210528_Concept notulen_raad 25 mei 2021.pdf

NOTULEN OPENBARE BESLUITVORMENDE VERGADERING VAN DE GEMEENTERAAD VAN SLIEDRECHT, GEHOUDEN OP DINSDAG 25 MEI 2021 Voorzitter: de heer J.M. de Vries griffier: de heer R.P.A. van Aalst Verslag: mevrouw E. Verveer, bureau Getikt! (af audio) Aanwezige raadsleden:

(20) C. Ippel, A.W. de Mul-Donker, J.H. Oostrom, J.C. Paas, A.T. Spruijt, J.H. Visser, W.H. Blanken, T.W. Pauw, G. Safai Pour, M.T. Stam-Smeets, M. Verheul, A.L. den Besten, F.J. Dunsbergen, V.E. Prins, R. Bijderwieden, S. van Wijngaarden, M.J.H. Jongeneel, R.B. de Munck, B. Van der Plas, G. Torun

Afwezig:

F.A. Mulder

Namens het college:

J.M. de Vries, E.P.E. Goverde, T.A. Spek, P. Vat

1. OPENING EN LOTING SPREEKVOLGORDE HOOFDELIJK STEMMEN De voorzitter Dames en heren, geachte leden van de raad, hartelijk welkom in deze besluitvormende vergadering, waar ik zie dat eigenlijk alle leden zijn vertegenwoordigd. Ook iedereen thuis hartelijk welkom, die met ons meekijken in deze vergadering. Ik zie dat we niet helemaal compleet zijn. We hebben één afmelding, of misschien komt hij nog. We hebben geen afmeldingen, dus we wachten. Mogelijk komt ons laatste lid nog binnen. De heer Mulder heeft zich afgemeld? Dank u wel. Helaas. Ook een aantal burgerraadsleden is aanwezig en dat is eigenlijk wel heel bijzonder dat één van onze burgerraadsleden, verse burgerraadsleden, mevrouw Claudia Verheul, ook vanavond aanwezig is. Dat hadden we eigenlijk niet verwacht, want voor degenen die het ontgaan is: vanmorgen is zij een geregistreerd partnerschap aangegaan onder toezicht van het college van B&W. Nogmaals willen wij haar namens de gemeenteraad van Sliedrecht en vanzelfsprekend ook alle inwoners van harte feliciteren. [Applaus] De voorzitter Misschien dat je de felicitaties ook wil overbrengen aan Fernon? Dat spreekt voor zich, maar die kijkt vast mee. Beste mensen, wat betreft de stemmingen ga ik nu het lot trekken om te kijken wie de gelukkige is vanavond, om als eerste zijn of haar stem te mogen uitbrengen. Het lot is gevallen op nummer 1, meneer de griffier.

De heer Pauw is de gelukkige om straks bij de stemmingen, mocht dat nodig zijn, als eerste zijn stem uit te brengen. Zoals u weet: zolang wij nog op deze manier vergaderen is de sprekersvolgorde at random en is dat een grote verrassing voor u en voor mij. 2. SPREEKRECHT BURGERS OVER GEAGENDEERDE ONDERWERPEN De voorzitter Wij gaan over naar het spreekrecht, agendapunt 2 van de agenda. Er hebben zich geen burgers, inwoners van de gemeente Sliedrecht gemeld, dus ik stel voor dat wij overgaan naar het vaststellen van de agenda. 3. VASTSTELLEN AGENDA De voorzitter Ik zie dat de heer Van der Plas van de PvdA-fractie daar een voorstel in wil doen. Meneer Van der Plas, gaat uw gang. De heer Van der Plas Dank u wel, voorzitter. Wij hebben samen met de fractie van D66 een motie vreemd aan de orde van de dag bij de griffie ingediend en wij verzoeken de vergadering deze voor vanavond te agenderen. De voorzitter Dank u wel. U stelt voor aan de agenda toe te voegen het onderwerp Buurtgezinnen, om daar een motie over te kunnen indienen. Ik stel de vergadering voor om dat agendapunt toe te voegen aan de agenda. Dat wordt dan agendapunt 12 en dan wordt de sluiting agendapunt 13. Kunt u daarmee instemmen? Ik zie dat dat het geval is. Fijn dat dat kan. Meneer Van der Plas en meneer De Munck, we komen daar straks, op uw verzoek, op terug bij agendapunt 12.

1

4. VASTSTELLEN VAN DE NOTULEN VAN DE OPENBARE VERGADERING VAN 13 EN 20 APRIL 2021 De voorzitter Dan gaan wij over tot agendapunt 4 en dat is het vaststellen van de notulen van twee openbare vergaderingen, van 13 en 20 april. De agenda, dank u wel griffier, is met die wijziging verder gewijzigd vastgesteld. Aldus besloten. We gaan, nu we toch aan het vaststellen zijn, verder met de notulen van 13 en 20 april. Ik constateer dat er bij de griffie geen op- of aanmerkingen zijn ingediend. Heeft één van u toch nog behoefte om in de vergadering nog een voorstel tot wijziging te doen? Dat is niet het geval. Dan concludeer ik dat u kunt instemmen met de conceptnotulen van 13 en 20 april 2021 en zijn deze verder ongewijzigd vastgesteld. Aldus besloten. 5. MONDELINGE VRAGEN De voorzitter Wij gaan over naar agendapunt 5, de mondelinge vragen. Er zijn geen mondelinge vragen ingediend of aangemeld en daarom stel ik voor door te gaan met agendapunt 6. 6. INGEKOMEN STUKKEN De voorzitter Er is een lijst toegevoegd aan de agenda met ingekomen stukken, met een voorstel ter afdoening. Wenst één van de leden daarover het woord? De heer Pauw, gaat uw gang. De heer Pauw Dank u wel, voorzitter.

Dat gaat om ingekomen stuk 21070, waarbij een tweetal bewoners een brief hebben gestuurd aangaande de verplaatsing van PFOA vervuilde grond naar Benedenveer, naar de polder en de korte, verhelderende vraag die wij willen stellen is of het college al geantwoord heeft, of dat antwoord gedeeld kan worden met de gemeenteraad en of het college al iets van beleid heeft op dit toch wel steeds voortdurende gedoe over het verplaatsen van vervuilde grond. De voorzitter Dank u wel voor uw vraag. Nu was het voorstel, want in principe beslissen wij alleen over de afdoening, nu was het voorstel aan u allen om het voor afdoening in handen te stellen van het college. Daar bent u het op zich mee eens, hoor ik eigenlijk, maar u wilt ook graag in de afdoening zelf inzicht hebben, als ik het goed begrijp en de stand van zaken? De heer Pauw Ja, dat klopt, voorzitter. Want ik dacht dat dat standaard was, maar ik zie eigenlijk bij geen enkele voorgaande zaken die ter afdoening van het college worden gesteld, waar burgers vragen stellen aan raad en college, dat de raad wordt gekend in het antwoord. Dus daarom vraag ik het even hier. De voorzitter Nou, we zullen in ieder geval bij dit ingekomen stuk de vraag even aan het college voorleggen. Ik kijk naar de heer Goverde.

Is hij bereid om de raad te informeren over de stand van zaken en de afdoening van dit ingekomen stuk? Wethouder Goverde Uiteraard, voorzitter, een volmondig: ja, dat ga ik doen. De voorzitter U hoort nader als raad en de heer Pauw zegt ook misschien wel terecht, denk ik, zeg ik als uw relatief nieuwe voorzitter, dat het eigenlijk wel goed zou zijn om op het moment dat de raad een stuk ter afdoening doorzendt aan het college, dat dan ook de raad een afschrift ontvangt van die reactie. Tenminste, meneer Pauw, dat hoor ik u eigenlijk zeggen? De heer Pauw Ja, maar voor de fractie van PRO Sliedrecht mag dat beperkt blijven tot brieven die gestuurd worden door onze inwoners en niet door allerlei serviceorganisaties en andere zaken die er bij staan. De voorzitter Zullen we uw verzoek en mijn opmerking daarbij doorgeleiden ook aan het college met het verzoek daar op te reageren hoe zij daar inhoud aan willen geven? De heer Pauw Als ik het goed begrepen heb, voorzitter, via u, is de brief die op 6 april is verstuurd nog niet beantwoord op 25 mei. Dat heb ik goed begrepen, toch? De voorzitter Ik kijk even naar de heer Goverde, want u gaat nog even door op het ingekomen stuk zelf, of de brief inmiddels is beantwoord van 6 april. Bij mijn weten wel. Wethouder Goverde Dank u, voorzitter.

De brief van 6 april is intussen beantwoord aan de heren Keesmaat en Lavooi, want dat zijn de vragenstellers geweest. Bij mijn weten hebben we ook de gemeenteraad geïnformeerd over de beantwoording.

2

De voorzitter Ja, dat dacht ik ook. Maar misschien, meneer Pauw, bent u - laat ik het voorzichtig zeggen: misschien bent u in verwarring met een ander, nieuw stuk wat deze inwoners van Sliedrecht aan ons hebben gestuurd? Maar daar is mogelijk nog geen reactie op gekomen. De heer Pauw Nee, het ging mij om deze, voorzitter. De voorzitter Oké. Er ligt inmiddels ook een nieuw schrijven van de beide inwoners. Dan zullen we uw verzoek maar daar aan koppelen? Dan stel ik voor dat de heer Goverde in ieder geval de raad informeert, mocht er ook op het nieuwe schrijven van deze inwoners weer een antwoord geschreven worden, dat de raad er ook weer over wordt geïnformeerd. Wethouder Goverde Voorzitter, dank. Want ik was ook even wat in verwarring, want ik veronderstelde eigenlijk dat de vraag van de heer Pauw was gericht op het schrijven wat één dezer dagen is ontvangen als vervolg op onze beantwoording en daar krijgt u nog antwoord op. De voorzitter Precies, u zegt nu alvast toe dat u dat antwoord zal toesturen, ook aan de raad. Dank u wel. Iemand anders nog over de ingekomen stukken? Zo niet, dan stel ik u voor het voorstel voor afdoening te volgen en met het concept raadsbesluit in te stemmen. Aldus besloten. 7. BES – ONTHEFFING WOONPLAATSVEREISTE BURGEMEESTER De voorzitter Dan gaan wij naar een volgend hamerstuk, de ontheffing voor de woonplaatsvereiste van de burgemeester.

Een voorstel wat door het Presidium is gedaan, door de heer Paas namens het Presidium. Het voorstel is rechtstreeks geagendeerd vanavond voor de besluitvormende vergadering. Mag ik er vanuit gaan dat u geen stemming verlangt? Dat is het geval. Dan is het voorstel aangenomen. 8. FYS – ECONOMISCHE VISIE 2021 - 2030 De voorzitter Wij gaan door naar punt 8 van de agenda en dat is de Economische Visie 2021-2030, geagendeerd als hamerstuk met stemverklaring. Eerder is in de oordeelsvormende vergadering op 11 mei 2021 hierover gesproken en naar aanleiding daarvan heeft het college een gewijzigde economische visie aan ons aangeleverd. De economische visie is aangepast op twee punten, zoals u hebt kunnen zien, ten opzichte van de versie die voorlag in de oordeelsvormende vergadering. Op het eerste punt is op bladzijde 22 bij de Regionale Innovatie Agenda toegevoegd dat deze ook betrekking heeft op zorginnovatie. Het tweede punt is op pagina 23, daar is toegevoegd ‘de zorgroute als instrument bij de stimulering van scholieren in opleidings- en beroepskeuzes’. Wie van de leden wenst een stemverklaring af te leggen? Allereerst de heer De Munck. De heer De Munck Voorzitter, de fractie van D66 zal instemmen met de Economische Visie, maar we geven het een magere 6.

We vinden het jammer dat het slechts een opsomming is van wat we op dit moment doen en dat het woord ‘visie’ op 2030, de weg daar naartoe, er zeer matig vanaf komt in dit stuk. We hopen dus ook in de komende jaren een herijking van dit stuk te vinden, zodat wij een visie vinden die ook overeenkomt met de Kadernota die het college vorig jaar aan ons heeft gepresenteerd en die wij toen aangenomen hebben. Dank u. De voorzitter Dank u wel. Ik zag ook de heer Prins; die wil een stemverklaring afleggen namens de CDAfractie. De heer Prins Ja, dat klopt, voorzitter. Sliedrecht is een toplocatie met goede vakmensen en innovatieve bedrijven. Met de nieuwe economische visie werkt Sliedrecht verder aan groei en ontwikkeling. Dat sluit goed aan op de Koers 2030. Het CDA stemt in met het voorgestelde raadsbesluit over de economische visie. De voorzitter Dank u wel. Zijn er nog andere leden die een stemverklaring willen afleggen? Dat is niet het geval. Ik ga er vanuit dat er ook geen stemming wordt verlangd? Daarmee is het voorstel aangenomen. Dank u wel. 9. BES – KAPITAALBEHOEFTE STEDIN De voorzitter Wij gaan naar agendapunt 9, ook een hamerstuk met stemverklaring. Het betreft de kapitaalbehoefte van Stedin. Het is eerder in de oordeelsvormende vergadering op 18 mei uitgebreid besproken.

Wie wenst over dit onderwerp een stemverklaring af te geven? Dat is allereerst weer de heer De Munck van de D66-fractie en dan de heer Jongeneel van Slydregt.NU. Meneer De Munck. De heer De Munck De kapitaalbehoefte van Stedin gaan wij niet ondersteunen. Wij waren in de oordeelsvormende vergadering daar nog twijfelachtig over. Wat ons met name over de streep heeft gehaald: de 3

mening van de heer De Jager, voormalig fractievoorzitter van SGP-ChristenUnie in deze raad en inmiddels in de provincie ook actief met dit dossier bezig. Waarin ‘zij in de provincie’ gesteld hebben dat het geen primaire taak is van raden zoals de Sliedrechtse raad om te investeren in dit soort grootschalige bedrijven. Dus vandaar gaan wij tegen stemmen. Dank u, voorzitter. De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel van Slydregt.NU. De heer Jongeneel Bedankt voorzitter, ik wil eigenlijk de heer De Munck aanvullen, alleen maar. Wij vinden als Slydregt.NU het geen kerntaak voor de gemeente Sliedrecht om aandelen te verwerven in Stedin en daarom stemmen wij tegen, voorzitter. De voorzitter Dank u wel. Eén van de andere leden die nog een stemverklaring wil afleggen? Dat is niet het geval. Ik ga er vanuit dat u geen stemming wenst? U wenst wel stemming? Dan gaan wij stemmen. Wie is tegen dit voorstel? Ik zie dat de heer De Munck en de heer Jongeneel tegen zijn. Twee stemmen tegen en 18 stemmen voor. Daarmee is het voorstel aangenomen. Dank u wel. Aldus besloten. 10. FYS – UITVOERINGSPROGRAMMA 2021 EN CYCLUS – GROEIAGENDA DRECHTSTEDEN 2020 De voorzitter Dan gaan wij over naar punt 10 van de agenda en dat betreft het uitvoeringsprogramma 2021 en de cyclus groeiagenda Drechtsteden 2030. Het betreft hier een debatstuk.

Zo is het aangekondigd en zo is het door u ook besloten in slechts drie oordeelsvormende vergaderingen van 16 maart, 12 april en 11 mei. Het is uit den treure besproken door u als raad en ik kijk even rond. Wie wenst in deze vergadering het woord? Dat is de heer Pauw. Meneer Pauw, gaat uw gang. De heer Pauw Dank u wel, voorzitter. Ik werd inderdaad voor de vergadering nog even uitgedaagd om misschien wat langer over dit onderwerp te praten, maar ik ga het toch maar niet doen. Teleurstelling is er wel bij de fractie van PRO Sliedrecht, omdat het college volhardt in een monitor van zeven gemeenten, die hetzelfde is als een evaluatie voor de gemeente Sliedrecht aangaande de Groeiagenda. We wilden al wat amendementen indienen, maar dat is volgens ons nog te vroeg. Dat moet in september, bij het besluit waarin we voor het vijfde jaar gaan meedoen en daar kijken we wat we kunnen doen. Maar het programma voor 2021 wat inmiddels al 6 maanden onderweg is, mag van ons gewoon doorlopen en daarom zullen we instemmen. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. Wenst één van de andere leden van de raad bij dit onderwerp het woord? De heer Paas van de SGP-ChristenUnie-fractie. De heer Paas Dank u wel voor het woord, meneer de voorzitter.

De SGP-ChristenUnie-fractie zal ook instemmen met dit voorstel, alhoewel we absoluut tegen de wijze zijn waarop dit voorstel door de raad is gegaan en de inhoud en het proces van het besluit. Daar kunnen we dus eigenlijk niet achter staan, maar als signaal naar de regio dat we de regio een warm hart toedragen, stemmen we als fractie wel in. De voorzitter Hartelijk dank. Ik kijk even rond of nog andere fracties, andere leden van de raad het woord wensen. Dat is niet het geval. Dan kijk ik naar de portefeuillehouder en dat is de heer Spek. Aan u het woord. Wethouder Spek Voorzitter, ik heb geen vragen gehoord. Ik neem kennis van de stemverklaringen, als het ware, van PRO Sliedrecht en de SGP-ChristenUnie. De voorzitter Dank u wel. Dan is er nog gelegenheid voor de tweede termijn. De heer Pauw, behoefte aan een tweede termijn? De heer Paas behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval. Dan is het voorstel afdoende behandeld en kunnen wij overgaan tot stemming over dit voorstel. Wie is er tegen dit voorstel? Wie is er voor? Willen die hun hand opsteken? Daarmee is het voorstel unaniem aangenomen. Dank u wel, aldus besloten. 11. FYS – VERHOGEN KOOPSOMGRENS VOOR STARTERSLENINGEN De voorzitter Wij gaan naar agendapunt 11. Opnieuw een debatstuk over het verhogen van de koopsomgrens voor startersleningen.

Wij hebben daar in de oordeelsvormende vergadering uitgebreid over gesproken, op 18 mei en er is nu gelegenheid om in deze besluitvormende vergadering opnieuw daar het woord over te voeren. Ik kijk even rond, wie heeft de behoefte om dat te doen? De heer Bijderwieden, de heer Pauw. De heer Bijderwieden, aan u het woord. Ik heb begrepen dat u beiden ook een amendement wilt indienen. Meneer Bijderwieden, gaat uw gang.

4

De heer Bijderwieden Voorzitter, dank u wel. In de oordeelsvormende vergadering hebben we gesproken over de starterslening. Wij hebben toen vraagtekens gesteld bij de hoogte van de normering die het voorstel geeft. Dat betekent dat het voorstel uit zal gaan van de NHG-norm. Dat vinden we eigenlijk niet een passende norm. We hebben toen ook gesproken over het extra mogelijk maken van leningen voor inwoners, of dat wel een verstandig besluit is, zeker voor starters. We hebben er even naar gekeken en geworsteld over wat voor normering dan wel zou passen. Zou 90% van de NHG passen, of iets anders? Eigenlijk kwamen we bij de voorwaarde die het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting, de SVn eigenlijk zelf hanteert en stelt aan hun eigen financieringen die zij verstrekken. Daar wordt namelijk gesproken over een maximale koopsom inclusief verbeterkosten of meerwerk die samen niet meer mogen zijn dan € 310.000,-, of een maximale koopsom plus verbeterkosten of meerwerk en/of energiebesparende voorzieningen die samen niet meer mogen zijn dan € 318.600,-. Wij begrijpen dat ook, want ook SVn geeft aan dat de NHG-norm te hoog is. Dit vinden wij een passende norm. Als de norm omhoog gaat van de SVn, zal die ook omhoog gaan.

Wat we ook niet willen, is dat we dan straks een discussie krijgen tussen inwoners en de gemeente en anderen over ‘de gemeente wil een NHGnorm hanteren en SVn wil een lagere norm hanteren’. Laten we dat alsjeblieft gelijk houden. Ik heb toevallig ook nog even gekeken bij de gemeente Veldhoven bijvoorbeeld, die hanteren ook deze norm en dat lijkt ons een hele goede zaak om daar op aan te sluiten, zodat we de rijen kunnen sluiten in de communicatie naar inwoners toe, dat vanuit SVn en de gemeente dezelfde bedragen gehanteerd kunnen worden. Voorzitter, daarom dienen we een amendement in. Daarin willen we voorstellen om de norm van de kostengrens van de starterslening die SVn hanteert, als norm op te nemen. Als u het dictum wilt voorlezen? De voorzitter Dat zal ik doen. Dank u wel, meneer Bijderwieden. Het amendement luidt aldus. In het voorgestelde raadsbesluit beslispunt 1 als volgt aan te passen: 1. Artikel 2, tweede lid onderdeel b. van de Verordening startersleningen 2015 zodanig te wijzigen dat de koopsomgrens voor startersleningen wordt verhoogd tot de kostengrens van de starterslening. Dank u wel. Het amendement maakt daarmee onderdeel uit van de beraadslaging en staat inmiddels ook, als het goed is, in Ibabs. Dan kan ieder lid en ook u allen thuis daar kennis van nemen. Ik zie dat de heer Den Besten van de CDA-fractie aan u een vraag heeft. De heer Den Besten.

De heer Den Besten Dank u wel, voorzitter. Nu heb ik het amendement vanmiddag ook gezien en ik ging hem ook bestuderen en wat meneer Bijderwieden heeft gedaan: hij heeft een hele mooie link toegevoegd aan het amendement waar denk ik de toelichting ook naar verwijst. Als ik nu op die link klik, dan kom ik inderdaad op de website van SVn, maar daar staan ondertussen andere bedragen. Ik denk dat SVn de bedragen heeft gekoppeld aan NHG, dus dat € 310.000,- niet meer klopt, maar dat daar nu € 325.000,- staat. Het is nu eigenlijk geactualiseerd, meneer Bijderwieden, zoals ik het lees. Maar misschien zie ik het verkeerd en zegt u dat het helemaal niet waar is. De voorzitter Dank u wel, meneer Den Besten. Ik kijk naar de heer Bijderwieden; zijn reactie op deze interruptie. De heer Bijderwieden Voorzitter, ik vind het geweldig dat het systeem dus werkt. Dus als we een norm hanteren en de norm wordt aangepast, dan hebben we het gelijk allemaal op orde. Het is dus vandaag blijkbaar gewijzigd. Ik heb het zelf niet meer gecontroleerd na gisteravond 23.30 uur, maar blijkbaar is tussen 23.30 uur en 20.00 uur vanavond het bedrag gewijzigd en zo zal het dan dus ook zijn.

Dat is precies de reden waarom we graag op deze manier willen werken: dat SVn die zelf de financieringen verstrekt, met hun eigen normering daar mee aan de slag kan gaan en als het NHG dat verantwoord vindt, dan vinden wij dat ook. De voorzitter Dank u wel voor uw reactie. Want u zegt eigenlijk: ik wil het amendement toch in stand laten. Alleen de toelichting is eigenlijk daarmee gewijzigd en… De heer Bijderwieden Voorzitter, de toelichting is al achterhaald. De voorzitter …..en met de interruptie van de heer Den Besten geactualiseerd. Zullen we het maar even zo zien? Dank u wel. Wie wil er nog meer het woord? Dat is de heer Pauw van PRO Sliedrecht. Meneer Pauw, gaat uw gang. De heer Pauw Dank u wel, voorzitter. Als je in de voetsporen van een maiden speech mag stappen, legt dat wel een bepaalde druk op je als woordvoerder, kan ik zeggen. Dit proces volgende de afgelopen weken heb ik al geconstateerd dat ik, en dat komt ook door het afgelopen jaar, dat ik in een vrij diepe bubbel heb gezeten. Ik leg dat ook graag even uit. Mijn bubbel, zijnde bijna 50 jaar met een gemiddeld bestedingsbedrag van 2,5 keer modaal per jaar, had wat weinig zicht op de problemen van de Sliedrechtse jeugd of inwoners tot 35 jaar als het 5

gaat om het kopen van een huis. Hier hebben we eind maart een heel mooie beeldvormende vergadering over gehouden. We gaan nog heel veel goede dingen nog doen, waaronder de doelgroepenverordening die er aan komt en andere zaken die we gaan regelen om deze doelgroep te helpen. Maar het eerste stapje gaan we vanavond al maken. PRO Sliedrecht is heel erg blij met deze stap en ook met de aanvulling van de VVD om het op deze manier op te schrijven. Het bedrag gaat omhoog. Maar kijkende vanuit mijn bubbel - iedereen die de maiden speech van Claudia Verheul heeft gehoord, heeft gehoord waar de problemen voor deze jeugdigen in zitten. Als je als raadslid nu een heel klein stapje extra kan doen om die mensen eventueel te kunnen helpen want nogmaals: je zet normen neer, maar daar kan je niks op garanderen, want je moet dus gaan kijken wat daar uit gaat komen. Nou was de vraag nog even: wat gaan we met de lening zelf doen? Houden we hem op € 30.000,- of volgen we onze grote broer Dordrecht en verhogen we hem naar € 50.000,-? Want we volgen wel vaker onze grote broer Dordrecht. Wij zijn uitgekomen op een bedrag van € 40.000,-. Waarom, voorzitter? Eerlijk antwoord: geen idee. Het is een beetje een middeling geweest tussen de gesprekken die we hebben gevoerd en we hebben ook even kunnen kijken naar hoeveel mensen wij kunnen helpen met het bedrag wat nog in de pot zit.

Maar via ons amendement willen we dus het bedrag gaan verhogen naar € 40.000,- en daarbij kan het gevaar ontstaan dat we natuurlijk wat eerder leeg zijn met de pot. We willen dan ook het college verzoeken om, als het zover is dat het college moet gaan weigeren op basis van het feit dat er geen geld meer is, terug te komen naar de raad, waar in de raad een discussie kan plaatsvinden of we er nog meer geld in gaan stoppen. En dit kleine stapje, voorzitter, extra bovenop het verhogen van het aankoopbedrag of de verwervingskosten moet ik zeggen, wil PRO Sliedrecht graag maken en dus ook graag voorleggen aan de raad. Het amendement is inmiddels in uw bezit en u gaat het dictum ook voorlezen. En ja, de vraag aan de collega raadsleden is: maak het stapje met ons mee. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel, meneer Pauw. Ik zal het dictum van het ingediende amendement voorlezen. In het voorgestelde raadsbesluit worden besluitpunten 2 en 3 toegevoegd. 2. Artikel 5 lid 2 van de Verordening starterslening 2015 zodanig te wijzigen dat de hoogte van de starterslening wordt gesteld op 20% van de verwervingskosten met een maximum van € 40.000,-. De tekst van bijlage 3, wijziging van de Verordening startersleningen Sliedrecht 2015 hierop aan te passen. En dan onderdeel 3: indien het college conform artikel 7, lid 1 onder a.

een aanvraag moet weigeren, dit per direct aan de gemeenteraad wordt gemeld via een college informatiebrief. Daarmee is het amendement ingediend en maakt het onderdeel uit van de beraadslaging; krijgt het eerste amendement van de heer Bijderwieden het nummer A11.1. en krijgt het tweede amendement van de heer Pauw het nummer A11.2. Stiekem moeten we natuurlijk daarbij denken: het amendement van mevrouw Verheul, maar het is de heer Pauw. Daarmee zijn er twee amendementen ingediend. Ik kijk even rond of één van de andere leden hierbij nog het woord wil. Meneer Bijderwieden heeft een interruptie? Meneer Bijderwieden heeft een vraag aan de heer Pauw, gaat uw gang. De heer Bijderwieden Graag. Ja, voorzitter, aan de heer Pauw wil ik eigenlijk vragen, die € 40.000,-…De heer Pauw geeft aan dat hij zelf eigenlijk geen idee heeft hoe het balletje is gerold, maar hij is uitgekomen op € 40.000,-. Maar de vraag die er achter ligt is eigenlijk: heeft de heer Pauw dan ook duidelijk kunnen maken - hij verwijst naar de woordvoering van mevrouw Verheul, maar is de noodzaak om dit te verhogen op deze manier…? Daar zijn we nog niet van overtuigd. Ik had daar eigenlijk wat meer onderbouwing van willen horen. De voorzitter Dank u wel. Dan kijk ik naar de heer Pauw.

De heer Pauw De noodzaak om het bedrag te verhogen, voorzitter, is dat je als gemeente Sliedrecht als ondersteuning van onze jeugdige inwoners, er voor kiest om € 40.000,-, dus € 10.000,- te verhogen. Ja, dat maakt dat die mensen minder hoeven te lenen bij een bank. Dat maakt het dus als het goed is, makkelijker voor die partijen tot 35 jaar om een huis te kopen in Sliedrecht. De 20% is de norm. Als je uitgaat van het maximum zit je dadelijk op die € 325.000,-. Of daar waar we uit gaan komen; dat horen we vanavond nog. Maar het is gewoon om te kijken of we op deze manier een extra stapje kunnen maken om deze mensen te helpen en dan over 6 maanden te bekijken of het inderdaad gelukt is, ja of nee. Als de CIB er volgende week al is, is het antwoord dus ja, want dan is het geld al heel snel op. Maar we hebben er nu 8 per jaar kunnen helpen en als dat er misschien 12 zouden kunnen worden: ja, graag. Dat is een klein stapje wat je maakt als raadslid waar ik altijd wel heel erg vrolijk van word. De voorzitter Dank u wel. De heer Bijderwieden in tweede instantie. De heer Bijderwieden Voorzitter, dan kan de lener wat minder lenen bij de bank. Dat is voor mij niet direct een noodzaak.

Het gaat er eigenlijk meer om dat degene die een hypotheek wil afsluiten bij een bank zelf geld mee moet nemen tegenwoordig en de vraag is eigenlijk of de heer Pauw ook weet dat er een belastingvoordeel is 6

waardoor de starter eigenlijk veel minder financieringskosten heeft dan voorheen en hoe ik dat dan moet zien met deze verhoging van het amendement. De voorzitter De heer Pauw. De heer Pauw Nee, meneer Pauw wist dat niet, maar hij hoort het bij deze en vindt dat een geweldig idee. Ik ben ook heel blij voor de starters, maar dit voorstel is echt niets anders meer dan om te kijken of we de Sliedrechtse starter tot 35 jaar een extra stapje kunnen helpen. En of dat gaat werken: ik heb geen idee, maar als ik de verhalen heb gehoord van de afgelopen weken van mensen zoals Claudia, maar ook anderen, denk ik het wel. Maar ik ben geen voorspeller in de toekomst, voorzitter, dus dat weet ik niet, maar we kunnen de sprong gewoon wagen. Het kost ons niets extra’s, het kost geen extra Sliedrechts geld. We staan alleen wat meer borg voor onze inwoners en dat is het. De voorzitter Dank u wel. Ik zie dat de heer Torun een vraag heeft aan u, meneer Pauw. De heer Torun van de PvdA-fractie. De heer Torun Dank u wel, voorzitter. Ik heb geen vraag aan mijn collega de heer Pauw, maar eigenlijk een opmerking richting mijn collega Bijderwieden. De voorzitter Dat kan niet, die heeft al het woord gevoerd. De heer Torun Oké, geen probleem, dan …. De voorzitter Dat kan eventueel straks nog in tweede instantie.

U mag zelf wel het woord voeren als u er straks behoefte aan heeft in deze eerste termijn van de raad. De heer Spruijt heeft nog een interruptie? De heer Spruijt een interruptie en dan de heer Pauw. De heer Torun Ik was nog niet klaar, maar….. De voorzitter Ja, maar uw inbreng komt straks nog, als u die heeft. De heer Spruijt heeft een inbreng of een interruptie? De heer Spruijt Ik heb een vraag aan de heer Pauw. De voorzitter Gaat uw gang. De heer Spruijt Onder puntje 3 in het amendement staat dat het college de gemeenteraad moet informeren met een CIB als het budget op is. Ik snap niet zozeer het nut en de noodzaak om dit als raadsbesluit op te nemen. Kan de heer Pauw dat toelichten? De voorzitter Dank u wel, meneer Spruijt. De heer Pauw. De heer Pauw Dat is puur gedaan, voorzitter, om, omdat je het bedrag verhoogt, je minder aanvragen kan indienen. Ten tweede is het bedoeld om een beetje feeling te houden met hetgeen wat gaat gebeuren. Want we hebben namelijk geen idee wat er gaat gebeuren. Het bedrag staat er en we zouden graag een discussie voeren. Als nou blijkt over vier maanden dat er ineens 8 extra aanvragen liggen, ik noem maar even wat geks, dan is het potje dus leeg.

Dan zouden we over vier maanden in de raad graag een debat willen of we voor de maanden oktober/ november/ december nog een extra bedrag zouden willen storten, of dat we, zoals we dat vaker doen, wachten tot het revolving fund zichzelf weer vult en daarop verder kunnen gaan. Die discussie was er oordeelsvormend eerst in de raad en die hebben we los willen koppelen uit deze besluitvormende raad en willen we later dit jaar gaan doen. De voorzitter Dank u wel. In tweede instantie de heer Spruijt nog. De heer Spruijt Voorzitter, volgens mij is het heel normaal dat het college de raad gaat informeren als de bodem van het budget in zicht is, dus ik vind het eigenlijk een beetje overbodig om dat als besluit op te nemen. De voorzitter Ik denk dat die vraag ook nog wel door het college zelf zal worden beantwoord. De heer De Munck heeft nog een vraag aan de heer Pauw.

7

De heer De Munck Meneer Pauw - via u, voorzitter - zou het niet zo kunnen zijn dat wanneer wij de lening van de gemeente verhogen van € 30.000,- naar € 40.000,-, dat dat juist marktverstorend werkt, lees: prijsopdrijvend? Want een ieder die weet dat hij de woning voor € 10.000,- meer kan verkopen zal dat dus inkoppen, maar dat betekent dat wij met de mogelijkerwijs 8 of 7 leningen de markt voor alle overige die niet starter zijn met € 10.000,- verhogen voor al die huizen. Dus ik vind het een wat gevaarlijke move om dit zo maar op voorhand in te stellen. Het is niet uw amendement, maar ik zou me ook kunnen voorstellen dat, mocht het zo zijn, dat mensen dan een extra verhoging kunnen aanvragen. Dat is iets nieuws. De voorzitter De heer Pauw. De heer Pauw Dat aanvragen past niet in de verordening, voorzitter; dat wordt lastig. Voor de referenties hebben we even gekeken naar een aantal buurgemeenten, waaronder dus Dordrecht, waar die € 50.000,- is. Daar ook de vraag gesteld: is er in Dordrecht sprake van een verstoring op de markt door deze lening? Het antwoord daar is nee. Dus ja, dan moet het antwoord hier ook nee zijn, tenzij we heel erg verschillen met Dordrecht, maar daar geloof ik niet in. De voorzitter Dank u wel. De heer De Munck nog in tweede instantie. De heer De Munck Dank u, voorzitter.

Er is wel degelijk een groot verschil met Dordrecht, want daar is aanbod van woningen en hier is ons aanbod nagenoeg nul, gehoord hebbende de woordvoering van uw burgerraadslid. De voorzitter De heer Pauw nog behoefte om daar op te reageren? De heer Pauw Ja, maar het aanbod wordt hoger en we gaan ook zo meteen een doelgroepenverordening inzetten. We hebben eind maart heel veel ideeën gespuid over wat we kunnen doen voor onze jonge inwoners die startend zijn op de woningmarkt en dit is stap 1 die nu al gezet wordt. En als je stap 1 maakt, moet je hem wel goed maken. Dus vandaar voor een hoger bedrag en wat er allemaal achteraan komt, dat gaan we nog zien. De voorzitter Dank u wel. De heer Den Besten heeft nog een interruptie. Ik zie de heer Spruijt ook een interruptie willen plaatsen, maar u heeft al een interruptie geplaatst. Dat kunt u maar één maal doen in de termijn van de heer Pauw. U mag zelf wel straks een eigen termijn uitspreken. Allereerst de heer Den Besten. De heer Den Besten Dank u wel, voorzitter. Ik wil nog even reageren op het amendement van PRO Sliedrecht dat hij heeft voorgelezen. Hij heeft het over een extra steuntje in de rug. Ik denk dat de verhoging met de NHGnorm al echt een forse stap vooruit is. Daar wil ik het dan eigenlijk voor het CDA ook bij laten.

Ten tweede ben ik ook echt wel van mening dat de gemeente niet de rol van bank moet over gaan nemen en dat € 30.000,- echt wel een goede norm is. De voorzitter De heer Pauw nog in reactie op de heer Den Besten. De heer Pauw Eerder in reactie op u, want ik hoor nu dat er maar één keer per termijn geïnterrumpeerd mag worden; die is voor mij nieuw. Maar goed. Wij delen de visie van het CDA niet, want de gemeente speelt wel vaker bank de laatste tijd. Dat is gegeven door de situatie waarin we zitten van corona. En ja, op die manier, nogmaals: het extra steuntje gaan we gewoon extra maken door ook het bedrag te verhogen en over 6 maanden of 7 maanden eens te kijken hoe ver we er mee zijn. Meer is het niet. De voorzitter Dank u wel. Ik stel voor dat wij verder gaan met de termijnen van de raad. De heer Paas nog. U heeft behoefte aan interruptie? De heer Paas Ja, zeker, meneer de voorzitter. De heer Pauw zei aan het begin van zijn woordvoering dat hij graag liever 12 mensen zou helpen dan 8 en daarom stelt hij voor om met grotere stappen de bestaande pot leeg te maken zodat hij er niet eens 8, maar waarschijnlijk minder kan helpen, tenzij de gemeenteraad de pot aanvult. Nou is er een redelijke situatie in Sliedrecht dat het geld aan alle kanten er uit vliegt en dat we zorgvuldig moeten zijn op onze portemonnee.

Is de heer Pauw het niet met me eens dat het al een hele mooie stap is dat we de hypotheekgrens verhogen? Dat daarmee al meer mensen aanspraak kunnen maken? En is hij het ook niet met me eens dat het dan beter is om eerst die 6 maanden eens even af te wachten om het effect daarvan te bekijken, om vervolgens te kijken of er nog een nieuw stapje nodig is om ook het bedrag wat geleend moet worden te verhogen? Want ik ben bang dat de pot, in het voorstel van PRO Sliedrecht, dan op is met 5 of 6 leningen en dat we dan de rest van de Sliedrechtse jongeren teleur moeten stellen en dat doen wij als fractie van de SGP-

8

ChristenUnie liever niet. Liever maken we zoveel mogelijk mensen blij en houden we daarmee dus gewoon de grens op € 30.000,-, zodat we 8 of misschien wel 10 mensen kunnen helpen. De voorzitter Dank u wel. De heer Pauw, kunt u de heer Paas geruststellen? De heer Pauw Nee, voorzitter. Want ja, of je nou nummer 9 teleurstelt of nummer 11 - daar zien wij niet zo’n verhaal in. Het gaat er ons om: ja, het voorstel wat er nu ligt vinden we al heel erg goed, maar we willen gewoon stapje extra maken. Ik heb net weer € 365.000,- goedgekeurd voor de Groeiagenda, ik noem maar eens even wat; 5,2 miljoen voor een begraafplaats, 1 miljoen voor Stedin. Ik kan nog wel even doorgaan. Het enige kleine stapje wat we willen maken is nu van € 30.000,- naar € 40.000,- om te kijken wat daar uit gaat komen. Ja, maak het stapje met ons mee of maak het niet. Dat is eigenlijk de vraag die voorligt. De voorzitter Dank u wel. De heer Paas nog in tweede instantie. De heer Paas Ja, meneer de voorzitter, daar verschillen we dan blijkbaar van mening, want wij maken liever 11 mensen blij dan 9 mensen. De kans dat we de elfde teleur moeten stellen is toch aanzienlijk lager dan dat we nummer 9 teleur moeten stellen. Dus wat ons betreft: zoveel mogelijk mensen helpen, in plaats van zo weinig mogelijk mensen tegen zoveel mogelijk geld.

De voorzitter Ik denk dat de heer Pauw geen behoefte heeft om daar nog een keer op te reageren. Ja wel, toch? De heer Pauw Ik deel het met meneer Paas dat we verschillen van mening, dat klopt inderdaad. Laat het helder zijn dat, mocht er over 4 maanden, als het amendement aangenomen wordt, maar daar ziet het niet naar uit, een discussie komen om nog een keer wat bij te storten in het fonds, dat PRO Sliedrecht vooraan staat om dat te doen. De voorzitter Dank u wel. En de laatste interruptie deze ronde, in de termijn van de heer Pauw, is van de heer Bijderwieden. Of gaat dat over? De heer Bijderwieden U zei eigenlijk van: je kan één keer interrumperen, maar het begint bijna een debat te worden en dan zit je wel te zoeken van: waar willen we dan in acteren? Want de heer Pauw komt ondertussen met andere argumenten aan en dat vind ik prima; … De voorzitter U heeft zelf ook nog een eigen termijn als u wilt. De heer Bijderwieden Die heb ik in principe gehad, maar misschien voer ik nog een tweede termijn. De voorzitter Ja, want u heeft nog een tweede termijn. Ik denk dat mede door die amendementen wij nog niet uitgesproken zijn over dit onderwerp. Ik ga kijken. Daarmee is de heer Pauw zijn eerste termijn afgerond. Meneer Pauw? Ja. Dan gaan we even kijken of andere leden van de raad - de heer Torun wilt u nog het woord in een eigen termijn? Ja, gaat uw gang.

De heer Torun Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, de opmerking van de VVD, die prikkelde me een beetje omdat zij natuurlijk ook een amendement indienen en zij in hun amendement ook verwijzen naar de website van SVn. Hetzelfde heeft de PvdA ook gedaan, de bron van SVn geraadpleegd en we hebben nog zelfs gebeld met SVn en we kwamen toen tot de constatering dat de gemiddelde koopsomgrens in de provincie Zuid-Holland Zuid, dus voor gemeenten die een bedrag hanteren van € 325.000,-, dat het gemiddelde maximale leenbedrag € 36.250,- is. Dat is dan voor bestaande woningen. Voor nieuwe woningen is dat € 38.317,-. Wij hebben dat als het ware in onze eigen gemeente gemixt, dus zowel bestaande als nieuwbouwwoningen. Op basis van deze gemiddelden vind ik het eigenlijk niet zo gek dat wij ons maximale leenbedrag ook verhogen naar € 40.000,-. Dat neemt niet weg dat wij uiteraard natuurlijk ook willen dat zoveel mogelijk mensen gebruik maken van de starterslening. Daarbij geldt wel dat de gemeente ook een bepaalde rol heeft in het promoten van de starterslening. Want als we eenmaal het bedrag verhogen, dan zal de doelgroep die daarop aanspraak kan maken ook groter zijn. Dus laten we vooral bezig zijn met het promoten.

De opmerking van D66 met betrekking tot prijsopdrijvend: we hebben dat ook geraadpleegd en het schijnt dat twee jaar geleden door het Kadaster een onderzoek heeft plaatsgevonden. Uit dat onderzoek is gebleken dat zowel het verhogen van de koopsomgrens als het verhogen van het maximale leenbedrag niet leidt tot prijsopdrijving. Dus in principe hebben we daarmee ook een aantal antwoorden getackeld. Dank u wel, voorzitter.

9

De voorzitter Dank u wel voor uw termijn. Er is een interruptie van de heer Bijderwieden. De heer Bijderwieden. De heer Bijderwieden Voorzitter, ik vind het wel interessant wat de heer Torun zegt. Ik ben eigenlijk benieuwd of hij zelf heeft kunnen achterhalen waarom die gemiddelde starterslening die hij noemt van uit mijn hoofd € 32.000,- naar € 38.000,-, of € 34.000,-, ik weet het even niet, maar hoe dat dan zit. Laat ik het even toelichten, want dan wordt het misschien duidelijk. Als je namelijk kijkt in een gebied waarbij de startersleningscapaciteit hoger is dan € 30.000,-, dan zal het gemiddelde ook hoger kunnen zijn, dus dat is natuurlijk geen vergelijk. Dat is wel een beetje jammer. Het zou beter zijn als de heer Torun had gebeld en gevraagd van: alle gemeentes die € 30.000,- als grens hebben, van hoeveel zit er dan in de maximale vorm en wat is dan het gemiddelde van dat soort gemeentes? Want dit is gewoon appels met peren vergelijken en daar zijn ze misschien wel goed in bij de PvdA, maar ik vind het een verkeerde voorstelling van zaken. De voorzitter Dank u wel. De heer Torun. De heer Torun Dank u wel, voorzitter. Volgens mij heeft de heer Bijderwieden het verkeerd begrepen, of ik heb het verkeerd gezegd.

Want de gemeenten die dus een koopsomgrens hanteren van € 325.000,-, dus wat waarschijnlijk met dit raadsvoorstel ook bij onze gemeente zal plaatsvinden, hanteren juist een maximaal leenbedrag van boven de € 35.000,-, even voor het gemak. En waarom dat zo is - die persoon waarbij ik dus telefonisch contact had, de relatiemanager heeft aangegeven dat het juist normaal is. Want als je een simpele rekensom maakt, 20% van de verwervingskosten van zo’n woning, dan kom je al gauw boven de € 30.000,-. De voorzitter Dank u wel voor uw reactie. Ook de heer Pauw heeft een interruptie op uw betoog. De heer Pauw Nee, ik heb een vraag aan de heer Bijderwieden. De voorzitter Dat kan niet. De termijn van de heer Bijderwieden is al geweest, meneer Pauw. Daar mag u straks misschien nog in de tweede termijn, maar u kunt niet een interruptie op een interruptie… De heer Pauw Voorzitter, de heer Bijderwieden loopt allemaal dingen de zaal in te gooien die allemaal niet waar zijn. Dus het is wel raar dat .. De voorzitter Nee, u heeft niet het woord. Zijn er nog andere mensen die een interruptie willen bij de heer Torun? De heer Pauw Dan kan ik net zo goed naar huis gaan. De voorzitter De heer Paas heeft een vraag aan de heer Torun. De heer Paas Ja, eigenlijk meneer de voorzitter, dank u wel voor het woord. Ja, je moet nu de gelegenheid pakken als het kan, heb ik begrepen.

Ik wil dezelfde vraag stellen aan de PvdA. Kijk, in principe is onze fractie niet per definitie er op tegen. We willen ook graag starters helpen en als die geholpen kunnen worden met een hoger leenbedrag is het natuurlijk ook prima. Maar is de PvdA het ook niet met ons eens dat we beter gewoon even rustig nu het effect kunnen afwachten van de verhoging van de hypotheekgrens? Dat is de eerste mooie stap die we als gemeente zetten. En dat we dan over een half jaar of eerder als de pot leeg is, met elkaar bediscussiëren of we ook niet het leenbedrag kunnen aanpassen. Het hoeft toch niet allemaal op stel en sprong, ongebaseerd? Want nu heb ik het gevoel dat we, zonder dat we maar een onderbouwing hebben, denken van: nou, het lijkt ons wel leuk om € 40.000,- te doen. Dan denk ik van: nou, het lijkt mij wel leuk om € 49.000,- te doen. Alleen, volgens mij praten we hier in de raad vaak over dat we eerst een onderbouwing willen, een degelijke onderbouwing voordat we een bepaalde keuze willen maken. En nogmaals: we zijn niet tegen, maar is de PvdA het ook niet met ons eens dat we dat a.) beter moeten onderbouwen en b.) even de tijd moeten nemen om te kijken wat het eerste effect is? De voorzitter Dank u wel. De heer Torun. De heer Torun Voorzitter, natuurlijk hebben wij als partij ook nagedacht over de eventuele markteffecten.

Dus als je alleen de koopsomgrens verhoogt, hoeveel mensen dan daarmee al gebruik kunnen maken van de starterslening. Maar - ja, we hebben natuurlijk voor onszelf ook een onderzoek gedaan en daaruit is ook echt gebleken dat in Sliedrecht de behoefte bestaat om het maximale leenbedrag te verhogen. Er is ook bijvoorbeeld gesproken met jongeren. Daarnaast heb ik in mijn woordvoering vorige week al aangegeven dat wij als partij de 10

doorstroming heel erg belangrijk vinden. Dus wij kijken meer naar de maatschappelijke kant van dit verhaal dan in dit geval de financiële kant en wij leggen dan ook echt de nadruk daar op. De voorzitter Dank u wel. De heer Paas in tweede en laatste instantie. De heer Paas Dank u wel, meneer de voorzitter. Ik zou dan willen vragen aan de PvdA, als ze die onderzoeken uitvoeren, om vroegtijdig die onderzoeksresultaten ook te delen met de raad. Dan kunnen we dat meenemen in onze overwegingen om wel of niet voor een amendement te stemmen. De voorzitter Dank u wel. De heer Torun. De heer Torun Voorzitter, middels dat we met elkaar debatteren en ook in deze besluitvorming zeg ik eigenlijk ook wat de mening is van een aantal jongeren in Sliedrecht. Het is momenteel heel erg lastig om een woning te kopen. Ik wil eigenlijk u uitdagen, meneer Paas, om eventueel met ons mee te denken om toch dat maximale leenbedrag te verhogen, zodat we dan naar de markteffecten kunnen kijken. Want waarom wilt u eigenlijk niet meegaan? De voorzitter U kunt geen wedervraag stellen. De heer Paas kan vragen aan u stellen in de interruptie en u kunt geen vraag terugstellen.

Ik stel voor dat de heer Paas eventueel in tweede instantie of in zijn eigen termijn, of de heer Spruijt heeft een termijn, dat weet ik niet, daar nog op kan reageren, maar volgens mij heeft de heer Paas ook al aangegeven hoe de SGP-ChristenUnie-fractie er in staat. Ik kijk even rond of er nieuwe woordvoerders zijn in deze eerste termijn van de raad en dat is allereerst de heer Den Besten. De heer Den Besten Dank u wel, voorzitter. Ik wilde eigenlijk reageren op meneer Torun, nog even. De voorzitter U heeft een interruptie aan de heer Torun. Gaat uw gang. De heer Den Besten Meneer Torun, je kan hem ook omdraaien en zeggen van: zullen we dan niet afwachten wat de verhoging van die NHG-grens nu gaat doen de komende periode? Dat heeft denk ik net zoveel effect als uw verhoging met € 10.000,-. Maar goed, daar moeten we even op wachten en kijken wat de tijd ons gaat brengen. Zo kan je hem ook stellen. De voorzitter Dank u wel. De heer Torun. De heer Torun Voorzitter, ik zie geen reden om het maximale leenbedrag niet te verhogen. Ik denk dat het volstrekt logisch is dat we ook overwegen om dit leenbedrag te verhogen. Als je een simpele rekensom maakt, dan kom je denk ik ook wel tot die conclusie. Dat is het eigenlijk, voorzitter. De voorzitter Dank u wel. Zijn er nog leden van de raad die in de eerste termijn van de raad het woord wensen te voeren? Dat is niet het geval.

Dan is de eerste termijn van de raad daarmee afgerond en gaan wij naar de portefeuillehouder, de heer Spek. Aan u het woord. Wethouder Spek Dank u wel, voorzitter. Waar wij vanavond over spreken, is dat wij in Sliedrecht een instrument hebben om starters te helpen op de woningmarkt, om met hun wooncarrière te beginnen. Wij constateerden dat dat instrument niet meer werkte omdat het niet meer toegankelijk was vanwege de prijs waardoor ze toegang kregen tot deze voorziening en dat was twee ton. In het raadsvoorstel staat ook dat wij heel weinig woningen voor die prijs nog hebben, zodat starters daar geen gebruik van konden maken. Daarom hebben wij heel nadrukkelijk gekeken naar: wat moeten we doen? We hebben een aantal instrumenten, knoppen waar je aan kan draaien. Je kan zeggen van: moeten we de koopsomprijs verhogen zodat mensen toegang hebben? Ga je de lening verhogen? Wat wij gedaan hebben is dat wij gezegd hebben: mensen moeten toegang hebben tot dit instrument. Wij bepalen uiteindelijk niet of men er recht op heeft, maar men kan het in ieder geval aanvragen. Er wordt getoetst door de hypotheekverstrekker of iemand het kan betalen. Maar door de prijs te verhogen geven wij in ieder geval toegang. We hebben ook nagedacht: is het dan handig om tegelijkertijd ook het besluit te nemen om de starterslening op te hogen? En toch hebben wij besloten om dat niet te doen.

Dat heeft niet zozeer te maken met dat wij dat niet willen en geen mensen blij willen maken en ga zo maar door. Nee, dat heeft te maken met het feit dat wij ook bezorgd zijn over de schuldenlast die jongeren hebben en de aflossingscapaciteit die er is. Wij gaan daar niet over; dat beoordeelt altijd de hypotheekverstrekker, maar een hogere starterslening daagt uit om te bieden en misschien wel te overbieden op woningen waar ze normaal gesproken geen recht op hebben. Het is ook niet zo in mijn beleving, in antwoord op de heer Pauw van PRO Sliedrecht, dat de starterslening maakt dat je minder leent bij een bank. Nee, de bedoeling van een starterslening is dat je juist 11

tussen het maximale wat je kan lenen bij een bank en het huis wat je wilt kopen, dat je die ruimte overbrugt. We willen eigenlijk daarin ook een soort bescherming hebben dat mensen niet top belast zijn met de hypotheek. Om u een voorbeeld te geven: tussen de starterslening in de huidige condities is bij een maximale lening van € 30.000,- het aflossingsbedrag wat ze moeten hebben ongeveer € 125,- per maand en als het naar € 40.000,- gaat, dan loopt dat tegen € 170,- aan. Dat is voor ons de reden dat wij zeggen van: laten we mensen nou niet uitdagen om nog een keer - men koopt al een huis wat eigenlijk niet kan vanwege de bank. Met de starterslening helpen we ze een zetje en dan moeten we ze niet nog een keer een zetje geven om daar nog eens een keer overheen te gaan. Dat is één van de belangrijkste argumenten. Het heeft dus niet zozeer met de gemeentelijke financiën te maken of zo dat wij dat niet willen, want wij kunnen inderdaad ook weer de pot bijvullen. We kunnen ook misschien nog wat schuiven tussen andere leningen die we hebben, want we hebben ook nog een duurzaamheidslening en we hebben ook nog een blijverslening waar nog geld van over is, dus dat zou ook allemaal nog kunnen. Maar wij hebben echt uit een soort verantwoordelijkheidsgevoel naar de financiële situatie van jongeren dat men niet een tophypotheek neemt.

Daarbij komt, ik heb het vanmiddag nog even met de beleidsmedewerker nagekeken, dat even grosso modo de meeste leningen die nu verstrekt zijn rond de € 25.000,zijn, dus eigenlijk zitten we nooit tegen de grens aan van die € 30.000,-. Vandaar dat wij gezegd hebben: laten we de toegang tot dit instrument wijd open zetten, mensen kunnen tot € 325.000,- de lening aanvragen, maar wij geven wel een soort bescherming - dat klinkt wat paternalistisch misschien, meneer Bijderwieden, dat is misschien niet echt wat, maar u bent er zelf ook een beetje mee gekomen natuurlijk - dat we zeggen van nou, maar men hoeft niet echt in de strijd te gaan met overbieden en nog eens overbieden en overbieden, want dat kan uiteindelijk ook niet. Dus dat is wat ons betreft ook de reactie op het amendement van PRO Sliedrecht. Wij zouden het inderdaad graag op € 30.000,- houden. Mochten wij er achter komen, dat is wel gewoon ook wat onze verantwoordelijkheid is, dat het zo vaak tegen die grens aan zit of dat we af moeten wijzen of dat het niet toegekend wordt omdat ze meer nodig hebben of wat dan ook, dan zal ik ook terugkomen naar de raad om te zeggen: ja, volgens mij moeten we bij dit instrument aan nog een andere knop draaien. Laten we dan ook de eerste resultaten daarvan bij de doelgroepenverordening nog eens bespreken. Kom ik nog even op het amendement van de VVD.

U heeft gelijk dat we bij SVn moeten zijn om de criteria, maar SVn volgt NHG. En om nou te voorkomen dat zulke misverstanden ontstaan tussen 24 en 25 mei zeg maar, dat de website van SVn niet bijgewerkt is terwijl de NHG al wel een verhoging heeft doorgevoerd, blijf ik erbij om te zeggen van: nou, laten wij de NHG volgen. Wij weten dat SVn dat zal volgen, maar dat zij soms wat minder accuraat zijn met het bijwerken van hun eigen site. Dus vandaar dat ik ook het amendement van de VVD ontraad. De voorzitter Ik kijk eerst even naar de wethouder of hij helemaal in zijn termijn is uitgesproken. Of heeft u nog meer op- of aanmerkingen? Wethouder Spek Nee, volgens mij heb ik nu de hoofdzaken, de vragen die gesteld zijn en één nieuw element, namelijk de aflossingscapaciteit van degene die de lening aangaat, ingebracht. De voorzitter Dan stel ik voor dat we gewoon de tweede termijn starten. De heer Bijderwieden, u bent dan gelijk. De heer Bijderwieden Ik heb eigenlijk een vraag op hetgeen de wethouder ... De voorzitter U mag ook een korte interruptie plaatsen, vanzelfsprekend. De heer Bijderwieden Voorzitter, de wethouder geeft terecht aan van dat de SVn de NHG zal volgen en dat lijkt me ook logisch. Alleen er zit altijd een gap, een moment tussen wanneer NHG zegt: wij verhogen de norm en wanneer SVn in de uitvoering dat doorvoert.

Zie hier het resultaat dat op 25 mei, ergens op die dag, het aangepast is terwijl NHG al veel eerder was aangepast. Eén van de dingen in de toelichting die ik ook heb geschreven is juist dat je niet wil dat inwoners geconfronteerd worden met dat verschil. Dat op het moment dat in januari NHG de verhoging doorvoert en pas in mei SVn, dat in die drie maanden of vier maanden of hoe lang het dan ook is, dat inwoners misschien wel teleurgesteld zullen zijn omdat ze denken van: ja, maar, in de verordening staat toch NHG terwijl SVn zegt: nee, tot hier en niet verder. Daar zou ik nog wel even een reflectie op willen van de wethouder. De voorzitter Ja, dank u wel. De wethouder. Wethouder Spek Het punt is dat ik hem toch omdraai. NHG is leidend, ook in de uitvoering. Dus als men gisteren naar SVn had gebeld, dan had de medewerker, de adviseur de NHG-norm toegepast, zonder dat hun website al aangepast was. Dus het is echt het punt: SVn volgt automatisch NHG in de uitvoering. In de website

12

wat minder accuraat bleek, dus wat dat betreft blijft dat gat niet zitten en kan ook degene die de lening aanvraagt een beroep doen op het feit dat de NHG-norm geldt. Zeker als dat straks in onze verordening staat. De voorzitter Dank u wel. De heer Spruijt heeft ook een vraag aan de wethouder. De heer Spruijt Nou, ik had eigenlijk een interruptie op wat de heer Bijderwieden net aangaf. De voorzitter Dat kan niet. De heer Bijderwieden is niet aan het woord, die heeft zo weer een termijn, maar de wethouder is aan het woord. Daar kunt u een vraag aan stellen. De heer Spruijt Via u aan de wethouder: klopt het dat de hypotheekverstrekker uiteindelijk de starter adviseert over de hoogte van de starterslening? De voorzitter Dank u wel. De wethouder. Wethouder Spek Ik moet het even zorgvuldig formuleren. De hypotheekverstrekker beoordeelt op verschillende criteria. Op inkomen, op de situatie die er is, of er sprake is van erfpacht, heel het pakket en kijkt ook naar de draaglast van wat men kan. Het voordeel van de starterslening is natuurlijk dat men wat meer ruimte heeft, omdat men de eerste drie jaar vrijgesteld is van het betalen van rente en aflossing. Dus dat biedt even wat meer ruimte. Maar uiteindelijk beoordeelt inderdaad de hypotheekverstrekker of men in aanmerking komt voor de lening en de hoogte van de lening. De voorzitter Dank u wel. De heer Spruijt in tweede instantie.

De heer Spruijt De hypotheekverstrekker is op de hoogte van de actuele NHG-norm, neem ik aan? De voorzitter De heer Spek, de wethouder. Wethouder Spek Dat neem ik ook aan, meneer Spruijt. Dat ben ik helemaal met u eens. De voorzitter Dank u wel. Dan gaan wij…. Ik wilde overgaan naar de tweede termijn. Meneer Pauw heeft nog een vraag. De heer Pauw Als het weer mag, voorzitter? Dan gaan wij wat vragen aan het college stellen. De voorzitter Dat mag ook in de tweede termijn, meneer Pauw. U mag één vraag stellen. De heer Pauw We zijn hier gebruikelijk om wat anders te debatteren als u nu als voorzitter doet gaan, maar dat komt wel later. De twee vragen aan het college zijn: dat is best wel een nobel streven, starters niet op kosten jagen. Dat is op zich heel goed, maar wat is dan de afweging geweest van het college om het bedrag niet te verlagen? Want dan krijg je namelijk nog minder risico. De voorzitter En uw tweede vraag? De heer Pauw De tweede vraag is: we gaan het nu omdraaien, daar is de meerderheid van de raad ook voor. We gaan eerst de grens verhogen en daarna eventueel de lening. En dat gaan we ook doen, zegt het college, als we signalen krijgen dat het bedrag omhoog moet gaan. En dan is even mijn vraag hoe het college dat nu gaat meten.

Want inderdaad, het verschil is € 30.000,- naar € 40.000,- Dat betekent dat iemand die met € 30.000,- niet uitkomt, ook de aanvraag niet in gaat dienen. Want dat heeft geen zin, want hij kan zien dat het € 30.000,- is. Dus hoe gaat het college die doelgroep nou monitoren? Worden er dan afspraken gemaakt met hypotheekverstrekkers van: goh, let even op en als daar nou de komende maanden inderdaad heel veel mensen op € 35.000,- zitten en die moeten we afwijzen? Of zijn er andere manieren waarop u dat wilt gaan doen? De voorzitter Dank u wel, meneer Pauw. De heer Spek. Wethouder Spek Voorzitter, op de eerste vraag of het college ook overwogen heeft om het leenbedrag te verlagen is het antwoord: nee. De voorzitter De tweede vraag.

13

Wethouder Spek Op de tweede vraag, ja, daar legt u mij wat woorden in de mond die ik volgens mij niet gezegd heb. Ik heb namelijk niet aangegeven dat ik, al zou er het punt zijn dat wij merken dat de lening eigenlijk omhoog zou moeten, dat we dat automatisch zouden doen of automatisch zouden voorstellen. Wij hebben tot nu toe niet de ervaring dat de € 30.000,- die nu geleend kan worden, onvoldoende is of dat mensen bij wijze van spreken aandringen op een hogere lening. Mochten we echt signalen krijgen dat het instrument nog steeds onvoldoende gebruikt wordt, of dat dat de reden is waarom het instrument niet toegepast kan worden, dan ben ik natuurlijk bereid om daar ook weer mijn mind over op te maken en met het college te overleggen om te zeggen van nou, moeten we daar toch niet wat aan doen? Maar aan die knop willen wij op dit moment niet draaien omdat wij echt, en daar sluit ik ook aan bij een aantal raadsleden die zeggen van, wij hebben daar onderbouwing voor, dat wij op dit moment geen aanleiding hebben om te denken dat dat moet. En omdat wij ook aan de andere kant, ook vanuit het sociaal domein en ook vanuit datgene wat wij terug horen, dat wij terughoudend zijn om mensen een over the top schuldenlast te laten hebben. Dat is echt onze afweging.

Ik denk zelfs dat we over dat punt van schulden en ook schulden bij jongeren de preventiemaatregelen, misschien dit jaar ook nog wel in ander verband met elkaar spreken en dan vind ik het nu opportuun om ook al hier die argumenten mee te laten wegen om te zeggen van: € 30.000,- is een mooi bedrag. Daar kan men € 30.000,- méér mee lenen dan de hypotheekverstrekker geeft. Ik vertel u niets nieuws: geld lenen kost geld en ook die € 30.000,-, al is dat pas na 3 jaar dat men moet gaan beginnen met aflossen: het moet terugbetaald worden. Dus in die zin hebben wij echt ook daar een verantwoordelijkheid. Wij geven nu ruim toegang tot dit instrument en tegelijkertijd blijven we ervoor zorgen dat mensen niet helemaal in het duurste segment meedoen in de gekte van soms het overbieden. Want dat kan op termijn, ook als de huizenmarkt instort, tot nare situaties leiden. De voorzitter Dank u wel. Ik denk dat er nu gelegenheid is voor de tweede termijn van de raad. Allereerst het woord aan de heer Bijderwieden. De heer Bijderwieden Voorzitter, laat ik het zo zeggen: tussen Tweede Pinksterdag en de raadsvergadering is er het nodige gebeurd waar ik zelf nog niet aan had kunnen denken. De VVD is gewoon wat terughoudend in de normeringen zo maar omhoog zetten.

Niet zozeer dat we niemand dingen gunnen, maar juist vanuit het principe dat een starter niet gelijk volledig aan de halsketting moet liggen, om het zo maar te noemen. Edoch, als het zo is dat de instanties die er over gaan het bij het rechte eind hebben en daar goed over nadenken, wie zijn wij dan om te denken dat wij het beter weten? De wethouder heeft ons in deze echt wel overtuigd dat, ondanks de informatie die vrijelijk toegankelijk is en beschikbaar is op internet, dat die even al is achterhaald op het moment dat de NHG aan de knop draait. Met die overtuiging en de goede zorgen van SVn zien we dan ook geen reden om het amendement verder in stand te houden en trekken we het graag in. De voorzitter Dank u wel, meneer Bijderwieden. Amendement A11.1 is daarmee ingetrokken en maakt geen deel meer uit van de beraadslagingen. Gaat u verder. De heer Bijderwieden Het tweede, voorzitter, dan reageren we ook gelijk graag even op het amendement van PRO Sliedrecht. Er is al een aantal redenen genoemd. Eén van de redenen die wij ook vinden is dat we eerst maar eens moeten kijken wat dit doet, deze verhoging. Het tweede is dat juist voor starters tot 35 jaar, zoals wij ook de starterslening in de markt hebben gezet, juist voor die groep is er een enorm groot belastingvoordeel, waarbij waarschijnlijk niet eens het bedrag wat overbrugd moet worden zo hoog is als dat nu gedacht wordt.

Ik denk dat dat belangrijk is om te beseffen. Dus ik ga ook daarin volledig met de wethouder mee dat een verhoging echt niet nodig is. Daarom zullen wij ook niet instemmen met het amendement van PRO Sliedrecht. De voorzitter Dank u wel. Dan is het woord in tweede termijn aan de heer Pauw van PRO Sliedrecht. De heer Pauw. De heer Pauw Dank u wel, voorzitter. Nog even aan het bijkomen wat me vanavond allemaal overkomt en dat heeft niks te maken met de raadsleden die om me heen zitten. Ik heb wel geconstateerd dat ik niet als enige in mijn bubbel zit; er zijn er meer. Dat is jammer. Misschien dat we ze de komende maanden er nog uit krijgen, want we zullen na de maand september wel eens de vraag stellen: hoe ver staat het, startersleningen, gaat alles omhoog en wat gaat er dan gebeuren? Ik heb het college geen woorden in de mond willen leggen, voorzitter, want ik heb echt de wethouder horen zeggen: als we signalen krijgen dat, enzovoort, enzovoort en mijn vraag was: hoe ga je dat dan meten als die mensen geen aanvraag indienen? Want dat heeft geen zin. Maar dat gaat ook allemaal terugkomen, voorzitter, bij de doelgroepverordening ergens in september/oktober volgens mij, dus dan gaan we deze discussie nog eens rustig overdoen en hopen dat dan meer collega-raadsleden het stapje willen maken.