Voorjaarsnota 2026
Tekst van het document
Voorjaarsnota 2026
INHOUDSOPGAVE VOORJAARSNOTA 2026 Blz. VOORJAARSNOTA IN HOOFDLIJNEN Aanbieding Financiële beschouwingen
1 3
BIJSTELING BEGROTING Beleidsbegroting Programma's, algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien, overzicht overhead 1. Participatie 2. Ontplooiing 3. Leefbaarheid 4. Dienstverlening Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Overzicht overhead
7 13 17 21 23 25
Financiële begroting Overzicht van baten en lasten
31
KADERSTELLING Uitgangspunten begroting 2027
Bijlagen 1.
Samenvatting wijziging begroting 2026
2.
Technische begrotingswijziging 2026
33
VOORJAARSNOTA IN HOOFDLIJNEN
VOORJAARSNOTA IN HOOFDLIJNEN
AANBIEDING Aan de raad, Voorjaarsnota Wij bieden u hierbij de Voorjaarsnota 2026 aan. De voorjaarsnota heeft als doel u tussentijds te rapporteren over de realisatie en uitvoering van de begroting en geeft de stand van zaken weer met de financiële consequenties voor zowel het begrotingsjaar 2026 als de jaren (2027-2029) die daarop volgen. Wij richten ons daarbij primair op afwijkingen ten opzichte van de begroting. Door het vaststellen van de Voorjaarnota 2026 autoriseert u ons de bijstellingen uit te voeren. De voorjaarsnota is onderverdeeld in drie hoofstukken. In het hoofdstuk Voorjaarsnota in hoofdlijnen zijn de financiële beschouwingen opgenomen en informeren wij u over de stand van zaken van de financiële verruimingsmaatregelen die opgenomen zijn in de Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033. In het hoofdstuk Bijstelling begroting vindt u de bijstelling van de begroting 2026 en de meerjarenraming 2027-2029. Het hoofdstuk Kaderstelling bevat de uitgangspunten voor de begroting 2027. (bedragen x € 1.000,00)
2026
2027
2028
2029
-210
-364
-1.996
-196
Begrotingswijzigingen t/m raadsbesluiten april 2026
-2.785
-220
-240
-255
Mutaties Voorjaarsnota 2026
-4.692
-1.193
-1.033
-1.022
Saldi na verwerking voorjaarsnota
-7.687
-1.777
-3.269
-1.473
Saldi Programmabegroting 2026
Voor een uitgebreide toelichting op bovenstaande cijfers verwijzen wij u naar het hoofdstuk Bijstelling begroting. Financieel perspectief voor de komende jaren De begrotingssaldi laten, na het verwerken van de financiële consequenties van de onderwerpen in deze voorjaarsnota, een toename van de begrotingstekorten zien. In 2026 neemt het tekort toe met € 4,7 miljoen tot een tekort van € 7,7 miljoen, vanaf 2027 nemen de tekorten structureel toe tot een tekort van € 1,5 miljoen in 2029. Deze tekorten zijn gebaseerd op de uitvoering van beleid dat al eerder is vastgesteld en waarvan de uitvoering meer kosten met zicht meebrengt dan is voorzien. Er zijn geen aanwijzingen dat het Rijk aan gemeenten extra middelen beschikbaar stelt om gemeenten structureel te compenseren voor de stijgende kosten. Op de verhoging van de OZB na heeft de gemeente nauwelijks mogelijkheden om substantiële extra inkomsten te genereren. In de afgelopen periode is geïnventariseerd met welke wettelijke beleidsverplichtingen, noodzakelijke intensiveringen van het lopende beleid en nieuwe beleidswensen de gemeente de komende jaren te maken krijgt. Deze onderwerpen worden in de regel aan de gemeenteraad voor besluitvorming aangeboden in een perspectiefnota. Dat is kader het voor het opstellen van de begroting voor het komende kalenderjaar. 1
VOORJAARSNOTA IN HOOFDLIJNEN
In verband met het formeren van het nieuwe college hebben wij besloten nu geen Perspectiefnota 2027-2030 aan te bieden. De genoemde onderwerpen worden verwerkt in het proces dat moet leiden tot de Programmabegroting 2027. Behandeling Wij stellen u voor de Voorjaarsnota 2026 te behandelen in uw vergadering van 29 juni 2026. Besluitvorming Wij vragen u: - akkoord te gaan met de wijziging van de begroting 2026 volgens de bijlagen 1 en 2; - kredieten beschikbaar te stellen voor de in deze voorjaarsnota gevraagde investeringen; - in te stemmen met de bij de Kaderstelling genoemde uitgangspunten voor de begroting 2027; - de Voorjaarsnota 2026 voor het overige voor kennisgeving aan te nemen.
Stadskanaal, 2 juni 2026
Burgemeester en wethouders
de heer G.J. van der Zanden secretaris
de heer K. Sloots burgemeester
2
Financiële beschouwingen
VOORJAARSNOTA IN HOOFDLIJNEN
Bijstelling begroting 2026 In dit hoofdstuk geven wij in het kort inzicht in het verloop van het saldo van de begroting 2026 en de saldi van de meerjarenraming 2027-2029.
Saldo begroting 2026 Begrotingswijzigingen Saldo na begr.wijziging Mutaties voorjaarsnota Begrotingssaldo
Saldo van baten en lasten - € 931.000,00 - € 2.808.000,00 - € 3.739.000,00 - € 6.108.000,00 - € 9.847.000,00
Mutaties Reserves + € 721.000,00 + € 23.000,00 + € 744.000,00 + € 1.416.000,00 + € 2.160.000,00
Resultaat -
€ 210.000,00 € 2.785.000,00 € 2.995.000,00 € 4.692.000,00 € 7.687.000,00
Begroting 2026 De primitieve begroting sluit met een nadelig saldo van € 210.000,00. Het saldo van de begrotingswijzigingen naar aanleiding van de raadsbesluiten tot en met april 2026 is € 2.785.000,00 nadelig: Begrotingswijziging Amendementen begroting 2026 Najaarsnota 2025 Overige wijzigingen
Bedrag € 295.000,00 N € 2.442.000,00 N € 48.000,00 N € 2.785.000,00 N
Na verwerking van de begrotingswijzigingen (tot en met de raadsbesluiten van april 2026) bedraagt het nadelige saldo € 2.995.000,00. De financiële mutaties in deze voorjaarsnota leveren per saldo een nadeel op van € 4.692.000,00 waardoor het begrotingssaldo uitkomt op € 7.687.000,00 nadelig. Op programmaniveau is een specificatie gemaakt van het nadeel uit deze voorjaarsnota: 1 Participatie € 742.000,00 N 2 Ontplooiing " 973.000,00 N 3 Leefbaarheid " 3.035.000,00 N 4 Dienstverlening " 50.000,00 N Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien " 1.085.000,00 V Overzicht overhead " 2.393.000,00 N Totaal saldo van baten en lasten € 6.108.000,00 N Mutaties reserves " 1.416.000,00 V Resultaat € 4.692.000,00 N De nummers sluiten aan bij de nummers van de programma's. (N = nadeel; V = voordeel) Meerjarenraming 2027-2029 Via de voorjaarsnota maken wij inzichtelijk wat de financiële consequenties op de langere termijn zijn van de tot dan toe bekende ontwikkelingen. Wij hebben dan ook een nieuwe meerjarenraming opgesteld voor de periode 2027-2029.
3
VOORJAARSNOTA IN HOOFDLIJNEN Hierbij is rekening gehouden met: − structurele gevolgen van het bijstellen van de begroting 2026; − veranderingen en/of recente ontwikkelen over 2027, 2028 en 2029. Jaar
Saldo conform begroting 2026
2027 2028 2029
- € 364.000,00 - € 1.996.000,00 - € 196.000,00
Saldo na wijziging t/m raadsbesluiten van april - € 584.000,00 - € 2.236.000,00 - € 451.000,00
Mutaties voorjaarsnota 2026 - € 1.193.000,00 - € 1.033.000,00 - € 1.022.000,00
Saldo voorjaarsnota 2026 - € 1.777.000,00 - € 3.269.000,00 - € 1.473.000,00
Na het verwerken van de wijzigingen volgens deze voorjaarsnota vertoont de meerjarenraming in 2029 een tekort van € 1.473.000,00. Het verschil tussen het nadelige saldo van € 451.000,00 volgens de laatste schijf van de meerjarenraming 2026-2029 (op basis van de begroting 2026 tot en met de raadsbesluiten van april 2026) en het nadelige saldo van € 1.473.000,00 volgens de laatste schijf van de meerjarenraming (2029) is € 1.022.000,00 nadeliger. Hieronder vindt u een specificatie van de verschillen op programmaniveau: 1 Participatie € 180.000,00 N 2 Ontplooiing " 134.000,00 N 3 Leefbaarheid " 19.000,00 N Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien " 37.000,00 V Overzicht overhead " 726.000,00 N Totaal saldo van baten en lasten € 1.022.000,00 N Mutaties reserves " 0,00 Resultaat € 1.022.000,00 N
Investeringen Voor de volgende investeringen vragen wij krediet. De lasten zijn verwerkt in de begroting 2026 c.q. de meerjarenraming 2027-2029 of worden verwerkt via een technische begrotingswijziging. Programma 2. Ontplooiing 3. Leefbaarheid 3. Leefbaarheid Alg.dekk.midd. Overhead Overhead
Onderwerp Kindcentrum Maarsveld (aanvullend krediet) Fietspad Handelsstraat-Poststraat (aanvull.krediet) Verhogen budget starterslening Aankoop vastgoed STAR Vervanging vrachtwagen Vervangen hogedrukunit
Krediet € 1.425.000,00 € 126.000,00 € 600.000,00 € 405.000,00 € 200.000,00 € 35.000,00
Voor de toelichting op deze investeringen verwijzen wij u naar de betreffende programma's in het hoofdstuk Bijstelling begroting.
4
VOORJAARSNOTA IN HOOFDLIJNEN Financiële verruimingsmaatregelen Van de verruimingsmaatregelen op grond van de Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 resteerden in de begroting 2026 nog de volgende bedragen: 2026 € 181.000,00 2027 € 241.000,00 2028 € 229.000,00 2029 € 229.000,00 Bij de behandeling van de Programmabegroting 2026 in de gemeenteraad is het Amendement "Welzijnswerk" aangenomen waardoor de nog te realiseren verruimingsmaatregel van € 110.000,00 voor de jaren 2026 tot en met 2029 voor Stichting Welstad is komen te vervallen. Restant verruimingsmaatregelen 2026 Na verwerking van bovenstaande resteren nog de volgende verruimingsmaatregelen. Hiervoor moeten nog maatregelen worden getroffen.
Nr. Verruimingsmaatregelen 2
Jeugdhulp
5
Bibliotheek
9
2026 p.m.
2027
2028
2029
p.m.
p.m.
p.m.
-
60.000
60.000
60.000
Subsidies
71.000
71.000
59.000
59.000
15
Streekhistorisch centrum
p.m.
p.m.
p.m.
p.m.
17
Resultaat onderzoek vastgoed
p.m. 71.000
p.m. 131.000
p.m. 119.000
p.m. 119.000
5
VOORJAARSNOTA IN HOOFDLIJNEN
6
BIJSTELLING BEGROTING
BELEIDSBEGROTING
Programma's, algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien, overhead
BIJSTELLING BEGROTING
PROGRAMMA 1 PARTICIPATIE Meedoen en Zelfredzaamheid Wat willen wij bereiken? Geen opmerkingen. Wat doen wij daarvoor? TAAKVELDEN SOCIAAL DOMEIN Regionaal Domeinoverstijgend Samenwerken (DOS) In 2026 starten we met de domeinoverstijgende samenwerking, met inzet van regionale DOS-middelen vanuit het zorgkantoor. Dit, in samenwerking met de gemeenten Groningen, Westerkwartier, MiddenGroningen en Het Hogeland. Met deze aanpak versterken we lokaal samen met netwerkpartners de integrale samenwerking tussen formele en informele zorg, zodat inwoners met ondersteuningsvragen eerder, beter en gezamenlijk geholpen worden. Op deze manier werken wij stapsgewijs aan een structurele werkwijze, die past bij de lokale opgaven. Arbeidsparticipatie Om inwoners met een lange afstand tot de arbeidsmarkt meer kansen te bieden op werk, gaan wij samen met Wedeka een Sociaal Ontwikkel Partnerschap met Het Schoonmaakbureau BV aan. Door de samenwerking is de kandidaat zowel persoonlijk als vakinhoudelijk optimaal voorbereid op de opleiding, de stage en uiteindelijk het RASexamen. Kansen voor kinderen De start en de eerste uitvoering vinden plaats in 2026. We zijn bezig om de aanpak op gang te brengen en uit te voeren voor ongeveer 50 gezinnen. We investeren daarbij vooral in projectleiding en coördinatie, vanuit de gemeente en welzijnspartner Welstad.
Dit is nodig om de betrokken initiatieven goed te verbinden, de juiste gezinnen te kiezen en passende ondersteuning te regelen. Jeugdzorg In 2026 werken we verder aan maatregelen vanuit de Hervormingsagenda Jeugd. Daarbij ligt de focus op het versterken van de lokale toegang, het verbeteren van de samenwerking tussen jeugd, onderwijs en zorg en het beter beheersbaar maken van de kosten. Aanvullend Zorg en Welzijn Akkoord (AZWA) Het aanvullend Zorg en Welzijn Akkoord (AZWA) treedt vanaf 2027 volledig in werking. De financiële effecten die hieruit voortvloeien, worden in de najaarsnota meegenomen zodra hierover meer duidelijkheid beschikbaar komt. De gemeentelijke verdeling van de AZWA‑middelen voor de komende jaren is op dit moment nog niet door het Rijk aan gemeenten bekendgemaakt. Wij verwachten hierover duidelijkheid in mei/juni. Zodra de definitieve bedragen beschikbaar zijn, worden deze verwerkt en toegelicht in de najaarsnota.
7
BIJSTELLING BEGROTING Wat mag het kosten? Wijziging financiële middelen Bedragen x € 1.000,00 Prioriteit en activiteit
2026
2027
2028
2029
LASTEN
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
75
75
75
16 67
16 67
16 67
65
65
65
32
32
32
Land van Veen en Vaart Bedrijveninvesteringszone SPUK GALA Toezicht op uitvoering Wmo/jeugd Schuldhulpverlening Programmamanager Budgetsubsidie stichting Welstad Budget voor inzet gezinscoaches Voedselbank Stadswolde DVO Stadskanaal - GGD 2026 Uitvoering Wmo Veur Noppes Maatschappelijke/vrouwenopvang Musselkanaal doet mee Noodfonds Armoede Opvang Oekraïners
10 75 196 16 67 37 65 346 32 40 150 19 80 90 200 4.547
Totaal lasten
5.970
255
255
255
2026 - minder of meer
2027 - minder of meer
2028 - minder of meer
2029 - minder of meer
Bedrijveninvesteringszone SPUK GALA SPUK-IZA Musselkanaal doet mee Opvang Oekraïners
75 343 40 90 4.680
75
75
75
Totaal baten
5.228
75
75
75
742
180
180
180
Prioriteit en activiteit BATEN
Wijziging saldo programma
8
BIJSTELLING BEGROTING TAAKVELDEN ECONOMIE Deelname aan serie 'Land van Veen en Vaart' De NPO-Max televisieserie 'Land van Veen en Vaart' vertelt in vier afleveringen het veenkoloniale verhaal van de regio. Het project biedt een unieke kans om de regio landelijk te promoten, met als belangrijkste doelen het versterken van trots, identiteit en betrokkenheid bij inwoners én een breder publiek. Dit sluit aan bij de Economische Agenda (regionaal zelfbewustzijn en imago) en levert daarnaast breed bereik en bruikbaar beeldmateriaal voor sociale media op. Voor de realisatie van de serie is afgesproken dat de gemeenten Stadskanaal en Borger-Odoorn samen garant staan voor een bedrag van € 80.000,00 voor de ontwikkeling en productie van de serie. Dit betekent dat elke gemeente voor € 40.000,00 garant staat. De gemeente Stadskanaal deelt dit bedrag met de Groninger deelnemende gemeenten en Borger-Odoorn met de deelnemende gemeenten uit Drenthe. Voor zover nu bekend bedraagt het aantal deelnemende gemeenten in Groningen vier waardoor de last per Groninger gemeente € 10.000,00 bedraagt. Bedrijveninvesteringszone (BIZ) Centrum Stadskanaal In februari heeft u de Verordening BIZ Centrum Stadskanaal 2026 vastgesteld nadat de Verordening BIZ Centrum Stadskanaal 2021 eind 2025 afliep. De nieuwe verordening loopt van 2026 tot en met 2030.
De gemeente heft de BIZ-bijdragen en keert deze bijdragen uit aan de Stichting BIZ. Het uitvoeren van de verordening betekent dat € 75.000,00 wordt verstrekt aan de Stichting BIZ Stadskanaal (centrumwinkeliers) voor de bekostiging van activiteiten in het centrum. Daar staat € 75.000,00 opbrengst van de BIZ tegenover na aanslagen die aan de winkeliers in de BIZ-zone worden opgelegd. TAAKVELDEN SOCIAAL DOMEIN Specifieke uitkering Gezond en Actief Leven Akkoord (SPUK-GALA) De SPUK GALA baten voor 2026 bedragen € 718.000,00, bestaande uit de subsidie 2026 € 642.000,00 aangevuld met het overgehevelde deel van 2025 € 76.000,00. Dit totaalbedrag is iets minder dan in 2024 en 2025. Bij de inzet van het subsidiebedrag is rekening gehouden met een door het Rijk doorgevoerde korting van € 147.000,00 voor de inzet van combinatiefunctionarissen. Het voor de uitvoering beschikbare bedrag SPUK GALA lasten voor 2026 is dus € 571.000,00. De subsidie SPUK GALA voor 2026 wordt via de deze voorjaarsnota in de begroting 2026 opgenomen, verdeeld over de programma’s 1,2 en 4. Overigens stopt de regeling SPUK GALA na 2026. De afrekening van SPUK GALA over de gehele periode 2023-2026 vindt plaats in 2027. Na SPUK GALA komt vanaf 2027 het Aanvullend Zorg en Welzijn Akkoord (AZWA). De financiële middelen van het AZWA worden in de loop van 2026 bekendgemaakt.
Toezicht op de uitvoering van de Wmo en Jeugdwet De uitvoering van toezicht op de Wmo en Jeugdwet is een wettelijke verplichting van gemeenten. De toezichthoudende taken zijn in de afgelopen jaren uitbesteed aan een externe toezichthouder. Met het oog op efficiency en continuïteit werken we samen met de gemeente Pekela. In de loop van de jaren zijn binnen de uitvoering de preventieve taken toegenomen en ook daarop moet toezicht worden uitgevoerd. Om dat te kunnen realiseren stellen we voor om het beschikbare budget vanaf 2026 structureel met € 16.000,00 te verhogen naar € 76.000,00.
9
BIJSTELLING BEGROTING Schuldhulpverlening Met ingang van 1 oktober 2025 wordt een aantal werkzaamheden inzake de gemeentelijke schuldhulpverlening door de gemeente zelf uitgevoerd. Tot dan toe was de integrale schuldhulpverlening belegd bij de GKB. In de begroting is het uitvoeringsbudget verlaagd en het personeelsbudget verhoogd. Door de GKB is voor 2026 een begroting ingediend van € 451.000,00. Dit betekent een structurele verhoging ten opzichte van het huidige budget met € 37.000,00. Deze verhoging kan worden gedekt uit de middelen "Aanpak armoede en schulden" die hiervoor gereserveerd zijn ten laste van uitkeringen uit het gemeentefonds (zie Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien). Om de uitvoering van de taken in eigen huis (intake en vroegsignalering) te realiseren is een applicatie vereist. In 2025 heeft de aanbesteding hiervoor plaats gevonden. De structurele lasten van de applicatie Stratech bedragen € 30.000,00. Wij stellen u voor om beide bedragen structureel te verwerken in de begroting. Programmamanager Wonen & Zorg De vijf Oost-Groninger gemeenten concluderen dat regionale samenwerking nodig is om de opgaven rond Wonen & Zorg (voor ouderen en aandachtgroepen) en de verplichtingen uit de Wet Versterking regie volkshuisvesting (urgentieregeling en Fair Share) efficiënt uit te voeren.
Door relatief hoog zorggebruik en vergrijzing is passende huisvesting en zorg een urgente opgave. Daarom is per 1 januari 2026 een Regionaal Programmamanager ingezet voor coördinatie en uitvoering, waaronder het opstellen van (regionale en lokale) uitvoeringsprogramma’s, procesregie, organisatie van de bestuurlijke woonzorgtafel, kennisdeling en advisering over governance. De stuurgroep van de vijf gemeenten kiest voor inzet voor één jaar (2026) met een optie tot verlenging. Wij stellen voor hiervoor een budget van € 37.000,00 beschikbaar te stellen. Subsidiebudget stichting Welstad De reguliere subsidie 2026 aan Stichting Welstad valt € 65.000,00 hoger uit vanwege indexeringsverschillen. De Cao Welzijn geeft een indexering voor Stichting Welstad van 4,98% en de gemeentelijke indexering is 3,2% geweest. Stichting Welstad is niet commercieel ingesteld en daarom niet op enige winst uit. Om die reden is Stichting Welstad volledig afhankelijk van de subsidie van de gemeente. In de raadsvergadering van 27 oktober 2025 is een motie aangenomen om € 346.000,00 beschikbaar te stellen voor voortzetting van de inzet van gezinscoaches. In 2026 wordt de subsidie incidenteel toegekend aan Stichting Welstad in afwachting van het lokaal contracteren van een netwerksamenwerking voor integraal aanbod van basisjeugdzorg, waar ook de gezinscoaches onder vallen.
MFA Noordstee Met ingang van 1 januari heeft stichting MFA Noordstee al haar werkzaamheden overgedragen aan de gemeente. Dat betekent dat ook de facilitaire medewerkers voor rekening komen van de gemeente. Dit betekent een nadeel van € 67.000,00. Daar staat onder andere tegenover dat de jaarlijkse exploitatiesubsidie aan MFA Noordstee vervalt. Voedselbank Stadswolde Voedselbank Stadswolde blijft noodzakelijk door de jaarlijks stijgende vraag naar voedselpakketten, die via doorverwijzingen van onder andere bewindvoerders, de gemeentelijke kredietbank en (schuld)hulpverleningsorganisaties worden verstrekt om in basislevensbehoeften te voorzien. In 2024 ontvingen 611 inwoners van Stadskanaal (242 huishoudens, waaronder 106 alleenstaanden) een voedselpakket. De stichting werkt vanuit Touwslager 2 in Stadskanaal (opslag/koeling en inpakruimte) en heeft vier afgiftepunten in Stadskanaal en één in Musselkanaal. Naast gemeentelijke subsidie wordt ingezet op fondsenwerving, acties en uitbreiding van toeleveranciers.
10
BIJSTELLING BEGROTING Voor het ondersteunen van de activiteiten van de voedselbank is structureel € 3.000,00 in de begroting geraamd. De afgelopen jaren is deze subsidie steeds incidenteel aangevuld tot € 35.000,00 in 2025. Om de bedrijfsvoering van de voedselbank niet in gevaar te brengen stellen wij voor om in 2026 de structurele subsidie incidenteel met € 32.000,00 te verhogen tot € 35.000,00 en vanaf 2027 structureel € 35.000,00 te verstrekken. Dienstverleningsovereenkomst Stadskanaal – GGD 2026 Er wordt door GGD Groningen in 2026 gestart met twee VoorZorg trajecten, dit is een intensief programma van 40-60 huisbezoeken per traject voor zeer kwetsbare (aanstaande) moeders/ouders. De kosten bij inzet, vanaf de start in 2026 gedurende 30 maanden per VoorZorg traject, is een totaalbedrag voor twee trajecten van € 40.000,00. Deze middelen worden gedekt uit de SPUK IZA 2026 middelen. Uitvoering Wmo De eerste signalen van 2026 en eind 2025 geven een verhoging van het beroep dat gedaan wordt op de verschillende Wmo-voorzieningen ten opzichte van de inschatting die gemaakt is bij de begroting voor 2026. De tarieven waartegen de zorg wordt aangeboden door de zorgverleners ligt wel in lijn met de tarieven die in de begroting zijn opgenomen. Per saldo is de inschatting dat de totale kosten € 150.000,00 hoger uitkomen dan waar in de begroting op gerekend was.
Veur Noppes Voor Stichting Veur Noppes is een subsidieverzoek ontvangen voor het jaar 2026. Het oorspronkelijke initiatieftraject kende een looptijd van 2022 tot en met 2026. De huurovereenkomst is van rechtswege verlengd voor de jaren 2026 en 2027. Door de subsidierelatie vanaf 2026 opnieuw in te richten, creëren we de noodzakelijke beleidsruimte om deze toekomstvariant zorgvuldig, planmatig en zonder tijdsdruk verder uit te werken. Om het initiatief te laten doorgaan is in 2026 en 2027 per jaar € 19.000,00 extra nodig voor de huurlasten. In 2026 is dit de vierde keer dat hiervoor een incidentele subsidie wordt gevraagd. Incidentele subsidies mogen maximaal vier keer worden gegeven, dus 2026 is het laatste jaar dat dit nog kan. Bij het opnieuw inrichten van de subsidierelatie gaan we onderzoeken hoe we dit vanaf 2027 oplossen. Maatschappelijk opvang/Vrouwenopvang (MO/VO) Er is een toestroom in gebruik van MO/ VO hierdoor vallen de kosten hoger uit dan begroot. Vanuit de Centrumregeling betekent dit dat wij op basis van inwonersaantallen in 2026 incidenteel € 80.000,00 extra moeten bijdragen. Musselkanaal doet mee Alle lange tijd leeft de breed gedragen wens om te komen tot een dorpshuis/ontmoetingsplek in Musselkanaal. Daar wordt ambtelijk op verschillende manieren aan gewerkt. Zo bewegen we het COA om hier ook in te participeren.
Verder laten we het gehele traject ook integraal onderdeel zijn van de ontwikkelingen rondom Regiocentra Musselkanaal. We onderkennen dat het komen tot een ontmoetingsplek in Musselkanaal nog enige tijd in beslag zal nemen. Toch willen we Musselkanaal wel alvast aan de slag laten gaan met het door henzelf ontwikkelde project "Musselkanaal doet Mee". In 2024 is besloten om Dorpsbelangen Musselkanaal een incidentele subsidie te verlenen voor een sociaal participatietraject in het kader van een nieuw dorpshuis. Dat traject is in 2025 afgerond en voor 2026 wil Dorpsbelangen doorgaan met het project "Musselkanaal doet mee". Ze vragen daarvoor een budget van € 90.000,00 dat wordt gedekt uit een in 2023 éénmalig ontvangen uitkering van € 314.000,00 voor 'asielzaken' in het kader van Lokaal sociaal beleid. Van de uitkering is na onttrekking nog € 210.000,00 beschikbaar. Noodfonds armoede In februari 2026 heeft u ingestemd met het instellen van een Noodfonds Armoede en hiervoor incidenteel € 200.000,00 beschikbaar te stellen. Dit budget moet nog worden verwerkt in de gemeentelijke begroting.
11
BIJSTELLING BEGROTING Opvang Oekraïners Voor de opvang van ontheemde Oekraïners in 2026 is een aanvraag gedaan op grond van de BooO (Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne). De aanvraag behelst een totaalbedrag voor heel 2026 van € 4.680.000,00 en is gebaseerd op 278 opvangplekken. De inkomsten zijn niet in de begroting 2026 geraamd/opgenomen. Voorgesteld wordt dit alsnog in de begroting 2026 op te nemen. Gezien de concept jaarrekening 2025, waarbij een beperkt voordeel in de exploitatie Opvang Ontheemden Oekraïne is gerealiseerd, is het vooralsnog realistisch om voor de uitgaven voor de begroting 2026 uit te gaan van het toegekende normbedrag ad € 4.680.000,00. Dit bedrag wordt nu kostenneutraal geraamd, rekening houdende met een bedrag aan kapitaallasten € 133.000,00 dat al in de begroting is opgenomen.
12
BIJSTELLING BEGROTING
PROGRAMMA 2 ONTPLOOIING Leren en Ontmoeten Wat willen wij bereiken? Geen opmerkingen. Wat doen wij daarvoor? Geen opmerkingen. Wat mag het kosten? Wijziging financiële middelen Bedragen x € 1.000,00 Prioriteit en activiteit
2026
2027
2028
2029
LASTEN
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
23
23
12
30 20
30 20
30 20
23
23
23
64
64
64
1.670
160
160
149
2026 - minder of meer
2027 - minder of meer
2028 - minder of meer
2029 - minder of meer
15
15
15
Tijd voor toekomst Sociaal werk op school Uitbreiding huisvesting Trivium Verordening onderwijshuisvesting Voor- en vroegschoolse educatie Integraal Huisvestingsplan Leerlingenvervoer Route Rubicon IKC Acaciahof SPUK GALA Sporthal De Spont Biblionet Theater Geert Teis Actualisatie IHP sport Lasten krediet KC Maarsveld Totaal lasten Prioriteit en activiteit BATEN
563 253 23 18 417 33 30 20 67 25 73 23 80 45
Tijd voor toekomst Voor- en vroegschoolse educatie Route Rubicon SPUK GALA
563 94 15 25
Totaal baten
697
15
15
15
Wijziging saldo programma
973
145
145
134
13
BIJSTELLING BEGROTING TAAKVELDEN ONDERWIJS Tijd voor toekomst- verrijkte schooldag Sinds 2022 bieden twee basisscholen een verrijkt aanbod aan naast het reguliere onderwijs om kansengelijkheid te vergroten (onder andere cultuur, sport, muziek, gezondheid, veerkracht). Door tijdelijke extra middelen kan het programma in schooljaar 2025–2026 en 2026–2027 worden uitgebreid naar meer scholen, vooruitlopend op ontwikkelingen binnen de Sociale Agenda van Nij Begun. Er is een totaalbedrag aan Stadskanaal toegekend van € 563.000,00. Dit betreft toekenningen van RegioDeal 2 (€ 150.000,00), van de provincie (€ 67.000,00) en van Nationaal Programma Groningen (NPG € 346.000,00). Deze middelen worden ingezet voor Tijd voor Toekomst, verrijkte schooldagen voor leerlingen op basisscholen van de gemeente Stadskanaal en verstrekt aan stichting Welstad en scholenverenigingen Opron, Perspectief en Primenius. Sociaal werk op school De resultaten van sociaal werk op scholen zijn dusdanig positief dat wij u voorstellen om voorlopig door te gaan met "Sociaal Werk op School". Het project houdt in dat op school een sociaal werker aanwezig is die vroegtijdig problemen (thuis, gedrag, emotie etc.) constateert en daarop anticipeert. In de begroting is een structureel budget verwerkt van € 100.000,00. Wij vragen u een aanvullend budget van € 253.000,00 beschikbaar te stellen.
Op een later moment komen we terug op de structurele invulling. Tijdelijke uitbreiding huisvesting scholengroep Trivium Voor scholengroep Trivium is voor het profiel Mobiliteit & Transport tijdelijke huisvesting nodig voor de duur van drie en half jaar. Dit is nodig om het onderwijs binnen het profiel Mobiliteit & Transport (M&T) goed te kunnen uitvoeren. Hoewel er formeel (op basis van het leerlingaantal) geen tekort is aan vierkante meters, zijn de bestaande ruimten in de praktijk onvoldoende geschikt voor de specifieke praktijkactiviteiten van M&T (zoals laden en lossen en manoeuvreren met voertuigen en pallets). Bij de nieuwbouw in 2014 kon hiermee nog geen rekening worden gehouden, omdat het onderdeel transport vanaf 2016 verplicht werd binnen de landelijke VMBO-vernieuwing. Wij vragen om incidenteel een huurvergoeding van € 23.000,00 per jaar voor 2026 tot en met 2029 beschikbaar te stellen. Uitvoeren verordening onderwijshuisvesting Volgens de Verordening onderwijshuisvesting voorzieningen gemeente Stadskanaal kunnen schoolbesturen jaarlijks voor 1 februari een aanvraag indienen voor het huisvestingprogramma van het daaropvolgende jaar. Van de ingediende aanvragen voor het programma 2026 zijn negen aanvragen met een totaalbedrag van € 77.000,00 in het kader van de wet- en regelgeving gehonoreerd.
Voor de aanvragen van totaal € 59.000,00 voor bewegingsonderwijs is in de begroting 2026 budget beschikbaar, voor de overige aanvragen is een budget van € 18.000,00 nodig. Voor- en Vroegschoolse Educatie (VVE) De totale subsidieaanvragen VVE 2026 zijn per saldo € 417.000,00 hoger dan het beschikbare budget. De (voorlopige) rijksbijdrage Onderwijsachterstandenbeleid (AOB) is € 94.000,00 hoger dan verwacht waardoor per saldo een tekort ontstaat van € 323.000,00. We zijn begonnen met onderzoeken van een aantal scenario’s voor de toekomstige uitvoering van het onderwijsachterstandenbeleid, waarbij minimaal elementen als beschikbaarheid, spreiding over de gemeente, financiële houdbaarheid en juridische aspecten worden meegenomen. We vragen u voor 2026 een incidenteel budget van per saldo € 323.000,00 beschikbaar te stellen. Integraal Huisvestingsplan (IHP) Eind 2023 is het Integraal Huisvestingsplan (IHP) vastgesteld. Om uitvoering te geven aan dit plan worden voor diverse scholen businesscases opgesteld. Voor het opstellen van businesscases voor de scholen die in de eerste fase van het IHP zitten (alle basisscholen in Musselkanaal, de Oranje Nassauschool en de Oleander) is een aanbesteding uitgevoerd, waarvan de opdracht is gegund aan ICS adviseurs. 14
BIJSTELLING BEGROTING Tijdens het opstellen van deze businesscases is geconstateerd dat het noodzakelijk is deze oorspronkelijke opdracht uit te breiden met twee aanvullende businesscases, namelijk voor sporthal De Veenhorst en voor het nieuwkomersonderwijs Wereldwijs. Op deze wijze kan een integrale afweging tussen renovatie of nieuwbouw worden gemaakt. De kosten voor het opstellen van deze aanvullende businesscases zijn € 33.000,00. Leerlingenvervoer Het budget voor leerlingenvervoer is al langere tijd niet structureel toereikend. We vragen u het budget vanaf 2026 structureel met € 30.000,00 te verhogen. Route Rubicon Route Rubicon van Noorderpoort is een speciaal traject voor jongeren die dreigen uit te vallen in het onderwijs en behoefte hebben aan extra begeleiding. Het programma combineert praktijkervaring, persoonlijke coaching en onderwijs om deelnemers weer perspectief te geven op een diploma of werk. Het doel is om hen stap voor stap terug te leiden naar een reguliere opleiding of duurzame plek op de arbeidsmarkt. Noorderpoort verzorgt het inhoudelijke en onderwijskundige. De Sociale Agenda heeft – samen met de gemeente – een rol als het gaat om huisvesting. Hiervoor vragen wij u een structurele bijdrage van € 20.000,00 beschikbaar te stellen. Vanuit de Sociale Agenda is op jaarbasis structureel € 15.000,00 beschikbaar die als dekking wordt ingezet.
IKC Acaciahof Voor de huur van de twee tijdelijke lokalen tot en met april is in de begroting van 2026 € 14.500,00 opgenomen. De huur van deze twee lokalen is verlengd tot eind 2026. De overige kosten in verband met het plaatsen van de units bedragen € 11.000,00. Wij vragen u een aanvullend budget van totaal € 40.000,00 beschikbaar te stellen. In verband met de klachten over het binnenklimaat van de IKC Acaciahof zijn in 2026 zijn aanvullende kosten ontstaan voor aanpassingen aan het ventilatiesysteem en de luchtbehandelingskast (LBK). Daarnaast zijn er nog extra maatregelingen genomen om de lekkages te verhelpen. De totale extra kosten voor de LBK‑aanpassingen en het herstel van de lekkages bedragen € 27.000,00. TAAKVELDEN SPORT, CULTUUR EN RECREATIE Specifieke uitkering Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) Voor de toelichting zie de tekst bij bijstelling onder het kopje 'Specifieke uitkering Gezonden en Actief Leven Akkoord (GALA)' programma 1, taakvelden Sociaal domein. Sporthal de Spont Binnen het IHP-sportaccommodaties moet nog een keuze gemaakt worden voor de toekomst van De Spont. Er zijn tussentijdse maatregelen nodig om het gebouw voor de gebruikers (scholen en verenigingen) functioneel en veilig te houden. In 2026 worden kosten voorzien voor asbestverwijdering en herstelwerkzaamheden en vervanging ventilatie.
Deze bedragen respectievelijk € 48.000,00, € 15.000,00 en € 10.000,00. Deze kosten vallen buiten het MJOP en zitten niet in de reguliere onderhoudsbudgetten. Wij vragen u een totaalbudget van € 73.000,00 beschikbaar te stellen. Biblionet Vanwege een hogere kostenstijging dan verwacht is de in de begroting 2026 geraamd subsidie voor Biblionet ontoereikend. We stellen voor de subsidie structureel met € 23.000,00 te verhogen.
15
BIJSTELLING BEGROTING Theater Geert Teis Voor het kunnen uitvoeren van tussentijdse onderhoudsmaatregelen in het kader van de 5 jaar instandhouding van het theater is eenmalig budget nodig. Voor 2026 is een bedrag van € 80.000,00 noodzakelijk voor noodreparaties, technische en bouwkundige vervangingen en advieskosten. Actualisatie Integraal Huisvestingsplan (IHP) sport Enkele jaren geleden is begonnen met het IHP Binnensportlocaties. Ontwikkelingen hebben ervoor gezorgd dat dit proces stil is komen te staan. Voor het actualiseren van het concept IHP en uitwerken van de businesscases is een budget van € 45.000,00 geraamd welke nog niet was begroot in afwachting op voortgang van de planvorming. Investeringen TAAKVELDEN ONDERWIJS Aanvullend krediet Kindcentrum Maarsveld Op 30 september 2024 heeft de gemeenteraad krediet beschikbaar gesteld voor de realisatie van het Kindcentrum Maarsveld (KC Maarsveld). Zoals vermeld in de raadsbrief "Aanvullend krediet KC Maarsveld" van 30 oktober 2025 moet door een toename van het leerlingenaantal op de OBS Meester Neuteboomschool en CBS De Maarsborg het bruto vloeroppervlak (BVO) van KC Maarsveld worden vergoot. Daarnaast moet een extra klaslokaal aan het nieuwe KC worden toegerekend door de verwachte toename van het leerlingenaantal in verband met de woningbouwopgave en de aanzuigende werking van een nieuw schoolgebouw.
De stichtingskosten voor deze uitbreiding bedragen € 1.425.000,00. De totale stichtingskosten voor de realisatie van het KC bedragen € 10.569.800,00. Wij stellen u voor om dit aanvullende krediet beschikbaar te stellen en de structurele lasten van € 64.000,00 vanaf 2027 in de begroting te verwerken.
16
BIJSTELLING BEGROTING
PROGRAMMA 3 LEEFBAARHEID Wonen en Bereikbaarheid Wat willen wij bereiken? Geen opmerkingen. Wat doen wij daarvoor? Geen opmerkingen. Wat mag het kosten? Wijziging financiële middelen Bedragen x € 1.000,00 Prioriteit en activiteit
2026
2027
2028
2029
LASTEN
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
12 165
12 165
12 165
7
7
7
284
184
184
Gladheidsbestrijding Vorstschade wegen Fietspad Dr.Kinglaan/Amerikalaan Aanpak Unikenstraat Baggerwerkzaamheden Voorber. renovatie Stationsbrug Roekenbeheer Bewatering bloemenperkjes Water- en Rioleringsplan Woningverbetering Volkshuisv.fonds Gemeentehuis/Theater Geert Teis Lasten fietspad Handel/Poststraat
50 200 120 295 100 150 15 12 126 1.298 150 7
Totaal lasten
2.523
100
Prioriteit en activiteit
2026
2027
2028
2029
BATEN
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
165
165
165
Voorziening Riolering Rioolheffing Klimaat- en energiebeleid
-638
Totaal baten
-512
165
165
165
Wijziging saldo programma
3.035
119
19
19
Mutaties reserves Woningverbetering Volkshuisv.fonds
126
2026 -1.298
2027
17
2028
2029
BIJSTELLING BEGROTING TAAKVELDEN VERKEER, VERVOER EN WATERSTAAT Gladheidsbestrijding Het huidige seizoen van de gladheidsbestrijding loopt van 1 november 2025 tot 1 mei 2026. Dit seizoen hebben we méér en een langere periode dan een gemiddeld jaar winterse omstandigheden gehad. Het gevolg was dat er meer inzet is geweest op de gladheidsbestrijding van materieel, mankracht en een hoger verbruik van wegenzout en pekelwater. In een regulier seizoen wordt rekening gehouden met dertig keer inzet over de gehele winterperiode. In het seizoen 2025 – 2026 is achtenvijftig keer een preventieve actie tegen de gladheid nodig geweest. Daarbij is 640 ton zout gebruikt tegen 450 ton tijdens een reguliere winter. Tenslotte waren er problemen met de eigen vrachtauto en is het noodzakelijk geweest tijdelijk een vrachtwagen te huren. Meer inzet en de inhuur van een vrachtauto heeft ertoe geleid dat het budget voor gladheidsbestrijding nu al is overschreden. We vragen u om een incidenteel extra budget van € 50.000,00 beschikbaar te stellen. Vorstschade wegen De extreme winterse omstandigheden in het seizoen 2025 – 2026 hebben geleid tot schade aan de gemeentelijke wegen en fietspaden. Door de inwerking van ijs en zout ontstaan scheuren en gaten in het asfalt. Deze schade moet hersteld worden om verdere problemen te voorkomen gedurende het jaar.
Voor de eerste noodreparaties is al € 50.000,00 nodig waar binnen de reguliere onderhoudsbudgetten geen rekening mee is gehouden. Voor het structureel aanpakken van de vorstschade gedurende het jaar is € 150.000,00 extra nodig. De totale schade door de winterse omstandigheden aan het wegdek van de gemeente bedraagt daarmee € 200.000,00. Aanpak fietspad Dr. Kinglaan en Amerikaan Een aantal fietspaden in de gemeente hebben te leiden onder grote wortelopdruk. Dit levert veel meldingen over oncomfortabele fietspaden en soms onveilige situaties op. Voor het aanpakken van de grotere locaties zijn al financiële middelen beschikbaar gesteld (Stadskanaal-noord, Handelsstraat/Poststraat). Voor enkele grotere locaties worden op een later moment financiële middelen gevraagd. Het fietspad langs de Dr. Kinglaan en Amerikalaan is in een dermate staat dat aanpak niet verder kan worden uitgesteld. We vragen u hiervoor incidenteel een budget van € 120.000,00 beschikbaar te stellen. Aanpak Unikenstraat Onder de Unikenstraat loopt een overstortbuis richting het Stadskanaal. Door de slechte beschoeiing is er grond uitgestroomd waardoor de rijbaan is verzakt. Herstel van de beschoeiing kan gedaan worden binnen de beschikbare vervangingsinvestering voor de beschoeiing langs het kanaal. Voor het herstel van de rijbaan is eenmalig extra budget nodig van € 295.000,00.
Baggerwerkzaamheden De gemeente heeft de verantwoordelijkheid voor het beheer van 150.000 m2 wateroppervlak wat eens per 10 jaar moet worden gebaggerd. Laatste ronde is 2015/2016 geweest. Dat betekent dat in 2025 weer de voorbereidingen starten voor een nieuwe baggerronde. In 2025 zijn de voorbereidingen uitgevoerd, waardoor de locaties in beeld zijn. Voor de uitvoering van de baggerwerkzaamheden is voor de periode 2026-2027 jaarlijks een bedrag van € 100.000,00 nodig en we vragen u deze middelen beschikbaar te stellen. We doen onderzoek naar de mogelijkheid om een deel van de kosten te dekken uit een tijdelijke verhoging van de rioolrechten. Voorbereiding renovatie Stationsbrug In 2027 staat de renovatie van de Stationsbrug in Stadskanaal gepland. Het krediet hiervoor is opgenomen in de begroting. De incidentele kosten van € 150.000,00 voor (voor)onderzoeken en voorbereiding worden in 2026 verwacht en zijn niet verwerkt in de begroting 2026.
18
BIJSTELLING BEGROTING Roekenbeheer In 2026 is de ontheffing die de gemeente heeft voor het beheersen van de roekenoverlast verruimd. Daarmee kunnen we langer (tot medio april) de overlast bestrijden. De langere inzet betekent € 15.000,00 hogere kosten. Bewatering bloemenperkjes in Musselkanaal en Stadskanaal In de centra van Stadskanaal en Musselkanaal worden door de ondernemers in het zomerseizoen plantenbakken opgehangen ter verfraaiing van de openbare ruimte. Voor het watergeven zijn sinds 2022 allerlei verschillende constructies bedacht, maar die hebben niet geleid tot een structurele borging. Als u vanaf 2026 een structureel budget van € 12.000,00 beschikbaar stelt, kan het Dorpsbedrijf Levendig Musselkanaal deze taak uitvoeren in opdracht van de ondernemers. TAAKVELDEN VOLKSGEZONDHEID EN MILIEU Water- en Rioleringsplan (WRP) 2026-2030 mechanische riolering Al meerdere jaren wordt het onderhoudsbudget voor onderhoud gemalen overschreden. Tot op heden wordt dit binnen het product onderdeel Riolering gecompenseerd. Doordat in 2026 wordt ingezet op vergroting van de uitvoeringskracht binnen dit taakveld, valt deze compensatiemogelijkheid weg. Daarmee stijgen de kosten voor onderhoud riolering. In het nieuwe WRP 2026-2036 is hier reeds rekening mee gehouden.
In 2026 komen de kosten (€ 126.000,00) ten laste van de gevormde voorziening Riolering, vanaf 2027 loopt het bedrag op tot € 165.000,00 en wordt dit gedekt door de rioolheffing. Klimaat- en energiebeleid Bij het opstellen van de begroting was er een specifieke uitkering van het ministerie voor een tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid, deze bedroeg € 638.000,00. De specifieke uitkering is na het vaststellen van de begroting door het ministerie incidenteel overgeheveld naar de algemene uitkering (zie Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien). Het terugramen van de baten op dit programma levert een nadeel op van € 638.000,00. TAAKVELDEN VOLKSHUISVESTING, LEEFOMGEVING EN STEDELIJKE VERNIEUWING Uitvoering subsidieregeling woningverbetering Volkshuisvestingsfonds Uw raad heeft in oktober 2023 besloten garant te staan voor een cofinanciering van € 2.396.000,00 voor uitvoering van de Subsidieregeling woningverbetering Volkshuisvestingsfonds. Het rekeningresultaat van 2023 is destijds mede voor deze garantstelling toegevoegd aan de reserve Strategische opgaven. Nu de subsidieregeling is uitgewerkt vragen wij u voor de cofinanciering € 1.198.000,00 en uitvoeringskosten € 100.000,00 een meerjarig te besteden budget beschikbaar te stellen én € 1.298.000,00 te onttrekken aan de reserve Strategische opgaven.
De provincie neemt eveneens € 1.198.000,00 cofinanciering voor haar rekening. Gemeentehuis/Theater Geert Teis De gemeenteraad besloot op 9 juli 2024 om € 150.000,00 beschikbaar te stellen voor twee onderzoeken: (1) de beste locatie voor een mogelijk nieuw gemeentehuis (€ 75.000,00) en (2) de mogelijkheden om dit te combineren met Theater Geert Teis en andere maatschappelijke voorzieningen (€ 75.000,00). Het budget van € 150.000,00 is niet besteed en niet overgeheveld naar 2026 waardoor het niet meer beschikbaar is. In september 2025 is opnieuw bevestigd dat er voor zowel het theater als het gemeentehuis een vraag ligt over toekomstige huisvesting en kansen voor samenwerking, ook rond het Raadhuisplein. In 2025 hebben de Groninger gemeenten en de provincie een Regio Deal met het Rijk gesloten voor de regiocentra. In die regeling is subsidie mogelijk voor het toekomstplan van Theater Geert Teis, maar de gemeente moet dan ook zelf meebetalen (cofinanciering).
19
BIJSTELLING BEGROTING Daarom wordt in relatie met het toekomstperspectief en het nog op te stellen gebiedsplan onderzocht hoe het theater duurzaam kan blijven functioneren en hoe het bijdraagt aan de uitstraling en leefbaarheid van het Raadhuisplein. Daarbij wordt ook gekeken naar de relatie met (de toekomst van) het gemeentehuis. We vragen u het budget van € 150.000,00 opnieuw beschikbaar te stellen. Investeringen TAAKVELDEN VERKEER, VERVOER EN WATERSTAAT Fietspad Handelsstraat-Poststraat In 2023 is de voorbereiding gestart voor de aanpak van het fietspad tussen Bareveld en het centrum van Stadskanaal. Na afronding van de eerste fase (Stadskanaal – noord) wordt begin 2026 de tweede fase voorbereid (Handelsstraat – Poststraat). De fase Stadskanaal – noord is duurder uitgevallen dan geraamd. Daardoor kent het beschikbare krediet (€ 1,2 miljoen) voor de tweede fase een tekort van circa € 126.000,00. We vragen u een aanvullend krediet beschikbaar te stellen en de structurele investeringslasten van € 7.000,00 te verwerken in de begroting. TAAKVELDEN VOLKSHUISVESTING, LEEFOMGEVING EN STEDELIJKE VERNIEUWING Verhogen budget starterslening Onze gemeente biedt de starterslening aan via het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (SvN). Op 12 mei 2025 heeft uw raad besloten het maximale leenbedrag en de maximale woningwaarde voor de starterslening te verhogen.
De positieve effecten hiervan werken ook in 2026 door. Ook landelijk zien we een sterk stijgende aanvraag van startersleningen. Om de starterslening te kunnen blijven verstrekken stellen wij voor het budget bij de SvN te verhogen met € 600.000,00. Wij vragen u hiervoor een investeringskrediet beschikbaar te stellen.
20
BIJSTELLING BEGROTING
PROGRAMMA 4 DIENSTVERLENING Besturen en Beschermen Wat willen wij bereiken? Geen opmerkingen. Wat doen wij daarvoor? Geen opmerkingen. Wat mag het kosten? Wijziging financiële middelen Bedragen x € 1.000,00 Prioriteit en activiteit
2026
2027
2028
2029
LASTEN
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
0
0
0
Strategische ontwikkeling SPUK GALA Jongeren op gezond gewicht
50 350 62
Totaal lasten
462
Prioriteit en activiteit
2026
2027
2028
2029
BATEN
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
SPUK GALA Jongeren op gezond gewicht
350 62
Totaal baten
412
0
0
0
Wijziging saldo programma
50
0
0
0
TAAKVELDEN BESTUUR EN ONDERSTEUNING Strategische ontwikkeling Voor de afwikkeling van een specifieke strategische ontwikkeling is in 2026 externe expertise ingezet. Wij vragen u hiervoor een incidenteel budget van € 50.000,00 beschikbaar te stellen.
21
BIJSTELLING BEGROTING TAAKVELDEN VOLKSGEZONDHEID Specifieke uitkering Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) Voor de toelichting zie de tekst bij bijstelling onder het kopje 'Specifieke uitkering Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA)', programma 1, taakvelden Sociaal domein. Jongeren op gezond gewicht (JOGG) Bij RegioDeal 2.0 is er voor het JOGG-project in 2026 een bijdrage aangevraagd van € 62.000,00. Dankzij deze bijdrage wordt JOGG in onze gemeente gecontinueerd waardoor gezonde keuzes en een gezonde leefomgeving worden gestimuleerd. We stellen voor zowel de bijdrage als het budget te verwerken in de Begroting 2026.
22
BIJSTELLING BEGROTING
ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN EN ONVOORZIEN Wijzigingen financiële middelen Bedragen x € 1.000,00 Prioriteit en activiteit
2026
2027
2028
2029
LASTEN
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
Afhandeling WOZ-bezwaren Reservering uitker. gemeentefonds
70 -37
-37
-37
-37
Totaal lasten
33
-37
-37
-37
Prioriteit en activiteit
2026
2027
2028
2029
BATEN
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
Uitkering gemeentefonds
1.118
Totaal baten
1.118
0
0
0
Wijziging saldo programma
-1.085
-37
-37
-37
TAAKVELDEN ONROERENDEZAAKBELASTING Afhandelen WOZ-bezwaren Door het afhandelen van nog lopende WOZ-bezwaren en beroepen 2025, uitvoering van het Plan van Aanpak Woning en de uitvoering van het Plan van Aanpak voor de Niet-Woningen door de huidige medewerkers is er geen ruimte om de nieuwe bezwaren 2026 tijdens het reguliere werk af te handelen. Wij verwachten over het jaar 2026 opnieuw veel bezwaren aangezien een nieuwe taxatiemethodiek is toegepast. In verband hiermee vragen we om een incidenteel budget van € 70.000,00 beschikbaar te stellen voor de afhandeling van de bezwaren 2026 en de incidentele lasten hiervan te verwerken in de begroting 2026. TAAKVELD UITKERING GEMEENTEFONDS Uitkering gemeentefonds Op basis van de circulaires september 2025 en december 2025 die van het ministerie zijn ontvangen neemt de uitkering in het gemeentefonds met een bedrag van € 1.118.000,00 toe in 2026. Dit betreft voornamelijk een naar het gemeentefonds overgehevelde uitkering voor klimaat-en energiebeleid. TAAKVELD OVERIGE BATEN EN LASTEN Reserveringen Uitkering gemeentefonds In de begroting 2026 is op dit taakveld structureel een bedrag van € 101.000,00 gereserveerd voor aanpak armoede en schulden. Bij programma 1 Participatie is een structureel budget van € 37.000,00 opgenomen voor schuldhulpverlening. De reservering wordt structureel met dit bedrag verlaagd.
23
BIJSTELLING BEGROTING Investeringen TAAKVELDEN BEHEER OVERIGE GEBOUWEN EN GRONDEN Aankoop Vastgoed STAR Met de (strategische) aankoop en daarmee het in eigendom verkrijgen van de vier percelen zullen de financiële moeilijkheden museumspoorlijn STAR en stichting Rangeer worden opgelost. Daarbij wordt de gemeente Stadskanaal eigenaar van een viertal percelen die strategisch hoge waarde hebben voor de realisatie van de Nedersaksenlijn. Eventuele ruimtelijke procedures in de context van de realisatie van de Nedersaksenlijn worden vergemakkelijkt op het moment dat de gemeente Stadskanaal eigenaar van de percelen is. Voor deze strategische aankoop is een bedrag van € 405.000,00 benodigd. Wij vragen u hiervoor een investeringskrediet van € 405.000,00 beschikbaar te stellen en dit bedrag ineens te dekken uit de Reserve Strategische aankopen.
24
BIJSTELLING BEGROTING OVERZICHT OVERHEAD Wijzigingen financiële middelen Bedragen x € 1.000,00 Prioriteit en activiteit
2026
2027
2028
2029
LASTEN
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
Ontwikkeling personeelskosten Openbare orde en veiligheid Communicatiestrategie Aanbesteding HR-systeem Onderhoud gemeentehuis Vastgoed op orde Audiovisuele middelen raadzaal Meubilair en Het Nieuwe Werken Heroriëntatie gem. organisatie Lasten vrachtwagen Lasten hogedrukunit
2.104 11 65 25 123 65 21 15 100 17 2
867 16
769 16
651 16
21 10
21 10
21 10
24 4
24 4
24 4
Totaal lasten
2.548
942
844
726
Prioriteit en activiteit
2026
2027
2028
2029
BATEN
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
- minder of meer
Dekking ontw.personeelskosten Opbrengst vrachtwagen
145 10
38
Totaal baten
155
38
0
0
2.393
904
844
726
2026 -118
2027 -118
2028 -118
Wijziging saldo programma Mutaties reserves Ontwikkeling personeelskosten
2029
Ontwikkeling personeelskosten In de afgelopen periode is voor het uitvoeren van de noodzakelijk taken gebleken dat het nodig is dat de personele formatie moet worden uitgebreid en hebben we besloten maatregelen te treffen. We vragen u hiervoor in 2026 € 2.104.000,00, in 2027 € 867.000,00, in 2028 € 769.000,00 en in 2029 € 651.000,00 beschikbaar te stellen. Voor een deel staat hier dekking tegenover, in 2026 € 263.000,00 in 2027 € 156.000,00, en in 2028 € 118.000,00. Daarmee komt de stijging van loonkosten per saldo op € 1.841.000,00 in 2026, € 711.000,00 in 2027 en € 651.000,00 vanaf 2028.
25
BIJSTELLING BEGROTING De volgende incidentele ontwikkelingen zijn verwerkt. Klachtenfunctionaris Het is tijdelijk noodzakelijk de klachtenfunctionaris te vervangen, om de continuïteit van de dienstverlening en de afhandeling van klachten af te wikkelen conform de geldende regels. De incidentele kosten van de vervanging zijn € 60.000,00. Beleidsmedewerker vrijetijdseconomie en evenementenbeleid De toeristische en recreatieve mogelijkheden in de gemeente zijn beperkt. Er liggen kansen om deze sector verder uit te breiden. Om de toeristische potentie van Stadskanaal beter te benutten en tegelijkertijd zorgvuldig om te gaan met de lokale leefomgeving, is er behoefte aan een duidelijke visie op recreatie en toerisme. De eerste voorbereidingen om tot een lokaal beleid te komen zijn in het najaar van 2025 gestart en op 19 januari 2026 is het evenementenbeleidskader vastgesteld en hebben we besloten te gaan werken aan het uitvoeringsbeleid. Voor het uitvoeren van deze taken is onvoldoende capaciteit beschikbaar. Wij vragen u daarom voor de kosten van de inzet van een beleidsmedewerker vrijetijdseconomie en evenementenbeleid voor 2026 incidenteel € 137.000,00 beschikbaar te stellen. Maatschappelijk domein De beleidstaken binnen het maatschappelijke domein zijn fors toegenomen.
Dit in combinatie met het vertrek van enkele ervaren collega’s in de afgelopen jaren maakt het noodzakelijk in 2026 een tijdelijke beleidsmedewerker in te zetten. De kosten daarvan bedragen € 107.000,00. We vragen u in 2026 dit budget beschikbaar te stellen. Specifieke Juridische ondersteuning Voor het wegwerken van achterstanden, doorontwikkeling, ondersteuning en begeleiding van enkele specialistische juridische medewerkers is tijdelijk een ervaren juridisch specialist aangesteld. De kosten hiervan bedragen in 2026 incidenteel € 176.000,00. Algemene juridische ondersteuning De uitvoering van het aantal taken en strategische opgaven is in de afgelopen jaren fors toegenomen en daarmee ook de vraag naar algemeen juridische ondersteuning. In 2026 vragen we u hiervoor een budget beschikbaar te stellen van € 145.000,00. Participatiecoördinator Vooruitlopend op het Participatiebeleid wordt voorgesteld om alvast een participatiecoördinator aan te stellen. We vragen u hiervoor in 2026 incidenteel een budget van € 102.000,00 beschikbaar te stellen. Beleidsmedewerkers Ruimtelijke ordening en Beheer De druk op team ROB is toegenomen door een combinatie van extra beleidsopgaven, meer en complexere projecten, toenemende werkvoorraden en landelijke ontwikkelingen die bij het opstellen van de notitie uitvoeringskracht nog onvoldoende in beeld waren.
Dit speelt op de terreinen wonen, vastgoed, projectleiding, duurzaamheid en ruimtelijke ordening. De huidige bezetting is daardoor onvoldoende om de werkzaamheden duurzaam, tijdig en met de gewenste kwaliteit uit te voeren. Tegelijkertijd neemt de kwetsbaarheid toe, omdat uitval van medewerkers direct leidt tot vertraging van belangrijke dossiers en projecten. Zonder uitbreiding van de formatie komen zowel de voortgang van strategische opgaven als de continuïteit van de dienstverlening onder druk te staan. We stellen voor om in 2026 budget beschikbaar te stellen voor een beleidsmedewerker wonen, een beleidsmedewerker vastgoed, een beleidsmedewerker duurzaamheid, een extra projectleider en een medewerker RO. Hiermee is de organisatie minder kwetsbaar, kunnen lopende en nieuwe opgaven voortvarend worden opgepakt en blijft de kwaliteit van uitvoering en dienstverlening op peil. We vragen u voor om in 2026 hiervoor € 461.000,00 beschikbaar te stellen. Tegenover deze lasten staat dekking van € 107.000,00 vanuit CDOKE- middelen.
26
BIJSTELLING BEGROTING De volgende structurele ontwikkelingen zijn verwerkt. Uitbreiding directie Door de organisatieontwikkeling ('Organisatie in Beweging') en de daaropvolgende impuls uit de 'Notitie Uitvoeringskracht' is de organisatie de afgelopen jaren in omvang en opgaven sterk gegroeid. Tegelijk zijn er meer en complexere taken bijgekomen (onder andere vanuit het Rijk), nemen regionale en provinciale samenwerkingen toe en vragen grote dossiers en ambities (zoals Nij Begun, RegioDeals, Nedersaksenlijn, informatiebeveiliging en HRM) om intensieve bestuurlijke ondersteuning en sturing. In de uitgevoerde capaciteitsuitbreiding is de benodigde versterking op directieniveau nog niet meegenomen. Daarom is aanvulling van de eenhoofdige directie met één extra directeur nodig om slagvaardigheid en vertegenwoordiging te borgen, te kunnen sturen op de grote opgaven, tijd vrij te maken voor doorontwikkeling van de organisatie en het bestuur optimaal te ondersteunen. De structurele lasten bedragen € 158.000,00. Goed werkgeverschap In het kader van goed werkgeverschap is met een aantal medewerkers een specifieke afspraak gemaakt over hun loopbaan bij onze gemeente. De structurele lasten hiervan bedragen vanaf 2027 € 86.000,00. Voor 2026 gaat het om een bedrag van € 193.000,00.
Uitbreiding OOV en boa’s vanaf 2027 Door ontwikkelingen binnen het veiligheidsdomein is de huidige formatie van OOV en de boa’s niet langer toereikend. Deze huidige opgave is in een klein aantal jaren flink gegroeid. We zien onder andere dat digitale criminaliteit is opgekomen en toeneemt, de (impact van) ondermijnende criminaliteit is toegenomen en er meer maatschappelijke onrust is. Verder zien we dat het drugsgebruik zorgelijk is met toename van het aantal incidenten. Ook is er een toename van onbegrepen en verwarde personen. We zien landelijk dat gemeenten hun handhavingscapaciteit hebben moeten uitbreiden vanwege deze ontwikkelingen. Ook bij onze gemeente is het noodzakelijk de formatie voor de boa’s met 2,0 fte uit te breiden, die van adviseur OOV met 1,0 fte en 1,0 fte voor een administratief juridisch medewerker OOV/APV. De kosten bedragen in 2026 incidenteel € 243.000,00 en vanaf 2027 structureel € 346.000,00. Verbindingsofficier CJGV Om de verbinding tussen de verschillende teams van het sociaal domein te verstevigen en de toegang tot onze medewerkers voor partijen buiten onze organisatie, zoals jeugdbeschermers, te versterken hebben wij besloten een verbindingsofficier (VO)/projectadviseur (0,56 fte) bij het Centrum voor Jeugd, Gezin en Veiligheid in te zetten.
Dit is in lijn met de wens van de raad en de wens zoals die is geuit door onder andere JB Noord tijdens de raadsinformatiebijeenkomst over de ontstane situatie bij JB Noord. Wij vragen u de benodigde middelen van € 60.000,00 per jaar voor 2026 en 2027 beschikbaar te stellen. Projectleider Nedersaksenlijn Wij stellen u voor om voor de periode 2026–2028 een incidenteel voorbereidingsbudget van € 354.000,00 (jaarlijks € 118.000,00) beschikbaar te stellen voor de inzet van een projectleider Nedersaksenlijn. Deze inzet is nodig om de belangen van Stadskanaal tijdig en professioneel te borgen binnen de MIRTverkenning en de Verkenning Gebiedsontwikkeling Nedersaksenlijn. De Nedersaksenlijn is van groot belang voor bereikbaarheid, woningbouw, economie en brede welvaart in Stadskanaal en de regio. Het budget wordt gedekt uit de reserve Strategische opgaven. Overige ontwikkelingen Overige kleine ontwikkelingen leveren per saldo in 2026 een nadeel op van € 106.000,00 en vanaf 2027 € 61.000,00.
27
BIJSTELLING BEGROTING Openbare Orde en Veiligheid (OOV) De medewerkers van OOV zijn regelmatig op externe locaties voor hun werkzaamheden. Hier wordt naar toe gereden met privé-auto’s. Dat is niet wenselijk. Een onopvallende dienstauto voor OOV is gewenst. Ook is een tweede boa-auto noodzakelijk. Wij vragen u voor de leasekosten van twee dienstauto’s in 2026 € 11.000,00 en vanaf 2027 structureel € 16.000,00 beschikbaar te stellen. Communicatiestrategie Wij hebben opdracht verstrekt voor het verbeteren van de basis van onze gemeentelijke communicatie. Doelstellingen zijn het verbeteren van de (strategische) advisering van bestuur en organisatie, het realiseren van een hogere uitvoeringskracht voor digitale content, websitebeheer en bereik van onze communicatie, het realiseren van kortere doorlooptijden, het aanbrengen van meer logische lijnen en het verhogen van de kwaliteit van onze communicatie-uitingen. Wij vragen u het benodigde incidentele budget van € 65.000,00 beschikbaar te stellen. Aanbesteding HR-systeem Het door de gemeente gebruikte e-HRM systeem voldoet sinds een migratie van dienstverlener niet langer aan de gewenste standaarden. Dat leidt tot een beperkte functionaliteit, gebrekkige betrouwbaarheid, ongeschikte managementrapportage, hoge administratieve lasten en onvoldoende ondersteuning bij (maatwerk)vragen.
Wij willen om die redenen een nieuw systeem implementeren. Gezien de hoogte van de opdrachtwaarde is een Europese openbare aanbesteding vereist. Voor de begeleiding van deze aanbesteding wordt een beroep gedaan op externe expertise. De kosten worden geraamd op € 25.000,00. Onderhoud gemeentehuis Voor het kunnen uitvoeren van tussentijdse maatregelen in het gemeentehuis in afwachting van toekomstige plannen is reparatie van de riolering, het verbeteren van het toegangssysteem en herstel van verrotte kozijnen nodig. De eenmalige kosten hiervoor worden geraamd op € 123.000,00. Vastgoed op orde Voor het project 'vastgoed op orde' zijn de afgelopen jaren diverse opnames gemaakt van de gemeentelijke gebouwen. Deze info moet verwerkt en geactualiseerd worden in het MJOP. Hiervoor is extra gespecialiseerde inzet nodig. In het eerste half jaar worden de vijf grootste gebouwen in het MJOP geactualiseerd. Dit betreft Huize ter Marse, Sporthal De Spont, Sporthal De Veenhorst, het gemeentehuis en de tijdelijke locatie Utrechtselaan. In de tweede helft 2026 volgen de andere gebouwen waardoor het MJOP eind 2026 weer actueel is. We vragen u hiervoor incidenteel een budget van € 65.000,00 beschikbaar te stellen. Audiovisuele middelen raadzaal In de Najaarsnota 2025 is een investeringskrediet voor vervanging van de audiovisuele middelen in de raadzaal beschikbaar gesteld.
De jaarlijkse onderhoudslasten hiervan bedragen vanaf 2026 € 21.000,00. Wij stellen u voor dit structurele budget in de begroting te verwerken. Meubilair en Het Nieuwe Werken (HNW) Met de uitrol van Het Nieuwe Werken is veel meubilair vernieuwd. Resterend meubilair wordt via de reguliere budgetten vervangen wanneer dat nodig is. De hoeveelheid werkplekken maakt verhoging van het structurele vervangingsbudget nodig met € 10.000,00. Daarnaast is incidenteel een bedrag van € 5.000,00 nodig voor een evaluatie van Het Nieuwe Werken.