Deel 1: concept toekomstperspectief Stadskanaal Musselkanaal
Tekst van het document
1955-1963
P
P
T
T 60
61
Cultuurhistorische analyse
Het kanaal, dat Groningen met Ter Apel verbindt, is van oudsher de levensader van Stadskanaal. Winkels en voorzieningen lagen verspreid over de gehele lengte van het lintdorp. In 1905 opende het treinstation van Stadskanaal dat via de nieuwe Stationslaan verbonden werd met het kanaal, ter hoogte van het gemeentehuis.
zwaartepunt verschoof voor de derde keer, nu naar de Navolaan, waar de nieuwe functies omheen werden gegroepeerd. Het zou ruim twintig jaar duren voordat het plan van Oom en Kuipers was gerealiseerd. Met name de ontwikkeling van het winkelcentrum kwam moeilijk op gang. Stadskanaal schreef grote concerns aan zoals de Bijenkorf, V&D en Galeries Modernes, maar kreeg weinig respons. Aan het einde van de jaren zeventig waren de groene zones aangeplant, maar op de plekken waar bruisende winkelstraten waren gedacht, lagen lege percelen.
C
C
E
E
P
P
Vanaf 1990 werd ingezet op een meer stedelijk karakter voor het uitgestrekte centrum van Stadskanaal: compacter, meer bebouwing en meer woningen. Hoogbouwprojecten, zoals Eurostate, City Hotel, Stadshart en het Raethuys, moesten de entrees van het centrum van Stadskanaal markeren. In de afgelopen tien jaar is er hoofdzakelijk geïnvesteerd in de openbare ruimte, met de herinrichting van de kanaaloever, de pleinen en de parkeerplaatsen.
62
T
T
Oom en Kuipers projecteerden verschillende functies op de vier kwadranten rondom het kruispunt van de Navolaan en de Europalaan. Met de klok mee vanaf de noordoosthoek: 1) een park, 2) dagelijkse winkels, het busstation en de bestaande gemeentelijke diensten aan de Oude Markt, 3) een groot winkelcentrum met warenhuizen en lokale ondernemers en 4) een parkzone met daarin de grote gemeentelijke voorzieningen, zoals het politiebureau, het gemeentehuis en het uiteindelijke theater Geert Teis. Met deze ontwikkeling kreeg het centrum van Stadskanaal een nieuwe voorkant. Het
Plan Ter Maars I en II, 1963 – Oom en Kuipers i.s.m. Hajema
N
N
De ontwikkeling van het centrum ging schoksgewijs. De bouw van grote winkelruimtes, wandelpassages en woningen op de verdiepingen werden afgewisseld met investeringen in de verfraaiing van de openbare ruimte. De auto’s werden uit het centrum geweerd met het autovrij maken van de Europalaan en later de omleiding van het verkeer over de Navolaan via een nieuwe lus achter het Geert Teistheater. De geparkeerde auto daarentegen was zeer welkom. De parkzone tussen Ter Maars en de winkels werd voor een groot deel opgeofferd ten behoeve van parkeerplaatsen.
O
O
Philips kwam niet zomaar. In 1958 presenteerde het bedrijf een forse eisenlijst voor ruimtelijke ontwikkeling van Stadskanaal. Deze lijst zou ruim twintig jaar de koers van Stadskanaal bepalen, volgens het stedenbouwkundige plan van bureau Oom en Kuipers. Ten noordoosten van Stadskanaal kwamen de nieuwe woonbuurten van Ter Maars, verbonden met het bestaande dorp via brede wegen. Waar deze wegen uitkwamen op de Hoofdstraat werd het bestaande lint de hoek omgevouwen. Het zwaartepunt van het centrum verschoof naar het begin van de Europalaan en de Beneluxlaan, waar de historische lintbebouwing in grote schaal en met moderne architectuur werd voortgezet.
Het afbouwen van de werkzaamheden door Philips gaf de ontwikkeling van het centrum de nodige impuls. Stadskanaal moest zich breder profileren, als streekcentrum dat kon concurreren met de andere grote kernen van Groningen en Drenthe. Als onderscheidende factor werd ingezet op de bereikbaarheid per auto en dus de aanleg van parkeerplaatsen.
C
C
Aan weerszijden van deze dwarsverbinding werd vanaf 1937 Parkwijk gebouwd, met het monumentale Julianapark als hart. De as tussen het gemeentehuis en het station markeerde het eerste centrum van Stadskanaal. In het verlengde, achter het gemeentehuis, lag de Oude Markt. Hier bouwde de gemeente vanaf 1952 kantoren voor de gemeentelijke diensten. In 1955 werd een van deze kantoren de eerste locatie van Philips in Stadskanaal.
1998: omleggen Navolaan achter gemeentehuis en bouw van nieuwe ‘eye-catchers’ aan de entrees van de wijken.
63
C
C
O
O
N
N
C
C
De Europalaan in het verlengde van de Stationslaan, ca. 1970. Uit: Fotoboek Stadskanaal 1970
E
E
P
P
T
T
“Vestiging van winkels aan de Europalaan, hoofdwinkelstraat in het toekomstige winkelcentrum, is aantrekkelijk omdat Stadskanaal spoedig tot een plaats van 30.000 inwoners zal uitgroeien, maar ook omdat Stadskanaal reeds van ouds koopcentrum voor een wijde omgeving is.” Burgemeester Knottnerus, 1961
Uit: Fotoboek Stadskanaal 1970
64
65
Observaties
•
Beneluxlaan
C
C
•
Veel functies in het centrum staan of liggen naast elkaar en doen weinig met elkaar. Ze zijn monofunctioneel en erg op zichzelf gericht. Dat werkt ook door op het karakter van de openbare ruimte die vanuit de omgeving niet echt gevoed wordt. Met name aan de Europalaan wordt die beleving ook beïnvloed door een hoog leegstandspercentage en ‘achterkanten’ aan de straat.
Groenstructuren
Het kanaal
O
O
Groene laanstructuur Parken Pleinen
N
N
Verdwenen scheg
C
C
E
E
P
P
T
T
kwadranten
•
Door de grote op veel plekken sterk versteende open ruimtes mist het centrum herbergzaamheid en verblijfskwaliteit.
66
Het centrum wordt omringd door royale groenstructuren die op veel plekken ‘stuklopen’ op de sterk versteende centrumstrip. In verhouding tot de omringende wijken is het centrum het minst groen. De oorspronkelijke scheg tussen de Navolaan en Luxemburglaan veel groene kwaliteit kwijtgeraakt. Het is van een park een parking geworden.
Europalaan
Julianapark
Observaties
Leegstand aan de Europalaan
Geert Teisplein, kijkend naar het Lilienthalplein
•
Opvallend is de hoeveelheid achterkanten aan het lint tussen de Europalaan en de Beneluxlaan. Hoewel er al verschillende pogingen zijn gedaan om de relatie tussen het kanaal en het centrum te verbeteren, lijken beide elkaar steeds verder van elkaar af te keren.
N
N
Het centrum is op verschillende manieren bereikbaar. Zo is het mogelijk om met de auto via de Europlaan aan te komen of via de continentenlaan. Ook is er een bus verbinding die naast het centrum zijn halte heeft.
C
C E
E
P
P
T
T
GSPublisherVersion 548.80.91.4
Mobiliteit
•
Oudemarkt
O
O
•
C
C
Korte Hemenweg in het centrum
Ruime parkeergelegenheid is een kwaliteit van het centrum van Stadskanaal. Het past ook bij de regiofunctie en de nog sterke autoafhankelijkheid. Wel slokt het parkeren in het centrum veel ruimte op. Op zich is dat geen probleem, ware het niet dat die ruimte wel heel eenzijdig is geprogrammeerd voor louter parkeren. Dat zal zeker op termijn nieuwe opgaven met zich meebrengen zoals hittestress.
Leegstand panden Laden en lossen Achterkanten GSPublisherVersion 548.80.91.4
GSPublisherVersion 548.80.91.4
Parkeren
68
Achterkanten en leegstand panden
69
Observaties
•
Het gemeentehuis en theater Geert Teis maken deel uit van de historische gelaagdheid van het centrum. Met name het Geert Teis Theater is architectonisch waardevol en heeft een iconische status in de regio. Mede met het oog op duurzaamheid maakt dit dat beslissingen over de toekomst van beide gebouwen gedegen genomen moeten worden. Schets voor het nieuwe centrum (III), 1961
C
C
O
O
N
N
C
C
Teather Geert Teis
P
P
•
Het omleggen van de Navolaan in 1998 volgde uit de wens om het autoverkeer verder naar de randen van het centrum te drukken. Doel was de creatie van een grote stadsruimte door combinatie van het Raadhuisplein en het Europaplein. Hoe bergijpelijk ook: de ingreep heeft niet het gewenste effect gehad. De ruimte is veel te groot geworden, waarbij beide plekken ook nog steeds ervaren worden als afzonderlijke stadsruimtes. DE omlegging van de Navolaan heeft bovendien gezorgd voor een onlogische zelfs desoriënterende benadering van het centrum. Het haalt alle logica uit de stedenbouwkundige structuur.
T
T 70
E
E In 1997 wordt het theater ingrijpend gerenoveerd. Hoewel de weg om het theater heen wordt gelegd, krijgt het theater geen nieuwe gevels aan de achterkant. De (vernieuwde) entree en voorkant blijven aan de oude Navolaan.
1998: omleggen Navolaan achter gemeentehuis en bouw van nieuwe ‘eye-catchers’ aan de entrees van de wijken.
Aanbevelingen •
•
Gebruik de omringende groenstructuren om het centrum beter aan de omgeving te hechten. Trek ze door en verrijk daarmee meteen ook de verblijfskwaliteit, waarbij de groene inrichting ook mogelijkheden biedt om het openbare gebied meer geborgenheid te geven. Maak aansluitend voor de gehele centrumstrip een integraal openbare ruimteplan dat voor verbinding en hechting zorgt. Waak voor pleisters en postzegeloplossingen. Denk vanuit het geheel.
•
C
C
E
E
•
T
T
72
Hou ruimte voor andere al dan niet hybride scenario’s wat betreft de toekomst van bestaande gebouwen als het gemeentehuis en theater Geert Teis. Hoofdvraag moet zijn hoe dergelijke functies het best kunnen worden verankerd in het centrum. Op zo’n manier dat ze weer van betekenis worden voor de omgeving: repair with gold! Daarin spelen duurzame overwegingen een rol, net als de relatie met de openbare ruimte.
P
Onderzoek de kans van een multifunctioneel plein met een cultureel en maatschappelijk profiel. Daarin moeten het gemeentehuis en Geert Teis een rol spelen, maar bijvoorbeeld ook de Kunstenschool, de bibliotheek en discotheek Fox die uit zou kunnen groeien van een ‘klassieke discotheek’ naar en poppodium. De Kanaalster variant op podia en uitgaansgelegenheden als Vera in Groningen of De Effenaar in Eindhoven. Hoewel combinaties in een gebouw mogelijk zijn, zit de kracht vooral in herkenbare losse gebouwen, geclusterd rond het plein.
P
•
N
N
Herstel de logica van de stedenbouwkundige structuur van de Navolaan en herstel het groene karakter van de groene scheg. Breng de bestaande routes goed in kaart en geef inzicht in de bestaande ontmoetingsplekken en points of interest, al dan niet in potentie. Definieer ook alle voor- en achterkanten. En bepaal vervolgens de voetgangershoofdroute(s) parallel aan het kanaal en overdwars. Overweeg op basis hiervan ook of het kernwinkelgebied verkleind kan worden.
O
O •
Hou rekening met de oorspronkelijke eigenheid van de kwadranten. Respecteer hun ruimtelijke taal en logica en gebruik dit ook als basis voor vernieuwing, verbetering en toevoeging van andere kwaliteiten. Zo kan nieuwe aanplant in het culturele kwadrant zich het best voegen naar de modernistische opzet van het oorspronkelijke plan, met bomen in orthogonale opstellingen. Versterk zo de kwaliteit, identiteit en eigenheid.
Gebruik je woningbouwprogramma om ruimtelijke en programmatische gaten in het centrum op te vullen en achterkanten weer tot voorkanten te maken. Bedien met de nieuwbouw doelgroepen de hechten aan nabijheid van de voorzieningen in het centrum. Kies voor een verrijking van het woningaanbod waarbij nieuwbouw een meervoudige oplossing biedt; een die versterkend werkt op de beleving en levendigheid van het centrum, doorstroom bevordert en voorziet in een vraag/leemte in het woningaanbod in de Kanaalstreek.
C
C
•
Omarm de royale parkeergelegenheid als kwaliteit maar zorg wel dat de parkeerterreinen meer zijn dan versteende monofunctionele plekken voor het stallen van blik. Maak ook het parkeren tot een volwaardig onderdeel van het stelsel van openbare ruimte. Vergroen en kies er op gezette plekken voor om parkeerruimte op te offeren ten bate van verblijfskwaliteit. De royale reeds aanwezige parkeercapaciteit biedt bovendien ruimte om al dan niet getrapt het parkeren langs het lint verder af te bouwen.
73
Geert Teis en het gemeentehuis Stadskanaal denkt na over de toekomst van Theater Geert Teis en het gemeentehuis. Een standpunt is nog niet ingenomen. Wel zijn er al bouwkundige onderzoeken gedaan waaruit blijkt dat de bestaande gebouwen verouderd. Voorzichtig wordt al nagedacht over mogelijke scenario’s. Nieuwbouw zou voor beide functies een optie kunnen zijn. Ook een combinatie behoort tot de mogelijkheden, naar voorbeeld van het Huis voor Bestuur en Cultuur in Hoogezand.
Gemeentehuis
N
N
C
C
Behoud van beide gebouwen biedt bovendien kansen om de oorspronkelijke stedenbouwkundige structuur te herstellen en weer samenhang te brengen. Ook in korrelgrootte biedt het voortbouwen op twee losse gebouwen een goed vertrekpunt om, gelijk oplopend met de aanpak van de openbare ruimte, het Raadhuisplein een meer geborgen kwaliteit te geven. Dit kan een katalyserende werking hebben op de rest van de centrumstrip en een dynamischer gebruik van de openbare ruimte.
E
E
P
P
Laat je verrassen door het scenario ‘behouden en opwaarderen’. Bouw voort op wat je al hebt, maak het beter en ga voor de bredere maatschappelijke meerwaarde. Mocht dat toch niet realistisch blijken, dan kan nieuwbouw altijd nog op tafel komen. In de vorm van twee losse gebouwen, een clustering of zelfs een volledige functiecombinatie, mits dat natuurlijk ten goede komt aan meer dan alleen een exploitatievoordeel.
T
T Het Raadhuisplein
74
O
O
Ook is het belangrijk om voorbij de mogelijke exploitatievoordelen te kijken. Maatschappelijke meerwaarde is misschien wel net zo belangrijk, zo niet belangrijker. Dan gaat het onder meer over de relatie met de openbare ruimte. In dit licht liggen er juist kansen beide bestaande gebouwen weer een belangrijke rol te laten spelen in het weer tot leven brengen van het Raadhuisplein.
C
C
Het nemen van een besluit over nieuwbouw is niet eenvoudig. Verschillende overwegingen spelen behoren daarin een rol te spelen. Zo maken de uit 1967 en 1977 stammende gebouwen deel uit van het verhaal van Stadskanaal en de historische gelaagdheid van het centrum. Met name het Geert Teis Theater is architectonisch waardevol en heeft een iconische status in de regio. Daar komt bij dat met het oog op duurzaamheid, CO2 en circulariteit sloop tegenwoordig meer de eerste optie kan zijn. Bovendien is op het vlak van verduurzamen van bestaande bebouwing vaak veel meer mogelijk dan men op het eerste gezicht denkt. Ontwikkelingen op dit vlak gaan ook razendsnel, ook om het kostenefficiënt te maken.
Aanbevelingen
Het kanaal Groene laanstructuur Parken Pleinen Winkelen Dagelijkse Boodschappen
As Navolaan
C
C
Sturen op voorkanten Verbinding routes
O
O
Actieve voorgevel
N
N
C
C
E
E
P
P
Compact en doorwaadbaar winkelgebied
T
T
Verbinden van groenstructuren
Helderheid in voor- en achter kanten Multifunctioneel cultuurplein
GSPublisherVersion 555.79.90.4
76
77
Centrum Musselkanaal De kracht van Musselkanaal schuilt in het groene casco. Het is bepalend voor de identiteit. Minstens zo bijzonder is de ontmoeting tussen het kleinschalige en landschappelijke karakter de zandwal waar (een deel van) Musselkanaal op ligt en de grootschalige, meer industriële signatuur van het kanaal en het veenkoloniale landschap. Hier, in Musselkanaal, is de overgang van het ene naar het andere landschap volop voelbaar. En dat is een grote kwaliteit.
C
C
O
O
Voor Musselkanaal ligt er een wens het centrum te versterken en beter te verbinden met de omgeving. Hiervoor is in 2019 een centrumvisie opgesteld, Aandachtspunt is de koppeling met het Spoordok, een voormalig industriegebied dat in de jaren negentig is getransformeerd tot recreatiegebied. Een betere verbinding kan zowel ten goede komen aan het centrum als aan Spoordok, zowel in leefkwaliteit als het aantrekken van meer bezoekers. Ook hebben bewoners behoefte aan een nieuw dorpshuis.
N
N
C
C
E
E
P
P
Uitdagingen liggen er rond het Willem Diemerplein dat in de huidige vorm erg stenig is en te groot aanvoelt. Het biedt niet de knusse, gastvrije sfeer die een dorpsplein kan bieden. Een herinrichting van het plein met aanzienlijk meer groen kan voor meer verblijfskwaliteit zorgen en een betere binding tussen het centrum en het dorp.
T
T
Daarnaast bestaat er brede steun voor een snelfietsverbinding tussen Musselkanaal en Stadskanaal. Dat kan de bereikbaarheid en leefbaarheid van beide kernen verbeteren. Ook het plan voor een nieuw dorpshuis speelt een rol, als potentieel ontmoetingspunt binnen de dorpsstructuur. Ook hier vragen alle opgaven om een samenhangend antwoord, waarbij volop geprofiteerd kan worden van het bestaande groene casco. Door voort te bouwen op de oorspronkelijke landschappelijke structuren kan het centrum aantrekkelijker worden, net als de verbindingen met de bredere omgeving.
79
Cultuurhistorische analyse
De Schoolstraat met links de Eerste Sluis van Musselkanaal, 1920. Bron: Groninger Archieven.
Op de plek waar nu Musselkanaal ligt, graasde eeuwenlang het vee van de markeboeren uit Onstwedde. Dwars door deze woeste gronden werden in de negentiende eeuw de rechte lijnen van de ontginning aangelegd. Ze bepalen nog altijd de structuur van het dorp.
oude badhuis, gelegen tussen de Gladioolstraat en de Fr. Nanningastraat. Tegen de nieuwe middenstandswijk ten oosten van de Kruisstraat het fraaie Sportpark aangelegd, waarin het tracé van de Mussel-A werd opgenomen in een vijver. Minstens van zoveel allure was de Landbouw Technische School, gebouwd in het hart van het dorp. Door de nabijheid van Philips werd de school in 1965, nog geen tien jaar na de opening, flink uitgebreid. Musselkanaal was een zelfvoorzienend dorp, met een breed aanbod aan winkels, volop werkgelegenheid en natuurlijk vermaak. Bioscoop en café De IJzeren Klap, met een lichtgevende dansvloer, was dé plek voor een avond uit op zaterdag.
C
C
Zandweg van de Horsten met boerderijen aan weerszijde. Bron: Streekhistorisch Centrum Stadskanaal.
O
O
In 1837 begon de particuliere ontginning vanaf een kleine zandrug in het veen, resulterend in het dorpje De Horsten. Tegelijkertijd werd het grote stadsproject van Groningen gerealiseerd: het Stadskanaal, dat in 1851 de Eerste Valthermond bereikte. De oude grens tussen deze twee ontginningen is herkenbaar in de huidige Telefoonweg en Badstraat.
Eerste uitbreidingsplan voor Musselkanaal, 1952. Het zwarte H-vormige gebouw was de eerste L.T.S. Uiterst rechts het Sportpark met vijver. Bron: Groninger Archieven, toegang 2291, inv. nr. 1602.
N
N
Aan de randen van het dorp was ruimte voor bijzondere groenbestemmingen. Het zwembad De Horsten werd ingebed in het landschap met forse beplantingsranden. Het industriële Spoordok is omgevormd tot een waterrecreatiegebied met een camping. Daarnaast vormt het Horstenerbos een ecologische verbinding haaks op het kanaal en biedt beschutting te midden van het open landschap van de veenkolonie. Samen met de beplantingsstructuren van de naoorlogse wijken en de recent ontstane groene ruimtes nabij het dorpscentrum vormen deze groene flanken een landschappelijk casco waarbinnen het dorpsleven van Musselkanaal zich afspeelt.
T
T
In de eerste helft van de twintigste eeuw ontwikkelde Musselkanaal zich tot een industriële kern, met werkgelegenheid in het dorp zelf. De Biscuitfabriek J. Branbergen was de grootste werkgever van Musselkanaal en exporteerde de bekende Bruintje Beerkoeken door heel Europa. In 1924 werd het dorp verbonden met de spoorlijn, wat resulteerde in de aanleg van het Spoordok. Vanaf 1940 waren de loodsen van het agrarische coöperatief Algemeen Belang Musselkanaal aan het dok gevestigd.
P
P
Maquette van zwembad De Horsten uit 1963. Rond de baden en de ligweiden werden brede beplantingsstroken geplant om beschutting te bieden. Bron: Heidemij, Nationaal Archief.
E
E Het centrum van Musselkanaal vanuit de lucht in 1999. Midden voor de IJzeren Klap. Centraal op de foto wooncomplexen Heggerank, Havenzicht en Spoorzicht. Links Spoordok. Bron: Aerophoto Eelde. (Foto zonder watermerk nog in aanvraag).
80
Vanaf de jaren tachtig stond de verdichting van het centrum hoog op de agenda. Dit resulteerde in twee grote bouwprojecten: de Heggerank aan de ene kant van het kanaal, Havenzicht en Spoorzicht aan de andere kant. Deze ontwikkelingen introduceerden een nieuwe as dwars op het lint en moesten de verbinding tussen het centrum en het Spoordok te versterken. Op luchtfoto’s is goed te zien dat deze bouwprojecten een flinke schaalvergroting betekenden ten opzichte van de dorpse schaal van Musselkanaal.
C
C Musselkanaal vanuit de lucht in 1971. Op de voorgrond het Sportpark. Bron: Aerophoto Eelde. (Foto zonder watermerk is nog in aanvraag).
Langs het kanaal, bij de sluizen en de IJzeren Klap, ontstonden clusters van bebouwing en voorzieningen. Scheepsvaarders en handelaren hielden hier pauze bij de cafés en hotels op hun route over het kanaal. Het recentelijk verbouwde logement ’t Schot herinnert nog aan die tijd. Vanaf 1872 vond bij de IJzeren Klap twee keer per jaar een veemarkt plaats, die uitgroeide tot een groot evenement met kermis en bezoekers uit de wijde omtrek trok.
In de periode kort na de oorlog werd de open ruimte tussen de drie parallelle routes ingevuld met woonstraten, waarbij veel aandacht was voor groen. Een voorbeeld hiervan is de groenstrook rondom het
81
Observaties •
•
C
C
In de nabijheid van het centrum van Musselkanaal bevinden zich forse groene ruimten met een parkachtige potentie. Ook diverse omliggende straten krijgen karakter door royale bomenrijen. Sterk is ook de groene cirkel rond het dorp met het sportpark, de parklaan en het Horstenbos. De woonwijken die aan deze groene zones grenzen worden zeer gewaardeerd, al heeft en deel van het groen wel wat aandacht nodig. Waar je ook woont in Musselkanaal je hebt altijd royaal groen binnen bereik. Deze groene kwaliteit keert slechts beperkt terug in het centrum.
O
O
N
N
C
C
E
E
De kruising en omgeving van de Marktstraat, Kruisstraat, Akade en Aweg is cultuurhistorisch waardevol, bevat veel impliciete en expliciete kwaliteiten en biedt enorm (dus) veel potentie. Hetzelfde geldt voor Spoordok, het ‘schiereiland’ van de Havenkade en Marktkade en de Stationsstraat als dwarsverbinding.
T
T Groene laanstructuur Parken Pleinen
Kwaliteiten: groenstructuren
82
P
P
•
Het kanaal
GSPublisherVersion 548.80.91.4
Verhoudingsgewijs kent Musselkanaal – net als Stadskanaal – vrij veel karaktervolle winkels met een rijke historie en een bovenregionale klantenkring: een absolute kwaliteit. Ook activiteiten als de langste braderie en de winkelweek zijn bekend en geliefd. Musselkanaal is trots, betrokken en kenmerkt zich door noaberschap.
83
Observaties •
Leven en interactie ontbreekt, vooral doordat het centrum een plek is van komen en gaan en grotendeels geordend is op autobereikbaarheid en parkeren. Ook zit er nauwelijks uitwisseling tussen plintfuncties en de straat. Veel functies zijn naar binnen gericht, waarbij het afplakken van ramen op de begane grond – deels het gevolg van verdwijnende winkelfuncties – de verblijfskwaliteit ook niet ten goede komt.
Willem Diemerstraat richting Havenplein
C
C
O
De recente herinrichting van (een deel van) het Willem Diemerplein is een begrijpelijke zet om meer openbare ruimtekwaliteit te brengen. Er missen alleen nog wel relaties met de bredere omgeving., waardoor de nieuwe ingreep en wat verloren bijligt. Ook het gehele centrum komt versnipperd over. Alle functies liggen vooral monofunctioneel naast elkaar en doen weinig met en voor elkaar.
O
•
Willem Diemerplein
N
N
C
C
E
E
P
P In de huidige opzet is het centrum niet klimaatrobuust. De stenige omgeving in combinatie met beperkt groen zorgt voor snelle opwarming op zomerse dagen. Ook de waterbuffercapaciteit is hierdoor beperkt, wat de kans verhoogt op overbelasting van het riool bij piekbuien.
T
T
•
Knelpunten
GSPublisherVersion 548.80.91.4
Inactieve gevels Disproportionele schaal
Willem Diemerplein
P
Parkeren Achterkanten
84
85