05 Jaarstukken 2023 concept definitief 10-6-2024
Tekst van het document
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 51 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Tariefontwikkelingen in de markt De situatie op de afvalmarkt is stabiel: • De opbrengsten voor verschillende deelstromen zijn ongeveer gelijk; • De transport- en verwerkingskosten blijven toenemen. Deze tariefontwikkelingen werken kostenverhogend. PMD nascheiding PMD staat voor: plastic- en metalen verpakkingen en drankenkartons. Nascheiding betekent dat de verwerker de PMD-fractie uit de restafvalfractie haalt. Dat is het tegenovergestelde van bronscheiding. Bij bronscheiding zorgt de inwoner dat het PMD niet bij het restafval terecht komt. O.L.A.Z. gaf aan iedere deelnemende gemeente de kans om PMD nascheiding te testen. Hieronder leest u hoe het nu is met PMD nascheiding. • In totaal doen tien Zeeuwse gemeenten geen nascheiding. Per 1 januari 2020 is in de gemeenten Borsele, Reimerswaal, Noord-Beveland en Terneuzen gestart met de pilot nascheiding van PMD. Vanaf 1 januari 2023 is gemeente Reimerswaal over op PMD bronscheiding. Gemeente Reimerswaal is tevreden met het resultaat. • Het contract voor de verwerking van brandbaar restafval inclusief het PMD nascheiding addendum loopt tot en met 31 december 2027. Een gemeente die nu bronscheiding doet, kan ten vroegste overstappen op nascheiding in 2028. • Organisatie Nederland van Afval naar Grondstof (Nedvang) gaf in 2023 een presentatie over PMD-inzameling. Nascheiding heeft niet de voorkeur.
PMD inzamelen met bronscheiding en met doorzichtige zakken levert de hoogste kwaliteit op. Gebruik van nieuw terrein voor brandbaar restafval verwerkingsprobleem 51% van het Zeeuwse brandbaar restafval gaat naar AVR in Rotterdam. Maar de verbrandingsoven van AVR werkt sinds september 2023 niet. De volle 100% van het brandbaar restafval moet nu naar PreZero (voorheen SUEZ) in Roosendaal. Om PreZero te ontlasten, was O.L.A.Z. de eerste in Nederland die een tijdelijke opslagplek voor brandbaar restafval regelde. Die is eind december 2023 in gebruik genomen. We accepteren nu brandveilige afvalbalen op een terrein van 29.000 m2 naast het afvaloverslagstation (AOS) Koegors te Terneuzen. Die plek is per 1 januari 2023 eigendom van O.L.A.Z.. Het terrein moest nog verhard worden. 50% van de verharding betaalt O.L.A.Z.. De rest betaalt AVR. Inbalen, transport, monitoring van uitloging en ongediertebestrijding is allemaal geregeld en zijn geen meerkosten voor O.L.A.Z.. Een deel van deze tijdelijke opslagplek voegt O.L.A.Z. later toe aan het AOS Koegors. Daardoor kan de huur van het AOS in Goes omstreeks 2025 definitief stopgezet worden. Milieustraten Kringloopfunctie In Zeeuws-Vlaanderen komt er hoogstwaarschijnlijk een kringloopfunctie bij AOS Koegors. Dat is op het andere deel van die plek waar AVR nu brandbaar restafval verzamelt. De uitleg over AVR leest u in de vorige alinea.
Een kringloopfunctie bij de milieustraat bevordert namelijk circulaire economie. Een kringloopfunctie kan in de vorm van een circulair ambachtscentrum. Maar een kringloopfunctie faciliteren kost ongeveer 10 miljoen euro per milieustraat. Dus het voorstel is om één kringloopfunctie per regio te faciliteren. Dat betekent iets voor de verschillende milieustraten in alle regio’s. O.L.A.Z. doet daarom eerst een haalbaarheidsonderzoek. Regio de Bevelanden krijgt een haalbaarheidsrapport in 2024. De overige regio’s volgen daarna.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 52 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Personeelskosten De inwoners gooien steeds minder bij het restafval. Dus de milieustraten zamelen meer gescheiden afvalstromen in. Dat betekent: • een hoger tonnage aan te verwerken stromen; • meer drukte op de milieustraten. Onder andere hierdoor stijgen de personeelskosten. Toegangscontrole De milieustraten zamelen grof brandbaar restafval in. Het volume van die afvalstroom moeten we optellen bij het volume fijn brandbaar restafval (‘de grijze container’). Dat totaalvolume is bij alle deelnemers van O.L.A.Z. te hoog. Want niemand haalt de Van Afval naar Grondstof Huishoudelijk Afval (VANG-HHA) doelstelling. Het is dus belangrijk om ook het grof brandbaar restafval uit te splitsen en te scheiden. Maar eerst moet dit volume minderen. Op de milieustraten komen Belgen, Brabanders, toeristen en bedrijven hun grof brandbaar restafval dumpen. We minderen het volume brandbaar restafval door dit afvaltoerisme te voorkomen. O.L.A.Z. heeft daarom in 2022 besloten dat er een toegangscontrole op alle milieustraten komt. Die toegangscontrole is in de fysieke vorm van een slagboom. Dit gebeurde in 2023: • O.L.A.Z. begon een flankerend toegangsbeleid te schrijven. Dit beleid is niet af. • O.L.A.Z. gaf de ZRD de opdracht om de aanleg en het beheer van die slagbomen uit te voeren. De ZRD heeft onderzoek en voorbereiding bijna af.
De toegangscontrole moet op alle milieustraten tegelijk ingevoerd worden. Voorlichting en communicatie O.L.A.Z. lanceert ongeveer elk kwartaal een communicatiecampagne. Deze onderwerpen kwamen in 2023 aan bod: • glas; • voedselverspilling; • de GFT wel/niet lijst; • PMD (met ondersteuning van Nedvang). Ook heeft O.L.A.Z. een samenwerking met organisatie ‘Race Against Waste’. Race Against Waste organiseert regionale wedstrijden op basisscholen. O.L.A.Z. financiert en begeleidt deze organisatie sinds 2022 structureel. In 2023 was het de E-waste race: elke deelnemende school zamelde zo veel mogelijk elektronisch afval in. Een school in gemeente Sluis won de Zeeuws-Vlaamse E-waste race.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 53 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland Verband Naam
GGD Zeeland
Website
www.ggdzeeland.nl
Vestigingsplaats
Goes
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en visie Het openbaar lichaam is ingesteld met als doel het behartigen van de gezamenlijke belangen van de deelnemers met bovenstaande wet- en regelgeving. Gerefereerd wordt aan de Wet publieke gezondheid, de Wet veiligheidsregio's en de Wet op de lijkbezorging. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: de gemeenten Borsele, Goes, Hulst, Kapelle, Middelburg, Noord-Beveland, Reimerswaal, Schouwen-Duiveland, Terneuzen, Tholen, Veere en Vlissingen
Vertegenwoordiging Algemeen Bestuur Portefeuillehouder
Wethouder C.L. Liefting 01-01-2023 t/m 14-12-2023
Financiële positie Bijdrage gemeente Sluis 2023
€ 1.211.320
Eigen Vermogen 31-12-2022
€ 5.520.747
Eigen Vermogen 31-12-2023
Nnb
Vreemd Vermogen 31-12-2022
€ 23.653.790
Vreemd Vermogen 31-12-2023
Nnb
Resultaat 2023
Nnb
Ontwikkelingen 2023 De GGD Zeeland heeft uitvoering gegeven aan haar taken op het terrein van de publieke gezondheid. Ook in 2023 is de aanpak voor Oekraïense kinderen gecontinueerd. Vanaf 2022 is er een JGZ ondersteuningsteam samengesteld voor de uitvoering van de JGZ-taken uit het basispakket. Naast de bezoeken aan de consultatiebureaus zijn de kinderen uit de verschillende crisisnoodopvang locaties in 2023 bezocht. COVID-19 heeft ook in 2023 aandacht gevraagd van de GGD. In het najaar van 2023 is een nieuwe vaccinactieronde gestart. Daarnaast wordt er nagedacht over deskundigheidsbevordering en het versterken van de bovenregionale samenwerking op het gebied van monitoring en surveillance in het kader van uitbraken van infectieziekten/andere crises. De GGD Zeeland ziet ontwikkelingen ontstaan in de publieke gezondheid. Voorbeelden die zij noemt zijn de toename van obesitas, evenals eenzaamheid en verward gedrag, de groter wordende gezondheidsverschillen en de kosten voor (jeugd)zorg nemen verder toe. Voor de GGD ligt een grote opdracht en uitdaging. De GGD Zeeland is in 2023 gestart met een uitwerking voor een toekomst JGZ.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 54 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Dethon Verband Naam
Dethon
Website
www.dethon.nl
Vestigingsplaats
Terneuzen
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en Visie
Dethon voert voor de gemeente de taken op grond van de oude Wet Sociale Werkvoorziening (WSW) uit. Daarnaast ontwikkelt Dethon mensen uit de Participatiewet en biedt (beschutte) werkplekken aan voor kwetsbare mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.
Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: de gemeenten Hulst en Terneuzen.
Vertegenwoordiging
Algemeen Bestuur en Dagelijks Bestuur
Portefeuillehouder
Wethouder C.L. Liefting 01-01-2023 t/m 14-12-2023
Financiële positie Bijdrage gemeente Sluis
€ 723.146
Eigen Vermogen 31-12-2022
€ 1.486.733
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 1.486.733
Vreemd Vermogen 31-12-2022
€ 12.608.063
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 9.699.814
Resultaat 2023
€-
Ontwikkelingen 2023 In 2023 is het transformatieplan uitgewerkt in een Koersplan dat in december via de commissie Samenleving/Middelen is gepresenteerd. In de raad van december is de gewijzigde begroting 2023 met een positieve zienswijze aan uw raad voorgelegd.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 55 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
SWV Collectief Vraagafhankelijke Vervoer ZeeuwschVlaanderen Verband Naam
SWV Collectief Vraagafhankelijk Vervoer Zeeuwsch-Vlaanderen
Website
-
Vestigingsplaats
Terneuzen
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en visie De gemeenschappelijke regeling Samenwerkingsverband Collectief Vraagafhankelijk Vervoer Zeeuws-Vlaanderen regelt voor de gemeenten Hulst, Sluis en Terneuzen het vervoer van Wmogerechtigden, het leerlingenvervoer en het jeugdzorgvervoer. De gemeenschappelijke regeling is eigenaar van de Gemeentelijke Vervoerscentrale Zeeland BV (GVC). Deze vervoerscentrale regisseert het doelgroepenvervoer in de regio Zeeland en GoereeOverflakkee. In opdracht van de Provincie Zeeland organiseert de GVC ook het haltetaxi-vervoer. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast gemeente Sluis: de gemeenten Hulst en Terneuzen
Vertegenwoordiging Dagelijks Bestuur Portefeuillehouder
Wethouder C.L. Liefting 01-01-2023 t/m 14-12-2023
Financiële positie Bijdrage gemeente Sluis
€ 1.598.267
Eigen Vermogen 31-12-2022
€0
Eigen Vermogen 31-12-2023
€0
Vreemd Vermogen 31-12-2022
€ 540.725
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 521.698
Resultaat 2023
€0
Ontwikkelingen 2023 In 2022 werd de Regionale Mobiliteit Strategie (RMS) door de gemeenten en de Provincie vastgesteld. In dit kader zijn de taken die de Mobiliteitscentrale Zeeland vanaf 2025 uit zou kunnen voeren verder uitgewerkt, maar hierover heeft nog geen besluitvorming plaatsgevonden. Duidelijk is wel dat de gemeenten binnen de mobiliteitscentrale verantwoordelijk blijven voor het doelgroepenvervoer, dat de kwaliteit van dit vervoer geborgd moet blijven en dat de RMS/mobiliteitscentrale Zeeland een verbetering voor de reiziger en de leefbaarheid moet opleveren. Hoe de financiële stromen gaan lopen, hoe de governance eruit gaat zien en welke consequenties dit heeft voor de reiziger is nog niet onderzocht. Hierover komt in 2024 meer duidelijkheid. Verder had ook het samenwerkingsverband in 2023 te maken met de effecten van de oplopende inflatie en grondstofprijzen; de begrote indices voor de vervoerskostenontwikkeling 2023 moesten hierdoor, sterk, naar boven worden bijgesteld. Dit leidde tot een begrotingswijziging. Daarnaast is er verdere invulling gegeven aan de conclusies uit het Doelmatigheidsonderzoek 2022. Zo zijn de secretarisrollen van de
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 56 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
gemeenschappelijke regeling en van de Gemeentelijke Vervoerscentrale Zeeland (GVZ) van elkaar gescheiden. Tot slot is, in 2023, voor de eerste keer de eigen bijdrage binnen het Wmo-vervoer geïndexeerd. Tot 2023 was deze eigen bijdrage bevroren. Er is gekozen voor een index die aansluit bij de vervoerskostenontwikkelingen zodat ook, in de komende jaren, de eigen bijdrage hiermee in de pas blijft lopen.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 57 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Sabewa Zeeland Verband Naam
Sabewa Zeeland
Website
www.sabewazeeland.nl
Vestigingsplaats
Terneuzen
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en visie Het beogen dat het heffen en innen van gemeentelijke en waterschapsbelastingen op een zodanige schaal worden georganiseerd dat hierdoor minder sprake is van kwetsbaarheid, dat de kwaliteit gehandhaafd of mogelijk verbeterd wordt en efficiëncyvoordeel wordt behaald. Sabewa Zeeland blijft zich voordurend ontwikkelen om een burgergerichte kwalitatief hoogwaardige en efficiënte uitvoeringsorganisatie te zijn en te blijven op dit gebied. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: de gemeenten Borsele, Goes, Hulst, Kapelle, Reimerswaal, Terneuzen, Tholen en Waterschap Scheldestromen.
Vertegenwoordiging Algemeen Bestuur Portefeuillehouder
Wethouder J. Werkman 01-01-2023 t/m 16-04-2023 Wethouder M. van Beek 17-04-2023 t/m 09-10-2023
Financiële positie Bijdrage gemeente Sluis
€ 813.739
Eigen Vermogen 31-12-2022
€ 127.597
Eigen Vermogen 31-12-2023
-€ 263.113
Vreemd Vermogen 31-12-2022
€ 7.727.073
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 12.348.340
Resultaat 2023
-€ 263.113
Ontwikkelingen 2023 Visiedocument In 2023 heeft Sabewa Zeeland het visiedocument opgesteld voor de jaren 2023-2027. Het document bestaat uit twee onderdelen: - Fase 1: basis op orde (2023-2025) - Fase 2: next level (2025-2027 o.a. 4 sterren Waarderingskamer, processen op orde en verdere automatisering en robotisering met als doel een efficiënte uitvoering van de kernprocessen. In 2023 lag de focus op het versterken van de organisatie: achterstanden wegwerken, datakwaliteit verbeteren en processen automatiseren. In 2023 zijn drie interne vacatures gevuld, echter voor sleutelfuncties zoals juridisch adviseur nog niet. Dit krijgt in 2024 verdere aandacht. In 2023 zijn de achterstanden op het gebied van Waarderen en Heffen grotendeels weggewerkt, met name door externe inhuur. Het project “Data op orde” kent meerdere deelprojecten. Het opschonen van data is afgerond, andere deelprojecten zijn gestart of worden in 2024 opgepakt. Voor 2023 heeft Sabewa de 3 sterrenwaardering van de Waarderingskamer (WAKA) behouden. Er is een verbeterplan opgesteld en in uitvoering en tussentijds heeft men hierover regelmatig afstemming met WAKA.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 58 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Bezwaren De ingediende bezwaren waren een aandachtspunt. Deze zijn in 2023 ten opzichte van 2022 verdubbeld, maar door het investeren in robotisering en het ontwikkelen van een platform waar veel informatie samen komt worden veel bezwaren automatisch maar ook sneller afgehandeld. Er wordt op kosten bespaard omdat minder traditionele inhuur nodig is voor de bezwarenafhandeling. Door automatisering gaat het sneller. Hierdoor heeft men in 2023 alle bezwaren tijdig kunnen afhandelen ondanks de fors gestegen aantallen en zijn ook de proceskostenvergoeding lager uitgevallen. Een verbetering ten opzichte van 2022. Belangrijkste voordeel is echter dat hierdoor de herwaarderingen (WOZ) ook sneller konden worden uitgevoerd (in verband met inspectie WAKA).
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 59 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) Zeeland Verband Naam
Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) Zeeland
Website
www.rud-zeeland.nl
Vestigingsplaats
Terneuzen
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en visie Samen werken aan een schone en veilige werk- en leefomgeving door middel van klantvriendelijk, professioneel, doelmatig en conform vastgestelde kwaliteitseisen en dienstverleningsnormen. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: de gemeenten Borsele, Goes, Hulst, Kapelle, Middelburg, Noord-Beveland, Reimerswaal, Schouwen-Duiveland, Terneuzen, Tholen, Veere en Vlissingen, de Provincie Zeeland en Waterschap Scheldestromen. Vertegenwoordiging Algemeen Bestuur Portefeuillehouder
Wethouder C.L. Liefting 01-01-2023 t/m 14-12-2023
Financiële positie Bijdrage gemeente Sluis
€ 852.100
Eigen Vermogen 31-12-2022
€ 1.014.260
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 541.901
Vreemd Vermogen 31-12-2022
€ 4.355.855
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 3.577.520
Resultaat 2023
€ -752.728
Ontwikkelingen 2023 Samenwerking GGD/VRZ/RUD De dagelijkse besturen van de gemeenschappelijke regelingen hebben de directeuren de opdracht gegeven om: 1. Voor huisvesting gezamenlijk de gebiedsverkenning Goes-West uit te voeren. 2. De beschikbare ruimte in het pand Segeerssingel 10 in te richten als gemeenschappelijke ontmoetings-, werk-, en overlegruimte. Daadwerkelijk te realiseren op de meest - haalbare - korte termijn. 3. Een inhoudelijke samenwerkingsagenda (voor de toekomst van circa vijf jaar) op te stellen én een agenda voor de gemeenschappelijke bedrijfsvoering(staken). 4. De conclusies en aanbevelingen van de gebiedsverkenning Goes-West worden via de DB’s voorgelegd aan de AB’s met het verzoek een gezamenlijk standpunt in te nemen over - al dan niet - gezamenlijke huisvesting. Uittreden Waterschap Het algemeen bestuur heeft ingestemd met de uittreding van het Waterschap uit de gemeenschappelijke regeling per 1 januari 2024. Benoeming nieuwe voorzitter
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 60 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Het algemeen bestuur heeft besloten om mevrouw Ankie Smit te benoemen tot nieuwe voorzitter van de RUD Zeeland. Uitgangspunten deelnemersbijdrage De uitgangspunten voor de deelnemersbijdrage zijn in 2023 ongewijzigd. De begrote deelnemersbijdrage voor 2023 bedroeg € 11.585.000. Daarmee komt de gewijzigde begroting voor 2023 op € 13.493.000. In 2023 is één begrotingswijziging vastgesteld. De onderdelen in deze begrotingswijziging hadden betrekking op besluiten van het algemeen bestuur uit 2022 (ondermijning, Helsinki, strategisch adviseur) en het formaliseren van een subsidietoekenning voor energie. Daarnaast zijn hierin ook de gevolgen van de cao 2022-2023 verwerkt. Plan van aanpak robuuste RUD Zeeland In de Eindnotitie IBP VTH Pijler 1 Robuuste Omgevingsdiensten van 15 juni 2023 zijn zes kritische prestatie indicatoren (KPI’s) geformuleerd waaraan een robuuste omgevingsdienst met ingang van 1 april 2026 moet voldoen. Op 2 oktober 2023 heeft het AB van de RUD Zeeland ingestemd met het ingevulde toetsingskader. Het resultaat van de toetsing luidde dat RUD Zeeland op vier van de zes KPI’s niet robuust is, maar dat RUD Zeeland wel robuust kan worden. Op basis van het toetsingsresultaat is in 2023 gestart met het opstellen van een plan van aanpak.
Een werkgroep bestaande uit een vertegenwoordiging van de gemeenten, Provincie en RUD Zeeland is gevraagd om per KPI aan te geven wat nodig is om aan de criteria te kunnen voldoen. Om input op te halen is 28 november 2023 een bijeenkomst gehouden voor het algemeen bestuur van de RUD Zeeland en op 13 december 2023 voor de raden en staten. Vennootschappen
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 61 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
ZEH NV Verband Naam
Zeeuwse Energie Houdstermaatschappij N.V. (ZEH)
Website
www.zeh.nl
Vestigingsplaats
Middelburg
Rechtsvorm
Naamloze Vennootschap
Inhoud Doelstelling en visie ZEH richt zich op productie, handel en levering energieproducten en -diensten op de zakelijke markt.
van
Bestuurlijke relatie Deelnemers
Provincies Zeeland, Noord-Brabant en Zuid-Holland. Gemeenten: Sluis, Terneuzen, Hulst, Vlissingen, Middelburg, Veere, Borsele, Goes, Kapelle, Reimerswaal, Noord-Beveland, Tholen, SchouwenDuiveland, Woensdrecht, Bergen op Zoom en Goeree-Overflakkee.
Vertegenwoordiging Algemene vergadering aandeelhouders Portefeuillehouder
Wethouder J. Werkman 01-01-2023 t/m 16-04-2023 Wethouder M. van Beek 17-04-2023 t/m 09-10-2023
Financiële positie Dividend 2023
€ 3.252.618
Eigen Vermogen 31-12-2022
€ 1.589.501.000
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 1.721.885.000
Vreemd Vermogen 31-12-2022
€ 1.549.493.000
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 580.461.000
Resultaat 2023
€ 104.548.000
Ontwikkelingen 2023 In 2023 is de herijking van de aandeelhoudersstrategie ZEH voorbereid. Deze was geagendeerd voor de raadsvergadering van 14 december 2023 en doorgeschoven naar de raad van 8 februari 2024, waarin de strategie is vastgesteld. Het doel van het formuleren van een aandeelhoudersstrategie voor ZEH is om op basis van de publieke belangen van de aandeelhouders periodiek te beoordelen in hoeverre de activiteiten van ZEH hieraan bijdragen en of voortzetting, wijziging of beëindiging van aandeelhouderschap opportuun is. De aandeelhoudersstrategie voor ZEH is geactualiseerd om aan te sluiten op het veranderde karakter van het bedrijf ZEH, de ordening van de elektriciteitsmarkt, de laatste ontwikkelingen in de (inter)nationale elektriciteitsmarkt en de publieke waarden/publiek aandeelhouderschap.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 62 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
GBE Aqua Verband Naam
GBE Aqua
Website
-
Vestigingsplaats
Rotterdam
Rechtsvorm
Besloten Vennootschap
Inhoud Doelstelling en visie GBE Aqua B.V. (verder GBEA) is opgericht op 15 november 2021. Doel is beheren en houden van de aandelen in Evides en het uitoefenen van stemrecht daarop voor eigen rekening en risico, maar ten behoeve van de aandeelhouders van de vennootschap. GBEA houdt 50% van de aandelen in Evides. Gemeenschappelijk Bezit Evides (GBE) houdt de andere 50% van de aandelen. Deelnemers
17 publiekrechtelijke rechtspersonen: Provincie Zeeland, gemeenten: Bergen op Zoom, Borsele, Goeree-Overflakkee, Goes, Hulst, Kapelle, Middelburg, Noord-Beveland, Reimerswaal, Schouwen-Duiveland, Sluis, Terneuzen, Tholen, Veere, Vlissingen en Woensdrecht.
Bestuurlijke relatie Vertegenwoordiging Algemene vertegenwoordiging aandeelhouders Portefeuillehouder
Wethouder J. Werkman 01-01-2023 t/m 16-04-2023 Wethouder M. van Beek 17-04-2023 t/m 09-10-2023
Financiële positie Dividend 2023
€ 359.825
Eigen Vermogen 31-12-2022
€ 28.270.747
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 134.306.610
Vreemd Vermogen 31-12-2022
€ 263.705.830
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 162.776.333
Resultaat 2023
€ 15.603.100
Ontwikkelingen 2023 De gemeente verkreeg in 2021 een pakket van 3.253 aandelen, waarmee er een belang van 3,253% in GBE Aqua is ontstaan. Het doel van GBE Aqua is het houden en beheren van de aandelen in Evides en het uitoefenen van stemrecht daarop voor eigen rekening en risico, maar ten behoeve van de aandeelhouders van de vennootschap. Verder al hetgeen met het voorgaande verband houdt of daaraan bevorderlijk kan zijn, dit alles in de ruimste zin van het woord. GBE Aqua houdt 50% van de aandelen in Evides. B.V. Gemeenschappelijk Bezit Evides (GBE) houdt de andere 50% van de aandelen. De vennootschap heeft ter financiering van de verwerving van het belang in Evides N.V. een tweetal vast rentende leningen afgesloten met een looptijd tot en met 31 juli 2027. Het toepasselijke rentepercentage bedraagt voor beide leningen -0,455%. De Provincie Zeeland heeft in verband met de verstrekte financiering een borgstelling afgegeven. Daarnaast zijn er aanvullende voorwaarden gesteld zoals: - De verplichting van aandeelhouders van GBEA om dividenden of andere opbrengsten uit hun ZEH aandelen aan te wenden voor agiostorting in GBEA, zodat de door de
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 63 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
-
bank verstrekte leningen conform overeengekomen aflossingsschema kunnen worden afgelost. Voorafgaande toestemming van de bank voor het doen van dividenduitkeringen door GBEA aan haar aandeelhouders.
In 2023 heeft de gemeente Sluis een bedrag van € 2.893.000 gestort vanuit het ontvangen ZEH-dividend als agiostorting (verkrijgen deelneming) aan GBE Aqua.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 64 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
NV Economische Impuls Zeeland Verband Naam
NV Economische Impuls Zeeland
Website
www.impulszeeland.nl
Vestigingsplaats
Middelburg
Rechtsvorm
Naamloze vennootschap
Inhoud Doelstelling en visie NV Economische Impuls Zeeland (Impuls) werkt samen met ondernemers aan een innovatief en economisch gezond Zeeland. Dit doet ze onder andere door ondernemers hulp te bieden bij het vestigen van bedrijven en door verschillende projecten te ondersteunen. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Gemeenten Borsele, Goes, Hulst, Kapelle, Middelburg, NoordBeveland, Reimerswaal, Schouwen-Duiveland, Sluis, Terneuzen, Tholen, Veere en Vlissingen, Provincie Zeeland en het Ministerie van Economische zaken en Klimaat (Investeringsfonds Zeeland). Vertegenwoordiging Aandeelhouder Portefeuillehouder
Wethouder J. Werkman 01-01-2023 t/m 16-04-2023 Wethouder M. van Beek 17-04-2023 t/m 09-10-2023
Financiële positie Bijdrage gemeente Sluis 23.248 inwoners x € 1,14
€ 26.503
Eigen Vermogen 31-12-2022
€ 9.974.029
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ nnb
Vreemd Vermogen 31-12-2022
€ 3.650.522
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ nnb
Resultaat 2023
€ nnb
Ontwikkelingen 2023 Directie en RvC startten in 2021 verkennende gesprekken met het Rijk over een mogelijk toekomstig aandeelhouderschap van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) in Impuls Zeeland. De toetreding van EZK gaat gepaard met een herstructurering en vereenvoudiging van het aandelenkapitaal. De directie staat hier positief tegenover en heeft het voornemen de toetreding van het Rijk in 2024 formeel aan de aandeelhouders voor te leggen en tot besluitvorming te komen. De RvC heeft dit voornemen goedgekeurd. Investeringsfonds Zeeland wordt dan tegelijkertijd 100% dochter van Impuls Zeeland. Vanuit dit fund-to-fund fonds bepalen investeringscommissies de toewijzing van middelen aan de volgende fondsen: Fonds Verblijfsrecreatie, Zeeuws Participatiefonds, InnoGo! BV en het Zeeuws Investeringsfonds. Van daaruit worden investeringen gedaan in projecten en bedrijven die bijdragen aan een duurzaam en toekomstbestendig Zeeland. In 2023 vonden er enkele wisselingen plaats in de Raad van Commissarissen. Per 1 januari 2023 is de heer drs. M.A. de Bruine MSRE benoemd tot lid en per 1 juli 2023 de heer Riedstra. Hij volgt per 1 januari 2024 de heer Weck op als voorzitter. In december 2023 werd het jaarplan 2024 gepubliceerd. Hierin staan de kernwaarden en de drie kerncompetenties innoveren, investeren en internationaliseren verder toegelicht.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 65 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Holding Zeeuwse Visveiling B.V. Verband Naam
Holding Zeeuwse Visveiling B.V.
Website
www.zeeuwsevisveilingen.nl
Vestigingsplaats
Vlissingen
Rechtsvorm
Besloten vennootschap
Inhoud Doelstelling en visie Per 1 januari 2005 is de Zeeuwse Visveiling B.V. opgericht. Deze Holding bezit de aandelen van de Zeeuwse Visveiling Breskens NV en de aandelen van de Zeeuwse Visveiling Vlissingen BV, die hierdoor per dezelfde datum zijn gefuseerd. Doel van de fusie was het neerzetten van een sterke visveilingorganisatie in Zeeland om de marktpositie te versterken, de kosten te reduceren, de service aan de vissers en vishandel te continueren en beter op toekomstige ontwikkelingen in te spelen. De gemeenten Sluis en Vlissingen bezitten aandelen in de Holding Zeeuwse Visveiling BV. De verhouding is hierbij 35:65. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast de gemeente Sluis, de gemeente Vlissingen.
Vertegenwoordiging Aandeelhouder Portefeuillehouder
Wethouder J. Werkman 01-01-2023 t/m 16-04-2023 Wethouder M. van Beek 17-04-2023 t/m 09-10-2023
Financiële positie Bijdrage Gemeente Sluis
Eigen Vermogen 31-12-2022
Mogelijk verlies van de veiling te Breskens komt voor rekening van de gemeente Sluis als reserve van de Visveilig niet toereikend is. De gemeente Sluis is niet verantwoordelijk voor het verlies van de Visveiling Vlissingen BV. Volgt
Eigen Vermogen 31-12-2023
Nnb
Vreemd Vermogen 31-12-2022
Volgt
Vreemd Vermogen 31-12-2023
Nnb
Resultaat 2023
Nnb
Ontwikkelingen 2023 De aandeelhouders (gemeenten Vlissingen en Sluis) besloten eerder dat het houden van aandelen in HZV B.V. geen overheidstaak (meer) is. Door de aandeelhouders is in 2023 besloten het totale aandelenpakket te verkopen aan Visveilingen Urk. Uit een kort geding, aangespannen door een andere geïnteresseerde partij, volgt dat de aandelentransactie niet rechtsgeldig is gegund en de aandeelhouders van HZV een nieuwe selectieprocedure moeten starten waarbij geïnteresseerde kopers zich kunnen melden. Ultimo 2023 zijn de voorbereidingen voor deze procedure gestart.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 66 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
N.V. Bank Nederlandse Gemeenten Verband Naam
N.V. Bank Nederlandse gemeenten
Website
www.bng.nl
Vestigingsplaats
Den Haag
Rechtsvorm
Naamloze vennootschap
Inhoud Doelstelling en visie Bestuurlijke relatie Deelnemers
Nederlandse gemeenten
Vertegenwoordiging Aandeelhouder Portefeuillehouder
Wethouder J. Werkman 01-01-2023 t/m 16-04-2023 Wethouder M. van Beek 17-04-2023 t/m 09-10-2023
Financiële positie Dividend gemeente Sluis (10.140 aandelen x € 2,50)
€ 25.350
Eigen Vermogen 31-12-2022
€ 4.615.000.000
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 4.721.000.000
Vreemd Vermogen 31-12-2022
€ 107.459.000.000
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 110.819.000.000
Resultaat 2023
€ 254.000.000
Ontwikkelingen 2023 Geen specifieke ontwikkelingen die relevant zijn voor de gemeente Sluis.
Stichtingen en verenigingen
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 67 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Vereniging van Nederlandse Gemeenten Verband Naam
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
Website
www.vng.nl
Vestigingsplaats
Den Haag
Rechtsvorm
Vereniging
Inhoud Doelstelling en visie
1. De Vereniging heeft ten doel haar leden collectief en individueel bij te staan bij de vervulling van hun bestuurstaken. 2. De Vereniging heeft voorts tot doel voor de leden of groepen van leden afspraken te maken met andere overheden over het arbeidsvoorwaardenbeleid in de overheidssector. 3. De Vereniging heeft tevens ten doel het behartigen van de belangen van haar leden welke samenhangen met de door hen uitgevoerde bestuurs- en beheerstaken alsook de met deze taken samenhangende: a. voorwaarden, tarieven en prijzen voor (onder andere energie gerelateerde) producten en diensten, alsmede; b. de overige aan het gebruik van hierboven genoemde producten gerelateerde kosten en voorwaarden.
Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: alle Nederlandse gemeenten.
Vertegenwoordiging Lidmaatschap en stemrecht. Portefeuillehouder
Burgemeester mr. M.M.D. Vermue
Financiële positie Contributie 2023
€ 39.844
Eigen Vermogen 31-12-2022
€ 51.704.000
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 56.301.000
Vreemd Vermogen 31-12-2022
€ 124.585.000
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 118.819.000
Resultaat 2023
€ 3.758.000
Ontwikkelingen 2023 Geen specifieke ontwikkelingen die relevant zijn voor de gemeente Sluis.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 68 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Vereniging Zeeuwse Gemeenten Verband Naam
Vereniging Zeeuwse gemeenten
Website
www.vng.nl/vzg
Vestigingsplaats
Vlissingen
Rechtsvorm
Vereniging
Inhoud Doelstelling en visie Het behartigen van belangen die aan haar leden gemeenschappelijk eigen zijn. Daarnaast biedt de VZG een kennis- en netwerkplatform. Bestuurlijke relatie Deelnemers
De gemeenten Borsele, Goes, Hulst, Kapelle, Middelburg, NoordBeveland, Reimerswaal, Schouwen-Duiveland, Sluis, Terneuzen, Tholen, Veere en Vlissingen. Vertegenwoordiging Bestuurslid Portefeuillehouder
Burgemeester mr. M.M.D. Vermue
Financiële positie Contributie 2023
€ 13.422
Eigen Vermogen 31-12-2022
Nnb
Eigen Vermogen 31-12-2023
Nnb
Vreemd Vermogen 31-12-2022
Nnb
Vreemd Vermogen 31-12-2023
Nnb
Resultaat 2023
Nnb
Ontwikkelingen 2023 In 2023 is, samen met het OZO, de Zeeland Academy opgezet. Deze beantwoordt de vraag/behoefte van de Zeeuwse overheden tot opleidingen op divers vakgebied in de nabije omgeving. Via de academy worden trainingen aangeboden voor volksvertegenwoordigers, bestuurders en ambtenaren. In 2024 wordt dit vervolgd met een digitaal platform.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 69 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Paragraaf Financiering De paragraaf financiering behandelt de treasuryfunctie van de gemeente. In deze paragraaf komt het risicobeheer van de financieringsportefeuille aan de orde en wordt inzicht geboden in de ontwikkeling van de financieringsportefeuille van de gemeente. De treasuryfunctie heeft als doel tegen gunstige condities en tegen zo laag mogelijke kosten te voorzien in de benodigde financieringsmiddelen en daarbij risico's zoveel mogelijk uit te sluiten. De gemeente beschikt in relatie tot het investeringsniveau in beperkte mate over eigen financieringsmiddelen. De treasury-activiteiten richten zich dan ook vooral op het zo effectief en doelmatig mogelijk aantrekken en inzetten van vreemd vermogen. Door het doorlopend bijhouden van een liquiditeitsplanning en het volgen van ontwikkelingen op de geld- en kapitaalmarkt, wordt ingezet op het afsluiten van geldleningen op het meest gunstige moment en tegen de meest gunstige voorwaarden. Het beleid voor de treasuryfunctie is vastgelegd in het Treasurystatuut dat op 13 april 2021 geactualiseerd is.
De belangrijkste punten zijn: - Om de interne liquiditeitsrisico’s te bepalen wordt een liquiditeitenplanning opgesteld voor zowel de korte (één jaar) als de langere termijn (meerjarig); - Het aantrekken van leningen geschiedt door een offerte aan te vragen bij tenminste twee financiële instellingen; - Dat bij het aangaan van een langlopende geldlening gekeken zal worden welke investeringen er uitgevoerd moeten worden waarbij dan voornamelijk gekeken wordt naar de afschrijvingstermijn van deze investeringen. De looptijd van de langlopende geldlening wordt hierop bepaald.
Risico's op beheer en verstrekte gelden Risicobeheer De kasgeldlimiet is het maximumbedrag aan leningen en kredieten met een looptijd van minder dan één jaar dat de gemeente op mag nemen. De minister heeft dat op 8,5% van het begrotingstotaal vastgesteld. Voor gemeente Sluis was dit in 2023 € 8,1 miljoen. De kasgeldlimiet mag niet meer dan drie achtereenvolgende kwartalen worden overschreden. In 2023 is dit niet aan de orde geweest. Evenmin was aantrekking van langlopend geld nodig om aan onze financieringsbehoefte te voldoen. De gemeente loopt renterisico op het moment dat nieuwe leningen moeten worden aangetrokken of als een renteherziening van toepassing is. Om het renterisico te beheersen, is in de Wet FIDO de renterisiconorm geformuleerd. De renterisiconorm is door de minister vastgesteld op 20% van het begrotingstotaal. De gemeente Sluis is in 2023 onder de norm gebleven, de gemeente heeft geen geldleningen afgesloten met een renteherziening. Ook heeft de gemeente Sluis in 2023 geen langlopende financiering nodig gehad. Kredietrisico op verstrekte gelden Leningen en garanties worden slechts verstrekt uit hoofde van “de publieke taak” en aan door de gemeenteraad goedgekeurde derde partijen. Aan uitgezette langlopende geldleningen stond op 31 december 2023 een bedrag uit van € 1.601.000.
Het bedrag aan uitgezette gelden per 31 december 2023 heeft betrekking op verstrekte leningen aan personeelsleden (fietsproject), BBZ-leningen en leningen in het kader van het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 70 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Het totale bezit aan aandelen N.V. Bank Nederlandse Gemeenten (BNG), Vismijn, GBE Aqua en ZEH bedraagt € 333.407 (waardering tegen verkrijgingsprijs). Gemeente Sluis loopt nauwelijks kredietrisico’s op de vaste uitzettingen. De uitgezette gelden hebben in alle gevallen een voorzichtig karakter en zijn niet gericht op het genereren van inkomen door het lopen van overmatige risico’s.
Mutaties in leningenportefeuille Bedragen x € 1.000 Saldo per 1 januari 2023 Vermeerderingen (geen nieuwe langlopende leningen)
2023 54.477 0
Verminderingen (aflossingen)
4.995
Saldo per 31 december 2023
49.482
Het is gebruikelijk dat gemeenten het principe van totaal financiering hanteren. Dat wil zeggen dat een lening niet direct gekoppeld wordt aan één bepaalde investering. Het gaat om de totaliteit van de financieringsbehoefte. De financieringsbehoefte wordt op regelmatige basis gemonitord om tijdig aan onze toekomstige financieringsbehoefte(s) te kunnen voldoen. Voor de financiering in 2023 hebben we enkel de kasgeldlimiet benut zonder langlopende geldleningen te hoeven aantrekken
Liquiditeitenplanning Liquiditeitenplanning Op basis van een zo nauwkeurig mogelijke voorspelling van de in- en uitgaande geldstromen kan de organisatie tijdig actie ondernemen om tekorten aan te vullen en overschotten uit te zetten. Rekeningstructuur Een goede bankrekeningstructuur bevordert effectief saldobeheer. Een dergelijke structuur bestaat uit een beperkt aantal rekeningen en een beperkt aantal bankrelaties. Per 1 januari 2018 is het huisbankierschap ondergebracht bij de ING. Tevens heeft de gemeente een rekening bij de Bank Nederlandse Gemeenten. Tenminste eenmaal per jaar worden er contacten onderhouden met de betreffende bankinstellingen. De kredietlimiet is het maximale debetsaldo op een rekening-courant bij een financiële instelling. Gemeente Sluis heeft een kredietlimiet van € 1.000.000 bij de BNG en € 1.000.000 bij de ING.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 71 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Renteschema In onderstaand renteschema treft u het resultaat op het taakveld Treasury aan. In de jaarrekening zijn de rentekosten van zowel kort als lang geld verdeeld over de grondexploitatie en de overige taakvelden. Bedragen x € 1.000 a. b. c.
Begroting 2023
Rekening 2023
De externe rentelasten over de korte en lange financiering De externe rentebaten
1.481
1.428
15
Totaal door te rekenen externe rente
1.466
275 1.153 14
Rente die aan grondexploitatie moet worden doorberekend
8
Rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend
0
Saldo door te rekenen externe rente
1.458
d1. Rente over eigen vermogen
0
d2. Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde)
0
1.139 0 0
De aan taakvelden toe te rekenen rente
1.466
e.
De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag)
1.466
1.153 1.153
f.
Renteresultaat op het taakveld treasury
0
0
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 72 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Paragraaf Bedrijfsvoering In deze paragraaf doen we verslag van de ontwikkelingen op het gebied van de bedrijfsvoering (personeel en organisatie). Daarbij passeren de onderwerpen en indicatoren zoals toegelicht tijdens de informatiecarrousel P&O op 30 oktober 2023. Conform de richtlijn van het BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) lichten we ook de overhead toe. Organogram en formatie Bij de begroting 2023 stemde u in met de versterking van de organisatie langs drie lijnen: • • •
Versteviging formatie voor de basistaken met 6,5 fte (tot 192,89 fte); Eigenstandig budget voor bemensing van de majeure en reguliere projecten; Spreiding van de projecten.
Deze punten zijn in 2023 geëffectueerd, waarmee de capaciteit meer in verhouding is gebracht met de wettelijke taken en de bestuurlijke ambities (uitvoering coalitieakkoord). Tevens is een meer zuiver beeld ontstaan tussen de basistaken en de projecten. Bij de projecten is gewerkt met een projectkaart waarin onder andere het doel, de planning, mijlpalen en risico’s staan, evenals randvoorwaarden zoals capaciteit (rollen, taken, verantwoordelijkheden) en financiën. De kaarten zijn vooraf vastgesteld door ons college (majeure projecten) of ons management (reguliere projecten). Voor de sturing en beheersing van het totaal aan projecten is in 2023 gestart met de voorbereiding van de systematiek van portfoliomanagement. Het organogram zag er in 2023 als volgt uit:
In 2023 is er sprake van een incidenteel voordeel in de Bedrijfsvoering (Personeel & Organisatie). Er was 540.000 extra opgenomen voor CAO aanpassingen, die niet volledig
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 73 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
nodig is gebleken. Daarnaast heeft er minder inhuur plaatsgehad. Op basis van de jaarplanning was rekening gehouden met 17%. Dit is 12,8% geworden. Er is onder andere minder inhuur nodig geweest voor vervanging bij ziekte. Zoals verderop in deze paragraaf wordt toegelicht, is er in bepaalde vakgebieden sprake van krapte op de arbeidsmarkt waarmee sommige vacatures wat langer hebben opgestaan. Dienstverlenend, wendbaar en toekomstbestendig Onze organisatie heeft in 2023 gewerkt vanuit de missie, visie en strategie die eind 2018 zijn vastgesteld. Dit na een zorgvuldig proces waarin een brede vertegenwoordiging uit de organisatie, het college, de gemeenteraad en externe belanghebbenden betrokken waren. •
Missie Onze organisatie is er voor burgers, bedrijven, bezoekers en het bestuur van de gemeente Sluis. We zijn betrokken, proactief en werken samen met partners. Professionaliteit en integraliteit staan centraal.
•
Visie We denken mee met onze klanten, activeren hen, kennen hun wensen en stemmen onze dienstverlening en rol daarop af. Onze basis is op orde en wij werken integraal. We zijn een toekomstbestendige en wendbare organisatie die voortdurend investeert in kennis, vaardigheden, technologie en samenwerking met partners.
•
Kernwaarden Waarden die wij uitdragen aan onze klanten zijn: Proactief, Integraal, Betrokken en Professioneel.
Bij de missie, visie en strategie hoort het organisatieontwikkelingsprogramma Sluis Opgeschut, met de pijlers Strategie en Cultuur. Onder Strategie vallen processen die bijdragen aan de basis op orde, de klantervaring centraal stellen en het toekomstbestendig en wendbaar organiseren. Cultuur gaat over houding, gedrag en samenwerking in onze organisatie. In 2023 lag de focus op de versteviging van projectmatig werken, werkprocessen, voorbereiding van portfoliomanagement en integrale samenwerking en advisering. Onderdeel van Sluis Opgeschut is het jaarlijks medewerkersonderzoek. Hierin wordt op diverse thema’s bevraagd zoals werkplezier, werkinhoud, betrokkenheid, waardering, sociale veiligheid en loopbaanondersteuning. We gebruiken de resultaten om zicht te houden op de algehele werkbeleving. Ook beoordelen we of de koers nog aansluit bij wat er, mede door externe invloeden, op ons afkomt. Uit het onderzoek 2023 komen als trotspunten: collega’s, klantgerichtheid, samenwerking en betrokkenheid. Aandachtspunten zijn werkdruk, beloning, herstelbehoefte en loopbaanperspectief. We hebben de uitkomsten meegenomen in de speerpunten voor 2024. Uitstroom, doorstroom en instroom In 2023 heeft één medewerker afscheid genomen wegens pensionering. In één situatie is een tijdelijk contract niet omgezet in een vast contract.
We hebben van zeven mensen afscheid genomen wegens het aanvaarden van een baan elders, en van drie medewerkers wegens overige redenen (ziekte of persoonlijke omstandigheden). Er waren 119 mensen langer dan zes jaar in dienst. Er is een interne doorstroom geweest van vijf personen. Er zijn 29 personen in dienst gekomen. We hebben acht stageplaatsen vervuld en één Beroepsbegeleidende Leerweg (BBL-stage). De nieuwe editie van het tweejarige traineeprogramma is opengesteld. Van de vier beschikbare plaatsen zijn er drie vervuld (financiën, juridisch en business intelligence/data-analyse). De trainee voor dienstverlening was eind 2023 nog vacant. Onze instroom bedraagt 14,3%. De landelijke referentie is 15,9%. De uitstroom in Sluis is 5,7%. Het landelijk referentiecijfer is 8,3%.
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 74 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Arbeidsmarkt (boeien en binden van mensen) Het boeien en binden van mensen heeft veel aandacht gehad. In lijn met het landelijke beeld heeft ook Sluis te maken met krapte op de arbeidsmarkt. Desondanks hebben we, zoals hiervoor benoemd, veel vacatures kunnen vervullen. Bij werving en selectie (het boeien) is gebruik gemaakt van diverse instrumenten zoals social media, werving- en selectiebureaus en banenmarkten bij onder andere Rootzz, HZ en Scalda. De taakvelden planologie, toezicht en handhaving zijn lastig gebleken. Deze krapte was ook zichtbaar bij ZZP-ers en externe bureaus. Daarnaast was het niet altijd mogelijk om werk in de openbare ruimte in de markt weg te zetten (krapte bij de aannemers). In een enkel geval heeft dit geleid tot vertraagde uitvoering. We hebben ook in 2023 ingezet op het aantrekkelijk houden van de werkomgeving (het binden). In navolging van de Regeling voor plaats- en tijdonafhankelijk werken (2022) is de Regeling vergoeding woon-werkverkeer vastgesteld. Er zijn mogelijkheden geboden voor interne doorstroommogelijkheden, opleiding en loopbaanontwikkeling. Het beloningsbeleid voor uitzonderlijke prestaties is voortgezet. Daarnaast zijn voorzieningen gefaciliteerd op het gebied van catering en gezondheid/vitaliteit. Ziekteverzuim Het verzuimpercentage in 2023 is 5,21% (2022: 5,82%). Hiervan is 3,9% langdurig verzuim van 42 dagen of langer.
Het landelijk gemiddelde is 6,7%. Interne veiligheid In 2023 zijn Risico Inventarisaties & Evaluaties (RI&E’s) uitgevoerd op de werkplaatsen en in het gemeentehuis. In de RI&E’s staan maatregelen om de werkomstandigheden veilig te houden. Dit betreft zowel fysieke zaken, zoals inrichting van ruimtes en opslag van materieel, als proceszaken, zoals protocollen en andere veiligheidsmaatregelen. Onze organisatie heeft een BHV-team, een ARBO-coördinator en een coördinator interne veiligheid (tevens agressiecoördinator). Het kunnen uitvoeren van een veilige, publieke taak stond in 2023 voorop. We hebben meer dan voorheen te maken gehad met (agressie)incidenten of andere situaties die impact hebben. In geval van nood is een beroep gedaan op het Interventieteam (inzet tijdens agressie-incidenten). Tevens is gestart met het actualiseren van het agressieprotocol. Hierbij sluiten we aan bij het traject van de Zeeuwse norm weerbare overheid. Voor opvang en zorg na ingrijpende gebeurtenissen is er het Collegiaal Opvangteam, dat uit eigen (hiertoe opgeleide) mensen bestaat. Onze organisatie heeft een extern vertrouwenspersoon voor zowel klachten over ongewenst gedrag als over integriteitsschendingen. Daarnaast kan bedrijfsmaatschappelijk werk ter ondersteuning ingeschakeld worden voor kortdurende hulpverlening.
Huisvesting Het verduurzamingsplan voor de gemeentelijke organisatie heeft in 2023 verdere uitvoering gehad. Hierin staan ambities op het gebied van bedrijfsvoering, gebouwen, openbare ruimte en mensen (bewustwording). Hangende het proces Vitaal West Zeeuws-Vlaanderen staat de geplande verduurzaming van de buitenzijde van het gemeentehuis on hold. Binnen de onderhoudsreserve gemeentelijke gebouwen blijft hiervoor € 303.000 beschikbaar. Inpandig dienden zich enkele gebreken aan die vanuit de Arbowetgeving om snelle actie vroegen.
Planning en Control
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 75 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
2023 is het eerste verslagjaar waar het college verantwoording aflegt over de rechtmatigheid. Het afgelopen jaar hebben wij samen met de auditcommissie de nodige voorbereidingen getroffen om deze verantwoording op te kunnen stellen. Hierbij gaat het om het vaststellen van de Controleverordening 2023 en de Financiële Verordening 2023. Met het oog op de komst van de rechtmatigheidsverantwoording heeft ook regelmatig afstemming met de accountant plaatsgehad. De capaciteit van het onderdeel Control is uitgebreid. Het IC-plan, dat als basis dient voor de rechtmatigheidsverantwoording, is uitgevoerd. De ervaringen die in 2023 zijn opgedaan gebruiken wij bij de voorbereidingen van de interne controles voor 2024. Om de ambitie “Financieel in Control” te realiseren is het streven dat de organisatie zelf de interne controles gaat uitvoeren waarbij Control een oordeel geeft over de werking van het systeem. In 2023 is ook gestart met een onderzoek om te komen tot een aangepaste budgethoudersregeling. Informatiebeveiliging Als gemeente werken we veel met privacygevoelige informatie. Informatiebeveiliging, privacy en beheersmaatregelen om risico’s te beperken, zijn dan ook belangrijk. In september is in dit kader het Strategisch Informatiebeveiliging en Privacy Beleid 2023-2026 vastgesteld. In 2023 is er veel aandacht geweest voor de aankomende, nieuwe Europese cyberwetgeving NIS2.
Het doel is om de nationale veiligheid en Europa te borgen, waarbij digitale veiligheid een prioriteit is. Met deze richtlijn wordt van een paar duizend vitale Europese entiteiten, zowel publiek als privaat, naar meer dan honderdduizend gegaan. Net als bij de AVG is er risico op boetes en op bestuurlijke aansprakelijkheid. De NIS2 wordt per oktober 2024 audit plichtig. Om hier naar toe te werken, is er extra inzet geweest voor risico inventarisatie, test en onderzoek van kwetsbaarheden, verzekering, hard- en software en capaciteit voor de implementatie. Op basis van een risicogestuurde aanpak zijn de prioriteit en inhoud bepaald van de verschillende projecten die moeten worden uitgevoerd binnen het Programma Informatiebeveiliging. Het volledig invoeren van de NIS2 raakt alle organisatieonderdelen, werkprocessen en informatiesystemen van de gemeente en is geen geringe opgave. Tijdens de informatieve raadsbijeenkomst op 3 oktober 2023 bent u hierover bijgepraat. De jaarlijkse audit ENSIA is met goed resultaat doorlopen. De uitkomsten daarvan moeten wij rapporteren aan de gemeenteraad (horizontale verantwoording) en verschillende ministeries (verticale verantwoording). In 2023 is dit overeenkomstig gebeurd per brief 12 september 2023. De aanbevelingen om zaken nog beter te doen, nemen we over.
Toelichting op de afwijkingen > € 25.000 Inleiding In de jaarrekening is de Rechtmatigheidsverantwoording opgenomen. In de financiële verordening, in artikel 9 lid 2, heeft de gemeenteraad met het college van burgemeester en wethouders afgesproken dat afwijkingen -fouten en onduidelijkheden- vanaf € 25.000 (rapportagegrens) in de paragraaf bedrijfsvoering worden toegelicht. Wij gaan hierna in op de bevindingen bij het begrotingscriterium, het voorwaardencriterium en het misbruik en oneigenlijk gebruik (M&O) criterium. Tevens is in deze paragraaf een verbeterplan toegevoegd waarin het college aangeeft op welke wijze zij de afwijkingen wenst te verminderen. Begrotingscriterium Het begrotingscriterium is een criterium van rechtmatigheid dat betrekking heeft op de grenzen van de baten en lasten in de door de raad geautoriseerde begroting van exploitatie en investeringskredieten alsmede de mutaties op de reserves en de hiermee
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 76 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
samenhangende programma’s, waarbinnen de financiële beheershandelingen tot stand moeten zijn gekomen. Bij onze controles voor het begrotingscriterium hebben wij geen onrechtmatigheden geconstateerd die uitkomen boven de verantwoordingsgrens. Onderstaand lichten wij de afwijkingen toe vanaf € 25.000. Begrotingsonrechtmatigheid
Fouten
Overschrijding lasten programma’s Programma 1: Duurzaamheid
0
Programma 2: Economie en Arbeidsmarkt
0
Programma 3: Wonen en Voorzieningen
0
Programma 4: Sociaal Domein
99.258
Programma 5: Bestuur en Veiligheid
0
6: Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb en onvoorzien Overschrijding investeringsbudgetten
0 90.597
De overschrijdingen bij programma 4 hebben betrekking op de Benelux-tour en de Baloise ladies tour. Eerder was al besloten de begroting te wijzigen; deze wijziging is uiteindelijk onvoldoende gebleken. De overschrijdingen op de investeringsbudgetten hebben betrekking op rioleringswerken (26.821), werkzaamheden Baanstpolder (29.829) en Sint Bavodijk/Nooddijk (28.918). Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium is het criterium van rechtmatigheid, dat betrekking heeft op de eisen die worden gesteld bij de uitvoering van de financiële beheershandelingen. De eisen/voorwaarden zijn afkomstig uit diverse wet- en regelgeving en hebben betrekking op aspecten als doelgroep, termijn, grondslag, administratieve bepalingen, normbedragen, bevoegdheden, bewijsstukken, recht, hoogte en duur. In de kadernota Rechtmatigheid 2023 van de Commissie BBV is aangegeven dat voorwaarden die direct van invloed zijn op de verslaggeving c.q. het getrouwe beeld van de jaarrekening niet worden opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording. Aspecten die wel worden opgenomen hebben betrekking op de Aanbestedingswet, het voorkomen van meerjarige contracten, uitbesteding (al dan niet aan verbonden partijen), de -legitiemeafwezigheid van afrekeningen waar het gaat om subsidies, onroerend zaak-transacties (mogelijkheid van ongeoorloofde staatssteun) de wet Fido en de wet Markt en Overheid.
Uit onze controles zijn de volgende afwijkingen naar voren gekomen. Fouten Omvang fout JAARSTUKKEN 2023
€ 295.000 (€ 252.000 en € 43.000) PAGINA 77 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Onderwerp Toelichting
Verlenging monitoring Havengebied Breskens Door het college is in 2023 twee keer afgeweken van de vigerende regelgeving. De reden voor deze afwijking was gelegen in het feit dat de gehanteerde meetmethode en gebruikte apparatuur dezelfde moeten zijn. Het was, gelet op de planning, niet mogelijk hiervoor een aanbesteding te starten.
Omvang fout
€ 139.000 (Aangezien het contract automatisch met één jaar wordt verlengd, tot in 2024, wordt het bedrag voor 2024 als fout toegevoegd en geschat op het gemiddelde van de afgelopen periode. De planning van de Europese aanbesteding voorziet erin dat per 1-10-2024 het nieuwe contract ingaat; € 76.000 over 2023, voor 2024 negen maanden begroot, dus € 63.000). Mobiele telefonie Deze crediteur was in 2022 ook fout. In 2023 is een Europese aanbesteding gestart. De verwachting is dat in het tweede halfjaar van 2024 gegund kan worden.
Onderwerp Toelichting
Omvang fout Onderwerp Toelichting
€ 70.000 (tot en met november 2023 € 54.000, maand december € 5.000, twee maanden € 10.000). Inhuur communicatie In december 2022 heeft een onderhandse aanbesteding plaatsgevonden waarbij werd aangegeven dat in 2023 er een structurele oplossing zou komen. Dit is niet gebeurd; inhuur wordt wel beëindigd per 1 maart 2024. Daarom fout voor een periode van veertien maanden.
Omvang fout Onderwerp Toelichting
€ 65.000 Inhuur beleidsadvisering recreatie en toerisme In 2023 is een Europese aanbesteding geweest waarna 18 september 2023 de opdracht is gegund.
Crediteur Onderwerp Toelichting
Prepworkx Inhuur parkeerbeleid 2.0 Initiële raming ging uit van € 120.000 over vier jaar. Dit bedrag is ruimschoots overschreden waarbij het de vraag is of de raming realistisch is geweest.
Misbruik en oneigenlijk gebruik De rechtmatigheidseis betreft ook de toetsing op juistheid en volledigheid van de gegevens, die door de belanghebbenden zijn verstrekt om het voldoen aan voorwaarden aan te tonen. Dit ter voorkoming en bestrijding van misbruik en oneigenlijk gebruik van wet- en regelgeving (M&O-criterium). In de Kadernota Rechtmatigheid 2023 worden de volgende definities gebruikt: Misbruik Het opzettelijk niet, niet tijdig, onjuist of onvolledig verstrekken van gegevens met als doel ten onrechte overheidssubsidies of -uitkeringen te verkrijgen of niet dan wel een te laag
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 78 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
bedrag aan heffingen aan de overheid te betalen. Misbruik van overheidsgelden wordt geregeld aangeduid met het plegen van fraude om zich onrechtmatig overheidsgelden toe te eigenen. Misbruik van overheidsregelingen moet echter wel duidelijk worden onderscheiden van fraude waarbij veelal één of meerdere medewerkers van de organisatie betrokken zijn. Bij misbruik is altijd sprake van het onrechtmatig gebruiken van een regeling/faciliteit die de overheid biedt. Bij het bestrijden van misbruik passen beheersmaatregelen zoals misbruikpreventie, handhaving, misbruik en fraudeopsporing en sancties. Oneigenlijk gebruik Het door het aangaan van rechtshandelingen, al dan niet gecombineerd met feitelijke handelingen, verkrijgen van overheidsbijdragen of het niet dan wel tot een te laag bedrag betalen van heffingen aan de overheid, in overeenstemming met de bewoordingen van de regelgeving maar in strijd met het doel en de strekking daarvan. De beheersmaatregelen die daarbij passen zijn: handhaving, voorlichting, analyse toepassen en actualisering wet- en regelgeving. Bevindingen Beleidsmatig is in de verschillende verordeningen op het terrein van het Sociaal Domein vastgelegd wanneer sprake is van fraude, misbruik etc. en welke consequenties hieraan verbonden kunnen worden.
Hierbij kan gedacht worden aan het terugvorderen van uitkeringen en/of voorzieningen al dan niet in combinatie met het opleggen van een boete. Daarnaast vindt in de praktijk uitwisseling van gegevens met het Inlichtingenbureau plaats en worden signalen van het Inlichtingenbureau 1-op-1 beoordeeld. Ook worden anonieme tips onderzocht. Daarnaast heeft het college in 2023 een frauderisico-analyse inclusief beheersmaatregelen opgesteld. Deze analyse wordt, gelet op het dynamische karakter van deze materie, periodiek doorontwikkeld. Uit onze interne controles is niet gebleken dat het college niet adequaat reageert op signalen. Wat gaat het college doen om toekomstige fouten en onduidelijkheden te voorkomen? Waar het gaat om het voorwaardencriterium blijven wij investeren in kennis en opleidingen met betrekking tot het aanbestedingsrecht. Daarnaast zal –ten aanzien van de planning van inkoop-/aanbestedingstrajecten- tijdig duidelijk moeten worden op welk moment er werkzaamheden uitgevoerd gaan worden. Daarmee is “terugrekenen” naar de start van een inkooptraject eenvoudiger, immers aanbestedingstrajecten beslaan al gauw een periode van 5-6 maanden. Met betrekking tot het begrotingscriterium is het belangrijk dat ramingen op een zorgvuldige wijze tot stand komen.
Daarnaast wordt momenteel, in het kader van het project Rechtmatigheidsverantwoording/Financieel in Control, de budgethoudersregeling tegen het licht gehouden met als doel het budgetbeheer en de kredietbewaking verder te ontwikkelen. Overhead Een verplicht onderdeel van de begroting als gevolg van de nieuwe begrotingsvoorschriften is het overzicht Overhead. Hierbij wordt de volgende definitie van overhead gehanteerd (conform Vensters voor Bedrijfsvoering: “Overhead is het geheel van functies gericht op de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Tot de overhead horen alle functies
JAARSTUKKEN 2023
PAGINA 79 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
die dit doel dienen. De overheadfuncties staan derhalve niet rechtstreeks ten dienste van de (externe) klant.” Het overzicht Overhead voor 2023 ziet er als volgt uit:
Omschrijving (bedragen * € 1.000) Bedrijfsvoering
Lasten 67
Representatie Archiefbewaarplaatsen
-
Saldo -67
42
-
-42
66
5
-61
Leiding en Staf
1.771
-
-1.771
ICT
1.937
-
-1.937
DIV/archief
269
-
-269
Facilitaire Zaken
402
-
-402
Financiën
1.110
16
-1.094
Huisvesting Oostburg
1.186
34
-1.152
P en O
1.678
24
-1.654
Secretaresses
528
-
-528
Team budgetten
458
-
-458
Communicatie/promotie
559
-
-559
Organisatieontwikkelingen
29
-
-29
Juridische advisering
386
54
-332
Bezwaarschriften
192
-
-192
Portfoliomanagement
50
-
-50
Klachtencommissie Totaal
6
-
-6
10.736
133
-10.603
JAARSTUKKEN 2023
Baten
PAGINA 80 VAN 173
GEMEENTE SLUIS
Paragraaf Grondbeleid Inleiding In de paragraaf ‘Grondbeleid’ geven we een beknopte toelichting op het gevoerde grondbeleid in 2023. Volgens artikel 16 BBV bevat de paragraaf grondbeleid ten minste de volgende onderwerpen: 1. Een visie op het grondbeleid in relatie tot de realisatie van de doelstellingen van de programma’s die zijn opgenomen in de begroting; 2. De wijze waarop de gemeente het grondbeleid uitvoert; 3. Een actuele voorspelling van de te verwachten resultaten van de totale grondexploitatie; 4. Een onderbouwing van de geraamde winstneming; 5. De beleidsuitgangspunten over de reserves voor grondzaken in relatie tot de risico’s van de grondzaken. De wijze waarop deze onderwerpen in de paragraaf ‘Grondbeleid’ staan, is vormvrij. De paragraaf ‘Grondbeleid’ heeft een samenvattend karakter, maar is wel zelfstandig leesbaar. 1. Een visie op het grondbeleid in relatie tot de realisatie van doelstellingen van de programma’s Op 25 februari 2021 stelde de raad het herziene visiedocument Krachtig Verbonden (hierna: het visiedocument) vast. Hierin staan de doelstellingen van het ruimtelijk beleid en de gekozen ontwikkelingsrichting van het ruimtegebruik in relatie tot de doelstellingen in de verschillende programma’s (zoals wonen, voorzieningen, recreatie, economie, landschap, verkeer en het Sociaal Domein).
Het visiedocument beschrijft ook de basis voor de gemeentelijke bevoegdheden met betrekking tot verevening van bovenplanse kosten en bijdragen aan ruimtelijke ontwikkelingen. Op 23 september 2021 stelde de raad de herziene Nota Grondbeleid 2021 vast waarin de beleidskeuzes zijn gemaakt voor het grondbeleid. In de herziene nota is nadrukkelijker de koppeling gelegd tussen de ruimtelijke beleidsuitgangspunten, zoals benoemd in het visiedocument, en het te voeren grondbeleid. Ook het vereveningsprincipe en de inzet ervan zijn verder uitgewerkt. In samenhang met de vaststelling van het beleidsplan Wonen in juni 2023, is de Nota Grondbeleid 2021 herzien met betrekking tot het onderdeel Verevening. Meer bepaald is de benaming Voorziening Gebiedsontwikkeling gewijzigd in Voorziening Transitie Woningvoorraad. Ook de bepaling van de hoogte van de vereveningsbijdrage is gewijzigd evenals de beoogde inzet van de middelen uit de Voorziening Transitie Woningvoorraad. Voor de ontwikkeling van bedrijventerreinen gelden landelijke en provinciale beleidskaders. Doelstelling van het beleid is het aanbieden van voldoende kwalitatief hoogwaardige bedrijventerreinen. Er mag geen sprake zijn van een structureel groter aanbod dan de vraag is. Waar mogelijk en verantwoord kan kleinschalige uitbreiding van de bedrijventerreinen plaatsvinden.