelling van het IHP direct aan de slag te kunnen met de voorbereidingen voor een IKC in Plan Zuid wordt een externe projectleider aangetrokken en verkennende onderzoeken worden gedaan.

28/119

Indicatoren Verplichte indicatoren Naam indicator

Eenheid

Bron

Meest recent

Banen

Aantal per 1.000 inwoners 15-74 LISA jaar

2020: 361,2

Jongeren met een % 12 t/m 21 jarigen delict voor de rechter

Verwey Jonker Instituut Kinderen in Tel

2019: 1

Kinderen in uitkeringsgezin

% kinderen tot 18 jaar

Verwey Jonker Instituut Kinderen in Tel

2019: 4

Netto arbeidsparticipatie

% van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de beroepsbevolking

CBS

2020: 68,1

Vroegtijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie

% deelnemers aan het VO en MBO onderwijs

DUO

2019: 2,2

Werkloze jongeren

% 16 t/m 22 jarigen

Verwey Jonker Instituut Kinderen in Tel

2019: 1

Personen met een bijstandsuitkering

Aantal per 10.000 inwoners

CBS

2020: 241,50

Lopende reintegratievoorzieningen

Aantal per 10.000 inwoners 15-64 jaar

CBS

2020: 327,80

Jongeren met jeugdhulp

% van alle jongeren t/m 18 jaar

CBS

2020: 13

Jongeren met jeugdbescherming

% van alle jongeren t/m 18 jaar

CBS

2020: 1,2

Jongeren met jeugdreclassering

% van alle jongeren van 12 tot 23 CBS jaar

2019: 0,3

Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo

Aantal per 10.000 inwoners

GMSD

2020: 660

Absoluut verzuim

Aantal per 1.000 leerlingen

DUO

2019: 0

Relatief verzuim

Aantal per 1.000 leerlingen

DUO

2019: 20

Niet-sporters

% inwoners dat niet wekelijks gesport (vanaf 12 jaar)

RIVM, CBS

2016: 48,6

Met wie werken wij samen? Voor het programma Samenleving werken we samen met de volgende verbonden partijen: deze verbonden partijen worden verder toegelicht in de paragraaf verbonden partijen:  WerkSaam Westfriesland en  Gemeentelijke Gezondheidsdienst Hollands Noorden (GGD). Deze verbonden partijen worden verder toegelicht in de paragraaf verbonden partijen.

29/119

Wat mag het kosten? Werkelijk 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Totaal lasten

33.064

33.048

33.181

Totaal baten

-8.058

-6.585

-6.466

Saldo van baten en lasten

25.006

26.463

26.715

Toevoeging aan reserves

169

67

0

Onttrekking aan reserves

-311

-509

-276

24.864

26.021

26.439

Resultaat

Bedrag V/N Lasten: Incidenteel Toelichting budgetten afwijkingen2021 begroting 2022 t.o.v. begroting 2021 (> € 20.000) Incidentele budgetten 2022 Wmo Bijdrage aan SED organisatie Kwijtschelding Kapitaallasten

946 532 710 184 20 38

V N N N V V

Stortingen in reserves Onttrekkingen aan reserves

67 212

V N

Overig Totaal verschil

149 418

V N

Incidentele budgetten 2021 (€ 840.000 voordeel) In 2021 zijn de volgende incidentele budgetten vrijgemaakt: - culturele instellingen n.a.v. compensatiecorona: € 135.000 - tijdelijke huisvesting vso-leerlingen € 20.000 - specifieke uitkering stimulering sport` € 40.000 - kerkenvisie € 19.000 - herdenking Slag om de Zuiderzee: € 12.000 - subsidie De Wurf: € 100.000 - TONK n.a.v. compensatie corona € 58.000 - taalondersteuning € 32.000 - taalniveau statushouders: € 32.000 - uitvoeringsplan eenzaamheid € 27.000 - inburgering: € 43.000 - lasten Wmo: € 400.000 - schuldenbeleid n.a.v. compensatie corona: € 28.000

30/119

Incidentele budgetten 2022 (€ 532.000 nadeel) Voor 2022 zijn de volgende incidentele budgetten aangevraagd in de kadernota: - Taalhuis Westfriesland: € 15.000 - toezichthouder Wmo: € 28.000 - arrangementenmonitor: € 7.000 - Pilot versterken eerstelijn jeugd en Wmo: € 482.000 Budget Wmo (€ 710.000 nadeel) De afgelopen periode zijn de lasten Wmo gestegen. In 2019 is de inkomensafhankelijke eigen bijdrage voor de Wmo-maatwerkvoorzieningen afgeschaft en ingeruild voor het Wmoabonnementstarief. Daarnaast zijn door de vergrijzing (de groep ouderen wordt groter en de gemiddelde leeftijd wordt steeds hoger) het aantal cliënten gestegen en hebben er prijsstijgingen plaatsgevonden. In 2020 en 2021 zijn het aantal cliënten met een maatwerkarrangement ondanks de corona verder gestegen. De huidige indicaties geven al aan dat de verplichtingen hoger zijn dan in 2020. Het is op dit moment nog niet in te schatten in hoeverre het aantal cliënten verder zal stijgen. Vooralsnog is ervan uitgegaan dat het tekort vanaf 2022 € 710.000 is. Bijdrage aan SED organisatie (€ 184.000 nadeel) Zie voor de toelichting programma Veiligheid bij dit onderdeel. Kwijtschelding (€ 20.000 voordeel) Door een betere controle van de verzoeken tot kwijtschelding wordt er minder kwijtschelding verleend. Kapitaallasten (€ 38.000 voordeel) Door afgeschreven activa minder lasten in 2022.

Stortingen in reserves (€ 67.000 voordeel) In 2021 was er een storting van € 67.000 in de Reserve SD n.a.v. de vrijval van de regionale reserve MOBW. Onttrekkingen aan reserves (€ 212.000 nadeel) In 2021 was er een onttrekking van € 43.000 door de vrijval van de Reserve Sport- en spelmateriaal en een onttrekking van € 169.000 door de vrijval van de reserve SD.

31/119

Milieu Inleiding Dit programma omvat de aandachtsgebieden:  Afval  Klimaat en Duurzaamheid  Milieubeheer  Riolering  Begraafplaatsen Afval De afvalmarkt, is zoals in voorgaande jaren, sterk in beweging waardoor het steeds belangrijker wordt om op efficiëntie van inzameling en verwerking te sturen. Landelijk lopen er verschillende discussies hoe dit het beste te bereiken. Om een positie in te nemen en de richting voor het gemeentelijke beleid aan te geven heeft de raad de keuzenotitie Gemeentelijke Grondstoffenplan (GGP) vastgesteld waarin zo onder meer aangeeft om te komen tot 100 kilo per inwoner per jaar te komen. In 2022 wordt uitvoering gegeven aan het in 2021 vastgestelde Recycleplan (nieuwe naam voor Gemeentelijk Grondstoffenplan). Klimaat en Duurzaamheid In 2021 zijn de beleidskaders vastgesteld voor Klimaatadaptatie (Klimaat ambitie B en een uitvoeringsprogramma), Duurzame energie opwek met de RES 1.0 en voor het aardgasvrij maken van de gemeente is de Transitie Visie warmte vastgesteld. Verdere uitwerking van de klimaat en duurzaamheidsonderwerpen vraagt de komende jaren een toenemende inzet en middelen van de gemeente. Dit is onder andere uitgewerkt in een in 2021 uitgevoerd capaciteitsonderzoek door de 7 Westfriese gemeenten.

Uit dit onderzoek blijkt dat er fors meer capaciteit nodig is om de wettelijke taken van de gemeente op Klimaat en duurzaamheid te kunnen uitvoeren. Uitgangspunt in de begroting 2022 is dat er geen extra middelen zijn begroot vanuit de gemeente en dat er voor de uitvoering de hierboven genoemde kaders een extra bijdrage van het Rijk en de Provincie nodig is om de voorgang op klimaat en duurzaamheidsonderwerpen te borgen. Voor de jaren 2023 en verder zijn de bedragen uit de tekst van de kadernota overgenomen en verwerkt in de begrotingsjaren 2023 en verder voor de klimaat en duurzaamheidsonderwerpen wat o.a. neerkomt op een bedrag van € 135.000 voor 2023. In 2022 worden de onderwerpen van Klimaat adaptatie, Duurzame energie, de Energietransitie en Circulair samengevoegd in een SED programma Klimaat en duurzaamheid. Hierin wordt de opgave meerjarig verder inzichtelijk gemaakt met de ambities, benodigde middelen en capaciteitsvraag. De benodigde middelen zullen hiermee meerjarig uitgewerkt worden kadernota van 2023 en verder.

32/119

De verdere uitwerking van de klimaat en duurzaamheidsonderwerpen bestaat voor 2022 in hoofdlijnen uit: Afspraken maken over de wijze hoe en onder welke voorwaarden het Uitvoeringsprogramma energieneutraal Westfriesland (een uitvoeringsplan vanuit het Pact van WF) verder tot uitvoering wordt gebracht. Uitvoering gegeven aan de RES 1.0. Er worden uitvoeringsplannen voor de verschillende onderdelen gemaakt met een verdere uitwerking van de zoek- gebieden. De vastgestelde transitievisie warmte (TVW) vormt de basis in het warmtetransitie proces. In 2022 wordt het vervolg, het opstellen van een wijk uitvoeringsplan (WUP) ingezet. Vooral de participatie zal hierbij een belangrijke rol hebben omdat de energietransitie alleen met medewerking van onze inwoners kan worden gerealiseerd. Samen met de zeven Westfriese gemeenteraden verder invulling geven aan de Uitvoeringsagenda klimaat adaptief 2021–2025. De agenda bestaat uit gezamenlijke, regionale acties en zelfstandige, lokale acties. Voor 2022 betekent dit dat er verder gewerkt wordt aan de uitvoeringsagenda zoals we hebben afgesproken. Voor Circulair is er in 2021 maar beperkt invulling gegeven aan uitwerking. Voor 2022 is de ambitie om samen met de regio, beleid uit te werken hoe de deeleconomie verder kan worden vormgegeven.

Uitgangspunt in de uitwerking is dat de kosten en de milieuvoordelen goed in balans zijn en in beeld gebracht worden. Bijvoorbeeld bij inkoop (milieukostenindicatoren), deelplatforms (deelauto’s of een gereedschapsbibliotheek) en kennisprojecten. De kracht van herhaling; door blijvende aandacht voor de communicatie over de ambitie om in 2050 een aardgas-vrije gemeente te zijn, wordt de bewustwording verbeterd. Initiatieven van bewoners en bewonersgroepen op het gebied van duurzaamheid worden aangemoedigd en ondersteund. Met de meerjarige ambitie op klimaat en duurzaamheid wordt actief gezocht naar aanvullende middelen vanuit de Provincie en het Rijk om de Klimaat en duurzaamheidsonderwerpen in 2022 en verder te kunnen uitvoeren. Een voorwaarde om bovenstaande ambities te kunnen realiseren. Milieubeheer Met de komst van de Omgevingswet (verwacht 1 juli 2022) zullen de gemeente ook een aantal extra taken krijgen op het gebied van bodem en ondergrond. Daar waar nu de provincie bevoegd gezag is voor de (chemische) bodemkwaliteit en beleid, wordt dit straks de gemeente. Om deze taken op een goede en transparante wijze over te dragen aan de gemeente initieert de provincie het project ‘warme overdracht bodemtaken’ waarin ook de omgevingsdienst participeert. De omgevingsdienst voert nu deze taken uit voor de provincie.