R - 1 Bijlage U&HP2025
Tekst van het document
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025 Gemeente Someren
Titel
: Uitvoerings- en handhavingsprogramma 2025 gemeente Someren
Zaaknummer
: 200673601
Datum
: 9 januari 2025
Auteur(s)
: L. Peeters
Hoofdstuk 1 Inleiding .......................................................................................................5 1.1 Inleiding ....................................................................................................................5 1.2 Uitvoerings- en handhavingsstrategie gemeente Someren 2023-2026 ................................5 1.2.1 Domeinplan Ruimte en teamplan VTH .........................................................................5 1.2.2 Doelstelling beleid ....................................................................................................6 1.2.3 Prioritering ..............................................................................................................6 1.3 Afstemming uitvoeringsprogramma ..............................................................................8 Hoofdstuk 2 Beschikbare en benodigde middelen .............................................................9 2.1 Beschikbare personele middelen ...................................................................................9 2.2 Beschikbare financiële middelen: uitvoeringsorganisaties ................................................11 2.3 Overige beschikbare middelen ....................................................................................13 2.4 Borging beschikbare en benodigde middelen
.................................................................14 Hoofdstuk 3 Programma VTH breed: waar zetten we op in? ...........................................15 3.1 Inleiding ..................................................................................................................15 3.2 Activiteiten 2025 .......................................................................................................15 3.2.1 Beleidscyclus .........................................................................................................15 3.2.2 Dienstverlening ......................................................................................................15 3.2.3 Financiën ..............................................................................................................16 3.2.4 Kwaliteitsborging ....................................................................................................16 3.3 Borging middelen ......................................................................................................18 Hoofdstuk 4 Programma Vergunningverlening: waar zetten we op in? ...........................19 4.1 Inleiding ..................................................................................................................19 4.2 Activiteiten vergunningverlening
.................................................................................19 4.2.1 Preventiestrategie ..................................................................................................19 4.2.2 Vergunningenstrategie ............................................................................................21 4.3 Borging middelen ......................................................................................................22 Hoofdstuk 5 Programma Toezicht & Handhaving: waar zetten we op in?........................24 5.1 Inleiding ..................................................................................................................24 5.2 Activiteiten ...............................................................................................................24 5.2.1 Preventiestrategie ..................................................................................................24 5.2.2 Toezicht- en sanctiestrategie....................................................................................25 5.2.3 Gedoogstrategie .....................................................................................................29 5.2.4 Peelland Interventie Team .......................................................................................29 5.3 Borging middelen
......................................................................................................29 Hoofdstuk 6 Methodiek evalueren en monitoring ............................................................32 6.1 Lokale taken.............................................................................................................32 6.2 Overige taken ...........................................................................................................32 Bijlagen 1.
Risicoanalyse uit U&HS
2.
Werkprogramma ODZOB
3.
Werkprogramma VRBZO
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
3
Gebruikte afkortingen: PIT
Peelland Interventie Team
Bibob
Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur
SSiB
Samen Sterk in Brabant
VTH
Vergunningen, Toezicht en Handhaving
APV
Algemene plaatselijke verordening
Bor
Besluit omgevingsrecht
Mor
Ministeriële regeling omgevingsrecht
ROK
Regionaal operationeel kader (milieutoezicht)
VRBZO
Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost
ODZOB
Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant
OW
Omgevingswet
Bal
Besluit activiteiten leefomgeving
Bbl
Besluit bouwwerken leefomgeving
Bkl
Besluit kwaliteit leefomgeving
U&HS
Uitvoerings- en handhavingsstrategie
U&HP
Uitvoerings- en handhavingsprogramma
Wkb
Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen
Lbv
Landelijke beëindigingsregeling veehouderslocaties
BRP
Basisregistratie Personen
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
4
Hoofdstuk 1 Inleiding 1.1 Inleiding Met dit uitvoeringsprogramma geven wij invulling aan de wettelijke verplichting1 om zowel voor vergunningverlening als toezicht en handhaving jaarlijks de Uitvoerings- en handhavingsstrategie voor de fysieke leefomgeving gemeente Someren 2023-2026 (U&HS) uit te werken. In dit uitvoeringsprogramma geven wij aan welke van de in de U&HS genoemde werkzaamheden wij dit jaar betogen te verrichten. Bij de invulling van het programma hebben wij rekening gehouden met de in het U&S genoemde doelen en prioriteitenstelling. Dit uitvoeringsprogramma wordt ter kennisname aan de gemeenteraad aangeboden en voor het interbestuurlijk toezicht aan de provincie gezonden.
1.2 Uitvoerings- en handhavingsstrategie gemeente Someren 2023-2026 De wettelijke verplichting om een U&HS vast te stellen maakt onderscheid tussen basistaken en niet basistaken. Basistaken worden uitgevoerd door de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB). Hiervoor hebben wij samen met de regio een uniforme regionale uitvoerings- en handhavingsstrategie (ROK-VV en ROK-TH) vastgesteld. Vanuit het oogpunt van effectiviteit, efficiency en het creëren van een gelijk speelveld is in onze gemeente deze uniforme regionale U&HS daarnaast ook van toepassing op de overige (niet onder de basistaken vallende) milieutaken inclusief het aspect externe veiligheid2 en groene wetgeving3. Voor alle andere taken die uit de Omgevingswet (Ow) voortvloeien, hebben wij lokaal beleid vastgesteld: de “Uitvoerings- en handhavingsstrategie voor de fysieke leefomgeving gemeente Someren 2023-2026”. Dit beleid beschrijft de keuzes die wij maken over de uitvoering van de vergunningverlening, toezicht en handhavingstaken. 1.2.1 Domeinplan Ruimte en teamplan VTH Dit uitvoeringsprogramma ziet toe op de uitwerking van de lokale uitvoerings- en handhavingsstrategie: een werkprogramma met welke taken wij in welke beoogde omvang het komende jaar uitvoeren.
Daarnaast zoeken we aansluiting bij het domeinplan Ruimte, die strategische en operationele doelen stelt in samenhang met inspanningsverplichtingen om de visie en missie van het domein Ruimte tot werkelijkheid te brengen. Als aanvulling daarop hanteren wij een teamplan, waarin de (algemene) teamtaken zijn opgenomen op persoonsniveau en dit programma nader wordt uitgewerkt in werkplannen.
Artikel 13.8 Omgevingsbesluit Externe veiligheid is de kans dat personen in de omgeving van een activiteit waar met gevaarlijke stoffen wordt gewerkt, slachtoffer worden van een ongeval met die stoffen. 3 De Omgevingsdienst Brabant Noord (ODBN) geeft voor de hele provincie Noord-Brabant de vergunningen af voor de Wet natuurbescherming. Ook is de ODBN verantwoordelijk voor toezicht en handhaving van de regels. 1 2
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
5
1.2.2 Doelstelling beleid In de U&HS stellen wij ons bij de uitvoering en handhaving voor de periode 2023-2026 de onderstaande doelstellingen. In hoofdstuk 3 t/m 5 van dit uitvoeringsprogramma benoemen wij de concrete acties die wij daarvoor dit jaar uitvoeren.
Algemeen U&H doel
Doelstelling 2023-2026
Veiligheid
In de evaluatie van elk jaar komt terug dat 80% van de burgers en bedrijven voldoet die in de categorie hoog risico vallen na de eerste/hercontrole aan de geldende regels.
Duurzaamheid
Kansen die zich bij de uitvoering van de VTH-taken m.b.t. duurzaamheid aandienen, worden zoveel mogelijk benut. Enerzijds gaat het hier om het inzetten van de wettelijke mogelijkheden om duurzaamheidsmaatregelen af te dwingen of om aan duurzaamheidseisen te voldoen en energiebesparende maatregelen. Anderzijds het voorlichten en het bevorderen van duurzaam handelen.
Dienstverlening
Na ontvangst van een klacht/melding/informatieverzoek wordt uiterlijk binnen 4 werkdagen contact opgenomen met de melder. Alle binnengekomen vergunningaanvragen worden binnen de gestelde termijn afgehandeld.
Uitvoeringskwaliteit
Het verbeteren van de uitvoering van de VTH-taken die voortkomen uit de BIG-8-cyclus4. Voldoen aan het kwaliteitsniveau van de verordening U&H (kwaliteitseisen en capaciteit van het personeelsbestand). Het professionaliseren en verder vormgeven van risicogericht werken.
Financiën
Inzicht creëren in de kosten van (de op basis van de gestelde doelen uit te voeren activiteiten m.b.t.) VTH.
1.2.3 Prioritering Voor elke bestuursperiode van vier jaar bepalen wij de prioriteiten aan de hand van een probleemanalyse. Onderdeel van deze analyse is een risicoanalyse, waarbij we de negatieve effecten en kans op overtreding van de regelgeving in beeld brengen. De inschatting van de risico’s voor de leefomgeving is richtinggevend voor de bestuurlijke prioriteiten die worden gesteld bij het stimuleren en/of afdwingen van naleefgedrag.
De ‘BIG-8-beleidscyclus’ is het strategisch beleidskader dat de basis vormt voor de beleidscyclus. De cyclus wordt in de Uitvoerings- en Handhavingsstrategie gemeente Someren 2023-2026 nader toegelicht. Het voorliggende programma maakt hier onderdeel van uit. 4
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
6
Jaarlijks vertalen wij de prioritering in het uitvoeringsprogramma en bepalen wij hoe de aanwezige capaciteit binnen de gemeente in te zetten. Bij de jaarlijkse evaluatie van beleid en uitvoering(sprogramma) checken wij of de prioritering zo nodig bijgesteld moet worden. Bijvoorbeeld omdat overtredingen vaker voorkomen en/of een groter effect hebben dan verwacht. Uiteraard spelen ook de politieke context en maatschappelijke ontwikkelingen hierbij een rol. Bij de start van de nieuwe bestuursperiode in 2022 is er een risicoanalyse opgesteld, zie bijlage 5 van de U&HS. In bijlage 1 is een overzicht van de voor 2025 geldende risicoanalyse opgenomen. De vertaalslag van de U&HS naar het uitvoeringsprogramma heeft geresulteerd in het vaststellen van de prioriteiten op basis van de risicoanalyse. Daarbij hebben regionale ontwikkelingen en een toename van meldingen geleid tot het hanteren van verzwarende factoren bij overtredingssoorten gelieerd aan vakantieparken en vakantiewoningen, in onderstaande tabel cursief weergegeven. Dit jaar hebben onderstaande problemen/overtredingssoorten de hoogste (bestuurlijke) prioriteit: Prioriteit Hoog
Bestuurlijke prioriteit
Bouw / Bestaande bouw / In gebruik hebben van een gebouw in strijd met constructieve eisen Besluit bouwwerken leefomgeving -
Maatschappelijke gebouwen, kinderdagverblijven, scholen, zorg, sport
-
Huisvesting arbeidsmigranten
-
Handelen in strijd met Woningwet (vervuilde woningen)
X
Handelen in strijd met omgevingsplan -
Landschappelijke inpassing / ruimtelijke kwaliteitsverbetering
-
Illegaal bouwen in strijd met omgevingsplan
X
-
Permanente bewoning recreatieparken
X
-
Permanente bewoning recreatiewoningen
X
-
Plaatsen van voorwerpen op de openbare weg
X
-
Vervuilde openbare weg
-
Illegaal stoken/open vuur/houtkachels
-
Illegale opslag van voertuigen, vaartuigen, mest en afval
-
Loslopende honden (aanlijnplicht) en hondenpoep opruimen
-
Parkeerexcessen (parkeren blauwe zone, foutief parkeren)
-
Geluidshinder (door apparatuur)
APV
X
Alcoholwet -
Geen leidinggevende aanwezig
-
Schenken aan minderjarige
-
Geen / niet actuele vergunning
-
Overtreden vergunningsvoorwaarden geluidsoverlast (APV)
X X
Evenementen -
Schenken van alcohol aan minderjarigen
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
7
De geselecteerde prioriteiten pakken wij zo veel mogelijk met voorrang op, waarbij wij het accent leggen op de bestuurlijke prioriteiten. Deze prioritering betekent ook dat andere zaken minder aandacht krijgen of niet dan wel niet direct worden aangepakt.
1.3
Afstemming uitvoeringsprogramma
Het uitvoeringsprogramma hebben wij afgestemd met de betrokken (uitvoerings)organisaties en de organen die belast zijn met de strafrechtelijke handhaving (politie/OM). In hoofdstuk 2.2 van dit uitvoeringsprogramma gaan wij nader in de op de uitvoeringsorganisaties. Verder verwijzen wij naar hoofdstuk 6.2 van de Uitvoerings- en handhavingsstrategie, waarin wij de belangrijkste partners waarmee wij samenwerken de binnen deze samenwerkingsverbanden gemaakte afspraken uitgebreid hebben weergegeven.
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
8
Hoofdstuk 2 Beschikbare en benodigde middelen In overeenstemming met de wettelijke regeling5 zorgen wij ervoor dat de benodigde en beschikbare financiële en personele middelen voor het bereiken van de in de U&HS gestelde doelen en daarvoor uit te werken werkzaamheden, inzichtelijk worden gemaakt en in de begroting worden geborgd. Dit hoofdstuk gaat vooral in op de borging van de beschikbare middelen. Op de borging van de (daarmee overeenstemmende) benodigde middelen wordt ingegaan in paragraaf 2.4 en de hoofdstukken 3,4 en 5. Wij zorgen er steeds voor dat voor de uitvoering van het uitvoeringsprogramma voldoende financiële en personele middelen beschikbaar zijn en dat deze middelen zo nodig worden aangevuld door extra geld vrij te maken. Indien dat niet mogelijk is wordt, in overleg met de betrokken partijen/uitvoeringsinstanties, het uitvoeringsprogramma zo nodig aangepast. In dit uitvoeringsprogramma is de uitvoering afgestemd op de begrote formatie en financiële middelen. Dit betekent dat wij inzetten op de te realiseren doelen en de bestuurlijk hoog geprioriteerde wettelijke taken.
2.1 Beschikbare personele middelen Bij de vergunningverlening, toezicht en handhaving is voornamelijk team VTH betrokken (zie figuur 2 en 3). Daarnaast zijn ook enkele medewerkers van andere afdelingen als behandelaar of als adviseur betrokken. Om tijdens de uitvoering de objectiviteit van werkzaamheden te borgen en (schijn op) belangenverstrengeling te voorkomen hanteren wij bij vergunningverlening, toezicht en handhaving een functiescheiding op persoons-, dossier of objectniveau. Vergunningverlening Voor de vergunningverlening geldt in zijn algemeenheid dat de administratie van team VTH een aanvraag of melding voor de inhoudelijke behandeling uitzet bij de casemanager/ vergunningverlener van team VTH, afhankelijk van de aangevraagde activiteiten. De casemanager/ vergunningverlener vraagt waar nodig adviezen op bij de verschillende interne en externe adviseurs en/of handelt de zaak inhoudelijk af. Vervolgens handelt de administratie VTH de zaak administratief af. Toezicht en Handhaving Voor toezicht en handhaving geldt dat de toezichthouders van team VTH het handhavingstraject initieel opzetten en uitvoeren. Afhankelijk van de complexiteit wordt de zaak door een handhavingsjurist veelal vanaf de fase van een voornemen, besluit of bezwaar overgenomen. Of in en hoeverre er juridische inzet nodig is, laat zich op voorhand dan ook niet plannen.
Verder draagt de juridisch beleidsadviseur o.a. zorg voor de producten in het kader van een programmatische handhaving (beleid, uitvoeringsprogramma en evaluatie). Het is niet realistisch om te verwachten dat alle medewerkers m.b.t. vergunningverlening of handhaving alle wet- en regelgeving met betrekking tot alle beleidsvelden beheersen. Daarom werken wij met taakaccenten waarbinnen de medewerker m.b.t. vergunningverlening of 5 Artikel 13.10 Omgevingsbesluit
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
9
handhaving fungeert als vraagbaak voor de collega’s en waarbinnen hij of zij de meeste werkzaamheden verricht.
Weergave van de begrote vaste formatie voor 2025: Werkbare
FTE
uren6 Algemeen Teammanager VTH
1350
1
Beleidsadviseur VTH, juridische ondersteuning VTH
1350
1
Totaal
2550
2 FTE
Administratieve ondersteuning
4280
3,17
Senior casemanager/vergunningverlening (taakaccent Omgevingswet)
2404
1,78
Casemanager/vergunningverlening (taakaccent Omgevingswet)
2106
1,56
Trainee vergunningverlening (taakaccent Omgevingswet)
864
0,64
Casemanager/vergunningverlening (taakaccent Milieu)
1350
1
Casemanager/vergunningverlening (taakaccent APV/OOV)
3308
2,45
Totaal
14.312
10,6 FTE
Administratieve ondersteuning
3308
2,45
Handhavingsjurist, juridische ondersteuning VTH
2700
2
Junior handhavingsjurist
1350
1
Toezichthouder (accent Omgevingswet)
1350
1
Toezichthouder (accent Omgevingswet/ondermijning)
1350
1
Toezichthouder (accent brandveiligheid/ondermijning/arbeidsmigranten)
1350
1
Toezichthouder (accent Omgevingswet, landschappelijke inpassing)
1269
0,94
BOA
2700
2
Totaal
15.377
11,4 FTE
Werkbare
FTE
Vergunningverlening
Toezicht & handhaving
Weergave van de begrote ingehuurde formatie: uren Toezicht & Handhaving Jurist (accent deelgebiedenproces)
1050
0,78
BOA
1202
0,89
Totaal
2252
1,7 FTE
De bijdrage voor de begrote formatie ter uitvoering van dit programma (vooral loonkosten, en personele- en organisatiekosten) is gedekt door het opnemen van een daarmee overeenstemmend bedrag in de gemeentelijke begroting:
6
Per FTE zijn 1.350 uren werkbare uren beschikbaar; uren die voor VTH beschikbaar zijn.
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
10
Grootboeknummer/
In begroting gereserveerd voor vaste
In begroting gereserveerde bedrag
kostensoort
formatie
voor ingehuurde formatie
1999004 / 4110000
€ 1.975.891,00
1999004 / 4351001
€ 103.8365,00
De bijdrage voor de begrote externe kosten ter uitvoering van het programma voor het Peelland Interventie Team (m.n. bijdrage loonkosten intergemeentelijke teamleider, kosten uitvoeringsorganisaties en handhavingskosten) is gedekt door het opnemen van een daarmee overeenstemmend bedrag in de gemeentelijke begroting: Grootboeknummer/
In begroting gereserveerd voor vaste
In begroting gereserveerde bedrag
kostensoort
formatie
voor ingehuurde formatie
2120001 / 4380044
€36.286 Coördinator PIT €12.479 | Programmaleider ondermijning €15871 Programmaleider IV €7936
2.2 Beschikbare financiële middelen: uitvoeringsorganisaties In het kader van dit uitvoeringsprogramma werken wij samen met diverse uitvoeringsorganisaties. Hieronder worden – zonder uitputtend te zijn- de belangrijkste uitvoeringsorganisaties en werkzaamheden in het kader van dit uitvoeringsprogramma weergegeven. Daarbij is het steeds het voor de betreffende uitvoeringsorganisatie in de begroting van 2025 gereserveerde bedrag opgenomen. De kosten zijn volledig gedekt in de begroting. Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB) De ODZOB voert taken uit voor de regio Zuidoost-Brabant op het gebied van VTH. Er is onderscheid tussen basistaken, verzoektaken en collectieve taken: •
Basistaken zijn taken op gebied van milieu-VTH die in het basistakenpakket vallen en verplicht door een omgevingsdienst uitgevoerd moeten worden.
•
Verzoektaken kunnen vergelijkbaar zijn met de basistaken maar vallen niet in het wettelijke basistakenpakket. Het kunnen ook taken zijn op gebied van de fysieke leefomgeving zoals onderzoeken en adviezen. In Someren beleggen wij de advisering van vraagstukken met betrekking tot cultuurhistorie7, sloop en alle milieu gerelateerde taken8 bij de ODZOB.
•
Collectieve taken zijn taken die op verzoek van (en in samenspraak met) de deelnemers voor het collectief worden uitgevoerd. Het zijn taken waarbij er voordeel ligt in of een noodzaak is voor een gezamenlijke aanpak. Bijvoorbeeld in verband met schaalvoordelen, gemeentegrens overschrijdende impact en/of bundeling van expertise. Het gaat hier onder andere om de regionale Milieu Klachten Centrale met 24-uursbereikbaarheid/ consignatieregeling, en ketenhandhaving zoals Samen Sterk in Brabant (SSiB)9 voor toezicht in het buitengebied.
Inclusief het verlenen van monumentenvergunningen. Inclusief externe veiligheid en groene wetgeving. 9 In dit provinciale programma met verplichte deelname werkt onze gemeente samen met de provincie, de Omgevingsdiensten en alle andere Brabantse gemeenten, waterschappen, het Openbaar Ministerie, de politie 7 8
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
11
De basis-, verzoek- en collectieve taken die wij conform het uniforme regionale uitvoerings- en handhavingsbeleid10 door de ODZOB laten uitvoeren leggen wij jaarlijks vast in een (onderling afgestemd) werkprogramma. Voor de uit te voeren taken inclusief de daarvoor berekende uren verwijzen wij naar het werkprogramma van de ODZOB in bijlage 2. Voor de taken die wij door de ODZOB laten uitvoeren is een daarmee overeenstemmend bedrag in de gemeentelijke begroting opgenomen: Grootboeknummer/
Uitvoeringsorganisatie
In begroting gereserveerde bedrag
Omgevingsdienst (ODZOB)
€ 1.052.269,00
kostensoort 2740000 / 4433000
Hiermee zijn de omvang van het programma en de beschikbare financiële middelen op elkaar afgestemd. Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost (VRBZO) De VRBZO voert taken uit voor de regio Brabant-Zuidoost op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. Het gaat hier om wettelijk verplichte taken en gemeentelijke taken die collectief aan de VRBZO zijn opgedragen. Bij de collectieve taken gaat het om taken waarvan het voor de Veiligheidsregio efficiënter is om deze regionaal op te pakken in plaats van in elke gemeente afzonderlijk. In het kader van vergunningverlening, toezicht en handhaving zijn de taken van de VRBZO onder andere: •
Advisering bij omgevingsvergunningen en/of meldingen over brandveiligheidsaspecten;
•
Advisering vergunningverlening evenementen en controle op brandveilig gebruik van deze tijdelijke inrichtingen;
•
Controle brandveiligheid gebouwen vergunning/ melding brandveilig gebruik;
•
Toezicht- en handhavingscontroles brandveiligheid.
De rol van de brandweer bij het bevorderen van de naleving van brandveiligheidsregels is van belang bij zowel het uitvoeren van toezicht en zo nodig sanctionerend optreden (acute bestuursdwang) als bij het geven van voorlichting, adviezen en communicatie over handhaving. Brandveiligheid is overigens meer dan alleen het voldoen aan wettelijke regels. De brandweer zet, vanuit risicoperceptie, ook in op verhoging van brandveiligheid bewustzijn en kennisontwikkeling bij burgers en bedrijven en adviseren over regelgeving. Voorop staat immers dat de primaire verantwoordelijkheid voor het realiseren en behouden van een brandveilige situatie bij de gebruikers/eigenaren (principalen) ligt. De toezichttaken die wij door de VRBZO laten uitvoeren leggen wij jaarlijks vast in een (onderling afgestemd) werkprogramma. De omvang van het programma en de daarvoor benodigde middelen worden in principe door de beschikbare FTE bij de VRBZO bepaald en is daardoor niet vrijelijk door de gemeente in te vullen. Voor het werkprogramma van de VRBZO verwijzen wij naar bijlage 3. en terreinbeheerders, om misstanden in het buitengebied aan te pakken. Het gaat dan o.a. om de aanpak van stroperij, wildcrossen en (drugs)afvaldumpingen.
10 Dit omvat het regionaal operationeel kader Vergunningverlening 2020-2024, Regionaal operationeel kader milieutoezicht 2018, Regioneel Uitvoeringsbeleid Asbest Taken en de Regeling Verwijdering Calamiteuze Stoffen.
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
12
Voor de taken die wij door de VRBZO laten uitvoeren is een daarmee overeenstemmend bedrag in de gemeentelijke begroting opgenomen; het gaat hier om een vast bedrag: Grootboeknummer/
Uitvoeringsorganisatie
In begroting gereserveerde bedrag
Veiligheidsregio (VRBZO)
€ 1.283.294,00
kostensoort 2740003 / 4433000
Hiermee zijn de omvang van het programma en de beschikbare financiële middelen op elkaar afgestemd. Externe expertise vergunningverlening In het kader van advisering over bijvoorbeeld vergunningsvraagstukken inzake glastuinbouw of archeologie schakelen wij, indien nodig, een extern adviesbureau in. Hiervoor is een kostenpost in de begroting gereserveerd: Grootboeknummer/
Uitvoeringsorganisatie
In begroting gereserveerde bedrag
Advies- en
€ 15.000,-
kostensoort 2830003 / 4351004
ingenieursbureaus
2.3 Overige beschikbare middelen Naast de beschikbare ondersteunende technische, juridische en administratieve voorzieningen om een adequate en objectieve uitvoering mogelijk te maken (bedrijfsauto’s, meetapparatuur, vakliteratuur, kleding, etc.) hebben wij o.a. nog de volgende (aanvullende) financiële middelen beschikbaar in de begroting geborgd: Grootboeknummer/
Omschrijving
In begroting gereserveerde bedrag
Diverse kosten VTH o.a.
€ 50.500,00
kostensoort 2120007 / 4380044
proceskosten, uitvoeringskosten HH, incidentele metingen, advieskosten
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
13
2.4 Borging beschikbare en benodigde middelen In hoofdstuk 3 (Algemeen), 4 (Vergunningen) en 5 (Toezicht & Handhaving) zijn de programma’s nader uitgewerkt. Bij ieder programma is in de laatste paragraaf inzichtelijk gemaakt hoe de middelen geborgd zijn oftewel wat de benodigde uren voor de uitvoering van het programma zijn. Steeds zijn de voor de programma’s in hoofdstuk 3, 4 en 5 benodigde middelen afgestemd op de in hoofdstuk 2 weergegeven beschikbare middelen. Er kan al met al geconcludeerd worden dat de omvang van het programma en de beschikbare middelen op elkaar zijn afgestemd, waardoor het programma in beginsel uitvoerbaar is.
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
14
Hoofdstuk 3 Programma VTH breed: waar zetten we op in? 3.1 Inleiding In dit hoofdstuk geven wij de belangrijkste activiteiten aan waar we dit jaar VTH breed op inzetten. De algemene VTH brede activiteiten benoemen we in paragraaf 3.2 en in paragraaf 3.3 gaan we in de op de borging van de voor het programma benodigde middelen.
3.2 Activiteiten 2025 In deze paragraaf geven wij de belangrijkste werkzaamheden uit de strategie aan die wij dit jaar uitvoeren om de in het beleid genoemde doelen te realiseren. Voor het monitoren van het effect zijn waar mogelijk steeds de strategische doelen en indicatoren benoemd. De indicatoren sluiten aan bij de doelstellingen en geven een beeld over in hoeverre doelstellingen behaald worden. 3.2.1 Beleidscyclus Een programmatische en cyclische benadering van uitvoering en handhaving levert op grond van wettelijke verplichtingen de volgende beleidsproducten: •
Uitvoerings- en handhavingsstrategie (4 jaarlijks);
•
Uitvoerings- en handhavingsprogramma (jaarlijks);
•
Voortgangs- en management rapportages (2 maal per jaar);
•
Jaarevaluatie (en bijstelling) beleid en uitvoeringsprogramma (jaarlijks).
3.2.2 Dienstverlening Onze doelstelling is op passende wijze vragen van inwoners, ondernemers en organisaties beantwoorden. Passend wil zeggen een kwalitatief en vlot antwoord. Dit doen we door de volgende uitgangspunten in onze dienstverlening te hanteren: -
uiterlijk binnen 4 werkdagen, dan wel de anderszins gecommuniceerde termijn, terug te bellen (inclusief juiste administratieve afhandeling in Djuma);
-
te streven om binnen 4 werkdagen de ontvangst van een aanvraag, verzoek, klacht of melding te bevestigen;
-
zorgdragen voor interne vervanging bij afwezigheid, zodat tijdig teruggebeld kan worden dan wel de juiste termijn gecommuniceerd wordt;
-
in elk contact duidelijke afspraken te maken en aan te geven welke vervolgstap op welke termijn een initiatiefnemer of belanghebbende kan verwachten;
-
gemaakte afspraken na te komen, wat ook betekent dat indien wij een afspraak niet (tijdig) kunnen naleven zoals beoogt wij wel binnen de afgesproken termijn dit mededelen en daarbij een nieuwe termijn communiceren;
-
zo snel mogelijk, maar binnen de beslistermijn (vergunningen) / een redelijke termijn van 8 weken dan wel binnen een met de verzoeker gecommuniceerde termijn (handhaving), een besluit op een aanvraag, klacht/melding of verzoek om handhaving te nemen. De afhandeling van een klacht/melding of verzoek kan ook betekenen dat een zaak (nu) niet opgepakt wordt, vanwege bijvoorbeeld de prioritering;
-
bij toezicht en handhaving snel duidelijkheid aan betrokkenen te geven door o.a. te streven een controlerapport binnen 10-15 werkdagen na controle op te maken en de bijbehorende brief of ander contactmoment binnen 10-15 werkdagen na rapport te verzenden/ te laten plaatsvinden.
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
15
De indicator hierbij betreft het aantal 1) tijdig en juist afgehandelde telefoonnotities, 2) aanvragen waarvan de beslistermijn is verlengd, 3) aanvragen voor een omgevingsvergunning die binnen de termijn zijn afgehandeld, 4) binnen de (gecommuniceerde) beslistermijn genomen besluiten op verzoeken om handhaving. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Dienstverlening. 3.2.3 Financiën Door toepassing van risicoanalyses trachten wij efficiëntie en effectiviteit te bewerkstelligen. De begroting dient steeds dekkend te zijn voor onze inzet op risicobeheersing en beleidsdoelrealisatie. Wij inventariseren of de begroting voldoet aan deze beide elementen. Voor deze inventarisatie maken we de kosten en financiële middelen voor uitvoering en handhaving inzichtelijk. Zo maken wij (jaarlijks) de benodigde en beschikbare financiële en personele middelen inzichtelijk voor de activiteiten die we willen verrichten om de doelen in de Uitvoerings- en handhavingsstrategie te behalen. Dit uitvoeringsprogramma draagt daar aan bij. Ook de jaarlijkse evaluatie van het uitvoeringsprogramma en de beleidsdoelrealisatie kan hier input voor leveren. Waar nodig vragen wij budget aan of stellen wij dat gedurende de begrotingscyclus bij. Wij begroten hierbij op basis van output. Deze activiteit levert een bijdrage aan het strategische doel m.b.t. Financiën.
De indicator betreft 1) het vaststellen van het uitvoeringsprogramma en 2) de eventuele bijsturing in de jaarevaluatie. 3.2.4 Kwaliteitsborging Voor de kwaliteit van uitvoering is de borging van een aantal processen van belang: Werkprocessen Registratie van werkprocessen is onder meer van belang voor de continuïteit van onze dienstverlening. Het ook daadwerkelijk werken volgens deze werkprocessen is van belang voor de uniformiteit van onze uitvoering en handhaving, dus het op gelijke wijze handelen van de verschillende medewerkers. Beiden dragen bij aan het borgen van de kwaliteit van onze dienstverlening. Het opstellen en actueel houden van deze werkprocessen is, naast dat het hier een wettelijke verplichting betreft11, dan ook van belang voor de bedrijfsvoering. Daarom gaan wij actief na waar werkprocessen en protocollen nog ontbreken dan wel geactualiseerd moeten worden, zodat onze digitale omgeving met werkprocessen en protocollen actueel is en blijft. Wij screenen de werkprocessen (inclusief informatiestromen) met betrekking tot VTH. Waar nodig passen wij de werkprocessen, afspraken en dergelijke aan. In de specifieke programma’s gaan wij verder in op de processen die dit jaar (verder) opgesteld dan wel geactualiseerd worden (zie 4.2.1 en 5.2.1 onder Activiteit afstemming en samenwerking).
Kwaliteitscriteria Het is belangrijk de kwaliteit van de uitvoering van de VTH-taken goed te regelen. Hiervoor zijn (landelijk) de zogenaamde “kwaliteitscriteria” in het leven geroepen, met daarin per deskundigheidsgebied minimale vereisten aan o.a. opleiding(niveau), werkervaring, tijdbesteding (frequentie) en het aantal medewerkers. Doelstelling: de kwaliteitscriteria zijn bedoeld om de
11
Artikel 13.9, lid 3 Omgevingsbesluit
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
16
uitvoering van VTH-taken te professionaliseren en de gewenste kwaliteit (en continuïteit) in de organisatie te borgen. Wij zorgen dat we steeds een actueel overzicht hebben op de onderdelen waar we wel en niet voldoen aan de kwaliteitscriteria en nemen waar nodig actie om alsnog te kunnen voldoen. Dit doen wij indien nodig in samenwerking met een extern adviesbureau MasterMeester. De middelen hiervoor zijn geborgd (zie 2.3 onder overige beschikbare middelen). In de specifieke programma’s geven wij aan welke eventuele specifieke actie(s) wij dit jaar uitvoeren om aan de kwaliteitscriteria te voldoen (zie 4.2.2 en 5.2.2), waarmee een bijdrage geleverd wordt aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit. Het gaat dan voornamelijk om het inschakelen van deskundigen op het gebied van brandveiligheid, bouwconstructies en bouwfysica. In 2025 starten we verder met het actualiseren/verbeteren van het kennisniveau door een opleidingsplan te maken. Indicator: in het jaarverslag doen we mededeling over de naleving van de kwaliteitscriteria, waarbij we aangeven waarom de kwaliteitscriteria al dan niet worden nageleefd en de te nemen acties hoe alsnog voldaan kan worden. Hiermee geven we tevens invulling aan de door de gemeenteraad vastgestelde verordening met betrekking tot de kwaliteitscriteria.
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
17
3.3 Borging middelen Voor de uitvoering van het VTH brede programma verwachten wij in totaal de onderstaande personele middelen nodig te hebben. In de werkplanningen is e.e.a. op persoonsniveau gespecificeerd. Activiteiten programma VTH breed
Paragraaf
Indicatie uren 2025
Administratieve ondersteuning
3.2, 4.2, 5.2
Zie §4.3 en 5.3
Beleidscyclus
3.2.1
400
Jaarlijkse
800
beleidswerkzaamheden/beleidscyclus Dienstverlening
3.2.2
Activiteit dienstverlening
Onderdeel reguliere werkzaamheden, zie § 4.3 en 5.3
Financiën
3.2.3
Inzichtelijk maken en borgen
50 Onderdeel beleidscyclus
benodigde /beschikbare middelen Budgetbeheer en overige
50
Kwaliteitsborging
3.2.4
Werkprocessen
+4.2.1 en 5.2.1
Zie §4.3 en 5.3
Kwaliteitscriteria
+4.2.1 en 5.2.1
Zie §4.3 en 5.3
Overige werkzaamheden
500
Overige
500
Uren onvoorzien
250
Totaal benodigde uren
2050
Totaal begrote beschikbare uren vaste
2050
formatie (zie hfd. 2) Totaal begrote beschikbare ingehuurde
0
formatie (zie hfd. 2) Totaal beschikbare uren
2050
De kosten voor de uitvoering van het in dit hoofdstuk weergegeven VTH brede programma zijn begroot binnen de in de begroting beschikbare gestelde middelen zoals opgenomen in hoofdstuk 2. Hiermee is de uitvoering van het programma geborgd.
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
18
Hoofdstuk 4 Programma Vergunningverlening: waar zetten we op in? 4.1 Inleiding In dit hoofdstuk geven wij de belangrijkste activiteiten aan waar we dit jaar bij de vergunningverlening op inzetten. De activiteiten voor vergunningverlening benoemen we in paragraaf 4.2 en in paragraaf 4.3 gaan we in op de borging van de voor het programma benodigde middelen. De casemanagers/vergunningverleners, administratieve en juridische ondersteuners behandelen vergunningen en meldingen en verzorgen informatieverstrekking en uitleg over geldende wet- en regelgeving. Dit beslaat samen met de informatieverstrekking en advisering over (de lokale) ruimtelijke regels het gros van het werk. Het aantal ontvangen aanvragen en meldingen is vooral afhankelijk van initiatieven van burgers en bedrijven. Maar ook bijvoorbeeld van de omvang, volledigheid en juistheid van aanvragen of het aantal achteraf geconstateerde overtredingen waarvoor wij alsnog een legaliserende omgevingsvergunning12 afgeven, kunnen een belangrijke rol spelen. Daarnaast kunnen ontwikkelingen op lokaal, regionaal of landelijk niveau van invloed zijn. Het blijft natuurlijk een vraag gestuurd proces. De uitvoeringstaken zijn dan ook alleen globaal in te schatten.
4.2 Activiteiten vergunningverlening Wij werken volgens de in de Uitvoerings- en handhavingsstrategie 2023-2026 (U&HS) vastgestelde Preventie- en Vergunningenstrategie, waarin de kaders staan ‘hoe we het gaan doen’. De specifieke werkwijze(n), afspraken en dergelijke hebben wij vastgelegd in een digitale omgeving en gelden als aanvulling op deze kaders. Dit uitvoeringsprogramma haakt in op het beleid door aan te geven ‘wat we gaan doen’. In deze paragraaf geven wij de belangrijkste werkzaamheden uit de strategie aan die wij dit jaar uitvoeren om de in het beleid genoemde doelen te realiseren13. Voor het monitoren van het effect zijn waar mogelijk steeds de strategische doelen en indicatoren benoemd. De indicatoren sluiten aan bij de doelstellingen en geven een beeld over in hoeverre doelstellingen behaald worden. 4.2.1 Preventiestrategie De belangrijkste werkzaamheden uit het U&HS, die wij dit jaar in het kader van de preventiestrategie uitvoeren om de in het beleid genoemde doelen te realiseren, zijn: Activiteit communicatie, voorlichting en vooroverleg In het voortraject zoveel mogelijk doen om te voorkomen dat we achteraf (formeel) tot actie moeten overgaan. Hierdoor weet een initiatiefnemer zo snel mogelijk welke mogelijkheden er zijn en wat er moet gebeuren om de benodigde toestemming te krijgen. Beantwoorden eerstelijns vragen + omgevingsloket (incl.
uitwerking) Vooroverleg, principeverzoeken & toets vergunningsvrij bouwen
Samengevat weergegeven heeft het college in het kader van de beginselplicht tot handhaving steeds een onderzoeksplicht of een geconstateerde overtreding alsnog met een vergunning gelegaliseerd kan worden. 13 Voor de verplichte basistaken en de collectieve- en verzoektaken (o.a. milieu en monumentale objecten en/of gebieden), verwijzen wij naar het werkprogramma van de ODZOB en bijlage 2. 12
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
19
Doorlopende informatieverstrekking in de vorm van publicaties, brochures, informatiebijeenkomst: welke regels gelden er + evt. actuele onderwerpen. De indicator van deze activiteit betreft het aantal vooroverleggen, principeverzoeken, informatieverzoeken en verzoeken vergunningsvrij. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit en Dienstverlening. Activiteit afstemming en samenwerking Op uniforme wijze zorgdragen voor een vlotte, gestroomlijnde en integrale afhandeling van dossiers. -
Voor interne afstemming en werkverdeling vindt structureel overleg plaats tussen de verschillende vergunningverleners;
-
Tussen de vergunningverleners en de medewerkers van ruimtelijke ordening vindt structureel overleg over de inhoud plaats en met de medewerkers van handhaving vindt dit waar nodig ad hoc plaats;
-
Als een initiatief daartoe aanleiding geeft vindt in een zo vroeg mogelijk stadium afstemming plaats met andere interne disciplines zoals groen, openbare ruimte, riool, sociaal domein (o.a. maatschappelijke ondersteuning) en dergelijke én/of betrokken uitvoeringsorganisaties zoals de omgevingsdienst en veiligheidsregio;
-
In het kader van externe afstemming handelen wij volgens de samenwerkingsafspraken met de diverse partijen en hebben wij waar nodig aanvullend ad hoc overleg.
Vaststellen en actueel houden van de werkprocessen, procedures en bijbehorende informatiestromen in de digitale omgeving: -
Vergunningverlening onder Omgevingswet;
-
Bouwmelding (Wkb);
-
Bouwactiviteit (Wkb);
-
Kapvergunning;
-
Inritvergunning;
-
Formulieren, beschikkingen, etc. APV (+koppeling Powerbrowser)
De indicator van deze activiteit betreft het aantal vastgelegde actuele werkprocessen (met bijbehorende informatiestromen en afspraken) dit jaar. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit en Dienstverlening.
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
20
4.2.2 Vergunningenstrategie De belangrijkste werkzaamheden uit het U&HS, die wij dit jaar in het kader van de vergunningenstrategie uitvoeren om de in het beleid genoemde doelen te realiseren, zijn: Activiteit reguliere toetsing
Prognose
Het voorkomen van met name onveilige en/of ongezonde situaties/overtredingen
2025
én het borgen van leefbaarheid en/of duurzaamheid, waarin ook snelheid, tijdigheid en integraliteit een belangrijke rol speelt. Administratieve ondersteuning
div.
Coördinatie/afstemming uitvoeringsorganisaties
div.
Juridische procedures (bezwaar/beroep/voorlopige voorziening) & ondersteuning
25
Meldingsplichtige activiteiten – Omgevingswet gerelateerd Bouwen (bouwtechnische melding)
50
Brandveilig gebruik van een bouwwerk (op verzoek advisering bij VRBZO)
10
Reguliere / uitgebreide vergunning activiteiten Omgevingsplanactiviteit: Bouwen (omgevingsplan)
150
Handelen in strijd met ruimtelijke ordening
70
Uitvoeren werk of werkzaamheid
10
Inrit/uitweg
15
Vellen van houtopstand
20
Bouwactiviteit
100
Toetsen aan Bbl conform toetsmatrixen, waarbij wij: -
bij de beoordeling van bouwconstructies (of bouwfysica) gebruik maken van verzoektaken bij de ODZOB dan wel een adviesbureau;
-
vanuit duurzaamheidsoverwegingen alle omgevingsvergunningsaanvragen toetsen op het voldoen aan de eisen voor energiezuinigheid, milieu en infrastructuur ten behoeve van ons gestelde strategische duurzaamheidsdoel;
-
bij de beoordeling van brandveiligheid bij de vooraf afgesproken categorieën van bouwwerken advies vragen aan de VRBZO.
Bijzondere activiteiten Stoppersregeling-trajecten14
25
Activiteiten APV / OOV Alcoholwet
20
Evenementen meldingen
100
Evenementen vergunningen
65
Overige vergunningen APV & bijzondere wetten
20
De indicator hierbij betreft het aantal (aangevraagde en verleende) meldingen en omgevingsvergunningen. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Veiligheid, Gezondheid, Duurzaamheid en Uitvoeringskwaliteit.
Op basis van de o.a. de Landelijke beëindigingsregeling veehouderslocaties een incidentele stijging in complexe integrale vergunningsaanvragen. 14
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
21
Sloopmeldingen, bodemtaken en aanvragen waarbij de onderdelen “milieu”15 en/of “monument” een deeltoestemming betreffen laten wij dit jaar van A tot Z onder mandaat door de omgevingsdienst afhandelen (zie bijlage 2). De omgevingsdienst handelt deze taken af conform de regionale uitvoeringskaders. Activiteit intrekking vergunningen Het op orde brengen/houden van het vergunningenbestand en daardoor het (organisatiebreed) meer effectief en efficiënt kunnen werken. Met een vergunningenbestand dat op orde is kan bijvoorbeeld onnodig extra toezicht voorkomen worden en kan er ook vanuit de BAG en de WOZ met juiste gegevens worden gewerkt. Hiermee is ook onze dienstverlening gebaat. We gaan hiervoor een intrekkingsbeleid opstellen. Intrekken omgevingsvergunning milieuzaken (door ODZOB) Intrekken overige omgevingsvergunningen De indicator van deze activiteit betreft de intrekkingen. Deze activiteit levert daar een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit en Dienstverlening.
4.3 Borging middelen Voor de uitvoering van het programma Vergunningverlening verwachten wij in totaal de onderstaande personele middelen nodig te hebben. In het teamplan zijn de middelen op persoonsniveau gespecificeerd. Activiteiten programma Vergunningen
Paragraaf
Gemiddelde
Aantal
duur Administratieve ondersteuning
Indicatie uren 2025
4280
4280
Vergunningverlening Preventiestrategie
4.2.1
Communicatie, voorlichting:
+4.2.2
1100 2-5 uur
450
Eerstelijnsvragen + informatieverstrekking Vooroverleg, principeverzoeken & toets
div.
100
1000
vergunningsvrij bouwen Afstemming & samenwerking /
+3.2.4
150 + in
werkprocessen / beleidstafel / intaketafel Vergunningenstrategie Meldingen en vergunningen OW (o.a.
strategieën 4.2.2
6500 1-20 uur
250
3500
Vergunningen APV
div.
205
2800
Stoppersregeling-trajecten
10
25
250
div.
50
omgevingsplanactiviteit en bouwactiviteit)
Coördinatie/afstemming uitvoeringsorganisaties
15 Inclusief de natuuractiviteit, meldingen milieu, bodemenergie, en dergelijke.
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
22
Juridische procedures
30 uur
25
750
(bezwaar/beroep/voorlopige voorziening) met bijbehorende werkzaamheden Opstellen en implementeren intrekkingsbeleid Intrekking vergunningen
150 div.
Ntb
stageopdracht
Overige werkzaamheden
1437
Overige
937
Uren onvoorzien
n.v.t.
n.v.t.
500
Totaal benodigde uren
14817
Totaal begrote beschikbare uren
14817
Vaste formatie (zie hfd. 2) Totaal begrote beschikbare uren
0
Ingehuurde formatie (zie hfd. 2) Totaal beschikbare uren
14817
De kosten voor de uitvoering van het in dit hoofdstuk weergegeven programma Vergunningverlening zijn in beginsel begroot binnen de in de begroting beschikbaar gestelde middelen zoals opgenomen in hoofdstuk 2 en de werkprogramma’s van de uitvoeringsorganisaties (o.a. bijlage 2).
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
23
Hoofdstuk 5 Programma Toezicht & Handhaving: waar zetten we op in? 5.1 Inleiding In dit hoofdstuk geven wij de belangrijkste activiteiten aan waar we dit jaar bij toezicht & handhaving op inzetten. De activiteiten voor toezicht & handhaving benoemen we in paragraaf 4.2 en in paragraaf 4.3 gaan we in op de borging van de voor het programma benodigde middelen. De medewerkers toezicht & handhaving houden toezicht op naleving van de wet- en regelgeving. Zij dragen zorg voor het toezicht op verleende omgevingsvergunningen, behandelen onder andere verzoeken om handhaving en klachten en gaan (waar nodig) af op meldingen en signalen. Ook verzorgen zij o.a. informatieverstrekking en uitleg over geldende wet- en regelgeving. De inzet is vooral afhankelijk van enerzijds het aantal en de uitvoering van de verleende omgevingsvergunningen en anderzijds het algemene naleefgedrag van burgers, bedrijven en instanties. Het aantal, de aard en omvang van toezichtacties, geconstateerde overtredingen of het aantal klachten/meldingen/verzoeken om handhaving en spoedacties zijn op voorhand dan ook alleen globaal in te schatten. Daarnaast speelt de complexiteit van het dossier, de politieke context en de aangewende rechtsmiddelen een grote rol.
5.2 Activiteiten Wij werken volgens de in de Uitvoerings- en handhavingsstrategie 2023-2026, herziening oktober 2023 (U&HS) vastgestelde Preventie- en Vergunningenstrategie, waarin de kaders staan ‘hoe we het gaan doen’. De specifieke werkwijze(n), afspraken en dergelijke hebben wij vastgelegd in een digitale omgeving en gelden als aanvulling op deze kaders. Dit uitvoeringsprogramma haakt in op het beleid door aan te geven ‘wat we gaan doen’. In deze paragraaf geven wij de belangrijkste werkzaamheden uit de strategie aan die wij dit jaar uitvoeren om de in het beleid genoemde doelen te realiseren.16 Voor het monitoren van het effect zijn waar mogelijk steeds de strategische doelen en indicatoren benoemd. De indicatoren sluiten aan bij de doelstellingen en geven een beeld over in hoeverre doelstellingen behaald worden. 5.2.1 Preventiestrategie De belangrijkste werkzaamheden uit de U&HS, die wij dit jaar in het kader van de preventiestrategie uitvoeren om de in het beleid genoemde doelen te realiseren, zijn:
Activiteit communicatie en voorlichting In het voortraject zoveel mogelijk doen om te voorkomen dat we achteraf (formeel) tot actie moeten overgaan. Hierdoor weten burgers, bedrijven en instellingen welke regels waarom gelden en worden zij gestimuleerd om aan deze regels te voldoen. Doorlopende informatieverstrekking in de vorm van publicaties, brochures: met name welke regels gelden er en wat is de achtergrond daarvan + eventuele actuele onderwerpen. Toezichthouders/BOA’s hanteren waar mogelijk een positieve benadering als eerste aanspreekpunt “buiten”. Dat betekent dat de benadering zich o.a. richt op de voordelen van naleven, benadrukken van het nut van regels, sociale norm en voorkomen van overtredingen. Voor de verplichte basistaken en de collectieve- en verzoektaken (o.a. milieu en monumentale objecten en/of gebieden), verwijzen wij naar het werkprogramma van de ODZOB en bijlage 2. 16
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
24
De indicator van deze activiteit betreft het aantal vooroverleggen, principeverzoeken, informatieverzoeken en verzoeken vergunningsvrij. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit en Dienstverlening. Activiteit afstemming en samenwerking Op uniforme wijze zorgdragen voor een vlotte, gestroomlijnde en integrale afhandeling van dossiers. -
Voor interne afstemming en werkverdeling vindt structureel overleg plaats tussen de verschillende medewerkers van toezicht en handhaving;
-
Tussen de medewerkers van toezicht en handhaving, de vergunningverleners en/of de medewerkers van ruimtelijke ordening vindt waar nodig ad hoc afstemming plaats over de inhoud;
-
In het kader van externe afstemming handelen wij volgens de samenwerkingsafspraken met de diverse partijen en hebben wij waar nodig aanvullend ad hoc overleg;
-
In het kader van integrale samenwerking met betrokken instanties zoals de omgevingsdiensten, veiligheidsregio, politie en dergelijke, hebben onze toezichthouders verder een zogenaamde oog- en oorfunctie voor die andere instanties. Dat betekent dat onze toezichthouders constateringen van overtredingen op wet- en regelgeving buiten hun bevoegdheid en/of takenpakket, doormelden aan deze instanties.
De indicator van deze activiteit betreft het aantal vastgelegde actuele werkprocessen (met bijbehorende informatiestromen en afspraken) dit jaar. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit en Dienstverlening. Activiteit (buurt)bemiddeling/mediation Conflicten naar aanleiding van m.n. verstoorde verhoudingen/ruzies zo veel mogelijk in een voorstadium signaleren en oppakken en hiermee verdere escalatie en eventuele volgende conflicten voorkomen. Bemiddeling door de gemeente zelf, een door de gemeente “ingekochte buurtbemiddelaar” of door een externe mediator Inzet van laagdrempelige bemiddeling en mediation is maatwerk en afhankelijk van de omstandigheden van het geval. De indicator van deze activiteit betreft het aantal voor bemiddeling/mediation doorverwezen zaken. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Dienstverlening. Deregulering Wij houden doorlopend in de gaten of regels uit een verordening of beleidsregel nog voldoen en nodig zijn. Signalen geven wij door aan de medewerker(s) verantwoordelijk voor het betreffende product. 5.2.2 Toezicht- en sanctiestrategie In deze paragraaf wordt achtereenvolgens in gegaan op het ‘toezicht tijdens de realisatiefase’ (bouwtoezicht) en het ‘toezicht tijdens de beheer- of gebruiksfase’.
Per toezichttraject zijn de toezicht- en sanctiestrategie geïntegreerd. Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
25
De belangrijkste werkzaamheden uit het U&HS, die wij dit jaar in het kader van de toezicht- en sanctiestrategie uitvoeren om de in het beleid genoemde doelen te realiseren, zijn: Activiteit regulier toezicht realisatiefase (“bouwtoezicht”) Het voorkomen van m.n. onveilige en/of ongezonde situaties / (voortdurende) overtredingen en het borgen van leefbaarheid en/of duurzaamheid, waarin ook snelheid en tijdigheid van optreden een belangrijke rol speelt. Administratieve ondersteuning bouwtoezicht Toezicht door kwaliteitsborger Voor de in de Ow aangewezen gevallen controleert de kwaliteitsborger. Het toezicht van kwaliteitsborger en gemeente zijn zo veel mogelijk complementair aan elkaar en waar mogelijk steeds de samenwerking opgezocht. Wij houden toezicht conform beleid, dit betekent o.a. dat wij actief en steeksproefgewijs toezicht houden op de algemene werking van het Wkb stelsel. Toezicht door gemeente Bouwactiviteit Ow / Wkb Toezicht conform toezichtmatrixen, waarbij wij: - voor de beoordeling van (o.a. aanvullende, vervangende) en het controleren van (o.a.
complexe) bouwconstructies gebruik maken van een advies- en ingenieursbureau voor bouwconstructies (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4); - vanuit duurzaamheidsoverwegingen alle omgevingsvergunningen controleren op het voldoen aan de eisen voor energiezuinigheid (bijna energieneutrale gebouwen), milieu (Milieuprestatie coëfficiënt) en de laadinfrastructuur voor elektrische voertuigen volgens de hiervoor vastgestelde toezichtprotocollen; - bij het controleren van vergunningen met complexe bouwfysica gebruik maken van de diensten van een adviesbureau voor bouwfysica (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4); - het initiatief nemen om op de vooraf afgesproken (categorieën) bouwwerken minimaal 2x op gezette tijden met de VRBZO integraal risicogericht toezicht te houden (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4). Overige Omgevingswet activiteiten Klachten hinder/bouwlast Controle inrichtingseisen Alcoholwet Veiligheidscontroles evenementen -
A en B evenementen worden door de gemeente gecontroleerd;
-
C evenementen worden door de VRBZO samen met gemeente gecontroleerd.
Coördinatie/afstemming uitvoeringsorganisaties Handhavingsacties voortvloeiend uit het bouwtoezicht De indicator hierbij betreft het aantal bouwtoezichtzaken, controles en waarschuwingen. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. voornamelijk Veiligheid, Gezondheid, Duurzaamheid, Omgevingskwaliteit en Uitvoeringskwaliteit. Toezicht op vergunningen waarbij de onderdelen “milieu” een deeltoestemming betreffen laten wij van A tot Z onder mandaat door de omgevingsdienst afhandelen (zie bijlage 2). De omgevingsdienst handelt deze taak af conform het regionale uitvoeringskader. Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
26
Activiteit regulier toezicht beheer- en gebruiksfase Het voorkomen en bestrijden van m.n. onveilige en/of ongezonde situaties/overtredingen én het borgen van leefbaarheid en/of duurzaamheid met oog voor het behoud van cultureel erfgoed en bestaande landschappelijke waarde. Hierbij speelt vaak ook de snelheid en tijdigheid van optreden een belangrijke rol. Administratieve ondersteuning toezicht & handhaving Domein Bouwen, Slopen, Erfgoed en RO Omgevingswet gerelateerd Brandveilig gebruik van een bouwwerk De veiligheidsregio pakt signalen, periodiek toezicht en de eventuele eerste waarschuwing (inclusief her-controle) op conform het handhavingsuitvoeringsprogramma van de VRBZO (bijlage 3) en ons uitvoerings- en handhavingsbeleid/strategie (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4); Bouwactiviteiten/slopen en bestaande bouw, met accent op: -
Gevaarzetting door staat bouwwerk, open erf of terrein, m.n. veiligheid (o.a. constructie, fundering, asbest, brandveiligheid bv risicoklasse A objecten) en gezondheid (o.a. overschrijding geluidsnormen, verwaarlozing). Dit nemen wij integraal mee bij het toezicht voor domein “Bouwen” en via signaaltoezicht. Ook bijvoorbeeld na een brand of andere calamiteit (zoals een natuurramp) zien wij er op toe of ingrijpen nodig is. Waar nodig schakelen wij ten behoeve van het toezicht een deskundige in bijvoorbeeld op het gebied van constructies en/of brandveiligheid (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4);
-
Brandveiligheid en constructieveiligheid bij huisvesting van arbeidsmigranten (handelen zonder of in strijd met omgevingsvergunning omgevingsplanactiviteit en/of activiteit bouwen) Wij nemen het accent mee tijdens onze periodieke integrale controles bij locaties waar huisvesting van arbeidsmigranten plaatsvindt.
Beschermd (cultureel) Erfgoed Ruimtelijke ordening, met accent op: -
Reactief toezicht op landschappelijke inpassingsverplichtingen. Het gaat hierbij dan voornamelijk uit verplichtingen die voortkomen uit voorwaarden van eerdere verleende omgevingsvergunningen dan wel omgevingsplantechnisch (of nog bestemmingsplantechnisch) verankerd zijn.
-
Actief toezicht op planologisch strijdig gebruik bij vakantieparken.
-
Actief toezicht op planologisch strijdig gebruik bij de huisvesting van arbeidsmigranten. Wij nemen het accent mee tijdens onze periodieke integrale controles bij locaties waar huisvesting van arbeidsmigranten plaatsvindt.
-
Actief toezicht op planologisch strijdig gebruik in deelgebied 7 waar een opschoningsronde plaatsvindt op planologie.
Overige omgevingsrecht gerelateerde activiteit Domein APV, Alcoholwet en Evenementen Openbare orde en veiligheid Evenementen Invulling van toezicht door eigen toezichthouders in combinatie met inhuur. Bij het toezicht ligt de prioritering op:
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
27
-
Bij kleine evenementen (klasse A) voeren we steekproefsgewijs toezicht uit, waarbij we bij 1 op de 5 gevallen een volledige controle doen. Een volledige controle bestaat uit toezicht voorafgaand aan het evenement alsmede tijdens het evenement.
-
Toezicht op de ‘aandachts’-evenementen (klasse B) controleren we met name voorafgaand het evenement (schouw).
-
Bij de risicovolle evenementen (klasse C) controleren we altijd voorafgaand alsmede tijdens het evenement.
Overige APV en bijzondere wetten -
De toezichthouders voeren, indien het reactief toezicht vereist dat er actief toezicht dient plaats te vinden, gebiedsgerichte controles uit. Hierbij worden de te controleren gebieden (hotspots) en de controlemomenten (hottimes) gekozen op basis van meldingen en toezicht. Bij deze controles ligt het accent op leefbaarheid, overlast en veiligheid in de openbare ruimte.
-
De boa’s voeren ook incidentele taken zoals bijvoorbeeld toezicht op BRP uit.
Alcoholwet -
Invulling van toezicht ziet voornamelijk op organisaties en evenementen waar de jeugd zich verzamelt, waarbij het controleaccent op alcohol- en drugsmisbruik ligt.
Coördinatie/afstemming uitvoeringsorganisaties Invorderingsprocedures Juridische procedures (bezwaar / (hoger) beroep / voorlopige voorziening) met bijbehorende werkzaamheden De uitvoering van het toezicht in de beheer- of gebruiksfase verdelen we in 2 blokken: -
blok 1: toezicht op basis van klachten en signalen (reactief toezicht);
-
blok 2: projectmatig toezicht op bestuurlijke prioriteiten (actief toezicht).
Bij de uitvoering van toezicht en handhaving werken we steeds zo veel mogelijk doelmatig, leveren we maatwerk en hanteren we de menselijke maat. Dit betekent dat wij in een zo’n vroeg mogelijk stadium in (informele) handhavingstrajecten standaard kritisch kijken naar o.a. de oplosbaarheid, omstandigheden van het geval en zo nodig ook ons eigen handelen in de betreffende casus betrekken, bijvoorbeeld door hier bij de begunstigingstermijn rekening mee te houden17. De indicator van deze activiteit betreft het aantal controles, waarschuwingen, vooraankondigingen tot het opleggen van een last, besluiten tot het opleggen van een last en proces-verbalen. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Veiligheid, Duurzaamheid, Gezondheid, Omgevingskwaliteit en Uitvoeringskwaliteit. Naast het toezicht op alle niet onder de basistaken vallende “milieutaken” (inclusief het aspect externe veiligheid18 en groene wetgeving19) laten wij ook het toezicht op “bodem” van A tot Z onder mandaat door de omgevingsdienst afhandelen (zie bijlage 2). De omgevingsdienst handelt deze taken af conform het Regionaal Uitvoeringsbeleid. Dat de ODZOB taken namens ons uitvoert
Uiteraard binnen de geldende jurisprudentie, wet- en regelgeving. Externe veiligheid is de kans dat personen in de omgeving van een activiteit waar met gevaarlijke stoffen wordt gewerkt, slachtoffer worden van een ongeval met die stoffen. 19 De Omgevingsdienst Brabant Noord (ODBN) is voor de hele provincie Noord-Brabant verantwoordelijk voor toezicht en handhaving van de regels in de Wet natuurbescherming. 17 18
Uitvoerings- & Handhavingsprogramma 2025
28
neemt niet weg dat onze toezichthouders een signaalfunctie hebben en een eerste aanspreekpunt bij klachten zijn. Wij werken op dit vlak dan ook vooral met signaaltoezicht. 5.2.3 Gedoogstrategie Het uitgangspunt is om de gedoogstrategie niet in te zetten. Waar dit bij uitzonderingen toch aan de orde is, zetten wij deze strategie overeenkomstig het U&HS in. 5.2.4 Peelland Interventie Team Gemeente Someren is één van de zes peelgemeenten die deel uit maakt van een convenant betreffende integrale overheidshandhaving. Dit convenant heeft tot doel een eenduidige, professionele aanpak en professioneel overheidsoptreden bij complexe handhavings-, overlast- en ondermijningsproblematiek met gebruikmaking van elkaars netwerk, ervaring en expertise. Ter uitvoering van dit convenant is het Lokaal Informatieoverleg in het leven geroepen dat periodiek plaatsvindt. In 2025 zullen PIT-controles uitgevoerd worden conform planning. Bij constatering van een casus bestaande uit complexe handhavingsoverlast en ondermijningsproblematiek kunnen we een PIT-actie initiëren en hier vervolg aan geven.