3. Bijlage 2 Bestemmingsplan Landgoed Willemshoeve

bestemmingsplan

Landgoed Willemshoeve Soest

Landgoed Willemshoeve

Soest

Landgoed Willemshoeve

identificatie

planstatus

identificatiecode:

datum:

status:

NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301 Soest

3‐11‐2021 18‐11‐2021 27‐09‐2022 16-03-2023

concept voorontwerp ontwerp vastgesteld

projectnummer:

20210621 opdrachtleider:

drs. M.P. Kegler

Weena 505 Postbus 150 3000 AD Rotterdam T: 010-20 18 555 E-mail: info@rho.nl

© RHO ADVISEURS BV

Niets uit dit drukwerk mag door anderen dan de opdrachtgever worden verveelvoudigd en/ of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook zonder voorafgaande toestemming van Rho Adviseurs bv, behoudens voorzover dit drukwerk wettelijk een openbaar karakter heeft gekregen. Dit drukwerk mag zonder genoemde toestemming niet worden gebruikt voor enig ander doel dan waarvoor het is vervaardigd.

3

Inhoudsopgave

Toelichting Hoofdstuk 1

Inleiding

9

1.1

Aanleiding

9

1.2

Ligging plangebied

10

Hoofdstuk 2

Planbeschrijving

13

2.1

Bestaande situatie

13

2.2

Beoogde situatie

13

2.3

Vigerend bestemmingsplan

21

Hoofdstuk 3

Ruimtelijk beleidskader

23

3.1

Rijksbeleid

23

3.2

Provinciaal beleid

24

3.3

Gemeentelijk beleid

29

Hoofdstuk 4

Omgevingsaspecten

35

4.1

Bedrijven en milieuzonering

35

4.2

Bodem

36

4.3

Archeologie & cultuurhistorie

37

4.4

Water

37

4.5

Geluid

42

4.6

Verkeer en parkeren

42

4.7

Externe veiligheid

42

4.8

Kabels en leidingen

44

4.9

Luchtkwaliteit

44

4.10

Ecologie

45

4.11

Milieueffectrapportage

47

Hoofdstuk 5

Juridische planbeschrijving

49

5.1

Algemeen

49

5.2

Inleidende regels

49

5.3

Bestemmingsregels

49

5.4

Algemene regels

51

5.5

Overgangs‐ en slotregels

51

Hoofdstuk 6

Uitvoerbaarheid

53

6.1

Maatschappelijke uitvoerbaarheid

53

6.2

Economische uitvoerbaarheid

53

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

4

Bijlagen toelichting Bijlage 1

Brochure Landgoed Willemshoeve

Bijlage 2

Watertoets

Bijlage 3

Berekening verkeersgeneratie en parkeerbehoefte

Bijlage 4

Stikstofmemo verschilberekening

Bijlage 5

Landschappelijk inrichtingsplan

Bijlage 6

Notitie externe veiligheid

Bijlage 7

Memo natuurinclusief inrichten

Bijlage 8

Onderbouwing NNN

Bijlage 9

Beantwoording zienswijzen

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

5

Regels Hoofdstuk 1

Inleidende regels

77

Artikel 1

Begrippen

77

Artikel 2

Wijze van meten

84

Hoofdstuk 2

Bestemmingsregels

85

Artikel 3

Agrarisch met waarden ‐ Natuur en landschap

85

Artikel 4

Bedrijf

88

Artikel 5

Waarde ‐ Archeologie ‐ Hoge verwachting

92

Artikel 6

Waarde ‐ Archeologie ‐ Lage verwachting

95

Artikel 7

Waarde ‐ Ecologie

98

Hoofdstuk 3

Algemene regels

101

Artikel 8

Anti‐dubbeltelregel

101

Artikel 9

Algemene bouwregels

102

Artikel 10

Algemene gebruiksregels

104

Artikel 11

Algemene aanduidingsregels

105

Artikel 12

Algemene afwijkingsregels

106

Artikel 13

Algemene wijzigingsregels

107

Artikel 14

Overige regels

108

Hoofdstuk 4

Overgangs‐ en slotregels

109

Artikel 15

Overgangsrecht

109

Artikel 16

Slotregel

110

Bijlagen regels Bijlage 1

Toetsingskader ruimtelijke kwaliteit

Bijlage 2

Lijst Monumenten en Cultuurhistorisch waardevolle panden

Bijlage 3

Staat van Bedrijfsactiviteiten met toelichting

Bijlage 4

Staat van horeca‐activiteiten Soest

Bijlage 5

Landschappelijk inrichtingsplan

Bijlage 6

Compenserende maatregelen

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

6

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

TOELICHTING

9

Hoofdstuk 1

1.1

Inleiding

Aanleiding

De Willemshoeve, gesticht rond 1834 door de Prins der Nederlanden en latere Koning Willem II, ligt direct aangrenzend aan Paleis Soestdijk en Landgoed Pijnenburg binnen de Gemeente Soest. Na bijna 200 jaar koninklijk bezit, is dit bezit met aangrenzende weilanden langs de Biltseweg door de koninklijke familie gegund aan Stichting Landgoed Willemshoeve (hierna: “Landgoed Willemshoeve”). De Willemshoeve is oorspronkelijk gesticht als gemengd agrarisch bedrijf. Midden 20ste eeuw wijzigde het gebruik naar melkveehouderij, waarna het medio 1994 overging naar de huidige functie. Op dit moment is het plangebied in gebruik als paardenpension (“Willemshoeve Privéstallen”), vanuit een bedrijfsbestemming met aanduiding “Paardenhouderij” op het erf. Die activiteiten zullen door de huidige exploitant worden gestaakt. Landgoed Willemshoeve stelt zich ten doel deze bijzondere, historische locatie om te vormen tot een landgoed. Met oog voor de oorspronkelijke functie en het monumentale karakter. Het doel: deze plek voor de lange termijn in stand houden en maatschappelijk van toegevoegde waarde laten zijn. Dit wordt gedaan door er een aantal betekenisvolle functies aan te geven die het tot een plek maken die voor iedereen te beleven is. Duurzaam, met aandacht voor mens, dier en natuur en ‐ als reeds gezegd ‐ met oog voor de historische context van de hoeve.

Kortom, een plek van verbinding en waarde. Dat is waar het nieuwe Landgoed Willemshoeve voor staat: “Samen van waarde”. Duurzame instandhouding vraagt naast een aansprekende langetermijnvisie, ook om een realistisch en op de lange termijn duurzaam exploitatieplan. Daartoe zijn door Landgoed Willemshoeve nieuwe, binnen de visie passende functies aangetrokken die gezamenlijk de kosten van de aanschaf, renovatie & onderhoud, verduurzaming en instandhouding kunnen dragen. De functies die vorm en inhoud zullen gaan geven aan Landgoed Willemshoeve worden op conceptueel niveau verbonden door de centrale thema's: beleving, voeding en zorg. Deze functies zijn: 1. 2. 3.

Zorg en dagbehandeling/‐besteding; Herenboerderij; Zakelijke trainings‐, workshop‐ en kantoorruimtes.

Een deel van de activiteiten die Landgoed Willemshoeve in het plangebied wil gaan uitoefenen zijn niet direct mogelijk binnen het vigerende bestemmingsplan van de gemeente Soest. Dit bestemmingsplan maakt de beoogde activiteiten mogelijk en toont aan dat de beoogde ontwikkeling niet in strijd is met de eisen van een goede ruimtelijke ordening.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

10

1.2

Ligging plangebied

Op de gronden die in figuur 1.1 zijn aangegeven als gebied 1, 2a en 2b is het voornemen om Landgoed Willemshoeve te realiseren. De bij het landgoed behorende gronden zijn gelegen in het landelijk gebied van de gemeente Soest (Gebied 1, 2a en 2b). Daarnaast zal Landgoed Willemshoeve gronden langs de Praamgracht in gebruik nemen (tussen de oude boomgaard van het paleis Soestdijk en monument De Naald). Deze laatste gronden vallen buiten de gemeentegrenzen van Soest en daarom ook buiten dit bestemmingsplan.

Figuur 1.1 ‐ Planlocatie Kadastrale percelen gemeente Soest Perceel SOE00 K 67 Perceel SOE00 K 5009 Perceel SOE00 K 5010 Perceel SOE00 K 5538 Perceel: SOE00 K 6140 In het noorden van het plangebied bevindt zich Paleis Soestdijk dat gelegen is op de gronden van de gemeente Baarn. De gronden van Paleis Soestdijk worden van de planlocatie gescheiden door de N234 die tevens (deels) de gemeentegrens vormt. Ten zuiden van de planlocatie is de woonwijk 't Hart‐Soestdijk gelegen en bevindt zich een woonwagenkamp.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

11

Figuur 1.2 ‐ Ligging plangebied

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

12

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

13

Hoofdstuk 2

2.1

Planbeschrijving

Bestaande situatie

Het erf aan de Jachthuislaan 19 te Soest heeft volgens het bestemmingsplan Landelijk Gebied de bestemming 'Bedrijf' met nadere aanduiding 'Paardenhouderij'. Overeenkomstig deze bestemming is op het erf op dit moment een paardenhouderij gevestigd met een bedrijfswoning. De paardenhouderij is vernoemd naar de monumentale bedrijfswoning op het perceel de 'Willemshoeve'. Naast de bedrijfswoning is er nog andere bebouwing binnen de bedrijfsbestemming aanwezig ten behoeve van de bedrijfsvoering van de paardenhouderij. De paardenhouderij wordt omringd met agrarische gronden. De lang gestrekte gronden die naast de N234 (Biltseweg) zijn gelegen hebben de bestemming 'Agrarisch met waarden'. Deze gronden hebben dus al een agrarische bestemming.

Figuur 2.1 ‐ Bestaande situatie

2.2

Beoogde situatie

De gronden van de planlocatie zijn aangekocht door Landgoed Willemshoeve. Landgoed Willemshoeve beoogt andere bedrijfsactiviteiten op het erf en in de bestaande bebouwing te gaan uitoefenen, om daarmee de dragende functies zorg en dagbehandeling/‐besteding, zakelijke (verhuur) trainings‐, workshop‐ en kantoorruimtes en grondgebonden agrarische activiteiten mogelijk te kunnen maken. Dit alles overeenkomstig de in 1.1 genoemde drie pijlers.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

14

Met de aanpassing van de bestaande bedrijfsbestemming wordt tot uitdrukking gebracht dat sprake is van een bedrijfsmatige exploitatie van het landgoed, in een gemengde bedrijfsvorm. Er is sprake van een gemengd bedrijfskarakter, waarin geen duidelijke 'hoofdfunctie' valt te onderscheiden, dit blijkt uit onderstaande weergave van financiële en gebruikskenmerken.

Figuur 2.2 ‐ Financiële en gebruikskenmerken Als gezegd beoogt Landgoed Willemshoeve haar instandhoudings‐ en maatschappelijke doelstellingen te realiseren door activiteiten in de drie voornoemde, met elkaar verbonden pijlers. Met oog voor de cultuurhistorische waarde van de hoeve en het omliggende land. Deze pijlers worden hierna nader toegelicht. 1. Zorg en dagbehandeling/ ‐besteding Landgoed Willemshoeve voegt aan de hoeve een zorgfunctie toe. Dagbeleving Willemshoeve BV biedt als zelfstandige organisatie zorg en ondersteuning, in de vorm van dagbehandeling en dagbesteding, aan voor kwetsbare mensen met dementie. Dagbeleving Willemshoeve biedt de mensen met dementie een plek waar zij van betekenis kunnen zijn. Waar zij zich kunnen verbinden met de natuurlijke omgeving en het landgoed, de (500+) community van de Herenboerderij en de bezoekers van de hoeve. Zo biedt de Herenboerderij diverse (arbeidsmatige) dagactiviteiten. Van het oogsten van appels, verzamelen van de eieren, dieren voeren tot onderhoud van de gewassen. Ook kunnen de deelnemers aan de Dagbeleving in de kleinschalige keuken van de Willemshoeve producten bereiden ten behoeve van de groepen die hier komen ontwikkelen, leren, werken of recreëren.

Vanuit het motto 'niets moet, alles mag' bieden wij de deelnemers de gelegenheid sociale contacten te onderhouden, deel te nemen aan allerlei activiteiten en zich zo nuttig en zinvol te voelen. Streven is om elke activiteit, hoe klein ook, van grote waarde te laten zijn voor de deelnemers. Vaak zullen de deelnemers affiniteit hebben met het buitenleven, natuur en dieren. Maar ook voor mensen die houden van koken, klussen en creatieve activiteiten is Dagbeleving op Landgoed Willemshoeve een ideale plek om de dag te verblijven. Dagbeleving Willemshoeve gelooft in de kracht van persoonlijke aandacht en sociale betrokkenheid. Door kwetsbare mensen met dementie echt te zien, hen aan te spreken op hun talenten en te focussen op wat zij nog wél kunnen, wordt een bijdrage geleverd aan de veerkracht en het leefplezier van de deelnemers en hun naasten. Zo kunnen zij zo lang mogelijk op een zinvolle en actieve wijze onderdeel uit blijven maken van de maatschappij en dragen wij, vanuit Landgoed Willemshoeve, bij aan een Dementievriendelijke Samenleving.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

15

De samenwerking tussen een dagvoorziening en een Herenboerderij, een gemeenschap met 500 inwoners uit de regio, is uniek in Nederland. Deze sociale verbinding zorgt er niet alleen voor dat de deelnemers met dementie zich gezien voelen en betrokken blijven bij de samenleving, maar biedt de leden van de Herenboerderij, jong en oud, ook meer bewustwording, begrip en acceptatie in hoe het is om te leven met dementie. Op dit moment hebben in de regio Baarn, Soest, Eemnes en Amersfoort ongeveer 3.800 personen dementie. Dat aantal zal, net als de landelijke ontwikkelingen, de komende 10 jaar oplopen tot meer dan 6.000 mensen met dementie. Het streven is om deze groep zo lang mogelijk onderdeel te laten zijn van de eigen sociale omgeving. Langer thuis wonen is sinds 2015 het uitgangspunt voor visie en beleid, maar ook de wens van de mensen zelf. Inmiddels woont 70% van de mensen met dementie thuis, waarvan ongeveer 40% alleen (1.500 inwoners in onze regio). Om te voorzien in de wens om langer thuis te wonen is passende zorg en ondersteuning nodig. Dagbeleving Willemshoeve sluit aan op deze toekomstige ontwikkelingen door zich met name te richten op dagbehandeling in groepsverband. Waarbij mensen ook ondersteuning wordt geboden aan mensen met een gevorderde vorm van dementie. Dagbeleving Willemshoeve richt zich op de regio Soest, Soesterberg, Baarn, Eemnes en Amersfoort.

En op de omliggende gemeenten Hoogland, Lage Vuursche, Den Dolder en Bilthoven. Voor de contractering, zorginkoop en personele inzet van zorgprofessionals en behandelaren wordt daarom samengewerkt met een regionale zorgorganisatie. Contractbesprekingen lopen op dit moment (aug./sept. 2022) met zowel Silverein als Beweging 3.0. Dagbeleving Willemshoeve wordt gehuisvest binnen de bestaande bebouwing van de hoeve en de beschikbare ruimte beslaat ongeveer 175m². Dagbeleving Willemshoeve huurt de locatie van Stichting Landgoed Willemshoeve. Bij de verbouwing van de hoeve en de inrichting van de buitenruimte wordt expliciet rekening gehouden met de wensen van mensen met dementie. Zowel wat betreft veiligheid en toegankelijkheid als ruimte voor ontmoeting en beleving van de (buiten)ruimte. Dagbeleving Willemshoeve biedt ondersteuning in de vorm van Dagbehandeling Wlz/GZSP (60%) en Dagbesteding Wmo (40%). Vanuit deze financieringsvormen wordt Dagbeleving Willemshoeve georganiseerd. De dagelijkse ondersteuning op Dagbeleving wordt verzorgd door gespecialiseerde zorgprofessionals ondersteunt door een coördinator en een schil van therapeuten en behandelaars vanuit Silverein of Beweging 3.0. Een belangrijke rol is daarnaast weggelegd voor vrijwilligers die kunnen ondersteunen bij de groepsactiviteiten in de hoeve of op het land van de Herenboerderij.

Op de Dagbeleving Willemshoeve ontvangen we van maandag t/m vrijdag 21 tot 24 deelnemers per dag. Zo kunnen we per week in totaal 60 mensen met dementie een plek bieden op de Dagbeleving. Ook de sociale kring (partners, familie en vrienden) van mensen met dementie krijgen op de Willemshoeve ondersteuning aangeboden, in de vorm van voorlichtingsbijeenkomsten en workshops rondom het thema 'Samenleven met (iemand met) dementie'. Jonge mensen met dementie krijgen onze bijzondere aandacht. 325 mensen in Baarn, Soest, Eemnes en Amersfoort hebben een vorm van jongdementie en zijn dus jonger dan 65 jaar. Deze groep groeit de komende 10 jaar naar 450 personen (bron: Wereldgezondheidsorganisatie). De behoefte aan zorg en ondersteuning is bij jonge mensen anders dan bij oudere mensen met dementie. Zo is een jonger iemand, met name in de beginfase, nog heel vitaal en fit in vergelijking met oudere mensen met dementie. Ook kunnen de interesses heel verschillend zijn. Passende dagactiviteiten zijn voor deze groep dan ook wenselijk, maar worden op dit moment in deze regio slechts heel beperkt aangeboden.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

16

2. Herenboerderij Landgoed Willemshoeve brengt met de agrarische activiteiten van de Herenboerderij een stukje van de historie op deze plek terug. Dit doet zij in een hedendaagse vorm, door plek te bieden aan een op coöperatieve leest geschoeide Herenboerderij voor Soest, Baarn en omstreken. Herenboeren Willemshoeve verbindt op die wijze een community van 230 huishoudens met deze cultuurhistorisch interessante plek, met elkaar, met gezonde en lokaal geproduceerde voeding en met natuur inclusieve landbouw. Een Herenboerderij is een bijzondere boerderij; een agrarische community. Herenboeren werken natuurgedreven, sociaal verbonden en economisch gedragen. Dit doen zij met het oog op morgen. Door vanuit een gedeelde visie op een duurzame manier voedsel te produceren. Dit houdt de eigen leefomgeving leefbaar, vitaal en (bio)divers. Herenboeren zorgen met elkaar voor een rechtvaardige verdeling van de opbrengsten van het land en voor een eerlijk inkomen voor de boer. De kennis die op Herenboerderijen al doende wordt opgebouwd over landbouw in relatie tot verbetering van bodem‐, lucht‐ en waterkwaliteit, versterking van biodiversiteit, de rol van insecten en natuurlijke plaagbestrijding, wordt gedeeld via het Landelijk Kenniscentrum Herenboeren Nederland in Boxtel. Een Herenboerderij is een coöperatie (van burgers) zonder winstoogmerk in financiële zin.

Maar er wordt winst geboekt op een veel breder terrein. Het initiatief draagt namelijk bij aan het herstellen van voedselvaardigheden en een schoon, aantrekkelijke en (be)leefbaar landschap. Niet alleen voor de mensen, maar ook voor dieren en de natuur. Nederland ligt in een vruchtbare delta, we hebben een rijke historie en enorme kennis waar het landbouw en voedselproductie betreft. Die traditie kenmerkte zich in het verleden ook door een gevarieerd landschap met grote waardering voor biodiversiteit en een breed scala aan plant‐ en diersoorten. Een traditie, waarin rond 1834 ook De Willemshoeve in opdracht van de latere koning Willem II in de gemeente Soest werd gebouwd. Dit initiatief maakt het mogelijk om de oorspronkelijke functie gedeeltelijk terug te brengen en daarmee de historie van het erf en de hoeve weer tot leven te brengen. Het gemengde bedrijf van Herenboeren Willemshoeve op deze locatie omvat naast agrarische activiteiten (groenteteelt, veeteelt, fruitteelt en akkerbouw) ook de bijbehorende bedrijfswoning. Fruitteelt en akkerbouw vinden plaats op het perceel in Baarn, evenals het houden van de kippen. Deze laatste activiteiten passen daar, zo is al bevestigd, binnen het ter plaatse geldende bestemmingsplan. Op de Herenboerderij worden runderen gehouden, deels binnen (± 4 herfst‐/wintermaanden) en deels buiten.

De runderen worden gehouden in familiegroepen (moederdier, pink of vaars en kalf). Het oppervlak hiervoor is 7,2 ha en biedt plaats voor 8 tot 12 GVE runderen. Op hetzelfde perceel worden ook 15 tot 20 varkens gehouden die jaarrond buiten lopen. Daarnaast wordt er groente geteeld op 2 ha met gebruikmaking van mobiele tunnelkassen. Om de waterdoorloop te stimuleren en het oppervlakte voor de tunnelkassen te kunnen beperken wordt drainage aangelegd. Hiermee kan 30% aan oppervlakte tunnelkas worden bespaard. Het gaat om ondiepe drainage (circa 60 cm) die alleen wordt toegepast op het perceel met fijne teelt (circa 2 ha). De vorm van deze drainage dient nog nader bepaald te worden. Uitgangspunt hierbij is dat de drainagebehoefte scherp afgestemd kan worden in relatie tot de effecten op de omgeving. Onderdeel van de plannen vormt ook landschapsinrichting (zie Bijlage 5) in de vorm van het aanbrengen van kleinschalige landschapselementen en het opwaarderen van de houtwallen. Daarbij wordt ook aandacht besteed aan de landschappelijke inpassing van de groenteteelt. Deze landschapselementen zijn ook onderdeel van de meerwaardebenadering die tevens is afgestemd met de Provincie Utrecht.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

17

De bebouwing die gelegen is in gebied 1 (zie figuur 2.3) wordt gebruikt als werkplaats (waar ook de Dagbeleving actief is), herfst‐/winterstalling voor dieren, uitgiftepunt van de producten aan de leden van de Herenboerderij en voor de opslag van materiaal en materieel. Er vindt geen verkoop van producten richting 'de markt' plaats; dat past niet binnen het concept van een Herenboerderij.

Figuur 2.3 ‐ Gebiedsindeling erf

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

18

Figuur 2.4a ‐ Toekomstige gebruik van de gronden in Soest

Figuur 2.4b ‐ Toekomstige gebruik van de gronden* *De gronden in Baarn maken geen deel uit van dit bestemmingsplan. Bovenstaand figuur is opgenomen om een totaalbeeld van de ontwikkeling weer te geven.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

19

De agrarische gronden in Soest gaan als volgt gebruikt worden (zie figuur 2.3, 2.4a en 2.4b, zie ook Bijlage 5 Landschappelijk inrichtingsplan en Bijlage 6 Compenserende maatregelen voor een uitvergrootte afbeelding):  Gebied 2a: het houden van runderen en varkens. Voor de varkens worden schuilgelegenheden geplaatst, ingepast in groen.  Gebied 2b (ca. 2 ha): Vollegrondsteelt en de mobiele tunnelkassen. 3. Trainings‐, workshop‐ en kantoorruimte Landgoed Willemshoeve ziet ook kansen voor diverse opleiding‐ en trainingsactiviteiten. Zo wordt het landgoed een plek waar kennis en ervaringen worden gedeeld met professionals, scholieren en andere belangstellenden. Kennis op het gebied van bijvoorbeeld zorg, natuur & klimaat, natuurinclusieve landbouw of gezonde voeding. Hierbij zal nauw samengewerkt worden met lokale experts, onderwijsinstellingen én organisaties zoals Herenboeren Nederland (www.herenboeren.nl) en StudieArena. StudieArena (www.studiearena.nl) is een bedrijf dat zorgprofessionals ondersteunt bij hun persoonlijke ontwikkeling en het vorm en inhoud geven aan welzijn en kwaliteit van leven in de langdurige zorg. Hiervoor wil Landgoed Willemshoeve twee multifunctionele ruimtes en een algemene ruimte realiseren binnen bestaande bebouwing, in de deel van de hoeve. Tezamen een oppervlakte van bruto 200 m² en geschikt voor maximaal 50 personen.

Deze ruimtes zijn bestemd voor alle activiteiten rondom deze pijler. Hierbij wordt primair gedacht aan persoonlijke (professionele) ontwikkeling op de gebieden zorg, duurzame landbouw en natuureducatie, maar is ook ruimte voor ontspanning en bezinning. Van persoonlijk leiderschap en yoga tot koken met duurzaam geteelde producten van eigen land. In de algemene ruimte wordt een centrale keuken voorzien, welke een belangrijke rol zal spelen in het verbinden van de activiteiten op de hoeve. Naast het gebruik voor de Herenboerderij en de Dagbeleving worden deze ruimten ook zakelijk verhuurd voor training en opleiding. Deze ruimtes zullen niet ingezet worden voor private verhuur voor feesten en partijen. In de bebouwing wordt ook een 4‐tal kantoorruimte gerealiseerd. Elk ongeveer netto 20‐25 m². Deze werkruimtes bieden plek aan ondernemers of instellingen met activiteiten binnen het concept van het landgoed, of die daaraan iets waardevols kunnen toevoegen. Het gaat hierbij nadrukkelijk om lange termijn verhuur (minimaal één jaar) en niet om de verhuur van tijdelijke flexwerkplekken. De activiteiten met betrekking tot Dagbeleving en de trainings‐, workshop‐ en kantoorruimtes vinden plaats op gebied 1 (zie figuur 2.3) in en naast de bestaande bebouwing (zie figuur 2.5).

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

20

Figuur 2.5 – Toekomstige inrichting van de bestaande bebouwing Tenslotte zullen er een aantal ondersteunende functies op het erf worden ingepast. Bij de inrichting van het erf zijn de initiatiefnemers geadviseerd door een agrarisch erfcultuurhistorica. Bedrijfswoning De huidige bewoner van de Willemshoeve blijft op het erf wonen en wordt actief betrokken bij de activiteiten van Landgoed Willemshoeve op het erf. Om die reden wordt de status van bedrijfswoning gehandhaafd in dit plan. Daarnaast zal de huidige bewoner hobbymatig paarden houden. Terras Naast het deel van de Willemshoeve wordt een klein terras voorzien. Dit terras vormt bij mooi weer een ontmoetingsplek voor zowel de deelnemers van de Dagbeleving, bezoekers van de trainingsruimtes en de leden van de Herenboerderij. Dit draagt bij aan de beleving van het landgoed en het omliggende landschap. De Willemshoeve staat bekend als een vaste (cultuurhistorische) waarde aan de Jachthuislaan. De boerderij is al twee eeuwen aanwezig en goed bewaard gebleven. Daar heeft de status van gemeentelijk monument zeker aan bijgedragen. Door bovengenoemde functies te realiseren op het landgoed draagt de Willemshoeve bij aan de beleving van het landschap, overeenkomstig de onlangs gepubliceerde Omgevingsvisie van de Gemeente Soest.

Parkeren Ten behoeve van de activiteiten wordt een parkeerplaats gerealiseerd op het erf in gebied 1 (zie figuur 2.3). Naast de vaste parkeerplaats wordt op het erf rekening gehouden met meer parkeermogelijkheden voor piekmomenten, zodat het parkeren altijd op het erf kan plaatsvinden (zie ook paragraaf 4.6). Tot slot Voor de activiteiten van Landgoed Willemshoeve is geen nieuwe bebouwing noodzakelijk, noch wordt

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

21

bestaande bebouwing gesloopt. Alle activiteiten waarvoor bebouwing benodigd is vinden plaats binnen de bestaande bebouwing. In figuur 2.5 is te zien hoe de bestaande bebouwing ingericht wordt in de beoogde situatie en in figuur 2.4a en 2.4b is te zien hoe de gronden gebruikt worden. Teneinde de bovenstaande functies in de hoeve mogelijk te maken, zal deze grondig worden gerenoveerd, verduurzaamd en verbouwd, uiteraard met inachtneming van monumentale waarden. Hiervoor is reeds de steun van Het Nationaal Restauratiefonds en het Boerderijenfonds verzekerd. Verder wordt gebied brede samenwerking nagestreefd en gezocht met onze buren: IVN Eemland (o.a. als beheerder van de oude boomgaard en moestuin van Paleis Soestdijk), buurman Harm Jan Luth (natuurgebied hoek Jachthuislaan/Koningslaan/Biltseweg) en de MeijerBergman Erfgoed Groep (Paleis Soestdijk). Het doel van Landgoed Willemshoeve daarbij is gezamenlijk op te trekken in het beheer van het gebied, het sluiten van kringlopen, het creëren van korte ketens, ecologie & biodiversiteit, educatie & natuurbeleving en al wat het gebied in brede zin kan versterken. Het initiatief Landgoed Willemshoeve is nader uitgewerkt in de brochure Landgoed Willemshoeve en bijgevoegd in Bijlage 1. Het kan voorkomen dat informatie of afbeeldingen in de brochure strijdig zijn met de informatie opgenomen in dit bestemmingsplan (o.a.

toelichting, regels, verbeelding, landschappelijk inrichtingsplan, meerwaardenotitie). In dat geval heeft de informatie in dit bestemmingsplan voorrang boven de informatie uit de brochure.

2.3

Vigerend bestemmingsplan

Ter plaatse van de gronden in Soest is het bestemmingsplan 'Landelijk Gebied' (onherroepelijk sinds 3 juni 2015) van kracht. In figuur 1.1 zijn de gronden voor de planlocatie verdeeld in deelgebieden. De gronden die aangewezen zijn als gebied 1 hebben de bestemming 'Bedrijf'. De gronden die aangewezen zijn als gebied 2a en 2b hebben de bestemming 'Agrarisch met waarden'. In figuur 2.6 is een uitsnede opgenomen van de huidige planologische situatie in de gemeente Soest ter plaatse van het plangebied.

Figuur 2.6 ‐ Huidige planologische situatie percelen in de gemeente Soest

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

22

Strijdigheden met vigerend bestemmingsplan De activiteiten die plaatsvinden in de gemeente Soest zijn niet allen toegestaan op basis van het vigerend bestemmingsplan Landelijk gebied. Hierbij gaat het om activiteiten die plaatsvinden in gebied 1 en gebied 2b. De activiteiten die plaatsvinden in gebied 2a (mobiele schuilgelegenheden en grondgebonden wijze houden van varkens en koeien) zijn passend binnen het vigerend bestemmingsplan. Gebied 1 De grond ter plaatse van gebied 1 is bestemd als 'Bedrijf' met de nadere functieaanduiding 'Paardenhouderij'. Op basis van deze bestemming is het hier toegestaan om een bedrijf in de categorieën 1 en 2 van de Staat van bedrijfsactiviteiten zoals opgenomen in de bijlage van het bestemmingsplan uit te oefenen alsmede een gebruiksgerichte paardenhouderij. De huidige bewoner van de bedrijfswoning blijft hier wonen en zal ook betrokken zijn bij de bedrijfsactiviteiten op het erf. In dit bestemmingsplan wordt het volgende mogelijk gemaakt:  De gronden en bebouwing wil Landgoed Willemshoeve gebruiken voor agrarische activiteiten van Herenboeren Willemshoeve. Voor de agrarische activiteiten wordt de bestaande bebouwing gebruikt. Het gaat hierbij om de werkplaats, herfst‐/winterstalling voor dieren, koeling, opslag en uitgifte punt van de producten, de opslag van agrarisch materiaal en materieel en het hobbymatig houden van vijf paarden.

 Gebruik van het perceel en de bebouwing ten behoeve van Dagbeleving, een terras voor gebruik en ontmoeting tussen verschillende gebruikers en het gebruik ten behoeve van training en opleiding. Gebied 2a De grond ter plaatse van gebied 2a is bestemd als 'Agrarisch met waarden'. Op basis van het vigerend bestemmingsplan is hier gebruik ten behoeve van grondgebonden veehouderij toegestaan en het behoud en herstel alsmede instandhouding van voorkomende visueel‐ruimtelijke kwaliteiten en voorkomende natuurlijke waarden. Het houden van koeien op grondgebonden wijze op deze gronden past in het bestemmingsplan. In aanvulling op de bestaande bestemming wordt het volgende mogelijk gemaakt:  het plaatsen van schuilgelegenheden voor varkens op het meest noordelijk gelegen stuk grond dat als 2a is aangewezen. Gebied 2b De grond ter plaatse van gebied 2b is bestemd als 'Agrarisch met waarden'. Op basis van het vigerend bestemmingsplan is hier gebruik ten behoeve van grondgebonden veehouderij toegestaan en het behoud en herstel alsmede instandhouding van voorkomende visueel‐ruimtelijke kwaliteiten en voorkomende natuurlijke waarden. Het houden van koeien en varkens op grondgebonden wijze op deze gronden past in het bestemmingsplan.

In aanvulling op de bestaande bestemming wordt het volgende mogelijk gemaakt:  het gebruik van deze gronden voor de teelt van groenten op akkers en in mobiele tunnelkassen

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

23

Hoofdstuk 3

Ruimtelijk beleidskader

De afwijking van het bestemmingsplan dient getoetst te worden aan het nu geldende rijks‐, provinciaal en gemeentelijk beleid. In dit hoofdstuk wordt het relevante ruimtelijke beleidskader beschreven. Achtereenvolgens komt het rijksbeleid, het provinciale beleid en het gemeentelijke beleid aan bod.

3.1

Rijksbeleid

3.1.1 Nationale omgevingsvisie (2020) en Barro (2020) In de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) formuleert het Rijk een nieuwe integrale aanpak waarin samen met andere overheden en organisaties optimaal kan worden gewerkt aan behoud van een gezond, leefbaar en economische sterk Nederland. Met steeds een zorgvuldige afweging van belangen spelen de volgende vier prioriteiten de komende jaren een grote rol in de toekomstige ontwikkeling van de leefomgeving van Nederland: 1. ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; 2. een duurzaam en (circulair) economisch groeipotentieel; 3. sterke en gezonde steden en regio's; 4. en een toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Nationale belangen De NOVI is vertaald in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl). Deze gaat echter pas in zodra de omgevingswet in werking treedt. De voorloper van het Bkl is het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro). Het Barro omvat alle ruimtelijke rijksbelangen die juridisch doorwerken op het niveau van bestemmingsplannen. Het gaat om kaders voor onder meer het bundelen van verstedelijking, de bufferzones, nationale landschappen, het Natuurnetwerk Nederland, de kust, grote rivieren, militaire terreinen, mainportontwikkeling van Rotterdam en de Waddenzee.

Met het Barro maakt het Rijk proactief duidelijk waar provinciale verordeningen en gemeentelijke bestemmingsplannen aan moeten voldoen. Toetsing en conclusie De NOVI en het Barro kenmerken zich door een hoog abstractieniveau en bevatten geen concreet beleid ten aanzien van de voorgenomen ontwikkeling. Er is geen sprake van strijdigheid met het nationaal beleid. 3.1.2 Ladder voor duurzame stedelijke ontwikkeling (art. 3.6.1 Bro, juli 2017) Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening in de vorm van een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Toelichting De voorgenomen ontwikkeling voorziet niet in de realisatie van een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Een ladderonderbouwing is derhalve niet noodzakelijk.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

24

3.2

Provinciaal beleid

De provincie Utrecht heeft een Omgevingsvisie en interim omgevingsverordening opgesteld om de plannen van de provincie voor de komende jaren vast te leggen in beleidsstukken. De omgevingsvisie beschrijft hoe de provincie er in 2050 uit moet komen te zien. De omgevingsverordening stelt regels op verschillende onderdelen om de speerpunten uit de Omgevingsvisie concreet te maken en uiteindelijk te kunnen realiseren. Hieronder wordt de beoogde ontwikkeling getoetst aan de beleidsstukken van de provincie Utrecht. 3.2.1 Omgevingsvisie provincie Utrecht (vastgesteld d.d. 10 maart 2021) De omgevingsvisie beschrijft tal van beleidskeuzen voor verschillende onderwerpen. Voor de beoogde ontwikkeling zijn de beleidskeuzen op het gebied van levend landschap, erfgoed en cultuur en toekomstbestendige natuur en landbouw relevant. Levend landschap, erfgoed en cultuur Een aantrekkelijke leefomgeving draagt bij aan het welzijn van mensen. Daarom zet de provincie in op het door ontwikkelen van aantrekkelijke landschappen, het beschermen en benutten van historisch erfgoed en het ondersteunen van een goed cultureel aanbod. Het Utrechtse landschap is mooi, verrassend en veelzijdig. De landschappelijke kwaliteiten en structuren zijn belangrijk voor het goede woon‐, werk‐ en leefklimaat, het vestigingsklimaat en de recreatieve aantrekkelijkheid van de provincie.

Landschappelijke kwaliteit is een belangrijk onderdeel van een gezonde leefomgeving. Cultuur en erfgoed geven de provincie identiteit en maken haar mooier. De vele monumenten, historische kernen en waardevolle cultuurlandschappen maken Utrecht tot een hooggewaardeerde provincie om in te wonen, te werken en te recreëren. Dit wordt versterkt door een kwalitatief sterk, gevarieerd en goed bereikbaar cultureel aanbod. De provincie Utrecht is rijk aan historische buitenplaatsen, vaak bij elkaar gelegen in historische buitenplaatszones met specifieke kenmerken. De cultuurhistorische waarden liggen vooral in de samenhang van parkstructuren, gebouwen en zichtlijnen. Aantrekkelijke landschappen Elk Utrechts landschap heeft zijn eigen kwaliteiten die mede richting geven aan de daarin gelegen en omliggende functies en hun ontwikkelingsmogelijkheden. Daarom wil de provincie op de kernkwaliteiten van de verschillende landschappen voortbouwen en deze door ontwikkelen in onze provincie. Een landschap is geen statisch plaatje; landschap is altijd in ontwikkeling en elk landschap heeft ruimte voor een vorm van dynamiek. Maar wel op zo'n manier dat de landschapskwaliteit wordt door ontwikkeld en beter beleefbaar wordt, onder andere met behulp van creatieve verbeeldingskracht.

In het werken met landschapskwaliteit gaat de provincie uit van een samenspel tussen het beeld (wat zie je), functies (wat gebeurt er) en robuuste structuren (samenhang, relaties). Toekomstbestendige natuur en landbouw Natuur en landbouw leveren, als grootste 'ruimtegebruikers' in het landelijk gebied, een belangrijke bijdrage aan maatschappelijke functies zoals een aantrekkelijk en kwalitatief hoogwaardig landelijk gebied dat beleefd kan worden. De provincie wil zorgen voor verdere ontwikkeling van de natuur en ondersteunen de transitie in de landbouw. De provincie verwacht dat natuurinclusieve vormen van landbouw, die beginnen met een gezonde bodem en optimaal gebruik maken van natuurlijke processen, de biodiversiteit zowel in het agrarisch gebied als in de natuurgebieden, positief zullen beïnvloeden.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

25

Landbouw is belangrijk voor voedselproductie en de kwaliteit van landschap en milieu. Landbouw beslaat ruim de helft van het grondgebied van de provincie Utrecht en is beheerder van ons aantrekkelijke cultuurlandschap. In de provincie Utrecht is vooral grondgebonden landbouw aanwezig: melkveehouderij en fruitteelt. Op circa de helft van de Utrechtse landbouwbedrijven is sprake van nevenactiviteiten zoals agrarisch natuurbeheer, plattelandstoerisme, zorg, educatie of verwerking en verkoop van landbouwproducten. De provincie wil in alle landbouwgebieden aan de slag om samen met de landbouwsector en andere partners de omslag te maken naar circulaire, natuurinclusieve, klimaatneutrale en diervriendelijke landbouw. De economische rendabiliteit is daarbij een belangrijk uitgangspunt, evenals de verbinding tussen stad en land. Toetsing en conclusie Landgoed Willemshoeve stelt zich ten doel deze bijzondere, historische locatie om te vormen tot een landgoed. Met oog voor de oorspronkelijke functie en het monumentale karakter. Het doel: deze plek voor de lange termijn in stand houden en maatschappelijk van toegevoegde waarde laten zijn. Dit wordt gedaan door er een aantal betekenisvolle functies aan te geven die het tot een plek maken die voor iedereen te beleven is.

Duurzaam, met aandacht voor mens, dier en natuur en ‐ als reeds gezegd ‐ met oog voor de historische context van de hoeve. Kortom, een plek van verbinding en waarde. Hiermee draagt de beoogde ontwikkeling bij aan de hierboven genoemde ambities van de provincie op het gebied van beleving van het landschap en het toekomstbestendig inrichten van de landbouwsector. De beoogde ontwikkeling biedt Landgoed Willemshoeve de mogelijkheid om de historie van de hoeve en zijn omgeving verder uit te dragen naar de leden en de bezoekers. Alle activiteiten die plaatsvinden op Landgoed Willemshoeve sluiten aan bij de beleving van het landschap en het optimaal benutten van deze historische plek in het buitengebied van de gemeente Soest. De exploitatie op deze wijze maakt het verder mogelijk om met medewerking van het Nationaal Restauratiefonds en het Boerderijenfonds substantieel te investeren in het gemeentelijke monument, ten einde het in stand te houden en te verduurzamen. Daarnaast committeert Landgoed Willemshoeve zich tot het inzetten van de Willemshoeve in het kader van duurzame, natuurgedreven landbouw met zorg voor bodem, dierenwelzijn, biodiversiteit, lucht‐ en waterkwaliteit. De coöperatie zorgt met elkaar voor een rechtvaardige verdeling van de opbrengsten van het land en een eerlijk inkomen voor de boer.

Dit commitment is vastgelegd in de samenwerkingsovereenkomst die Herenboeren Willemshoeve getekend heeft met Stichting Herenboeren Nederland. 3.2.2 Interim omgevingsverordening (vastgesteld d.d. 10 maart 2021) Artikel 6.2 Instructieregel bescherming natuurnetwerk Nederland 1. Een bestemmingsplan dat betrekking heeft op locaties binnen het natuurnetwerk Nederland bevat bestemmingen en regels die strekken tot bescherming, instandhouding, verbetering en ontwikkeling van de kwaliteit, de wezenlijke kenmerken en waarden en samenhang van het natuurnetwerk Nederland. 2. De motivering van een bestemmingsplan bevat een onderbouwing waaruit blijkt dat aan de voorwaarden is voldaan. Toetsing en conclusie Met de toekomstige inrichting van de gronden behorend tot het plangebied worden de landschappelijke waarden van het gebied behouden en versterkt. Dit is nader uitgewerkt in Bijlage 7 waarin de toetsing ecologische meerwaarde is opgenomen.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

26

Artikel 6.3 Instructieregel geen aantasting natuurnetwerk Nederland 1. Een bestemmingsplan dat betrekking heeft op locaties binnen het natuurnetwerk Nederland bevat geen nieuwe bestemmingen en regels die ruimtelijke ontwikkelingen toestaan die nadelige gevolgen kunnen hebben voor de wezenlijke kenmerken en waarden van het natuurnetwerk Nederland, bedoeld in Bijlage 10 Wezenlijke kenmerken en waarden van deze verordening, of die kunnen leiden tot een vermindering van de kwaliteit, de oppervlakte of de samenhang van het natuurnetwerk Nederland, tenzij sprake is van: a. ruimtelijke ontwikkelingen vanwege een groot openbaar belang, waarbij er geen reële alternatieven zijn die het natuurnetwerk Nederland niet of minder aantasten; b. ruimtelijke ontwikkelingen die leiden tot aantasting worden gecompenseerd binnen een met die ruimtelijke ontwikkeling samenhangend gebied en met dusdanige activiteiten dat de uitvoering van die activiteiten gezamenlijk binnen 10 jaar resulteert in een duidelijk aantoonbare meerwaarde voor het natuurnetwerk Nederland voor wat betreft kwaliteit, oppervlakte en samenhang; of c. ruimtelijke ontwikkelingen in het natuurnetwerk Nederland die beperkt worden gewijzigd of worden toegevoegd, waarbij die wijziging of toevoeging noodzakelijk is voor de instandhouding van de bestaande bestemming. 2.

Onder de oppervlakte van het natuurnetwerk Nederland als bedoeld in het eerste lid wordt in ieder geval niet de bestaande legale bebouwing, erven en verhardingen begrepen. 3. Aantasting van het natuurnetwerk Nederland op grond van het eerste lid is slechts mogelijk als:. a. de aantasting zo veel mogelijk wordt beperkt; en b. de overblijvende aantasting tijdig wordt gecompenseerd. 4. De motivering van een bestemmingsplan bevat een onderbouwing waaruit blijkt dat aan de voorwaarden is voldaan. Toetsing Het perceel aan de Jachthuislaan in Soest is onderdeel van het NNN met bestemming agrarisch. Er vindt aantasting plaats van de wezenlijke kenmerken door het omvormen van een deel van het perceel in vollegrondsgroenteteelt en het plaatsen van een tunnelkas en mobiele schuilgelegenheden. De aantasting wordt geanalyseerd aan de hand van een NNN‐toets (zie Bijlage 8) waaruit volgt dat de ontwikkelingen voorzien in het inrichtingsplan en dit bestemmingsplan een meerwaarde vormen voor de ecologie in het gebied. De aantasting van de wezenlijke kenmerken worden gecompenseerd door het aanplanten van biodiverse singels, het aanleggen van een poel en het realiseren van kruidenrijk grasland. Hiermee wordt voldaan aan het gestelde in lid 1 van dit artikel van de Interim Omgevingverordening van de Provincie Utrecht is een meerwaardebenadering opgesteld.

Artikel 7.8 Uitzondering verstedelijkingsverbod landelijk gebied voor historische buitenplaatszone en militair erfgoed 1. In afwijking van Artikel 9.2 Verstedelijkingsverbod landelijk gebied kan een bestemmingsplan verstedelijking toestaan in de Historische buitenplaatszone en het Militair erfgoed, onder voorwaarde dat de verstedelijking: a. kleinschalig is; b. gericht is op het creëren van economische kostendragers ten behoeve van het behoud, herstel of de versterking, of een combinatie hiervan, van de cultuurhistorische waarde van de Historische buitenplaatszone dan wel het Militair erfgoed; en c. zorgvuldig wordt ingepast in de omgeving. 2. Een motivering van een bestemmingsplan bevat een onderbouwing waaruit blijkt dat aan de genoemde voorwaarden is voldaan. Toetsing en conclusie De Willemshoeve is onderdeel van de historische buitenplaats zone. De nieuwe bedrijfsactiviteiten op het erf zorgen ervoor dat de monumentale hoeve behouden kan blijven en het verhaal van de historie

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

27

van de hoeve levend wordt gehouden. De monumentale hoeve zal gerestaureerd worden en zal daardoor een nieuw leven krijgen. Naast de agrarische activiteiten zal het landgoed met de overige activiteiten in de hoeve bijdragen aan verbreding en beleving van het landschap. De monumentale hoeve zal in samenwerking met een architect, het restauratiefonds en het boerderijenfonds gerestaureerd worden. 7.3 Kwaliteit van landschappen Artikel 7.9 Instructieregel landschap 1. Landschap bestaat uit Landschap Eemland, Landschap Gelderse Vallei, Landschap Groene Hart, Landschap Rivierengebied en Landschap Utrechtse Heuvelrug. 2. De kernkwaliteiten zijn per gebied vastgelegd in de bijlage (Bijlage 15 Kernkwaliteiten Landschap) bij de interim omgevingsverordening. 3. Een bestemmingsplan dat betrekking heeft op een gebied gelegen in Landschap bevat: a. bestemmingen en regels ter bescherming van de voorkomende kernkwaliteiten; en b. geen bestemmingen of regels die nieuwe activiteiten toestaan die de kernkwaliteiten onevenredig aantasten. 4. De motivering van een bestemmingsplan bevat een beschrijving van de voorkomende kernkwaliteiten en de wijze waarop met de bescherming van de kernkwaliteiten is omgegaan. Toetsing en conclusie De activiteiten die mogelijk gemaakt worden dragen bij aan de beleving van het landschap.

Voor Landgoed Willemshoeve is het uitgangspunt dat de activiteiten worden ingepast in het landschap en de landschappelijke en natuurlijke waarden worden versterkt.

Figuur 3.1 ‐ Landschap rondom Jachthuislaan Zie voor een uitgebreidere beschrijving Bijlage 1. De activiteiten vinden plaats binnen de bestaande aanwezige bebouwing op het perceel. De bebouwing en activiteiten worden landschappelijk ingepast. Hiervoor is een Landschappelijk inrichtingsplan opgesteld. Deze is opgenomen in Bijlage 5. Hierdoor worden de voorkomende kernkwaliteiten niet onevenredig aangetast.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

28

8 Landbouw 8.1 Agrarische bedrijven Artikel 8.1 Instructieregel agrarische bedrijven 1. Een bestemmingsplan dat betrekking heeft op locaties binnen agrarische bedrijven bevat geen bestemmingen en regels die voorzien in: a. Nieuwe agrarische bouwpercelen, tenzij het gaat om de verplaatsing van een grondgebonden landbouwbedrijf voor het voldoen aan internationale verplichtingen; en b. Een omschakeling van grondgebonden agrarisch bedrijf naar niet‐grondgebonden veehouderij. 2. Een bestemmingsplan dat betrekking heeft op locaties binnen agrarische bedrijven bevat bestemmingen en regels die voorzien in een agrarisch bouwperceel met een oppervlakte van maximaal 1,5 hectare ten behoeve van bestaande agrarische bedrijven, waarbij per bouwperceel maximaal één bedrijfswoning en bedrijfsgebouwen met maximaal één bouwlaag voor het stallen van dieren zijn toegestaan. 3. Een bestemmingsplan dat betrekking heeft op locaties binnen agrarische bedrijven kan bestemmingen en regels bevatten die voorzien in uitbreiding van een bestaand agrarisch bouwperceel voor een grondgebonden veehouderij tot maximaal 2,5 hectare, mits is voldaan aan de volgende voorwaarden: a. Voorzien wordt in een goede landschappelijke inpassing; b. De uitbreiding draagt bij aan verbetering van het dierenwelzijn; c. De uitbreiding draagt bij aan vermindering van de milieubelasting; en d.

De uitbreiding draagt bij aan verbetering van de volksgezondheid. 4. Een bestemmingsplan dat betrekking heeft op locaties binnen agrarische bedrijven kan bestemmingen en regels bevatten die nevenactiviteiten toestaan, mits voldaan is aan de volgende voorwaarden: a. De nevenactiviteit blijft ruimtelijk ondergeschikt aan de agrarische activiteiten; b. De nevenactiviteit vindt plaats binnen het bestaande bouwperceel; c. Erfinrichting en bedrijfsbebouwing zijn landschappelijk goed inpasbaar; en d. Omliggende agrarische bedrijven worden niet in hun bedrijfsvoering belemmerd. 5. De motivering van een bestemmingsplan bevat een onderbouwing waaruit blijkt dat aan de genoemde voorwaarden is voldaan. Een beeldkwaliteitsparagraaf maak onderdeel uit van de onderbouwing. Toetsing en conclusie De beoogde ontwikkeling voorziet in het realiseren van een Landgoed waarvan agrarische activiteiten een onderdeel zijn. Er mag geen sprake zijn van nieuwvestiging van een agrarisch bedrijf. De agrarische activiteiten zijn in dit geval onderdeel van de gemengde bedrijfsactiviteiten van het Landgoed Willemshoeve. In de regels van dit plan wordt geborgd dat het erf niet zelfstandig als agrarisch bedrijf gebruikt mag en kan worden. De agrarische activiteiten van Landgoed Willemshoeve zijn onlosmakelijk verbonden met de andere activiteiten die Landgoed Willemshoeve beoogd.

Zo zullen de deelnemers van de Dagbeleving ondersteunen bij de agrarische activiteiten en wordt er in de verschillende ruimtes onder andere kennis gedeeld over toekomstbestendige en natuurinclusieve landbouw. Artikel 9.7 Instructieregel bestaande stedelijke functies, anders dan wonen 1. Een bestemmingsplan dat betrekking heeft op locaties binnen Landelijk gebied kan bestemmingen en regels bevatten die toestaan dat: a. percelen voor specifieke stedelijke functies een andere stedelijke functie krijgen, niet zijnde permanente bewoning van een recreatiewoning, kantoor of detailhandel, onder de voorwaarde dat de functiewijziging naar aard en omvang, op basis van een integrale afweging, niet leidt tot vergroting van de locatie en tot een toename van de invloed op de omgeving, dat bestaande

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

29

2.

cultuurhistorische en landschappelijke waarden worden behouden en dat omliggende agrarische bedrijven niet in hun bedrijfsvoering worden belemmerd; b. stedelijke functies worden uitgebreid met maximaal 20% van de bebouwingsmogelijkheden onder het vigerende planologisch regime. Van deze maximale uitbreiding kan afgeweken worden mits er sprake is van een economische noodzaak. Ook het bestemmingsvlak kan worden uitgebreid indien er sprake is van een economische noodzaak. De motivering van een bestemmingsplan bevat een onderbouwing, waaruit blijkt dat aan de genoemde voorwaarden is voldaan.

Toetsing en conclusie De locatie is in het huidige bestemmingsplan voorzien van een bedrijfsbestemming. In dit bestemmingsplan worden alle activiteiten van Landgoed Willemshoeve mogelijk gemaakt in de bestaande bebouwing. De activiteiten die binnen Landgoed Willemshoeve in samenhang worden uitgevoerd dragen bij aan de beleidsdoelstellingen van zowel de provincie Utrecht (zie 3.2.1) als de gemeente Soest (zie 3.3). De activiteiten dragen bij aan het behoud van de cultuurhistorische waarde van de Willemshoeve en maken deze waarden meer zichtbaar. In Hoofdstuk 4 is onderbouwd dat geen sprake is van een toename van invloed op de omgeving. Hiermee wordt voldaan aan de in de instructieregel gestelde voorwaarden.

3.3

Gemeentelijk beleid

3.3.1 Stap voor stap ver komen ‐ Omgevingsvisie Soest en Soesterberg (vastgesteld d.d. 21 december 2021) In de omgevingsvisie 'Stap voor stap ver komen' geeft de gemeenteraad van Soest aan hoe zij de gewenste situatie van de gemeente Soest over 20 jaar, in 2040, zien. Hieronder worden de relevante punten uit de visie achtereenvolgens behandeld en getoetst aan de beoogde ontwikkeling. Beleidskader De gemeente Soest is aantrekkelijke woon‐ en werkgemeente. Het wonen in de Randstad, de ondernemersgeest, de groene omgevingen binnen en buiten de kernen, de goede autobereikbaarheid, de relatief rustige en schone omgeving, de sociale samenhang, en de maatschappelijke, commerciële en culturele voorzieningen dragen daar allemaal aan bij. In de omgevingsvisie worden de thema's die met de bebouwde leefomgeving en het gebruik daarvan te maken hebben. De volgende thema's worden behandeld:  Woningen (bestaand en nieuw)  Bedrijventerreinen en werken  Ontmoeten en ontmoetingsplekken  Voorzieningen  Mobiliteit  Omgevingskwaliteit Hieronder wordt het relevante beleid uit de omgevingsvisie verder uitgewerkt. Erfgoed Soest is een gemeente met een rijke en gevarieerde historie. Uit alle perioden van de geschiedenis zijn er wel overblijfselen. Veel van de inwoners zijn in de geschiedenis geïnteresseerd zoals de Historische vereniging Soest en Soesterberg.

Bij de ontwikkeling van nieuwe plannen is het realiseren van een goede beeldkwaliteit belangrijk. Iedere nieuwe ontwikkeling is een kans om de leefomgeving beter te maken maar ook een bedreiging om iets van waarde weg te halen. Cultuurhistorie speelt vaak een belangrijke rol in beeldkwaliteitsdiscussies. Het kan inspiratie bieden voor het nieuwe, maar de cultuurhistorie kan ook een dwangbuis zijn die in de weg staat van nieuwe kwaliteit.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

30

Groenbeleid De groene omgeving is belangrijk voor de gemeente Soest. Daarom is het een eigen onderwerp in de omgevingsvisie. Hier wordt onder andere het groen in de kernen besproken en het buitengebied (natuur, landschap, ruimtegebruik). Voornamelijk uitgangspunt is het behouden van de hoofdgroenstructuur. Deze structuur bevindt zich ook binnen het plangebied van dit bestemmingsplan (zie figuur 4.5 en 4.6).

Figuur 4.5 ‐ Hoofdgroenstructuur Soest

Figuur 4.6 ‐ Groenstructuren Soest Toetsing Met de ontwikkeling van Landgoed Willemshoeve wordt een ontmoetingsplek gecreëerd met zorgvoorziening, duurzame voedselproductie en een plek om jezelf te ontwikkeling. Met deze ontwikkeling wordt bijgedragen aan een groot aantal punten uit de omgevingsvisie van de gemeente Soest. Met de ontwikkeling wordt ook de monumentale Willemshoeve nieuw leven in geblazen waardoor de cultuurhistorische waarde op deze locatie voor een lange tijd behouden blijft en versterkt wordt.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

31

Een aandachtspunt voor de ontwikkeling is de hoofdgroenstructuur die gelegen is aan de Jachthuislaan en de noordzijde van het plangebied. Een belangrijk uitgangspunt voor deze structuur is dat deze instand gehouden wordt. De bomenlaan aan de Jachthuislaan grenst aan het erf. Op deze locatie wordt ook een nieuwe inrit beoogd. Bij de vergunningsaanvraag voor de aanleg van de nieuwe inrit dient rekening gehouden te worden met de hoofdgroenstructuur. Conclusie De ontwikkeling is in lijn met de uitgangspunten in de omgevingsvisie van de gemeente Soest. 3.3.2 Structuurvisie 2009 ‐ 2030 De structuurvisie geeft hoofdlijn van de gemeente op het buitengebied weer. Deze visie is nader uitgewerkt in de gebiedsvisie landelijk gebied waar hieronder aan getoetst wordt. 3.3.3 Gebiedsvisie landelijk gebied In 2012 heeft de gemeente Soest een gebiedsvisie opgesteld voor het landelijk gebied. De input voor deze gebiedsvisie werd gevormd door het ter plaatse vigerende beleid ten tijde van het opstellen van de gebiedsvisie. In de gebiedsvisie wordt onderscheid gemaakt in drie deelgebieden met elk hun eigen kenmerken en karakteristieken: bos‐ en heidegebied, agrarisch gebied en dorpsranden. Gezien de locatie en omgeving gekenmerkt wordt door een halfopen karakter en dicht bij de woonwijk 't Hart‐Soestdijk gelegen is, wordt de planlocatie aangemerkt als 'Dorpsrand'.

De gebiedsvisie is opgedeeld in thema's waarin de trend is beschreven die zichtbaar is de komende jaren en de bijbehorende visie van de gemeente. Hieronder worden de relevante thema's met bijbehorende trends en visie van de gemeente benoemd. Daarna wordt getoetst aan de visueel ruimtelijke aspecten behorend bij het Jachthuislaangebied. Toetsingskader Cultureel erfgoed De belangstelling voor cultureel erfgoed neemt toe. De belangstelling gaat echter meestal wel uit naar duidelijk zichtbaar en herkenbaar erfgoed terwijl bepaalde minder zichtbare elementen zeker zo waardevol (kunnen) zijn. Ondanks de toenemende belangstelling wordt het cultuurhistorisch erfgoed bedreigd door functieveranderingen, schaalvergroting en gebrek aan kennis. In de visie van de gemeente op cultureel erfgoed beschrijven zij de ambitie om een splitsing op te nemen voor karakteristieke bebouwing. Ook de karakteristieke bebouwing aan de Jachthuislaan wordt hierbij expliciet benoemd. Verder wil de gemeente karakteristieke beplanting, zowel op openbaar als privaat terrein, vastleggen in het bestemmingsplan. Het gaat hierbij dan bijvoorbeeld om laanbeplanting. Wonen De huidige begrenzing van de bebouwing (rode contour) wordt gehandhaafd. De ruimte die er is binnen de rode contour en die grenst aan het buitengebied gefaseerd benutten.

De woonmilieus in deze gebieden laten aansluiten op de aangrenzende bestaande woonmilieus. Buiten de rode contour is op bescheiden schaal ruimte voor wonen in het kader van de regelingen 'ruimte voor ruimte' en 'rood voor groen'.

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

32

Landbouw De trends voor de landbouw in het buitengebied van Soest komen overeen met het landelijke beeld. Er zijn vier trends waarneembaar. Ten eerste zet de schaalvergroting die de afgelopen decennia heeft plaatsgevonden zich door. Dit heeft als gevolg dat het aantal agrarische bedrijven afneemt terwijl het totale areaal landbouwgrond nagenoeg gelijk blijft. Ten tweede streeft een deel van de agrariërs verdere intensivering na: dat betekent dat de opbrengst per hectare en/of dier blijft toenemen. Ten derde gaat de verbreding door. Naast de primaire inkomsten uit agrarische activiteiten wordt een neveninkomen gevonden in 'groene diensten'. Ten vierde blijft de biologische landbouw groeien, waarbij de opbrengsten per hectare en/of dier kwantitatief gezien juist dalen maar de prijs per kilo stijgt. Sommige bedrijven omarmen meerdere trends tegelijkertijd, bijvoorbeeld schaalvergroting of juist biologisch naast verbreding. Een sterke landbouw is de belangrijkste functionele en economische pijler onder het gewenste visueel‐ruimtelijke beeld. Het accent ligt daarom op het agrarisch grondgebruik. Daarbij wordt vooral bedoeld het houden van dieren (bij voorkeur rundvee) ten behoeve van het voortbrengen van producten.

Groene diensten, dat wil zeggen alle activiteiten op het gebied van natuur, water, landschap, cultuurhistorie en toegankelijkheid voor recreatie die de kwaliteit van het landelijk gebied verhogen, zijn toegestaan. Hieronder worden ook verstaan activiteiten op het gebied van zorglandbouw, kinderopvang, educatie, horeca en (verblijfs)recreatie, waaronder bed en breakfast (verbrede landbouw). Het gebied tussen Jachthuislaan en Provinciale weg valt binnen de NNN (Natuurnetwerk Nederland) en wordt beschreven als natuur. Het gebied tussen Jachthuislaan en Koninginnelaan is eveneens bedoeld voor dorpsrandactiviteiten. Echter als randvoorwaarden gelden altijd de open zones, landschappelijke inpassing en kleinschalig karakter, aansluitend bij het dorp. De zichtlijnen dienen ter plaatse gerespecteerd te worden. Natuur Het huidig agrarisch gebruik blijft gehandhaafd en het reguliere agrarisch gebruik van agrarische gronden binnen de EHS is geen activiteit met significante gevolgen en ondervindt geen beperking van het ruimtelijk natuurbeleid. Agrarische bedrijven mogen zich op de bestaande bouwpercelen ontwikkelen. Cultureel erfgoed Monumentale bebouwing beschermen

Wonen Binnen de rode contour beperkte uitbreiding mogelijk, aansluitend bij omringde woonmilieu

Landbouw verbreding, biologisch

Natuur Ten noordwesten van Jachthuislaan ontwikkelen natte natuur

Visueel ruimtelijk Halfopen landschap, zicht vanaf Jachthuislaan op bosrand Soestdijk en achterzijde van percelen Koninginnelaan behouden.

Tabel 1: Visie Jachthuislaangebied gemeente Soest Toetsing en conclusie De ontwikkeling van Landgoed Willemshoeve sluit aan bij alle relevante punten uit de gebiedsvisie Landelijk gebied van Soest. Landgoed Willemshoeve biedt sociale verbinding, natuur & landschap, educatie, zorg, natuurinclusieve landbouw, biodiversiteit en een plek om te ontspannen en het landschap te beleven. Door geen nieuwe bebouwing te realiseren en alle activiteiten plaats te laten

Rho adviseurs voor leefruimte

20210621 NL.IMRO.0342.BPLG0044‐0301

33

vinden binnen de huidige bebouwing is er geen sprake van extra bebouwd oppervlak in het landelijk gebied. De monumentale hoeve op het perceel aan de Jachthuislaan zal gerestaureerd worden waardoor de historische hoeve een nieuw en publiek leven krijgt. In combinatie met de huidige bewoner van de hoeve, die de verhalen over de historie van de Willemshoeve en verbinding van Soest met het Koningshuis levend houdt. Toetsingskader Visueel ruimtelijke aspecten: Jachthuislaan Bestaande visueel‐ruimtelijke kwaliteit De drager van het Jachthuislaangebied is de beplante Jachthuislaan. Vanuit de laan zijn er doorzichten naar het noordelijk gelegen bosgebied van Paleis Soestdijk, en het agrarische gebied tussen Jachthuislaan en de (groene) dorpsrand van Soest. Gewenste beeldkwaliteit ontwikkelingen Het Jachthuislaangebied krijgt een meer divers karakter. Natuurontwikkeling (NNN) kan plaatsvinden tussen de Jachthuislaan en de Praamgracht en groene dorpsrandfuncties ten zuiden van de Jachthuislaan. Aan de dorpsrand is, binnen de rode contour, een kleine inbreidinglocatie voorzien. Voor de gewenste beeldkwaliteit gelden de volgende aandachtspunten die relevant zijn voor deze ontwikkeling: 1. Behoud laanbeplanting langs Jachthuislaan. 2. Behoud groen langs dorpsrand. Erfbeplanting aan de achterzijde van bebouwing. 3. Behoud lijnvormige beplantingselementen en parken. 4.