CConstaterende datStede Broec
Koppel je AI →
Document · PDF

4.3 GGD HN Definitieve jaarrekening 2022

Gemeenteraad 6 juli 2023, gemeente Stede BroecBij agendapunt: Zienswijzen jaarrekening 2022 en begroting 2024 GR-en28.976 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

Jaarstukken/Verantwoording 2022

26

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

1.1.7 Focuslijn Meedoen naar vermogen

Bij deze focuslijn ligt de focus op (jong)volwassen inwoners. De inzet van GGD HN is erop gericht dat (jong)volwassenen lichamelijk en geestelijk gezond zijn, een gezonde leefstijl hebben, meedoen in de samenleving en langer zelfstandig blijven wonen. Daarnaast ondersteunt GGD HN kwetsbare inwoners om maatschappelijke uitval als gevolg van problemen op meerdere leefgebieden te voorkomen. Met als uiteindelijke doel dat kwetsbare inwoners hulp ontvangen en zo gezond en zelfstandig mogelijk kunnen deelnemen aan de samenleving. Veilig Thuis is sinds 2022 opgenomen in de GR en wordt bij deze focuslijn beschreven. Beoogd maatschappelijk effect •

Minder ziektelast en maatschappelijke uitval, meer maatschappelijke participatie.

•

Voorkomen van langdurige uitval uit de maatschappij.

•

Daling van het aantal suïcides en suïcidepogingen.

•

Minder maatschappelijke overlast door ernstige psychische of psychiatrische problematiek.

Meer informatie GGD HN deelt informatie uit gezondheidsmonitors en panelonderzoeken via de gezondheidsatlas. Hier staat bijvoorbeeld dat mannen en vrouwen even vaak eenzaam zijn. Mannen hebben vaker te maken met sociale eenzaamheid (weinig contacten) en vrouwen vaker met emotionele eenzaamheid (gebrek aan een hechte of intieme band). Daarnaast worden de documenten en cijfers uit de Planning & Control cyclus gedeeld via GGDHN.incijfers.nl. Aandachtspunten •

Realiseren van een sluitende aanpak voor zorgmijders en personen met verward gedrag die tussen wal en schip dreigen te raken.

•

Optimale implementatie van de Wet verplichte ggz (Wvggz) gekoppeld aan de evaluatie van deze wet.

•

Meer aandacht voor community mental health, waaronder Supranet community en het mentaal welzijn van jongvolwassenen, en voor de gezondheidsachterstanden van kwetsbare groepen.

Deze punten worden toegelicht onder de ontwikkelingen binnen de (GR-) taken van GGD HN. Ook zijn in de begroting een aantal prestatie-indicatoren benoemd: Meedoen naar vermogen

Streefwaarde

Het aantal deelnemende gemeenten aan 113-online

Gerealiseerd

(suïcide preventie) gaat omhoog

Deels gerealiseerd Niet gerealiseerd

Jaarstukken/Verantwoording 2022

27

Realisatie

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Het aantal deelnemende gemeenten is niet omhoog gegaan. Alleen Hoorn en Alkmaar zijn nog betrokken. Meedoen naar vermogen

Streefwaarde

Er is een sluitende aanpak bij afhandelen van meldingen

Gerealiseerd

rond zorgmijders en personen met verward gedrag (OGGZ

Niet gerealiseerd

Realisatie

en Wvggz)

In 2022 is via het Meldpunt Vangnet & Advies in samenwerking met ketenpartners voorzien in een sluitende aanpak voor het afhandelen van meldingen rond zorgmijders en personen met verward gedrag.

Ontwikkelingen binnen de (GR-) taken van GGD HN Veilig Thuis 2022 Het aantal adviesaanvragen bij Veilig Thuis was hoger dan begroot, het aantal meldingen is nagenoeg conform begroting. Veilig Thuis heeft in 2022 hard gewerkt aan het terugdringen van de wachtlijsten waardoor steeds vaker de wettelijke termijnen worden behaald. Veilig Thuis is dit jaar gaan werken met regioteams. Door de kortere lijnen wordt de samenwerking in de regio met de sociale teams en andere ketenpartners versterkt. De eerste positieve resultaten van de procesoptimalisatie zijn geëvalueerd en in 2023 zal de verdere doorontwikkeling plaatsvinden van het optimaliseren van de werkprocessen. Bovendien is in 2022 de nieuwe website van Veilig Thuis gelanceerd. Deze is aangepast zodat inwoners en professionals informatie makkelijker en sneller kunnen vinden. De gemeenten hebben in 2022 besloten om de crisisfunctie jeugd toe te voegen aan de gemeenschappelijke regeling. De pilot voor de samenwerking met de integrale crisisdienst jeugd (ICDJ) is helaas door een aantal factoren on-hold gezet en wordt in 2023 weer opgepakt. Het doel van deze samenwerking is een betere dienstverlening voor de inwoners van Noord-Holland-Noord per 2024. Forensische geneeskunde In 2022 was er op landelijk niveau opnieuw veel aandacht voor forensische geneeskunde.

Er is sturing gegeven aan promotie van het vak, aandacht gevraagd voor de opleiding tot forensisch arts en er is gesproken over een uniform tarief voor de taken met betrekking tot het Forensisch Medisch Onderzoek. Tevens zijn de GGD’en gestart met een plan om de taak zedenonderzoek bij minderjarigen bovenregionaal vorm te geven nu het NFI dit niet meer kan doen. Forensische artsen worden sinds 2022 ingezet bij de beoordeling van verdachten die door de Politie zijn aangehouden met inzet van het Stroomstootwapen. Voor GGD HN stond het afgelopen jaar verder in het teken van voorbereidingen in de samenwerking tussen GGD’en in Noord-Holland op het gebied van forensische geneeskunde. Er zijn concrete voorbereidingen getroffen om in 2023 in twee roosters te werken in heel Noord-Holland met het oog op efficiëntie, schaalvoordelen en ook om een toenemende krapte op de arbeidsmarkt op te vangen. Tevens zijn de contacten met Veilig Thuis in 2022 verstevigd en bieden forensische artsen steun en advies aan vertrouwensartsen, bij zichtbaar letsel in het kader van verdenking kindermishandeling. Deze taak staat wel onder druk door de tekorten aan forensische artsen.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

28

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Gezondheidsmonitor Voor de focuslijn Meedoen naar vermogen is het volgende gerealiseerd: •

Themarapport Mentale gezondheid Jongeren en Jongvolwassenen.

•

Suïcide cijfers 2021.

•

Jaarcijfers teams Vangnet en Advies.

•

Start voorbereiding OGGZ-monitor 2022-2025.

•

Panelonderzoek Mentale Gezondheid.

Een greep uit de productierealisatie

Lijkschouwingen:

2020

2021

2022

943

945

1.097

waarvan lijkschouw bij vermoeden •

natuurlijke dood

114

124

132

•

niet natuurlijke dood

399

406

484

•

euthanasie

Verrichtingen medische zorg arrestanten

430

415

481

1.723

1.401

1.864

760

808

748

Aantal adviezen en ondersteuning Veilig Thuis

4.809

4.196

5.232

Aantal meldingen Veilig Thuis

4.446

4.234

4.534

868

759

1.070

Bloedproeven

Aantal vervolgdiensten (Onderzoek en V&V) Veilig Thuis

Ontwikkelingen binnen de (aanvullende) diensten van GGD HN 113-online (suïcide preventie) In 2022 is geprobeerd de 4 pijlers van Supranet Community door te ontwikkelen. Hieruit is een werkgroep ontstaan. In deze werkgroep zijn ook collega's van de gemeente Hoorn, gemeente Alkmaar en GGZ betrokken. Deze 4 pijlers van Supranet betreffen: -

Een publiekscampagne om het taboe te bespreken

-

Gatekeeperstraining

-

Risicogroepen actief benaderen

-

Ketenzorg

In het algemeen bestuur is door 113 en de gemeente Hoorn een presentatie gegeven. Het doel van deze presentatie is, naast de gemeenten Hoorn en Alkmaar, andere gemeenten de urgentie van het onderwerp te laten zien. OGGZ De verwachting was dat door toenemende maatschappelijke problemen en automatisering van politiemeldingen, het aantal meldingen voor Vangnet & Advies (V&A) zou stijgen. Uiteindelijk is sprake van een lichte daling (10%). Mogelijke verklaringen zijn het uitstellen van de automatisering en beperkte beschikbaarheid van de politie voor het doorzetten van meldingen (met name in regio Alkmaar). Wel blijft de complexiteit van de casuïstiek toenemen en wordt toeleiden door wachtlijsten in de zorg lastiger. Doordat V&A moeilijker klanten kan overdragen blijft het team langer betrokken en dit heeft effect op de capaciteit van V&A.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

29

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Met het oog op deze ontwikkelingen heeft GGD HN het afgelopen jaar met gemeenten en partners als GGZ en Brijder nagedacht over vroegsignalering van de OGGZ doelgroep en is de samenwerking met ketenpartners en andere GGD’en op beleidsniveau versterkt. Daarnaast is met de centrumgemeenten overleg gevoerd over het toewerken naar een duurzame financiering van deze taak. Wvggz De uitvoering van Wvggz taken door GGD HN en de bijbehorende dienstverleningsovereenkomst is eind 2021 geëvalueerd. Op basis van de resultaten is in het dagelijks bestuur afgesproken om de noodzaak van een verdere keten brede evaluatie ter besluitvorming bij de Commissie Zorg & Veiligheid neer te leggen. Hierbij worden ook de resultaten meegenomen van de landelijke wetsevaluatie die afgelopen jaar is afgerond. In het algemeen bestuur is gesproken over de borging van de Wvggz taken bij GGD HN. Mede op verzoek van het algemeen bestuur en de centrumgemeenten wordt verkend of Wvggz in de GR ondergebracht kan worden. Brede Centrale Toegang (BCT) De toegang tot maatschappelijke opvang was voor de zeven West-Friese gemeenten ondergebracht bij de BCT. De gemeenten hebben besloten dat er per 1 januari 2023 één regionale toegang moet komen voor Beschermd Wonen, Beschermd Thuis en Maatschappelijke Opvang.

In 2022 is er in een projectgroep gewerkt aan de voorbereiding van de overgang van de medewerkers en cliëntdossiers van GGD HN naar de gemeente Hoorn. Onverzekerdenzorg Eind 2021 is GGD HN gestopt met het doorgeven van gegevens van onverzekerde personen aan de gemeenten. In 2022 is door GGD GHOR Nederland en het ministerie van VWS onderschreven dat er geen wettelijke grondslag voor deze gegevensverwerking is. Verwacht wordt dat pas in 2025 een wetswijziging komt. In verband met het ontbreken van een grondslag is de meldingsplicht voor zorgverleners in 2022, en daarmee de vergoedingen vanuit VWS voor GGD’en voor deze taak, komen te vervallen. Gezondheidscentrum sekswerkers In 2022 hebben alle werkzaamheden plaats kunnen vinden zoals dat gebeurde voor de pandemie, zowel de outreachende activiteiten als die van het Gezondheidscentrum zelf. In 2022 is daarnaast de nieuwe website live gegaan: www.gezondheidscentrumsekswerkers.nl. De website biedt algemene gezondheidsinformatie voor sekswerkers, informatie over de diensten van het gezondheidscentrum en over de mogelijkheden voor uitstappen middels een uitstaptraject. Omdat de doelgroep diverse nationaliteiten omvat is de informatie in het Nederlands en in het Engels beschikbaar. Een greep uit de productierealisatie

Meldingen OGGZ

2020

2021

2022

3.051

3.089

2.768

Meldingen Wvggz

54

40

22

Meldingen onverzekerdenzorg

546

707

-

Jaarstukken/Verantwoording 2022

30

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

1.1.8 Focuslijn Gezonde leefomgeving

Ruimtelijke en sociale veranderingen hebben veel invloed op elkaar. Een gezonde leefomgeving nodigt uit tot gezond gedrag en kent zo min mogelijk risico’s voor de gezondheid. De leefomgeving hangt samen met nieuwe uitdagingen en kansen voor de toekomst, zoals: klimaatverandering, vergrijzing, individualisering, slimme technologie en nieuwe vormen van mobiliteit. Tegelijkertijd neemt de druk op onze leefomgeving toe. Gemeenten staan voor de opgave om deze ontwikkelingen en belevingen van de inwoners te verwerken in een omgevingsvisie. Dit vraagt om een samenwerking en koppeling tussen het sociale en fysieke domein, die tot nu toe veelal gescheiden van elkaar opereren. Binnen deze focuslijn is ook aandacht voor de preventie en bestrijding van infectieziekten. Beoogd maatschappelijk effect •

De (landelijke) IZB-capaciteit is al jarenlang op waakvlamniveau: alleen gericht op de uitvoering. Hierbij is geen ruimte voor de aanpak van grote infectieziekte-uitbraken, de toename van zoönosen en het terugdringen van antibioticaresistentie. Voor de ontwikkelingen die worden voorzien in de komende jaren is de huidige capaciteit onvoldoende. De resultaten van het (landelijk en lokaal) onderzoek in 2021 naar de minimaal benodigde basis voor IZB wil GGD HN in 2022 effectueren. Hierbij wordt de wijze waarop de Rijksoverheid (na COVID-19) gaat investeren in de versterking van preventie en bestrijding van (nieuwe) infectieziekten meegenomen.

•

Een gezondere leefomgeving die uitnodigt tot gezond gedrag en waar de druk op de gezondheid zo laag mogelijk is.

•

Versterken van de ervaren kwaliteit van de omgeving (een leefomgeving die als prettig wordt ervaren).

Meer informatie GGD HN deelt informatie uit gezondheidsmonitors en panelonderzoeken via de gezondheidsatlas. Hier staat bijvoorbeeld dat 1 op de 5 deelnemers aan het panelonderzoek zelden of nooit zonnebrandcrème gebuikt (23%) Daarnaast worden de documenten en cijfers uit de Planning & Control cyclus gedeeld via GGDHN.incijfers.nl. Speerpunt Proactief inzetten op preventie en bestrijding van (nieuwe) infectieziekten. De COVID-19-pandemie laat het belang zien van infectieziektebestrijding. COVID-19 heeft het bewustzijn van het belang van infectiepreventie in de samenleving en het openbaar bestuur verhoogd. Het is belangrijk dat de aandacht hiervoor en de belangrijke netwerkfunctie van infectieziektebestrijding (IZB) wordt vastgehouden. Niet alleen voor de bestrijding van COVID-19 en mogelijke (grootschalige) uitbraken van andere infectieziekten, maar ook voor de aanpak van antibioticaresistentie (ABR). Jaarstukken/Verantwoording 2022

31

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Daarnaast staan ten gevolge van de klimaatveranderingen nog andere dreigingen voor de deur, zoals de toename van zoönosen. Vanuit de inzet op preventie en bestrijding van (nieuwe) infectieziekten zet GGD HN in op: •

versteviging van de activiteiten op het gebied van infectiepreventie, zowel intern als bij netwerkpartners;

•

consolidering van de relaties met instellingen, scholen, bedrijven;

•

kwaliteitsslag in de uitvoering van de zeven kerntaken van IZB;

•

intensivering van de regionale samenwerking met andere GGD’en in IZB.

Deze punten worden toegelicht onder de ontwikkelingen binnen de (GR-) taken van GGD HN. Ook zijn in de begroting een aantal prestatie-indicatoren benoemd: Gezonde leefomgeving

Streefwaarde

De standaard basisinformatie in het kader van de omgevingswet is

Gerealiseerd

digitaal toegankelijk voor gemeenten

Deels gerealiseerd

Realisatie

Niet gerealiseerd

Voor de basisadviezen Gezonde Leefomgeving is een speciale website ontwikkeld. Gezonde leefomgeving

Streefwaarde

De maatregelen minimaal benodigde basiscapaciteit voor

Gerealiseerd

infectieziektebestrijding en – preventie is gerealiseerd

Deels gerealiseerd

Realisatie

Niet gerealiseerd

GGD HN is samen met GGD Zaanstreek-Waterland bezig om de samenwerking te versterken. Tijdens de toekomstige functionele samenwerking blijven de functies en taken van artsen en verpleegkundigen grotendeels onveranderd.

Ontwikkelingen binnen de (GR-) taken van GGD HN Hollands Kroon heeft GGD HN als eerste gemeente in de regio benaderd voor advies in het kader van het Omgevingsplan. Voor gemeente en ketenpartners is het nieuwe materie. GGD HN heeft gekozen voor een integraal advies waarin GGD HN, uitgaande van de situatie van de betreffende gemeente (cijfers en bestaand beleid en speerpunten), adviezen geven over onderwerpen die terug moeten komen in het Omgevingsplan, met suggesties voor planregels. Daarnaast is in een aparte sessie voor gemeenten en ketenpartners verdieping gezocht op data over NHN. In oktober is de programmaleider Gezonde Leefomgeving gestart. Zij zal de komende jaren de activiteiten voor de Gezonde Leefomgeving samen met het team verder ontwikkelen. 2022 eindigde met het gereedkomen van de website met basisadviezen voor een Gezonde Leefomgeving in NHN. Medische milieukunde (MMK) MMK heeft zich, naast het deelnemen aan omgevingstafels en het ontwikkelen van omgevingsvisies van gemeenten in het kader van de omgevingswet, beziggehouden met onder andere mogelijk licht verhoogde PFAS concentraties in het kustgebied en het bijhouden van de nieuwste ontwikkelingen in het PFAS-dossier.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

32

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Het rapport Belevingsonderzoek geluidhinder en slaapverstoring luchtvaart 2020 met bijbehorende persberichten, journalistenvragen en een brief namens GGD GHOR Nederland naar de Tweede Kamer commissie had de volle aandacht. Ook is tijd besteed aan de mogelijke uitbreiding van een transformatorstation en zijn verschillende coassistenten begeleid. Daarnaast wordt één van de twee medewerkers getraind voor de GROP-functie. Na de zomer heeft MMK een kennissessie over bestrijdingsmiddelen in de landbouw op de GGD-RIVM dag gehouden. Ook is bijgedragen aan de inspiratiesessie gezonde leefomgeving die GGD HN organiseerde voor de gemeenten. En is met het team gezonde leefomgeving de preventiekaart voor NHN ontwikkeld. Ook zijn de basisadviezen gezonde leefomgeving voltooid samen met de projectmedewerker Omgevingswet. Seksuele gezondheid (SG) Het Centrum Seksuele Gezondheid (CSG) heeft in 2022 iets meer SOA/SENSE-consulten uitgevoerd dan verwacht. Door goede (telefonische) triage worden de hoog risicogroepen bij GGD HN gezien. Hierdoor worden meer soa gevonden dan bij andere GGD’en in de regio. De toename van behandelconsulten en consulten na partnerwaarschuwing is deels de verklaring van het toegenomen aantal consulten. Vooral in de zomermaanden liep door de Mpox-uitbraak de wachttijd op. Het CSG was in die maanden actief met Mpox-testen en het organiseren van de Mpox-vaccinatiecampagne.

Door ondersteuning vanuit het coronateam kon het CSG zich weer meer richten op de SG taken. Preventie-activiteiten, zoals het geven van voorlichting over seksuele gezondheid aan nieuwkomers, jongeren in een gezinsvervangende instelling, scholieren en docenten en voorlichtingen in het kader van Nu Niet Zwanger (NNZ) zijn dit jaar weer in volle omvang opgepakt. Daarnaast wordt weer regelmatig getest op locaties van sekswerkers en op homo-locaties. NNZ is gesteund in de vorm van plaatsing van Implanon, voorbereiding spiralen, soa testen en het verstrekken van de pil. Ook zijn trainingen gegeven aan de nieuwe aandachtfunctionarissen NNZ over verschillende anticonceptievormen. Verder zijn met zwangeren en/of hun partner keuzehulpgesprekken (FIOM) ten aanzien van een onbedoelde zwangerschap gevoerd. Na de zomer is een pilot gestart van seksuele gezondheidsconsulten voor inwoners die 25 jaar en ouder zijn. Daarnaast is vanaf november vanuit CSG gestart met het geven van scholingen over seksuele gezondheid aan collega’s die met jongeren werken. Het CSG is actief op social media als Instagram en relevante chat-websites waarbij online vragen over seks en soa gesteld kunnen worden. PrEP De PrEP pilot is vol en de wachtlijst groeit. Momenteel worden huisartsen actief gevraagd om bij zelfredzame cliënten de PrEP begeleiding over te nemen.

Met deze samenwerking kan de wachtlijst teruggedrongen worden en kunnen kwetsbare personen (in gedrag of leefomstandigheden) PrEP zorg krijgen via GGD HN. Tuberculosebestrijding GGD HN zet zich in om immigranten, asielzoekers, TBC patiënten en contacten van TBC patiënten, en kinderen van ouders uit landen waar de incidentie van TBC hoog is, te vaccineren. Landelijk is afgesproken om bij Oekraïense vluchtelingen niet standaard te screenen op TBC vanwege een incidentie van onder de 100/100.000. Bij verdenking op tuberculose is het van belang dat betrokken hulpverleners en vrijwilligers op de hoogte zijn van de mogelijkheid voor verwijzing naar de afdeling tuberculosebestrijding. Bij de Penitentiaire Inrichting (PI) in Heerhugowaard wordt, bij gedetineerden met een verhoogd risico op tuberculose, sinds kort gescreend op tuberculose-infectie in plaats van op actieve pulmonale tuberculose. Zij worden gescreend middels een Quantiferon test (IGRA). De mensen met een positieve uitslag worden gezien voor het bespreken van profylactische behandeling en/of het creëren van awareness. Jaarstukken/Verantwoording 2022

33

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Toezicht Kinderopvang In 2022 zijn er geen beperkingen meer geweest met betrekking tot het toezicht op de kinderopvang. Daardoor is de norm van 100% toezicht op de kinderopvang gehaald. Ook de, met de gemeentes afgesproken, percentages toezicht op gastouders zijn gehaald. Verder is in 2022 samen met de gemeentes gewerkt aan de invoering van het flexibel inspecteren in 2023. Opvallend is dat door de gastouders minder aanvragen voor registratie zijn ingediend dan in het voorgaande jaar. Infectieziektebestrijding (aIZB) Naast de bijzondere inzetten is het reguliere werk ook drukker dan voorgaande jaren. GGD HN ziet een stijging van het aantal meldingen over de gehele breedte, vooral in het aantal rabiës, pneumokokken en groep A streptokokken. Ook blijft aviaire influenza (vogelgriep) een probleem. Gedurende 2022 heeft aIZB gewerkt aan de beoogde functionele samenwerking met GGD ZaanstreekWaterland. Omdat de GGD Zaanstreek-Waterland in maart 2023 besloten heeft breder te willen kijken naar de toekomstbestendigheid van alle activiteiten op het gebied van infectieziektebestrijding in Zaanstreek-Waterland, is dit project inmiddels stopgezet. In september is ook het project Samenwerking IZB op NW6 4-niveau gestart. De eerste fase daarvan is inventariseren bij de GGD’en welke kansen er zijn voor samenwerking en het creëren draagvlak binnen de GGD’en.

Ook hieraan heeft GGD HN input geleverd. Welke onderwerpen zich daadwerkelijk lenen voor samenwerking en welke vorm deze samenwerking moet hebben, zal in 2023 en de jaren daarna uitgewerkt en uitgevoerd worden. Eén van de artsen M+G van GGD HN heeft in 2022 zitting genomen in het regionale ABR Zorgnetwerk Noord-Holland en Flevoland. MUIZ & BRMO (Meldpunt Uitbraken Infectieziekten & Bijzonder Resistente Micro-Organismen) GGD HN heeft de licentieovereenkomst met de leverancier van MUIZ ondertekend. 12 koepels van Verpleeg- en Verzorgingshuizen en Thuiszorg (VVT) (52%) met samen 68 locaties (66%) in NHN en één van de ziekenhuizen hebben het samenwerkingsconvenant ondertekend. Deelnemende organisaties kunnen elkaar zo tijdig berichten bij een uitbraak om zo sneller preventieve maatregelen te nemen. Het geeft ook input voor een completere surveillance. Er zijn volop gesprekken gaande met andere instellingen en de verwachting is dat in 2023 nog meer organisaties aansluiten. Binnen deze focuslijn vallen ook (de resultaten uit) de eerdergenoemde monitors (Kindermonitor 2021, Corona Gezondheidsmonitor Jeugd 2021, Corona Jongvolwassenenmonitor 2022) en de Rapportage Vaccinatiegraad RVP 2021. En tevens de resultaten/cijfers uit: •

Regiorapport Soa cijfers 2021

•

Panelonderzoek Zonbescherming

•

Jaarrapportage IZB 2019-2021

•

Analyse en duiding van de coronacijfers

4 NW6: betreft de GGD’en Amsterdam-Amstelland, Kennemerland, Hollands Noorden, Zaanstreek-Waterland,

Flevoland en Gooi & Vechtstreek.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

34

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Een greep uit de productierealisatie 2020 Nieuwe meldingen infectieziekten COVID-19

2021

2022

136

130

277

26.546

90.596

193.824

76

65

63

3.845

4.047

4.652

Aantal gevonden soa’s

942

1.043

1.210

Aantal meldingen milieuvragen

152

79

89

Nieuwe personen in zorg met tbc Consulten soa-spreekuur

Ontwikkelingen binnen de (aanvullende) diensten van GGD HN Reizigersadvisering Vooral in het eerste deel van het jaar is het aantal consulten gestegen. Het niveau van voor corona wordt nog niet gehaald. In vergelijking met 2019 wordt 57% van de omzet behaald. Dit heeft ook te maken met een krimp in personeel sinds corona. Hierdoor kunnen, met de huidige bezetting, niet meer spreekuren worden gedraaid. Het aantal cliënten per spreekuur en het aantal vaccinaties per cliënt neemt af. Dit wordt veroorzaakt doordat cliënten een complexere reisvraag hebben en er meer tijd nodig is, maar ook omdat bepaalde vaccinaties langer, soms levenslang, geldig zijn geworden. Infectieziektebestrijding Om infectieziektebestrijding in Nederland een steviger basis te geven, is het programma VIP (Versterking Infectiepreventie en Pandemische paraatheid) gestart. In 2023 en 2024 zullen er vanuit VWS tijdelijke middelen beschikbaar worden gesteld, waarna in 2025 structurele financiering moet volgen. Het team IZB van GGD HN heeft eind 2022 plannen gemaakt voor de besteding van deze middelen. GGD GHOR Nederland werkt aan een toekomstbestendige informatievoorziening. De iStrategie is voor de GGD’en inmiddels gelanceerd. De iStrategie omvat de pandemische paraatheid, maar is breder dan dat.

Er komt een gezamenlijk platform waar in eerste instantie de data en systemen op het gebied van infectieziektebestrijding een plek krijgen, maar dat ook bedoeld is voor andere onderdelen van de publieke gezondheid. Vanaf 2023 wordt dit verder uitgewerkt. Een greep uit de productierealisatie

Klanten reizigersadvisering

2020

2021

2022

5.253

3.739

8.344

1.1.9 GGD-Brede ontwikkelingen Speerpunt: Informatiebeveiliging en privacy Het speerpunt informatiebeveiliging en privacy is de focuslijnen overstijgend. De informatiebeveiliging en privacybescherming voldoen nog niet aan de aangescherpte regelgeving.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

35

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

De COVID-19-pandemie heeft laten zien dat de processen van GGD HN van landsbelang zijn geworden in het bestrijden van COVID-19, daarmee vormen deze dreigingen ook een groter risico voor GGD HN. Dit vraagt van GGD HN dat blijvend moet worden geïnvesteerd in digitale weerbaarheid om de veiligheid van informatie en bescherming van privacy op niveau te brengen en te houden. De komende jaren zet GGD HN in op het verhogen van informatieveiligheid en verdere professionalisering van informatiebeveiliging en privacybescherming. GGD HN volgt hierbij de richtlijnen van de NEN7510 en Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). Beoogd maatschappelijk effect Betere bescherming van de privacy voor klanten en medewerkers. De focus van GGD HN lag in 2022 onder andere op het oplossen van technische kwetsbaarheden en het verbeteren van het operationele securitymanagement door onder andere: •

het regelmatig uitvoeren van security scans om kwetsbaarheden tijdig te signaleren en te analyseren;

•

het aanscherpen en toepassen securitybeleid, passend bij de laatste inzichten;

•

het verbeteren van de beveiliging van GGD HN websites. Enerzijds door centralisatie (één centrale content managementsysteem) en anderzijds door de hosting partijen aan te spreken op gesignaleerde security kwetsbaarheden;

•

het inregelen van MS Azure en Security center als centrale spil binnen GGD HN om security risico's te managen;

•

het implementeren en benutten van de vernieuwde security opties van de nieuwe Microsoft E5 licentie;

•

de uitbreiding van de securityfunctie met een ISO-functionaris.

Speerpunt Informatiebeveiliging en privacy GGD HN heeft een belangrijke informatiepositie binnen het gezondheidsdomein ten behoeve van de bevordering van de publieke gezondheid. Er worden regelmatig (gevoelige) cliëntgegevens uitgewisseld. Nalatigheid kan grote gevolgen hebben voor de veiligheid van cliënten en het medisch dossier. Ook in 2022 zijn informatieveiligheid en privacy bescherming daarom belangrijke speerpunten geweest voor GGD HN. Er is hard gewerkt om de basis daarvan verder op orde te krijgen. Samen Slimmer Veilig Het project ‘Samen Slimmer Veilig’ is in 2022 vervolgd. Bedoeling is dat GGD HN gaat voldoen aan NEN 7510. Daarmee wordt de vertrouwelijkheid, beschikbaarheid en integriteit van informatie geborgd. De basis van NEN 7510 is de implementatie van een managementsysteem waarin de beheers- en borgingsmaatregelen zijn vastgelegd. Niet alleen techniek, maar vooral de mens staat hierin centraal. In 2022 zijn werkgroepen gestart om de awareness bij medewerkers rond informatieveiligheid en privacy bescherming vorm te geven. Diverse beleidsstukken (onder andere informatiebeveiligingsbeleid, wachtwoord beleid, beleid mobiele apparatuur en telewerken), bedrijfsafspraken, ICT middelen, autorisaties en processen (onder andere melden van datalekken en beveiligingsincidenten) zijn afgelopen jaar herzien dan wel vastgesteld.

Technische maatregelen Het afgelopen jaar zijn veel technische maatregelen uitgevoerd waardoor het risico op aanvallen van buitenaf geminimaliseerd is. Zo zijn de firewall instellingen aangepast, rechtenbeperkingen op laptops toegepast en diverse policy’s aangepast. De Office licenties zijn aangepast naar een uitgebreidere variant waardoor de beveiligingseisen aangescherpt kunnen worden.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

36

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Dat heeft geresulteerd in de hoogste Defender score bij Microsoft. Er is een aparte tool aangeschaft voor back up van alle Office 365 bestanden, inclusief e-mail. De gevoeligheid voor ransome aanvallen is daarmee aanzienlijk beperkt. In 2022 is een nieuw telefoniesysteem voor het Klant Contactcentrum inclusief mobiele abonnementen aanbesteed. Informatiebeveiliging is bij de aanschaf vanzelfsprekend een belangrijk selectiecriterium geweest. Ter bevordering van de informatieveiligheid en privacy bescherming is het beheren van autorisaties verder geprofessionaliseerd. Het autorisatieproces is ingericht en de door middel van de applicatie HelloID kunnen rechten op basis van rol beheerd worden. Naast digitale veiligheid, heeft ook de fysieke beveiliging van GGD HN aandacht gekregen. Zo is een pasjessysteem ingevoerd bij één van de kantoorlocaties van GGD HN.

Information Security Management Gestart is met het zogenaamde ‘Information Security Management System’. Daarmee kan GGD HN de informatiebeveiliging onder controle houden en effectief ondersteunen. Daarnaast is gestart met de logging van activiteiten op het netwerk binnen een zogenaamd Security Information Management System (SIEM). Voor de implementatie van de Security Operation Centre (SOC) is een aanbesteding gestart. Met deze zogenaamde SIEM/SOC oplossingen heeft GGD HN zicht op alle activiteiten op het netwerk zodat er direct gereageerd kan worden op eventuele dreigingen.

I-Visie In 2022 is de i-visie vastgesteld. Op basis daarvan zal de informatievoorziening de komende jaren nog beter op orde worden gebracht. De visie beschrijft de ‘stip op de horizon’. Dit is geen volledig uitgewerkt toekomstplan, maar vormt een toetsingskader voor nieuwe initiatieven en kan daarbij zowel toetsend als richtinggevend worden gebruikt. In lijn met de landelijke ontwikkelingen zijn stappen gezet om te komen tot een doelarchitectuur om uiteindelijk betere sturing te kunnen geven aan de ontwikkelingen in het ICT landschap.

Informatiebeheer Het op orde krijgen van het informatiebeheer is van cruciaal belang voor GGD HN en haar klanten. In dat kader is in 2022 het project ‘Life Cycle Documentmanagement’ gestart. Er zijn een metadata schema gemaakt, selectielijsten, een handboek vervanging en een bewaarstrategie. Allemaal bedoeld om correcte, actuele en juiste dossiers en gegevens, met behoud van context en duurzame toegankelijkheid te waarborgen.

Beveiligingsniveau Na een beveiligingsincident in 2021 heeft GGD HN, ook op aanwijzen van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP), de noodzakelijke maatregelen genomen om verbeteringen aan te brengen in de informatiebeveiliging en privacybescherming. In 2022 heeft de AP geconcludeerd dat de eerder geïdentificeerde risico’s zijn weggenomen. Zo is bijvoorbeeld de basisbeveiliging van de websites en e-mail geheel op orde. Door middel van een externe audit is beoordeeld waar GGD HN op dit moment staat. Op basis van de aanbevelingen wordt in 2023 verder gewerkt aan een betere informatieveiligheid en privacybescherming.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

37

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Ontwikkelingen binnen de (GR-) taken van GGD HN Advisering bij gezondheidsbeleid In 2022 heeft (een vertegenwoordiging van) team epidemiologie onder meer geparticipeerd in en meegewerkt aan: •

Werkgroep Mentale gezondheid.

•

ABR-zorgnetwerk Noord-Holland/Flevoland.

•

Kerngroep Infectieziektebescherming.

•

Advisering bij Omgevingsvisies en -plannen.

•

Preventiekaart en basisadviezen Omgevingswet.

•

Onderzoek Handhygiëne Thuiszorg (aanvullend via Onderzoeksbureau NHN).

Ontwikkelingen binnen de (aanvullende) taken van GGD HN Netwerken/samenwerking GGD HN participeert in verschillende netwerken zoals in Noord-Holland-Noord Gezond, een samenwerking met onder andere GGZ, VGZ, VVT, ziekenhuizen, gehandicaptenzorg en een burgerraad. De samenwerking heeft geleidt tot een regiobeeld op NHN niveau (gebaseerd op data van GGD monitors en data van VGZ en Wmo/Zvw). Hierdoor is duidelijk geworden waar uitdagingen op het gebied van Preventie en Zorg/medisch en sociaal domein liggen. En is duidelijk in welke wijken de meeste zorgvragers aanwezig zijn. NHN Gezond voorziet hiermee in de behoefte om meer overzicht te hebben over de regio, integrale samenwerking en het verminderen van bestuurlijke drukte. GGD HN is bestuurlijk trekker van de coalitie Gezond Opgroeien met de focus op mentale gezondheid jeugd. In het najaar zijn in de Cultuurkoepel van Heiloo alle netwerkpartners middels een NHN Gezond Festival meegenomen in de ontwikkelingen en de vorderingen. Op deze bijeenkomst zijn een aantal goede voorbeelden van integrale samenwerking in de regio met elkaar gedeeld. Positieve Gezondheid Om positieve gezondheid verder te brengen in de regio participeert GGD HN in het samenwerkingsinitiatief Noordkop Gezond voor Elkaar.

Deze samenwerking met meer dan 25 zorg- en welzijnspartijen in de Kop van Noord-Holland richt zich op het verder brengen van positieve gezondheid werken. Vanuit verschillende organisaties zijn trainers positieve gezondheid actief om medewerkers te trainen. Ook GGD HN levert voor een aantal uren een trainer positieve gezondheid. In november hebben de trekkende partijen ZonH, GGD HN, gemeenten Kop van Noord-Holland (KNH), HKN huisartsen en Omring een netwerkbijeenkomst georganiseerd over goede voorbeelden van organisaties die al werken met positieve gezondheid. GGD HN heeft een bureauklapper gemaakt die gebruikt kan worden in de spreekkamer als hulpmiddel om het ‘brede gesprek over gezondheid’ te kunnen voeren. Ook is uitgebreid aandacht besteed aan het bevorderen/versterken van het welzijn van medewerkers (amplitief werken). In samenwerking met Noordkop Gezond voor Elkaar draagt GGD HN zorg voor een groot deel van de activiteitenkalender van het preventieakkoord van de vier gemeenten in de KNH. Landelijke interventies worden regionaal geborgd door ongeveer 25 samenwerkende organisaties. Het gaat hierbij om: Stoptober, Ikpas, 30dagengezonder en de week van de Gezonde Jeugd. (Steptember wordt door Omring opgepakt).

Jaarstukken/Verantwoording 2022

38

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

1.2 Paragrafen 1.2.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing Algemeen In de paragraaf ‘Weerstandsvermogen en risicobeheersing’ wordt de financiële positie toegelicht. Het weerstandsvermogen maakt duidelijk in hoeverre financiële tegenvallers kunnen worden opgevangen zonder dat dit dwingt tot beleidsombuigingen en/of bezuinigingen. In de financiële uitgangspunten gemeenschappelijke regelingen Noord-Holland-Noord zijn uitgangspunten opgenomen rond het weerstandsvermogen. Volgens deze regeling is weerstandscapaciteit aanwezig bij de deelnemers van de gemeenschappelijke regeling. De deelnemende gemeenten zijn verplicht ervoor te zorgen dat GGD HN beschikt over voldoende middelen om aan al de verplichtingen te kunnen voldoen. Over het reserveringbeleid hebben gemeenteraden van de deelnemende gemeenten afspraken gemaakt in de FUGR. Hierin is afgesproken dat een algemene reserve is toegestaan om de autonome ontwikkelingen in de bedrijfsvoering af te dekken met een maximale omvang van 2,5% van de lasten van het betreffende jaar. Het algemeen bestuur heeft uitgesproken dat het belangrijk is dat GGD HN voldoende vermogen kan opbouwen in overeenstemming met het Financieel herstelplan 2018. Vermogenspositie Het verloop van de algemene reserve volgens de jaarrekeningen over 2019-2022 is als volgt: Verloop algemene reserve

2019

2020

2021

2022

Stand 1-1

142

1.066

1.288

1.082

Opbouw uit resultaatbestemming

924

222

90

-3.691

(x € 1.000)

-295

Onttrekking 1.066 Stand 31-12 na resultaatbestemming Door het afronden op € 1.000 ontstaan afrondingsverschillen.

1.288

1.082

-2.609

Het algemeen bestuur heeft bij de vaststelling van de jaarstukken over 2021 bepaald dat het positieve resultaat wordt toegevoegd aan de algemene reserve. Na resultaatbestemming over 2021 bedraagt de algemene reserve € 1.082.000. Hiermee was een buffer opgebouwd om de risico’s op te vangen en noodzakelijke investeringen te doen voor de bedrijfsprocessen bij JGZ en Informatiebeveiliging. Het negatieve resultaat 2022 bedraagt € 3.691.000, omdat op 2 november 2022 door het algemeen bestuur het besluit is genomen om te stoppen met de bouw en ontwikkeling van het GGiD. Uit dit besluit volgt een afboeking ten laste van de exploitatie 2022 ter hoogte van de geactiveerde kosten van € 3.829.000. De algemene reserve wordt hierdoor per 31-12-2022 negatief. Het provinciaal financieel toezicht geeft aan dat de negatieve algemene reserve binnen een periode van vier jaar moet worden aangezuiverd. GGD HN heeft hier eind 2022 een financieel herstelplan GGiD voor opgesteld. Financieel herstelplan GGiD De werkelijke afboeking van geactiveerde kosten voor het GGID is iets lager dan de afboeking die is geraamd in het financieel herstelplan GGiD, omdat sommige kosten direct in de exploitatie 2022 zijn verwerkt. De stand van de algemene reserve per 31-12-2022 komt overeen met het financieel herstelplan GGiD.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

39

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Prestatie indicatoren In de jaarrekening 2022 zijn de volgende KPI’s opgenomen. Resultaat Resultaat in procenten van de uitgaven

Streefwaarde > 0% < -2% en <0%

Realisatie 2022

Realisatie 2021

-3,9%

0,1%

> - 2%

Weerstandsvermogen

Streefwaarde

Algemene reserve na resultaatbestemming in

> 1,5%

procenten van de reguliere uitgaven exclusief

> 0,5% en <1,5%

uitgaven COVID-19 over het boekjaar 2022

< 0,5%

Weerstandscapaciteit

Streefwaarde

Algemene reserve na resultaatbestemming is

>1

groter dan de risico’s

> 0,5 en <1

Realisatie 2022

Realisatie 2021

-5,1%

Realisatie 2022

2,4%

Realisatie 2021

1,5

-3,8

> 0,5

Risico’s Inschatting risico’s

Streefwaarde

Realisatie 2022

Realisatie 2021

minimaal gemiddeld/niet urgent hoog/urgent

De negatieve algemene reserve (na resultaatbestemming) is op 31 december 2022 € 2.609.000. Bij GGD HN wordt de beschikbare weerstandscapaciteit gevormd door de algemene reserve. Bij een minimum van 1,0 is de algemene reserve toereikend om de risico’s op te vangen. GGD HN heeft eind 2022 een financieel herstelplan GGiD opgesteld voor aanzuivering van de algemene reserve en verbetering van de weerstandscapaciteit. Dit herstelplan is voor zienswijzen naar de deelnemers gestuurd. Op 15 maart 2023 heeft het algemeen bestuur, met inachtneming van de ingebrachte zienswijzen, ingestemd met dit herstelplan. Overzicht financiële risico’s De directie heeft het risicomanagement verder ontwikkeld en geeft hiermee invulling aan de aanbevelingen uit het rekenkameronderzoek. GGD HN stelt daartoe periodiek de risicomonitor op en rapporteert via de P&C cyclus over de belangrijkste financiële risico’s. Hiermee wordt op gestructureerde wijze de beheersing van strategische en financiële risico’s van GGD HN voor gemeenten geborgd. De impact van financiële risico’s zijn ingeschat naar mogelijke omvang in een laag en een hoog scenario. Indien één of meerdere van deze risico’s zich voor dreigen te doen, worden de negatieve financiële effecten, zoveel als mogelijk is, beperkt in de flexibele schil van de organisatie.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

40

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Alle risico’s zullen zich nooit tegelijkertijd effectueren. Rekening houdend met de kans van 75% en de impact van € 921.000 wordt het financiële risico voor 2024 ingeschat op € 691.000. Voor 2024 zijn de volgende risico’s geïnventariseerd als belangrijk voor het weerstandsvermogen. Overzicht financiële risico’s 2024

Scenario laag

Scenario hoog

Bedrag risico

-

50

-

Ziekteverzuim JGZ

100

200

100

Hogere instroom Veilig Thuis

50

300

50

Informatiebeveiliging & privacybescherming

100

536

536

Kostenstijgingen

100

400

100

Totaal GR-taken

350

1.486

786

Medische arrestantenzorg

85

170

85

Reizigersadvisering

50

150

50

Totaal aanvullende diensten

135

320

135

Totaal

485

1.806

921

(bedragen x € 1.000) GR-taken Doorontwikkeling JGZ

Aanvullende diensten

Doorontwikkeling JGZ Er wordt gewerkt aan verbetering van de uitvoering van het basispakket JGZ met het programma doorontwikkeling JGZ. In 2023 wordt het programma doorontwikkeling JGZ afgerond en worden twee projecten opgeleverd. Hiervoor is tijdelijk meer personeelsinzet noodzakelijk. In 2023 is voor het laatste jaar een extra projectbudget van € 50.000 gereserveerd. Vanaf 2024 wordt doorontwikkeling JGZ gerealiseerd vanuit bestaand beleid en de bestaande begroting. Ziekteverzuim JGZ Het ziekteverzuim JGZ is hoger dan begroot en hoger dan het gemiddelde GGD-brede ziekteverzuimpercentage. Deels wordt dit veroorzaakt door organisatieveranderingen vanuit het programma doorontwikkeling JGZ. Dit heeft een negatieve impact op de productiviteit en leidt tot hogere kosten. De organisatieveranderingen vanuit het programma doorontwikkeling JGZ worden in 2023 voltooid. Hierdoor zal meer stabiliteit en rust ontstaan bij JGZ, wat een positief effect op het verzuim zou moeten hebben en het risico beperkt. Hogere instroom Veilig Thuis In vergelijking met de andere taken van GGD HN is Veilig Thuis minder voorspelbaar en kent de dienstverlening een ‘open einde’ karakter. Hierdoor is Veilig Thuis risicovoller dan de andere taken van GGD HN. Daarbij is het vooral afhankelijk van externe factoren of deze risico’s zich voor doen of niet.

Een toe- of afname van 5% van de diensten van Veilig Thuis leidt tot een afwijking van ongeveer € 300.000 ten opzichte van de begroting.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

41

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

In het algemeen bestuur is in 2021 een regeling afgesproken hoe om te gaan met schommelingen van de instroom als die niet kunnen worden opgevangen binnen de begroting. Deze regeling geeft aan: a.

In het eerste jaar van hogere instroom – waarvan de financiële dekking niet binnen de reguliere begroting kan worden opgevangen - wordt de hogere instroom gedekt uit de algemene reserves met inachtneming van de ondergrens van 1,5% van begrote lasten van GGD HN;

b.

Indien de algemene reserve ontoereikend is, een beroep te doen op het weerstandsvermogen van de gemeenten (door extra bijdrage);

c.

In tweede en volgende jaren van hogere instroom en indien het beeld is dat hogere instroom een blijvend karakter heeft, door verzoek om structurele extra bijdrage.

Informatiebeveiliging & privacybescherming Informatiebeveiliging en privacybescherming voldoen nog niet aan de aangescherpte regelgeving. Het basisniveau van informatiebeveiliging moet op orde worden gebracht om onder andere veiligheidslekken (misbruik/diefstal/verlies van data) te voorkomen. Er is een project gestart om NEN7510 compliant te worden en te blijven. Dit zorgt zowel voor incidentele projectkosten als structureel hogere kosten. Vanaf 2021 is er veel aandacht besteed om te voldoen aan de NEN7510. De verwachting is dat het nog een aantal jaren duurt voordat volledig volgens deze norm wordt gewerkt. In 2023 is de formatie uitgebreid en zijn licenties aangeschaft. Daarnaast zijn technische maatregelen doorgevoerd. Door deze maatregelen zijn de structurele kosten gestegen. In 2023 zijn de kosten gedekt vanuit de algemene reserve van GGD HN. Bij de kadernota 2024 is voorgesteld om de kosten van Informatiebeveiliging en Privacy te dekken via een verhoogde deelnemersbijdrage. Het algemeen bestuur heeft op 15 maart echter besloten dat de dekking binnen de eigen begroting dient te worden gevonden. De GGD heeft hiertoe een aantal bezuinigingen in de begroting 2024 opgenomen. Gelet op de onzekerheid als het gaat om de haalbaarheid van deze bezuinigingen, wordt het risicoprofiel vooralsnog gehandhaafd.

Kostenstijgingen Het risico is aanwezig dat GGD HN wordt geconfronteerd met kostenstijgingen van noodzakelijke uitgaven alsook onvoorziene uitgaven die niet meer in de begroting kunnen worden opgevangen. De rek is uit de begroting. Zonder besparing of ombuiging op andere uitgaven bestaat een risico dat een financieel tekort ontstaat. Het gaat om de volgende risico’s: -

Kostenstijgingen van leveranciers en verhogingen van landelijke bijdragen van goederen en diensten boven de begrote indexatie.

-

Cao-gebonden loonstijgingen en Cao-gebonden toename van verlofuren zorgen, boven de begrote loonindexatie, voor hogere kosten en voor verlaging van productiviteit.

-

Noodzakelijke uitbreiding van formatie om de informatievoorziening en kritieke bedrijfsprocessen te borgen en noodzakelijke vernieuwingen van ICT-systemen te realiseren.

-

Noodzakelijke inzet op strategisch personeelsbeleid. Dit resulteert in hogere kosten voor werving & selectie, verzuimpreventie en duurzame inzetbaarheid.

-

Het voldoen aan nieuwe wetgeving, zoals de Wet open overheid (Woo).

Medische arrestantenzorg De aanbesteding voor de aanvullende dienst medische arrestantenzorg is op initiatief van de politie aangehouden tot in ieder geval 2023. De nieuwe dienstverlening zal naar verwachting niet voor 2024 ingaan. GGD HN loopt het risico dat de aanvullende dienst medische arrestantenzorg na aanbesteding niet aan GGD HN wordt gegund. Jaarstukken/Verantwoording 2022

42

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Vanaf dat moment komt het in stand houden van de expertise Forensisch Medische Geneeskunde zowel financieel als operationeel onder druk. Landelijk worden de gevolgen van wijzigingen op het gebied van de medische arrestantenzorg onderzocht. Reizigersadvisering Als gevolg van COVID-19 is de reizigersmarkt veranderd en door minder herhalingsconsulten zijn de inkomsten voor reizigersadvisering afgenomen en is de omzet met € 100.000 bijgesteld. Er is onzekerheid over het moment en de periode waarin de reizigersmarkt weer op het omzetniveau van voor de COVID-19-pandemie komt, dat zorgt voor een financieel risico. De structurele gevolgen op de begroting worden in kaart gebracht om bij te kunnen sturen en vernieuwingen te kunnen onderzoeken die aansluiten op de veranderde reizigersmarkt. GGD HN doet onderzoek naar de opzet van een centrale vaccinatievoorziening, die binnen de interne organisatie schaalvoordelen moeten opleveren.

1.2.2 Financiering Algemeen In de paragraaf financiering wordt inzicht gegeven in de financiering van de organisatie, het liquiditeitenbeheer en renterisico’s. Het gaat om de beheersing van financiële posities en geldstromen en de hieraan verbonden kosten en risico's. Dit wordt aangeduid als de treasuryfunctie. De treasuryfunctie omvat onder meer het aantrekken van leningen, het uitzetten van overtollige liquide middelen en debiteurenbeheer. De regels rondom treasury zijn vastgelegd in het treasurystatuut. De belangrijkste afspraken zijn: •

Gelden worden alleen uitgezet bij de BNG;

•

De organisatie maakt geen gebruik van derivaten.

Dekkingsmiddelen De taken uit hoofde van de gemeenschappelijke regeling (GR-taken) worden gefinancierd uit de diverse deelnemersbijdragen van gemeenten. Daarnaast heeft GGD HN verschillende baten uit aanvullende diensten aan bedrijven, gemeenten, instellingen, inwoners, justitie en politie. Beoordeling financieringspositie GGD HN is een Gemeenschappelijke Regeling en met de hierbij behorende verantwoordelijkheidsstructuur is het geen probleem om op zeer korte termijn vreemd geld aan te trekken. Met de BNG zijn hiertoe afspraken gemaakt. Regelmatige analyse van de cashflow zal tijdig aantonen wanneer een tekort aan vlottende middelen dreigt. GGD HN heeft een redelijk positieve financieringspositie. Door de gunstige financieringspositie (met de aanwezigheid van bestemmingsreserves en vooruit ontvangen projectgelden) is het in 2022 niet nodig geweest om langlopende leningen aan te trekken. Om fluctuaties gedurende het jaar op te vangen, is met de BNG een rekening-courantfaciliteit met een maximaal krediet van € 2.862.000 overeengekomen. Financiële kengetallen Besluit begroting verantwoording (BBV) Voor de beoordeling van financiering wordt gebruik gemaakt van de volgende financiële kengetallen. De kengetallen met betrekking tot de grondexploitatie en de belastingcapaciteit zijn voor GGD HN niet van toepassing.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

43

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Omschrijving

Streefwaarde

Realisatie

Begroting

Realisatie

2021

2022

2022

Netto schuldquote

< 5%

1,0%

5,8%

4,5%

Netto schuldquote

< 5%

1,0%

5,8%

4,5%

5-10%

5,9%

5,8%

-8,5%

2,5%

-0,2%

0,5%

0,0%

gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte

Netto schuldquote Het getal weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de inkomsten. Het geeft een indicatie welk beslag de rentelasten en aflossingen op de begroting leggen. Hoe lager de netto schuldquote hoe beter. Onder netto schuld wordt verstaan de lang- en kortlopende schulden minus de langlopende en kortlopende vorderingen en uitzettingen. Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen De netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen is gelijk aan de netto schuldquote, omdat GGD HN geen leningen heeft afgesloten. Solvabiliteit Dit kengetal geeft inzicht in de mate waarin GGD HN in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Hoe hoger de ratio, hoe beter. De streefwaarde voor GGD HN is tussen de 5% en 10% en is gemaximeerd doordat het weerstandsvermogen is gemaximeerd op 2,5% van de lasten. De solvabiliteit is negatief als gevolg van een negatieve algemene reserve per 31-12-2022. GGD HN heeft eind 2022 een financieel herstelplan GGiD opgesteld voor aanzuivering van de algemene reserve. Structurele exploitatieruimte Dit kengetal geeft aan hoe groot de structurele exploitatieruimte is. Hoe hoger hoe beter. Een positief percentage betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten te dekken.

Renterisiconorm Deze norm is niet van toepassing: er zijn geen leningen met een looptijd van meer dan een jaar. EMU-saldo Het EMU-saldo van GGD HN wordt bepaald door het resultaat over 2022 te corrigeren voor de afschrijvingen en de investeringen die tijdens het jaar gedaan zijn. Volgens de Wet houdbare overheidsfinanciën dient dit saldo in de jaarverslaggeving te worden opgenomen. Het EMU-saldo is als volgt berekend: EMU-saldo

2022

(bedragen x € 1.000) -3.691

Resultaat 2022 Bij: afschrijvingen 2022

464

Af: investeringen 2022

396 -3.---3.623

EMU-saldo

Jaarstukken/Verantwoording 2022

44

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

1.2.3 Overzicht overhead Alle lasten (en baten) voor sturing en ondersteuning van het primaire proces worden verantwoord onder overhead. Alle bedrijfskosten en diensten die direct verbonden zijn aan de dienstverlening (en gericht zijn op de externe klant en/of inwoner) zijn opgenomen onder uitvoering GR-taken en aanvullende diensten. Hieronder worden de baten en lasten van de overhead apart weergegeven. Realisatie

Begroting

Realisatie

(bedragen x € 1.000)

2021

2022

2022

Totaal baten

344

235

337

Totaal lasten

17.018

11.662

16.793

Resultaat

-16.674

-11.427

-16.456

Totaal baten en lasten overhead

De overheadlasten bedragen, na aftrek van de baten, € 16.456.000. De overheadlasten zijn € 5.029.000 hoger dan begroot. De niet begrote overheadkosten die betrekking hebben op COVID19 bedragen € 5.376.000 en worden volledig gefinancierd door VWS. De reguliere overheadkosten vallen € 347.000 lager uit dan begroot als gevolg van lagere overheadkosten voor het Basispakket JGZ & het rijksvaccinatieprogramma en lagere overheadkosten voor Veilig Thuis. Als gevolg van de verslaggevingsvoorschriften wordt de dekking van deze overheadkosten opgenomen onder baten van de GR-taken en aanvullende diensten.

1.2.4 Bedrijfsvoering Inleiding De basis op orde is de rode draad van 2022 voor de afdeling bedrijfsondersteuning. Na een impactvolle coronaperiode en de hoeveelheid extra werkzaamheden die daarbij kwamen kijken, stond team- en persoonlijke ontwikkeling hoog op de agenda. Procedures en werkinstructies zijn aangescherpt en doorontwikkeld. Het doel hiervan is de verbinding tussen het primaire proces en bedrijfsondersteuning te optimaliseren. Doelstelling Het doel is de facilitering van een duurzame, effectieve, rechtmatige en kostenbewuste bedrijfsvoering, waarover transparant wordt gecommuniceerd. Daarbij is het van belang dat de financiële huishouding en de administratieve organisatie op orde zijn en blijven, en klanten, stakeholders en medewerkers tevreden zijn. Daarom wordt ingezet op goed bestuur en goede interne dienstverlening. Deze activiteiten zijn ondergebracht bij het onderdeel bedrijfsondersteuning en de directie. Het financieel beheer rondom Covid 19, Mpox en de opvang ontheemden is in 2022 goed op orde geweest. Op het gebied van facilitair zijn coronawerkzaamheden geïntegreerd in de reguliere werkzaamheden. Personeel en organisatie Om het middenkader beter te positioneren is een leiderschapsprogramma ontwikkeld. De visie op leiderschap en de bijbehorende competenties zijn hiervoor de basis en vormen een helder kader voor het uitdragen van de rol van leider.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

45

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Om de arbeidsmarktkrapte het hoofd te bieden, is een strategisch recruitmentplan ontwikkeld en geïmplementeerd. In het kader van behoud en ontwikkeling van personeel is het opleidingsbeleid verder vormgegeven en heeft de afdeling Training en Opleiding meer bekendheid gekregen. De ontwikkelwens voor alle afdelingen is vastgesteld. Het opbouwen van goede werkrelaties met opleiders in het werkgebied is opgestart. Ook is beleid ontwikkeld rondom duurzame inzetbaarheid, wat bijdraagt aan persoonlijk leiderschap en vitaliteit van de medewerkers. Voor de verdere optimalisatie van HR werkprocessen en professionalisering van het HR team, is gewerkt aan de doorontwikkeling van AFAS. Omschrijving

Realisatie 2021

Begroting 2022

Realisatie 2022

444

423

456

591

n.v.t

319

5,70%

n.v.t

7,50%

Aantal medewerkers in fte Aantal medewerkers in fte t.b.v. COVID-19 Ziekteverzuim

Tekort aan artsen Het artsentekort neemt landelijk en bij GGD HN toe en de verwachting is dat het tekort alleen maar zal groeien. Naast dat er zeer actief geworven wordt, bekijkt onder andere de JGZ intern hoe werkzaamheden anders ingericht kunnen worden en/of taken afgeschaald kunnen worden. Het doel daarbij is de dienstverlening te blijven verlenen die van de JGZ verwacht mag worden. Verpleegkundig specialisten kunnen (deels) taken overnemen van jeugdartsen. Per september 2022 zijn twee jeugdverpleegkundigen gestart met de opleiding tot verpleegkundig specialist. De opleiding duurt twee jaar maar de kandidaten zijn tijdens hun opleiding al actief in de praktijk. Ook bij de forensisch artsen is een tekort. Mede daarom wordt in NoordWest4 verband samengewerkt. Naast landelijke campagnes kijkt GGD HN ook hoe andere organisaties hiermee omgaan. Ziekteverzuim Het gemiddelde verzuimcijfer van 2022 is 7,5%. Dit betekent dat het verzuim over 2022 een stijging laat zien laat zien ten opzichte van 2021 (5,7%), 2020 (6,6%) en 2019 (6,9%). De stijging is onder andere te wijten aan een lange nasleep van COVID-19 in het 1e kwartaal van 2022. Daarnaast heeft GGD HN te maken met een groot aantal langdurige verzuimdossiers die vooral medisch van aard zijn. Dit betekent dat er vanuit de werkgever weinig invloed mogelijk is op de re-integratie en het uiteindelijke herstel.

De verzuimadviseur heeft gedurende 2022 leidinggevenden en HR adviseurs intensief begeleid en geadviseerd rondom alle lopende dossiers om de re-integratie en de weg naar herstel zo goed mogelijk te laten verlopen. HR heeft bij de diverse verzuimdossiers in nauw contact gestaan met de zieke medewerkers en de leidinggevenden. Doordat de leidinggevende het eerste aanspreekpunt is voor een zieke medewerker, kan er vroegtijdig gesignaleerd worden wat er precies aan de hand is en tijdig voor de juiste interventie worden gekozen. Om ervoor te zorgen dat elke medewerker de benodigde aandacht krijgt gedurende een verzuimtraject is een tweede HR adviseur toegevoegd aan JGZ. Dit omdat het verzuimpercentage bij JGZ het hoogst is. Op deze manier kan de juiste verzuimbegeleiding geboden worden aan de medewerkers.

Jaarstukken/Verantwoording 2022

46

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Ontwikkeling digitaal dossier JGZ: GGiD In 2022 is het moeilijke, maar helaas noodzakelijke, besluit genomen om de samenwerking met de leverancier van het zogeheten Digitaal Dossier Jeugd Gezondheid (GGiD) te beëindigen. Samen met GGD Twente en GGD Regio Utrecht werkte GGD HN sinds 2015 aan de voorbereidingen om te komen tot een nieuw digitaal dossier. Dit was noodzakelijk omdat de leverancier van het bestaande digitaal kind dossier (MLCAS) aangaf het systeem niet verder te zullen ontwikkelen. En destijds aangaf uit de markt te willen stappen. Op dat moment bestond de markt uit leveranciers van digitale dossiers uit de eerste generatie digitalisering die als bewerkelijk werden gezien en niet passend waren bij de wensen van de GGD’en. De drie GGD’en hadden de gezamenlijke ambitie om een eigentijdse dossierapplicatie te ontwikkelen: een systeem dat proces- en beslissingsondersteunend, flexibel, toekomstbestendig en innovatief zou zijn. Het GGiD zou de dienstverlening van onze Jeugdgezondheidszorg (JGZ) daarmee eigentijdser maken met meer mogelijkheden voor gebruikers en professionals van de JGZ. Het proces om te komen tot het GGiD verliep moeizaam. Vanaf 2018 is gewerkt aan de daadwerkelijke ontwikkeling van het GGiD. In de afgelopen jaren werd de implementatie diverse keren uitgesteld.

Dit omdat hetgeen door de leverancier ter oplevering werd aangeboden, in de ogen van de GGD’en nog niet gebruiksklaar was. Lange tijd was er voldoende vertrouwen in een goede afloop en het komen tot een werkbaar dossier. Het vertrouwen werd in de loop van de tijd minder doordat interventies niet alsnog tot het gewenste resultaat leidden. Op 2 november 2022 hebben de algemeen besturen van de drie GGD’en besloten definitief te stoppen met het ontwikkelen van het GGiD. Met het bestaande digitaal kind dossier is continuïteit van de bedrijfsvoering vooralsnog gewaarborgd. GGD HN voldoet aan de wettelijke verplichtingen en het werk van de JGZ kan doorgaan. Met het besluit om te stoppen heeft het algemeen bestuur ook besloten om het proces door een externe partij te laten evalueren om hier lessen uit te kunnen leren en deze te kunnen benutten voor de nodige vervolgstappen. Eén van die vervolgstappen is het starten van een nieuwe aanbesteding. Tenslotte vergt de juridische afwikkeling van het GGiD dossier de nodige aandacht. Op het moment van opstellen van het jaarverslag was nog niet duidelijk op welke wijze dit gestalte zal krijgen, en of hier voor de GGD HN financiële consequenties aan zijn verbonden. De afwikkeling gebeurt in zorgvuldige samenwerking met de twee andere GGD-en en gespecialiseerde advocaten. Op deze manier wordt een mogelijke financiële impact geminimaliseerd.

Inkoop en rechtmatigheid GGD HN heeft verder gewerkt aan het verbeteren van de inkoopprocessen om te kunnen voldoen aan de inkoopregels. Voor het inhuren van medewerkers is in 2021 het Dynamisch Aankoopsysteem (DAS) op Werken in Noord-Holland Noord ingericht. Hiermee kan op eenvoudige wijze rechtmatig worden aanbesteed. Rechtmatigheidsverantwoording Met ingang van het verslagjaar 2023 gaat het dagelijks bestuur van GGD HN zelf een rechtmatigheidsverantwoording opstellen, dat opgenomen zal worden in de jaarrekening. In 2022 zijn de voorbereidingen getroffen om deze wijzigingen te implementeren. Het intern controleplan is uitgebreid ten aanzien van het aspect rechtmatigheid. Informatiebeveiliging en privacy De basis is gelegd voor portfoliomanagement binnen informatievoorziening. GGD HN heeft grote stappen gezet als het gaat over informatieveilig en privacy bewust werken. Niet alleen is er een intern programma opgestart waarbij medewerkers bewust zijn gemaakt van het belang van veilig werken met gegevens. Jaarstukken/Verantwoording 2022

47

GGD Hollands Noorden

GGD Hollands Noorden

Ook is er gekeken naar de veiligheid van de systemen op het gebied van beschermen van persoonsgegevens en bescherming tegen cyberaanvallen. Op de website basisbeveiliging.nl is mooi te zien dat deze inspanningen lonen en GGD HN op groen staat. Datalekken Het afgelopen jaar zijn er 229 meldingen geweest van een incident of datalek. Het merendeel hiervan zijn interne inbreuken, zoals een e-mail, met persoonsgegevens, bestemd voor afdeling/medewerker A, en per ongeluk gestuurd naar afdeling/medewerker B. Dit leidt niet tot een (potentiële) impact op de bescherming van persoonsgegevens en de persoonlijke levenssfeer van de betrokkene(n). Eén van deze inbreuken is een datalek, zoals omschreven in de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG), en daarom ook gemeld bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). Tijdens de coronapandemie zijn informatiebeveiligings-/privacy medewerkers meer samen gaan werken met de collega’s van de buur-GGD’en. Deze samenwerking is in 2022 voortgezet, ook als voorbereiding op een mogelijk nieuwe regionale/landelijke/wereldwijde infectieziekte. In 2022 is gestart met een maandelijkse e-mail aan alle GGD HN-medewerkers, met informatie over informatiebeveiliging en privacybescherming. De e-mail omvat onder andere tips en tops, een poll en een video-interview met een directielid. Kwaliteit Klachten GGD HN-breed zijn er 140 interne klachten ingediend.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12908811/1