5a. Vaststellen van bestemmingsplan Smulderslaan 46 - Toelichting
Tekst van het document
POSTZEGELBESTEMMINGSPLAN “SMULDERSLAAN 46 SOMEREN”
LOCATIE BEDRIJF Smulderslaan 46 5712 PN Someren
POSTZEGELBESTEMMINGSPLAN “SMULDERSLAAN 46 SOMEREN” Initiatieflocatie:
Kvk naam: Smulderslaan B.V. Kvk nummer: 75870681 Vestigingsnummer: 000043718035
Adviseur/contact:
FarmConsult Postbus 91 7240 AB Lochem farmconsult@forfarmers.eu Projectleider Jan Thijs tel. 06-53 20 97 07 jan.thijs@forfarmers.eu
Datum:
December 2021
IMRO:
NL.IMRO.0847.BP02021010-OW01
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Opsteller Roy Donker tel. 06-57 11 83 16 roy.donker@forfarmers.eu
1
Inhoudsopgave HOOFDSTUK 1 - INLEIDING.................................................................................. 3 1.1 1.2 1.3 1.4
Aanleiding .................................................................................................................. 3 Begrenzing plangebied .............................................................................................. 4 Vigerend bestemmingsplan ....................................................................................... 5 Leeswijzer .................................................................................................................. 6
HOOFDSTUK 2 – BESTAANDE SITUATIE EN PROGRAMMA ...................................... 7 2.1 Bestaande situatie .......................................................................................................... 7 2.2 Noodzaak eerste bedrijfswoning .................................................................................... 7 2.3 Stedenbouwkundige karakteristiek ............................................................................... 9 2.4 Functionele karakteristiek .............................................................................................. 9
HOOFDSTUK 3 - BELEIDSKADER ......................................................................... 10 Rijksbeleid ............................................................................................................... 10
3.1.1 3.1.2 3.1.3 3.1.4 3.2
Provinciaal beleid ..................................................................................................... 12
3.2.1 3.2.2 3.3
Nationale Omgevingsvisie ...........................................................................................10 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) ....................................................11 Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro) .................................................11 Ladder voor duurzame verstedelijking .........................................................................11
Omgevingsvisie Noord- Brabant ..................................................................................12 Interim Omgevingsverordening ...................................................................................16
Gemeentelijk beleid ................................................................................................. 19
3.3.1 Structuurvisie Someren 2028 ......................................................................................19 3.3.2 Beeldkwaliteitsplan Buitengebied 2011 Gemeente Someren ..........................................21 3.3.3 Nota ruimtelijke kwaliteit 2012 ....................................................................................23 3.3.4 Bestemmingsplan Buitengebied Someren ...........................................................................24
3.3.4.1 Adviescommissie Agrarische Bouwaanvragen ...............................................................24 3.3.4.2 Landschappelijke inpassing ........................................................................................25 3.3.5 Landschapsinvesteringsregeling Gemeente Someren 2018 ..................................................27
HOOFDSTUK 4 – RUIMTE EN MILIEUASPECTEN ................................................... 29 4.1 Bedrijven en milieuzonering ......................................................................................... 30 4.2 Geluidhinder ................................................................................................................. 31 4.3 Wet geurhinder en veehouderij .................................................................................... 32 4.4 Wet ammoniak en veehouderij .................................................................................... 32 4.5 Ecologie ........................................................................................................................ 33 4.6 Bodem ........................................................................................................................... 36
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
3.1
1
4.7 Archeologie en Cultuurhistorie ..................................................................................... 36 4.7.1. Archeologie .....................................................................................................................36 4.7.2. Cultuurhistorie ................................................................................................................39 4.8 Notitie handelingsperspectieven Veehouderij en Volksgezondheid: ........................... 39 4.9 Luchtkwaliteit ............................................................................................................... 42 4.10 Verkeer en parkeren ................................................................................................... 44 4.11 Gezondheid ................................................................................................................. 45 4.12 Waterhuishouding ...................................................................................................... 46 4.13 Externe veiligheid ....................................................................................................... 51 4.14 Leidingen en infrastructuur ........................................................................................
52 4.15 Duurzaamheid ............................................................................................................ 52 4.16 Milieueffectrapportage ............................................................................................... 52
HOOFDSTUK 5 – UITVOERBAARHEID .................................................................. 54 5.1 Maatschappelijke uitvoerbaarheid ............................................................................... 54 5.2 Economische uitvoerbaarheid ...................................................................................... 54
HOOFDSTUK 6 – JURIDISCHE PLANTOELICHTING ............................................... 56 6.1 Planopzet en systematiek............................................................................................. 56 6.2 Opbouw van de regels .................................................................................................. 56 6.3 Bestemmingen .............................................................................................................. 56
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
BIJLAGEN .......................................................................................................... 57
2
Hoofdstuk 1 - Inleiding 1.1 Aanleiding B. van Santvoort (hierna: de initiatiefnemer) exploiteert aan de Smulderslaan 46, 5712 PN te Someren een varkenshouderij met gespeende biggen en vleesvarkens en heeft het plan om bij de locatie een eerste bedrijfswoning te realiseren. Het bedrijf is enkele jaren geleden door de heer van Santvoort aangekocht. Nu hij het bedrijf enkele jaren in bezit heeft blijkt steeds meer dat er behoefte is aan een eerste bedrijfswoning. Zijn bedrijfsleider woont op afstand van het bedrijf, dit geeft allerlei problemen.
Figuur: Gewenste situatie
Voorliggend bestemmingsplan voorziet in het nieuwe planologische juridische kader voor de locatie Smulderslaan 46 te Someren waarin i s aangetoond dat het initiatief op de verschillende relevante onderdelen haalbaar is.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Middels een principeverzoek door initiatiefnemer heeft de Gemeente Someren op 16 september 2019, een positief besluit genomen om medewerking te verlenen. Het principebesluit is bijgevoegd aan de bijlagen van dit document, zie bijlage 1. De medewerking ziet toe op het realiseren van een eerste bedrijfswoning. Navolgende impressie weergeeft de gewenste situatie.
3
1.2 Begrenzing plangebied
Figuur: Locatie met omlijnd het bestaande bouwvlak
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Het perceel is kadastraal bekend, gemeente Someren, sectie G nummer(s) 4566, 4268 (ged.) en 4287 (ged.). Het bouwvlak, waarbinnen de gebouwen zijn gelegen, bedraagt 16.490 m 2.
4
1.3 Vigerend bestemmingsplan Ter plaatse geldt het bestemmingsplan Buitengebied 2013 van de gemeente Someren dat op 26-062013 is vastgesteld door de gemeenteraad. De huidige bestemming ter plaatse van Smulderslaan 46 is: enkelbestemming ‘Agrarisch – Agrarisch bedrijf’ functieaanduiding ‘intensieve veehouderij’ bouwvlak (16.490 m2) maatvoering ‘maximaal aantal wooneenheden: 0 reconstructiewetzone-landbouwontwikkelingsgebied
Figuur: Locatie bestemmingsplan met aanduidingen
Het realiseren van een bedrijfswoning is in strijd met de regels van het vigerende bestemmingsplan, aangezien er ter plaatse van het perceel ‘0’ wooneenheden zijn toegestaan. Een herziening van het vigerende bestemmingsplan is noodzakelijk om het initiatief mogelijk te maken. Voorliggend bestemmingsplan betreft een partiële herziening van het geldende bestemmingsplan en voorziet in de nieuwe planologisch-juridische kaders voor het plangebied.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
-
5
1.4 Leeswijzer Dit bestemmingsplan bestaat uit drie delen: de verbeelding waarop de bestemmingen in het plangebied zijn aangegeven, regels waarin de rechten van de op de plankaart vermelde bestemmingen zijn opgenomen en een toelichting waarin de achtergronden van het bestemmingsplan zijn beschreven. De verbeelding vormt samen met de regels het bindende deel van het bestemmingsplan.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
De toelichting bestaat uit 6 hoofdstukken: 1) een inleiding, 2) beschrijving van het planvoornemen, 3) een beleidstoets, 4) een verantwoording op de milieutechnische aspecten en een verantwoording ten aanzien van eventueel aanwezige waarden, 5) een juridische planopzet en 6) financiële en maatschappelijke uitvoerbaarheid. Rapportages van uitgevoerde sectorale onderzoeken zijn als separate bijlage bij deze toelichting gevoegd.
6
Hoofdstuk 2 – Bestaande situatie en programma 2.1 Bestaande situatie De locatie ligt in het buitengebied van Someren, ca. 1,4 km ten westen van de dorpskern SomerenHeide. Op deze locatie wordt een bestaande varkenshouderij geëxploiteerd. De locatie omvat een viertal varkensstallen. De rechtsgeldige, vergunde situatie ziet toe op 17.272 gespeende biggen en 5.120 vleesvarkens, deels aangesloten op een enkelvoudige chemische luchtwasser 70% ammoniakreductie en deels aangesloten op een gecombineerde luchtwasser 85% ammoniakreductie.
nr stal
emissie punt
RAV code
A
1b
B
D 3.2.15.1
A
2
B
D 3.2.15.1
A
4
B
D 1.1.15.1
A
3boven
A
D 3.2.9
A
3boven
A
D 1.1.10
A
3onder
A
D 1.1.10
A
4
A
D 1.1.10
omschrijving GL gecombineerd luchtwassysteem 85% ammoniak emissiereductie (30% geur en 80% fijn stof emissiereductie) met chemische wasser (lamellenfilter) en waterwasser gecombineerd luchtwassysteem 85% ammoniak emissiereductie (30% geur en 80% fijn stof emissiereductie) met chemische wasser (lamellenfilter) en waterwasser gecombineerd luchtwassysteem 85% ammoniak emissiereductie (30% geur en 80% fijn stof emissiereductie) met chemische wasser (lamellenfilter) en waterwasser chemisch luchtwassysteem; 70% ammoniak emissiereductie (30% geur en 35% fijn stof emissiereductie) chemisch luchtwassysteem; 70% ammoniak emissiereductie (30% geur en 35% fijn stof emissiereductie) chemisch luchtwassysteem; 70% ammoniak emissiereductie (30% geur en 35% fijn stof emissiereductie) chemisch luchtwassysteem; 70% ammoniak emissiereductie (30% geur en 35% fijn stof emissiereductie)
177428
1002960
kg NH3 / fijnstof totaal fijnstof dier totaal NH3 Oue / dier totaal Oue / dier (gr/jaar) fijnsto # dieren
1470
0,45
661,5
16,1
23667
31
45570
0,0000
1470
0,45
661,5
16,1
23667
31
45570
0,0000
4032
0,1
403,2
5,5
22176
15
60480
0,0000
2180
0,9
1962
16,1
35098
99
215820
0,0000
2080
0,21
436,8
5,5
11440
48
99840
0,0000
7800
0,21
1638
5,5
42900
48
374400
0,0000
3360
0,21
705,6
5,5
18480
48
161280
0,0000
2.2 Noodzaak eerste bedrijfswoning Bij het beoordelen van de noodzaak van een eerste bedrijfswoning, spelen een aantal aspecten een rol: Volwaardigheid van het bedrijf De volwaardigheid van een bedrijf is een aspect van belang omdat de kans op ongewenst planalogische gevolgen groot is indien er twijfel is over de volwaardigheid. Immers wanneer na enkele jaren blijkt dat een bedrijf niet volwaardig genoeg is om een inkomen mee te verwerven, dan blijft in vrijwel alle gevallen de woning wel bewoond. Echter indien deze woning dan bewoond wordt door iemand die niet meer bij het bedrijf betrokken, omdat het bedrijf niet meer bestaat, levert dat een strijdige situatie met de regels van het bestemmingsplan. Dat is een situatie die niet wenselijk is voor het bevoegd gezag. In dit geval echter, met een bedrijf van 5.120 vleesvarkens en 17.272 gespeende biggen is de sprake van ruim volwaardig bedrijf. In artikel 1.162 volwaardig agrarisch bedrijf is dit begrip als volgt gedefinieerd:
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Kolom A, B of C
maximale emissie drempelwaarde 11819,12 Bedrijfstotaal 6468,60
7
“een agrarisch bedrijf dat de arbeidsomvang heeft van één volledige arbeidskracht en waarvan de continuïteit ook op langere termijn in voldoende mate is verzekerd zowel in bedrijfseconomisch opzicht als op milieu hygiënische verantwoorde wijze”. Getoetst aan deze begripsbepalingen van het bestemmingsplan is sprake van een volwaardig agrarisch bedrijf, omdat de heer van Santvoort voor deze locatie behalve de bedrijfsleider nog 2 andere werknemers in dienst heeft. De volwaardigheid van het bedrijf is benoemd als een van de voorwaarden in het principebesluit. In dit principebesluit achten B&W van de gemeente Someren een positief advies van de AAB noodzakelijk. Op 12 maart 2020 is het advies van de AAB aangevraagd door initiatiefnemer en opgesteld door H. Gerlings op 24 april 2020 met kenmerk BA 9559. Het advies is gebaseerd op de vraagstelling over de volwaardigheid van het bedrijf en de noodzaak van een bedrijfswoning aan de Smulderslaan 46. Hierbij zijn de bedrijven van initiatiefnemer in Nuland, Vinkel en Someren meegenomen in de bevindingen voor antwoord op deze vraagstelling. Op basis van deze bevindingen komt de AAB tot de volgende twee conclusies: Volwaardigheid Om ook op langer termijn in voldoende mate verzekerd te zijn van continuïteit zal het bedrijf na renovatie/aanpassing van deze continuïteit verzekerd zal zijn.
Binnen afzienbare tijd zal het bedrijf aan de Smulderslaan 46 een volwaardig agrarisch operationeel bedrijf kunnen zijn is de conclusie van de AAB op pagina 3. Noodzaak bedrijfswoning De levende have op een volwaardig agrarisch bedrijf behoeft dagelijkse monitoring en verzorging waarbij de monitoring aan ventilatie apparatuur een goed werkend alarmsysteem van belang is. Echter is een rol weggelegd voor de bedrijfswoning in het toezicht op de veestapel. De bedrijfsvoering als geheel in overweging nemende is de Adviescommissie van mening dat een bedrijfswoning noodzakelijk is op pagina 3.
Toezicht op de dieren, werkzaamheden en beschikbaarheid voor werkzaamheden buiten de gebruikelijke arbeidsuren. Op het bedrijf worden vleesvarkens en gespeende biggen gehouden. De gespeende biggen komen op een gewicht van circa 8 kg op het bedrijf en worden gehouden tot een gewicht van circa 25 kg. Vervolgens gaan ze naar de vleesvarkensafdelingen waar ze gehouden worden tot een gewicht van circa 110-120 kg, waarna de dieren worden geslacht. Deze dieren moeten verzorgd worden, voortdurend toezicht op de dieren is noodzakelijk. Voor het goed uitvoeren van de werkzaamheden zijn 2 werknemers in dienst, de bedrijfsleider stuurt deze mensen aan, hiervoor is zijn voortdurende aanwezigheid op het bedrijf noodzakelijk. Verder dient er snel iemand ter plekke te zijn in het geval van storingen op de apparatuur om snel en adequaat te kunnen ingrijpen. Hiervoor is snelle aanwezigheid ter plekke noodzakelijk. Ook worden dieren, voer en mest van en naar het bedrijf vervoert. Voor een deel buiten de gebruikelijke arbeidsuren. Wanneer iemand bij het bedrijf woont kunnen deze werkzaamheden beter en adequater worden uitgevoerd Toezicht op het bedrijf en de installaties Ter voorkoming van diefstal is continu toezicht in de vorm van aanwezigheid van mensen op en rond het bedrijf noodzakelijk.
Verder is toezicht noodzakelijk om te voorkomen dat er mensen ongewenst en met verkeerde bedoelingen het bedrijf betreden. Bevorderen van de sociale cohesie Het bedrijf is een onderdeel van het buitengebied van Someren, door de aanwezigheid van een bedrijfswoning zorgen de mensen die in deze woning wonen voor sociale samenhang tussen en met de
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Het AAB advies is opgenomen in bijlage 2 van het document.
8
andere bewoners van het buitengebied. De aanwezigheid van mensen maakt het leven voor de andere buurtbewoners ook prettiger. Mensen helpen elkaar en kunnen elkaar ook ergens op aanspreken. Op deze manier kan een ergernis simpel worden opgelost, wanneer een bedrijf alleen overdag bevolkt en dan ook nog het grootste deel van de dag in de stallen, dan kan een ogenschijnlijk kleine ergernis uitgroeien tot een groot debacle. Het advies van de AAB om basis van volwaardigheid omschrijft dat het bedrijf na de huidige renovatie voldoet aan de geldende milieuregelgeving. Het bedrijf is in bedrijfseconomisch opzicht op langere termijn in voldoende mate verzekerd doordat het bedrijf een ruim bovengemiddelde omvang heeft en beschikt over merendeels moderne en courante bedrijfsbebouwing. Het oordeel van de AAB is dat het bedrijf aan de Smulderslaan 46 binnen afzienbare tijd een volwaardig agrarisch bedrijf zal zijn. De noodzaak van de bedrijfswoning is vanuit de optiek van toezicht noodzakelijk geconcludeerd door de AAB.
2.3 Stedenbouwkundige karakteristiek Het bedrijf is gelegen in het buitengebied van Someren in de Someren op ongeveer 1,4 kilometer van de dorpskern Someren-Heide. Het buitengebied van de Someren wordt globaal begrensd door de dorpskernen en omliggende bossen. Kenmerkend in het buitengebied van de gemeente Peel en Maas zijn de intensieve veehouderijend en de bossen. Het plangebied van het bestemmingsplan bestaat uit het grondgebied van de gemeente Someren.
2.4 Functionele karakteristiek
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
In het verleden werd het gebied gecultiveerd voor en door agrarische bedrijven.
9
Hoofdstuk 3 - Beleidskader 3.1
Rijksbeleid
3.1.1 Nationale Omgevingsvisie In het kader van de invoering van de Omgevingswet, die nu gepland staat voor 1 januari 2022, heeft het Rijk de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) opgesteld. Op die manier wordt invulling gegeven aan de verplichting tot het opstellen van zo’n visie zoals die is vastgelegd in art. 3.1 lid 3 Ow. Tot de invoering van de Omgevingswet heeft dit document de status van structuurvisie in de zin van art. 2.3 Wro. Inhoudelijk gezien bevat de NOVI een langetermijnvisie op de toekomstige ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. De intentie van het Rijk is om met de NOVI een perspectief te bieden om grote maatschappelijke opgaven aan te pakken. Bij die opgaven kan worden gedacht grote en complexe opgaven met betrekking tot klimaatverandering, energietransitie, circulaire economie, bereikbaarheid en woningbouw. Een centraal aspect van de NOVI is de focus op een nieuwe aanpak van vraagstukken in de fysieke leefomgeving. Werken op basis van integraliteit met betrekking tot verschillende vraagstukken in plaats van sectorale aanpakken voor individuele vraagstukken vormt de kern van deze nieuwe aanpak. Het streven naar integraliteit dat onderdeel is van de NOVI valt samen in vier verschillende prioriteiten waartussen een onderscheid wordt gemaakt in de NOVI, te weten:
Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; duurzaam economisch groeipotentieel; sterke en gezonde steden en regio’s; toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied.
Binnen de NOVI worden drie afwegingsprincipes gehanteerd om te komen tot weloverwogen beleidskeuzes. Die zouden moeten helpen bij het afwegen en prioriteren van verschillende belangen en opgaven:
Op basis van de vier verschillende prioriteiten en de drie afwegingsprincipes zijn 21 nationale belangen geformuleerd, waarmee het Rijk aangeeft waarvoor het verantwoordelijk is en waarop het resultaten wil boeken. Relevante nationale belangen voor onderhavig project zijn als volgt:
bevorderen van een duurzame ontwikkeling van Nederland als geheel en van alle onderdelen van de fysieke leefomgeving; realiseren van een goede leefomgevingskwaliteit; waarborgen en bevorderen van een gezonde en veilige fysieke leefomgeving; zorg dragen voor een woningvoorraad die aansluit op de woonbehoeften
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies; 2. kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal; 3. afwentelen wordt voorkomen.
10
Afweging
Met het planvoornemen wordt ingespeeld op de geformuleerde nationale belangen. Bovendien geldt voor het plangebied dat er geen nationale belangen uit de NOVI in het geding zijn, mede gezien de kleinschaligheid en de aard van het project.
3.1.2 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) Het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) is op 30 december 2011 in werking getreden en op 1 oktober 2012 zijn enkele wijzigingen in werking getreden. In de AMvB zijn de nationale belangen die juridische borging vereisen opgenomen. Het Barro is gericht op doorwerking van de nationale belangen in bestemmingsplannen. De onderwerpen in het Barro betreffen: Rijksvaarwegen, Project Mainportontwikkeling Rotterdam, Kustfundament, Grote Rivieren, Ruimtereservering parallelle Kaagbaan, Waddenzee en waddengebied, Defensie, Nationaal Natuurnetwerk, erfgoederen van uitzonderlijke universele waarde, hoofdwegen en hoofdspoorwegen, elektriciteitsvoorziening, buisleidingen van nationaal belang voor vervoer van gevaarlijke stoffen, primaire waterkeringen buiten het kustfundament en het IJsselmeergebied.
Afweging
Het Barro heeft voor wat betreft de genoemde onderwerpen en gezien de aard en kleinschaligheid van het planvoornemen, geen gevolgen voor de realisatie van de bedrijfswoning.
3.1.3 Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro) De Rarro is gebaseerd op het Barro. In het Barro is bepaald dat bij ministeriële regeling verschillende gebieden en objecten worden aangewezen, waar gemeenten bij vaststelling van bestemmingsplannen rekening mee moeten houden. In de Rarro wordt daar uitvoering aan gegeven. Het plangebied is gelegen binnen het radarverstoringsgebied vliegbasis Volkel. Gelet op de toegestane hoogtes is onderhavig planvoornemen geen probleem.
Afweging
Vanuit het Rarro bestaan er geen belemmeringen voor de voorgenomen ontwikkeling
Op 1 oktober 2012 is het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) gewijzigd, en is ‘de ladder voor duurzame verstedelijking’ daaraan toegevoegd. De ladder ondersteunt gemeenten en provincies in vraaggerichte programmering van hun grondgebied, het voorkomen van overprogrammering en de keuzes die daaruit volgen (Bro, artikel 3.1.d). Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening in de vorm van een optimale benutting van ruimte in stedelijke gebieden. Overheden dienen nieuwe stedelijke ontwikkeling te motiveren met de drie opeenvolgende stappen:
a) er wordt beschreven dat de voorgenomen stedelijke ontwikkeling voorziet in een actuele regionale behoefte (trede 1); b) indien uit de beschrijving, bedoeld onder a, blijkt dat van een actuele regionale behoefte sprake is, dan wordt beschreven in hoeverre in die behoefte kan worden voorzien in bestaand stedelijk gebied van de betreffende regio door benutting van beschikbare gronden door herstructurering, transformatie of anderszins (trede 2); c) blijkt dat de stedelijke ontwikkeling niet binnen bestaand stedelijk gebied van de betreffende regio plaats kan vinden, dan wordt beschreven in hoeverre in die behoefte wordt voorzien op locaties die, gebruik makend van verschillende middelen van vervoer, passend ontsloten zijn of als zodanig worden ontwikkeld (trede 3)
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
3.1.4 Ladder voor duurzame verstedelijking
11
Toetsing De lader is van toepassing op woningbouwplannen die worden aangemerkt als nieuwe stedelijke ontwikkeling. Bij het bepalen of en hoe de ladder moet worden toegepast is de vraag of er sprake is van een stedelijke ontwikkeling. Onderhavige ontwikkeling betreft geen stedelijke ontwikkeling, aangezien sprake is van de realisatie van een enkele bedrijfswoning in het buitengebied ter plaatse van een bestaand bedrijf. Toepassing van de ladder is derhalve niet nodig.
3.2
Provinciaal beleid
3.2.1 Omgevingsvisie Noord- Brabant Op 14 december 2018 hebben Gedeputeerde Staten van de provincie Noord-Brabant de Omgevingsvisie Noord-Brabant vastgesteld. Deze structuurvisie is een actualisatie van de Ruimtelijke Ordening welke in 2014 werd vastgesteld. Met deze structuurvisie geeft de provincie de hoofdlijnen van het provinciaal ruimtelijke beleid tot 2025, met een doorkijk naar 2050. De visie is bindend voor het ruimtelijk handelen van de provincie en vormt de basis voor de wijze waarop de provincie de instrumenten die de Wet ruimtelijke ordening biedt inzet. Naast de Structuurvisie stelt de provincie een verordening ruimte op. In deze verordening vertaalt de provincie de kaderstellende elementen uit het provinciaal beleid in regels die van toepassing zijn op (gemeentelijke) bestemmingsplannen. Aanvullend zijn ook gebiedspaspoorten opgesteld. Deze vormen een uitwerking van de visie en bevatten de landschapskenmerken die bepalend zijn voor de kwaliteit van een gebied of een landschapstype en hoe ruimtelijke ontwikkelingen kunnen bijdragen aan het behoud en versterking daarvan. De provincie kiest met de structuurvisie voor een duurzame ontwikkeling waarin de kwaliteiten van de provincie sturend zijn bij de ruimtelijke keuzes die de komende jaren op de provincie af komen. Nieuwe ontwikkelingen moeten bijdragen aan de kracht en identiteit van Noord-Brabant.
Provinciale belangen en ruimtelijke keuzes De provincie wil sturen op ruimtelijke kwaliteit. De ruimtelijke keuzes geven inhoud aan het streven naar ruimtelijke kwaliteit en zijn van provinciaal belang. De belangrijkste keuzes voor de gemeente Someren zijn:
Regionale contrasten
De provincie wil de contrasten tussen klei, zand en veenontginningen versterken.
Een robuust en veerkrachtig water- en natuursysteem
Het patroon van beken en kreken moet beter beleefbaar worden. De ecologische hoofdstructuur wordt versterkt door het natuursysteem nog beter aan het watersysteem te koppelen.
Een betere waterveiligheid door preventie
Gestreefd wordt naar vergroting van de watervoerende capaciteit van het rivierbed in combinatie met het concept van de doorbraakvrije dijk. - Concentratie van verstedelijking Brabant heeft de ambitie zich te ontwikkelen tot een top kennis- en innovatieregio op Europees niveau. De provincie vindt het daarom belangrijk dat er verschil blijft tussen de steden en de kernen in het landelijk gebied, de zogenaamde mozaïekstructuur. - Sterk stedelijk netwerk De provincie wil een sterk stedelijk netwerk van Brabantse steden. Goede bereikbaarheid tussen de steden onderling en andere omliggende stedelijke netwerken is belangrijk.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Een multifunctioneel landelijk gebied
De provincie kiest voor een integrale aanpak. Waar de landbouw de drager van het landschap is wordt ruimte gegeven aan optimale en duurzame ontwikkeling van de aanwezige landbouwsector. In de jonge rivierkleigebieden moet de agrarische functie (rundveehouderij) behouden blijven. Op de oeverwallen langs de rivieren wordt ruimte geboden voor menging van landbouw, natuur, landschap, recreatie, wonen, werken en zorg. Dit is van belang voor de plattelandseconomie.
12
- Groene geledingszones tussen steden De provincie zet in op behoud en ontwikkeling van groene geledingszones tussen de stedelijke kernen. - Gedifferentieerd aanbod goed bereikbare vrijetijdsvoorzieningen Een kwalitatief goede vrijetijdsbesteding is een belangrijke voorwaarde voor het realiseren van een goed leef-, werk- en vestigingsklimaat. Belangrijk aandachtspunt daarbij is dat er een breed aanbod aan vrijetijdsvoorzieningen is met een goede toegankelijkheid en bereikbaarheid.
Zorgplicht voor ruimtelijke kwaliteit
Nieuwe ontwikkelingen bieden een kans voor behoud en ontwikkeling van het landschap. De hoofdregel is dat ontwikkelruimte dient bij te dragen aan het versterken van de ruimtelijke kwaliteit. Het ontwikkelen van landschap reikt verder dan vasthouden aan wat er is, ontwikkelen van het landschap gaat ook om het toevoegen van nieuwe kwaliteiten. De zorgplicht voor ruimtelijke kwaliteit bepaalt dat: er zorgvuldig wordt omgegaan met het ruimtegebruik; er rekening wordt houden met de omgeving; de ontwikkeling bijdraagt aan het behoud of de versterking van de ruimtelijke kwaliteit. Dit principe is van toepassing op zowel het stedelijk als het landelijk gebied en wordt uitgewerkt in de Verordening ruimte 2012.
Zorgvuldig ruimtegebruik
De provincie wil dat gemeenten bij ruimtelijke afwegingen het principe van zorgvuldig ruimtegebruik toepassen. Nieuw ruimtebeslag moet zoveel mogelijk voorkomen worden. In eerste instantie krijgen initiatieven een plek binnen bestaand bebouwd gebied. Pas als hier geen mogelijkheden zijn of de kwaliteiten van de geplande ontwikkeling hier niet bij passen, wordt er in de omgeving gezocht naar de best mogelijke plek. Naast zuinig ruimtegebruik richt de provincie zich ook op herstructurering en hergebruik van verouderde locaties in het stedelijk gebied en op sanering van ongewenste functies in het buitengebied.
Rekening houden met de omgeving
Gebiedskenmerken en omliggende waarden, gebaseerd op de lagenbenadering, zijn leidend bij de vraag “waar” en “hoe” de nieuwe ruimte wordt aangesneden. De ruimtelijke onderbouwing van een ontwikkeling geeft aan hoe is omgegaan met de ambities zoals verwoord in de structuren en in de gebiedspaspoorten. Hierbij wordt een relatie gelegd tussen de ruimtelijke ontwikkeling en de gebiedskenmerken van de plek. Bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen wil de provincie dat de initiatiefnemer zorgt voor een kwaliteitsverbetering van het landschap om daarmee het verlies aan omgevingskwaliteit te beperken. Dit uitgangspunt geldt voor ontwikkelingen buiten bestaand stedelijk gebied én buiten de ecologische hoofdstructuur en maakt de principes van ontwikkelingsplanologie toepasbaar. Concreet betekent dit dat passende functies zich kunnen ontwikkelen als er ook een prestatie voor het landschap tegenover staat. Daardoor wordt aantasting van de basiskwaliteit (bodem, water) en verlies aan ecologische, cultuurhistorische en landschappelijke waarden voorkomen. Ontwikkelingen die passen bij de aard, schaal en functie van het landelijk gebied, zoals agrarische en recreatieve ontwikkelingen en kleinschalige dienstverlening zijn mogelijk. Ook de ontwikkeling van andere (rode) functies is onder voorwaarden mogelijk.
De ruimtelijke onderbouwing van een besluit geeft aan welke bijdrage wordt geleverd aan de kwaliteitsverbetering van het landschap en hoe dit is geborgd. In principe gaat de provincie uit van de realisering van een fysieke prestatie op de projectlocatie en/of de directe projectomgeving. Indien dat niet mogelijk is, is de vorming van gemeentelijk of regionaal landschapsfonds een optie.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Kwaliteitsverbetering van het landschap
13
Structuren: ambitie, beleid en uitvoering
De structuren geven een hoofdkoers aan, een ruimtelijk ontwikkelingsperspectief voor een combinatie van functies. Maar ook waar functies worden uitgesloten of welke randvoorwaarden de provincie aan functies stelt. Binnen de structuren is ruimte voor regionaal maatwerk. De volgende vier structuren worden onderscheiden. De groenblauwe structuur Het landelijk gebied De stedelijke structuur De infrastructuur
De groenblauwe structuur
Deze omvat de samenhangende gebieden in Noord-Brabant waar natuur- en waterfuncties behouden en ontwikkeld worden. Niet alleen in, maar ook buiten de natuurgebieden. Er is ruimte voor de ontwikkeling van een natuurlijk en robuust watersysteem. Het vormt de groenblauwe ruggengraat van het landschap en is van belang voor een goede, aantrekkelijke en gezonde woon- en werkomgeving in Noord-Brabant. Binnen deze groenblauwe structuur wil de provincie het volgende bereiken: 1. Positieve ontwikkeling van de biodiversiteit, natuur- en watersystemen zijn beschermd en worden verbeterd door een goede onderlinge verbinding; 2. Een robuuste en veerkrachtige structuur. 3. De natuurlijke basis en landschappelijke contrasten versterken. Versterken van de identiteit van de landschappen; 4. Gebruikswaarde van natuur en water verbeteren. De gebieden in de groenblauwe structuur zijn belangrijk voor recreatie en toerisme.
Het landelijk gebied
Er worden binnen het landelijk gebied twee perspectieven onderscheiden: Gemengd landelijk gebied De provincie beschouwt het hele landelijk gebied als een gebied waarbinnen een menging van functies aanwezig is: het gemengd landelijk gebied. Binnen dit gebied wordt de agrarische functie vaak in samenhang met andere functies (in de omgeving) uitgeoefend. Hier kan worden voldaan aan de vraag naar kleinschalige stedelijke voorzieningen, recreatie en ondernemingen in een groene setting. Daarnaast wil de provincie ook dat er ruimte beschikbaar blijft om de agrarische productiestructuur te behouden en te versterken. Dat betekent dat (stedelijke) functies die ten koste gaan van de ruimte voor agrarisch gebruik of die strijdig zijn met de landbouw in die gebieden geweerd worden. Hierdoor blijft er ruimte gereserveerd voor agrarische ontwikkelingen. De provincie vraagt aan gemeenten om deze gebieden vast te leggen en te beschermen. De landbouwontwikkelingsgebieden en de vestigingsgebieden glastuinbouw beschouwt de provincie in ieder geval als primair agrarisch gebied. Ook delen van het verwevingsgebied richten zich vaak primair op agrarische ontwikkeling. Accentgebied agrarische ontwikkeling Binnen deze gebieden ziet de provincie ruimte en kansen om de agrarische productiestructuur te verduurzamen en te versterken.
Op de structurenkaart zijn vanuit een regionaal schaalniveau vier accentgebieden agrarische ontwikkeling aangeduid. De komgebieden van de gemeente Lith maken hiervan deel uit. Hier liggen mogelijkheden voor schaalvergroting en intensivering van de landbouw.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Het landelijk gebied omvat het gebied buiten de groenblauwe structuur en de stedelijke structuur zoals steden, dorpen en bedrijventerreinen. Het gebied biedt een multifunctionele gebruiksruimte. Naast land- en tuinbouw is er ruimte voor niet-agrarische functies. Binnen het landelijk gebied wil de provincie het volgende bereiken: 1. Ruimte voor een breed georiënteerde plattelandseconomie; 2. Ruimte voor duurzame agrarische ontwikkeling; 3. Versterking van het landschap.
14
Transitie naar een zorgvuldige veehouderij
De wens tot verduurzaming van de agrarische sector heeft geleid tot de denklijn ‘Ontwikkelruimte moet je verdienen en is niet onbegrensd’. De denklijn bestaat uit drie uitgangspunten: ontwikkelruimte is alleen mogelijk als dit op bedrijfsniveau bijdraagt aan een verdere verduurzaming door het treffen van extra maatregelen; de som van het effect van alle bedrijven in een gebied kan de draagkracht van een gebied te boven gaan; door het bieden van een economisch perspectief aan de landbouw en agrofood door meer toegevoegde waarde van het product, transparantie en nieuwe verdienmodellen. De ontwikkeling van de agrarische sector is gericht op inpassing in het landschap en een transitie naar duurzame en zorgvuldige veehouderij. Toetsing project. Het project (gelegen in het landelijk gebied) draagt bij aan het duurzaam gebruik van ruimte doordat een bedrijfswoning bij een veehouderij wordt aangevraagd. Ter voorkoming van diefstal is continu toezicht in de vorm van aanwezigheid van mensen op en rond het bedrijf noodzakelijk. Verder is toezicht noodzakelijk om te voorkomen dat er mensen ongewenst en met verkeerde bedoelingen het bedrijf betreden.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Verder dient er snel iemand ter plekke te zijn in het geval van storingen op de apparatuur om snel en adequaat te kunnen ingrijpen. Hiervoor is snelle aanwezigheid ter plekke noodzakelijk. Ook worden dieren, voer en mest van en naar het bedrijf vervoert. Voor een deel buiten de gebruikelijke arbeidsuren. Wanneer iemand bij het bedrijf woont kunnen deze werkzaamheden beter en adequater worden uitgevoerd. Dit zorgt ervoor dat het economische perspectief van het bedrijf gezond blijft zodat de noodzakelijke en nuttige investeringen op het gebied van milieu en omgeving ook op de lange termijn uitgevoerd kunnen en blijven worden.
15
3.2.2 Interim Omgevingsverordening
In het kader van de bedrijfswoning dient getoetst worden aan paragraaf 3.6.7 Ontwikkeling van niet agrarische functies. In artikel 3.68 staan de eisen voor het wonen in Landelijk gebied.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
De interim Omgevingsverordening (IOV) biedt plaats voor alle provinciale regels over de fysieke leefomgeving. In de omgevingsvisie staat wat de provincie wil bereiken en wat ze wil doen om dat te bereiken. Soms vraagt dat om een nadere uitwerking van beleid en maatregelen in een (beleids)programma, soms zijn er regels nodig om de ambities te realiseren. Denk bijvoorbeeld aan het beschermen van belangrijke waarden als het drinkwater of de natuurgebieden. De locatie ligt in het landelijk gebied te zien op navolgende kaart.
16
Onder het eerste lid onder a is bepaald dat een bestemmingsplan van toepassing op landelijk gebied alleen bestaande burgerwoningen en bedrijfswoningen zijn toegestaan. Nieuwe woningen zijn niet toegestaan waardoor niet voldaan wordt aan de gestelde voorwaarden van de IOV. De IOV biedt de mogelijkheid voor afwijkende regels bedrijfswoningen onder artikel 3.70.
In het kader van de bedrijfswoning is alleen lid 1 van toepassing en zal hieronder verder worden getoetst. Artikel 3.70 Afwijkende regels bedrijfswoningen Lid 1. In afwijking van artikel 3.68 Wonen in Landelijk gebied kan een bestemmingsplan voorzien in de nieuwbouw van ten hoogste één bedrijfswoning binnen het bouwperceel van een op grond van deze verordening toegelaten bedrijf als de toelichting een verantwoording bevat dat: de noodzaak vanwege de aard van de bedrijfsvoering aanwezig is; de noodzaak van deze nieuwbouw niet het gevolg is van een eerder aanwezige, inmiddels afgestoten bedrijfswoning. Toetsing
Volwaardigheid van het bedrijf De volwaardigheid van een bedrijf is een aspect van belang omdat de kans op ongewenst planalogische gevolgen groot is indien er twijfel is over de volwaardigheid. Immers wanneer na enkele jaren blijkt dat een bedrijf niet volwaardig genoeg is om een inkomen mee te verwerven, dan blijft in vrijwel alle gevallen de woning wel bewoond. Echter indien deze woning dan bewoond wordt door iemand die niet meer bij het bedrijf betrokken, omdat het bedrijf niet meer bestaat, levert dat een strijdige situatie met de regels van het bestemmingsplan. Dat is een situatie die niet wenselijk is voor het bevoegd gezag. In dit geval echter, met een bedrijf van 5.120 vleesvarkens en 17.272 gespeende biggen is de sprake van ruim volwaardig bedrijf. De IOV heeft geen definitie voor een volwaardig agrarisch bedrijf. De volwaardigheid van het bedrijf is benoemd als een van de adviezen in het principebesluit. Dit punt is tevens beoordeeld door de AAB. In paragraaf 2.2 is het advies van de AAB uitgewerkt. Het advies is in zijn geheel opgenomen in bijlage 2.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Bij het beoordelen van de noodzaak van een eerste bedrijfswoning, spelen een aantal aspecten een rol:
17
Toezicht op de dieren, werkzaamheden en beschikbaarheid voor werkzaamheden buiten de gebruikelijke arbeidsuren. Op het bedrijf worden vleesvarkens en gespeende biggen gehouden. De gespeende biggen komen op een gewicht van circa 8 kg op het bedrijf en worden gehouden tot een gewicht van circa 25 kg. Vervolgens gaan ze naar de vleesvarkensafdelingen waar ze gehouden worden tot een gewicht van circa 110-120 kg, waarna de dieren worden geslacht. Deze dieren moeten verzorgd worden, voortdurend toezicht op de dieren is noodzakelijk. Voor het goed uitvoeren van de werkzaamheden zijn 2 werknemers in dienst, de bedrijfsleider stuurt deze mensen aan, hiervoor is zijn voortdurende aanwezigheid op het bedrijf noodzakelijk. Verder dient er snel iemand ter plekke te zijn in het geval van storingen op de apparatuur om snel en adequaat te kunnen ingrijpen. Hiervoor is snelle aanwezigheid ter plekke noodzakelijk. Ook worden dieren, voer en mest van en naar het bedrijf vervoert. Voor een deel buiten de gebruikelijke arbeidsuren. Wanneer iemand bij het bedrijf woont kunnen deze werkzaamheden beter en adequater worden uitgevoerd Toezicht op het bedrijf en de installaties Ter voorkoming van diefstal is continu toezicht in de vorm van aanwezigheid van mensen op en rond het bedrijf noodzakelijk.
Verder is toezicht noodzakelijk om te voorkomen dat er mensen ongewenst en met verkeerde bedoelingen het bedrijf betreden. Bevorderen van de sociale cohesie Het bedrijf is een onderdeel van het buitengebied van Someren, door de aanwezigheid van een bedrijfswoning zorgen de mensen die in deze woning wonen voor sociale samenhang tussen en met de andere bewoners van het buitengebied. De aanwezigheid van mensen maakt het leven voor de andere buurtbewoners ook prettiger. Mensen helpen elkaar en kunnen elkaar ook ergens op aanspreken. Op deze manier kan een ergernis simpel worden opgelost, wanneer een bedrijf alleen overdag bevolkt en dan ook nog het grootste deel van de dag in de stallen, dan kan een ogenschijnlijk kleine ergernis uitgroeien tot een groot debacle. Het advies van de AAB om basis van volwaardigheid omschrijft dat het bedrijf na de huidige renovatie voldoet aan de geldende milieuregelgeving. Het bedrijf is in bedrijfseconomisch opzicht op langere termijn in voldoende mate verzekerd doordat het bedrijf een ruim bovengemiddelde omvang heeft en beschikt over merendeels moderne en courante bedrijfsbebouwing. Het oordeel van de AAB is dat het bedrijf aan de Smulderslaan 46 binnen afzienbare tijd een volwaardig agrarisch bedrijf zal zijn.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
De noodzaak van de bedrijfswoning is vanuit de optiek van toezicht noodzakelijk geconcludeerd door de AAB.
18
3.3
Gemeentelijk beleid
3.3.1 Structuurvisie Someren 2028 Someren is een gemeente met aantrekkelijke kernen en een afwisselend buitengebied. Het is ook een gemeente waarin veel ruimtelijke ontwikkelingen gaande zijn en ook in de (nabije) toekomst zich gaan voordoen. De druk op de ruimte en de wens om de bestaande ruimtelijke kwaliteiten te behouden en daar waar het kan te versterken, vraagt om een samenhangende visie op ruimtelijke ontwikkelingen. De gemeente Someren heeft in het recente verleden al vele plannen, visies en beleidsstukken opgesteld over gewenste landschappelijke en stedelijke ontwikkelingen. Het primaire doel van voorliggende structuurvisie is om deze veelal sectorale visies met elkaar te verbinden en om ze in onderlinge samenhang tot uitvoering te brengen. Het is het richtinggevende beleidsdocument waarin voor overheden, maatschappelijke organisaties, private partijen en burgers duidelijk wordt welk ruimtelijk beleid de gemeente Someren nastreeft. Om te komen tot een visie op het grondgebied is het gewenst om scherp te hebben wat de kernambities van de gemeente Someren zijn voor het jaar 2028.
Someren in 2028
Someren is in 2028 een duurzame, krachtige, zelfbewuste en zelfstandige gemeente die haar landelijke positie in Brainport goed weet te benutten. Someren ontleent haar identiteit aan het landelijke Brabantse karakter. Het kwalitatief goede bos-, natuur- en buitengebied zorgt er mede voor dat Someren een goed woonklimaat kent en een aantrekkelijke vestigingslocatie is voor bedrijven met een schaal die past bij Someren. Door de verscheidenheid en toegankelijkheid van het buitengebied in zijn algemeenheid en een landelijk bekende toeristische attractie specifiek, heeft Someren een aantrekkingskracht op recreanten. De dorpen hebben een evenwichtige bevolkingsopbouw en mede daardoor een goede leefbaarheid. Nieuwbouw naar behoefte per kern draagt hieraan bij. Voor ouderen, zorgbehoevenden en mensen met Structuurvisie Someren 5 beperkingen zijn zorgvoorzieningen en is ondersteuning in alle dorpen beschikbaar.
Zoals al gezegd vormt ons buitengebied een belangrijke kwaliteit van onze gemeente. Om die kwaliteit te handhaven en versterken is er voorrang in dit gebied voor boeren, burgers en buitenlui (recreanten). De landschappelijk waarden en de natuur zijn behouden gebleven en daar waar mogelijk versterkt. Bedrijfsmatige activiteiten die hierin niet thuishoren worden tegengegaan. Bij functieveranderingen is gestuurd op ruimtelijke kwaliteit. Een landelijk Brabants karakter maakt ook dat we nog ruimte bieden aan de schaalvergroting van de (intensieve) agrarisch ondernemer. In de grootschalige heideontginningen bieden we hiervoor mogelijkheden. Qua ruimtelijke verschijning kennen deze bedrijven geen goede maar een voortreffelijke inpassing. Het voorzieningenniveau in 2028 is adequaat. Iedere dorpskern kent nog een eigen basisschool en gemeenschapshuis. Voor Someren-Dorp is de schaal vastgelegd op wijkniveau. In 2028 kent Someren-Dorp nog steeds een centraal winkelgebied. Detailhandel elders in de gemeente kent een specifieke doelgroep en vormt geen concurrentie met het centrale winkelgebied. De sport- en culturele infrastructuur is optimaal afgestemd op de Somerense en in specifieke gevallen regionale behoefte.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Onze bedrijventerreinen kennen in 2028 kwalitatief een meerwaarde, waardoor ze zich onderscheiden in de regio. Dit is tot stand gekomen door een succesvolle revitalisering en herstructureringsopgave, in combinatie met een bedachtzame groei, geënt op de lokale behoefte.
19
In 2028 is de Somerense infrastructuur af. Hierbij denken we naast de fysieke weginfrastructuur (wegen, fietspaden, voetpaden etc), ook aan de digitale infrastructuur. Het algemeen beleid is gebaseerd op de kernambities, uitgewerkt op gebiedsniveau. De volgende gebieden worden onderscheiden: SomerenDorp, Someren-Noord, Someren-Eind, Someren-Heide, Lierop en het Buitengebied. In dit geval betreft het Buitengebied.
Agrarische sector
Het buitengebied van Someren blijft, ondanks grote veranderingen het afgelopen decennia, gekenmerkt door een intensief landbouwkundig gebruik. De dynamiek in de agrarische sector is groot. Enerzijds willen of moeten agrariërs hun bedrijf vergroten om te kunnen voldoen aan de eisen die worden gesteld vanuit een goed economisch functioneren, de (toekomstige) eisen van het Besluit ammoniakemissie huisvesting veehouderij of bijvoorbeeld uit oogpunt van dierenwelzijn. Anderzijds stoppen veel agrariërs of willen ze hun bedrijfsactiviteiten verbreden om door neveninkomsten toch tot een adequaat inkomen te komen. Sinds 2005 wordt uitvoering gegeven aan het reconstructieplan De Peel. Naast sociaal-economische en natuurdoelen ligt er een belangrijke opgave voor met name de intensieve veehouderij, het uit elkaar halen van strijdige functies en het tegelijkertijd toekomst bieden aan perspectiefvolle ondernemingen. De gemeente Someren heeft de uitvoering van het plan actief opgepakt door het proces van de afwaartse beweging en de inrichting van het landbouwontwikkelingsgebied (LOG) Someren-Heide. Ondanks dat de wettelijke Structuurvisie Someren 15 grondslag voor het reconstructieplan is komen te vervallen, blijven de ambities van dit plan overeind.
De afwaartse beweging is er op gericht intensieve veehouderijbedrijven die nu op de verkeerde plek rondom de kernen of natuurgebieden liggen, te beëindigen of te verplaatsen. Dit wordt gefaciliteerd door de gemeente, waarbij er, naast het verdwijnen van overlast op de kernen, sprake is van ruimtelijke kwaliteitswinst op de oude locatie. De rol van de gemeente hierbij bestaat minimaal uit het wijzigen van vergunningen en/of het bestemmingsplan en maximaal uit begeleiding en compensatie van de betreffende agrariër.
Ten aanzien van het landbouwontwikkelingsgebied streven we naar een uitwisselbaarheid van ‘intensieve veehouderijbestemmingen’, zonder dat het totale aantal gaat toenemen. Deze nieuwe ontwikkelingen dienen goed landschappelijk ingepast te worden. Toetsing project. Op pagina 15 onder 2.4 Economie wordt onder het kopje ‘Agrarische sector’ voor wat betreft de agrarische bedrijven wordt gestreefd naar uitwisselbaarheid zonder dat het totale aantal toeneemt. De structuurvisie schrijft niets over bedrijfswoningen. Nieuwe ontwikkelingen dienen goed landschappelijk te worden ingepast. Het plan wordt landschappelijk ingepast wat verder uitgewerkt is navolgend in 3.3.5.2 Landschappelijke inpassing.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
De ervaring is dat, gelet op de complexiteit van deze dossiers, vaak maatwerk nodig is om binnen de bovengenoemde algemene kaders bedrijven te laten verplaatsen dan wel te komen tot een functiewijziging. Het actuele provinciaal beleid, zoals verwoord in de structuurvisie en de Verordening ruimte, geeft de speelruimte die wij als gemeentebestuur hebben om te komen tot maatwerkoplossingen.
20
3.3.2 Beeldkwaliteitsplan Buitengebied 2011 Gemeente Someren De gemeente Someren wil met het beeldkwaliteitsplan voor haar buitengebied deze dynamiek en de landschappelijke kwaliteit van het buitengebied op een positieve wijze met elkaar verbinden zodat veranderingsprocessen in het landelijk gebied op een liefst eenvoudige en bijna natuurlijke wijze bijdragen aan een duurzame ruimtelijke kwaliteit en diversiteit. Bij het opstellen van dit beeldkwaliteitsplan is gebruikgemaakt van het reeds vastgestelde beleid, zoals LOP De Peel en de Structuurvisie. Het beeldkwaliteitsplan is dan ook vooral een inspiratiebron voor iedereen die wat wil ontwikkelen in het buitengebied. Geen blauwdruk over hoe het moet, maar een ideeënboek over hoe het zou kunnen. Met dezelfde moeite en in het besef dat een verantwoord sociaal economisch beleid voor het buitengebied zich rekenschap moet geven van het feit dat veranderingen nu eenmaal nodig zijn en dat dit ook prima is.
De kenmerken van de Jongere Heideontginningen zijn de regelmatige en rechtlijnige patronen binnen relatief grootschalige gebieden met verre zichten. De overgang naar de bosgebieden is in dit
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
De locatie begeeft zicht in het gebied van jonge heideontginningen, te zien op de figuur navolgend (blauwe pijl).
21
landschap door een vrij rechtlijnige bosgrens. Er zijn enkele zeer waardevolle open gebieden waar ook geen/ weinig bebouwing aanwezig is. Structurerend in het landschap zijn de aanwezige bomenlanen van (Amerikaanse) Eiken. Deze zouden nog versterkt kunnen worden. In het gebied zijn veel en grootschalige agrarische bedrijven aanwezig. Door de hier aanwezige open gebieden zijn de bedrijven op grotere afstand zichtbaar. Kavelinrichting / oriëntatie:
Het bouwvlak moet in de bestaande kavelstructuur passen. Bouwblokken zijn afhankelijk van de bestaande kavelstructuur en zijn bij voorkeur dieper dan breed (breedte - lengte - verhouding van 1: 1,5). Erven hebben bij voorkeur één inrit (bij intensieve veehouderijen binnen het LOG zijn twee inritten beter voor een scheiding van woning en bedrijf), behalve als dit noodzakelijk is voor de bedrijfsvoering. Zorg voor een tuinachtige sfeer aan de voorkant van het erf (tuin en woning). Minder bestraat oppervlak door optimale logistieke indeling van het bedrijf zorgt voor een groene en natuurlijke uitstraling van het bedrijf. Bedrijfsbebouwing is naar voorkeur in de lengte georiënteerd (haaks op de weg).
Beplanting:
Voortuin met lagere gesneden haag (niet hoger dan 1,20 m) heeft naar voorkeur een landelijke uitstraling (geen coniferen, laurierkersen en/of andere exotische planten). Een dichte houtwal of bosstrook aan de achterkant van het bouwblok zorgt voor fraaie groene randen van de open gebieden. Boomsingels, houtwallen of stevige (niet gesneden) hagen aan de zijkant van het erf in combinatie metzaksloten / greppeltjes voor regenwateropvang geven het gebied ook vanaf de weg een groen en gestructureerd beeld.
Naast de omvangrijke natuurgebieden wordt het buitengebied van Someren vooral gekenmerkt door een intensief landbouwkundig gebruik. Het gebied is door de jaren heen geleidelijk door mensenhand ontgonnen. De dynamiek in de landbouw is groot. Enerzijds willen of moeten agrariërs hun bedrijf vergroten om te kunnen voldoen aan de eisen die worden gesteld vanuit een goed economisch functioneren of bijvoorbeeld uit oogpunt van dierenwelzijn, anderzijds stoppen veel boeren of willen verbreden om door neveninkomsten toch een goede boterham te kunnen blijven verdienen. De reconstructie en het actuele provinciale beleid geven in dit verband nadere richtlijnen ten aanzien van de zonering van de agrarische functie, met name als het gaat om de intensieve veehouderij. Deze richtlijnen zijn vertaald in het bestemmingsplan. Onderdeel van deze richtlijnen vormt de verplichting om een percentage van het agrarisch bouwblok in te zetten voor landschappelijke inpassing. Dit percentage kan verschillen in de onderscheiden zones extensivering, verweving en landbouwontwikkeling. Het bestemmingsplan stelt hiervoor de norm en dit beeldkwaliteitsplan geeft aan op welke wijze deze inpassing, afhankelijk van het landschap waarin het project zich afspeelt, vormgegeven kan worden.
Uit oogpunt van de kwaliteit van het landschap en van de eigen woon-, werk- en leefomgeving is er uiteraard geen enkel bezwaar om bijvoorbeeld buiten het bouwblok wat extra’s te doen naast de verplichte oppervlakte binnen het bouwblok. Toetsing project. Op pagina 78 van het plan staat vermeld dat agrarische bedrijven een verplichte landschappelijk invulling van het perceel moeten uitvoeren. Door het realiseren van de bedrijfswoning wordt de landschappelijk invulling niet aangetast. Dit is uitgewerkt in het landschappelijk inpassingsplan. Het gebruik van twee inritten voor de scheiding van woning en bedrijf is noodzakelijk. Op het erf zijn 2 dammen aanwezig voor de mogelijke toegang tot de bedrijfswoning. Er moet een dam aangebracht
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Landbouw
22
worden met duiker rond 300. De duiker zal verder naar links geplaatst worden. Bij deze dam wordt voldaan aan de door de gemeente gewenste afstand van minimaal 2,5 meter tussen verharding en boom in verband met de worteldruk en het zicht op de weg.
3.3.3 Nota ruimtelijke kwaliteit 2012 Als uitgangspunt voor iedere welstandsbeoordeling gelden algemene welstandscriteria. Deze worden gebruikt bij de argumentatie van het welstandsadvies. De algemene welstandscriteria richten zich op de zeggingskracht en het vakmanschap van het architectonisch ontwerp en zijn terug te voeren op vrij universele kwaliteitsprincipes. Ze bestaan uit een uiteenzetting van algemene architectonische begrippen en aspecten waarmee kwaliteit kan worden omschreven. De algemene welstandscriteria zijn bedoeld als inspiratiebron voor de ontwerpers en opdrachtgevers en liggen ten grondslag aan de beoordeling van elk plan dat aan welstandsadvisering onderhevig is. Het toetsen van een nieuw bouwinitiatief gebeurt aan de hand van criteria. Deze criteria zijn als volgt: - Beoordeling vindt plaats op die aspecten die zichtbaar zijn vanaf het openbaar gebied - De relatie tussen het bouwwerk en de omgeving - De (architectonische) kwaliteit van het gebouw op zich - De gebruikte materialen, detaillering en kleurgebruik - Een beeldkwaliteitplan indien van toepassing Relatie tussen bouwwerk en omgeving
Kwaliteit van het gebouw op zich Een gebouw vormt een samenhangend geheel, doordat de ruimtes, volumes en vlakken in evenwichtige maatverhoudingen zijn ontworpen. Wanneer heeft een bouwwerk de „juiste‟ (maat)verhouding? Een nauwelijks te beantwoorden vraag. Elke waarnemer ervaart bewust of onbewust de verhoudingen van een gebouw. Hij vormt zich daarover ook een oordeel. Waarom de ene ruimte echter spannender, evenwichtiger of aangenamer is dan de andere valt nauwelijks vast te stellen en uit te leggen. Toch wordt de kracht en kwaliteit van een gebouw in hoge mate bepaald door de verhoudingen en de mate waarin ze hiërarchie en samenhang vertonen of juist, als de ontwerper daarvoor kiest, spanning en contrast. Dit geldt zowel voor kleine als voor grote bouwwerken. Een groot gebouw kan best een zekere geleding of overgangen (bijvoorbeeld van groot naar klein of van transparant naar gesloten) hebben. Gaan deze echter zover dat het oogt als een verzameling losstaande kleine bouwwerken, dan wordt het grote geheel onherkenbaar en ongeloofwaardig. Behalve door een te sterke geleding kan het evenwicht ook verstoord raken door een te grote dominantie van één gevelelement (bijvoorbeeld een dakkapel, aanbouw of zonnecollector). Een verstoord evenwicht beïnvloedt niet alleen het beeld van het gebouw maar ook dat van de omgeving.
Toetsing project De bedrijfswoning wordt geplaatst aan de voorzijde van de stallen waarbij het gebouw de omgeving niet af sluit. De omgeving is kenmerkend voor veehouderijbedrijven met bedrijfswoningen aan de voorzijde van de weg gelegen. De bedrijfswoning reageert op de omgeving in plaats van dat deze de omgeving ontkent.
Postzegelbestemmingsplan “Smulderslaan 46 Someren”
Een goed ontwerp levert een positieve bijdrage aan de kwaliteit van de openbare ruimte in de stad of het landschap. Door het optrekken van een gebouw wordt ruimte afgezonderd van de omgeving en in bezit genomen voor particulier gebruik. De gevels en wanden fungeren als grens, maar deze grens werkt naar twee kanten. Hij sluit niet alleen het gebouw af, maar ook de omgeving. Een gebouw moet daarom niet alleen worden beoordeeld vanuit het eigen (interne) functioneren, maar ook vanuit de (externe) betekenis of uitstraling naar de omgeving. Het maakt hierbij niet uit of een ontwerp harmonieert of contrasteert met de omgeving. Essentieel is dat het reageert op de omgeving en deze niet ontkent.
23
3.3.4 Bestemmingsplan Buitengebied Someren Op basis van bestemmingsplan Buitengebied 2013 is geen bedrijfswoning toegestaan op de locatie, en is dit ook niet mogelijk te realiseren middels een binnenplanse wijzigingsbevoegdheid. Het bestemmingsplan ontbreekt een bevoegdheid om dit via deze weg te bedrijfswoning te realiseren. Het principe besluit vermeldt een aantal adviespunten bij de uitwerking van het plan.
Een positief advies van de AAB is noodzakelijk om medewerking te verlenen. Er moet rekening gehouden worden met de ruimte voor 3 parkeerplaatsen bij de woning en ruimte voor de bedrijfsvoering van de varkenshouderij (inclusief laad- en losmogelijkheid voor vrachtwagens). De ontwikkeling dient landschappelijk ingepast te worden aangesloten bij de richtlijnen uit het beeldkwaliteitsplan. Voor wat betreft de bouwvoorschriften voor de woning en bijgebouwen wordt aangesloten bij de regels uit het geldende bestemmingsplan. De infiltratie van hemelwater zal op eigen terrein moeten plaatsvinden. De onderbouwing moet ingaan op milieuaspecten, woon- en leefklimaat, bodem, natuur, archeologie en dergelijke. De omliggende bedrijven mogen niet belemmerd worden.