bijlage a. 20251203_Sportnota 2026-2034 gemeente Sluis_D02

We willen uiteindelijk toewerken naar een netwerk van beweegplekken en routes die voor iedereen op loopafstand van huis te bereiken zijn. Beweegvriendelijke routes. We breiden het aantal beweegroutes en QR-FIT routes uit, met nadruk op combinaties van beweegbanken en rustpunten. Dit sluit aan bij valpreventie en bevordert ontmoeting, vooral onder ouderen. Waar mogelijk verbinden we deze routes met sportaccommodaties en andere maatschappelijke voorzieningen. In alle kleine kernen worden interactieve QR-FIT routes ingericht op basis van vraag uit deze kernen. Via QR-codes krijgen inwoners informatie, oefeningen en uitdagingen aangeboden, waardoor ze zelfstandig en op hun eigen tempo kunnen bewegen. Openbare beweegplekken. We breiden speel-en sportplekken uit zodat we aansluiten op de behoefte van onze inwoners. Denk aan sporttoestellen in parken, calisthenics zones en klimwanden. Dit maakt onderdeel uit van de uitvoering van ons beleid Speelvoorzieningen. Urban beweegparken. We onderzoeken of het mogelijk is om vijf urban beweegparken in de grootste kernen te realiseren. De eerste komt bij de Onderwijs-Sportcampus in Oostburg, waarvoor al middelen zijn gereserveerd. Bij succes willen we dit concept verder uitrollen naar Breskens, IJzendijke, Sluis en Aardenburg (kleinschaliger).

De parken worden ingericht voor verschillende doelgroepen — denk aan pumptracks, calisthenics, mini courts en chillzones — en zijn zichtbaar gelegen in de openbare ruimte. Jongerenparticipatie staat centraal bij de inrichting. Daarnaast onderzoeken we welke koppeling we kunnen maken met bestaande sportaccommodaties zodat onze sportvoorzieningen elkaar zo veel mogelijk versterken. Community en programmering. Urban beweegparken worden waar mogelijk gekoppeld aan bestaande sportaccommodaties of andere maatschappelijke voorzieningen. We onderzoeken de inzet van jongerenwerken of andere professionals die verbinding leggen tussen jongeren, scholen en verenigingen en zorgen voor een jaarprogramma met activiteiten en events.

24

Sportnota Gemeente Sluis 2026-2034

Het Urban Beweegpark Het Urban Beweegpark dat we voor ogen hebben in Oostburg is 5600 m² groot en heeft in ieder geval twee (bestaande) voetbal- en pannakooien. Daarnaast willen we het park inrichten voor urban sports, zoals skateboarden, freeruning, BMX e.d. We richten ons hierbij op het bevorderen van de fysieke en mentale gezondheid van jongeren door hen te inspireren en te begeleiden in hun persoonlijke ontwikkeling via Urban Sports. De Urban Playground wil een veilige en inspirerende omgeving creëren waarin bewegen, leren en sociale interactie centraal staan. Het doel is om jongeren een actieve rol te geven in hun ontwikkeling en een gemeenschap op te bouwen waarin zij hun talenten kunnen ontdekken en benutten. Onze missie hierbij is: 1. Inspiratie en Educatie: Aanbieden van workshops in diverse urban disciplines, gericht op persoonlijke groei, teamwork en sociale vaardigheden. 2. Veilig en inclusief: Creëren van een toegankelijke ontmoetingsplek voor jongeren, ongeacht hun achtergrond. 3. Samenwerking met professionals: Betrekken van jongerenwerkers, coaches en andere professionals voor begeleiding en veiligheid. 4. Beweegonderwijs en gemeenschapsinitiatieven: Integreren van bewegen in het dagelijks leven van jongeren en versterken van de community. 5.

Focus op talent en potentie: Jongeren benaderen op basis van hun wensen en talenten, zodat ze zich op hun eigen manier kunnen ontwikkelen. 6. schaalbaarheid: Bij succes uitbreiden naar andere kernen met aangepaste initiatieven, gebaseerd op de best practices van de oorspronkelijke locatie. Door in te zetten op deze missie, streven we naar een samenleving waarin jongeren niet alleen fysiek en mentaal sterker worden, maar ook een actieve rol spelen in de maatschappij. Dit sluit aan op het raadsbesluit van 18 september 2025 waarin de uitgangspunten voor de Onderwijs-en Sportcampus binnen het programma Vitaal Oostburg zijn vastgesteld.

7.5 Vitale verenigingen (speerpunt 5) Een sterk verenigingsleven is de ruggengraat van ons sportbeleid. We ondersteunen verenigingen in hun ontwikkeling, met aandacht voor diversiteit, inclusie en toekomstbestendig besturen. Onze doelstelling We zijn samen sterk in de gemeente Sluis. We zetten in op duurzame en integrale samenwerking, met verschillende doelgroepen en activiteiten. Onze sportverenigingen zijn een belangrijk onderdeel van deze sociale infrastructuur. Het verstevigen van het vrijwilligerswerk en het faciliteren van ontmoetingskansen hebben prioriteit. Onze uitgangspunten We werken vraaggericht We sluiten aan bij de behoefte van verenigingen. Niet elke club heeft dezelfde uitdagingen; sommige zoeken vrijwilligers, anderen kennis of samenwerking. We werken maatgericht en ondersteunen daar waar de grootste impact mogelijk is.

25

Sportnota Gemeente Sluis 2026-2034

We stimuleren en faciliteren samenwerking We stimuleren en faciliteren samenwerking tussen verenigingen om kennis, mensen en middelen te delen. Door bijvoorbeeld accommodaties samen te gebruiken, gezamenlijk in te kopen of kennis te delen, ontstaan duurzame samenwerkingsverbanden en blijft het sportaanbod in de kernen op peil. Hierbij vinden we het belangrijk dat we dit de verenigingen niet opleggen, maar het een keuze van de vereniging zelf is om de samenwerking op te zoeken. We juichen de ontwikkeling binnen de voetbalverenigingen toe. Hier wordt al door verschillende verenigingen samengewerkt, met name rondom de jeugd. Gezonde en veilige verenigingen Een vitaal verenigingsleven betekent ook een gezonde en veilige sportomgeving. We ondersteunen clubs bij het realiseren van een rookvrij terrein, een gezonde sportkantine en het naleven van de vier V’s op het gebied van sociale veiligheid: vastgestelde gedragscode, vertrouwenscontactpersoon op de club, verklaring omtrent gedrag voor vrijwilligers en vakkundige trainer-coaches. Duurzame inzet van subsidies We zetten subsidies gericht en effectief in. We werken aan de invoering van gerichte sportsubsidies die bijdragen aan thema’s als inclusie, duurzaamheid, gezondheid leefbaarheid en samenwerking. Verenigingen worden actief geïnformeerd over bestaande en nieuwe subsidiemogelijkheden.

Opleiden en ondersteunen Een sterke vereniging staat of valt met deskundige bestuurders, trainers en vrijwilligers. We faciliteren scholing, kennisdeling en begeleiding – vaak in samenwerking met partners als Sport Zeeland. Onze inzet •

• • • • •

•

Deskundigheid en scholing. We stimuleren sport- en beweegaanbieders om te investeren in de deskundigheid van bestuurders, trainers en vrijwilligers. We faciliteren gezamenlijke EHBO- en VOGtrainingen, kennisbijeenkomsten over de veilige clubgedachte en cursussen over bestuurlijke vernieuwing en samenwerken. Gezonde sportomgeving. Alcoholgebruik binnen sportverenigingen blijft een aandachtspunt. We blijven inzetten op de Gezonde Sportkantine en rookvrije sportparken. Verenigingen krijgen hierbij ondersteuning via Sport Zeeland en de GGD. Sportsubsidies. We ontwikkelen een nieuw subsidiestelsel waarin sportsubsidies worden toegevoegd aan het bestaande leefbaarheidsbeleid. Deze subsidies stimuleren initiatieven die bijdragen aan de 4 V’s, duurzame accommodaties, inclusie of samenwerking tussen verenigingen. Maatschappelijke verbinding. Verenigingen zijn meer dan plekken om te sporten; ze vervullen een sociale functie. We stimuleren clubs om ook activiteiten aan te bieden voor ontmoeting en welzijn, zoals biljartmiddagen, taallessen of themabijeenkomsten in de kantine. Samenwerkingsverbanden. We brengen verenigingen, scholen en zorg- en welzijnspartners bij elkaar om sportaccommodaties multifunctioneel te gebruiken. Dit verhoogt de bezettingsgraad en versterkt de maatschappelijke waarde van de sportparken. Handhaving en naleving.

In samenwerking met de toezichthouders voeren we nalevingsonderzoeken uit op het gebied van alcoholverstrekking en gezondheidsbeleid. Verenigingen ontvangen ondersteuning om aan de normen te voldoen en krijgen begeleiding bij verbeterstappen. Ondersteuning bij subsidies. Verenigingen worden actief gewezen op mogelijkheden voor (landelijke) subsidies, bijvoorbeeld voor verduurzaming (DUMAVA). Waar nodig bieden we ondersteuning bij het aanvraagproces.

7.6 Sporten en bewegen binnen de toeristische sector (speerpunt 6) Onze kust biedt mogelijkheden om te genieten, te ontspannen en om te bewegen en sporten. Door sport meer plek te geven binnen ons toerisme, kunnen we de vitaliteit van onze inwoners en bezoekers versterken. We benutten onze omgeving nog beter voor sportieve en gezonde activiteiten.

26

Sportnota Gemeente Sluis 2026-2034

Onze doelstelling We verbinden de toeristische infrastructuur meer met onze sportinfrastructuur, zodat inwoners hier ook meer en makkelijker gebruik van kunnen maken. Zo benutten we de toeristische voorzieningen optimaal en versterken we tevens de aantrekkingskracht van onze gemeente voor zowel onze eigen inwoners als onze bezoekers. Onze uitgangspunten Toegankelijke sportvoorzieningen voor iedereen Toeristische voorzieningen zijn er niet alleen voor toeristen. We vinden het belangrijk dat ook inwoners gebruik kunnen maken van deze plekken en routes. Een gezonde en heilzame kust Cadzand-Bad profileert zich als heilzame badplaats. Vanuit dit perspectief zetten we in op vitaliteit, wellness en preventieve gezondheid. We stimuleren samenwerkingen tussen lokale ondernemers, sportaanbieders en zorgpartners om dit imago verder te versterken. Aandacht voor dagelijks recreëren Naast toeristische recreatie richten we ons op dagelijkse recreatie. Wandelen, fietsen of bewegen in de natuur dicht bij huis. Hiermee zetten we in op het verbeteren van de dagelijkse gezondheid van onze inwoners en bezoekers. Samenwerking en communicatie We werken samen met organisaties zoals het Kenniscentrum Kusttoerisme, ondernemers en lokale initiatieven om het aanbod zichtbaar en toegankelijk te maken. Via onze communicatiekanalen brengen we het aanbod actief onder de aandacht van inwoners en bezoekers.

Onze inzet •

•

•

•

Nieuwe voorzieningen en slechtweeropties. We onderzoeken de behoefte aan slechtweeraccommodaties, zoals (padel)banen of multifunctionele binnenruimtes. Dit doen we rondom campus Oostburg, Cadzand en Breskens. Op basis van de resultaten werken we samen met ondernemers aan een plan van aanpak om aan de (mogelijke) behoefte te voldoen. Samenwerking met partners. We werken samen met het Kenniscentrum Kusttoerisme, ondernemers en sportaanbieders om gezamenlijke initiatieven te ontwikkelen rond vitaliteit en bewegen. Denk aan arrangementen of seizoen campagnes waarin sport, wellness en ontspanning samenkomen. Dagelijkse recreatie versterken. We investeren in wandel- en fietsroutes die recreatief en functioneel gebruik combineren. Hierbij zorgen we voor duidelijke bewegwijzering, rustpunten en aansluiting op dorpscentra en sportvoorzieningen. De QR-FIT routes en beweegbanken zijn hier een goed voorbeeld van. Communicatie en zichtbaarheid. Via digitale communicatiekanalen en foldermateriaal maken we het sport- en beweegaanbod zichtbaar voor inwoners en bezoekers.

27

Sportnota Gemeente Sluis 2026-2034

8. Financiering en planning 8.1 Financiering Het domein sport valt onder het programma Sociaal Domein. Binnen dit programma zetten we in op sport binnen het speerpunt Een gezond, veilig en prettig leefklimaat. Het oppakken en uitvoeren van onze ambities worden vanuit verschillende bestaande budgetten betaald. Op basis van het subsidiekader heeft de gemeenteraad een budget beschikbaar gesteld van incidenteel €25.000,- en structureel €75.000,-. Vanuit dit budget kunnen we onder andere Commissie d’r Bie, evenementen en sportverenigingen financieel ondersteunen. Daarnaast kunnen we de uitvoering van onze ambities ook financieren vanuit landelijke regelingen en de uitvoeringsagenda van het sociaal domein, spoor 1. Dit spoor zet in op het realiseren van één centraal loket waar verenigingen vanaf 2027 terecht kunnen met al hun vragen over subsidies en ondersteuning. Er zijn diverse landelijke regelingen beschikbaar die we inzetten om onze gemeentelijke sportambities te financieren: • Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA), per 2026 AZWA • Integraal Zorg Akkoord (IZA) • Sportakkoord II • Brede SPUK • Brede regeling combinatiefunctionarissen De budgetten vanuit deze regelingen gebruiken we om sporten en bewegen voor iedereen laagdrempelig bereikbaar te maken. Dit kan gaan om activiteiten, ondersteuning van sportverenigingen of het aanpassen van de openbare ruimte (b.v.

met een QR-FIT route). Deze regelingen zijn aanvullend op de subsidiebudgetten die de raad beschikbaar heeft gesteld. 8.2 Extra benodigde financiële middelen Met deze sportnota willen we de komende jaren volop inzetten op de fysieke en mentale gezondheid van onze inwoners. De afgelopen jaren hebben we hard gewerkt om de vitaliteit van onze ouderen te verbeteren, onder andere door het doen van health checks, het opzetten van wandelgroepen en het breed aanbieden van valpreventie. De komende jaren hebben we ook extra aandacht voor onze jeugd. We werken onze ambities en inzet verder uit in een uitvoeringsplan en onderzoeken wat er precies nodig is om tot de gewenste resultaten te komen. Dit doen we in samenspraak met andere beleidsterreinen, zoals jeugd. Hiermee willen we sporten en bewegen steeds meer een plek geven als voorliggende voorziening, voordat de stap naar zwaardere inzet moet worden genomen. Indien hier extra middelen voor nodig zijn, komen we terug bij de raad (bijvoorbeeld bij de Kadernota). 8.3 Planning We beginnen met deze sportnota niet op nul. We zijn al volop bezig om sporten en bewegen een goede en stevige plek te geven binnen het sociaal domein. Op basis van deze sportnota stellen we een uitvoeringsplan op met een meerjarenplanning. Hierin vertalen we onze inzet naar concrete acties.

Zo gaan we in 2026 aan de slag met het verder uitbreiden van de QR-FIT routes en beweegbanken. Het oppakken van de acties doen we altijd in samenspraak met onze partners, zoals sportverenigingen en het onderwijs. Samen blijven we werken aan een vitale gemeente waar alle inwoners kunnen werken aan een gezond en sportief leven. We monitoren onze inzet en resultaten via bestaande platforms en partners, zoals de GGD en SportZeeland.

28

Sportnota Gemeente Sluis 2026-2034

Bijlage 1: Factsheet Vitale kernen Sluis

29

Sportnota Gemeente Sluis 2026-2034

Bijlage 2. Beweeg Vriendelijke Omgeving (BVO) Het BVO-model is ontwikkeld door het Kenniscentrum Sport en Bewegen en is een raamwerk dat gemeenten kunnen gebruiken om de leefomgeving zo in te richten dat deze mensen stimuleert om meer te bewegen. Het model bestaat uit drie pijlers: de fysieke omgeving (hardware), het sport- en beweegaanbod (software) en de organisatie van het zichtbare aanbod (orgware).

Afbeelding: het BVO-model van het Kenniscentrum Sport en Bewegen De fysieke omgeving richt zich op de inrichting van de openbare ruimte en de bereikbaarheid van voorzieningen. Denk hierbij aan het aanleggen van wandel- en fietspaden, het plaatsen van sporttoestellen in parken en het creëren van veilige en aantrekkelijke speelplekken voor kinderen. Het sport- en beweegaanbod richt zich op activiteiten, begeleiding en communicatie en voorlichting. Denk bijvoorbeeld aan het creëren van wandel- en fietsgroepen, het organiseren van buurtactiviteiten waarbij bewegen centraal staat en de organisatie van sportaanbod in de wijk. De organisatie van het zichtbare aanbod bevat alles dat nodig is om ook daadwerkelijk tot een aanbod te komen (zowel fysiek als sociaal). Dit gaat over gemeentelijk beleid, financiële mogelijkheden, onderhoud en beheer en het betrekken van lokale organisaties en verenigingen bij het stimuleren van bewegen. Het BVO-model helpt om op een integrale manier naar bewegen te kijken en verschillende aspecten van de leefomgeving mee te nemen in het beleid. Door de hardware, software en orgware op elkaar af te stemmen, kunnen we er samen met onze samenwerkingspartners voor zorgen dat de omgeving mensen uitnodigt en stimuleert om meer te bewegen.

30

Sportnota Gemeente Sluis 2026-2034

Uitgangspunten Beweeg Vriendelijke Omgeving 1. Een omgeving met voorzieningen (plekken) in de openbare ruimte waar mensen spelen, bewegen, sporten, ontmoeten en zich verplaatsen. 2. Een omgeving waarin gebruikers worden gestimuleerd te spelen, te sporten en zich actief te verplaatsen. 3. Een omgeving waar een activiteitenaanbod is gekoppeld aan de voorzieningen, zodat die duurzaam gebruikt worden. 4. Een omgeving die schoon, veilig, toegankelijk en uitdagend is. 5. Een omgeving die tot stand is gekomen vanuit urgentie bij de gebruiker(s) en door samenwerking tussen publieke, private en particuliere partijen. 6. Een omgeving die is toegepast en afgestemd op het juiste schaalniveau.

31