Bijlage 1 - Programmabegroting 2027

Eventuele nieuwe beleidswensen zijn nog niet verwerkt. Deze zullen (wanneer er formele besluiten zijn genomen) een plaats krijgen in de gepresenteerde cijfers bij de jaarrekening 2026. 147 BIE Stationspark III BIE Maaslaan BIE Groen van Prinsterer Grondexploitaties in voorbereiding Voor verschillende projecten zijn voorbereidingskredieten vastgesteld ter dekking van de voorbereidende werkzaamheden. Momenteel betreft het de volgende vier locaties: • Sliedrecht-Noord; • Middeldiepstraat (onderdeel Binnenstedelijke Herstructurering Sliedrecht); • Valkweg (onderdeel Binnenstedelijke Herstructurering Sliedrecht); • De Driehoek De verwachting is dat er voor de Driehoek op kortere termijn (Q4 2026 / Q1 2027) ook daadwerkelijk een voorstel zal volgen om een grondexploitatie te openen. Ten aanzien van de andere projecten is die verwachting er niet ten aanzien van 2027. Planning en control cyclus in relatie tot grondexploitaties Jaarlijks actualiseren we de grondexploitaties met het opstellen van de jaarrekening. Dit resulteert in een nieuwe prognose van het resultaat voor de grondexploitaties. Daarbij worden ook de ontstane verschillen verklaard, dit gebeurt per jaarschijf en voor de grondexploitatie als geheel.

Naast de beoordeling of er tussentijds winst genomen moet worden, wordt voor verliesgevende grondexploitaties beoordeeld of er een voorliesvoorziening moet worden gevormd, aangevuld of vrij kan vallen.

148 Paragraaf Grote projecten Inleiding Ook in 2027 werken we verder aan de ontwikkeling van Sliedrecht. We investeren in projecten die bijdragen aan een aantrekkelijke, bereikbare en toekomstbestendige leefomgeving voor inwoners, ondernemers en bezoekers. De projecten verschillen in aard, omvang en complexiteit en vragen daardoor om verschillende rollen van de gemeente: van actief initiatiefnemer en projectpartner tot kadersteller en facilitator. De ambities uit het collegeakkoord vormen daarbij een belangrijke leidraad. We werken samen met inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere partners aan de verdere ontwikkeling van Sliedrecht. Participatie en communicatie zijn daarbij geen doel op zich, maar een essentieel onderdeel van de manier waarop we projecten vormgeven en realiseren. Door kennis, ideeën en ervaringen uit de samenleving vroegtijdig te betrekken, streven we naar plannen met draagvlak en een zichtbaar resultaat voor onze inwoners. De voortgang van de projecten wordt jaarlijks inzichtelijk gemaakt via het Programmaplan Ruimtelijke Vernieuwing. Daarnaast wordt over grondexploitaties en anterieure projecten gerapporteerd in het Meerjarenprogramma Grondzaken. Op deze wijze blijft de gemeenteraad in staat zijn kaderstellende en controlerende rol goed uit te oefenen.

Stand van zaken Hieronder geven we de stand van zaken van de grote projecten weer zoals die is op het moment van aanbieden van deze begroting. Baanhoek-West Doel Ontwikkeling van een hoogwaardige woonwijk aan de westkant van Sliedrecht met ca. 950 woningen, enkele bedrijfskavels en voorzieningen als een basisschool en medisch centrum. Status Het gebied rond de bedrijfskavels is volledig ingericht en de werkzaamheden zijn hier afgerond. De woningbouw is voor negentig procent gerealiseerd en grote delen van de wijk zijn ingericht en opgeleverd. De bouwwerkzaamheden voor de laatste fase zijn sind | s 2024 van start. In juni 2025 is het eerste deel, bestaande uit 26 woningen opgeleverd. Begin 2026 zijn nog eens 12 woningen opgeleverd en is de bouw gestart van de laatste 28 woningen behorend bij het plan Buurtschap. De start bouw van de laatste 66 woni | ngen staat gepland eind 2026. Verder komt er één vrije kavel in de verkoop. Planning • | 2e en 3e kwartaal 2026: oplevering openbare ruimte westelijk deel Fase 2 | -Oost • | Vanaf 3e en 4e kwartaal 2026: start bouw laatste bouwplannen met 44 woningen en 22 appartementen • | 2028: oplevering laatste woningen • | 2028: afronding woonrijp maken en oplevering resterende openbare ruimte • | 2029 eerste kwartaal: afronding en oplevering project Financiën Baanhoek-West betreft een anterieur project.

De financiële afwikkeling loopt daarom via de exploitatie van de gemeente. In de exploitatie zijn de volgende middelen beschikbaar: 149 150 Burgemeester Winklerplein Doel Samen met ontwikkelaars de herontwikkeling van het Burgemeester Winklerplein realiseren, bestaande uit de deelprojecten blok B, blok C en het plein. Deze herontwikkeling draagt bij aan de woningbouwopgave, versterkt de ruimtelijke kwaliteit van het gebied en verbetert de aantrekkelijkheid en economische vitaliteit van het winkelgebied. Status In 2026 is met ALDI een intentieovereenkomst gesloten voor blok C. De planologische procedure voor ABB (blok B) is flink gevorderd. De raad heeft in mei 2026 unaniem besloten tot het aanpassen van het omgevingsplan. Wat resteert in 2026 is de watervergunning en een eventueel beroep bij de Raad van State. In 2026 zijn ook verbeteringen aan het plein gerealiseerd in de vorm van groen, zijn gevelsubsidies toegekend en worden de eerste gevels inmiddels opgeknapt. Planning In 2026 wordt er verder uitvoering gegeven aan de verordening gevelsubsidies Winklerplein. Wat nog rest voor blok B is publicatie en de mogelijkheid tot beroep. Als dit uitblijft kan de de bouw mogelijk vanaf 2027 al starten. Een ander doel voor het komende jaar is om met ALDI een anterieure en koopovereenkomst te sluiten voor blok C.

Voor wat betreft het plein zelf, wordt gewerkt aan een programma van eisen en daarna aan een ontwerp. Financiën De ontwikkeling van zowel blok B als blok C wordt financieel mogelijk gemaakt vanuit anterieure overeenkomsten. De kosten die de gemeente moet maken komen via deze overeenkomsten voor rekening van de ontwikkelaars. Er is verder geen budget beschikbaar voor het verdere vervolg met uitzondering van een reservering binnen de Koers 2030 à € 2.247.000. Dit bedrag kan zonder een aanvullend raadsbesluit niet worden aangewend. Op 1 juli 2025 is ingestemd met de reservering van een bedrag van € 786.000 voor de afdoening van de ontbonden overeenkomst van juni 2022 inzake de herontwikkeling van het Burgemeester Winklerplein (Blok C). 151 De Driehoek Doel Invulling van de Driehoek tot een energieknooppunt dat bijdraagt aan de duurzaamheidsambities van de gemeente. Het terrein wordt ontwikkeld ten behoeve van de realisatie van een hoogspanningsstation, een waterstofhub en een geothermiecentrale. Daarnaast wordt het bestaande gronddepot ingepast en verder geprofessionaliseerd. Status De gebiedsvisie is op 28 maart 2023 vastgesteld, waarin onder andere ontwikkelruimte wordt geboden voor geothermie, waterstof en een hoogspanningsstation. Het projectgebied ligt binnen verschillende invloedsgebieden. Waaronder die van de A15, hoofdgasleiding en de Betuweroute.

Dit vraagt om continue afstemming met de overlegpartners: Rijkswaterstaat, Prorail, Gasunie en de gemeente Papendrecht. De verschillende initiatieven binnen het project hebben verschillende faseringen. Het ingenieursbureau Drechtsteden stelt het schetsontwerp op voor het totaal te ontwikkelen gebied: de hoofdinfra, het groen, water en de uit te geven kavels. Voor de kavel t.b.v. het hoogspanningsstation maakt de gemeente financiële en werkafspraken met Stedin en bereidt Stedin de onderbouwing van de ruimtelijke procedure voor. Het perceel is in het eerste kwartaal 2026 obstakelvrij gemaakt en vanaf het derde kwartaal gereed voor het aanbrengen van voorbelasting. Voor de te realiseren waterstof hub wordt vanuit initiatiefnemer gewerkt aan de engineering en financiering. Voor het waterstofinitiatief zijn aanvullende onderzoeken nodig waaronder externe veiligheid en de waterhuishouding om de afwijking op het omgevingsplan te onderbouwen. Dat geldt ook voor het perceel van t.b.v. geothermie. De inventarisatie van grond en bouwstoffen op het gronddepot in de oosthoek van De Driehoek is in november 2025 afgerond. Op basis daarvan worden de afvoer- en verwerkingsmogelijkheden voorbereid. Ook is de inventarisatie van invasieve exoten, waaronder Aziatische duizendknoop uitgevoerd. Op basis hiervan wordt een bestrijdingsplan voorbereid.

Planning Van de verschillende projectonderdelen lopen de activiteiten door in 2026 (e.v.), onder andere het voorbereiden de toetsing van de omgevingsvergunning (ruimtelijke deel), het ontwerp van de calamiteitenontsluiting en de openbare infrastructuur en ruimte. Ook vindt uitvoering plaats van het plan van aanpak voor de professionalisering van het depot. Met Stedin wordt, als voorloper van alle ontwikkelingen op de Driehoek, uitvoering gegeven aan de afspraken uit de intentieovereenkomst die in 2025 wordt aangegaan. Zodra de ontwikkelingen voldoende zijn uitgewerkt, worden afspraken gemaakt over de wijze van grondoverdracht. Voor de waterstof hub en de geothermiecentrale wordt in 2026 en 2027 toegewerkt naar een samenwerkingsovereenkomst. Financiën In november 2025 is een bijdrage van ruim € 1 miljoen euro cofinanciering toegekend vanuit de Regiodeal Drechtsteden-Gorinchem. Dit ten behoeve van de benodigde voorbereidende werkzaamheden, zoals het geschikt maken van de grond, het ontwikkelen van een calamiteitenontsluiting en voor overige plan- en onderzoekskosten. In de voorjaarsnota 2026 is een voorbereidingsbudget van € 350.000 toegekend. De opening van de grondexploitatie met betrekking tot De Driehoek wordt momenteel voorbereid.

In het geval van een ‘no go’ besluit omtrent de grondexploitatie zullen de voorbereidingskosten worden afgeboekt van de reservering binnen de reserve Koers 2030. 152 Sliedrecht Buiten Doel Het realiseren van het recreatief knooppunt 'Sliedrecht Buiten' ten noorden van de Betuweroute. Het recreatief knooppunt kan als uitvalsbasis dienen om het buitengebied te ontdekken. Daarnaast richten we een gebied in als natuurgebied om te wandelen en te ontdekken. Verder realiseren we er een parkeer- en een horecavoorziening. In Sliedrecht Buiten worden ook voetbalvereniging VV Sliedrecht en tennisvereniging SLTC gehuisvest. Het doel is verder om op de locatie waar voetbalclub VV Sliedrecht nu gevestigd is een bedrijventerrein te realiseren (Stationspark III). Status Er loopt een beroep op het bestemmingsplan, hierover moet de Raad van State een besluit nemen. het is nog onduidelijk wanneer dit gebeurt. De gesprekken met de sportverenigingen en grondeigenaren lopen en de eerste aanbiedingen voor de aankoop van grond zijn gedaan. In de afgelopen periode heeft ook de grondruil met ABB plaatsgevonden en is de gemeente dus eigenaar geworden van enkele percelen in Sliedrecht Buiten. Planning Het coalitieakkoord is duidelijk over de wens om de voetbal en tennis te laten blijven zitten waar ze nu gehuisvest zijn.

Wat dit exact gaat betekenen voor Sliedrecht Buiten en Stationspark III zal de komende tijd blijken. Er zal eerst goed overleg plaatsvinden tussen alle betrokkenen. Financiën Voor de uitvoering van het project zijn de volgende investeringskredieten beschikbaar:

153 Stationspark III Doel Door het verplaatsen van de sportvelden naar de nog te ontwikkelen locatie Sliedrecht Buiten ten noorden van het Stationspark III, ontstaat er ruimte voor het ontwikkelen van het bedrijventerrein Stationspark III. Deze locatie voor kleinschalige lokale en regionale bedrijvigheid draagt bij aan het voorzien in de lokale groeibehoefte en vervangingsvraag. Status Er loopt een beroep op het bestemmingsplan, hierover moet de Raad van State een besluit nemen. Het is nog onduidelijk wanneer dit gebeurt. Planning Zodra er duidelijkheid is over de verplaatsing van de sportvelden, wordt een strategisch uitgiftekader opgesteld voor Stationspark III. Financiën Stationspark III betreft een grondexploitatie. Het geprognosticeerde resultaat bij de Jaarrekening 2025 betrof € 10,7 miljoen. In hoeverre over het verwachte resultaat vennootschapsbelasting verschuldigd is, is onderwerp van onderzoek. Indien vennootschapsbelasting verschuldigd is valt het vrij besteedbare resultaat lager uit.

154 Watertorenterrein Doel Ontwikkeling van het Watertorenterrein tot woningbouwlocatie. Status Het watertorenterrein is 100% particulier eigendom van Watertoren B.V. Naast de wettelijke bevoegdheden heeft de gemeente een faciliterende rol bij de gebiedsontwikkeling, omdat het hier gaat om een ontwikkeling van een externe partij. Op 20 december 2023 heeft Watertoren B.V. een aanvraag omgevingsvergunning (wabo) ingediend voor een woningbouwontwikkeling van 180 woningen. Bij projecten van deze omvang is het gebruikelijk om via vooroverleg de haalbaarheid van het plan te toetsen. Dat is in dit geval niet gebeurd, waardoor de behandeling van deze aanvraag complexer is geworden. In januari 2025 heeft de gemeente een ‘verzoek tot aanvullingen’ aan de ontwikkelaar gestuurd. In december 2025 zijn gemeente en ontwikkelaar een intentieovereenkomst aangegaan waarin afspraken zijn vastgelegd over de verdere uitwerking van het plan, mede op basis van de gevraagde aanvullingen en aanpassingen. Sindsdien is de ontwikkelaar in afstemming met de gemeente Sliedrecht bezig met het aanvullen van de aanvraag. Voor wat betreft de 22 waterwoningen is inmiddels duidelijk geworden dat deze op basis van de Beleidslijn Grote Rivieren niet zijn toegestaan.

Planning De planontwikkelaar van het Watertorenterrein streeft er naar om de aanvullingen op de aanvraag in het derde kwartaal van 2026 gereed te hebben. Als de aanvullingen compleet zijn en getoetst door de gemeente wordt dit via een verklaring van geen bedenkingen aan de gemeenteraad voorgelegd. Dit is voorzien in het eerste of tweede kwartaal van 2027. Vervolgens start de ruimtelijke procedure. Financiën Er is met Watertorenterrein B.V. een intentieovereenkomst gesloten. De kosten die de gemeente maakt worden gedekt vanuit de bijdragen die is overeengekomen.

155 Locatie Groen van Prinsterer Doel De herontwikkeling van de Locatie Groen van Prinsterer locatie door de ruimtelijke kwaliteit te verbeteren en woningbouw te realiseren. Status Aan de hand van een stedenbouwkundige gebiedsanalyse, beleidskaders van onze gemeente en omgevingsgesprekken met omwonenden zijn de definitieve stedenbouwkundige kaders voor de gebiedsontwikkeling locatie Groen van Prinsterer opgesteld. Na besluitvorming door de raad over de stedenbouwkundige kaders en de grondexploitatie werken we toe naar het uitzetten van een tender. Ter voorbereiding op deze marktuitvraag zijn diverse noodzakelijke onderzoeken uitgevoerd, waaronder bodemonderzoek, archeologisch onderzoek, flora- en faunaonderzoek en onderzoek naar de sloopkosten. In 2025 ontstond er een direct huisvestingsprobleem voor CBS Oranje-Nassau. Na het onderzoeken van verschillende (on)mogelijkheden is besloten vanaf het schooljaar 2025 een aantal klassen voorlopig te huisvesten in de voormalige Groen van Prinstererschool. In de tussentijd gaat het vervolgproces voor de herontwikkeling tot woningbouw door en wordt ook voor CBS Oranje-Nassau naar een structurele oplossing gezocht. Planning We verwachten de tender in het eerste kwartaal van 2027 op de markt te zetten. In 2027 doorlopen we het tenderproces en selecteren we een aannemer.

Ondertussen bereiden we de sloop verder voor met het uitlijnen van de RO-procedure. Financiën Locatie Groen van Prinsterer betreft een grondexploitatie. Het geprognosticeerde resultaat bij de Jaarrekening 2025 betrof € 194.000 negatief. Hiervoor is een voorziening gevormd.

156 Raadhuis Doel Met de restauratie van het raadhuis streven we naar een raadhuis van en voor Sliedrecht. Niet alleen een bestuurlijk centrum, maar ook een ontmoetingscentrum voor de inwoners van Sliedrecht met een ondersteunende horeca, passend bij de behoefte van de gemeente en strokend met het Omgevingsplan. Status Het definitief ontwerp is goedgekeurd en het uitvoeringsbudget van € 5.684 miljoen is beschikbaar gesteld. Planning • 2026: onderzoek en opstellen hernieuwd vertrekpunt • 2027: Voorbereiden besluitvorming, besluitvorming, ontwerp en vergunningen • 2028: Realisatie uitvoering Financiën Voor de uitvoering van het Raadhuis zijn de volgende investeringskredieten beschikbaar:

157 Vogelbuurt Doel Het project Vogelbuurt is in 2019 gestart met als doel de wijk te revitaliseren. Dit houdt in dat zowel het riool als de bestrating wordt vernieuwd. Met deze ingreep frissen we, qua uitstraling, de wijk niet alleen op qua uitstraling, maar ook de levensduur wordt verlengd. Status Vogelbuurt Noord De rioolwerkzaamheden zijn in 2021 afgerond en de bestratings- en ophoogwerkzaamheden zijn in het tweede kwartaal van 2026 fysiek opgeleverd. Vogelbuurt Zuid De rioolwerkzaamheden zijn in 2022 gestart en in 2025 afgerond. In 2026 is het ontwerp voor de herinrichting 2026 gereed gemaakt en gestart met deze aanbestedingsfase. Financiën Voor de uitvoering van de Vogelbuurt zijn de volgende investeringskredieten beschikbaar:

158 Warmtenet/Proeftuin Doel De gemeente ontving in 2019 een rijksbijdrage van € 3.850.000,- om (particuliere) woningeigenaren in Sliedrecht-Oost de kans te bieden om over te stappen op het warmtenet en hun woning aardgasvrij te maken. De proeftuin Sliedrecht-Oost is opgericht om hier uitvoering aan te geven. Status De proeftuin is grotendeels in de nazorgfase beland. De grondgebonden particuliere en corporatiewoningen ontvangen in 2026 nog nazorg voor bijvoorbeeld het verhelpen van storingen of het optimaliseren van de cv-installaties. Voor Verzorgingstehuis Parkzicht dient nog rekening gehouden te worden met een bedrag om ook 32 aanleunwoningen aardgasvrij maken. Er is gestart met verkennen of het mogelijk is om Parkzicht nog voor het stookseizoen van 2027 aan te sluiten op het warmtenet. Daarvoor dient een haalbare en betaalbare business case opgesteld te worden en een participatietraject doorlopen te worden waarbij 70% van de bewoners instemt met aansluiting op het warmtenet. Planning Het participatietraject voor het aansluiten van Parkzicht op het warmtenet loopt door in 2027. Financiën Het hele project is gefinancierd met de ontvangen rijksbijdrage. Dit bedrag staat als vooruit ontvangen op de balans. Elk jaar worden de gemoeide kosten geboekt in de exploitatie en wordt een gelijk gedeelte van de rijksbijdrage als inkomst geboekt in de exploitatie.

Hierdoor is het voor de gemeente per saldo neutraal.

159 AZC In Nederland is er een groot tekort aan opvangplekken voor asielzoekers. Daarom worden er nu veel tijdelijke opvanglocaties gebouwd. Deze zijn duur en bieden niet altijd een goede en veilige plek voor mensen. Sliedrecht wil helpen door een asielzoekerscentrum (AZC) te openen om te voldoen aan onze wettelijke taakstelling. Zo zorgen we voor een vaste, menswaardige opvanglocatie. We maken duidelijke afspraken met het COA (Centraal Orgaan opvang Asielzoekers) en andere partners. Samen zorgen we ervoor dat het AZC goed past in de Sliedrechtse samenleving. Financiën Het AZC is een anterieur project, als gemeente faciliteren we het COA bij de realisatie. Op dit moment zijn hiervoor (nog) geen middelen begroot in 2027. Leeghwaterstraat Doel Het vervangen van de riolering in de Leeghwaterstraat en Beijerinckstraat in combinatie met het opwaarderen van de Leeghwaterstraat als hoofdstraat van de woonboulevard. Status Na de vervanging van het gemaal en een klein deel van de riolering in de Leeghwaterstraat en Beijerinckstraat resteert nog de vervanging van de overige riolering in beide straten. Tegelijkertijd wordt de Leeghwaterstraat heringericht tot hoofdstraat van de woonboulevard. In 2026 is er gewerkt aan diverse onderzoeken en de uitvoeringsontwerpen in diverse participatietrajecten van de Leeghwaterstraat.

Planning Eind 2026 worden de onderzoeken en het uitvoeringsontwerp afgerond en het contract opgesteld. Begin 2027 start de (Europese) aanbestedingsprocedure van het contract. Naar verwachting start medio 2027 de uitvoering. Financiën Voor de uitvoering van de Leeghwaterstraat zijn de volgende investeringskredieten beschikbaar:

160 IKC Valkweg Doel Realiseren van een Integraal Kindcentrum (IKC) ter vervanging van de huidige schoolgebouwen van OBS De Wilgen, inclusief kinderopvang Wasko, en CKC Prins Willem-Alexanderschool, inclusief kinderopvang Partou. Status De gemeenteraad heeft in juli 2026 ingestemd met de positionering van het IKC aan de Lijsterweg als uitgangspunt voor de verdere planvorming. Hiermee wordt afgeweken van het oorspronkelijke plan uit 2023, dat uitging van realisatie aan de Valkweg. De voorbereiding van het project richt zich momenteel op de aanbesteding van een ontwerpteam en de verdere uitwerking van het ontwerp, de benodigde onderzoeken en de vergunningprocedures. Planning Na besluitvorming over het voorbereidingskrediet start de aanbesteding van een ontwerpteam. Vervolgens worden het ontwerp, de benodigde onderzoeken en de vergunningprocedures uitgewerkt. Naar verwachting wordt in 2028 een voorstel voor een uitvoeringskrediet aan de gemeenteraad voorgelegd, waarna de realisatie kan starten. Ingebruikname van het IKC is voorzien in 2030. Financiën Op 7 februari 2023 heeft de gemeenteraad een investeringskrediet van € 16,6 miljoen beschikbaar gesteld voor de realisatie van een Integraal Kindcentrum aan de Valkweg, inclusief vervangende nieuwbouw voor sporthal De Valk. Inmiddels wordt het IKC op een andere locatie ontwikkeld.

Daarnaast wordt voorgesteld de vervangende sportvoorziening los te koppelen van het project. Ook zijn de planning en financiële uitgangspunten gewijzigd. Het college heeft daarom besloten de gemeenteraad voor te stellen het bestaande krediet voor IKC Valkweg af te sluiten en een voorbereidingskrediet van € 4,66 miljoen beschikbaar te stellen voor de verdere planuitwerking van het project IKC Lijsterweg. In dit voorbereidingskrediet zijn tevens de reeds gemaakte plankosten opgenomen. Na afronding van de ontwerpfase zal de gemeenteraad middels een separaat voorstel worden gevraagd een besluit te nemen over het beschikbaar stellen van een uitvoeringskrediet voor de realisatie van het IKC. Het voorbereidingskrediet stelt de gemeente in staat het project uit te werken tot een aanbestedings- en uitvoeringsgereed niveau. 161 Paragraaf Wet Open Overheid Inleiding In 2027 ligt de focus op de verdere uitvoering en implementatie van de actieve openbaarmakingsplicht op grond van de Wet open overheid (Woo). De gemeente houdt zich hierbij aan de wettelijk door het Rijk vastgestelde termijnen voor het actief openbaar maken van de zeventien informatiecategorieën. Deze inzet is erop gericht de transparantie en inzichtelijkheid van het gemeentelijk handelen verder te vergroten en daarmee de controleerbaarheid te versterken.

Dit draagt bij aan het versterken van het vertrouwen van inwoners, ondernemers en partners in de overheid en bevordert tegelijkertijd de democratische betrokkenheid en controle. De implementatie wordt aangestuurd vanuit Bedrijfsvoering Drechtsteden, die verantwoordelijk is voor het inrichten, beheren en doorontwikkelen van de benodigde applicaties en ondersteunende processen en daarnaast zorgdraagt voor het beschikbaar stellen van kennis aan de gemeente. Binnen deze structuur vervult de Woo-coördinator een centrale rol door de voortgang van de implementatie te bewaken, de organisatie te adviseren over de toepassing van de Woo en actief toe te zien o p de tijdigheid, volledigheid en kwaliteit van de openbaarmaking, waarbij ook knelpunten worden gesignaleerd en verbeteringen worden geïnitieerd. De uitvoering van de actieve openbaarmakingsplicht ligt bij de publicatieverantwoordelijken binnen de gemeentelijke organisatie, die verantwoordelijk zijn voor het identificeren van de informatie die voor openbaarmaking in aanmerking komt en voor het tijdig, juist en volledig aanleveren en publiceren daarvan, alsmede voor het structureel borgen van deze verplichtingen in de eigen werkprocessen. Daarmee wordt actieve openbaarmaking niet alleen praktisch uitgevoerd, maar ook duurzaam verankerd in de organisatie.

Teammanagers en directie dragen daarbij zorg voor de organisatorische inbedding door prioriteiten te stellen, voldoende capaciteit beschikbaar te stellen en te sturen op naleving, waarbij zij publicatieverantwoordelijken aanspreken op hun verantwoordelijkheid en de behaalde resultaten. Medewerkers passen de vastgestelde werkwijzen toe in hun dagelijkse werkzaamheden en leveren een actieve bijdrage aan de kwaliteit van de openbaarmaking door zorgvuldig met informatie om te gaan, waarbij zij worden ondersteund door gerichte bewustwording, instructies en trainingen. Door deze samenhangende inzet van rollen en verantwoordelijkheden wordt gewerkt aan een structurele verankering van actieve openbaarmaking en aan een transparante, inzichtelijke en betrouwbare overheid. 162 Financiële begroting 163 Overzicht lasten en baten 2027 - 2030 Lasten en baten 2027-2030

164 Overzicht lasten en baten met toelichting per programma Overzicht lasten en baten per programma Programma 1: Samenleving Toelichting lasten: Veilig en inclusief Sliedrecht Verschil wordt veroorzaakt door een herverdeling van loonkosten binnen het programma. Inburgering Begrote kosten voor opvang ontheemden Oekraïne was in 2026 iets hoger door incidentele kosten. Individuele voorzieningen WMO Verlaging van de kosten door een herverdeling van loonkosten binnen het programma. Algemene gezondheidszorg Per 1 januari 2027 vindt de overgang plaats van het Gezond en Actief Leven Akkoord (SPUK GALA) naar het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (SPUK AZWA). De voorlopige berichtgeving laat zien dat er meer geld beschikbaar wordt gesteld vanuit het Rijk Bijstand, participatie, etc. Stijging van de kosten door met name prijsontwikkelingen en een groei in het aantal klanten met een bijstandsuitkering. Hiertegenover staan diverse ombuigingsvoorstellen waarover besluitvorming heeft plaatsgevonden waardoor de stijging in kosten wordt gedempt.

165 Burgerzaken Stijging van de kosten door loon- en prijsontwikkeling en herverdeling van loonkosten binnen het programma. Openbare orde en veiligheid Stijging van de kosten door loon- en prijsontwikkeling in de gemeentelijke bijdrage aan de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid en herverdeling van loonkosten binnen het programma. Toelichting baten: Inburgering De bekostigingsregeling voor de ontheemden Oekraïne is vanaf 1 januari 2027 aangepast. Daar waar de gemeente Sliedrecht voorheen op basis van de normvergoeding en de gunstige huisvesting op Stationspark 200 een positief saldo kon realiseren op de opvang ontheemden Oekraïne, wordt de bekostiging vanaf 2027 op basis van werkelijke kosten en is er geen sprake meer van overschotten. Algemene gezondheidszorg Per 1 januari 2027 vindt de overgang plaats van het Gezond en Actief Leven Akkoord (SPUK GALA) naar het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (SPUK AZWA). De voorlopige berichtgeving laat zien dat er meer geld beschikbaar wordt gesteld vanuit het Rijk. Bijstand, participatie, etc. Positieve bijstelling van de bijstandsuitkering op basis van de voorspellingen van het aantal uitkeringsgerechtigden. Programma 2: Economie, onderwijs, sport en cultuur 166 Toelichting lasten: Ondernemend en betrokken Sliedrecht Het budget voor de wijk- en buurtagenda's is verplaatst naar het product Welzijnswerk onder programma 1 - Samenleving.

Sport Verlaging van de kosten door een herverdeling van loonkosten binnen het programma. Onderwijshuisvesting In 2026 is besloten tot een eenmalige bijdrage aan de gebouwen van CBS Prins Willem-Alexander locatie Valkweg en OBS De Wilgen. Dit was nodig om de gebouwen veilig te kunnen blijven gebruiken gedurende de langere gebruiksperiode die ontstaat door de nieuwe voorkeurslocatie voor het Integraal Kind Centrum. Onderwijs- en leerlingzaken Vanwege een herpositionering van het NME-centrum in 2027 is een verschuiving van kosten zichtbaar van programma 3 - Ruimte naar Programma 2 - Economie, onderwijs, sport en cultuur. Economische zaken Het structurele budget voor meervoudig lokale samenwerking is in 2026 eenmalig afgeraamd.

167 Programma 3: Ruimte Toelichting lasten: Ruimtelijke vernieuwing Het budget voor het programmabureau Ruimtelijke vernieuwing is in 2027 verhoogd. Faciliterend grondbeleid Faciliterende projecten hebben in de gemeenten een relatief korte doorlooptijd. In het lopende jaar (2026) zijn de uitgaven daardoor in de begroting hoger dan in het navolgende jaar (2027). De verwachting is dat de lasten in de werkelijkheid dichter bij elkaar zullen liggen. Bereikbaarheid In 2026 staan de budgetten begroot voor de realisatie van de fietsenstallingen bij station centraal (afgerond) en Baanhoek (onder handen). Bouwgronden in exploitatie In 2027 staan er in de grondexploitaties veel meer werkzaamheden gepland dan in 2026.

168 Overig vastgoed De verkoop van de brandweerkazerne heeft in 2026 plaatsgevonden, dit gaat gepaard met een desinvestering die als lasten in de boekhouding terecht komt. Duurzaamheid Binnen de proeftuin Aardgasvrije wijken worden in 2026 veel lasten gemaakt. Dit geldt (zie het in mindere mate) ook voor de projecten SPUK Nationaal Isolatieprogramma, CDOKE, Koelkast- en vriezerregeling en het Energieloket. Waarschijnlijk worden delen van dit budget bij de jaarrekening doorgezet naar 2027. Toelichting baten: Faciliterend grondbeleid Faciliterende projecten hebben in de gemeenten een relatief korte doorlooptijd. In het lopende jaar (2026) zijn de baten daardoor in de begroting hoger dan in het navolgende jaar (2027). De verwachting is dat de lasten in de werkelijkheid dichter bij elkaar zullen liggen. Bereikbaarheid In 2026 staan de subsidie inkomsten begroot van het project fietsenstallingen bij station centraal (afgerond) en Baanhoek (onder handen). Bouwgronden in exploitatie In 2027 staan er in de grondexploitaties veel meer werkzaamheden gepland dan in 2026. Doordat deze vanwege het BBV, saldo neutraal over de exploitatie moeten lopen zijn er ook meer inkomsten. Overig vastgoed De verkoop van de brandweerkazerne heeft in 2026 plaatsgevonden, dit leidt tot eenmalige inkomsten. Duurzaamheid De diverse projecten worden veelal uitgevoerd met subsidie als dekking.

Hierdoor zijn de inkomsten in 2026 hoger dan in 2027. 169 Programma 4: Bestuur en organisatie Toelichting lasten: Bedrijfsvoering De gemeente Sliedrecht heeft een deel van de bedrijfsvoering, samen met andere gemeentes, ondergebracht bij Bedrijfsvoering Drechtsteden. Naast de jaarlijkse indexering, zal er ook meer benodigde dienstverlening afgenomen gaan worden, op het gebied van o.a. HR, ICT (beveiliging), en juridische ondersteuning. Bestuur Doordat de verdeelsleutel van de doorbelasting van de bestuurlijke ondersteuning is aangepast op basis van de bezetting, is deze voor dit onderdeel toegenomen.

170 Programma 5: Financiën Toelichting lasten: Algemene uitkering In 2027 is er op dit product nog budget beschikbaar om een eventuele loonsverhoging na 31/12/2027 (het moment dat de CAO Gemeenten afloopt) te kunnen opvangen. Toelichting baten: Algemene uitkering Als gevolg van indexatie neemt de algemene uitkering van jaar op jaar toe. Gemeentelijke belastingen Als gevolg van indexatie nemen de belastingopbrengsten toe. Treasury In 2027 zijn minder renteopbrengsten begroot als gevolg van beschikbaar kasgeld.

171 Uiteenzetting financiële positie met toelichting Geprognosticeerde balans met toelichting In het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV, art. 20; lid 1 b) staat dat gemeenten een geprognosticeerde begin- en eindbalans van de begrotingsjaren moeten opnemen onder de uiteenzetting van de financiële positie. Door de geprognosticeerde balans meerjarig op te nemen, heeft de raad meer inzicht in de ontwikkeling van de investeringen, het aanwenden van reserves en voorzieningen en de financieringsbehoefte.

172 Stand en verloop van de reserves In deze paragraaf is een specificatie opgenomen van alle reserves en voorzieningen per 1 januari 2027 en vervolgens de verwachte ontwikkeling tot 1 januari 2030. Met de mutaties in de jaren is in het programmadeel van de begroting rekening gehouden. Reserves zijn vermogensbestanddelen die als eigen vermogen zijn aan te merken. De reserves worden overeenkomstig het BBV (artikel 43) onderscheiden in: • Algemene reserves: reserves waaraan geen bestemming is gegeven, deze dienen om risico’s in algemene zin op te vangen. • Bestemmingsreserves: reserves waar de raad een bepaalde bestemming aan heeft gegeven. Reserves worden gevormd door bestemming van het resultaat, zijn in principe vrij besteedbaar en behoren tot het eigen vermogen. Voor bestemmingsreserves is de besteding door de raad vastgelegd. De raad kan de bestemming bij bestemmingsreserves ook weer wijzigen. Met terugwerkende kracht naar 2026 heeft de gemeente een nieuwe bestemmingsreserve. Dit is de reserve Ontwikkeling Sliedrecht Noord. De reserve is bedoeld om de ontwikkeling van Sliedrecht Noord te kunnen realiseren, als zijnde een nieuwe wijk met alle benodigde bovenwijkse voorzieningen (zoals infrastructuur en basisscholen).

173 Stand en verloop van de voorzieningen Voorzieningen worden gerekend tot het vreemd vermogen. Een voorziening wordt, overeenkomstig het BBV (artikel 44) gevormd als de omvang van de verplichting of het verlies (redelijkerwijs) is in te schatten en het zeker of waarschijnlijk is dat deze zich voordoet. Indien niet aan deze criteria wordt voldaan betreft het een verplichting (omvang bekend, afwikkeling zeker) of een risico dat moet worden opgenomen in de risicoparagraaf (omvang niet in te schatten, kans minder dan waarschijnlijk). De bestemming van een voorziening kan niet worden gewijzigd, dit in tegenstelling tot reserves. Elke voorziening moet de omvang hebben van de betreffende verplichting of risico. Mutaties in voorzieningen wegens toevoegingen of door vrijval vloeien uitsluitend voort uit het aanpassen aan een nieuw noodzakelijk niveau. De overige mutaties bestaan alleen uit verminderingen wegens aanwending voor het doel waarvoor de voorziening is ingesteld. Toevoegingen aan voorzieningen komen als last in de begroting en de rekening van baten en lasten. De aanwending van de voorziening wordt rechtstreeks ten laste van de voorziening geboekt en heeft daarmee geen invloed op de exploitatie.

174 Overzicht van incidentele baten en lasten Toelichting op de incidentele lasten en baten > 25.000 Structureel saldo Het overzicht van incidentele baten en lasten wordt opgenomen met als doel aan te tonen dat de begroting structureel in evenwicht is. Dit betekent dat structurele lasten worden gedekt met structurele baten. Uit het structurele begrotingssaldo is af te leiden of de structurele lasten in evenwicht zijn met de structurele baten en dit geeft zo een beeld van in hoeverre de gemeente in staat is om in de toekomst aan haar (structurele) verplichtingen te voldoen. Om te komen tot het structurele begrotingssaldo wordt het incidentele saldo verrekend met het saldo van de begroting. Op basis van de onderstaande tabel trekken we de conclusie dat de begroting structureel in evenwicht is: In 2027 is er sprake van een structureel saldo van 0,3%, dat loopt negatief naar -1,57% in 2030. De correctie van de incidentele reserve mutaties en de incidente baten en lasten leidt tot dit saldo. Beide reeksen leggen we aan de hand van de volgende twee tabellen toe. Toelichting reserve mutaties In onderstaande tabel zijn alle reserve mutaties die lopen via de exploitatie (gesaldeerd) weergegeven. Positieve getallen betreffen stortingen in reserves, negatieve getallen betreffen onttrekkingen. Alle reserve mutaties zijn in principe incidenteel, daarom begint de tabel hier ook mee.

De onttrekkingen aan de reserve Afschrijvingslasten beschouwen we als structureel conform de geldende wetgeving (BBV) hieromtrent.

175 Toelichting incidentele baten en lasten In de onderstaande tabel is de specificatie van de incidentele baten en lasten (gesaldeerd) weergegeven. Negatieve bedragen verslechteren het structurele begrotingssaldo (dit zijn incidentele inkomsten), positieve bedragen (dit zijn incidentele lasten) verbeteren dat. Project Sliedrechters schuldenvrij Betreft een onttrekking uit de Koers 2030 voor een tijdelijk project genaamd Sliedrechters Schuldenvrij. Programma Ruimtelijke Vernieuwing Ter ondersteuning van de uitvoering van het programma Ruimtelijke Vernieuwing is een tijdelijk bureau ingericht. Grondexploitaties Er zijn drie grondexploitaties in uitvoering: Maaslaan, Groen van Prinsterer en Stationspark II De lasten en baten die hiermee gemoeid zijn lopen over de exploitatie. Baanhoek West Van de ontwikkelaars in Baanhoek West ontvangen we een bedrag per opgeleverde woning. Deze opbrengst wordt gebruikt voor de afronding van het project.

176 Overzicht op taakvelden Inleiding Hieronder zijn de taakvelden opgenomen zoals voorgeschreven in de herziening van het BBV. Een taakveld is een eenheid waarin de programma's worden onderverdeeld en hebben betrekking op uiteenlopende taken en daaraan gerelateerde activiteiten waar baten en lasten mee gemoeid zijn. Deze taakvelden worden per ministeriële regeling vastgesteld. Het college heeft de vrijheid om de taakvelden in te delen en te ordenen naar de programma's van de raad. Met ingang van de begroting 2017 zijn gemeenten verplicht om de begroting ook op basis van verplichte taakvelden te presenteren. Op basis van deze taakvelden kunnen gemeenten hun begrotingscijfers vergelijken met andere gemeenten. Baten en lasten per taakveld

177 Meerjaren investeringsplan Vast onderdeel van de begroting betreft het Meerjaren investeringsplan (MIP). In dit overzicht staan alle investeringen van de gemeente. Met het vaststellen van de het MIP is het college gemandateerd om over te gaan tot de bijbehorende uitgaven. De gepresenteerde tabel bevat veel kolommen. De eerste kolom bevat de naam van de kredieten. De volgende vier kolommen gaan over de situatie tot en met 2026. Het begint met het budget dat er was in de jaren 2026 en eerder. Vervolgens zijn er twee kolommen over de realisatie. Allereerst het totaal van de uitgaven t/m 2026 en daarna een kolom met alleen de uitgaven in 2026. Per saldo resteert vervolgens de ruimte die er nog in 2026 op het krediet. Samen met het budget 2027 en verder is dat het totaal nog beschikbare krediet. De kolommen B2026-B2030 vormen het feitelijke MIP. Deze budgetten worden met het vaststellen van het MIP beschikbaar gesteld. De investeringen zijn gesaldeerd weergegeven. Middels het vaststellen van het MIP kan het krediet ook nog in 2026 wijzigen. Hierdoor ontstaat in één keer het juiste zicht op de totale investering en hoeft er niet op een later moment in 2026 een mutatie te worden aangemaakt. De laatste kolom betreft het totale krediet dat voor het genoemde project beschikbaar is gesteld: Het totaal van het MIP plus de budgetten uit 2025 en eerder. 178

179

180 Specificatie overhead Inleiding Sinds de invoering van het gewijzigde BBV mogen kosten van overhead niet meer worden opgenomen in de ramingen van de verschillende thema's die Sliedrecht kent in haar begroting. Daarom is de overhead opgenomen als apart thema onder Programma 4 Bestuur, Organisatie en Veiligheid. Overhead betreft alle indirecte kosten welke niet rechtstreeks aan een thema te koppelen is. Het gaat hier om kosten van: • Financiën, Toezicht en Controle; • Personeelszaken en organisatie; • Inkoop; • Interne en externe communicatie; • Juridische zaken; • Bestuurszaken en bestuursondersteuning; • Informatievoorziening en automatisering van PIOFACH-systemen; • Facilitaire zaken en huisvesting (incl. beveiliging); • Documentaire informatievoorziening (DIV); • Managementondersteuning primair proces. In onderstaande tabel is een specificatie terug te vinden van de in de begroting opgenomen overhead:

181 Landelijke indicatoren Landelijke indicatoren Gemeenten nemen een uniforme basisset beleidsindicatoren op in hun begroting en jaarverslag. De set behandelt een breed spectrum van onderwerpen, van misdrijven en afval tot bijstandsuitkeringen en nieuwbouwwoningen. Zo kunt u zich een helder beeld vormen van de beleidsresultaten van de gemeente.

182

183 Het meerjarig vergelijk van bovenstaande indicatoren is te raadplegen via de website: https://www.waarstaatjegemeente.nl/mosaic/dashboard/besluit-begroting-en-verantwoording--bbv-

Naam indicator | Peildatum | Waarde | Peildatum | Waarde 2027 | 2026 Formatie gemeente Sliedrecht per 1.000 | 03-09-2026 | 6,35 | 28-05-2025 | 6,44 inwoners Bezetting gemeente Sliedrecht per 1.000 | 03-09-2026 | 6,29 | 28-05-2025 | 6,90 inwoners Apparaatskosten gemeente Sliedrecht per | 03-09-2026 | € 254 | 28-05-2025 | € 224 inwoner Externe inhuur gemeente Sliedrecht (% van totale loonsom + totale kosten | 03-09-2026 | 14,88% | 28-05-2025 | 13,61% inhuur externen) Overhead gemeente Sliedrecht (% van | 03-09-2026 | 7,22% | 28-05-2025 | 7,59% totale lasten) 184 185 Afkortingenlijst Afkortingenlijst Afkorting Betekenis AI Kunstmatige intelligentie (Artificial Intelligence) AVG Algemene Verordening Gegevensbescherming AZC Asielzoekerscentrum AZWA Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord BBV Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten BIE Bouwgrond in exploitatie BLP Bruto Lokaal Product BNG Bank Nederlandse Gemeenten BTW Belasting over de toegevoegde waarde CAO Collectieve arbeidsovereenkomst CBS Centraal Bureau voor de Statistiek COA Centraal Orgaan opvang asielzoekers COELO Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden CROW Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water- en Wegenbouw en de Verkeerstechniek CUR117 CUR-aanbeveling 117 (Nederlandse richtlijn voor het systematisch inspecteren, onderzoeken en adviseren over civiele kunstwerken)

DCMR Dienst Centraal Milieubeheer Rijnmond (Omgevingsdienst) DG&J Dienst Gezondheid & Jeugd DIV Documentaire Informatievoorziening DPIA Data Protection Impact Assessment ECB Europese Centrale Bank GALA Gezond en Actief Leven Akkoord GBD Gemeentebelastingen en Basisinformatie Drechtsteden 186 Afkorting Betekenis GGD Gemeentelijke Gezondheidsdienst GR Gemeenschappelijke regeling HRM Human Resource Management HVC Huisvuilcentrale ICT Informatie- en communicatietechnologie IHP Integraal Huisvestingsplan IKC Integraal Kindcentrum IOAW Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers IOAZ Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen LVS Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten MIP Meerjaren Investeringsplan MJOP Meerjarige Onderhoudsplanning MPG Meerjaren Perspectief Gebiedsontwikkelingen MVA Materiële vaste activa MVOI Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen NAP Normaal Amsterdams Peil NEN Nederlandse norm NEN-EN 1176 Europese norm voor speeltoestellen NEN-EN 1177 Europese norm voor valdempende bodemoppervlakken NEN 2767 Norm voor conditiemeting van bouw- en installatiedelen NIS2 Network and Information Security Directive 2 NME Natuur- en Milieueducatie NPR Nederlandse Praktijkrichtlijn NV Naamloze vennootschap OBR Ontwikkelingsbedrijf Rotterdam OCW Onderwijs, Cultuur en Wetenschap 187

Afkorting Betekenis OZB Onroerendezaakbelasting(en) OZHZ Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid P&C Planning en control PALT Prestatie Afspraken Lange Termijn PFAS Per- en polyfluoralkylstoffen PIOFACH Personeel, Informatie, Organisatie, Financiën, Automatisering, Communicatie en Huisvesting PPS Publiek-private samenwerking ROM-D Regionale Ontwikkelingsmaatschappij Drechtsteden SOJ Serviceorganisatie Jeugd SPUK Specifieke uitkering VNG Vereniging van Nederlandse Gemeenten VTH Vergunningverlening, toezicht en handhaving VVE Voor- en vroegschoolse educatie Wmo Wet maatschappelijke ondersteuning Woo Wet open overheid Wgr Wet gemeenschappelijke regelingen Wsw Wet sociale werkvoorziening WRP Water- en Rioleringsprogramma ZHZ Zuid-Holland Zuid