19254 Jaarverslag Interbestuurlijk Toezicht IBT 2022
Tekst van het document
Bij de start van het verslagjaar stonden vier gemeenten onder actief toezicht (fase 3a van het interventieproces). Tijdens het verslagjaar is hier één gemeente aan toegevoegd. Aan het einde van het jaar is het actief toezicht voor vier gemeenten opgeheven. Eén gemeente is onder actief toezicht gebleven.
25/31
Jaarverslag Interbestuurlijk Toezicht 2022 | 26 maart 2023 | Bijlagen
Resultaten informatie- en archiefbeheer gemeenten 2017-2022 100%
3 (5%)
90% 80% 70% 60% 50%
55 (90%) 53 (95%)
40% 30% 20% 10% 0%
2017
2018
2019
2020
Voldoet
Voldoet gedeeltelijk
2021
2022
Voldoet niet
Gemeenschappelijke regelingen Van de 41 gemeenschappelijke regelingen (GR-en) beoordeelden we 27 (66%) als ‘Voldoet’ (groen), 10 (24%) als ‘Voldoet gedeeltelijk’ en 1 (3%) als ‘Voldoet niet’. 3 (7%) GR-en waren vrijgesteld van beoordeling. Een GR kan vrijgesteld worden van toezicht als de toezichthouder, onder andere op basis van het verslag van de archivaris, beoordeelt dat de GR grip heeft op de informatiestromen én de laatste jaren steeds een ‘Voldoet’ heeft gehaald. Aan het begin van 2022 stonden 5 GR-en onder actief toezicht. In het verslagjaar zijn hieraan 2 GR-en toegevoegd. Aan het einde van het verslagjaar is het actief toezicht voor 5 GR-en opgeheven. In totaal staan er bij het afsluiten van het verslagjaar 2 GR-en onder actief toezicht. Informatie- en archiefbeheer gemeenschappelijke regelingen 2017-2022 100% 90%
3 (7%) 1 (3%)
80%
10 (24%)
70% 60% 50% 40%
27 (66%)
30% 20% 10% 0%
2017 Voldoet
2018 Voldoet gedeeltelijk
2019
2020
Voldoet niet
2021
2022
Vrijstelling 2018 - 2021
Waterschappen De drie waterschappen waarop wij toezicht houden hebben volgens onze beoordeling hun informatiehuishouding in voldoende mate op orde, 100% ‘Voldoet’. De wijze van toezicht houden op de waterschappen is dezelfde als voor gemeenten.
26/31
Jaarverslag Interbestuurlijk Toezicht 2022 | 26 maart 2023 | Bijlagen
Overig toezicht Op grond van de Archiefwet 1995 zijn de lokale overheden verplicht om: •
•
•
Aan Gedeputeerde Staten een machtiging met redenen omkleed te vragen als archieven die ouder zijn dan 20 jaar nog niet overgebracht kunnen worden6. Dit is in 2022 door vier gemeenten aangevraagd. Toestemming te vragen aan Gedeputeerde Staten indien de openbaarheid van overgebrachte archieven langer dan 75 jaar wordt beperkt7. Dit is in 2022 bij één gemeente aan de orde geweest. Vastgestelde archiefverordeningen mee te delen aan Gedeputeerde Staten8. In 2022 zijn van twee gemeenten en zeven GR-en kennisgevingen van een nieuwe archiefverordening ontvangen.
6.5 Systematisch toezicht 2022: Monumentenzorg Het toezicht op Monumentenzorg geeft zicht op de wijze waarop gemeenten hun taken op het gebied van monumentenzorg uitvoeren. Als dit niet goed gebeurt, bestaat het risico dat onroerend cultureel erfgoed onherstelbaar beschadigd wordt of zelfs verloren gaat. Hierbij is het van belang en tevens een wettelijke plicht dat gemeenten een Monumentencommissie instellen die adviseert over omgevingsvergunningen. In 2022 hebben gemeenten het aantal rijksarcheologische monumenten aangeleverd, waarover de gemeentelijke monumentencommissie een advies heeft afgegeven in het kader van een omgevingsvergunning over 2021. In 2022 beoordeelden we 37 gemeenten (66 %) als ‘Voldoet’ (groen), 1 gemeente (2 %) als ‘Voldoet gedeeltelijk’ (oranje) en 18 gemeenten (32 %) als ‘Voldoet niet’ (rood). Na een herinnering hebben uiteindelijk alle gemeenten de gevraagde informatie aangeleverd. In 2021 stonden acht gemeenten onder actief toezicht, dit is fase 3a van het interventieproces. Voor zes gemeenten is het actief toezicht opgeheven. Twee gemeenten leverden ook in 2022 de informatie niet op tijd. Wij hebben deze gemeenten ambtelijk gesproken en de afspraken in een brief bevestigd. De gevraagde informatie is daarna alsnog aangeleverd. Ook voor deze gemeenten beëindigen we het actief toezicht.
6 Overeenkomstig artikel 13, derde lid van de Archiefwet 1995. 7 Overeenkomstig artikel 15, vierde lid van de Archiefwet 1995. 8 Overeenkomstig de artikelen 30, 32, 35 en 37 van de Archiefwet 1995.
27/31
Jaarverslag Interbestuurlijk Toezicht 2022 | 26 maart 2023 | Bijlagen
Resultaten monumentenzorg 2021-2022 100% 90%
18 (32%)
80% 70%
1 (2%)
60% 50% 40%
37 (66%)
30% 20% 10% 0%
2017
2018 Voldoet
2019
Voldoet gedeeltelijk
2020 Voldoet niet
2021
2022
Vrijstelling 2018 - 2020
6.6 Systematisch toezicht 2022: Omgevingsrecht Omgevingsrecht is een verzamelterm voor wet- en regelgeving die betrekking heeft op de fysieke leefomgeving zoals milieu, natuur, water en ruimtelijke ontwikkeling. De hoofddoelstelling van deze wetgeving is een veilige en gezonde leefomgeving te bewerkstelligen en deze op een duurzame en doelmatige wijze te kunnen behouden, beheren, gebruiken en ontwikkelen. Overheden spelen daarbij een belangrijke rol door een adequate beleids- en besluitvorming. Door het uitvoeren van interbestuurlijk toezicht vergaart de provincie actuele en betrouwbare informatie op basis waarvan periodiek beoordeeld wordt of de gemeenten en waterschappen naar behoren uitvoering geven aan deze medebewindstaak, waarbij het accent ligt op de taken van vergunningverlening, toezicht en handhaving, de zogenoemde VTH-taken. In 2022 zijn de beleidsplannen, uitvoeringsprogramma’s en evaluatieverslagen van alle Brabantse gemeenten conform planning beoordeeld aan de hand van de vastgestelde beoordelingsvragen die direct of indirect voortvloeien uit de wettelijke procescriteria VTH. De Brabantse waterschappen ontvingen schriftelijke feedback over hun VTH-documenten aan de hand van dezelfde beoordelingsvragen voor gemeenten. Dat is conform de daarover in 2020 gemaakte afspraken in de ambtelijke werkgroep Waterschappen.
28/31
Jaarverslag Interbestuurlijk Toezicht 2022 | 26 maart 2023 | Bijlagen
Resultaten 2022 Tijdigheid VTH-documenten Actualiteit beleidsplan Resultaten actualiteit beleidsplan omgevingsrecht 2017-2022
10% 0% 2017
2018
2019
Voldoet
Voldoet gedeeltelijk
2020
2021
3 (5%)
Vergunningverlening
Vergunningverlening
20%
Toezicht & handhaving
30%
Vergunningverlening
40%
Toezicht & handhaving
50%
Vergunningverlening
60%
Toezicht & handhaving
70%
Toezicht & handhaving
80%
Toezicht & handhaving
90%
Toezicht & handhaving
3 (5%)
100%
53 (95%)
53 (95%)
2022
Voldoet niet
Tijdige vaststelling uitvoeringprogramma Resultaten tijdige vaststelling uitvoeringsprogramma omgevingsrecht 2017-2022 100%
10%
Vergunningverlening
Vergunningverlening
Toezicht & handhaving
20%
Vergunningverlening
30%
Toezicht & handhaving
40%
Vergunningverlening
50%
Toezicht & handhaving
60%
Toezicht & handhaving
70%
Toezicht & handhaving
80%
Toezicht & handhaving
3 (5%) 3 (5%) 2 (4%) 2 (4%)
90%
51 (91%)
51 (91%)
0% 2017
2018 Voldoet
29/31
2019
2020
Voldoet gedeeltelijk
2021
2022
Voldoet niet
Jaarverslag Interbestuurlijk Toezicht 2022 | 26 maart 2023 | Bijlagen
Tijdige vaststelling evaluatieverslag Resultaten tijdige vaststelling evaluatieverslag omgevingsrecht 2017-2022 100%
10% 0% 2017
2018
2019
Voldoet
2020
Voldoet gedeeltelijk
2021
Vergunningverlening
Vergunningverlening
Toezicht & handhaving
20%
Vergunningverlening
30%
Toezicht & handhaving
40%
Vergunningverlening
50%
Toezicht & handhaving
60%
Toezicht & handhaving
70%
Toezicht & handhaving
80%
3 (5%) 3 (5%)
Toezicht & handhaving
3 (5%) 2 (4%)
90%
51 (91%)
50 (90%)
2022
Voldoet niet
Kwaliteit VTH-documenten Naast het tijdig vaststellen en actueel houden van de VTH-documenten, moeten gemeenten en waterschappen ook voldoen aan de overige wettelijke criteria voor een professionele kwaliteit van de uitvoering van de VTH-taken. Ook voor 2022 maakten we een selectie van toetscriteria. Voordat we deze definitief vaststelden zijn de beoordelingsvragen gedeeld met de toezichtontvangers om op te reageren. Deze criteria zijn opgenomen in de Uitvoeringsagenda Interbestuurlijk Toezicht 2022. Een deel daarvan toetsten we ook in 2021 en voorgaande jaren, om een goede vergelijking over de jaren heen te maken. In 2022 beoordeelden we 48 gemeenten (86%) als ‘Voldoet’, 7 gemeenten (12%) als ‘Voldoet gedeeltelijk’ en 1 gemeente (2%) als ‘Voldoet niet’. Eén gemeente is onder actief toezicht geplaatst. Bij één gemeente is het actief toezicht beëindigd. Resultaten kwaliteit VTH-documenten omgevingsrecht 2017-2022 100%
1 (2%) 7 (12%)
90% 80% 70% 60% 50%
48(86%)
40% 30% 20% 10% 0%
2017
2018 Voldoet
30/31
2019
2020
Voldoet gedeeltelijk
2021
2022
Voldoet niet
Jaarverslag Interbestuurlijk Toezicht 2022 | 26 maart 2023 | Bijlagen
6.7 Systematisch toezicht 2022: Water De organisatie van het toezicht op de wettelijke taken van Waterschappen is ingericht aan de hand van het beoordelingskader9 en het informatiearrangement10. Op basis van deze uitgangspunten vragen we per jaar aan de waterschappen een overzicht van de stand van zaken. Dit is geen herhaling van zetten ten opzichte van de afspraken over evaluatie en monitoring van het Regionaal Water- en Bodemprogramma (RWP). We zien dit als een bestuurlijke samenvatting die speciaal gericht is op toezicht en de invulling van de wettelijke taken. Resultaten 2022 Met ieder waterschap hebben wij een ambtelijk dialooggesprek gehouden. Daarin bespraken we de informatie die het waterschap had aangeleverd over de verschillende toezichtonderwerpen. Het gesprek richtte zich op de voortgang over 2021. Op basis van de aangeleverde informatie en de aanvullende toelichting tijdens de gesprekken beoordeelden we dat de waterschappen op alle onderdelen ‘voldoen’. Er was geen aanleiding voor een bestuurlijk toezichtgesprek.
9 Per doel kaderen we de wettelijke hoofdtaak van het waterschap heel specifiek in. Daarbij bepalen we de vragen die gesteld moeten worden om te kunnen beoordelen of er voortgang wordt geboekt bij het bereiken van die gestelde taak. Het antwoord op de vragen geeft ons het inzicht of de waterschappen in control zijn. 10 Per doel bepalen we welke achtergrondinformatie nodig is om deze vragen te beantwoorden. Als er vanuit de monitoring op de voortgang van het RWP al rapportages gemaakt worden, sluiten we daarbij aan en vragen we geen extra achtergrondinformatie
31/31
Jaarverslag Interbestuurlijk Toezicht 2022 | 26 maart 2023 | Bijlagen
Brabantlaan 1 Postbus 90151 5200 MC ’s-Hertogenbosch www.brabant.nl