By 1 - Programmabegroting 2022.pdf
Tekst van het document
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
PROGRAMMABEGROTING 2022 GEMEENTE SLIEDRECHT SEPTEMBER 2021
SAMENGESTELD DOOR: TEAM FINANCIEEL ADVIES & BELEID
1
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
2
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
Voorwoord Koersvast vooruit! Dat is de kern van de Kadernota 2022 die de gemeenteraad op 13 juli 2021 heeft vastgesteld. Met de Kadernota is een stevig fundament gelegd voor de ambities richting 2030: ruimtelijke vernieuwing, een veilige en inclusieve samenleving, ondernemerschap en betrokkenheid van inwoners en een slagvaardige organisatie. De voorliggende begroting 2022 helpt om verder te werken aan inhoud en organisatie van de genoemde ambities. Werk maken van ruimtelijke vernieuwing De toekomst van Sliedrecht vraagt om tijdig werk te maken van ruimtelijke vernieuwing, maar de ruimte in Sliedrecht is beperkt. Om ruimte te creëren, werken we aan nieuwe woningbouw, zowel in bestaand stedelijk gebied beneden de A15 als in Sliedrecht-Noord (boven het spoor). Duurzaamheid staat voorop. Het doel is ‘Sliedrecht energieneutraal’ in 2050. We ronden de Omgevingsvisie af en we starten met de implementatie. Werk maken van een veilige en inclusieve samenleving Een veilige en inclusieve samenleving waar iedereen naar vermogen mee kan doen. Daar zetten we in 2022 verder sterk op in. Dit doen we door een passend vangnet te bieden waar nodig en door te werken aan veilige buurten. Ook signaleren we zo vroeg mogelijk problemen om zwaardere problematiek later te voorkomen. Met de pilot ‘jeugdhulp naar de voorkant’ en de vroeg signalering van schulden bieden we hulp en ondersteuning.
Werk maken van een ondernemend en betrokken Sliedrecht Sliedrecht is een ondernemersdorp pur sang. Onze ondernemers hebben zich tijdens de coronacrisis veerkrachtig getoond. Toch zijn de gevolgen voor menigeen niet in de koude kleren gaan zitten. 2022 zal een jaar van herstel zijn. We investeren in een stevige lokale economie, waar een derde van de inwoners in de eigen gemeente werkt. Economische diversiteit en innovatie staan voorop. Ook investeren we in de openbare ruimte om daarmee de uitstraling en vitaliteit van de bedrijventerreinen te verbeteren. Juist in de coronatijd zijn tal van nieuwe ideeën geboren en nieuwe perspectieven op ondernemen, maar ook op recreëren en sporten ontstaan. De uitwerking van de Recreatievisie is al gestart. We gaan in 2022 verder aan de slag met het toegankelijk maken van de oevers voor recreatie en het versterken en promoten van het centrum, het Baggermuseum en een toeristisch havenfront. Ook meer mogelijkheden tot sporten buiten verenigingsverband pakken we op.
“Sliedrecht is een ondernemersdorp pur sang”
3
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
In 2021 zijn inwoners, ondernemers en partnerorganisaties uitgenodigd om actief mee te denken en te doen bij beleidsvorming, zoals bij de Omgevingsvisie, de Recreatievisie en de Economische Visie. De natuurlijke houding van participatie en betrokkenheid trekken we in 2022 door. We gaan zo met de uitvoering aan de slag, dat iedereen zich uitgenodigd voelt tot het inbrengen van ideeën en het zelf ontplooien van initiatieven. Uitdagingen De context waarin aan de ambities in 2022, en de jaren erna, wordt gewerkt is complex en voortdurend aan veranderingen onderhevig. Niet alleen als gevolg van de coronacrisis, maar ook door de toenemende druk in het sociaal domein en door de nog onzekere herverdeling van het Gemeentefonds. Het college houdt, ondanks deze uitdagingen, vast aan de ingezette koers en laat financiële tekorten niet ten koste gaan van de ambities. Financiële reserves Dit betekent dat in 2022 op een aantal onderdelen extra (financiële) impuls vanuit de reserves noodzakelijk is, zoals voor groenbeleid, riolering, de ponton en groot onderhoud voor de waterbus en de vroeg signalering van schulden. Meerjarig, tot 2024, blijft er sprake van een sluitende begroting, maar door de geschetste onzekerheden is dat voor de verdere toekomst niet langer vanzelfsprekend. Aan de hand van uitgewerkte scenario’s willen wij hierover de oplossingsrichtingen met de raad bespreken.
Koersvast vooruit De toekomst vraagt om voortdurende vernieuwing. Sliedrecht wordt daardoor steeds inclusiever, mooier en levendiger, groener en toegankelijker, van polder tot rivier. Het fundament is gelegd, de context is dynamisch, maar samen mét Sliedrecht houden we vast aan onze koers richting 2030!’ Sliedrecht, 14 september 2021 burgemeester en wethouders van Sliedrecht, de secretaris, N.H. Kuiper mca mcm
de burgemeester, mr. drs. J.M. de Vries
4
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
Inhoudsopgave 1. Algemeen
7
1.1 Inleiding
7
1.2 De programmabegroting 2022 op hoofdlijnen
8
1.3 Heffingen en belastingen
11
1.4 Reserves en voorzieningen
12
1.5 Leeswijzer
12
2. Begroting in één oogopslag
14
3. Programma’s
17
3.1 Programma 1: Sociaal
17
3.2 Programma 2: Economie, onderwijs en arbeidsmarkt
27
3.3 Programma 3: Ruimte
33
3.4 Programma 4: Bestuur, organisatie en veiligheid
45
3.5 Programma 5: Financiën en belastingen
55
4. Paragrafen
59
4.1 Paragraaf lokale heffingen en belastingen
59
4.2 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing
68
4.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen
77
4.4 Paragraaf financiering
82
4.5 Paragraaf bedrijfsvoering
89
4.6 Paragraaf verbonden partijen
93
4.7 Paragraaf grondbeleid
105
4.8 Paragraaf grote projecten
108
5. Financiële begroting
113
5.1 Baten en lasten per programma 2022-2025
113
5.2 Baten en lasten op thema-niveau
114
5.3 Overzicht op taakvelden
118
5.4 Reserves en voorzieningen
121
5.5 Meerjareninvesteringsprogramma
126
5.6 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien
128
5.7 Incidentele baten en lasten
128
5.8 EMU-saldo
130
5.9 Specificatie overhead
130
5.10 Geprognosticeerde balans
132
6. Landelijke indicatoren
133
5
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
6
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
HOOFD STU K 1
Algemeen 1.1. Inleiding
• •
1.1.1 Aansluiting de de kadernota 2022 De begroting 2022 is een verdere uitwerking van de kadernota 2022 die op 13 juli 2021 door de raad vastgesteld. Ook zijn de twee amendementen n.a.v. de kadernota in deze begroting verwerkt. Dit betekent dat er invulling wordt gegeven aan de drie kernopgaven en de randvoorwaarde uit de kadernota 2022.
Vitale bedrijven(terreinen) en een levendig centrum
Als randvoorwaarde voor deze kernopgaven wordt aangegeven dat er een slagvaardige organisatie nodig is. De ambitie en de extra middelen uit de kadernota zijn samen met de twee aangenomen amendementen financieel vertaald in de begroting 2022 die in het jaar 2022 een nadelig saldo heeft van € 1,2 miljoen, maar meerjarig sluit met een klein positief resultaat.
De drie kernopgaven uit de kadernota zijn: Werk maken van ruimtelijke vernieuwing • Woningbouw • Ruimtelijke kwaliteit • Duurzaamheid • Bereikbaar en verbonden Werk maken van een veilige en inclusieve samenleving • Verder bouwen en verstevigen lokale sociale infrastructuur binnen de financiële kaders • Vroeg signalering schulden • Veilige buurten • Samenwerken in de regio
Om de bestaande risico’s het hoofd te kunnen bieden werken we allereerst financiële scenario’s uit, om vanuit deze scenario’s te werken aan een strategie die erin resulteert dat er ook in 2022 een structureel sluitende Kadernota 2023 en een meerjarig sluitende begroting 2023 kan worden opgesteld. De inspanningsverlichting die bij de Kadernota 2022 is opgenomen om het tekort zo klein
Werk maken van een ondernemend en betrokken Sliedrecht. • Sterke gemeenschapszin: benut de kracht van de samenleving • Sport, cultuur en recreatie: integraal ontwikkelen
7
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
mogelijk te houden is allereerst ingevuld door geen aanvullende punten een plaats te geven in de begroting.
en beschikbare knoppen, zowel voor de korte als de lange termijn. Aan de hand van de gesprekken werken we vervolgens toe naar besluitvorming over de meerjarenbegroting.
Deze bij de Kadernota 2022 vastgestelde werkwijze biedt de mogelijkheid om op een zorgvuldige manier te komen tot een oplossing. Namelijk een oplossing waarbij blijvend gewerkt kan worden aan de doelstellingen uit de ‘Koers 2030’ en een oplossing die voldoende flexibiliteit bevat om aan te sluiten bij het scenario dat daadwerkelijk optreedt.
1.2 De programmabegroting 2022 op hoofdlijnen 1.2.1 Primaire begroting De primaire begroting, gebaseerd op de Kadernota 2022 zoals bovenstaand ingeleid, laat over de jaren 2022 t/m 2025 het beeld zien zoals in de volgende tabel.
We verwachten dat de Septembercirculaire 2021 met name voor 2022 een verbetering bevat. De effecten van de Septembercirculaire zullen we met behulp van een raadsvoorstel zo snel als mogelijk voorleggen.
Het saldo van de primaire Begroting 2022 blijft daarmee dicht bij het saldo van de Kadernota 2022.
Aan de hand van scenario’s gaan we het gesprek aan over de meerjarenbegroting. Hierbij verkennen we mogelijke strategieën
8
PROGRAMMABEGROTING 2022
Omschrijving
2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
2023
2024
2025
1. Vertrekpunt Kadernota 2022
N
1.188
V
59
N
166
V
67
2. Amendementen
N
46
N
46
N
46
N
46
3. Afrondingsverschillen
N
1
N
1
N
1
N
1
Saldo primaire begroting 2022
N 1.235
V
12
N
213
V
20
Toelichting op de primaire begroting: 1. Vertrekpunt Kadernota 2022 Bij de behandeling van de Kadernota zijn we gestart met een weergave van de actuele financiële situatie, aangevuld met de toegelichte ontwikkelingen. Deze situatie is hier één-op-één overgenomen. 2.
Amendementen Bij het vaststellen van de Kadernota 2022 zijn een tweetal amendementen aangenomen die in deze begroting zijn verwerkt. a. Het amendement ‘Sliedrecht schuldenvrij’ van € 1,0 miljoen met als dekking de reserve Eneco-gelden. Dit amendement heeft geen invloed op het saldo primaire begroting 2022. b. Het amendement ‘buurtgezinnen’ van € 46.000. Dit wordt ten laste gebracht van het exploitatiesaldo.
1.2.2 Onzekere ontwikkelingen De Begroting 2022 is structureel sluitend, maar er wacht een aantal ontwikkelingen die dit stevig onder druk zetten. Deze ontwikkelingen zijn nog niet cijfermatig in deze begroting verwerkt omdat de definitieve uitkomsten op het moment van het opmaken van deze begroting nog niet bekend waren. Het totaal van de ongewogen risico’s telt op tot een bedrag van € 8,9 miljoen.
2022 zullen we besluiten nemen over deze middelen. De dynamiek omtrent de herijking gemeentefonds is groot, er zijn ondertussen drie concept verdelingen gepubliceerd. In januari was er voor Sliedrecht sprake van een nadeel van € 77 per inwoner, in juli werd dat € 82 en augustus komt een nadeel van € 126 per inwoner naar voren. Een voor Sliedrecht onacceptabele ontwikkeling. Het laatste voorstel ligt op dit moment voor ter consultatie bij de Raad van Openbaar Bestuur en Vereniging Nederlandse Gemeenten (t/m oktober), waarna het ter besluitvorming naar de 2e Kamer zal worden doorgeleid. Enige nuancering is dat de korting wordt gemaximeerd op € 60 per inwoner (met een ingroeipad van € 15 per inwoner per jaar). Inzet van het Rijk is vanaf 2023 te gaan werken met de nieuwe verdeling. De Meicirculaire 2022 is de laatste circulaire die gebruikt kan worden om dit mogelijk te maken. Omdat de definitieve
Zowel bij jeugdzorg als bij de herijking van het gemeentefonds is er sprake van aanzienlijke risico’s. Voor jeugdzorg is in 2022 € 2,6 miljoen extra beschikbaar en structureel bijna € 1,5 miljoen. Over de middelen van 2023 en verder moet het nieuw te vormen kabinet nog definitieve besluiten nemen. Wat betreft de kosten is op dit moment enkel bekend, dat er in 2021 € 1,3 miljoen extra lasten ontstaan bij de Serviceorganisatie Jeugd (SOJ). Pas wanneer er binnen de SOJ besluiten zijn genomen over de aangepaste begroting
9
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
uitkomst onzeker is, heeft de herijking gemeentefonds een plaats gekregen bij de risico’s. De invoer van de gewijzigde systematiek is voorzien per 1 januari 2023 waarbij in vier jaar wordt toegegroeid naar het volledig werken met de nieuwe kostenverdeelsleutels. Tot slot bevindt de besluitvorming omtrent de kostenverdeelsleutels Sociale Dienst Drechtsteden zich in een afrondende fase. Het voorstel bevat voor Sliedrecht een structureel nadeel van € 255.000. Invoer is voorzien per 1 januari 2023 waarbij in vier jaar wordt toegegroeid naar het volledig werken met de nieuwe kostenverdeelsleutels. Om deze ontwikkelingen het hoofd te kunnen bieden is reeds toegezegd dat we scenario’s zullen uitwerken waarmee we geconfronteerd kunnen worden. Daarnaast zullen strategieën worden voorgelegd die gehanteerd kunnen worden om te komen tot een structureel sluitende meerjarenbegroting 2023-2026. Dit moet vervolgens leiden tot concrete knoppen waaraan gedraaid kan worden om de begroting structureel sluitend te houden. 1.2.3 Transitie gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden De transitie van de GR Drechtsteden naar een GR Sociaal en een servicegemeente is in volle gang. Definitieve besluitvorming is voorzien in het najaar van 2021. In deze (financiële) begroting ramen we bijbehorende budgetten nog onder de noemer GR Drechtsteden, dit in aansluiting op de vastgestel-
10
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
1.3 Heffingen en belastingen
de primaire Begroting 2022 van de GRD. Op het moment dat de daadwerkelijke transitie is besloten zullen we ook de Begroting 2022 hierop aanpassen. De verbonden partijen en daarmee de GR Drechtsteden komt op veel plekken in de begroting terug. Op deze plekken spreken we nog over de GR Drechtsteden.
1.3.1 Woonlasten Jaarlijks worden de woonlasten van de verschillende gemeenten vergeleken in een benchmark. Deze is te vinden de paragraaf lokale heffingen. Sliedrecht staat in 2021 met €743 per inwoner voor OZB-belasting, afvalstoffenheffing en rioolbelasting in de onderste regionen van de benchmark van Zuid-Holland. Op het moment van deze begroting ziet de ontwikkeling voor Sliedrecht voor 2022 als volgt uit (zie tabel onderaan de pagina).
“In 2022 heeft een randvoorwaarde van een slagvaardige organisatie de volle aandacht”
Met de stijging van de woonlasten van ongeveer 6,9% is de verwachting dat Sliedrecht tot de gemeenten met lage woonlasten blijft behoren. De stijging komt met name door het ingezette pad, in 2019, om de heffingen stapsgewijs te verhogen naar 100% kostendekkendheid.
1.2.4 Organisatieontwikkeling In de Kadernota 2022 is aangegeven dat een slagvaardige organisatie een belangrijke randvoorwaarde is om de 3 kernopgaven te realiseren in de komende jaren. We zijn hier al mee gestart en ook in 2022 heeft dit de volle aandacht.
De cijfers die hier genoemd worden zijn indicatief en gebaseerd op actuele informatie. De definitieve vaststelling van de hoogte van de heffingen en belastingen voor 2022 vindt plaats in december 2021.
Woonlasten meerpersoonshuishouden
2020
2021
2022
Gemiddelde WOZ-waarde
€ 216.000
€ 229.000
€250.000
OZB eigenaren woningen
€ 191
€ 194
€ 197
Afvalstoffenheffing meerpersoonshuishoudens*
€ 246
€ 294
€ 316
Rioolheffing, eigenarendeel
€ 156
€ 168
€ 185
Rioolheffing, gebruikersdeel
€ 79
€ 86
€ 94
Totaal
€ 672
€ 741
€ 792
10,3%
6,9%
% stijging t.o.v. vorig jaar
11
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
1.4 Reserves en voorzieningen
De meerjarige bedragen zoals opgenomen in de programmabegroting 2021, alsmede de claims uit de Kadernota 2022, zijn opgenomen in de budgetten bij de ambities. Tot slot worden de bijdragen van de verbonden partijen omschreven, volgt een overzicht van de kaders waarbinnen het college werkt en wordt inzicht gegeven in de baten en lasten van het programma.
De gemeente Sliedrecht beschikt over een algemene reserve en een algemene risicoreserve. In september 2020 heeft de raad de gewijzigde nota Weerstandsvermogen en risicobeheersing vastgesteld voor het bepalen van onze weerstandscapaciteit. Het weerstandsvermogen komt als we alle onttrekkingen uit de algemene reserves meenemen onder de norm uit (de weerstandsratio bedraagt 0,95). In de verdere uitwerking van scenario’s om de begroting van de gemeente Sliedrecht sluitend te houden heeft ook dit onze volle aandacht. Dit leidt ertoe dat de ratio weer boven de 1,0 uit komt.
Indicatoren Er zijn twee type indicatoren opgenomen. Enerzijds lokale indicatoren in de programma’s welke het mogelijk maken te sturen en verantwoording af te leggen over het gevoerde beleid. Anderzijds de verplichte indicatoren (waarstaatjegemeente.nl) welke voortvloeien uit wetgeving om trends te ontdekken en op basis daarvan nader onderzoek te doen of maatregelen te nemen. De verplichte indicatoren zijn opgenomen in hoofdstuk 6. Over de verdere verbetering van de indicatoren wordt in het najaar van 2021 gesproken.
1.5 Leeswijzer Programmabegroting De programmabegroting is opgebouwd uit programma’s en paragrafen. De programma’s geven informatie over specifieke beleidsvelden. De paragrafen geven informatie over de gemeente in zijn geheel en geven diverse dwarsdoorsneden door de programma’s heen. Het autorisatieniveau van de gemeenteraad voor de budgetten bevindt zich op de niveaus van de programma’s.
Paragrafen Hoofdstuk 4 bevat de paragrafen: een belangrijk element in de begroting. De paragrafen geven een ‘dwarsdoorsnede’ van de begroting bezien vanuit een bepaald perspectief. Veel van de paragrafen zijn hierdoor een belangrijke aanvulling op de informatie over de (meerjaren)begroting. Vrijwel alle paragrafen zijn wettelijk voorgeschreven van uit het BBV.
Programma’s Hoofdstuk 3 is het programmaplan met de vijf programma’s. Een programma bestaat uit één of meerdere thema’s. Elk programma begint met een inleiding, gevolgd door een toelichting op de ambities en ontwikkelingen zoals deze in de Kadernota 2022 zijn vastgesteld. Daarna wordt inzicht gegeven in de wijze waarop de ambities worden gerealiseerd. Dit is dus de vertaling van de in de Kadernota 2022 opgenomen speerpunten naar de beantwoording van de concrete vraag: “Wat we ervoor gaan doen in 2022”.
De paragrafen vormen de kaders die de raad voor het college stelt voor het beheer en de uitvoering van het beleid (en de begroting). De raad heeft hiermee instrumenten in handen om:
12
PROGRAMMABEGROTING 2022
1.
de beleidslijnen van de diverse onderdelen van de financiële functie vast te stellen; 2. de hoofdlijnen van de uitvoering te controleren.
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
Financiële tabellen We ronden bedragen standaard af op € 1.000, tenzij anders weergegeven. We noteren een bedrag met een V of een N, waarbij V staat voor ‘per saldo voordeel’ en N staat voor ‘per saldo nadeel’. Een V kan zowel lagere lasten als hogere baten betekenen. Een N kan zowel hogere lasten als lagere baten betekenen.
Financiële begroting Hoofdstuk 5, de financiële begroting, bevat een aantal cijfermatige tabellen, zoals het overzicht van baten en lasten, het overzicht van incidentele baten en lasten, algemene dekkingsmiddelen, geprognosticeerde balans en de reserves en voorzieningen.
13
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
H OOFD STU K 2
In één oogopslag
BEGROTING 2022
INKOMSTEN
44,8
Waar komt het geld vandaan?
MILJOEN
+
33,0
MILJOEN
Een groot deel van de inkomsten ontvangen we van het rijk
LOKALE HEFFINGEN
= 77,8
12,6
MILJOEN
MILJOEN
●
Onroerendezaakbelasting (OZB)
€
4.108.000
●
Afvalstoffenheffing
€
3.025.000
●
Reinigingsrechten
€
449.000
●
Rioolheffing
€
3.372.000
●
Leges, rechten en retributies
€
208.000
●
Leges bouwvergunningen
€
487.000
●
Overige uitkeringen
€
7.952.000
●
Begraafplaatsrechten
€
677.000
●
Overige inkomsten
€
3.917.000
●
Precariobelasting
€
43.000
●
Opname uit reserve
€
4.669.000
●
Hondenbelasting
€
91.000
●
Grondexploitaties
€
3.880.000
●
Marktgelden
€
47.000
●
Havengeld
€
69.000
20,4
ANDERE INKOMSTEN
14
MILJOEN
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
37,2
SOCIAAL
= 79,0
UITGAVEN
MILJOEN
Waar gaat het geld naar toe?
MILJOEN
●
Cultuurvoorzieningen
€
1.405.000
56
●
Integraal jeugdbeleid
€
511.000
20
●
Sport- en recreatie
€
1.918.000
76
●
Zorg
€ 33.327.000
1.321
●
Storting in reserve
€
0
€
37.161.000
Alle uitgaven zijn als totaalbedrag en als bedrag per inwoner weergegeven, op basis van 25.228 inwoners.
0
+ BESTUUR, ORGANISATIE EN VEILIGHEID
14,6
RUIMTE
MILJOEN
16,7
MILJOEN
●
Bedrijfsvoering
€
709.000
28
●
Begroten en verantwoorden
€
49.000
2
€
2.735.000
108
●
Woonruimte zaken
€
409.000
16
●
Bestuur
●
Afvalinzameling en verwerking
€
2.868.000
114
●
Communicatie en voorlichting €
70.000
3
●
Beheer openbare ruimte
€
2.859.000
113
●
Dienstverlening
€
865.000
34
●
Milieu
€
1.070.000
42
●
Fysieke veiligheid
€
2.108.000
84
●
Ruimtelijke ordening
€
1.557.000
62
●
Sociale cohesie
€
565.000
22
●
Wegen, bruggen en riolen
€
4.704.000
186
●
Overhead
€
9.371.000
371
●
Storting in reserve
€
1.148.000
45
●
Storting in reserve
€
247.000
10
€
14.615.000
€
16.719.000
+
+
ECONOMIE, ONDERWIJS EN ARBEIDSMARKT
9,3
1,3
FINANCIËN
MILJOEN
MILJOEN
●
Opgroeien en onderwijs
€
2.623.000
104
●
Algemene heffingen
€
●
Verkeer- en vervoersbeleid
€
543.000
22
●
Storting in reserve
●
Inkomen
€
-
0
●
Werk en ondernemerschap
€
1.697.000
67
●
Bouwgronden woonwijken
€
3.953.000
157
●
Storting in reserve
€
452.000
18
€
9.268.000
15
1.315.000
52
€
3.000
0
€
1.318.000
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
16
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
H OOFD STU K 3
Programma’s P ROG RA M M A 1
Sociaal Onze visie Sliedrecht heeft een veilige en inclusieve samenleving met sterke verbindingen en tolerantie naar elkaar. Hierin doet iedereen mee naar vermogen. Niemand valt tussen wal en schip.
‘Niemand valt tussen wal en schip’ Programma Sociaal omvat alle beleidsvelden van de gemeente Sliedrecht binnen het sociaal domein. Het gaat om de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO), jeugd(hulp), participatie, sport, cultuur, gezondheid en inburgering. Binnen het sociaal domein werken we veel samen in regionaal verband. De Sociale Dienst Drechtsteden (SDD), de Dienst Gezondheid en Jeugd (DG&J), de Service Organisatie Jeugd (SOJ) en Drechtwerk voeren taken uit op het gebied van WMO, jeugdhulp, gezondheid en de uitvoering van de participatiewet. Deze regionale samenwerking kan alleen succesvol zijn wanneer er lokaal een sterke
sociale infrastructuur is. Vanuit het programma Sociaal werken we daarmee primair aan de kernopgave “Werk maken van een veilige en inclusieve samenleving” en leveren we een bijdrage aan de kernopgave “Werk maken van een ondernemend en betrokken Sliedrecht”. Wat is onze ambitie tot 2030 om die visie waar te maken? We zetten in op een sterke sociale infrastructuur. We vinden het belangrijk dat inwoners voor zichzelf én voor elkaar zorgen. Wij zorgen voor een passend vangnet voor degenen die een steun in de rug nodig hebben.
17
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
Reguliere taken Bevorderen van een gezonde leefstijl. Behouden van toegankelijke en betaalbare voorzieningen op het gebied van sport, cultuur en sociaal. Organiseren van ondersteuning en hulp voor kwetsbare mensen in de samenleving. Het voeren van helder en transparant subsidiebeleid met duidelijke resultaatafspraken.
3.1.2 Welke ambitie en ontwikkelingen voor sociaal domein De afgelopen jaren is veel geïnvesteerd in het opzetten van een stevige sociale infrastructuur in Sliedrecht. Deze inzet is succesvol gebleken, de ondersteuning die geboden wordt door onze professionals in Sliedrecht wordt goed gewaardeerd door onze inwoners. Daarom is bij de totstandkoming van ‘Koers 2030’ besloten ons voor de komende jaren te richten op het doorzetten van de ingezette lijn op het Sociaal Domein.
‘Iedereen kan en mag meedoen in Sliedrecht’
3.1.3 Op welke wijze gaan we deze ambitie voor Sociaal realiseren? Om onze visie te realiseren, blijven we de komende jaren samen met onze inwoners en partners investeren in een sterke sociale infrastructuur voor Sliedrecht, met als uitgangspunt ‘zorg voor jezelf en voor elkaar’ en een passend vangnet organiseren voor mensen die (tijdelijk) extra ondersteuning en zorg nodig hebben.
Ambitie Verder verbouwen en verstevigen Zoals is opgenomen in de Sociale Visie vinden we het belangrijk dat alle inwoners zo zelfstandig mogelijk kunnen leven en naar vermogen kunnen meedoen. We gaan ervan uit dat inwoners zelfredzaam zijn en regie nemen over hun leven. Voor inwoners die hiertoe (tijdelijk) niet in staat zijn wordt ondersteuning geboden. Hierbij staan we voor een inclusieve samenleving. Iedereen kan en mag meedoen in Sliedrecht.
18
PROGRAMMABEGROTING 2022
Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)? We willen dat de inwoners van Sliedrecht een bijdrage leveren aan de samenleving. Dat zij zelfredzaam zijn en de regie over hun leven nemen. Daarbij zijn er gelijke kansen voor iedereen. Er is speciale aandacht voor het veilig kunnen opgroeien van onze jeugd en dat zij de kans hebben zichzelf te ontwikkelen en te ontplooien. We faciliteren initiatievenrondom participatie.
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
Wat gaan we ervoor doen in 2022? We starten met de uitvoering van de Wet inburgering 2021 en voeren actief de regie op het uitvoeringsproces. We blijven inzetten op de doorontwikkeling van het Bonkelaarhuis, zodat de ondersteuning blijft aansluiten op de vraagstukken van onze inwoners en de maatschappelijke ontwikkelingen. Vanuit het Bonkelaarhuis wordt invulling gegeven aan de wettelijke taak vroegsignalering schulden en ondersteuning aangeboden aan inwoners met betalingsachterstanden en of (financiële)problematiek. We houden continue oog voor de financiële ontwikkelingen binnen het Sociaal Domein en zetten in op het verhogen van de budgetbewustheid door actief te sturen op de uitvoering van bijvoorbeeld de Nee-tenzij regeling.
We bieden een sluitend vangnet voor inwoners die tijdelijk ondersteuning of zorg nodig hebben en geen of een ontoereikend netwerk. Bijvoorbeeld als het gaat om hulp en ondersteuning, schuldenproblematiek of laaggeletterdheid. De ondersteuning is gericht op versterking of ontwikkeling van eigen kracht en mogelijkheden in de sociale omgeving. We organiseren ondersteuning voor onze inwoners zoveel als mogelijk lokaal en zetten in op vroege signalering en interventie. Centraal staat dat de hulp die we bieden aansluit bij de behoefte en/of vraag van onze inwoners. Daarnaast ligt de regie zoveel mogelijk bij de inwoner en/of zijn netwerk. We gaan uit van maatwerk. De doorontwikkeling van het Bonkelaarhuis en een sterkere verbinding tussen welzijnsactiviteiten en ondersteuningsaanbod zijn daarbij belangrijk.
We blijven inzetten op het terugdringen van laaggeletterdheid. Dit om te voorkomen dat mensen niet kunnen meedoen omdat zij de Nederlandse taal niet (voldoende) beheersen. We houden voor onze inwoners een crisisplaats in Sliedrecht beschikbaar. We continueren de inzet van de Wijk-GGD’ers. We blijven in nauw contact met onze (maatschappelijke) partners om (de effecten van) corona te monitoren. Indien noodzakelijk spelen we hierop in. We zetten de middelen uit het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) in om onderwijsvertragingen die opgelopen zijn tijdens de coronapandemie in te halen. We doen dit in samenwerking met het onderwijs en het Sociaal Team Sliedrecht. Vanaf 2022 worden de participatieplaatsen overgebracht naar lokaal niveau. We continueren de huidige inzet van de participatieplaatsen en stellen deze ook beschikbaar voor niet uitkeringsgerechtigden. We gebruiken daarbij het jaar 2022 om de participatieplaatsen als voorzieningen te ontwikkelen naar plekken waar de ontwikkeling van inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt centraal komt te staan. Conform het bij de kadernota 2022 aangenomen amendement Sliedrecht schuldenvrij, gaan we vanaf 2022, aanvullend op het regionale beleid, op lokaal niveau financieel kwetsbare inwoners extra ondersteunen bieden. Hierbij zetten we in op; • • • •
Het toeleiden van bijstandsgerechtigden naar werk en het voorkomen dat (financieel) kwetsbare inwoners aangewezen zijn op een bijstandsuitkering. Het opkopen van beginnende schulden om zo grotere (financiele) problemen te voorkomen. Het aanbieden van scholing, trainingen en begeleiding om de financiële zelfredzaamheid van inwoners te vergroten. Het tegengaan van eenzaamheid en het vergroten van de participatiemogelijkheden.
Deze tabel gaat verder op de volgende pagina
19
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)? In Sliedrecht zorgen we voor elkaar, iedereen kan en mag meedoen, niemand wordt buitengesloten en we blijven inzetten op een inclusieve samenleving. Ook de sociale betrokkenheid is van grote waarde en een onmisbare schakel in onze sociale infrastructuur. Als gemeente willen wij dit blijven stimuleren en ondersteunen. Onder meer door verbindingen te leggen tussen mensen, initiatieven en partijen. Maar ook door de toegang tot hulp laagdrempelig te organiseren. Onze senioren verdienen bovendien extra aandacht. De vergrijzing speelt ook in Sliedrecht een rol. Thema’s zoals mantelzorg, eenzaamheid en levensloopbestendig bouwen zijn daarin relevant en vragen om een integrale aanpak (en zijn uiteraard ook van toepassing op andere doelgroepen).
Wat gaan we ervoor doen in 2022? We geven in samenwerking met onze maatschappelijke partners uitvoering aan de in 2021 opgestelde seniorenvisie.
We blijven de lokale coalitie tegen eenzaamheid ‘Erbij in Sliedrecht’ faciliteren. We blijven het Mantelzorgpunt faciliteren in de uitvoering van het mantelzorg ondersteuningsprogramma.
Toelichting Mede op basis van de vastgestelde kadernota 2021 en 2022, vraagt voorliggende ambitie en daarin opgenomen speerpunten naar verwachting de volgende financiële inzet: Budget ambitie Verder verbouwen en verstevigen
Deze ambitie met bijbehorende speerpunten vraagt, conform de vastgestelde kadernota 2021, aanvullende middelen in de vorm van het Dorpsfonds. Denk aan sport, cultuur, sociaal domein, coronacompensatie en (buiten)spelen en recreëren.: 2022
2023
2024
2025
N 551
N 551
N 548
N 545
De wettelijke taak vroegsignalering schulden wordt structureel toegevoegd aan het ondersteuningsaanbod van het Bonkelaarhuis, de kosten bedragen € 100.000 per jaar. De inzet op financieel kwetsbare inwoners kost € 200.000 per jaar en zal gedurende 5 jaar worden ingezet en gedekt vanuit het Eneco miljoen ter ondersteuning van financieel kwetsbare inwoners. De Rijksbijdrage voor de uitvoeringskosten Wet inburgering bedraagt € 96.000 in 2022 en 2023, € 94.000 in 2024 en structureel € 91.000 vanaf 2025. Dit wordt conform de vastgestelde financiële uitgangspunten toegevoegd aan de middelen voor uitvoering. De overige bedragen zijn overgenomen uit de meerjarenraming bij deze ambitie zoals opgenomen in de programmabegroting 2021. Dit betreft de inzet wijk GGD’er, de alternatieve regeling diplomazwemmen en de verbindingsfunctionaris verslavingen.
20
PROGRAMMABEGROTING 2022
Ambitie Samenwerken in de regio
GEMEENTE SLIEDRECHT
gemaakt worden voor de wijze waarop en hoe de dienstverlening van de Sociale Dienst Drechtsteden wordt uitgevoerd en aangeboden aan inwoners. Dit heeft tot gevolg dat het beleidsproces van
De wijze waarop wordt samengewerkt in de regio wijzigt per 1 januari 2022. De gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden wordt omgevormd naar een Gemeenschappelijke regeling Sociaal. Deze verandering heeft tot gevolg dat regionale bevoegdheden teruggaan naar de gemeenteraad en het college. Hierbij gaat het over regie op beleid en de financiële kaderstelling voor uitvoering van de Wmo, Participatiewet en de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening. Dit heeft als doel om meer ruimte voor lokaal maatwerk te organiseren. Hierdoor kunnen lokaal keuzes
Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)?
•
de Sociale Dienst Drechtsteden aangepast wordt om de aansluiting met de gemeenten te maken. Gemeenten worden in het proces gepositioneerd om haar eigenaarsrol te kunnen vervullen. De samenwerking wordt intensiever omdat de kaders en het beleid lokaal vastgesteld worden. Zowel in de voorbereiding als in de besluitvorming vraagt dit om lokale en regionale betrokkenheid en samenwerking.
Wat gaan we ervoor doen in 2022?
De Sociale Dienst Drechtsteden (SDD) is onze uitvoeringsorganisatie aan wie we de uitvoering van wettelijke taken blijven delegeren. Voor de bovenwettelijke taken willen wij de beleidsbevoegdheid terugbrengen naar de gemeente.
We nemen onze verantwoordelijkheid als eigenaar en opdrachtgever door te sturen op de uitvoering en de resultaten van de gemandateerde taken.
Door zelf beleid te maken kunnen we de lokale invulling beter vormgeven. De uitvoering is vervolgens een samenspel tussen SDD en de lokale voorzieningen.
We geven bij regionale beleidsvorming lokale kaders en uitgangspunten mee die aansluiten op onze Sociale Visie.
Bij regionale beleidsontwikkeling brengen we de maatwerkmogelijkheden in beeld voor lokale besluitvorming. Uitvoering van gemandateerde taken vindt plaats in samenhang met het lokale zorg, hulp en ondersteuningsaanbod.
We maken (maat)werkafspraken die aansluiten bij de (ondersteunings-)vraagstukken in Sliedrecht.
We willen ‘aan de voorkant’ betrokken zijn bij de uitvoering van takenpakket in het sociaal domein dat is opgedragen aan GRD en DG&J.
We zijn vroegtijdig en actief betrokken bij actuele ontwikkelingen en keuzes die gemaakt moeten worden. Hierbij brengen we de raad tijdig in positie. We volgen de regionale ontwikkelingen en spelen wanneer relevant daar tijdig op in We onderhouden contacten en leggen verbindingen met omliggende gemeenten, partners en stakeholders. We nemen de subsidieverlening aan de Stichting Jeugdteams over van de Service Organisatie Jeugd. Hiervoor beschikken we de Stichting Jeugdteams in 2022 een begrotingssubsidie ter hoogte van maximaal €1.675.000. Op een begrotingssubsidie is de ASV niet van toepassing. Een begrotingssubsidie wordt beschikt op basis van de Algemene Wet Bestuursrecht.
Budget ambitie Samenwerken in de regio
In de Kadernota 2022 zijn geen aanvullende middelen opgenomen voor deze ambitie. Uitvoering vindt plaats vanuit de bestaande budgetten.
21
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
Ambitie Sport, cultuur en recreatie Sliedrecht heeft een rijk verenigingsleven. Tal van sport- en culturele verenigingen bieden onze inwoners mogelijkheden voor een leuke en zinvolle vrijetijdsbesteding. We willen deelname aan sport en cultuur stimuleren en faciliteren.
Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)?
Daarnaast willen we onze inwoners, maar ook mensen van buiten Sliedrecht, aantrekken door de recreatiemogelijkheden in Sliedrecht te bevorderen.
Wat gaan we ervoor doen in 2021?
We versterken en promoten het centrum en het Baggermuseum zodat ‘dagjesmensen’ worden aangetrokken en de levendigheid in Sliedrecht wordt bevorderd.
We ondersteunen het Nationaal Baggermuseum vanuit een faciliterende rol in haar ontwikkeling om te komen tot een Delta Experience Centre.
We zetten in op de doorontwikkeling van sport- en recreatievoorzieningen en in het bijzonder op breedtesport en het sporten buiten verenigingsverband. Mede door het promoten van Sliedrecht als ‘Volleybal-hoofdstad’ van Nederland zetten we Sliedrecht verder op de kaart, mede als inspiratiebron voor sportend Sliedrecht.
De combinatiefunctionaris sport stimuleert jeugdigen om kennis te maken met en deel te nemen aan het gevarieerde sport- en beweegaanbod in Sliedrecht.
Op basis van de in 2021 vastgestelde Visie op Recreatie Sliedrecht en een eind 2021 nog op te leveren uitvoeringsprogramma werken we in 2022 met ondernemers, partners in de recreatieve sector en inwoners aan een duidelijke positioneren van het centrum en onze bezienswaardigheden. Bestaande recreatievoorzieningen versterken we waar nodig en waar mogelijk werken we aan nieuwe.
We onderzoeken of we de rol van de combinatiefunctionarissen ten behoeve van het bewegingsonderwijs kunnen uitbreiden in samenwerking met het basisonderwijs en SOJS We leveren een toekomstvisie gemeentelijke sportaccommodaties (inclusief zwembad) op. We blijven onderzoeken op welke wijze we het sporten buiten verenigingsverband kunnen faciliteren en promoten. We onderhouden onze contacten met sportverenigingen en ondersteunen hen waar mogelijk. In onze communicatie-uitingen blijven we aandacht houden voor Sliedrecht als Volleybal-hoofdstad.
We zetten in op extra cultuurinitiatieven en bevorderen samenhang en samenwerking
In 2022 wordt uitvoering gegeven aan de cultuurvisie.
Budget ambitie Sport, cultuur en recreatie
In de Kadernota 2022 zijn geen aanvullende middelen opgenomen voor deze ambitie. Uitvoering vindt plaats vanuit de bestaande budgetten.
De subsidiebeleidsregels cultuur worden in lijn gebracht met het subsidiebeleid sociaal en de cultuurvisie.
22
PROGRAMMABEGROTING 2022
3.1.4 Beleidsindicatoren In 2020 heeft een meting plaatsgevonden naar de maatschappelijke effecten van het sociaal beleid. Deze meting is opgesteld door het OCD en ‘waar staat je gemeente’. Hierbij is gebruik gemaakt van reeds beschikbare cijfers. In onderstaande tabel staan de resultaten van deze meting. In de begroting
Streefwaarde
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
van 2020 waren nog geen realistische cijfers beschikbaar voor deze indicatoren. Uit het onderzoek van het OCD kunnen we voor 1a t/m 1d de indicatoren afleiden. De streefwaarden zijn aangepast naar realistisch haalbare percentages. Er zijn nog geen cijfers beschikbaar over het percentage inwoners dat geen ondersteuning krijgt, maar dit wel zou willen.
Naam indicator
Meest recente waarde Sliedrecht
1a
95% 84% 47%
% van de inwoners doet mee (sociaal)
93% heeft voldoende contacten 79% neemt deel aan sportvereniging of sociale activiteit 42% doet vrijwilligerswerk
1b
19% 16% 5%
% van de inwoners wil meedoen, maar kan dit niet (sociaal)
24% ondervindt hinder in vrijetijdsbesteding 21% ondervindt hinder op school of werk 7% ondervindt hinder bij het onderhouden van sociale contacten
% van de inwoners weet ondersteuning te vinden als ze deze nodig hebben (sociaal)
68% weet waar zij terecht kunnen op het gebied van huisvesting 66% weet waar zij terecht kunnen op het gebied van psychische problemen 65% weet waar zij terecht kunnen op het gebied van lichamelijke beperkingen
1c
73% 71% 70%
1d
135 10,5%
Aantal inwoners dat ondersteuning krijgt (sociaal)
Huishoudens met een voorziening in het sociaal domein, alleen WMO, Wmo ondersteuning: 173 per 1000 huishoudens Jeugdhulp: 12,5%
1e
5%
% van de inwoners dat geen ondersteuning krijgt, maar dit wel zou willen (sociaal)
geen waarde bekend
1c t/m 1e In Sliedrecht hebben we een breed ondersteuningsaanbod voor alle inwoners van -9 maanden tot 100+ jaar. Dit ondersteuningsaanbod bestaat onder andere uit voorliggende voorzieningen, maatwerkvoorzieningen, specialistische ondersteuning en hulp. En er zijn diverse manieren om toegang tot deze ondersteuning te krijgen. Belangrijk is dat inwoners de weg weten te vinden naar de juiste passende ondersteuning en die - indien nodig -krijgt. Om te voorkomen dat inwoners die ondersteuning nodig hebben niet bereikt worden of tussen ‘wal en schip’ vallen is het belangrijk zicht te hebben op die inwoners die geen ondersteuning krijgen, maar dit wel graag zou willen.
1a en 1b Meedoen betekent voor Sliedrecht: participeren en mensen ontmoeten door middel van het gebruik van algemene, sociale en sportvoorzieningen. In de P&C documenten is het belangrijk te weten, in hoeverre de inwoners van Sliedrecht meedoen en zicht te hebben op het aantal personen dat mee wil doen maar dit niet kan. Dit percentage van ‘meedoen’ is opgebouwd op basis van deelname aan sportverenigingen, sociale activiteiten, vrijwilligerswerk etc. Arbeidsparticipatie is hier buiten gelaten omdat deze al bij de verplichte indicatoren is opgenomen.
23
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
3.1.5 Bijdrage van verbonden partijen aan dit programma
Sociale werkvoorziening Drechtwerk Sociale werkvoorziening Drechtwerk is het samenwerkingsverband van zes Drechtsteden en als organisatie actief op het gebied van participatie voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en relatief lage loonwaarden. Drechtwerk bevordert het zo veel mogelijk plaatsen van mensen in reguliere bedrijven en sociale ondernemingen. Deels (nog) met haar eigen BV’s. Daarbij is zoveel mogelijk sprake van een gewoon bedrijf. Er wordt samengewerkt met Baanbrekend Drechtsteden, de 1-werkgeversbenadering van de Drechtsteden bij de Sociale Dienst Drechtsteden en de verschillende initiatieven in de regio rond werk, participatie en zorg.
Dienst Gezondheid & Jeugd De Dienst Gezondheid en Jeugd (onderdelen GGD, veilig thuis en BLVS) voert de taken uit op grond van de Wet Publieke Gezondheid, de Leerplichtwet en de aanpak van Voortijdig Schoolverlaten. Hierbij is aansluiting bij de volgende doelstellingen van de Dienst Gezondheid & Jeugd: 1. Het realiseren van gezondheidswinst en het verminderen van sociaaleconomische gezondheidsverschillen. 2. Het bevorderen van ontwikkelingskansen voor, en participatie van inwoners (jeugd en ouderen in het bijzonder). 3. Het zorgen voor bescherming bij huiselijk geweld, het voorkomen en verminderen van sociale uitsluiting en het verbeteren van de kwaliteit van leven van kwetsbare groepen in de samenleving. Serviceorganisatie Jeugd Zuid Holland Zuid (SOJ ZHZ) De serviceorganisatie Jeugd is onderdeel van de Dienst Gezondheid en Jeugd. Ze is verantwoordelijk voor de inkoop en het contracteren van jeugdhulp die valt onder de noemer van de Jeugdwet. Gemeenschappelijke regeling Sociaal De GR Sociaal voert namens de gemeente Sliedrecht gemandateerde taken uit op het terrein van arbeidsparticipatie, maatschappelijke ondersteuning, inkomensondersteuning, minimabeleid, budgetadvies en schuldbemiddeling.
24
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
3.1.6 Kaders voor de reguliere taken De reguliere taken van het programma Sociaal zijn gebaseerd op beleidskaders die de gemeenteraad heeft vastgesteld:
Vigerend beleidskader
Vastgesteld
Jeugdwelzijnsbeleid
Raad 2020
Sociale Visie (herijking)
Raad 2020
Preventie en Handhavingsplan alcohol 2020-2023
Raad 2020
Lokaal gezondheidsbeleid
Raad, 2019
Sliedrecht Regenboog dorp
Raad, 2019
Sportnota 2019 e.v.
Raad, 2019
Integratienota 2019-2021
Raad, 2019
Ondersteuningsprogramma Mantelzorg 2019-2021
Raad, 2019
Uitvoeringsprogramma vrijwilligersbeleid 2018-2020
Raad, 2018
Strategische Agenda Sociaal Domein
Raad, 2018
Groeiagenda 2018
Raad, 2018
Transformatieagenda beschermd wonen en opvang 2017-2020
Raad, 2018
Subsidiebeleid Sociaal
Raad, 2017
Subsidiebeleid Sociaal Gemeente Sliedrecht 2017
Raad 2017
WMO- beleidsplan lokaal
Raad, 2016
Bibliotheekvisie
Raad, 2016
Jeugdwelzijnsbeleid
Raad, 2015
Beleidsrijk regionaal transitie arrangement
Raad, 2014
Harmonisatie kinderopvang en peuterspeelzaalwerk
Raad, 2014
WMO- beleidsplan regionaal
Raad, 2014
25
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
3.1.7 Overzicht van baten en lasten
Werkelijk 2020
Thema
Begroot 2021
Begroot 2022
Begroot 2023
Begroot 2024
Begroot 2025
Lasten Cultuurvoorzieningen
N
1.622 N
1.440 N
1.405 N
1.484 N
1.488 N
1.491
Integraal jeugdbeleid
N
490 N
499 N
511 N
511 N
511 N
511
Sport-en recreatievoorzieningen
N
2.161 N
2.045 N
1.918 N
1.913 N
1.916 N
1.920
Zorg
N
31.318 N
30.831 N
33.327 N
32.117 N
32.313 N
32.314
Totaal lasten
N
35.591 N
34.816 N
37.161 N
36.026 N
36.228 N
36.236
Cultuurvoorzieningen
V
567 V
775 V
629 V
633 V
633 V
633
Integraal jeugdbeleid
V
34
-
-
-
-
-
Sport-en recreatievoorzieningen
V
1.091 V
885 V
872 V
872 V
872 V
872
Zorg
V
7.875 V
7.467 V
7.799 V
7.799 V
7.799 V
7.799
Totaal baten
V
9.567 V
9.127 V
9.300 V
9.304 V
9.304 V
9.304
Geraamd totaal saldo van baten en lasten
N
26.024 N
25.689 N
27.860 N
26.722 N
26.924 N
26.932
Storting in reserve
N
165 V
54
-
-
-
-
Onttrekking aan reserve
V
819 V
438 V
1.210 V
207 V
209 V
211
Geraamd resultaat
N
25.370 N
25.198 N
26.651 N
26.515 N
26.715 N
26.721
Baten
26
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
P ROG RA M M A 2
Economie, onderwijs en arbeidsmarkt Onze visie Sliedrecht is een ondernemersdorp pur sang met een karakteristiek ondernemersklimaat. De bedrijven(terreinen) zijn vitaal en we hebben een levendig centrum.
‘Verbinden, organiseren en promoten’
Programma 2 omvat alle beleidsvelden van de gemeente Sliedrecht op het gebied van werken, bedrijvigheid en vestigingsklimaat. Dit valt uiteen in twee hoofdonderdelen, namelijk (1) economie en (2) onderwijs en arbeidsmarkt. Vanuit het programma Economie, onderwijs en arbeidsmarkt werken we daarmee primair aan de kernopgave
“ondernemend en betrokken Sliedrecht”, met daarnaast belangrijke raakvlakken met de kernopgave “ruimtelijke vernieuwing”. Wat is onze ambitie tot 2030 om die visie waar te maken? Ondernemend en betrokken: het zit diep geworteld in Sliedrecht. De samenleving doet
Reguliere taken Economie Bedrijfsbezoeken en accountmanagement Faciliteren bedrijfsleven Onderwijs en arbeidsmarkt Zoveel mogelijk mensen aan het werk helpen Faciliteren van goed onderwijs voor alle kinderen Bestrijden van onderwijsachterstanden Organiseren leerlingenvervoer
27
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
veel zelf en daar zijn wij trots op. Tegelijkertijd hebben we ambities om dit verder te versterken. Door bijvoorbeeld het borgen van een vitale economie en levendig centrum. De rode draad daarin is verbinden, organiseren en promoten.
Dit houdt ook in dat er voldoende ruimte is voor bedrijven en dat bedrijven op de juiste plek zijn gevestigd. Daarnaast zorgen we voor een goede uitstraling van de terreinen en het centrum. Deze essentiële uitgangspunten die terugkomen in de kernopgave ruimtelijke vernieuwing, zijn onlosmakelijk verbonden aan het bedrijvenbeleid en het vestigingsklimaat. Daarom moeten ze in samenhang worden gezien.
3.2.2 Ambitie en ontwikkelingen Sliedrecht is een ondernemersdorp pur sang. We hebben Sliedrechtse bedrijven, met name in de maritieme sector en aanverwante maakindustrie, die over de hele wereld actief zijn. Sliedrechtse ondernemingen bieden werk aan veel Sliedrechters. Daarnaast leveren de vele zorginstellingen, de detailen groothandel, de zakelijke dienstverlening en de ondernemers in het centrum ook een grote bijdrage aan de vitale economie die Sliedrecht rijk is. De lokale en regionale arbeidsmarkt is cruciaal om te voorzien in de behoefte aan gekwalificeerd personeel in het lokale en regionale bedrijfsleven. Onderwijs en bedrijfsleven werken nu al samen aan de aansluiting op specifieke beroepsgroepen. We willen deze gunstige situatie ook voor de toekomst borgen en waar mogelijk kwaliteit toevoegen.
3.2.3 Op welke wijze gaan we deze ambitie voor economie, onderwijs en arbeidsmarkt realiseren? Vitale bedrijven(terreinen) en een levendig centrum. Samen met onze ondernemers maken we werk van een toekomstbestendige en vitale economie in Sliedrecht. We voegen waar mogelijk kwaliteit toe met de Kerkbuurt als een goed voorbeeld. Belangrijke andere punten zijn ons bedrijvenbeleid, de aantrekkingskracht van Sliedrecht en de ruimtelijke uitstraling.
28
PROGRAMMABEGROTING 2022
Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)? Het samen met de ondernemers uitstippelen van een heldere koers richting de toekomst. Een bedrijvenbeleid waarin we kijken hoe men in Sliedrecht optimaal kan ondernemen. Met focus op thema’s als collectiviteit, innovatie, duurzaamheid en maatschappelijk verantwoord ondernemen en de wijze waarop de gemeente kan faciliteren.
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
Wat gaan we ervoor doen in 2022? Op basis van de in 2021 vastgestelde Economische Visie, werken we in 2022 samen met de ondernemers aan de uitvoering, met aandacht voor de vier prioritaire thema’s en vier prioritaire sectoren. Als basis voor een ambitieuze uitvoering van de Economische Visie zetten we in 2022 in op de opzet van een of meerdere nieuwe ondernemersfondsen voor bedrijventerreinen, voortbouwend op de in 2021 gestarte verkenning en op basis van draagvlak bij het bedrijfsleven. De regionale innovatieagenda en innovatie-instrumenten zoals het MKB-katalysatorfonds worden actief betrokken op Sliedrechtse bedrijven.
De economische kracht van Sliedrecht beter in de kijker zetten, om de aantrekkingskracht van Sliedrecht op bedrijven, maar ook op arbeidspotentieel te vergroten.
De promotie en marketing van Sliedrecht wordt verder uitgevoerd. Voor de recreatieve economie doen we dit in combinatie met de uitvoering van de in 2021 vastgestelde Visie op Recreatie. Sliedrecht is nauw aangesloten bij DEAL Drecht Cities voor bovenregionale promotie en acquisitie van bedrijvigheid. Om de aantrekkelijkheid van Sliedrecht als vestigingsplaats verder te versterken werken we met de ondernemers(vereniging) aan vitale werklocaties en faciliteren we bij belangrijke randvoorwaarden als duurzaamheid, innovatie, digitalisering en mobiliteit.
We zijn op sommige plekken al op de goede weg. De recente ontwikkeling van de Kerkbuurt is een mooi voorbeeld waar samen met de ondernemers kwaliteit is toegevoegd. De lessen uit dit traject vormen inspiratie om ook op andere locaties aan de slag te gaan.
In het verlengde van het huidige bedrijvenaccountmanagement en in samenwerking met de winkeliersverenigingen wordt het centrummanagement voor de winkelgebieden verder versterkt. De samenwerking met de winkeliersverenigingen via de ondernemersfondsen voor de winkelgebieden wordt voortgezet. Aanvullend op het winkeltijdenonderzoek Sliedrecht dat in juli 2021 is opgeleverd, wordt in februari 2022 het nieuwe Koopstromenonderzoek opgeleverd, met inzicht in de koopwensen en -behoeften in Sliedrecht.
We knappen de uitstraling van Sliedrecht op. Bijvoorbeeld door de uitstraling van de bedrijventerreinen (en de woonboulevard op bedrijventerrein Nijverwaard) te verbeteren. Bij het verbeteren van de Parallelweg langs de Nijverwaard leggen we nadrukkelijk de koppeling met (de ontsluiting van) het bedrijventerrein en de Woonboulevard.
Samen met de ROM-D werken we in 2022 aan de uitvoering van de bedrijfsverplaatsingen op de Nijverwaard ten behoeve van een verbetering van de ruimtelijke structuur en het onderscheid tussen de Woonboulevard enerzijds en de (industriële) bedrijvigheid anderzijds. Dit op basis en op voorbehoud van een positieve uitkomst van de verkenning in 2021.
Budget ambitie economie
Mede op basis van de vastgestelde kadernota 2021 en 2022, vraagt voorliggende ambitie en daarin opgenomen speerpunten naar verwachting de volgende financiële inzet:
We starten in 2022 met de uitvoering van de aanpak van de Leeghwaterstraat – in het verlengde van de herstructurering van de Parallelweg - ter versterking van het profiel van de Woonboulevard.
2022
2023
2024
2025
N 50
N 18
N0
N0
De bedragen zijn overgenomen uit de meerjarenraming bij deze ambitie zoals opgenomen in de programmabegroting 2021.
29
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
Onderwijs en arbeidsmarkt sluiten op elkaar aan en bieden het bedrijfsleven de benodigde vaardigheden.
Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)?
De lokale en regionale arbeidsmarkt heeft behoefte aan voldoende gekwalificeerd personeel. Hiervoor is samenwerking tussen onderwijs, bedrijfsleven en overheden essentieel.
Wat gaan we ervoor doen in 2022?
In een snel veranderende arbeidsmarkt, waarin vooral het middensegment onder druk staat, zijn doorlopend leren, flexibele inzetbaarheid en vaardigheden sleutelbegrippen. Sliedrecht en de regio Drechtsteden kennen daarbij een dubbele uitdaging: zowel een groot middensegment als een schaarste aan gekwalificeerd (technisch) personeel.
Via de regionale samenwerking in de Drechtsteden is Sliedrecht betrokken bij de regionale agenda voor Human Capital.
De aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt is cruciaal, middels samenwerking tussen het regionaal bedrijfsleven en de gemeenten. Daarnaast zijn groei en behoud van werkgelegenheid voor HBO- en academisch geschoolden aandachtspunten, zowel voor bedrijvigheid als voor woningbouw en voorzieningen.
We stimuleren scholieren bij hun opleidings- en beroepskeuze.
Budget ambitie onderwijs en arbeidsmarkt
In de Kadernota 2022 zijn geen aanvullende middelen opgenomen voor deze ambitie. Uitvoering vindt plaats vanuit de bestaande budgetten.
Sliedrechtse bedrijven worden aangemoedigd om zich aan te sluiten bij de nieuwe HBO associate degree opleidingen door de Dordrecht Academy. We faciliteren de banenmarkt Kom Binnen Bij Bedrijven.
3.2.4 Beleidsindicatoren
Naam indicator
Meest recente waarde Sliedrecht
Streefwaarde
2a Leegstand in % van winkelvloeroppervlakte (economie)
7 (2018)
< 7 in 2022
2b Leegstand in % van het aantal verkooppunten (economie)
11 (2018)
< 10 in 2022
2c % van de inwoners dat een startkwalificatie heeft (onderwijs en arbeidsmarkt)
-
60%
2d % van de inwoners dat zich inzet om zichzelf te ontwikkelen (onderwijs en arbeidsmarkt)
-
40%
twee indicatoren gepresenteerd. Het streven is om de leegstand te maximeren op 7% in 2020 en minder dan 10% leegstand te hebben in het aantal verkooppunten. De meest recente waarden zijn van 2018. Begin 2022 worden nieuwe waarden bekend.
2a en 2b Sterke winkelgebieden worden gemeten aan de hand van de leegstand als percentage van het winkelvloeroppervlakte en als percentage van het aantal verkooppunten. Beide cijfers hebben verband met elkaar, daarom zijn hier
30
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
economie, grondzaken, bereikbaarheid, recreatie en toerisme; • sociale thema’s die gekoppeld zijn aan onderwijs, kennisinfrastructuur en arbeidsmarkt (participatie).
2c en 2d Jeugd & onderwijs zijn beleidsvelden die zich (groten)deels richten op de ontwikkeling van jeugdigen. Daarnaast zijn er ook diverse (Rijks)regelingen voor de taalontwikkeling van bijvoorbeeld statushouders, werkzoekenden en laaggeletterden. Door bovenstaande indicatoren op te nemen, wordt inzicht verkregen in hoeverre inwoners zich ontwikkelen. Daarnaast geeft het percentage startkwalificatie inzicht in het perspectief van onze inwoners op (arbeids)participatie in de samenleving. De waarde voor deze indicatoren is nog niet bekend.
Dienst Gezondheid & Jeugd (GR) De Dienst Gezondheid & Jeugd voert de taken uit op grond van de Wet Publieke Gezondheid, de Leerplichtwet en de aanpak van Voortijdig Schoolverlaten. Hier is aansluiting bij de volgende doelstelling van de Dienst Gezondheid & Jeugd: • Het bevorderen van ontwikkelingskansen voor, en participatie van inwoners (jeugd en ouderen in het bijzonder). Denk aan de leerplicht en voortijdige schoolverlaters.
3.2.5 Bijdrage van verbonden partijen aan dit programma Drechtsteden (GR) Drechtsteden behartigt de gemeenschappelijke regionale belangen voor dit programma op de volgende terreinen: • fysieke thema’s die gekoppeld zijn aan
3.2.6 Kaders voor de reguliere taken De reguliere taken van het programma Economie, Onderwijs en Arbeidsmarkt zijn gebaseerd op beleidskaders zoals vastgesteld door de Gemeenteraad:
Vigerend beleidskader
Vastgesteld
Integraal huisvestingsplan (onderwijs)
Raad, 2019
Economische agenda Sliedrecht
Raad, 2017
Verkeers- en mobiliteitsplan 2017-2040
Raad, 2017
1e Wijziging Verordening voorzieningen Huisvesting onderwijs
Raad, 2017
Groeiagenda Drechtsteden 2030
Drechtraad, 2017
Parkeernormennota 2016
Raad, 2016
Regionale bedrijventerreinenstrategie
Drechtraad, 2016
Verordening leerlingenvervoer
Raad, 2014
Regionaal detailhandelsbeleid
Drechtraad, 2014
Integraal huisvestingsplan
Raad, 2013
Visie Brede Scholen Sliedrecht
Raad, 2013
Regionale kantorenstrategie
Drechtraad, 2013
Visie onderwijs en educatie Sliedrecht 2012-2020
Raad, 2012
Visie Kerkbuurt
Raad, 2011
31
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
3.2.7 Overzicht van baten en lasten
Werkelijk 2020
Thema
Begroot 2021
Begroot 2022
Begroot 2023
Begroot 2024
Begroot 2025
Lasten Opgroeien en onderwijs
N
2.420 N
2.742 N
2.623 N
2.630 N
2.623 N
2.622
Verkeer- en vervoersbeleid
N
503 N
562 N
543 N
548 N
548 N
548
Inkomen
N
1.117 N
41
-
-
-
-
Werk en ondernemerschap
N
760 N
1.511 N
1.697 N
1.692 N
1.766 N
1.794
Expl. Bouwgronden woonwijken
N
1.089 N
4.144 N
3.953 N
4.566 N
6.443 N
5.122
Totaal lasten
N
5.890 N
9.000 N
8.816 N
9.437 N
11.381 N
10.086
Opgroeien en onderwijs
V
470 V
634 V
634 V
634 V
634 V
634
Verkeer- en vervoersbeleid
V
93 V
98 V
102 V
105 V
105 V
105
Inkomen
V
1.075
-
-
-
-
-
Werk en ondernemerschap
V
322 V
208 V
208 V
208 V
208 V
208
Expl. Bouwgronden woonwijken
V
881 V
4.447 V
4.217 V
4.817 V
6.675 V
5.127
Totaal baten
V
2.841 V
5.388 V
5.162 V
5.764 V
7.623 V
6.075
Geraamd totaal saldo van baten en lasten
N
3.049 N
3.612 N
3.655 N
3.673 N
3.758 N
4.011
Storting in reserve
N
523 N
452 N
452 N
452 N
452 N
225
Onttrekking aan reserve
V
617 V
338 V
277 V
284 V
297 V
276
Geraamd resultaat
N
2.955 N
3.726 N
3.830 N
3.841 N
3.914 N
3.960
Baten
32
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
P ROG RA M M A 3
Ruimte Onze visie Sliedrecht heeft een aantrekkelijke ruimtelijke inrichting en er zijn meer en geschikter woningen gebouwd. Sliedrecht is meer energie neutraal. Zo heeft de gemeente een aantal groene longen toegevoegd en daarmee de ruimtelijke kwaliteit verbeterd. Daarnaast kent Sliedrecht minder verkeersoverlast en in het verkeer is het veiliger geworden. De barrière van A15 en spoor in de ontwikkeling van Sliedrecht is opgeheven.
‘Evenwichtige ontwikkeling met focus op ruimte, kwaliteit en duurzaamheid’
2040 is een toename van 2.500 woningen met het accent op de eerste tien jaar. Nieuwbouw in Sliedrecht brengt een verhuisstroom op gang die invloed heeft op het aantal huishoudens en op het behoud en de ontwikkeling van het voorzieningenniveau. De aansluiting met de wensen van eigen bewoners, zeker met betrekking tot de woonmarkt is van cruciaal belang om daarop te acteren. We stimuleren daarom stevige doorstroming naar nieuwbouw in koop en huur in het midden- en hoger segment. We ontwikkelen daarnaast ook gemengde woonwijken, waardoor we de sociale woningvoorraad meer verspreiden binnen onze gemeente en
Programma Ruimte omvat alle beleidsvelden van de gemeente Sliedrecht op het gebied van ruimtelijke vernieuwing, te weten woningbouw, ruimtelijke kwaliteit, duurzaamheid, bereikbaar en verbonden, onderhoud openbare ruimte, afvalinzameling en gemeentelijk vastgoed. De kernopgave ‘werk maken van ruimtelijke vernieuwing’ uit de kadernota zien we grotendeels in zijn uitwerking terug in dit hoofdstuk Ruimte van de begroting. Wat is onze ambitie tot 2030 om die visie waar te maken? De ambities zijn fors als het gaat om de opgaven in het fysieke domein. Onze inzet tot
33
PROGRAMMABEGROTING 2022
•
GEMEENTE SLIEDRECHT
Reguliere taken Wonen Zorgen voor een passende woningvoorraad Verkeer en mobiliteit Uitvoeren van de kortetermijnmaatregelen uit de verkeers- en mobiliteitsvisie Bereikbaarheid Blijven(d) investeren in een goed bereikbaar Sliedrecht Herstructurering en revitalisering woon- en werkgebieden Actualiseren van bestemmingsplannen/doorlopen van ruimtelijke procedures Beoordelen en afhandelen vergunningsaanvragen (deels programma 4) Duurzaamheid Samenwerken aan behalen klimaatdoelstellingen Buitenruimte Efficiënt beheren van de openbare ruimte Omgevingswet Voorbereidingen treffen ten behoeven van de invoering van de Omgevingswet Milieu Borgen wettelijke eisen voor luchtkwaliteit, geluid etc.
er een meer evenwichtige balans komt.
vastgoed. Deze ambities moeten echter wel in samenhang worden bezien en uitgewerkt. De woningbouwopgave kan niet los worden gezien van de opgave om de gemeente ruimtelijk te vernieuwen. De energietransitie komt met een fors ruimtegebruik en is direct gekoppeld aan ruimtelijke inpasbaarheid en kwaliteit. Datzelfde geldt voor de ambitie bereikbaar en verbonden.
We staan aan de vooravond van grote decentralisatieopgaven op het gebied van energie en de Omgevingswet. We willen de gemeente beter ontsluiten, voldoende ruimte bieden aan bedrijven en de ruimtelijke kwaliteit en openbare ruimte verbeteren. We weten dat de beschikbare ruimte binnen de huidige bebouwingscontouren schaars is. Ruimtelijke vernieuwing waarbij we het aandurven om weloverwogen, maar fundamentele keuzes te maken, is daarom noodzakelijk om niet tot stilstand te komen in onze ontwikkeling.
De Omgevingsvisie is een belangrijke inhoudelijke kapstok, waarin de ambities integraal en in samenhang zijn verwerkt. De visie geeft ons richting om nieuwe ontwikkelingen in gang te zetten en om initiatieven van buiten goed te kunnen beoordelen. Tegelijkertijd gebruiken we de visie om gericht de markt te consulteren en te betrekken. Immers, de gemeente bouwt zelf geen woningen.
3.3.2 Ambitie en ontwikkelingen De ruimtelijke opgave is uitgewerkt in vijf ambities: woningbouw, ruimtelijke kwaliteit, duurzaamheid, bereikbaar en verbonden en
34
PROGRAMMABEGROTING 2022
We bezien de opgaven voor heel Sliedrecht in samenhang, met in eerste instantie het accent op de bestaande gebouwde omgeving ten zuiden van de A15. Herstructureringsopgaven zijn hier majeur, gaan zorgen voor lucht en moeten daarmee meer ruimtelijke kwaliteit (in meer groen, betere verbindingen en slimmere opzet van woningen) toevoegen. Wij hebben de eerste stappen gezet ten behoeve van het ruimtelijke programma en kunnen ook de ambitie om ten noorden van het spoor te gaan ontwikkelen nu verbeelden. Ook de kosten en baten van het verbinden van gemeente en polder zijn in beeld.