Overzicht ingekomen stukken voor kennisgeving aannemen
Tekst van het document
Ingekomen stukken Onderwerp
Uitnodigingsbrief VNG Najaars ALV 29 november 2024
Nummer
C-1
Datum
01-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
13-11-2024
Afzender
VNG
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Bijlagen: vng.nl/sites/default/files/2024-11/00a2 0241101-ledenbrief-uitnodiging-najaar s-alv-29-november-2024.pdf?utm_med ium=email (https://vng.nl/sites/default/fi les/2024-11/00a20241101-ledenbrief-u itnodiging-najaars-alv-29-november-20 24.pdf?utm_medium=email) vng.nl/artikelen/agenda-en-stukken-n ajaars-alv-29-november-2024?utm_me dium=email (https://vng.nl/artikelen/age nda-en-stukken-najaars-alv-29-novem ber-2024?utm_medium=email)
Onderwerp
Artikel inwoner: CO2 is verantwoordelijk voor de klimaatverandering
Nummer
C-2
Datum
04-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
13-11-2024
Hoofddocument
C-2 Artikel inwoner d.d. 4 november 2024, CO2 is verantwoordelijk voor de klimaatverandering
Afzender
Inwoner
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Informatiebrief MRE Voortgang Regionale Energietransitie
Nummer
C-3
Datum
04-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
14-11-2024
Hoofddocument
C-3 Informatiebrief MRE d.d. 4 november 2024, Voortgang Regionale Energietransitie
Afzender
MRE
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Bijlagen: C-3 Bijlage - Samenwerkings- en uitvoeringsprogramma RES 2025-2027
Onderwerp
Brief inwoner over misleiding energie transitie Nederland
Nummer
C-4
Datum
04-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
14-11-2024
Hoofddocument
C-4 Brief inwoner d.d. 4 november 2024, misleiding energie transitie Nederland
Afzender
Inwoner
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Informatiebrief MRE over besluiten vergadering Algemeen Bestuur 30 oktober 2024
Nummer
C-5
Datum
05-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
14-11-2024
Hoofddocument
C-5 Informatiebrief MRE d.d. 5 november 2024, besluiten vergadering Algemeen Bestuur 30 oktober 2024
Afzender
MRE
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Ledenbrief VNG: samenwerkingsafspraken Interbestuurlijk programma VTHstelsel
Nummer
C-6
Datum
06-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
14-11-2024
Afzender
VNG
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Bijlagen: vng.nl/sites/default/files/2024-11/2024 1106-ledenbrief-samenwerkingsafspra ken-interbestuurlijk-programma-vthstelsel.pdf?utm_medium=email (https:// vng.nl/sites/default/files/2024-11/20241 106-ledenbrief-samenwerkingsafsprak en-interbestuurlijk-programma-vthstelsel.pdf?utm_medium=email)
Onderwerp
Brief commissaris van de Koning over provinciaal verslag asielopgave
Nummer
C-7
Datum
07-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
14-11-2024
Hoofddocument
C-7 Brief Commissaris van de Koning d.d. 7 november 2024, over provinciaal verslag asielopgave
Afzender
Commissaris van de Koning
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Bijlagen: C-7 Bijlage - Brief aanbieden provinciaal verslag CdK NoordBrabant aan minister Faber C-7 Bijlage - Verslag provincie NoordBrabant Asielopgave 31 oktober 2024
Onderwerp
Uitnodigingsbrief Regioconferentie MRE 20 november 2024
Nummer
C-8
Datum
08-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
19-11-2024
Hoofddocument
C-8 Uitnodigingsbrief d.d. 8 november 2024, Regioconferentie MRE 20 november 2024
Afzender
Metropoolregio Eindhoven
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Artikel inwoner: Het Westen wordt misbruikt op de klimaattop COP29
Nummer
C-9
Datum
10-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
19-11-2024
Hoofddocument
C-9 Artikel inwoner d.d. 10 november 2024, Het Westen wordt misbruikt op de klimaattop COP29
Afzender
Inwoner
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Brief van Nederlandse Vereniging voor Pleeggezinnen over netwerkpleegzorg
Nummer
C-10
Datum
11-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
19-11-2024
Hoofddocument
C-10 Brief d.d. 11 november 2024, van Nederlandse Vereniging voor Pleeggezinnen over netwerkpleegzorg
Afzender
Nederlandse Vereniging voor Pleeggezinnen
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Informatiebrief MRE over uitkomsten Bestuurlijke overleggen 6 november 2024
Nummer
C-11
Datum
13-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
19-11-2024
Hoofddocument
C-11 Informatiebrief MRE d.d. 13 november 2024, over uitkomsten Bestuurlijke overleggen 6 november 2024
Afzender
Metropoolregio Eindhoven
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Brief Raad van State over intrekken beroep BP Hollestraat ong. (naast 33)
Nummer
C-12
Datum
13-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
21-11-2024
Hoofddocument
C-12 Brief Raad van State d.d. 13 november 2024, intrekken beroep BP Hollestraat ong. (naast 33)
Afzender
Raad van State
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Ledenbrief VNG: Eerste nazending Najaars ALV 29 november 2024 en bekendmaking ontbreken andere kandidaten
Nummer
C-13
Datum
15-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
21-11-2024
Afzender
VNG
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Bijlagen: vng.nl/brieven/eerste-nazending-naja ars-alv-29-november-2024-en-bekend making-ontbreken-andere-kandidaten ( https://vng.nl/brieven/eerste-nazending -najaars-alv-29-november-2024-en-be kendmaking-ontbreken-anderekandidaten)
Onderwerp
Brief Stichting NHK over het houtstook-dossier
Nummer
C-14
Datum
18-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
21-11-2024
Hoofddocument
C-14 Brief Stichting NHK d.d. 18 november 2024, over het houtstookdossier
Afzender
Stichting NHK
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Motie gemeenteraad Tiel 2024: Meer taken? Dan ook meer knaken!
Nummer
C-15
Datum
19-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
21-11-2024
Hoofddocument
C-15 Motie gemeente Tiel d.d. 19 november 2024, Meer taken dan ook meer knaken
Afzender
Gemeenteraad Tiel
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Ledenbrief VNG: Voorbereiding Najaars ALV 29 november 2024
Nummer
C-18
Datum
22-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
21-11-2024
Afzender
VNG
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Bijlagen: vng.nl/sites/default/files/2024-11/2024 1120-ledenbrief-voorbereiding-najaarsalv-29-november-2024.pdf?utm_mediu m=email (https://vng.nl/sites/default/file s/2024-11/20241120-ledenbrief-voorbe reiding-najaars-alv-29-november-2024. pdf?utm_medium=email)
Onderwerp
Motie gemeenteraad Achtkarspelen: Meer taken? Meer knaken!
Nummer
C-16
Datum
20-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
21-11-2024
Hoofddocument
C-16 Motie gemeenteraad Achtkarspelen d.d. 20 november 2024, Meer taken meer knaken!
Afzender
Gemeenteraad Achtkarspelen
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Raadsinformatiebrief 1: Uitvoeringsagenda NOVEX Stedelijk Brabant
Nummer
R-1
Datum
26-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
26-11-2024
Hoofddocument
R-1 Raadsinformatiebrief 1 Uitvoeringsagenda NOVEX Stedelijk Brabant
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Gekoppeld evenement
Ter informatie (Gemeenteraad 12-12-2024 20:00)
Bijlagen: R-1 Bijlage - Uitvoeringsagenda NOVEX Stedelijk Brabant
Onderwerp
Raadsinformatiebrief 2: Project Bedrijventerrein Lage Akkerweg
Nummer
R-2
Datum
26-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
26-11-2024
Hoofddocument
R-2 Raadsinformatiebrief 2 Project Bedrijventerrein Lage Akkerweg
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Gekoppeld evenement
Ter informatie (Gemeenteraad 12-12-2024 20:00)
Onderwerp
Herfstbrief 2024 Nederlandse Vereniging voor Raadsleden
Nummer
C-17
Datum
21-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
26-11-2024
Hoofddocument
C- 17 Herfstbrief d.d. 21 november van Nederlandse Vereniging voor Raadsleden
Afzender
Nederlandse Vereniging voor Raadsleden
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Brief Toiletalliantie over toiletbeleid gemeenten
Nummer
C-19
Datum
22-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
26-11-2024
Hoofddocument
C-19 Brief Toiletalliantie d.d. 22 november 2024 over toiletbeleid gemeenten
Afzender
Toiletalliantie
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Raadsinformatiebrief 3: Wijkuitvoeringsplan Waterdael I en II
Nummer
R-3
Datum
26-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
26-11-2024
Hoofddocument
R-3 Raadsinformatiebrief 3 Wijkuitvoeringsplan Waterdael I en II
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Gekoppeld evenement
Ter informatie (Gemeenteraad 12-12-2024 20:00)
Bijlagen: R-3 Bijlage - Publieksversie wijkuitvoeringsplan Waterdael I en II
Onderwerp
Raadsinformatiebrief 4: Onderzoek artikelen Re-integratieverordening Participatiewet Someren 2023
Nummer
R-4
Datum
28-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
28-11-2024
Hoofddocument
R-4 Raadsinformatiebrief onderzoek artikelen Re-integratieverordening Participatiewet gemeente Someren 2023
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Gekoppeld evenement
Ter informatie (Gemeenteraad 12-12-2024 20:00)
Onderwerp
Ledenbrief VNG: Tijdelijke verlenging afspraken Ketenovereenkomst Verpakkingen
Nummer
C-20
Datum
26-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
28-11-2024
Afzender
VNG
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Bijlagen: vng.nl/brieven/tijdelijke-verlenging-afs praken-ketenovereenkomstverpakkingen?utm_medium=email (htt ps://vng.nl/brieven/tijdelijke-verlengingafspraken-ketenovereenkomstverpakkingen?utm_medium=email)
Onderwerp
Raadsnieuwsbrief GR Peelgemeenten november 2024 - Q3
Nummer
C-22
Datum
27-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
28-11-2024
Hoofddocument
C-22 Raadsnieuwsbrief GR Peelgemeenten d.d. 27 november 2024 - Q3
Afzender
GR Peelgemeenten
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Bijlagen: C-22 Bijlage - Terugblik op de koers
Onderwerp
Artikel inwoner: Klimaatpraat
Nummer
C-23
Datum
28-11-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
28-11-2024
Hoofddocument
C-23 Artikel inwoner d.d. 28 november 2024 Klimaatpraat
Afzender
Inwoner
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Onderwerp
Raadsinformatiebrief 5 Proces herinrichting milieustraat Blink
Nummer
R-5
Datum
02-12-2024
Raadsvergadering
12-12-2024
Datum invoer
02-12-2024
Hoofddocument
R-5 Raadsinformatiebrief 5 Proces herinrichting milieustraat Blink
Advies
Voor kennisgeving aannemen
Gekoppeld evenement
Ter informatie (Gemeenteraad 12-12-2024 20:00)
Van:
(geanonimiseerd)
Verzonden:
02-11-2024 17:34
(geanonimiseerd) Onderwerp: Nieuw artikel
Aan:
griffier
Geachte
om Hierbij bijgaand artikel onder de aandacht gemeenteraadsleden.
het verzoek
Een
reactie
Met
dank
en
is welkom. een
vriendelijke groet
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd)
te
brengen
van
B&W
en
nn
(geanonimiseerd)
zie
29
1
oktober
2024
(geanonimise rd) Sophie
Hermans
(VVD)
verwacht
regeerprogramma
niet voldoende
is om
de
doelstellingen
voor
2030
te halen.
en
waar
heb
Klimaatminister
dan
En wat De
nog
streef van
resultaat
55%
een
hebben,
CO2
dat de
over:
reductie
in 2030
t.o.v.
minder
0,0003UC
invloed
van
Het
huidige,
niet werkende
anti
CO2
faillissementen
van
bedrijven
—
Vertrek
en
als
eigenlijk
Aarde
productiekosten; Consumentenproducten
—
Minder
—
Aan
welvaart
en
broeikasgas
zullen
toename
is
1990
zal
zal
als
opwarmen.
marginaal.
beleid
zal
leiden
door
hogere
aanzienlijk
van
het
klimaat-
het
je
De
—
CO2
dat
duurder
tot:
worden;
armoede;
groeiende vraag naar en leveringszekerheid de wind is veranderlijk) van(de Zon schijnt niet altijd elektriciteit kan niet (en nu ook al niet) worden voldaan; Transport van elektriciteit leidt nu al tot beperkingen en de de
sterk
-
—
chaos
en
kosten
zullen
alleen
maar
toenemen.
Er moeten
—
—
bijvoorbeeld 50.000 transformatorhuisjes a € 75.000,- bijgebouwd worden; Windturbines veroorzaken gezondheidsproblemen voor mensen en zijn een guillotine voor vogels; De geluidsoverlast van windturbines op zee tasten het leven van zeedieren aan en zijn een handicap voor vissers en de scheepvaart; Het windmolenpark op de Noordzee is een gemakkelijk doelwit voor toekomstige vijanden en zij zijn instaat om eenvoudig de gehele elektrische infrastructuur te vernietigen met alle gevolgen van dien. Er vindt nu al een forse spionage door de Russen plaats; Pagina
1 van
10
(geanonimiseerd) TT
zie
29
1
oktober
2024
Constatering, dat alle geldverslindende CO2 beperkende maatregelen geen of nauwelijks effect hebben gehad.
—
NOODZAKELIJKE
URGENTE
en
AKTIES
Stop onmiddellijk met het plaatsen van windmolens, houdt het aardgas in ere en wacht met het afsluiten van aardgas totdat er voldoende kernenergie beschikbaar is. Gebruik de tijd voor een probleemloze elektrische transitie. Stop met de onzinnige en kosten vretende begrafenissen van CO2.
Wij gaan 300 kolencentrales extra bouwen.
Wat
zeuren
jullie nu over CO
Wij
streven
naar
55%
in 2030
en
temp. daling
een
CO
reductie
daarmee bereiken van
We treuzelen
maar
enorm
2
van
we
een
liefst 0,0003°C
met het
plaatsen
kerncentrales
van
Wij hebben al 9 kolencentrales gesloten. Wij gebruiken houten pellets als brandstof, dat ten koste gaat onze
klimaatregelaars:
Green Deal kost minstens €1000 maar
\
dan heb
een
koude
je
van
de bossen
.
miljard,
ook wat:
zeperd. Ontwerp: Ap Cloosterman
Wel
superdure onwerkzame projecten voor CO2 vermindering, maar onvoldoende actie tegen levensbedreigende giftige afvalgassen. Inademen
gehalte aan CO2 vormt geen enkel probleem voor onze gezondheid. Maar we hebben ook te maken met giftige afvalgassen en deze veroorzaken de volgende problemen: van
lucht
met
het
bestaande
Pagina
2 van
10
(geanonimiseerd) DD Verstikkende 20
&
zie
29
oktober
astma
krijgt
dit door
levensverwachting
door
1
2024
cijfers (zie 2)
procent
de
van
kinderen
met
luchtvervuiling; 13
a
maanden
luchtvervuiling 12.000
&
kortere voor
mensen
iedereen
in
Nederland;
jaar overlijden vroegtijdig
per
door
ongezonde lucht; €3,8 miljard aan totale kosten door luchtvervuiling grote Nederlandse steden;
«
Bij
125
zeer
giftige stoffen tussen terwijl bedrijven sinds
Dat
Nederlandse
bedrijven
mogen uitstoten. stoffen zijn volgens
is de
uitstoot
2015
en
2022
2016
juist
van
één
in
10
of meer
gestegen.
minder
ziekmakende
stoffen
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) gevaarlijk voor mensen, omdat ze bijvoorbeeld de voortplanting belemmeren, kankerverwekkend (PAK's) zijn of zich in de voedselketen ophopen. Hierbij gaat het onder meer om kwik, lood en kankerverwekkende stoffen zoals benzeen en formaldehyde. PAK's zijn een groep organische stoffen die ontstaat door onvolledige verbranding. Ze worden bijvoorbeeld gevormd bij het aanbranden van eten (barbecueën), het stoken van houtkachels en open haarden en zijn aanwezig in sigarettenrook. Overigens komen er bij de verbranding van aardgas ook stikstofoxiden (NOx) vrij door de oxidatie bij hoge temperaturen van stikstof (N2). Deze
De
het
(on)voorspelbaarheid
van
klimaatmodellen
de
klimaatmodellen
(Zie 3)
grondslag van het IPCC over de verandering van klimaat. De modellen zijn wetenschappelijk van waarde, maar het probleem is dat klimaatmodellen nu al worden ge/misbruikt om voorspellingen te doen. Daar zijn de modellen op dit moment nog lang niet geschikt voor. Door de hoge complexiteit en het chaotische karakter van het klimaat en de lange tijdshorizon is de onnauwkeurigheid en de De
vormen
Pagina 3 van 10
nn
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)
zie
29
1
oktober
2024
simpelweg veel te groot. Modellen zijn in de wetenschap een veelgebruikte en nuttige methode om een beter begrip te krijgen in complexe processen en interacties. Dat moet ook voor klimaatmodellen gelden! onzekerheid
THERE WE Go,SEE? ITS
H
1\iST
;
As
Ne
we
PREDICTED,
en
4
De
manden
onnauwkeurigheid
grafiek duidelijk
is in onderstaande
zichtbaar. De
rode
lijn
is het
gemiddelde van 102 IPCC-klimaatmodellen. De blauwe lijn is de werkelijkheid, gemeten met satellieten. De zwarte lijn is de werkelijkheid, gemeten met luchtballonnen. De voorspellingen voortkomend uit de klimaatmodellen verschillen zo’n 0,61C met de werkelijkheid.
Voorspellingen Afwijking
ten
opzichte
versus
metingen
gemiddelde temperatuur
van
grader
elsius
L0
Gemiddelde
van
102
IPCC-modellen
Een
Een
verschil
verschil 1975
van
van
0,6°C
t.o.v.
Metingen
1975
Gepubliceerd
1985
door
prof.dr.ir.
19395
200:
Dick Thoenes
van
satellieter
2015
en
prof.dr.ir.
2025
Guus
Berkhout
Pagina
4 van
10
OO
(geanonimiseerd) nn De
invloed
Er
zijn
steeds
invloed
de
van
Zon
Het
oppervlak
De
buitenste
temperatuur
op
het
29
oktober
2024
klimaat.
ons
indicaties
meer
heeft op
Hz!
dat de
Zon
een
aanzienlijke
klimaat.
van
de
Zon
is “slechts”
laag
van
de
Zon, de
van
meer
dan
een
ongeveer 6.000 corona, heeft een
miljoen
LIC.
LIC.
blijken een belangrijke factor te zijn en deze blijken een goede verklaring te vormen voor de klimaatveranderingen. De meeste aandacht gaat daarbij uit naar zonnevlekken: Hoe meer er te zien zijn, hoe actiever en krachtiger de Zon. Een grote groep nieuwe zonnevlekken explodeerde op Met
name
de
24
oktober
fluctuaties
in zonneactiviteit
2024.
Elke
zonnevlek
Een
uit een
is ongeveer twee keer groter dan de zonnevlek ontstane zonnevlam kan wel
100
miljoen
IC heet
Als twee
zijn.
zonnevlekken
van
zo’n
De
explosie
400
miljoen
Aarde.
versmelten
ontstaat
een
temperatuur
OC.
Aarde van
een
zonnevlek:
natuurlijke oorzaken van de aardse opwarming en het resulteert vooral in de warmte opslag in de oceanen. En deze warmte verspreidt zich door wind en zeestromen landinwaarts. Een
van
de
Pagina
5 van
10
(geanonimiseerd) Nn
Aantal zonnevlekken
Onverantwoorde
op 25
Ozi!
oktober 2024
domme
gooit
olie
oktober
2024
(https://spaceweather.com/)
paniekzaaierij.
VN-secretaris-Generaal Guterres
29
António Oliveira
(een fossiele brandstof!) onbewezen uitspraken:
op
het
vuur
met
Pagina 6 van 10
ZZ
(geanonimiseerd)
29
1
oktober
2024
opwarmde is voorbij, nu breekt de tijd aan dat de wereld gekookt wordt. De lucht is niet meer in te ademen, de hitte is ondraaglijk”. “Er zijn temperaturen gemeten over de hele wereld van boven de 50 graden en dat is halverwege het kookpunt en er dreigt een epidemische hitte”. “De wereld staat op de rand van de afgrond”. “Wij zitten op de snelweg naar een klimaathel met onze voet op het gaspedaal”. De nieuwe Eurocommissaris Wopke Hoekstra zei op 1/7 oktober 2023 als na-aper van Guterres o.a. het volgende: “Als we niet genoeg doen aan CO2-reductie kookt de planeet “De
tijd dat
zie
de
wereld
over.” Ook
de
heren
alarmisten
Timmermans
hebben
er
een
Nijpels en handje van om en
vele de
andere
paniek
verder
op
te voeren!
hoger
Een
alarmisten
KNMI
CO2-gehalte zou volgens opwarming tot gevolg hebben.
atmosferisch meer
meteorologische stations
me
_…
Tata Steel in Wijk aan Zee heeft in 2023 8,5 miljoen “ton CO2 uitgestoten. Door de overwegende Zuid en Zuidwesten winden zal het atmosferisch CO2 gehalte boven Wijk aan Zee hoog zijn dat betekent dat de opwarming in Wijk aan Zee, als er sprake is van een broeikasgas effect, sterk zal zijn. De uitstoot van CO2 door Tata Nederlandse CO2 uitstoot.
Steel
is 8%
van
50 km (gemaakt: 15-10-2009 (©) 2009, KNMI Kimaatdata en advies
Pagina
7 van
10
de
totale
(geanonimiseerd) Ozi
29
afbeelding
vermelden
maandelijkse temperaturen
2023
In onderstaande
De
Bilt en
De
Zee,
CO2
Hoek
van
uitstoot van
die van
Wijk
de
De
2023
Bilt/
2023
6,3
5,8
6,4
4,6 6,4
6,0
5,7
6,4
6,8
7,0
74
9,3
8,5
8,7
9,0
127
122 182
| 135 | 194 |
127
157
ies
15,7
18,2
17,5
18,8
ek
124
12,7
13,2
14,2
Novembeii:&
8,8
7,8
9,1
7,1
6,9
|
11,77
locaties
zijn
veel
lager
dan
van
Holland
Dit
zijn
enkele
bevatten
van
de
betreffende
meteorologische weerstations, die informatie gemiddelde maandtemperaturen van 2023.
… 10,53
0,84.….…1,24...…..1,28
gemiddeld normaal
Aantekeningen
bij
dit
cijfermateriaal.
maandelijkse temperatuurcijfers over 2023 liggen voor Hoek van Holland iets hoger dan voor Wijk aan Zee, terwijl klimaatalarmisten het omgekeerde hadden verwacht door een continue lozing van veel CO2 boven Wijk aan Zee. De meer zuidelijke ligging van Hoek van Holland betekent een e
De
laatste
12,27
Verschil en
aan
7,6
|
10,95 .……10,99
2023
Hoek
188
Gemiddeld normaal tussen
gemiddelde locaties Wijk
2023
46
11,79
van
de
Holland.
twee
2023 2:
Name
Gemiddeld
de
2024
Zee.
aan
Maandgemiddelde temperaturen Normaal Wijk aan Zee /Wijk aan Zee/
Decembeik
over
we
oktober
gemiddelde
iets warmer Ook
klimaat.
gemiddelde temperatuur over 12 maanden is in Hoek van Holland hoger dan in Wijk aan Zee. Dit geeft aan dat er geen of nauwelijks extra opwarming in Wijk aan Zee plaats vindt. e De temperaturen in De Bilt zijn in de herfst- en wintermaanden lager dan in Wijk aan Zee en Hoek van Holland. Dit is verklaarbaar door de meer oostelijke ligging van De Bilt maar
de
ook
door
de
warmteoverdracht
in Hoek
van
Holland
en
Pagina 8 van 10
ZZ
(geanonimiseerd)
Wijk
aan
In de
zomermaanden
Zee
vanuit
zie
het
29
1
Noordzee
is de
oktober
2024
water.
hoger.
landinwaarts
temperatuur
gemiddelde normale maandtemperaturen in Wijk aan Zee t.o.v. de 2023 cijfers zijn wisselend: de ene maand hoger, de andere maand lager. Deze temperatuur wisselingen doen zich ook voor in De Bilt en Hoek van Holland en de verhogingen moeten dus te maken e
De
hebben
het
met
warmere
temperaturen
sprake in Wijk
Nederlandse
weerbeeld.
Er is dus
geen
weer.
hogere en afwijken van
van
dat de
wisselende
aan
Zee
het
normale
aan
Zee
Eindconclusie: Het
is niet
aantoonbaar,
dat
er
in
Wijk
door
een
hoger atmosferisch CO2 gehalte extra opwarming heeft plaats gevonden: Een CO2 gehalte van boven 380 ppm werkt niet of nauwelijks meer als broeikasgas. Het huidige atmosferische CO2 gehalte is 423 ppm.
Is CO2
broeikasgas
Het huidige COz beleid blijkt Immers
Een
er
is
een
als verantw
een
mislukte
veel belangrijkere
gok.
Zondebok.
opsteker:
In de
afgelopen jaren heb ik zo’n 140 artikelen geschreven over voornamelijk klimaatverandering met daarnaast ook artikelen over kosmologie en het wolvenprobleem.
Pagina 9 van 10
(geanonimiseerd) Nn
Ozi
Behalve
aan
een
artikelen
ook
toegestuurd
groep
*
fractievoorzitters
*
Alle
leden
alle
+/- 300
van
personen
zijn
Eerste
Tweede
Kamer;
en
2024
deze
Provinciale
Staten; Alle griffiers van alle Nederlandse gemeenten. Het waren met name de Nederlandse gemeenten van
oktober
aan:
de
van
29
*
die
met
een
kennisgeving aangenomen” De politiek reageert, op een enkele uitzondering na, nooit en dat zijn dan onze volksvertegenwoordigers. Zij negeren hun niet passende opvattingen! standaard
antwoord
verrassing
Een
kwamen:
de
was
fractievoorzitter van
“voor
brief van
FVD
mevrouw
Filine
informatie
Verloop, gemeente Alphen a/d Rijn.
de
van
Beste (geanonimiseerd) hebben
Weer
een
hele
berg
Ik waardeer
het
bijzonder
wij van
u
aan
mogen
ontvangen. Dank
daarvoor.
steekt in het delen de
mensen
verstand Ik
mond
van
van
dat
het denken
zetten.
heeft
in ieder
u
verhalen
die ons
politiek.
Dat
is de
mensen
een
kans
horen.
voor
zaken
inhoudelijk
zoveel veel
waar
vaak
tijd
weinig
uw
brieven
geval
mee,
mijn collega's want
ook ik
van
de
raad aan
geloof niet alle
worden
voorgeschoteld in de pers en door de reden dat ik in de politiek ben gegaan om te geven ook het andere geluid te laten
Of het werkt
weet ik niet maar
het gaat om
de
kans
die
bieden.
wij mensen Dank
vol maar
over
u
hebben.
hoop oprecht
Mij
informatie
van
dat
uw
inzet.
Informatie: 1.
https://sites.google.com/d/1h9Sr2LWycKkgZWs47xOvzmmdIkss2vK4 F/p/1ft1UlnHStwoD-8wShiIsPVdJI5WFKII c/edit
2.
https://www.longfonds.nl/gezondelucht?gad
3.
https://www.klimaatfeiten.nl/co2/klimaatmodellen/klimaatmodellen
source=1
Pagina 10 van 10
Aan de volksvertegenwoordigers in de Metropoolregio Eindhoven
uw kenmerk
uw brief van
Onderwerp Informatiebrief: Voortgang Regionale Energiestrategie (RES) MRE
ons kenmerk
datum Oktober 2024
e-mailadres energie@metropoolregioeindhoven.nl
Geachte volksvertegenwoordigers, Graag informeren wij u met deze raadsinformatiebrief over de voortgang op de ambities in onze Regionale Energiestrategie (RES) 1.0. Deze RES 1.0 is eind 2021 door alle gemeenteraden, en de besturen van provincie en de beide waterschappen vastgesteld. In het online ‘Dashboard RES MRE’ vindt u actuele informatie over de voortgang We hebben een online ‘dashboard’ gemaakt, waarin u meer inzicht kunt krijgen in de stand van zaken op het dossier energietransitie/RES in de regio. Daarnaast hebben (of ontwikkelen) meerdere gemeenten in de regio hun eigen (online) monitor waarmee actuele informatie specifiek voor die gemeenten wordt gerapporteerd. In dit RES MRE dashboard zijn openbaar beschikbare gegevens gebundeld, zodat u voor uw gemeente snel inzicht kunt krijgen. Met de tool kan bij bijna alle indicatoren tot op gemeenteniveau (en soms zelfs kern-niveau) ingezoomd worden.
Het dashboard is ingedeeld in de volgende onderwerpen: - Energiebesparing (totale energieverbruik en aantallen energielabels) - Duurzame elektriciteitsopwekking (voortgang grootschalige opwek zoals afgesproken in de RES) - Duurzame warmte opwek (totaal aardgasverbruik en aantal kleinverbruik gasaansluitingen) - Participatie en eigendom (gemeentelijk beleid en eigendomssituatie) - Voortgang projecten in het kader van de RES - Kaart met alle zoekgebieden in de regio op het gebied van duurzame opwek We gebruiken het dashboard in de regionale monitoring op de gemaakte afspraken op de ambities van de RES. U vindt het dashboard via deze link.
Nieuw Samenwerkings- en uitvoeringsprogramma RES MRE Als uitwerking van de RES is het Samenwerkings- en uitvoeringsprogramma RES (S&UP) opgesteld: een meerjarig programma met daarin de projecten die we uitvoeren in het kader van de RES, inclusief de manier van samenwerken. In het geactualiseerde S&UP 2025-2027 is de rol van de MRE-organisatie verbreed van procesregie naar programmasturing, zoals afgesproken in het MRE Samenwerkingsakkoord. Hiermee kunnen we zorgen voor een beter gecoördineerde en afgestemde sturing op het realiseren van de regionale opgaven. De grote opgaven waar we als regio voor staan vragen immers om meer slagkracht en realisatiekracht. In deze periode 2025-2027 ligt de aandacht op het continueren en versnellen van de uitvoering. We werken aan projecten binnen de volgende programmalijnen: • Gebouwde omgeving/besparing • Duurzame warmte • Grootschalige opwek • Energiesysteem (o. a. aanpak netcongestie). Denk bijvoorbeeld aan “De Groene Zone”-projecten voor zowel zonnepanelen als voor isolatie, waarbij inwoners worden ondersteund bij de verduurzaming van hun woningen. Verder ondersteunen we bedrijven met de inzet van ‘aanjagers’ om te helpen bij samenwerking in verduurzaming op bedrijventerreinen. Een ander voorbeeld is het delen van kennis en ervaringen met het opstellen van warmteprogramma’s.
Ook maken we vanuit de regio afspraken met de netbeheerders over het versnellen van de uitbreiding van het elektriciteitsnetwerk in de regio. Op verschillende plekken in de regio doen we ondertussen ervaring op met de inzet van slimme oplossingen om het elektriciteitsnetwerk efficiënter te benutten, en schalen we deze zo snel mogelijk op. Het nieuwe S&UP voor de periode 2025-2027 is als bijlage toegevoegd en te vinden via energieregiomre.nl. Daar is ook meer informatie over de programmalijnen terug te vinden. We vertellen u graag meer tijdens de Regioconferentie van 20 november Op 20 november wordt de volgende Regioconferentie georganiseerd, voor alle raadsleden en bestuurders uit de regio. Dan praten wij u graag bij over de actuele ontwikkelingen op dit dossier. Er zal ook ruim de gelegenheid zijn om met elkaar in gesprek te gaan. Als u nog vragen of opmerkingen hebt naar aanleiding van het dashboard en de Voortgangsrapportage horen wij dat graag, zodat wij daar tijdens deze bijeenkomst op in kunnen gaan. Kunt u deze uiterlijk 13 november mailen naar: energie@metropoolregioeindhoven.nl? Begin november ontvangt u het programma met de aanmeldlink voor de Regioconferentie. We hopen u dan te zien! Met vriendelijke groet, Bestuurders Portefeuillehoudersoverleg energietransitie Metropoolregio Eindhoven Bijlage: Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma RES MRE 2025-2027
Regionale Energiestrategie
1
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma RES (S&UP) 2025-2027
Stappen zetten naar een klimaatneutrale regio
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
2
3
Inhoud 5
6. Capaciteit en middelen
16
1.1 Stappen zetten naar een klimaatneutrale regio
5
6.1 Financiën
16
1.2 A ctualisatie S&UP RES
5
6.2 Capaciteit
17
1.3 L eeswijzer
6
2. Ambitie en doelen
7
2.1 Ambitie landelijk
7
Bijlage 1: Rollen en verantwoordelijkheden binnen
19
2.2 Ambitie Metropoolregio Eindhoven
7
MRE-programma energietransitie
19
20 27
3. Organisatie
9
3.1 Verbreding van procesregie naar programmasturing
9
3.2 Organisatiestructuur
9
Bijlage 2: Overzicht projecten Programmalijn gebouwde omgeving
3.3 Samenwerking op basis van 4 programmalijnen
9
• Projecten met regionale reikwijdte (vaak met strategisch karakter)
27
3.4 Soorten projecten
10
• Projecten vanuit coalitions of the willing
32
4. Programmanagement, communicatie en kennis- en leeragenda
11
4.1 Programmamanagement
11
Programmalijn warmte
34
4.2 Monitoring
11
• Projecten met regionale reikwijdte (vaak met strategisch karakter)
34
12
• Projecten vanuit coalitions of the willing
36
13
Programmalijn grootschalige opwek
40
13
• Projecten met regionale reikwijdte (vaak met strategisch karakter)
40
• Projecten vanuit coalitions of the willing
41
4.3 Communicatie en kennis- en leeragenda
5. Programmalijnen 5.1 Programmalijn gebouwde omgeving/besparing • 5.1.1 Het verhaal
13
• 5.1.2 Doel en resultaten
13
5.2 Programmalijn warmte
14
• 5.2.1. Het verhaal
14
Programmalijn energiesysteem
44
• 5.2.2 Doelen en resultaten
14
• Projecten met regionale reikwijdte (vaak met strategisch karakter)
44
14
• Projecten vanuit coalitions of the willing
50
5.3 Programmalijn grootschalige opwek • 5.3.1 Het verhaal
14
• 5.3.2 Doelen en resultaten
15
5.4 Programmalijn energiesysteem
15
• 5.4.1. Het verhaal
15
• 5.4.2 Doelen en resultaten
15
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
1. Ter inleiding
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
4
5
1.1 Stappen zetten naar een klimaatneutrale regio
Met dit nieuwe Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma RES zetten we als regio weer een volgende stap. Om samen de kansen te benutten en te werken aan een klimaatneutrale regio in 2050.
Het besef is er steeds meer dat de energietransitie ons allemaal raakt. Lokale
1.2 Actualisatie S&UP RES
overheden hebben hierbij een cruciale rol. We beginnen niet bij nul: er zijn al
Het Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma RES (S&UP) is een uitwer-
veel stappen gezet. Maar er is nog veel te doen in de transitie naar een compleet
king van de RES 1.0. Dit S&UP is een meerjarig programma met daarin de
andere energievoorziening. De energietransitie is veel meer dan een technische
projecten die we uitvoeren, inclusief de manier van samenwerken. Omdat er
opgave; het is een transitievraagstuk dat diep ingrijpt in de maatschappij. Het
een nieuwe organisatiestructuur is afgesproken, is het S&UP geactualiseerd.
vraagt om een nieuwe manier van denken, een nieuwe manier van doen.
Dit is het S&UP voor de periode 2025-2027. In deze periode ligt de aandacht op het continueren en versnellen van de uitvoering. De huidige kaders uit de
Hierbij hebben we te maken met de volgende vragen/uitdagingen:
RES 1.0 bieden daarvoor voldoende ruimte.
• Hoe komt ons nieuwe energiesysteem eruit te zien? • H oe zorgen we dat ervoor dat de overstap naar duurzame energie betaalbaar blijft? • H oe zorgen we er ervoor dat de energietransitie rechtvaardig
Voor de uitwerking van het S&UP wordt jaarlijks een jaarplan opgesteld, waarin als jaarschijf een meer gedetailleerde uitwerking van de projecten, inclusief begroting, is opgenomen.
is en wat vinden we rechtvaardig? • Hoe gaan we om met de beperkte ruimte in ons land?
Plan
Omschrijving
Cyclus/actualisatie
• Hoe vinden we genoeg mensen en middelen?
Regionale Energiestrategie (RES)
Toekomstbeeld op hoofdlijnen met daarin de langetermijnvisie op energietransitie in de regio, inclusief visie op het toekomstige energiesysteem.
Ca. 6-8 jaar (of eerder naar behoefte)
Samenwerking- en Uitvoeringsprogramma RES (S&UP)
Het overkoepelende regionale meerjarenproCa. 4 jaar (of eerder naar gramma voor het thema energietransitie. Met behoefte) de focus op de deelthema’s gebouwde omgeving, warmte, grootschalige opwek duurzame energie en energiesysteem.
Jaarplan
Overzicht van de geplande projecten per jaar. Het jaarplan (incl. begroting) bevat doelen en resultaten per programmalijn (gebouwde omgeving, warmte, grootschalige opwek en energiesysteem). Hierbij houden we ook ruimte voor flexibiliteit. Jaarlijks stellen we een Voortgangsrapportage op.
De Metropoolregio Eindhoven (MRE) heeft een Regionale Energiestrategie (RES) opgesteld. In de RES 1.0 hebben 21 MRE-gemeenten samen met de provincie, waterschappen en netbeheerder Enexis ambities afgesproken. Deze RES is onze visie en strategie voor de lange termijn. We zetten vol in op energiebesparing bij huishoudens en bedrijven, de realisatie van zonnevelden en windparken en een slimme inzet en verdeling van warmtebronnen in onze regio. Ook werken we aan een robuust en betrouwbaar energiesysteem.
Jaarlijks
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
1. Ter inleiding
6 1.3 Leeswijzer In hoofdstuk 2 staan de ambitie en doelen van de regio centraal. Vervolgens komt in hoofdstuk 3 de organisatiestructuur aan de orde. In hoofdstuk 4 gaan
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
we in op de activiteiten in het kader van programmamanagement, monitoring en communicatie, en in hoofdstuk 5 op de aanpak, projecten en coalities per programmalijn. We sluiten af met capaciteit en middelen in hoofdstuk 6. Een uitgebreide beschrijving van de rollen en verantwoordelijkheden is opgenomen in bijlage 1. In bijlage 2 is een beschrijving van alle projecten opgenomen.
7
2.1 Ambitie landelijk
Nederland groeit en verduurzaamt in hoog tempo. In de MRE is de opgave nog groter door een forse economische groei. De regio groeit veel harder dan eerder verwacht, de regio maakt een schaalsprong. Dit leidt tot een groeiende vraag naar woningen, bedrijventerreinen, arbeidskrachten en mobiliteit. Met
De afspraken van Parijs (2015) zijn in Nederland het uitgangspunt geweest
het Rijk zijn in het kader van ‘project Beethoven’ afspraken gemaakt over
voor het Klimaatakkoord dat in 2019 is vastgesteld door de Tweede Kamer. In
extra investeringen op het gebied van publieke voorzieningen in de regio en
2050 wil Nederland klimaatneutraal zijn. Dat betekent dat we de uitstoot van
in een landelijk talentplan. Tot 2040 wordt ingezet op 100.000 extra woningen
broeikasgassen, met name CO2, terugbrengen tot nul. Hiervoor heeft Nederland
en 500 hectare aan nieuwe bedrijventerreinen. Naast de extra energievraag
een nieuw energiesysteem nodig: van opwek, gebruik en transport tot en met
die dit met zich meebrengt zorgt verduurzaming door elektrificatie (voor
de opslag van energie. Ook veiligheids- en gezondheidsaspecten zijn hierbij
onder andere warmte en vervoer) voor een sterk stijgende elektriciteitsvraag.
van belang. Om een nieuw energiesysteem te ontwikkelen hebben we minder
Ook verandert het energieaanbod door duurzame opwek van elektriciteit
dan 30 jaar de tijd. Dit vraagt om keuzes die we, deels nu al, moeten maken. Om
en warmte. Het huidige energiesysteem (het geheel van vraag en aanbod,
tot een duurzaam energiesysteem te komen moet Nederland de komende jaren
transport, opslag en conversie van verschillende energievormen) is hier nog
flink verbouwd worden. Bijna iedereen gaat hiervan iets merken.
niet op berekend. Tot voor kort volgde en faciliteerde het energiesysteem
2.2 Ambitie Metropoolregio Eindhoven
vooral de ruimtelijke ontwikkelingen (wonen, voorzieningen, industrie, mobiliteit). Maar door de schaarste op het elektriciteitsnetwerk is de
Ook de Metropoolregio Eindhoven (MRE) heeft als ambitie om in 2050
infrastructuur hiervoor beperkend geworden en lopen we steeds meer tegen
klimaatneutraal te zijn. Als tussenstap willen we uiterlijk in 2030 55% minder
de grenzen van het systeem aan. De hoge ambities van de MRE ten aanzien
CO2 uitstoten dan in 1990, zoals ook landelijk is afgesproken. Dit is vast-
van woningbouw, bedrijventerreinen, mobiliteit en verduurzaming staan
gelegd in het MRE Samenwerkingsakkoord 2023-2026 en in de Regionale
door transportschaarste en netcongestie sterk onder druk. Dit betekent dat
Energiestrategie (RES) 1.0.
we alles op alles moeten zetten om de regionale energie-infrastructuur zo snel mogelijk op orde te krijgen en deze infrastructuur zo optimaal mogelijk te benutten. Dit laatste is voor de (economische) ontwikkeling in onze regio van essentieel belang. Om ontwikkelingen op dit vlak mogelijk te maken, werken we onder andere nauw samen met Brainport Development.
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
2. Ambitie en doelen
8 Aansturing en opdrachtverlening
Werkorganisatie
POHO Energietransitie
MRE Programmabureau Energietransitie
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
Bestuurlijk opdrachtgever. Bepalen van de strategische koers voor het regionale programma energietransitie
Ontwikkelteam Communicatie
Stuurgroep Energietransitie
Klankbordgroep Monitoring
Sturing uitvoering jaarcyclus conform de kaders die in het Poho zijn vastgelegd
Programmateam Energietransitie Klankbord uitvoering jaarcyclus
Ambtelijk Overleg Energietransitie Terugkoppeling van en naar programmalijnen en voorbereiding Poho
Programmalijn 1
Programmalijn 2
Programmalijn 3
Programmalijn 4
Gebouwde Omgeving/
Warmte (gebiedsgerichte
Grootschalige opwek
Energiesysteem
Besparing (indiv. aanpak
aanpak, bronnen en
Duurzame energie
woningen, aanpak
infrastrucuur)
utiliteitsgebouwen) Wethouder
Wethouder
Wethouder
Wethouder
Bestuurlijke opdrachtgever
Bestuurlijke opdrachtgever
Bestuurlijke opdrachtgever
Bestuurlijke opdrachtgever
Procesmanager
Procesmanager
Procesmanager
Gebouwde Omgeving
Warmte
Energiesysteem / Grootschalige opwek
Ontwikkelteam
Ontwikkelteam
Warmte
Energiesysteem / Grootschalige opwek
Focus
Focus
Focus
Focus
Individuele aanpak woningen
Gebiedsgerichte aanpak,
Voortgang zoekgebieden,
Vanuit overheidsrol inzet
o.a. verduurzaming
warmtebronnen en
versnelling zon op dak
op robuust en betrouwbaar
maatschappelijk vastgoed,
infrastructuur
bedrijventerreinen
Regionale samenwerkingspartners (Adviesgroep) Energiecoöperaties, woningcorporaties, onderwijs, JongRES, Natuur- en milieufederatie, ZLTO, Veiligheidsregio, GGD, marktpartijen, etc.
energiesysteem
9
3.1 Verbreding van procesregie naar programmasturing
De stuurgroep energietransitie fungeert als een vooruitgeschoven post van
In 2023 hebben de wethouders energietransitie van de Metropoolregio
het Poho en richt zich op de uitvoering binnen het programma energietransitie
Eindhoven geconcludeerd dat er in de regionale samenwerking meer
conform de kaders die door de gemeenten, provincie en waterschappen zijn
regie en sturing nodig zijn, met focus op de uitvoering. Dit sluit aan bij
vastgesteld. De stuurgroep energietransitie stelt de jaarplannen vast.
het MRE Samenwerkingsakkoord 2023-2026, waarin is afgesproken dat de inzet van de organisatie MRE verbreedt van een procesregisserende rol
In bijlage 1 is een nadere uitwerking van de verschillende gremia, inclusief
naar een inhoudelijke regierol. Dit houdt in dat de MRE-organisatie, het
rollen en verantwoordelijkheden, binnen het regionale programma
programmabureau, zich richt op programmasturing, monitoring (en zo
energietransitie opgenomen.
nodig bijstelling) en financiering op de regionale opgaven. Daarnaast blijft het programmabureau zich inzetten voor de inhoudelijke ondersteuning
3.3 Samenwerking op basis van 4 programmalijnen
en coördinatie op de regionale opgaven en samenwerkingsafspraken. De
Inhoudelijk blijft de focus enerzijds liggen op de verduurzaming van de
voorzitter en vice-voorzitter van portefeuillehoudersoverleg en stuurgroep
gebouwde omgeving (besparing en warmte) en anderzijds op de realisatie
energietransitie zijn de bestuurlijk opdrachtgevers.
van grootschalige opwek van duurzame elektriciteit, zoals vastgelegd in
3.2 Organisatiestructuur
onze RES 1.0. Hiermee zetten we stappen in de richting van een fundamentele verandering in het Energiesysteem. Daarbij worden vraag en aanbod,
In de afbeelding op pagina 8 is de organisatiestructuur binnen het MRE-
transport en opslag bekeken en wordt gewerkt aan een toekomstbestendige,
programma energietransitie weergegeven.
robuuste infrastructuur. Hierbij is het belangrijk om steeds aandacht te houden voor veiligheid en gezondheid.
Het portefeuillehoudersoverleg energietransitie richt zich op het bepalen van de strategische koers op het thema energietransitie binnen de
Deze thema’s zijn uitgewerkt in vier programmalijnen:
regio. Dit doen de bestuurders in het Poho met het opstellen van het
1. Gebouwde omgeving (individuele aanpak woningen, aanpak
gezamenlijk toekomstbeeld (actualisatie RES) en het vastleggen van de
utiliteitsgebouwen, verduurzaming bedrijventerreinen);
kaders in het Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma RES (S&UP). De
2. Warmte (gebiedsgerichte aanpak, bronnen en infrastructuur);
RES wordt uiteindelijk vastgesteld door de raden (en besturen provincie
3. Grootschalige opwek (ondersteuning realisatie zon- en windenergie);
en waterschappen); het S&UP wordt vastgesteld door de colleges (en ter
4. Energiesysteem (vanuit overheidsrol inzetten op robuust en
informatie voorgelegd aan de besturen van provincie en waterschappen).
betrouwbaar energiesysteem)
NB Het Energiesysteem kan tegelijkertijd ook gezien worden als overkoepelend thema.
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
3. Organisatie
10 Voor elke programmalijn is een bestuurlijk trekker aangewezen, die
3.4 Soorten projecten
deelneemt aan de stuurgroep energietransitie. Voor de programmalijn
Op operationeel niveau maken we een onderscheid tussen:
energietransitie is aanvullend een bestuurlijk kernteam ingericht dat de
• Projecten met regionale reikwijdte, vaak met een strategisch karakter.
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
aanpak op het onderwerp aanstuurt en de verbinding legt met andere MREprogramma’s en onze samenwerkingspartners Enexis, Tennet en Brainport Development.
Deze worden opgepakt/ondersteund vanuit het programmabureau. • Coalitions of the willing: het uitgangspunt is dat gemeenten binnen de coalities deze projecten oppakken binnen hun eigen capaciteit/begroting. Vanuit de betreffende programmalijn wordt er overzicht gehouden
Ambtenaren van gemeenten, provincie, waterschappen en Enexis werken
over de voortgang van deze coalities. En er kan, als de urgentie en het
samen in ontwikkelteams. De rol van de leden van het ontwikkelteam is om
gemeenschappelijk regionale belang hoog zijn, ondersteuning worden
input te leveren en als ‘sparring partner’ op te treden voor de procesmanager
geboden vanuit regionale middelen.
op de voortgang en ontwikkeling van de betreffende programmalijn. Er is een ontwikkelteam warmte, een (gecombineerd) ontwikkelteam
• Lokale projecten: deze vallen onder lokale verantwoordelijkheid en zijn niet opgenomen in dit samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma.
energiesysteem/grootschalige opwek en een ontwikkelteam communicatie. Binnen de programmalijn gebouwde omgeving is er geen ontwikkelteam,
Per programmalijn wordt de indeling aangehouden tussen 1) projecten met
maar zijn ambtenaren betrokken vanuit de verschillende coalities.
regionale reikwijdte en 2) coalitions of the willing. Zie verder hoofdstuk 5 en bijlage 2.
11
4.1 Programmamanagement
4.2 Monitoring
De inzet van de MRE-organisatie is verbreed van een rol van procesregisseur
We willen continu zicht hebben op de voortgang van de ambities uit de
naar (ook) een inhoudelijke regierol. Dit houdt in:
RES 1.0 en de voortgang van de projecten. Dit om beter te kunnen sturen
• p rogrammasturing (sturing op de vastgestelde doelen)
op de gewenste voortgang en uitkomsten en elkaar als gemeenten te
• a gendasetting en lobby (bovenregionaal beïnvloeden van
helpen in de verduurzaming van de energievoorziening. Een keer per twee
beleid en profileren)
jaar (2025 en 2027) moeten we een voortgangsrapportage RES opleveren
• strategiebepaling (gezamenlijke koers en focus bepalen)
richting het Nationaal Programma RES. Het tussenliggende jaar leveren we
• analyse en verkenning
een ‘voortgangsrapportage light’ op om onze eigen bestuurders inzicht te
• zorgen voor kennisuitwisseling
geven. Dit doen we op basis van een online dashboard dat periodiek wordt
• n etwerk, dialoog en afstemming (samenbrengen van partijen,
geactualiseerd. De focus van de monitoring ligt op de volgende onderwerpen:
organiseren van gesprek) • c oördinatie en verbinding (samenbrengen agenda’s, makel- en schakelrol)
1. Liggen we op koers voor het behalen van het bod van 2 TWh in 2030? 2. Wat gebeurt er in de zoekgebieden? 3. Wat is de stand van zaken in het S&UP per ontwikkelteam en coalitie? 4. In hoeverre zijn gemeenten actief in ontwikkelteams en coalities?
Vanuit de rol van programmamanagement is het van belang om ook
5. Hoe staat met participatie en (lokaal) eigendom bij de projecten?
aandacht te hebben voor innovatie en arbeidsmarkt. Hierbij heeft MRE geen trekkende rol, maar een van verbinding en kennisdeling. Zie verder ook de
Op basis van de data wordt uitgezocht waar knelpunten zitten bij de
activiteiten in bijlage 2.
bovengenoemde onderwerpen. Verantwoording naar de 21 gemeenten over het totale MRE Werkprogramma loopt via de reguliere P&C-cyclus van de MRE.
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
4. Programmanagement, communicatie en kennis- en leeragenda
12 4.3 Communicatie en kennis- en leeragenda We werken volgens het communicatieplan energietransitie. Communicatie in het kader van de RES vindt continu op verschillende niveaus plaats. Bij de
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
regio ligt de overkoepelende communicatie. Denk aan het organiseren van informatiebijeenkomsten over de voortgang van de RES en het informeren over de RES via de website en nieuwsbrieven. Om de gemeenteraden goed betrokken te houden en het draagvlak voor de energietransitie te versterken, organiseren we bijeenkomsten zoals de Metropoolconferentie, waarin we raadsleden (en bestuurders) bijpraten over de voortgang van de regionale energietransitie en de realisatie van de RES-ambities. Gemeenten zijn zelf verantwoordelijk voor de eigen communicatie- en participatieprocessen van projecten. In het communicatieplan voor het programma energietransitie zijn activiteiten uitgewerkt voor de verschillende doelgroepen. Naast de algemene communicatie over de RES is het belangrijk om de kennis van de medewerkers van gemeenten en andere RES-partners over de energietransitie op peil te krijgen en te houden. De activiteiten die we hiervoor staan in een kennis- en leeragenda energietransitie. Onder deze paraplu bieden we kennissessies (fysiek en online), ‘communities of practice’ (COP’s) en excursies aan. Via COP’s kunnen we onder meer inspirerende voorbeelden uit de regio met elkaar delen. Daarnaast bundelen we trainingen en cursussen (die aangeboden worden vanuit partners) voor medewerkers die direct of indirect meewerken aan de energietransitie.
Dit op basis van de behoeften van de gemeenten en andere RES-partners. Ook organiseren we twee keer per jaar een grote samenwerkdag energietransitie voor alle ambtenaren duurzaamheid en de partners waarmee we samenwerken. Coördinatie vindt plaats vanuit het ambtelijke ontwikkelteam communicatie. Zie bijlage 2 voor een nadere uitwerking van alle activiteiten/projecten onder programmamanagement, monitoring, communicatie en kennis- en leeragenda.
13 5. Programmalijnen
onderwerpen energiebesparing en verduurzaming van verbruik (door eigen
Binnen het programma energietransitie werken we met vier programmalijnen:
meer moeten kijken naar ontwikkelingen op het gebied van thuisbatterijen
• gebouwde omgeving (individuele aanpak woningen, aanpak
(lokale opslag) en smart grids in wijken (lokale samenwerking via het net).
utiliteitsgebouwen) • warmte (gebiedsgerichte aanpak, bronnen en infrastructuur)
We werken samen met onze partners aan het creëren van bewustwording
• grootschalige opwek (ondersteuning realisatie grootschalige zon-
(urgentie), het activeren van de doelgroep en het bieden van een tastbaar
en windenergie)
en relevant handelingsperspectief. Hierbij worden obstakels weggenomen
• energiesysteem (vanuit overheidsrol inzetten op robuust en betrouwbaar energiesysteem)
en wordt de doelgroep zo veel mogelijk ontzorgd. Inwoners worden actief ondersteund via de energieloketten van de gemeenten. Lokale energiecoöperaties kunnen hierbij een brugfunctie vervullen tussen
Hierbinnen onderscheiden we projecten met regionale reikwijdte, coalitions
overheid en bewoners, maar in het geval van opwek ook met bijvoorbeeld
of the willing en lokale projecten (zie hoofdstuk 3). De lokale projecten
bedrijven of boeren.
vallen onder lokale verantwoordelijkheid en zijn niet opgenomen in dit Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma. Een aantal projecten raakt
Voor de (versnelde) isolatie van woningen kunnen gemeenten gebruik maken
meerdere thema’s (denk aan de samenwerking met lokale energiecoöperaties).
van de middelen die het Rijk beschikbaar heeft gesteld vanuit het Nationaal
Deze hebben we opgenomen in de programmalijn waar het trekkerschap zit.
Isolatieprogramma (NIP). Deze zijn bedoeld voor particuliere koopwoningen met een laag energielabel en een waarde onder de gemiddelde WOZ-waarde.
Tijdens de looptijd van dit S&UP zullen ook nieuwe projecten/coalities nodig
Helaas wordt een aantal van de lopende projecten op het gebied van isolatie
blijken. Het opstarten van nieuwe projecten onder dit S&UP loopt altijd via
en zonnepanelen vertraagd door het uitblijven van concrete spelregels
de stuurgroep energietransitie. De nieuwe projecten worden opgenomen in
voor ecologische toetsen. Dit heeft consequenties voor de besparings- en
de jaarplannen.
opwekambities van de gemeenten.
5.1 Programmalijn gebouwde omgeving/besparing
Naast inwoners richten we ons op verduurzaming van bedrijven(terreinen) en van het (gemeentelijke) maatschappelijk vastgoed.
5.1.1 Het verhaal Binnen
het
programma
energietransitie
zetten
we
fors
in
op
5.1.2 Doelen en resultaten
energiebesparing, zowel bij huishoudens als bedrijven. Het is de basis voor
In de RES 1.0 is als algemene doelstelling opgenomen dat de regio zich
onze energietransitie: de energie die we niet (meer) verbruiken hoeven
maximaal richt op het besparen op het energieverbruik en het verduurzamen
we ook niet meer op te wekken of te transporteren. Focus ligt hier op de
ervan. We richten ons op woningen, bedrijven en maatschappelijk vastgoed.
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
opwek of gebruik van duurzame alternatieven). Maar we zullen ook steeds
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
14 Bijvoorbeeld door het via subsidies aantrekkelijk maken van kleine en grote
warmtetransitie, waarin de gemeente wijken aanwijst die in de komende
verduurzamingsmaatregelen. Waarbij er ook extra aandacht nodig is voor
tijd aan de slag gaan met het aardgasvrij maken. Samen met de wijk werkt
de gedragscomponent van energiebesparende maatregelen. De naleving van
de gemeente het warmteprogramma uit tot een wijkuitvoeringsplan.
wet- en regelgeving op het gebied van energie(besparing) door bedrijven, is
Dit plan vormt op zijn beurt de onderbouwing voor het wijzigen van het
hierbij het minimale niveau.
omgevingsplan. In die wijziging staat wat de nieuwe warmtevoorziening in die wijk wordt en op welke datum de levering van het aardgas daar eindigt.
Met bestuurders is regelmatig gesproken over het kwantificeren van doelstellingen voor het thema besparing. Iedere gemeente heeft echter eigen
Voor het opstellen van een warmteprogramma is informatie nodig,
doelstellingen en de bestuurlijke wens is om nu vooral te focussen op de
heel veel informatie. Over de warmtevraag en hoe deze te vermin-
uitvoering van projecten. Richting het opstellen van de RES 2.0 willen we wel
deren, over beschikbare bronnen en hoe deze aan de warmtevraag,
komen tot meer concrete besparingsdoelstellingen en deze waar mogelijk
al dan niet via een opslagmedium, te koppelen, enzovoorts. De ‘goe-
kwantificeren. In ons online dashboard monitoren we op verschillende
de dingen doen’ draagt bij aan kwalitatieve warmteprogramma’s, het
besparingsindicatoren, zoals het elektriciteitsverbruik en het aantal pv-
‘juiste moment’ is passend bij de urgentie, rekening houdend met het
panelen per woning.
maximaal mogelijke.
Zie bijlage 2 voor een overzicht van alle projecten onder de programmalijn
We zijn goed aangehaakt bij het Nationaal Programma Lokale Warmte
Gebouwde omgeving.
(NPLW). Ook sluiten we aan bij initiatieven vanuit de provincie waar
5.2 Programmalijn warmte
bijvoorbeeld een verkenning loopt naar de ontwikkeling van een publiek warmtebedrijf.
5.2.1. Het verhaal
5.2.2 Doelen en resultaten
We willen naar een regio waarin iedereen, inwoner en bedrijf, toegang heeft
In 2027, aan het einde van deze S&UP-periode, hebben de 21 MRE-gemeenten
tot betaalbare, duurzame warmte. De warmtetransitie zelf moet haalbaar
elk een warmteprogramma vastgesteld om zowel lokaal als regionaal (en
zijn en voldoende draagvlak hebben. Om daar te komen moeten we de goede
bovenregionaal) optimaal bij te dragen aan de warmtetransitie. Via de
dingen op het juiste moment doen. Maar wat zijn die dingen? En wat is het
Regionale Structuur Warmte wordt vanuit de programmalijn warmte (actief)
juiste moment?
de benodigde informatie verspreid. Informatie, informatie, informatie; alles wat we doen komt in essentie neer op
Deze S&UP-periode staat in het teken van het – door elke gemeente zélf op
informatie. Vergaren, genereren, monitoren, ontsluiten, beschikbaar maken
te stellen – warmteprogramma, de opvolger van de transitievisie warmte.
en raadplegen. Alle activiteiten in dit S&UP staan in het teken van relevante
Het warmteprogramma is een van de gemeentelijke instrumenten in de
informatie voor de warmtetransitie. De (online) Regionale Structuur Warmte
15 is dé plek waar al deze informatie samenkomt. Een jaarlijkse activiteit is
5.4 Programmalijn energiesysteem
het aanvragen van subsidie bij het Nationaal Programma Lokale Warmte (NPLW).
5.4.1. Het verhaal
Zie bijlage 2 voor een overzicht van alle projecten onder de programmalijn
geworden voor enerzijds de ruimtelijke ontwikkelingen in de regio en
warmte.
anderzijds voor de verduurzamingsopgave. We lopen steeds meer tegen de
5.3 Programmalijn grootschalige opwek
grenzen van de infrastructuur aan. De programmalijn energiesysteem richt zich op het toekomstbestendig maken van de energie-infrastructuur op de korte (tot 2030) en lange termijn (na 2030). Voor de periode t/m 2030 is het
5.3.1 Het verhaal
(versneld) uitbreiden en beter benutten van de elektriciteits-infrastructuur
In de RES 1.0 hebben we een bod gedaan van 2 TWh, als bijdrage aan de
de belangrijkste prioriteit. Om echter voorbereid te zijn op de toekomstige
landelijke doelstelling van 35 TWh voor grootschalige opwek van duurzame
opgave moeten we nu al bezig zijn met de opgaven van na 2030. Welk
energie. De 2 TWh moet in 2030 gerealiseerd zijn. In het kader van de
energiesysteem hebben wij nodig om onze ontwikkelingen en opgaves in de
programmalijn grootschalige opwek monitoren we de voortgang van het
fysieke leefomgeving te faciliteren? De samenhang tussen de energievraag,
bod en onderzoeken we gezamenlijk nieuwe kansen en/of bovenlokale
-opwek, -infrastructuur, -opslag en conversie en de verschillende
uitdagingen.
energiedragers (elektriciteit, warmte, waterstof, etc.) wordt hierbij steeds belangrijker. De lange doorlooptijden van projecten en infrastructuur zorgen
5.3.2 Doelen en resultaten
ervoor dat we nu de keuzes moeten maken voor het systeem tot en met 2040.
Als regio willen we 2.0 TWh aan grootschalige opwek van duurzame energie in 2030 realiseren. We willen dat iedereen - ook minder kapitaalkrachtigen
De aanpak in de MRE staat niet op zichzelf. De versnelling van de uitbreiding
- voordeel kan hebben van de wind- en zonne-energie die we in onze
van het netwerk hangt samen met de nationale en provinciale programma’s.
regio opwekken. Hierbij sluiten we aan bij het Klimaatakkoord waarin
Vanuit de programmalijn energiesysteem wordt gewerkt aan de vertaling
het uitgangspunt is opgenomen om te streven naar minimaal 50% lokaal
van de bovenregionale programma’s naar onze regio. Daarbij bieden we
eigendom van de nieuwe zonne- en windparken.
inzicht in keuzes die lokaal en regionaal impact hebben, maar onvoldoende schaalgrootte hebben voor de hogere bestuurslagen. We borgen de regionale
Zie bijlage 2 voor een overzicht van alle projecten onder de programmalijn grootschalige opwek.
belangen in de nationale en provinciale trajecten.
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
Door de schaarste op het elektriciteitsnetwerk is de infrastructuur beperkend
16 5.4.2 Doelen en resultaten In de periode van dit S&UP worden concrete afspraken gemaakt tussen
RES - Samenwerkings- en Uitvoeringsprogramma | Metropoolregio Eindhoven
netbeheerders en overheden over het versnellen van de uitbreiding van het
6. Financiën en capaciteit
elektriciteitsnetwerk in de regio. Daarbij gaat het om alle onderdelen van het
6.1 Financiën
netwerk. Op verschillende plekken in de regio doen we ondertussen ervaring
Voor financiering van de regionale samenwerking in de energietransitie zijn vanuit het Rijk middelen beschikbaar, voornamelijk vanuit het Nationaal Programma RES (NP RES) en het Nationaal Programma Lokale Warmtetransitie (NPLW). Deze middelen kunnen worden beschouwd als structureel (langjarige toezegging). Daarnaast zijn middelen beschikbaar vanuit de MRE-inwonerbijdrage vanuit de gemeenten. Verder draagt de provincie financieel bij, enerzijds aan ondersteuning van de regionale samenwerking en anderzijds aan de uitvoering van projecten (mits er regionale cofinanciering tegenover staat). Ten slotte wordt vanuit beide waterschappen een financiële bijdrage geleverd. Verder maken we nog gebruik van (landelijke) subsidies voor specifieke projecten, zoals vanuit het Programma Verduurzaming Bedrijventerreinen (PVB).
op met de inzet van slimme oplossingen om het elektriciteitsnetwerk efficiënter te benutten, en schalen we deze zo snel mogelijk op. Daarbij gaat het zowel om individuele oplossingen als om gezamenlijke oplossingen (energiehubs). We krijgen meer grip op de inzet van grootschalige batterijopslag en ontwikkelen een strategie om hier op tijd en op een goede manier ruimte voor te reserveren. Om het elektriciteitsnetwerk te ontlasten, zetten we extra sterk in op het benutten van andere energiedragers zoals duurzame warmte en duurzame gassen. Dit vraagt onder meer om een lobby en om onderzoek gericht op de inzet van waterstof. Voor de langere termijn gebruiken we de resultaten van de energiesysteemverkenning die voor onze regio is uitgevoerd om te komen tot integrale programmering waarbij de gewenste ontwikkeling van de regio en
Elk jaar wordt een jaarplan opgesteld, inclusief begroting. Besluitvorming
de ontwikkeling van het energiesysteem in samenhang gaan plaatsvinden.
over deze jaarplannen vindt plaats in de stuurgroep energietransitie. Het dagelijks bestuur van de MRE is formeel budgetbevoegd, vanwege de verantwoordelijkheid over de besteding (accountantsverklaring e.d.). Het DB wordt door de stuurgroep energietransitie bindend geadviseerd over bestedingen. Uiteraard volgen we bij het uitbesteden van opdrachten de regels uit de werkinstructie inkoop en aanbesteding die door het DB MRE zijn vastgesteld.
Waardoor we een scherp beeld krijgen over enerzijds de infrastructuur die nodig is voor onze ruimtelijke ambities en anderzijds hoe de ruimtelijke ambities in tijd en vraag aansluiten op de te ontwikkelen energie infrastructuur. Met de actualisatie van het ‘MIRT-onderzoek verstedelijking en mobiliteit Brainport 2040’ en het daarbij betrekken van de energieopgave, zetten we hiervoor de eerste stap. Zie bijlage 2 voor een overzicht van alle projecten onder de programmalijn Energiesysteem.
Uitgangspunt is dat op een sobere en doelmatige manier met het budget
thema’s op regionaal niveau. Deze strategische afstemming zien we als
wordt omgegaan. In de begroting in de jaarplannen volgen we het onderscheid tussen: 1. Projecten met regionale reikwijdte. Deze worden opgepakt/ ondersteund vanuit het programmabureau. (zie 3.4) 2. Coalitions of the willing. Het uitgangspunt is dat de aangesloten gemeenten projecten oppakken binnen hun eigen begroting/ capaciteit. (zie 3.4) Er is, als de urgentie en het gemeenschappelijk regionale belang hoog zijn, ondersteuning mogelijk vanuit regionale middelen. Hierbij volgen we volgende criteria: • Er moet een trekker en commitment zijn; • H et initiatief levert een bijdrage aan de doelstellingen van de RES/ energietransitie in de regio en heeft prioriteit; • G emeenten vinden niet de mogelijkheid in hun begroting om de ondersteuning zelf te financieren. Initiatieven worden ondersteund voor een gelimiteerde tijd, vooraf af te spreken en te monitoren.
ondersteunend aan de uitvoering. Dit willen we zo efficiënt mogelijk organiseren. De gevraagde capaciteit voor het vullen van ontwikkelteams en strategische overleggen is een knelpunt voor veel van de deelnemende gemeenten. Het S&UP biedt hierbij een prioritering. De samenwerking moet ook leiden tot minder versnippering van projecten. De nieuwe organisatiestructuur verlicht de werkdruk van beleidsmedewerkers. Op die manier besteden we onze tijd en budget zo efficiënt mogelijk.
Periodiek wordt aan de stuurgroep energietransitie een terugkoppeling gegeven van de financiële stand van zaken. Tussentijdse monitoring vindt plaats door het programmateam energietransitie. Het Poho energietransitie wordt periodiek geïnformeerd. Verantwoording naar de 21 gemeenten loopt via de reguliere P&C-cyclus van de MRE aan de 21 gemeenten.