Bijlage 1 - Definitieve jaarstukken 2023 incl controleverklaring.pdf

Wat hebben we bereikt: Het jaar 2023 zijn de BOA’s met name ingezet op het controleren van parkeren, afval, hondenoverlast en alcohol. Andere geprioriteerde taken zijn het oppakken van meldingen van inwoners en uiteraard het in verbinding staan met inwoners van Sliedrecht. Een bijzondere inzet is geweest op met name evenementen, zoals het Baggerfestival. In 2024 zal de ureninzet van BOA's worden vergroot.

De gemeente Papendrecht heeft aangegeven dat zij het uitlenen van boa's aan de gemeente Sliedrecht wilde beëindigen uiterlijk 2026. Hierop heeft Sliedrecht voorgesorteerd; de mogelijkheden verkend om boacapaciteit anders te organiseren. Voor nu is gekozen om een dienstverleningsovereenkomst af te sluiten met de gemeente Dordrecht. Met deze overeenkomst is gekozen voor zichtbaarheid van 25

boa's in de buitenruimte (op de fiets en meer uren). De gemeenteraad is hierover geïnformeerd via een collegeinformatiebrief in december 2023.

Reguliere werkzaamheden en overige ontwikkelingen

Beleidsindicatoren Naam indicator

Meest recente waarde Sliedrecht

Streefwaarde

% van de inwoners dat problemen zelf of samen met bekenden (eigen sociaal netwerk) kan oplossen

90% (2021)

92%

Gemiddelde cijfer dat klanten aan de dienstverlening in het Bonkelaarhuis geven

8,4 (2022)

8,4

% huishoudens met een bijstandsuitkering

4,6% (dec 2023)

4%

Gemiddeld cijfer dat inwoners geven voor het prettig wonen in de buurt

7,5 (2019)

7,5

Wat heeft het gekost? Overzicht financiële afwijking programma Samenleving (x € 1.000)

26

Voor de toelichting op de tabel, zie het onderdeel 'Analyse van de financiële afwijkingen per programma' onder de jaarrekening.

27

Programma 2 - Economie, onderwijs, sport en cultuur Onze visie Sliedrecht is een ondernemersdorp pur sang met een karakteristiek ondernemersklimaat. De bedrijven(terreinen) zijn vitaal en het centrum is levendig.

Inleiding Het programma Economie, Onderwijs, Sport en Cultuur gaat over alle beleidsvelden van onze gemeente die gaan over werken, bedrijvigheid en vestigingsklimaat. Binnen dit programma zijn er twee hoofdonderdelen: de ene is economie en de andere is onderwijs en arbeidsmarkt. In ons werk ligt de focus op de kernopgave ‘ondernemend en betrokken Sliedrecht’, maar er zijn belangrijke raakvlakken met de kernopgave ‘ruimtelijke vernieuwing’.

Kernopgave Ondernemend en Betrokken Ondernemend en betrokken zijn zit diep geworteld in Sliedrecht. Binnen onze samenleving doen mensen veel zelf. Daar zijn we niet alleen trots op, we hebben ook de ambitie dat verder te versterken. Bijvoorbeeld door het borgen van de vitale economie en het levendig centrum. De rode draad daarin is verbinden, organiseren en promoten. Sliedrecht is een echt ondernemersdorp. Verschillende Sliedrechtse bedrijven, met name die in de maritieme sector en de aanverwante maakindustrie, zijn actief over de hele wereld en bieden werk aan veel Sliedrechters. Ook de vele zorginstellingen, de detail- en groothandel en de ondernemers in het centrum leveren een grote bijdrage aan Sliedrechts vitale economie. De lokale en regionale arbeidsmarkt is cruciaal: het lokale en regionale bedrijfsleven heeft immers behoefte aan gekwalificeerd personeel. Niet voor niets werken onderwijs en bedrijfsleven nu al samen aan een goede aansluiting van het onderwijs op het werk dat gedaan moet worden. Deze manier van werken borgen we graag voor de toekomst en waar mogelijk voegen we kwaliteit toe. Er ligt lokaal een belangrijke opgave om sterker in te zetten op het kapitaliseren van de maatschappelijke waarde van de Sliedrechtse bedrijven.

Als we onze inwoners maximale kansen willen bieden, is het belangrijk een nog sterker appel te doen op de maatschappelijke verantwoordelijkheid van die bedrijven. We willen ze actiever en persoonlijker benaderen en verleiden tot het bieden van onder andere stage-, leer- en participatieplaatsen. Daarmee kunnen we bijgedragen aan de maatschappelijke opgaven zoals opgenomen in het programma ‘Veilig en Inclusief Sliedrecht’, waarin onder andere het verhogen van de participatie van onze inwoners richting de arbeidsmarkt centraal staat. Natuurlijk houdt een gunstig ondernemingsklimaat ook in dat er voldoende ruimte is voor bedrijven. En dat bedrijven op de juiste plek gevestigd zijn. Ook een goede uitstraling van de terreinen en het centrum zijn daarbij van groot belang. Deze uitgangspunten zijn terug te vinden in de kernopgave ruimtelijke vernieuwing en zijn onlosmakelijk verbonden met het bedrijvenbeleid en het vestigingsklimaat. Ze moeten dan ook in samenhang gezien worden. In 2023 stonden de vijf ambities vanuit het raamwerk van het collegewerkprogramma (CWP) centraal in ons werk: A. We hebben in 2026 samen met ondernemend Sliedrecht uitvoering gegeven aan de Economische Visie B. We hebben in 2026 een stap vooruit gezet in optimaal ruimtegebruik voor bedrijven C. In 2026 bruisen de winkelgebieden in Sliedrecht en zijn ze (nog) verder opgeknapt D.

In 2026 is ons lokale onderwijs verstevigd in aansluiting op maatschappelijke- en arbeidsmarktontwikkelingen E. In 2026 staan er sterke samenwerkingsstructuren van ondernemers, (sport)verenigingen en

28

maatschappelijke organisaties. Samen hebben ze een passend aanbod van voorzieningen gecreëerd en is de bekendheid hiervan vergroot

Wat hebben we gedaan? Bij de uitvoering aan de Economische Visie zijn de volgende mijlpalen bereikt: • In het voorjaar is met de ondertekening van een convenant het Ondernemersfonds formeel opgericht. • Met diverse private partners is gewerkt aan de uitwerking van de business case als onderdeel van de Greendeal. De Greendeal richt zich op duurzame energieopwekking en duurzame mobiliteit voor en op de bedrijventerreinen van Sliedrecht. • In de Smart Delta is de groeiagenda herzien ter versterking van het innovatief vermogen en de positionering van het maritieme cluster.

Ambities Ambitie 1: We hebben in 2026 samen met ondernemend Sliedrecht uitvoering gegeven aan de Economische Visie Samen met de ondernemers is een nieuwe Economische Visie 2021-2030 opgesteld. In deze visie staan ambities om de lokale economie nog beter te laten functioneren. Uitgangspunt bij deze ambities is de algemene versterking van het vestigingsklimaat. Ook in 2023 is weer hard gewerkt aan het realiseren van onze ambities. De belangrijkste thema's hierbij waren: -

vitale werklocaties en slim ruimtegebruik, innovatie, verduurzaming en digitalisering, arbeidsmarkt en onderwijs en bereikbaarheid.

Tijdens het proces van het opstellen van de Economische Visie is duidelijk geworden dat alle betrokkenen graag werk willen maken van de uitvoering van deze visie. In 2023 is dat onder meer gelukt door onder meer: - de oprichting van het Ondernemersfonds om te werken aan vitale werklocaties - de start van de Green Deal om onze bedrijventerreinen structureel te verduurzamen.

Speerpunten In de Smart Delta Drechtsteden zetten we ons actief in op innovatie en versterking van het maritieme cluster.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

In 2023 leggen we de genoemde onderdelen vast in het regionale programma 2022-2026 voor de uitvoering van de Groeiagenda 2030.

Herziening van de Groeiagenda en opstellen uitgangspunten voor de uitvoeringsorganisatie

29

die de Groeiagenda gaat realiseren.

In samenwerking met onze regio (via DEAL) hebben we als gemeente actief accountmanagement richting Sliedrechtse bedrijven.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

In 2023 werken we een aanpak uit voor strategisch regionaal accountmanagement, aanvullend op het lokaal bedrijvencontact door de gemeenten.

Dit is een nog steeds lopend traject. De strategische accounts zijn inmiddels in kaart gebracht en er is een start gemaakt met het bezoeken van bedrijven. Daarnaast is het contact met de nieuw opgerichte Ondernemersfederatie Sliedrecht (OFS) vorm gegeven.

We werken aan verduurzaming van de Sliedrechtse bedrijventerreinen.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

In 2023 werken we met private partners aan een Greendeal waarin een business case wordt uitgewerkt voor duurzame energieopwekking en -mobiliteit op Sliedrechtse bedrijventerreinen.

In het najaar van 2023 is een start gemaakt met het opstellen van de business case voor duurzame energieopwekking en -mobiliteit. De verwachting is dat deze business case medio 2024 gereed is.

We zetten per 2023 een gemeentebreed ondernemersfonds op, voor en door ondernemers.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

Onder voorbehoud van de afronding van het onderzoek en de besluitvorming door de raad in Q4 van 2022 faciliteren we ondernemend Sliedrecht in 2023 met de opstart van het ondernemersfonds. We doen dat onder meer door de oprichting van de stichting en de opstart van projecten als parkmanagement voor de bedrijventerreinen.

In het voorjaar van 2023 is het Ondernemersfonds opgericht. Het bestuur van het Ondernemersfonds heeft een start gemaakt met het parkmanagement voor de bedrijventerreinen door een opdracht te verstrekken aan een externe partij. Ook heeft het Ondernemersfonds een financiele bijdrage geleverd aan diverse projecten.

30

Ambities Ambitie 2: We hebben in 2026 een stap vooruit gezet in optimaal ruimtegebruik voor bedrijven Ruimte is schaars. Daarom moeten we slim opgaan met de werklocaties die we hebben. We moeten ze optimaal benutten en de kwaliteit ervan verhogen. Omdat we het de komende jaren nog moeten doen met de bestaande bedrijventerreinen, maken we werk van (her)ontwikkeling van de laatste braakliggende (private) locaties, zowel aan de oevers als landinwaarts. Verder brengen we samen met bedrijven in kaart waar bedrijfsruimte te kort is of juist overschot bestaat, zodat we kunnen woekeren met de ruimte die er wel is. Tegelijkertijd koersen we voor de toekomst op het toevoegen van bedrijfsruimte op de locatie van de huidige sportvelden.

Speerpunten We bereiden de ontwikkeling van Stationspark III voor inclusief een strategisch uitgiftekader.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

Samen met onze regiopartner DEAL stellen we in 2023 een strategisch uitgiftekader op voor Stationspark III.

Het strategisch uitgiftekader voor Stationspark III wordt in 2024 verder uitgewerkt. Dit is in 2023 niet opgepakt aangezien de focus lag op het bestemmingsplan, welke ter inzage ligt op het moment van schrijven.

We realiseren parkmanagement en gebiedsbeheer op alle Sliedrechtse bedrijventerreinen.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

In 2023 verstrekken we, in samenwerking met ondernemend Sliedrecht q.q. het ondernemersfonds, opdracht aan een externe partij voor gebiedsbeheer/parkmanagement van de Sliedrechtse bedrijventerreinen.

In 2023 is het Ondernemersfonds opgericht. Via het Ondernemersfonds is een opdracht aan een externe partij gegund voor het uitvoeren van het parkmanagement voor de Sliedrechtse bedrijventerreinen.

We zetten in op (her)ontwikkeling van verouderde terreinen of niet ontwikkelde locaties.

31

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

In 2023 werkt ROM-D in opdracht van de gemeente Sliedrecht aan de (her)ontwikkeling van ten minste één nader aan te wijzen bedrijfslocatie (bij voorkeur aan het water) ten gunste van de bedrijvigheid in Sliedrecht.

In 2023 heeft ROM-D een begin gemaakt met de planvorming voor de herontwikkeling van een watergebonden bedrijfslocatie.

Ambities Ambitie 3: In 2026 bruisen de winkelgebieden in Sliedrecht en zijn ze (nog) verder opgeknapt De afgelopen jaren is al veel werk gestoken in het versterken van de drie grotere winkelgebieden in Sliedrecht: - het Burgemeester Winklerplein, - Kerkbuurt en - De Woonboulevard. Die opgave is echter nog niet af en vraagt ook de komende jaren nog volle aandacht.

Speerpunten De Leeghwaterstraat als hoofdstraat van de Woonboulevard wordt opgewaardeerd.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

Als civiel project en in combinatie met de rioleringsopgave voor de Nijverwaard wordt de Leeghwaterstraat in 2023 opgewaardeerd.

Gezien de staat van onderhoud is in 2023 prioriteit gegeven aan het opstellen van een definitief ontwerp voor het rioolgemaal en een deel van de riolering in de Beyerinckstraat. In 2024 wordt dit eerste deel van de rioleringsopgave uitgevoerd. Daarnaast werken we in 2024 het voorlopige ontwerp uit tot een uitvoeringsontwerp. Daarbij wordt voorzien in de herinrichting van de Leeghwaterstraat als hoofdstraat van de Woonboulevard samen met het tweede deel van de rioleringsopgave.

Structureel centrummanagement op de Kerkbuurt

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

In samenspraak met de ondernemersvereniging(en) in het centrum verlenen we opdracht aan een externe centrummanager en maken we structurele afspraken over de bekostiging.

Vanuit duidelijke afspraken is in 2023 een externe centrummanager aan de slag gegaan. Ook in 2024 zal dit het geval zijn. 32

We geven verder uitvoering aan de herontwikkeling van het Burgemeester Winklerplein.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We voeren het Burgemeester Winklerplein in 2023 uit als "groot project".

We zijn in overleg met onze partners over de ontwikkelingsmogelijkheden op het plein. In verband met de geconstateerde juridische en financiële aandachtspunten is de grondexploitatie afgesloten.

Ambities Ambitie 4: In 2026 is ons lokale onderwijs verstevigd in aansluiting op maatschappelijkeen arbeidsmarktontwikkelingen Als gevolg van technologische, sociaal culturele en economische ontwikkelingen verandert de vraag naar arbeid voortdurend. Verder neemt de vraag naar arbeidskrachten de komende jaren alleen maar verder toe. Daarom is het belangrijk te zorgen voor een krachtige onderwijsarbeidsmarktstructuur. Dat start bij goed onderwijs, maar vraagt ook om een goede aansluiting van het onderwijs op de arbeidsmarkt, gericht op inclusie en een leven lang leren. We hebben een start gemaakt met onbenut arbeidspotentieel uit de regio aan laten sluiten op de arbeidsmarkt. Niet alleen ontwikkelingen van de arbeidsmarkt hebben invloed op (de invulling van) het onderwijs. Ook maatschappelijke ontwikkelingen, als de beweging naar inclusief onderwijs en onderwijs aan nieuwkomers hebben hun invloed. We blijven hier samen met het onderwijs vorm aan geven. Zo is door de gemeenteraad een krediet vastgesteld voor de ontwikkeling van IKC Valkweg. Binnen het IKC zullen voorzieningen als onderwijs, sport en sociaal maatschappelijke functies samenkomen. De voorbereidingen hebben door problemen met ambtelijke capaciteit enige vertraging opgelopen, maar worden verder opgepakt.

De uitbreiding van capaciteit op de Prins Willem Alexanderschool aan de Waalslaan heeft is ook in de tijd wat vertraagd, ditmaal in afwachting op keuzen van de school zelf.

Speerpunten We hebben zicht op onze toekomstige opgave voor onderwijshuisvesting

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We stellen een nieuwe Integraal Huisvestingplan Onderwijs op.

In 2023 is samen met de schoolbesturen gewerkt aan het nieuwe Integraal Huisvestingsplan Onderwijs. Er is ingezet op een goede afstemming met het onderwijs, zodat de toekomstplannen voor de 33

huisvesting breed worden gedragen. Het plan wordt naar verwachting in Q2 2024 voorgelegd aan de raad. Dit jaar zijn ook andere actuele vraagstukken rond onderwijshuisvesting aangepakt. Na een spoedaanvraag zijn er extra lokalen geplaatst voor de SO Bleyburgh in Baanhoek-West. Daarnaast is de huurperiode van de extra huisvesting voor de CBS Oranje-Nassau verlengd.

We zetten in op het kapitaliseren van de maatschappelijke waarde van bedrijven voor Sliedrecht

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

Tijdens bedrijfsbezoeken zijn onze sociale ambities nadrukkelijk onderdeel van gesprek. Doel daarvan is het aantal lokale stage- en leerwerk- en participatieplekken bij bedrijven te vergroten.

Eind 2023 is een begin gemaakt met ontwikkelen van een accountaanpak waarbij onze sociale ambities onderdeel zijn van onze gesprekken met ondernemers en instellingen.

We zoeken regionale samenwerking voor het verstevigen van de onderwijsarbeidsmarktstructuur en sluiten aan bij initiatieven die een bijdrage leveren aan onze lokale onderwijs-arbeidsmarktstructuur

Regionale samenwerking voor het verstevigen van de onderwijs- en arbeidsmarktstructuur is onderdeel van de herziene Groeiagenda.

Ambities Ambitie 5: In 2026 staan er sterke samenwerkingsstructuren van ondernemers, (sport)verenigingen en maatschappelijke organisaties. Samen hebben ze een passend aanbod van voorzieningen gecreëerd en is de bekendheid hiervan vergroot Sport, cultuur en recreatie zijn de sociale bindmiddelen van een samenleving. Sportieve, culture en recreatieve voorzieningen, activiteiten en initiatieven zorgen niet alleen voor reuring in ons dorp, maar zorgen er ook voor dat inwoners mee kunnen doen en elkaar kunnen ontmoeten. Hiermee draagt het bij aan de veerkracht van de samenleving. Participatie binnen een vereniging, initiatief of voorziening zorgt niet alleen voor een (potentieel) sociaal netwerk. Het is ook een plek om levenslessen op te doen waar je de rest van je leven wat aan hebt. Sociale interactie, talentontwikkeling, afspraken nakomen en verantwoordelijkheid nemen bijvoorbeeld. Daarom faciliteren we de samenwerking tussen cultuur-, sport- en recreatiepartijen, zodat er nieuwe initiatieven en nieuw aanbod ontwikkeld kan worden. Verder hechten we er belang aan dat zoveel mogelijk mensen bekend zijn met het aanbod in Sliedrecht.

Speerpunten Gemeentelijk vastgoed wordt benut om de beleidsmatige doelstellingen van Koers 2030 te realiseren. 34

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We stellen een 'nota strategische inzet maatschappelijk vastgoed' vast die uitgangspunten en een afwegingskader biedt hoe om te gaan met huisvestingsvraagstukken.

In uitvoering. Besluitvorming verwacht in Q2 2024.

We stellen een strategie vast die zodanig richting geeft aan onze toekomstige omgang met sportaccommodaties, dat die (blijven) voldoen aan de hedendaagse eisen en we voldoende capaciteit behouden.

Dit wordt meegenomen in de nota strategische inzet maatschappelijk vastgoed c.q. de 'accommodatievisie'.

We werken voor de kernportefeuille aan uitvoeringsplannen om het gebruik van het vastgoed te optimaliseren.

Bezetting is inmiddels in beeld.

De regie van het beheer vindt plaats door de gemeente. Het dagelijks beheer van het zwembad wordt uitbesteedt aan een externe gespecialiseerde partij. De wijze van het beheer van de sporthallen wordt op een nader moment bepaald.

Het beheer van het zwembad is uitbesteedt aan Optisport. Aan de raad wordt in Q1 2024 voorgesteld om het beheer van de sporthallen te laten doen door BAES BV.

We blijven culturele organisaties en sportverenigingen ondersteunen om (meer) samen te werken en in gezamenlijkheid initiatieven te ontplooien en de bekendheid hiervan te vergroten.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We geven uitvoering aan de cultuurnota en passen de subsidiebeleidsregels cultuur aan. Daarbij evalueren we of de huidige structuur van subsidieverlening passend is

We werken aan de invulling van de ambities uit de cultuurnota. Er is een start gemaakt met de aanpassing van de subsidiebeleidsregels cultuur. Dit wordt naar verwachting in 2024 afgerond.

I.s.m. onderwijs komen alle kinderen in contact met cultuur.

Bij het Fonds voor cultuurparticipatie is een aanvraag ingediend om deel te nemen aan de regeling Cultuureducatie met Kwaliteit. Met deze regeling wordt een cultuurmenu voor de basisscholen ontwikkeld in samenwerking met de lokale culturele organisaties.

We zetten eenmalig een deel van het dorpsfonds in om extra culturele activiteiten/initiatieven t.b.v. ontmoeting en verbinding in de samenleving te financieren (bijvoorbeeld viering 100 jaar Raadhuis).

Het 100-jarig bestaan van het raadhuis is in september gevierd. Naast een receptie met oudbestuurders hebben veel inwoners het raadhuis bezocht. Zij konden daarbij ook kennisnemen van de plannen voor de verbouwing van het raadhuis.

35

We ontwikkelen een (online) platform waarop inzichtelijk is wat Sliedrecht te bieden heeft en wat je er kunt doen.

We zorgen ervoor dat er in de fysieke buitenruimte meer zichtbaar is wat er in Sliedrecht te doen is (met bewegwijzering, maar ook via actieve communicatie op de digitale borden).

Op de website Sliedrecht Doet is een actueel overzicht te vinden van activiteiten die in Sliedrecht worden georganiseerd. Het is een platform voor verbinding en ontmoeting. Iedere maand zijn de vlaggenparades op 3 locaties gewisseld. De jaarkalender werd opgesteld aan de hand van de komende evenementen. Met de vlaggenparade geeft de gemeente winkelgebieden, verenigingen en lokale evenementen de gelegenheid zich (en daarmee Sliedrecht) te promoten. Er is een project opgestart overde entrees in Sliedrecht. Doel van dit project om de entrees in de gemeente Sliedrecht herkenbaar te maken. In 2024 wordt dit verder opgepakt.

De bibliotheek is en blijft een voorziening waar we onderlinge samenwerking faciliteren en we o.a. werken aan: • • •

Taalvaardigheid Digitalisering Ontmoeting

Dit zijn structurele ambities. We blijven inzetten op deze onderwerpen.

We faciliteren de ontwikkeling van de Wonders of Water Experience van het Nationaal Baggermuseum, met aandacht voor kansen op recreatief, economisch en educatief gebied.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

Bij de ontwikkeling is de rol van de gemeente faciliterend. Het Nationaal Baggermuseum is als initiatiefnemer aan zet om het initiatief samen met het bedrijfsleven door te ontwikkelen naar een zelfstandig exploiteerbaar centrum.

De WOW-Keet is in september officieel geopend. De gemeente heeft het initiatief gesteund met een subsidie in 2023 en 2024.

Uitgangspunt is een concrete bijdrage op recreatief, economisch en educatief vlak, met aandacht voor samenwerking van het initiatief met het onderwijs.

We hebben o.a. leermiddelen gesubsidieerd.

We verbinden sport, cultuur en recreatie met een veilig en inclusief Sliedrecht en ruimtelijke ontwikkeling

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt: 36

We nemen een besluit over de toekomst van het zwembad. Hierbij houden we rekening met de ruimtelijke ontwikkeling, het sporten recreatiebeleid, het daadwerkelijke gebruik, exploitatie (verhoging gasprijzen), de regionale vraag en aanbod, en de wensen in de samenleving.

In 2023 is een behoefteonderzoek uitgevoerd naar een (eventueel) nieuw zwembad in Sliedrecht. Ook hebben diverse gesprekken plaats gevonden met de maatschappelijk gebruikers van het zwembad. Op basis van onder andere deze gegevens wordt begin 2024 een besluit genomen over de toekomst van het zwembad.

Bij de planvorming voor de ruimtelijke (her)ontwikkeling van Sliedrecht besteden we nadrukkelijk aandacht aan het faciliteren en stimuleren van bewegen/sporten en mogelijkheden voor recreatie.

Via het kernoverleg Programma Ruimtelijke Vernieuwing worden relevante ontwikkelingen besproken vanuit de verschillende gemeentelijke domeinen met extra aandacht voor bewegen/ sport en recreatie.

Reguliere werkzaamheden en overige ontwikkelingen

Beleidsindicatoren Naam indicator

Meest recente waarde Sliedrecht

Streefwaarde

2a

% van jongeren onder 23 jaar zonder startkwalificatie en niet (meer) ingeschreven op een school

2% (2021)

1,5%

2b

% van de inwoners dat lid is van een organisatie

85% (2021)

87%

2c

% van de inwoners dat activiteiten buiten verenigingsverband doet

56%

70%

In 2024 vindt een nadere verkenning plaats van de beleidsindicatoren op het programma Economie. 37

Bijdrage van verbonden partijen aan dit programma GR Sociaal De GR Sociaal voert gemeenschappelijk de taken uit op het gebied van bestaanszekerheid en de Wmo voor de gemeenten uit de Drechtstedenregio. Dienst Gezondheid & Jeugd (GR) De Dienst Gezondheid & Jeugd (DG&J) voert de taken uit op grond van de Wet Publieke Gezondheid, de Leerplichtwet en de aanpak van Voortijdig Schoolverlaten. Tevens verzorgt de Dienst de regionaal ingekochte jeugdhulp via de Serviceorganisatie Jeugd en de dienstverlening van Veilig Thuis. Hier is aansluiting bij de volgende doelstelling van de Dienst Gezondheid & Jeugd: Het bevorderen van ontwikkelingskansen voor, en participatie van inwoners (jeugd en ouderen in het bijzonder). Denk aan de leerplicht en voortijdige schoolverlaters. In 2024 volgt een nieuw Meerjarenbeleidsplan voor de DG&J.

Wat heeft het gekost? Overzicht financiële afwijking programma Economie, onderwijs, sport en cultuur (x € 1.000)

Voor de toelichting op de tabel, zie het onderdeel 'Analyse van de financiële afwijkingen per programma' onder de jaarrekening.

38

Programma 3 - Ruimte Onze visie Sliedrecht heeft een aantrekkelijke ruimtelijke inrichting en er zijn meer en geschiktere woningen gebouwd. Sliedrecht is meer energie neutraal. Zo heeft de gemeente een aantal groene longen toegevoegd en daarmee de ruimtelijke kwaliteit verbeterd. Daarnaast kent Sliedrecht minder verkeersoverlast en is het in het verkeer veiliger geworden. De barrière van A15 en het spoor in de ontwikkeling van Sliedrecht is opgeheven. We zetten in op het stimuleren van fietsgebruik en fietsveiligheid.

Inleiding Het programma Ruimte gaat over alle beleidsvelden van onze gemeente die betrekking hebben op ruimtelijke ontwikkeling. Het gaat dan om woningbouw, ruimtelijke kwaliteit, leefbaarheid, duurzaamheid, bereikbaar en verbonden, onderhoud openbare ruimte, afvalinzameling en gemeentelijk vastgoed. We zien de uitwerking van de kernopgave 'werk maken van ruimtelijke vernieuwing' uit de kadernota grotendeels terug in dit hoofdstuk.

Kernopgave Ruimtelijke Vernieuwing In Koers 2030, ons ambitiedocument uit 2020, is een toekomstbeeld van Sliedrecht geschetst waarbij we werken aan een inclusiever, mooier en levendiger Sliedrecht. We doen dat door woningen te bouwen en vernieuwen in een nieuw te ontwikkelen wijk Sliedrecht Noord en via binnenstedelijke herstructurering (met name Sliedrecht Oost). In het kielzog van woningbouw is niet alleen het toevoegen van verbindingen en ontsluitingen van groot belang, maar ook het creëren van ruimtelijke kwaliteit via parkachtige groenstructuren. Klimaatadaptatie is daar belangrijk bij, net als beheer en onderhoud. Ook de energietransitie en het versterken van het vestigings- en ondernemersklimaat spelen een grote rol. Binnen het sociaal domein ligt de focus op verder bouwen aan de sociale infrastructuur, veiligheid en het benutten van de kracht van de samenleving. Dat laatste punt is cruciaal omdat samenwerken de sleutel tot succes is. We hebben onze inwoners, ondernemers, het maatschappelijk middenveld en onze regionale partners dan ook heel hard nodig om de ambities te kunnen realiseren. In 2023 zijn wij uit gegaan van de volgende vijf ambities: A. Op basis van het Programmaplan en de Omgevingsvisie hebben we in 2026 de noodzakelijke voorbereidingen getroffen en de eerste projecten gerealiseerd voor de ruimtelijke vernieuwingsopgave B.

We voegen ruimtelijke kwaliteit toe voor een gezonde en aantrekkelijke woonomgeving C. We maken Sliedrecht duurzaam D. We verduurzamen de mobiliteit in Sliedrecht en daarbij heeft de fiets(infrastructuur) prioriteit E. In 2026 is er vanuit provincie en rijk draagvlak om Sliedrecht Noord te ontwikkelen en hebben we voldoende fondsen voor de uitvoering van het Programmaplan, de energietransitie en de bereikbaarheidsopgave in de periode 2026-2030

Wat hebben we gedaan? In 2023 hebben we gewerkt aan de doelen in de Koers 2030 en het CWP. Er zijn belangrijke kaders, visies en ambities vastgesteld zoals het ambitiedocument voor Sliedrecht Noord, de integrale laadvisie, de bedrijventerreinvisie Zuid-Holland Zuid en de Nota voor stedenbouwkundige transformatie

en verdichting. Niet alleen vastgesteld, maar ook zijn er voorbereidingen gestart voor de Nota grondbeleid en het Verkeers-mobiliteitsplan. Er zijn belangrijke stappen gezet in diverse projecten zoals de aansluiting van inmiddels 1313 woningen op het warmtenet. Er zijn nieuwe woningen gebouwd of 39

voorbereidingen getroffen voor de bouw van woningen in Baanhoek-West en het Wilhelminakwartier. Het ontwerpbestemmingsplan voor Sliedrecht Buiten en Stationspark III is ter inzage gelegd. Met deze sterke basis kunnen we bouwen aan de toekomst van Sliedrecht. Hiervoor is echter ook een slagvaardige organisatie nodig. Daarom is er ingezet op de uitbreiding van de capaciteit, talentontwikkeling, versterken van de samenwerking in de regio en het stellen van prioriteiten middels portfoliomanagement. Ambities Ambitie 1: Op basis van het Programmaplan en de Omgevingsvisie hebben we in 2026 de noodzakelijke voorbereidingen getroffen en de eerste projecten gerealiseerd voor de ruimtelijke vernieuwingsopgave In 2023 hebben we in Sliedrecht vol ingezet op ruimtelijke vernieuwing. Met het Programmaplan en de Omgevingsvisie zijn de lijnen en uitgangspunten voor de kernopgave ruimtelijke vernieuwing uitgezet. In het Programmaplan staan de doelen van binnenstedelijke herstructurering in Sliedrecht Oost, de realisatie van Sliedrecht Noord en de realisatie van een nieuwe verbinding met Sliedrecht Noord over de A15/Spoor centraal. In 2023 hebben we die doelen en de daarbij horende uitgangspunten rondom bijvoorbeeld kwaliteit, bereikbaarheid en duurzaamheid via een integrale werkwijze verder gebracht.

Daarbij hebben we aandacht gehad voor de samenhang tussen deze doelen én met de andere kernopgaven.

Speerpunten Implementatie omgevingswet We werken de komende jaren verder aan de 28 acties die minimaal nodig zijn voor de implementatie van de Omgevingswet. Sommige acties moeten voor de implementatie uitgevoerd zijn en andere acties hebben een doorlooptijd tot 2029. We werken samen met de regio en ketenpartners verder aan de implementatie van de Omgevingswet. Met onderstaande punten gaan we in 2023 aan de slag. Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

Het verder opleiden van collega's die te maken krijgen met de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb)

Diverse medewerkers hebben een basistraining gevolgd. In 2024 wordt een programma aangeboden voor verdiepende vervolgopleidingen

Een eerste versie van het Omgevingsplan

Aan de voorbereidingen voor het eerste omgevingsplan is in 2023 hard gewerkt. In 2024 wordt het eerste ontwerp wijziging van het omgevingsplan opgeleverd

De verdere uitwerking en inrichting van de DSO processen

Het DSO is ingericht conform de minimale eisen van de VNG. In 2024 vindt verdere ontwikkeling plaats 40

De inrichting van de systemen voor VTH

De kernapplicatie voor VTH is geïmplementeerd en voor 80% operationeel. De afronding vindt in 2024 plaats

Het oppakken van verordeningen en het omzetten naar de OW

De verordeningen zijn gewijzigd en zijn toepasbaar tot in de komende jaren het Omgevingsplan wordt afgerond en de relevante regels daarin zijn opgenomen.

Het uitwerken van gemaakte afspraken met de ketenpartners

Met de Omgevingsdienst zijn afspraken gemaakt over de onderlinge dienstverlening en samenwerking in het kader van de Omgevingswet

Sliedrecht Noord: publiek-private samenwerking

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We stellen een ambitiedocument voor Sliedrecht Noord op met de kaders en ambities voor de ontwikkeling in de polder, inclusief de toevoeging van een Noord-Zuid verbinding.

Het ambitiedocument voor Sliedrecht Noord is vastgesteld in de gemeenteraad op 13 december 2023.

We werken de ontwikkelstrategie uit voor Noord.

In 2023 is er via de gezamenlijke haalbaarheidsstudie met marktpartijen een stevige basis gelegd voor de ontwikkelstrategie door alle uitgevoegde onderzoeken en studies.

We werken samen met marktpartijen toe naar een intentieovereenkomst en ontwikkelafspraken.

De intentieovereenkomst is begin 2023 getekend met 7 marktpartijen. Hier op volgend is een Verklaring tot samenwerking getekend, om de samenwerking voort te zetten in 2024 op basis van de ontwikkelafspraken uit de intentieovereenkomst.

Sliedrecht Oost: vernieuwing via meerjarig schuifplan

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

Op basis van de haalbaarheidsstudie uit de intentiefase sluiten we een samenwerkingsovereenkomst met Tablis Wonen en/of een nader te bepalen marktpartij.

De samenwerkingsovereenkomst is op 15 september getekend door Tablis Wonen en de gemeente Sliedrecht.

41

We werken aan het participatieproces en bereiden de projectontwikkeling voor van een aantal deelgebieden.

In 2023 hebben we belangrijke stappen in de ontwikkeling van het project gezet. Een grondige haalbaarheidsstudie is uitgevoerd, waarbij we de levensvatbaarheid van het plan hebben onderzocht. Daarnaast is een stedenbouwkundige visie vastgesteld door de gemeenteraad, waarbij we de samenleving hebben geïnformeerd over onze plannen. Ook hebben we een samenwerkingsovereenkomst gesloten met de woningcorporatie, waarmee we een stevige basis hebben gelegd voor verdere samenwerking.

We maken een ontwikkelstrategie om tot een gebalanceerd woningbouwprogramma te komen voor de bouw van 2.500 woningen tot 2040.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We stellen een ontwikkelstrategie op voor Sliedrecht- Noord en -Oost op basis van het Programmaplan.

In 2023 is er via de gezamenlijke haalbaarheidsstudie met marktpartijen een stevige basis gelegd voor de ontwikkelstrategie door alle uitgevoegde onderzoeken en studies.

We zetten de maatschappelijke adviesgroep (MAG) in om de afstemming en het draagvlak met belanghebbende verder te organiseren.

De maatschappelijk adviesgroep heeft op alle grote raadsbesluiten binnen het Programma Ruimtelijke Vernieuwing geadviseerd en heeft hierdoor een belangrijke rol in de participatie gespeeld.

We werken onze ambities verder uit met de partners. Zo maken we prestatieafspraken met Tablis Wonen en mogelijk ook intentieovereenkomsten met marktpartijen voor Noord en de binnenstedelijke herstructurering.

- Samenwerkingsovereenkomst met Tablis Wonen voor de Binnenstedelijke herstructurering is getekend. - In samenwerking met 7 marktpartijen hebben we een intentieovereenkomst getekend voor Sl - We hebben nieuwe prestatieafspraken gemaakt met Tablis Wonen voor de jaren 2023 en 2024.

Er is een sterke behoefte aan flexibele woonvormen voor spoedzoekers. Dat geldt zowel voor woonruimte als voor flexibele woonvormen. In 2023 werken wij deze woonvormen uit met relevante partijen in de markt om een waterbedeffect te voorkomen.

- Voor Sliedrecht-Noord wordt de potentie van flexwoningen voor met name spoedzoekers onderzocht in samenwerking met enkele marktpartijen en Tablis Wonen. - Daarnaast hebben we flinke stappen gezet in het realiseren van een vorm van asielopvang in Sliedrecht-Noord. - In de uitwerking van Sliedrecht-Noord zijn diverse woonvormen onderzocht op basis van de ambities uit het ambitiedocument.

In 2024 moet iedere gemeente een woonzorgvisie hebben met een analyse van de woon-, zorg- en ondersteuningsbehoefte

- De verplichting van een woonzorgvisie is opgeschoven naar 01.01.2026. We hebben

42

van aandachtgroepen. In 2023 geven we samen met Tablis Wonen en zorgorganisaties inhoud aan deze visie.

hierdoor meer tijd om een woonzorgvisie te ontwikkelen.

We zetten ons beleidsinstrumentarium proactief in voor de ruimtelijke vernieuwingsopgave.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We vernieuwen we het grondbeleid en het kostenverhaal om een eerlijke verdeling van kosten en opbrengsten te garanderen.

De nota kostenverhaal is in het najaar van 2023 ter besluitvorming geagendeerd bij de gemeenteraad, maar verplaatst naar begin 2024 doordat er geen tijd meer was om het te bespreken. De voorbereidingen voor de actualisatie van het grondbeleid zijn gestart.

We maken een verdichtingsvisie voor de binnenstedelijke herstructurering.

De nota voor stedenbouwkundige transformatie en verdichting is in november 2023 vastgesteld door de gemeenteraad.

We actualiseren het mobiliteitsbeleid op parkeernormen en het gedeeld bezit van vervoersmiddelen.

In 2023 is er gestart met de actualisatie van het Verkeer- en mobiliteitsplan en de parkeernormen nota. De voorbereiding voor besluitvorming in 2024 is gestart.

Ambities Ambitie 2: We voegen ruimtelijke kwaliteit toe voor een gezonde en aantrekkelijke woonomgeving Een aantrekkelijke en veilige openbare ruimte is onze randvoorwaarde voor een prettige en gezonde leefomgeving. Als onderdeel hiervan hebben we gewerkt aan het toevoegen en het behouden van kwaliteit in de openbare ruimte. De geplande onderhoudswerkzaamheden zijn daarbij afgestemd op de projecten uit het Programmaplan Ruimtelijke Vernieuwing. Ook bereidden we ons voor op implementatie van een klimaatbestendige openbare ruimte. Tevens streden we voor een gezonde woonomgeving onverminderd door tegen de uitstoot van PFAS en de gevolgen daarvan.

Speerpunten We blijven actief op het dossier Chemours/DuPont in de strijd tegen de uitstoot van PFAS en de gevolgen ervan voor de leefomgeving.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

43

We zetten het juridische traject waarin de bedrijven aansprakelijk zijn gesteld voor geleden en nog te leiden schade door de uitstoot door.

Op 14 maart vond de zitting inzake de aansprakelijkheidszaak tegen Chemours, DuPont en Corteva plaats. Op 27 september heeft de rechter hierover een uitspraak gedaan. De bedrijven zijn verantwoordelijk gesteld voor het onrechtmatig handelen in de periode van 1984-1998. Dit is voor Sliedrecht een mooie eerste stap. De uitspraak is een tussenvonnis. Voor de periode van 1998 tot 2012 heeft de rechtbank meer informatie van partijen nodig. In december vond er een grote informatiebijeenkomst plaats, georganiseerd door de gemeenten Dordrecht, Molenlanden, Papendrecht en Sliedrecht

We adviseren de DCMR actief en kritisch over vergunningsaanvragen van en vergunningverlening aan de bedrijven.

Er zijn een tweetal aanvragen ingediend, deze zijn door de vier samenwerkende gemeenten beoordeeld.

Milieu- en gezondheidskundige onderzoeken als het moestuinonderzoek blijven we uitvoeren als die leiden tot handelingsperspectief voor onze inwoners en ondernemers.

In januari zijn de resultaten van het grond- en wateronderzoek naar PFAS gepubliceerd. Voor een deel van Sliedrecht werd afgeraden slootwater te gebruiken voor het bewateren van gewassen. Eerder werd voor dat deel (het rode gebied) ook afgeraden gewassen uit de volle grond te eten. Verbouwen in bakken met nieuwe grond kan wel. Naar aanleiding van berichten uit de media is er ook gestart met een onderzoek naar de aanwezigheid van PFAS in eieren. Medio december 2023 zijn de eerste tussentijdse resultaten bekend geworden. Op basis van deze resultaten is vanuit de GGD en het RIVM het advies gegeven om geen eieren van hobby kippen te consumeren. De exacte oorzaak is nog niet vastgesteld. Hiervoor is aanvullend onderzoek opgestart.

We actualiseren het regionaal bodembeleid samen met de andere gemeenten in Zuid-Holland Zuid. (De omgang met) PFAS bij grondverzet is daar onderdeel van.

De actualisatie van het regionale bodembeleid is in uitvoering. In 2023 zijn er m.b.t. het voorkomen van Pfoa al wel regels (voorbereidingsbesluit) vastgesteld om hiaten te voorkomen bij de inwerking van de Omgevingswet per 1 januari 2024.

We maken het openbaar gebied in Sliedrecht schoon en aantrekkelijk en houden dat ook zo.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

Bij ruimtelijke ontwikkelingen houden we rekening met toekomstig beheer en onderhoud, klimaatadaptatie, duurzaamheid, gezondheid/beweging en ontmoeting. We borgen dit door het bepalen van normen en streefdoelen.

In 2023 heeft dit o.a. plaatsgevonden binnen het opstellen van het bestemmingsplan voor Sliedrecht Buiten en Stationspark III. Diverse thema's komen ook aan bod in de vastgestelde nota verdichting. Ook is er gewerkt aan de Leidraad inrichting openbare ruimte (LIOR) die 44

een belangrijke basis vormt voor ruimtelijke ontwikkelingen. We geven het openbaar gebied een impuls door op een aantal locaties het kwaliteitsniveau te verhogen of te kiezen voor een nieuwe inrichting. Bij de aanpak daarvan kijken we in ieder geval naar de entrees van Sliedrecht en een aantal sociaaleconomisch kwetsbare buurten en koppelen dat aan de buurtagenda vanuit Veilig en Inclusief. We kiezen voor een groeimodel waarbij we volgens het groenbeleid het onderhoudsniveau van de entrees gaan verhogen. Om de structurele kwaliteit van de entrees te verhogen en te borgen, maken we eerst een (integraal)plan en met daarin uiteraard aandacht voor participatie.

In 2023 is gestart met het in kaart brengen. Op dit moment word er gewerkt aan een plan voor de entrees van Sliedrecht. Er is gestart met een inventarisatie en onderzoek naar relevantie, gebruik en huidige inrichting van de entrees. Dit wordt voortgezet in 2024 naar een plan voor verbeterde inrichting en herkenbaarheid van een aantal entrees van Sliedrecht.

We actualiseren het afvalbeleid om te voldoen aan wettelijke regelgeving.

In 2023 is er een gewijzigde afvalstoffenverordening vastgesteld door de raad. Het afvalbeleid is in 2023 niet geactualiseerd.

We realiseren Sliedrecht Buiten waar we naast de verplaatsing van VV Sliedrecht ook inzetten op openbaar sporten en recreëren (bijv. via een natuurspeeltuin).

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We doorlopen de bestemmingsplanprocedure

In 2023 is het ontwerp bestemmingsplan opgesteld. Op 14 december is dit ontwerpbestemmingsplan ter inzage gelegd. Hierop kunnen tot 25 januari 2024 zienswijzen worden ingediend. Het ontwerp van het gebied is uitgewerkt tot een plan dat gereed is voor de aanvraag van het bestemmingsplan. In dit ontwerp

We werken het ontwerp verder uit

We verwerven grond

zijn de eisen en wensen van verschillende stakeholders verwerkt. Denk hierbij aan de eisen van het waterschap, ProRail, maar ook onze eigen beheer afdeling. Ook is er nauw samengewerkt met de sportverenigingen vv Sliedrecht, SLTC en Budokai Wor. Er is intensief contact geweest met de grondeigenaren in het gebied. Op dit moment ligt er een ruilovereenkomst gereed voor de verwerving van ongeveer de helft van de gronden. Daarnaast is begin 2023 een pachtbeëindigingsovereenkomst afgehandeld. Door het sluiten van deze overeenkomst werd de reguliere pacht beëindigd en is het perceel beschikbaar voor de doelen van de 45

gemeente. Met de eigenaren van de overige gronden worden nog onderhandelingen gevoerd.

We voegen minimaal twee groene, parkachtige verbindingen toe tussen de polder en de Merwede. Wat wilden we gaan doen: We starten met het verkennen en onderzoeken van een groenrecreatieve verbinding met diverse mogelijkheden voor klimaatadaptatie: •

Lijn N482-Burgemeester FeitsmaparkThorbeckelaan met een aftakking langs de PC Hooftlaan.

Wat hebben we bereikt:

Na een uitgebreid en intensief participatietraject met de gevestigde verenigingen in het plangebied en omwonenden is een voorkeursvariant van de Noord-zuidverbinding uitgewerkt. Deze voorkeursvariant geeft vorm hoe de nieuwe Noord-zuidverbinding er uit kan zien als groene recreatieve verbinding. Dit wordt als basis gebruikt voor besluitvorming in 2024.

We zetten in op een meer groenblauwe, klimaatadaptieve inrichting van de buitenruimte.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We willen de leefomgeving klimaatadaptief maken en zetten onder andere in op een meer groenblauwe inrichting van de buitenruimte. We haken hierbij aan bij landelijke en regionale ontwikkelingen, waarbij de Regionale Adaptatie Strategie richtinggevend is.

Om de leefomgeving klimaatadaptief te maken en onder andere in te zetten op een meer groenblauwe inrichting van de buitenruimte, hebben we de implementatie van klimaatadaptatie in de openbare ruimte als speerpunt opgenomen in het vast te stellen water- en rioleringsprogramma (2024).

We geven – ook bij onderhoud en (her)inrichten van de openbare ruimte - zelf het goede voorbeeld bij de uitvoering van het vigerende beleid waaronder de omgevingsvisie, het groenbeleidsplan en het gemeentelijk rioleringsplan. Denk daarbij aan projecten en maatregelen als het aanbrengen van infiltrerende voorzieningen, het vergroten van waterberging, de toevoeging van grote bomen en meer ruimte voor water en groen.

De beschikbare cofinanciering vanuit de impulsregeling DPRA hebben we ingezet voor een tweetal klimaatadaptieve projecten in de openbare ruimte (parkeervoorzieningen Vogelbuurt Noord en een wadi in de Staatsliedenbuurt). Daarnaast hebben we diverse onderzoeken en maatregelen uitgevoerd aan het stedelijk watersysteem, zoals het inspecteren van de riolering, aanbrengen van peilbuizen voor grondwatermetingen en aanbrengen van infiltrerende voorzieningen bij vervangingsprojecten.

46

We stimuleren ketenpartners, ondernemers en inwoners tot een klimaatadaptieve inrichting van hun percelen en gebouwen.

Er zijn op een aantal locaties boomspiegels vergroot en er is niet functionele verharding verwijderd, onder andere in en nabij de Oude uitbreiding, Stationsweg en 't Stort. Om geveltuinen te stimuleren zijn kaders en voorwaarden opgesteld, zodat bewoners en ondernemers die dat willen een aanvraag voor kunnen doen.

We zetten in op proactief beheer van de 'assets' in de openbare ruimte.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We implementeren assetmanagement en krijgen zo zicht op areaal, de staat ervan en welke werkzaamheden we te doen hebben.

De implementatie van assetmanagement, ook wel slim beheer, is een meerjarig proces. Dit doen we aan de hand van een routeplan. Als onderdeel hiervan hebben we in 2023 de assets ingedeeld in beheergroepen. Daarnaast hebben we een organisatiestructuur uitgewerkt welke aansluit op een landelijk erkend assetmanagementmodel. Ook hebben we de functieprofielen binnen de organisatiestructuur hierop aangepast en is hiervoor een wervingsproces in gang gezet. Als laatste hebben we stappen genomen om overzicht te creëren en te werken volgens de principes van assetmanagement.

Ambities Ambitie 3: We maken Sliedrecht duurzaam We hebben uitvoering gegeven aan de Regionale Energiestrategie en Transitievisie Warmte. Met de inzet van de beschikbare Rijksmiddelen hebben we de organisatie versterkt en gewerkt aan het realiseren van de ambities. De focus lag op energiebesparing, het opwekken van duurzame energie, duurzame warmte (waaronder het warmtenet) en een passende laadinfrastructuur.

Speerpunten In 2026 zijn we succesvol in het opwekken van duurzame energie.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We zetten in op grootschalig 'zon op dak' door via een greendeal met onder meer de Rabobank daken van Nijverwaard, Stationspark en Noord-

In 2023 is de Green Deal ondertekend.

47

Oostkwadrant van zonnepanelen te voorzien We faciliteren de ingediende initiatieven voor zon-op-land in het uitwerkingsgebied Betuwelijn

Er zijn ingediende initiatieven voor zon-op-land opgenomen in de vastgestelde gebiedsvisie van de Driehoek. Aanvullend zijn er gesprekken gevoerd met initiatiefnemers die voortgezet worden in 2024.

We ondersteunen zon-op-dak bij particulieren en VVE’s maximaal onder meer door hen te faciliteren met duurzaamheidsleningen

Het beschikbare budget voor duurzaamheidsleningen is door een recordaantal aanvragen in 2023 uitgeput. In het vervolg heeft de gemeente gecommuniceerd over de Energiebespaarlening van het Nationaal Warmtefonds, een landelijk alternatief, en de Verordening Duurzaamheidsleningen aangepast om prioriteit te geven aan de Energiebespaarlening.

Energiecoöperatie is actief met daken op maatschappelijk vastgoed (de Stoep), bij participatie in greendeal, bij zon-op-land activiteiten en er is samenwerking op het vastgoed van Tablis Wonen.

De eerste verkennende gesprekken over een energiecoöperatie hebben plaatsgevonden.

We gaan door met de planontwikkeling voor de Driehoek om invulling te geven aan de gebiedsvisie die eind 2022 gepresenteerd wordt. Vaststelling zal begin 2023 plaatsvinden.

De gebiedsvisie voor de Driehoek is op 28 maart 2023 vastgesteld. Daaropvolgend is de haalbaarheid van de verschillende initiatieven op de Driehoek in samenhang onderzocht.

Samen met Stedin ontwikkelen we regionaal een structuurvisie.

Onder druk van de snel toenemende netcongestie in 2023 is de noodzaak voor een nauwere, lokale samenwerking met Stedin ontstaan. Stedin verwacht de komende jaren veel grotere ingrepen te moeten plegen in het laagspanningsnet in Sliedrecht dan eerder verwacht. We hebben met Stedin afgesproken om tot afspraken hierover te komen.

In 2030 is het energieverbruik in Sliedrecht met 20% afgenomen.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

Eind 2022 startten we de aanpak energiearmoede door kleine energiebesparende maatregelen uit te voeren bij 700 huishoudens. In 2023 bouwen we daarop verder door de focus op gedragsverandering en een gerichte isolatieaanpak. We werken daarbij samen met Tablis Wonen via prestatieafspraken.

In begin 2023 is de energiearmoede-actie voor 700 huishoudens afgerond.

48

We starten met een wijkaanpak gericht op isolatie (d.m.v. digitalisering woningen met Woonconnect en bijdrage Nationaal Isolatie Programma)

Veel bewoners hebben interesse getoond in de pilot 'Digitale Wijkaanpak' met Woonconnect, maar conversie naar verduurzamende maatregelen bleef uit. De wijk De Hoven is gekozen voor het opstellen van een eerste wijkuitvoeringsplan, waarbij de focus ligt op communicatie en fysiek contact met bewoners. De subsidie uit het Nationaal Isolatie Programma is in 2023 aangevraagd en toegekend.

We hanteren de Label C aanpak op kantoren

De OZHZ heeft in opdracht van de gemeente in 2023 geanalyseerd welke kantoorpanden labelplichtig zijn en nog niet voldoen. Vanaf eind 2023 is de OZHZ in het kader van toezicht begonnen met het aanschrijven van deze kantoren.

We geven het goede voorbeeld door vastgoed in de kernportefeuille te verduurzamen (gemeentekantoor/ raadhuis en wettelijk verplichte maatregelen)

In 2023 heeft het college een principebesluit genomen over het aardgasvrij maken van raadhuis.

We betrekken ondernemers bij de energietransitie (pilot woonwijzerwinkel?)

We hebben een korte, tijdelijke pilot duurzaamheidsloket in het centrum van Sliedrecht geopend in oktober 2022. In 2023 is een projectleider geworven die een langdurig vervolg hierop ontwikkeld in samenhang met het eerste wijkuitvoeringsplan(en).

We zetten structureel in op communicatie en afstemming met de inwoners en bedrijven.

In 2023 hebben we regelmatig gecommuniceerd via de duurzaamheidsspread in het Kompas, social media en de website. Ook hebben we meerdere keren het Duurzaamheidscafé in Café voor Elkaar georganiseerd in samenwerking met het Bonkelaarhuis en de Bibliotheek AanZet. We hebben regionaal een nieuw energieloket opgezet; Platform Duurzaam Drechtsteden.

We zetten de pilot 'arbeidsmarkt en energietransitie' door.

Gedurende 2023 is de pilot in de Professorenbuurt voortgezet, waarbij verschillende Sliedrechters zijn opgeleid voor werk in de energietransitie via de Beroepentuin in Dordrecht.

We verminderen de afhankelijkheid van gas voor warmtevoorziening gestaag. Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

Samen met HVC en Tablis Wonen zorgen we voor de aansluiting van huurwoningen op het warmtenet waarvoor SAH subsidie is verstrekt. Daarnaast sluiten

Inmiddels zijn 1313 woningen op het warmtenet aangesloten. Er is bevestigd welke corporatie- en particuliere woningen verder in de Proeftuin Sliedrecht-Oost aan zullen sluiten op het warmtenet, waaronder de Sperwerflat, de Horst, Vogelenzang, de Vogelbuurt en Parkzicht.

49

we de eerste particuliere woningen in de proeftuin Sliedrecht Oost aan.

We ondersteunen in een wijkaanpak de overstap naar hybride en all-electric systemen.

Het Versnellingsprogramma Drechtsteden 100% Aardgasvrij is regionaal ondertekend, waarin gemeenten gezamenlijk het belang van hybride en all-electric transitiepaden voor nietwarmtenetwijken bevestigen, in samenhang met het belang van wijkgerichte verzwaring van het elektriciteitsnet om netcongestie te voorkomen.

We verduurzamen warmtenet door aansluiting op restwarmte van SVI

In 2023 zijn voorbereidingen getroffen om de 'backbone' van het warmtenet onder de Merwede aan te leggen zodat het warmtenet van Sliedrecht kan worden aangesloten op de slibverbranding.

Ambities Ambitie 4: We verduurzamen de mobiliteit in Sliedrecht en daarbij heeft de fiets(infrastructuur) prioriteit We optimaliseren de verkeersveiligheid en bereikbaarheid in Sliedrecht. We richten ons op het investeren in nieuwe verbindingen, waarbij de noord-zuid verbinding over de A15/spoor prioriteit heeft. Ook kijken we naar het opwaarderen van bestaande verbindingen zodat een betere en veiligere verkeercirculatie ontstaat voor alle vervoersmodaliteiten. We stimuleren duurzame mobiliteit door elektrisch rijden te faciliteren, maar realiseren ook goede en veilige fietsverbindingen. Het uitgangspunt is duurzame mobiliteit stimuleren volgens het STOMPprincipe (de focus ligt achtereenvolgens op Stappen, Trappen, OV, Mobiliteit als een service en de Particuliere auto).

Speerpunten Verbinding over A15 en het spoor: ontsluiting binnenstedelijk én Sliedrecht-Noord. Wat wilden we gaan doen: Voor het ontwikkelen van Sliedrecht Noord en Buiten is naast een nieuwe Noord-Zuid verbinding in de vorm van een ecoduct een aantal infrastructurele investeringen nodig, zoals: •

Aanpak kruising Sportlaan - N482. In relatie tot het

Wat hebben we bereikt: In 2023 is de opdracht geconcretiseerd voor de reconstructie van de Parallelweg . Dit vormt, samen met de rioleringsopgave op de Leeghwaterstraat, de basis voor een kredietaanvraag in 2024. Aanpak kruising Sportlaan - N482: Vanwege de beoogde Noord-zuid verbinding is verkend hoe het kruispunt Sportlaan/N482/Stationsplein kan worden aangepast om de nieuwe verbindingsweg op dit kruispunt aan te sluiten. Het aan te passen kruispunt maakt onderdeel uit van de in augustus 2023 opgeleverde stedenbouwkundige visie op de Binnenstedelijke herstructurering Sliedrecht.

50

•

•

verplaatsen van de sportvelden (Sliedrecht Buiten) en woningbouw (Sliedrecht-Noord). Aanpak van de Stationsweg. De Stationsweg is op dit moment de enige Noord-Zuid verbinding. Als de ‘Lijsterverbinding’ er komt, kijken we ook goed naar de inrichting van de Stationsweg. We vergroten de capaciteit van de Parallelweg (en Sportlaan), de hoofdader van Sliedrecht die als een soort randweg van Sliedrecht fungeert.

Aanpak van de Stationsweg: In 2023 is gestart met de werkzaamheden om te komen tot een nieuw Verkeers- en Mobiliteitsplan Sliedrecht 2035. In dat kader wordt er op netwerkniveau gestudeerd op mogelijkheden om de Stationsweg verder te ontlasten.

We werken een uitvoeringsprogramma uit naar aanleiding van de uitgevoerde risicoanalyse voor de verkeersveiligheid en met name fietsveiligheid van onze huidige 50 km wegen en belangrijke 30 km wegen.

In 2023 is er gestart met de actualisatie van het Verkeer- en mobiliteitsplan waarin we een uitvoeringsprogramma uitwerken naar aanleiding van de uitgevoerde risicoanalyse voor de verkeersveiligheid en met name fietsveiligheid van onze huidige 50 km wegen en belangrijke 30 km wegen.

We stellen een verkeerscirculatieplan op waarin we de belangrijke fiets- en autoverbindingen opnemen (inclusief een wegcategorisering) en de wensen die daarbij horen.

In 2023 is er gestart met de actualisatie van het Verkeer- en mobiliteitsplan waarin een verkeerscirculatieplan wordt opgenomen. De voorbereiding voor besluitvorming in 2024 is gestart.

We stimuleren duurzame mobiliteit met een uitgebreide laadinfrastructuur. Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

51

We stellen een laadvisie vast en geven daar proactief invulling aan zodat de transitie naar elektrisch vervoer geen vertraging oploopt.

De laadvisie is vastgesteld en we hebben een participatietraject uitgevoerd om proactief tot een plankaart te komen van toekomstige laadpaallocaties.

We zetten in op een beter gebruik van de waterbus door: • • •

vooral de first and last mile te verzorgen onderhoud aan de waterbushalte in 2026 groot onderhoud te plegen aan het ponton.

We versterken de Merwede Lingelijn als alternatief voor de auto via de MLL alliantie en de (woningbouw)plannen in deze 'spoorzone'.

In 2023 zijn de kosten inzichtelijk gemaakt voor het groot onderhoud aan het ponton van de waterbus. Deze kostenanalyse dient als basis voor besluitvorming in 2024.

Onze deelname aan de MLL-alliantie hebben we gecontinueerd. Het kabinet heeft afgelopen jaar een streep gezet door de aanleg van vrijwel alle nieuwe wegen en spoorlijnen in Nederland. Zo ook de ontwikkelingen rondom de A15. Hierom hebben we ingezet op een boodschap aan het Rijk om de al gereserveerde middelen te benutten voor de verdere ontwikkeling van de MLL. Dit om de mobiliteitsmogelijkheden en woningbouw langs het spoor te versterken. Met de MLL-alliantie bouwen we kortom samen aan een lobby voor woningbouw/mobiliteit richting Rijk en provincie.

We versterken de fietsinfrastructuur en maken die veiliger

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We realiseren ontbrekende schakels binnen het fietsroutenetwerk (fietspad Leeghwaterstraat en Achterom).

We hebben de ontbrekende schakels binnen het fietsroutenetwerk (fietspad Leeghwaterstraat en Achterom) aangebracht bestaande uit een betere fietsverbinding tussen station Sliedrecht en het centrum van Sliedrecht inclusief aansluiting op de snelfietsroute.

We dragen bij aan het realiseren van de provinciale snelfietsroute tussen Papendrecht en Gorinchem, de F15.

We hebben de doorstroming op de snelfietsroute tussen Papendrecht en Gorinchem geoptimaliseerd.

52

Ambities Ambitie 5: In 2026 is er vanuit provincie en rijk draagvlak om Sliedrecht Noord te ontwikkelen en hebben we voldoende fondsen voor de uitvoering van het Programmaplan, de energietransitie en de bereikbaarheidsopgave in de periode 20262030 Sliedrecht kan het Programmaplan ruimtelijke vernieuwing niet alleen realiseren. De doelstellingen sluiten aan op de doelstellingen van de buurgemeenten: (1) versterken van de mobiliteitsfunctie van de MLL door woningbouw langs de HOV-knooppunten en (2) accommoderen van economische groei in de Drechtsteden met geschikte woningbouw. Het is zinvol om proactief in te zetten op de MLLalliantie en de Smart Delta Drechtsteden. Beide 'tafels' bieden een kapstok voor lobby (voor medewerking, toestemming en geld) bij provincie, rijk en Europa. Hiervan kunnen we lokaal profiteren, omdat ruimtelijke ontwikkeling lokaal plaatsvindt, maar dat vergt wel daadkrachtige sturing vanuit de eigen ambitie en inzet.

Speerpunten Sliedrecht en haar plannen staan nadrukkelijk ‘op de kaart’ bij onze partners en (hogere) medeoverheden. Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

We zetten de grensoverschrijdende samenwerking in de MLL alliantie en de Smart Delta Drechtsteden door.

Onze deelname aan de MLL-alliantie hebben we gecontinueerd. Het kabinet heeft afgelopen jaar een streep gezet door de aanleg van vrijwel alle nieuwe wegen en spoorlijnen in Nederland. Zo ook de ontwikkelingen rondom de A15. Hierom hebben we ingezet op een boodschap aan het Rijk om de al gereserveerde middelen te benutten voor de verdere ontwikkeling van de MLL. Dit om de mobiliteitsmogelijkheden en woningbouw langs het spoor te versterken.

We bouwen aan een samenwerkingsagenda met onze buurgemeenten, ondernemers en/of maatschappelijke partners om (nieuwe) meervoudig lokale samenwerkingsverbanden op te zetten

Met gemeenten, ondernemers en maatschappelijk partners is afgelopen jaar ingezet op het versterken en het clusteren van bestaande netwerken. Dit heeft in de Alblasserwaard geleid tot een heroriëntatie van de lopende agenda's. Het is nog niet gelukt om via deze ontwikkelingen te komen tot een gezamenlijke samenwerkingsagenda.

Samen met de Drechtsteden / Smart Delta ontwikkelen we een sterke propositie om de lobby te voeren richting Brussel en Den Haag. De MLL alliantie / Sliedrecht Noord

•

•

Sliedrecht Noord is eerst opgenomen in de Regionale Realisatie Agenda en daarmee onderdeel van de 'woondeal Zuid-Holland', die de provincie heeft gesloten met het ministerie van VRO. In het voorjaar van 2023 is SliedrechtNoord, na de provinciale verkiezingen, ook opgenomen in het coalitieakkoord van de provincie. Sliedrecht heeft meerdere projecten ingebracht in de Regio Deal in samenwerking met de regio.

53

hebben hier een prominente plek.

We maken actief werk van het binnenhalen van subsidies en 'deals'.

Wat wilden we gaan doen:

Wat hebben we bereikt:

In samenwerking met het team externe betrekkingen van de Smart Delta inventariseren we de kansrijke opties voor subsidies en deals. Deze inventarisatie actualiseren we jaarlijks om de komende jaren zicht te houden op de mogelijkheden.