7. Bijlage 1 Kadernota grondbeleid gemeente Simpelveld 2024-2028

Bedrijventerrein Op basis van het beleid zouden bedrijventerreinen vraaggericht ontwikkeld moeten worden. Vraaggericht ontwikkelen wil zeggen dat de gemeente Simpelveld voor de aanleg van een industrieterrein een onderbouwing bij de Provincie Limburg moet neerleggen. In deze onderbouwing moet de locatie en de grootte van het gewenste terrein worden beargumenteerd. Hierdoor wordt het aanbod afgestemd op de vraag. Overige bedrijven De grond wordt getaxeerd tegen de geldende bestemming, zoals bijvoorbeeld kantoor, horeca of centrumbestemming. Maatschappelijk Bij leveringen aan derden wordt de grond getaxeerd tegen de geldende bestemming. Indien de gemeente grond levert voor ‘eigen’ maatschappelijke nieuwbouw, dan zal er een interne levering van de grond plaatsvinden. Ook bij interne levering van grond wordt de grond getaxeerd tegen de geldende bestemming. Bijvoorbeeld in het geval van de bouw van een school zal de grondwaarde als onderdeel van de investering mee worden genomen. Deze grondwaarde wordt op de balans geactiveerd. Herontwikkelingslocaties Voor bijzonder, beeldbepalend vastgoed kan het voor de gemeente van groter belang zijn dat een geschikte partij met een bijzonder initiatief het vastgoed verwerft dan dat aan de partij met de hoogste bieding gegund wordt. Deze locaties kunnen via een selectie worden aangeboden.

Optieverlening Zodra er belangstelling is voor een bouwkavel kan er - tegen betaling van een vergoeding - een optie op de kavel worden genomen waardoor de kavel als het ware gereserveerd is voor de optiehouder. Dit biedt de potentiële koper zekerheid en tevens bedenktijd. De optieperiode is bedoeld om de benodigde financiering te regelen en over te gaan tot de officiële aankoop via de notaris. Een optieverlening is niet overdraagbaar. De optieperiode geldt zowel voor bouw- als bedrijfskavels. De kosten voor optieverlening worden bij afname van de bouwkavel verrekend met de aankoopprijs. Gemeentelijk bebouwd vastgoed Gemeentelijk vastgoed wordt verkocht als een gebouw geen functie meer heeft. Dit moet blijken uit het gemeentelijke accommodatiebeleid. Het uitgangspunt bij verkoop van gemeentelijk vastgoed, is de taxatiewaarde. In principe wordt gemeentelijk bebouwd vastgoed door middel van een openbare verkoopprocedure bij inschrijving en met een minimale verkoopprijs aan de markt aangeboden, tenzij het college anders besluit. De boekwaarde is relevant maar zegt niets over de werkelijke waarde van het vastgoed in het economische verkeer en de WOZ waarde hoeft niet gelijk te zijn aan de marktwaarde, zeker niet bij incourant vastgoed.

Zakelijke rechten Naast het verhuren en verkopen van gemeentegrond worden ook regelmatig verzoeken ontvangen voor het mogen plaatsen van opstallen op/in gemeentegrond, denk hierbij aan reclameborden, kunstwerken, sportkantines, kleedruimten en dergelijke. Verkoop van de ondergrond is veelal niet aan de orde; verhuur behoort tot de mogelijkheden maar verhuur sluit niet uit dat de eigendom van de opstal door middel van natrekking bij de gemeente komt.

In veel gevallen is het niet wenselijk dat de gemeente deze bouwwerken in eigendom verkrijgt en daarmee een verantwoordelijkheid en mogelijke onderhoudsverplichting overneemt van de huurder. Door het vestigen van een recht van opstal wordt eigendomsverkrijging voorkomen. Dit neemt niet weg dat de gemeente in geval van een recht van opstal alsnog de mogelijkheid heeft de ondergrond eveneens te verhuren (stapeling van rechten). Een recht van opstal wordt veelal gevestigd zodat de opstalhouder in aanmerking kan komen voor een recht van hypotheek in combinatie met het verkrijgen van externe financiering voor het realiseren van opstallen voor een langere termijn. De looptijd van dit zakelijke recht is daarbij veelal gelijk aan de looptijd van een hypotheekverstrekking.

Verkoop niet functionele gronden/reststroken (“snippergroen”) De openbare ruimte valt onder te verdelen in functioneel en niet-functionele gronden (reststroken). Functionele gronden zijn gronden die belangrijk zijn voor openbare doeleinden en infrastructuur (wegen, groen, water, natuur, bossen, evt. nutsvoorzieningen etc.). De beheerstaak en kosten zijn geregeld in de functionele begroting van beheer, wegen en groen. Niet functionele gronden/reststroken zijn gronden in de openbare ruimte die niet meer voor eigen bedrijfsvoering noodzakelijk zijn en verkocht kunnen worden. De prijs van deze reststrook is afhankelijk van een aantal zaken: de te hanteren grondprijs (afhankelijk van de ligging, omvang en bestemming) en de afstand van de aan te kopen grond ten opzichte van de woning. Daarnaast is het voor de prijsvorming nog van belang of de aan te kopen grond achter, naast of voor de woning is gelegen. Hoe verder de aan te kopen grond van de gevel af ligt, hoe goedkoper deze wordt. Uitgangspunten voor het al dan niet van niet functionele gronden: 1. Verkoop bij onderliggende leidingen en kabels is niet mogelijk. 2. Geen verkoop van structureel groen indien dit bepalend is voor het straatbeeld en/of omgeving. 3. Verkoop staat niet los van de verkeersveiligheid. 4. Verkoop mag niet leiden tot belemmering van onderhoud aan overig gemeentelijk groen.

De gemeente Simpelveld wil gronden behouden om te voorkomen dat de openbare ruimte goed en conform het beleid van de gemeente gebruikt kan worden.

Afsluiting Het grondprijzenbeleid heeft als doel om gelijke grondprijzen te hanteren, ongeacht wie de koper is van de grond. Daarmee wordt oneerlijke concurrentie vermeden en een eenduidig gemeentelijk handelen bewerkstelligd. Bij het bepalen van grondprijzen moet ook rekening worden gehouden met Europese wetgeving. Om vrije concurrentie te kunnen borgen is het uitgangspunt dat de gemeente te allen tijde moet voorkomen dat sprake is van ongeoorloofde staatssteun. 51

Ongeoorloofde staatssteun is aan de orde wanneer de gemeente gronden en/of opstallen boven de marktwaarde aankoopt of beneden de marktwaarde verkoopt zonder dat daarvoor toestemming is verkregen van de Europese Commissie (toegestane uitzonderingen worden buiten beschouwing gelaten). Uitgangspunt Bij uitgifte van gronden is de verkoop in eigendom het vaste uitgangspunt. Uitgifte in erfpacht gebeurt incidenteel, bijvoorbeeld bij de uitgifte van grond voor sportbestemmingen en sociaal maatschappelijke doeleinden. Uitgifte in erfpacht kan ook als de gemeente Simpelveld extra sturing wenst te houden op het gebruik of de bestemming van de grond. De canon die de erfpachter voor de grond betaalt, moet marktconform zijn. De gemeente Simpelveld legt de wijze waarop de grondprijzen voor grond met verschillende bestemmingen en/of functies bepaalt, in deze kadernota vast. De uitgangspunten met betrekking tot het grondprijsbeleid zijn benoemd en ook de wijze waarop de waarde kan worden bepaald, komt aan bod. Beleidsuitgangspunten Bij sociale woningbouw gerealiseerd door corporaties gelden de prestatieafspraken, bij realisatie door derden worden de gronden marktconform getaxeerd. De particuliere bouwkavels worden uitgegeven via een openbare procedure. Daar waar nodig vindt bij meerdere gegadigden een loting plaats.

Bedrijfsgrond kan op basis van een geargumenteerde kwalitatieve toewijzing aan één partij worden aangeboden. Bij een specifieke vraag kan er naar een geschikte locatie worden gezocht. Bedrijfswoningen op bedrijventerreinen zijn alleen toegestaan als deze zijn opgenomen in het bestemmingsplan en inpandig of aanpandig zijn. Bij een interne levering van maatschappelijke gronden wordt een marktconforme prijs gehanteerd. Bij zowel woningbouwkavels als bedrijfskavels vindt betaalde optieverlening plaats, deze wordt verrekend met de aankoopsom. Gemeentelijk vastgoed wordt verkocht indien het gebouw geen functie meer heeft. Niet-functionele gronden/reststroken worden naar aanleiding van een verzoek verkocht als deze niet meer voor eigen bedrijfsvoering noodzakelijk zijn. Verkoop vindt plaats tegen een gestaffelde grondprijs, waarbij wordt onderzocht of er nog meer belangstellenden zijn.

9 Beheer

Inleiding Zodra er gronden of opstallen zijn verworven, gaat de gemeente Simpelveld na of en op welke wijze zij deze gronden en opstallen optimaal kan beheren, ofwel bij derden in gebruik kan geven. Onder beheer wordt verstaan het tijdelijk uitvoeren van feitelijke en juridische maatregelen ten aanzien van verworven onroerende zaken met het oog op de instandhouding daarvan. Deze nota gaat in op het juridisch beheer en niet op technisch beheer. De meest geëigende rechtsfiguren om grond in gebruik te geven aan derden zijn beschreven in de navolgende paragrafen. Per beheersvorm wordt een overzicht van de juridische constructie geschetst en de daaruit voortvloeiende rechten en verplichtingen van partijen jegens elkaar.

Huur Verhuur van gemeentegrond is naar zijn aard kortdurend. Daarbij wordt dan gedacht aan een termijn van minimaal 5, hooguit 10 jaar. Bij verhuur is weliswaar sprake van permanent gebruik van de grond, maar het gebruik is naar zijn aard eindig. Het kan bijvoorbeeld gaan om het tijdelijk stallen/plaatsen van objecten op gemeentelijke grond zoals bijvoorbeeld portakabins. De huurprijs wordt gerelateerd aan de grondprijs, het gewenste rendement en de aard van het grondgebruik. Bij incidenteel/ad hoc gebruik van gemeentegrond is het heffen van precariobelasting of staanplaatsgeld meer op zijn plaats. Een voorbeeld hiervan is verhuur van ruimte in jachten op basis van de jachthavenverordening.

Pacht De gemeente Simpelveld heeft op dit moment gronden die in pacht zijn uitgegeven. Er is sprake van pacht bij een overeenkomst waarbij de ene partij (de verpachter) zich verbindt aan de andere partij (de pachter), een onroerende zaak of een gedeelte daarvan in gebruik te verstrekken ter uitoefening van de landbouw en de pachter zich verbindt tot een tegenprestatie. Onder uitoefening van de landbouw wordt verstaan elke tak van bodemcultuur mits bedrijfsmatig uitgevoerd. Als er geen bedrijfsmatige activiteit is, is er sprake van een gewone huurovereenkomst van grond of een gebouw en geldt er daardoor ook een minder vergaande bescherming voor degene die huurt. 53

Geliberaliseerde pacht is een flexibele pachtvorm, waarbij in tegenstelling tot regulier pacht, geen maximum geldt voor de pachtprijs indien een kortere pachtperiode dan zes jaar is afgesproken. Ook vindt er geen automatische verlenging plaats. Door te kiezen voor deze pachtvorm bestaat er geen risico om voor langere tijd aan dezelfde pachter vast te zitten en kan het rendement geoptimaliseerd worden doordat er geen sprake is van een maximale pachtprijs. Pachtprijs reguliere pacht De pachtprijs van reguliere pacht wordt geregeld in het Pachtprijzenbesluit en/of de uitvoeringsregeling pachtprijzen. De basis voor de maximale pachtprijs is het opbrengend vermogen van de grond. In dit besluit en/of deze regeling zijn maximale pachtsommen per hectare opgenomen, verdeeld over een aantal regio’s in Nederland. Reguliere pacht kort uitgelegd De duur van een reguliere pachtovereenkomst is langer dan 6 jaar voor los land. Voor hoeves is dit langer dan 12 jaar. De regels zijn: • De pachter en verpachter leggen de afspraken schriftelijk vast. • De grondkamer controleert de pachtprijs. • De overeenkomst geldt voor los land en agrarische bedrijfsgebouwen en woningen. • De pacht verlengt automatisch met 6 jaar. • Automatische verlenging gebeurt niet als de verpachter de overeenkomst volgens de regels heeft opgezegd. Dat geldt ook voor een goedgekeurde overeenkomst van kortere duur.

• Voor een kortere pachtduur moet toestemming worden gevraagd van de grondkamer. Voor een langere duur geldt dat niet. De gemeente legt de einddatum en duur altijd vast in de overeenkomst. • De pacht stopt niet als de verpachter of pachter overlijdt. • De pacht stopt niet als de pachter 65 jaar wordt. • De pachter kan vragen om indeplaatsstelling of medepacht. Voor pachtovereenkomsten geldt in principe de regionale pachtprijs als maximale pachtprijs. De pachtnormen worden jaarlijks vastgesteld door het ministerie van LNV en treden steeds in werking op 1 juli. Conform het pachtprijzenbesluit c.s. van 1 juli 2021 geldt voor het pachtprijsgebied Simpelveld voor nieuwe pachtovereenkomsten een maximale pachtprijs van € 230,- per hectare. Geliberaliseerde pacht Ten aanzien van geliberaliseerde pacht kunnen partijen de pachtprijs overeenkomen die zij willen. Met name het verpachten via een geliberaliseerde pachtovereenkomst van geringe oppervlakten van gronden die de gemeente Simpelveld toch aan wil houden zou interessant kunnen zijn. De gemeente Simpelveld heeft het beheer van de verpachte gronden uitbesteed aan een rentmeesterskantoor dat jaarlijks zorg draagt voor de actualisering van de pachten.

Ingebruikgeving (bruikleen) De gemeente Simpelveld heeft naast huur en pacht ook de mogelijkheid haar grond om niet in gebruik te geven of bij grondaankoop overeen te komen dat de verkoper haar gebruik om niet mag voortzetten. Indien men spreekt over het in gebruik geven van een object, zonder dat daar een vergoeding tegenover staat, spreekt men over 'bruikleen'. Deze beheersvorm kan met name aan de orde komen wanneer de gemeente Simpelveld ten behoeve van een locatieontwikkeling gronden verwerft die niet direct nodig zijn.

Keuze rechtsfiguur Afhankelijk van de beheersdoelstelling kan worden gekozen voor een bepaalde juridische constructie. In het ene geval zal de gemeente Simpelveld voldoende flexibiliteit willen hebben ten behoeve van de inrichting of het beheer van gronden zonder dat blijvende verplichtingen tegenover derden worden aangegaan. Het kan ook mogelijk zijn dat de gemeente ernaar streeft bepaalde gronden voor een langere termijn in gebruik te geven, waarbij over en weer (langlopende) verplichtingen ontstaan. Continuïteit in het gebruik wordt dan belangrijk geacht.

Zakelijke rechten Een zakelijk recht is het recht dat iemand op een zaak heeft en dat iemand anders niet kan aantasten. Het recht van erfpacht en het recht van opstal zijn zakelijke rechten welke binnen de gemeente Simpelveld actueel zijn.

Recht van erfpacht De gemeente Simpelveld heeft percelen grond in erfpacht uitgegeven. Erfpacht is na eigendom het meest omvattende genotsrecht met betrekking tot een onroerende zaak. Het voordeel van erfpacht is dat de grond in eigendom blijft van de gemeente en dat de waardevermeerdering van de grond aan de gemeente Simpelveld toekomt. Wanneer de termijn van een bestaande erfpachtovereenkomst afloopt wordt per geval bekeken of het wenselijk is om de waarde van de opstallen af te kopen of een nieuwe erfpachtovereenkomst te sluiten. Het college zal hier een besluit over nemen. Berekening erfpachtcanon Als er gronden in erfpacht worden uitgegeven dient de grond getaxeerd te worden door een daartoe gecertificeerde taxateur die plaatselijk bekend is. Op basis van deze waarde wordt een marktconforme erfpachtcanon vastgesteld op basis van de volgende formule: erfpachtcanon = residuele grondwaarde x rentepercentage Het gehanteerde rentepercentage wordt vastgesteld door het college en wordt berekend aan de hand van het voortschrijdend gemiddelde rentepercentage over drie jaar dat de gemeente verschuldigd is voor bij de Bank Nederlandse Gemeenten op te nemen geldleningen met een looptijd van tenminste tien jaar. 55

De erfpachtcanon zal jaarlijks worden geïndexeerd en kan vijfjaarlijks algeheel worden herzien. Bij verkoop van het blote eigendom van de grond wordt de grondwaarde nader vastgesteld door een taxateur.

Een tiny house kan een duurzaam en betaalbaar alternatief zijn voor een reguliere woning. Daarnaast is bouwgrond ook vaak heel duur. Dit is wel een obstakel om een geschikte en betaalbare plek te vinden om een tiny house te bouwen. De mogelijkheid tot het vestigen van erfpacht is daarmee ook heel geschikt voor het realiseren van tiny houses. De grond onder de huisjes wordt dan in erfpacht uitgegeven aan de bewoners.

Voorbeelden erfpacht en woningbouwopgave Verspreid door het land zien we diverse vormen van klein wonen zoals tiny houses. Bij de meer actuele vormen van klein wonen gaat het veelal om een eigen identiteit en de daarbij behorende leefstijl. Deze vorm kan van toegevoegde waarde zijn voor de woningbouwopgave. Deze woonvorm komt veelal tegemoet aan de ruimtelijke, sociale en duurzaamheidsambities van een gemeente. In het kader van het realiseren van tiny houses kan de gemeente kiezen voor het instrument erfpacht. Men mag de grond dan voor langere tijd gebruiken alsof men de eigenaar is. Als erfpachter betaalt men, een vooraf overeengekomen, bedrag voor het gebruik van de grond. De afgesproken prijs noemt men de erfpachtcanon. Het grote voordeel hiervan is dat men geen grond hoeft aan te kopen. In sommige gevallen kan men na verloop van tijd de erfpacht afkopen zodat men eigenaar wordt van de grond. De rente voor de lening ter financiering van erfpacht is aftrekbaar voor de inkomstenbelasting. Recht van opstal De gemeente Simpelveld is eigenaar van een aantal percelen grond/onroerende zaken waarop een recht van opstal rust. Het recht van opstal (ook wel opstalrecht genoemd) is het recht om in, op of boven een onroerende zaak van een ander gebouwen, werken of beplantingen in eigendom te hebben of te verkrijgen.

Doorgaans wordt een opstalrecht gevestigd wanneer de huurder van grond daarop een gebouw plaatst. Zonder echt van opstal zou de gemeente door natrekking eigenaar worden van de opstal. Het recht van opstal bewerkstelligt een horizontale splitsing van eigendom. Het is mogelijk om in de akte van vestiging van het recht van opstal een verplichting op te leggen aan de opstaller om op al dan niet terugkerende tijdstippen een retributie te betalen. Indien een recht van opstal wordt gevestigd ten behoeve van nutsvoorzieningen of ten behoeve van commerciële doeleinden, zal de verplichting tot het betalen van retributie aan de opstaller worden opgelegd.

Het tegengaan van oneigenlijk grondgebruik van derden Het komt geregeld voor dat grond door burgers in gebruik wordt genomen zonder dat er een verzoek tot koop of een huurovereenkomst aan ten grondslag ligt.

Aangezien de gemeente Simpelveld op deze wijze grond verliest en er oneerlijke situaties ontstaan is het van belang dit oneigenlijk grondgebruik inzichtelijk te maken en hier tegen op te treden. Hiermee worden enerzijds problemen bij de realisatie van toekomstige ontwikkelingen voorkomen en anderzijds worden situaties van rechtsongelijkheid opgelost. Indien het vermoeden bestaat dat gemeentelijke grond oneigenlijk wordt gebruikt, start de gemeente Simpelveld een onderzoek om te bepalen of het grondgebruik illegaal is. Daarna wordt bekeken of tot legalisering kan worden overgegaan alvorens handhavend wordt opgetreden. Als verkoop of verhuur niet mogelijk of wenselijk is, dan wordt het perceel grond door de gemeente terug in eigendom genomen. Verjaringen Er zijn twee vormen van verjaring mogelijk: de verkrijgende en bevrijdende verjaring. Beide vormen van verjaring leiden tot eigendomsovergang, tot verkrijging onder bijzondere titel. Verkrijgende verjaring Voor verkrijgende verjaring bepaalt artikel 3:99 Burgerlijk Wetboek (BW), dat een bezitter te goeder trouw het recht op een onroerende zaak verkrijgt door een onafgebroken bezit van tien jaren. Een bezitter is te goeder trouw wanneer hij zich redelijkerwijze als rechthebbende mocht beschouwen (art. 3:118 BW).

Bevrijdende verjaring Over bevrijdende verjaring wordt in artikel 3:105 BW geregeld dat hij die een goed bezit op het tijdstip waarop de rechtsvordering strekkende tot beëindiging van het bezit wordt voltooid, dat goed verkrijgt, ook al was zijn bezit niet te goeder trouw. Bij deze vorm van verjaring gaat het om de verjaring van de rechtsvordering tot beëindiging van het bezit. Hiermee wordt bedoeld de vordering die de gemeente kan instellen om haar recht op de onroerende zaak te handhaven, zoals de vordering tot revindicatie of verklaring voor recht. Op het moment dat de verjaringstermijn is voltooid, verkrijgt degene die de onroerende zaak op dat moment bezit het eigendom hiervan. Het maakt hierbij niet uit of iemand te goeder of te kwader trouw is. De verjaringstermijn is in dit geval twintig jaar. Degene die zich op verjaring beroept, moet aantonen dat hij bezitter is. Artikel 3:107 BW omschrijft bezit als het houden van de onroerende zaak voor zichzelf. Verjaring wordt gestuit door te handhaven op illegaal in gebruik genomen grond, door bijvoorbeeld het perceel te laten ontruimen. Mogelijk handelen gemeente Simpelveld Om het eigendom te beschermen kan de gemeente Simpelveld gebruik maken van de privaatrechtelijke mogelijkheden. In dat geval handelt de gemeente als eigenaar en rechthebbende van de grond.

Met het privaatrechtelijk handelen wordt beoogd om de gronden – indien die zonder toestemming in gebruik zijn genomen en daartoe aanleiding bestaat – weer terug bij de gemeente te krijgen. De gemeente handelt daarmee op basis van artikel 5:2 BW waarin het recht voor de gemeente is opgenomen om de grond op te eisen. Als de gemeente van mening is dat gronden zonder toestemming in gebruik zijn genomen door een derde en die gronden niet voor verkoop in aanmerking komt, wordt eerst onderzocht of de gemeente wel gebruik kan en wil maken van de privaatrechtelijke mogelijkheid om gronden terug te eisen. Een civielrechtelijke procedure kost immers ook tijd en geld en de uitkomst is niet altijd op voorhand in te schatten.

57

Bij de afwegingen betrekt de gemeente de feitelijke situatie (hoe lang al in gebruik, welke gronden, welke bestemming hebben de gronden etc.) en de mogelijkheid of het mogelijk is om de gronden aan de gebruiker te koop of te huur aan te bieden. Er wordt dus altijd eerst zorgvuldig onderzoek verricht alvorens privaatrechtelijk wordt gehandeld.

Uitgangspunten Gronden en gebouwen worden in erfpacht uitgegeven of verhuurd tegen een marktconforme getaxeerde waarde. Bij reguliere en geliberaliseerde pacht worden de pachtprijzen gebaseerd op de jaarlijkse pachtnormen van de rijksoverheid. Bij nieuwe overeenkomsten heeft geliberaliseerde pacht de voorkeur. Bij langdurige leegstand van gebouwen zal er antikraak worden ingezet eventueel met tussenkomst van een hiertoe erkend bureau. Bij concrete gevallen van illegaal grondgebruik met een functionele aanleiding, worden de betrokkenen aangeschreven om de verjaring te stuiten en worden eventueel nadere acties ingezet om het illegaal gebruik te beëindigen

J230060.005/SLE

10 Opgaven gemeente Simpelveld Inleiding Met het grondbeleid wil de gemeente Simpelveld bijdragen aan goed wonen en ondernemen in een duurzaam en leefbaar Simpelveld. Met speciale aandacht voor goedkope en betaalbare woningen, duurzaamheid binnen ruimtelijke ontwikkelingen en de vestigingsmogelijkheden van startende en doorstromende ondernemers.

Woningbouw De gemeenten in de regio Parkstad hebben de gezamenlijke ambitie om de komende 10 jaar minimaal 7.500 nieuwe woningen te bouwen. In de periode 2022 – 2030 gaat het over 6.775 nieuwe woningen. Woningen die in de eerste plaats kwalitatief aansluiten bij de wensen van bestaande bewoners in de regio – starters en doorstromers – en die daarnaast mensen van buiten kunnen aantrekken. Een groot deel van deze nieuwbouw bestaat uit het vervangen van woningen, die niet meer mee kunnen voor de toekomst. Hiermee krijgt de kwaliteit van woningen een flinke impuls. Om daadwerkelijk dit aantal woningen via nieuwbouw en transformatie te kunnen realiseren, wordt er gestreefd naar voldoende plancapaciteit. Plancapaciteit kan mogelijk worden gemaakt door gebruik te maken van de instrumenten die de gemeente Simpelveld heeft. Het gaat dan om de mogelijkheden tot het vaststellen van een omgevingsvisie (waarin keuzes worden gemaakt over de locatie van woningen), een omgevingsplan (waarin de plannen een concrete plek krijgen) en het verlenen van vergunningen. Deze kadernota grondbeleid vormt ook een van de pijlers om de opgaven van de gemeente Simpelveld te realiseren. Daarbij komt dat met deze nota ook de gevraagde duidelijkheid wordt geboden aan ontwikkelende partijen over de vraag welke uitgangspunten de gemeente Simpelveld hanteert.

Deze kadernota zal daarmee een rol spelen in het realiseren van woningbouw. Onder meer door: • Het vaststellen van een gedegen grondprijsbeleid en uitgangspunten voor gronduitgifte; • Het vaststellen van een stappenplan voor ontwikkelingen; • Het vastleggen van de basis voor kostenverhaal en financiële bijdragen. • Het vastleggen van randvoorwaarden en criteria voor de inzet van grondinstrumenten. Voor het invullen van een deel van deze woningbehoefte op korte termijn, kan volgens de Woonvsisie Simpelveld de bouw van modulaire of flexibele woonvormen uitkomst bieden. Deze woningen kunnen sneller en goedkoper worden gebouwd en in bepaalde gevallen bij afnemende vraag ook weer worden herbestemd, verplaatst of gebruikt als wisselwoning bij bijvoorbeeld herstructureringsprojecten binnen de gemeente of elders in de regio.

Kadernota Grondbeleid gemeente Simpelveld 2024-2028

59

J230060.005/SLE

In het kader van de Woondeal is de ambitie uitgesproken om de komende jaren regiobreed minimaal 375 flexibele woningen te realiseren om de vraag in de woningmarkt op korte termijn op te vangen. Deze kadernota bevat een aantal uitgangspunten en concrete handvatten om invulling te geven aan de woningbehoefte op kortere termijn zoals het bieden van de mogelijkheid om met zakelijke rechten of het recht van erfpacht aan de slag te naan.

Wateroverlast Limburg heeft in juni 2016 en in juli 2021, maar ook in eerdere jaren, met forse wateroverlast te maken gehad. De overlast heeft geleid tot diverse ontwikkelingen en maatregelen zoals voor beekdalontwikkeling, beekonderhoud herzien, aanleg retentiegebieden, betrekken van de omgeving en verbeteren van de informatievoorziening. Door de klimaatverandering veroorzaken hoosbuien ook steeds vaker wateroverlast in Simpelveld en Bocholtz. Ondanks de recent uitgevoerde revitalisering van de kern Bocholtz en de verschillende regenwaterbuffers die in het verleden zijn aangelegd, is er in de afgelopen jaren meerdere keren wateroverlast opgetreden.

Oplossen van de wateroverlastproblematiek heeft dan ook een hoge urgentie. Met de kadernota wordt ook een bijdrage geleverd aan het kunnen nemen van maatregelen in strijd tegen wateroverlast. Voor het realiseren van maatregelen is immers fysieke ruimte nodig. Deze ruimte is nu in gebruik voor andere functies. Soms zijn deze functies te combineren met bescherming tegen wateroverlast. Een gebied dat bijvoorbeeld eens in de 25 jaar onder water staat kan tegelijk in gebruik zijn als weiland voor vee of als bouwland.

60

Kadernota Grondbeleid gemeente Simpelveld 2024-2028 GEMEENTE SIMPELVELD

J230060.005/SLE

In de beleidsbrief Water en Bodem Sturend (WBS, 2022) worden belangrijke beleidskeuzes geformuleerd die grote impact hebben op de inrichting van de ruimtelijke ordening, zoals bouw, energietransitie en klimaat adaptieve-opgaven van gemeenten. Doel is onder meer om een bewuste afweging te maken over waar wordt gebouwd gegeven het water en bodem systeem en de risico’s vanuit water- overlast, overstromingen, bodemdaling en drinkwaterbeschikbaarheid. Het grondbeleid wordt “sturend” in die zin dat uitgangspunt is dat het water- en bodemsysteem mede bepalend is bij gebiedsontwikkeling en locatiekeuze voor onder meer woningbouw. Middels het opstellen van grondbeleid wordt onder meer inzichtelijk en transparant hoe de gemeente Simpelveld omgaat met: • Het beschikbaar maken van gronden voor waterdoelen: wanneer zet de gemeente in op verwerving en wanneer op zelfrealisatie door grondeigenaren; • De juridische borging: hoe garandeert de gemeente langjarig het gebruik en onderhoud van gronden voor waterdoelen; • Beschikbare instrumenten: welke van deze instrumenten zijn effectief: functiewijziging, overeenkomsten, subsidies, etc. • Verwerving van gronden: welke gronden kunnen worden verworven en welke uitgangspunten hanteert de gemeente Simpelveld.

Klimaat en energie In Nederland en de rest van de wereld wordt toegewerkt naar een volledig hernieuwbare energievoorziening in 2050, of zoveel eerder als mogelijk is. De gemeente Simpelveld richt zich daarom op het inrichten van de openbare ruimte naar een duurzame leefomgeving, waarin natuur en recreatie op een veilige manier gecombineerd zijn. Het openbaar gebied krijgt daarin een belangrijke taak om de gevolgen van de klimaatverandering op te vangen. Het grondbeleid, waarbij rekening wordt gehouden met de voor- en nadelen per vorm van grondbeleid, wordt ingezet om deze doelstelling te realiseren. Bij gronduitgifte wordt gekeken hoe klimaatadaptatie een belangrijke rol kan spelen. Dit betekent dat bij uitgifte van restgroen en oneigenlijk gebruik rekening wordt gehouden met de uitgangspunten en randvoorwaarden zoals deze zijn verwoord in deze Kadernota. Voor gewenste ontwikkelingen die op grond van derden plaatsvinden stelt de gemeente zich actiever op. De gemeente vervult daarbij haar publieke taak en neemt verantwoordelijkheid om de ontwikkelingen mogelijk te maken. In het algemeenheid streeft de gemeente Simpelveld naar een duurzame, gezonde en veilige leefomgeving, een wisselwerking tussen bouwen en groencompensatie en een economische structuur. Slagvaardig handelen kan belangrijk zijn voor de realisatie van ruimtelijke plannen.

Om slagvaardig te zijn kan de gemeente strategisch grond verwerven.

Kadernota Grondbeleid gemeente Simpelveld 2024-2028

61

J230060.005/SLE

Strategisch grond verwerven houdt in, dat de gemeente grond aankoopt om meer zeggenschap te krijgen bij beoogde ontwikkelingen dan wel ontwikkelingen kan laten realiseren die de markt zonder interventie van de gemeente niet wil realiseren. Strategisch grond verwerven kan wenselijk zijn bij bijvoorbeeld herstructureringsprojecten, inbreidingsplannen of (agrarische) ruilgrond bij uitbreidingsplannen. De gemeente Simpelveld kiest uitsluitend voor een actieve houding, als dit voor de gewenste ontwikkeling nadrukkelijk noodzakelijk is. Ten aanzien van onder meer klimaatopgaven wordt een actiever grondbeleid door de gemeente voorgestaan. De noodzaak voor strategisch aankopen in verband met energie- of klimaatopgaven wordt bij voorkeur bepaald aan de hand van de inhoud van deze kadernota.

Afsluiting Eén van de instrumenten die de gemeente Simpelveld inzet om de gemeentelijke doelen te behalen is het grondbeleid. Grond is een factor van betekenis bij alle soorten ruimtelijke opgaven. In deze Kadernota Grondbeleid benoemt de gemeente de ‘spelregels’ voor onder andere (tijdelijk) beheer, ruil en aan- en verkopen van grond. Uitgangspunt is dat de inzet van gronden bijdraagt aan het realiseren van doelen van de gemeente Simpelveld. Het grondbeleid is flexibel. Dit maakt het mogelijk om met maatwerk effectief in te spelen op actualiteiten in de samenleving. Het grondbeleid geeft zo invulling aan de gebieds- en opgavegerichte aanpak door de gemeente Simpelveld.

62

Kadernota Grondbeleid gemeente Simpelveld 2024-2028 GEMEENTE SIMPELVELD

J230060.005/SLE

11 Onderhoud Kadernota Grondbeleid Er vinden steeds ontwikkelingen plaats op het gebied van grondbeleid, de regelgeving verandert voortdurend. Daarnaast worden er in de rechtspraak regelmatig ingrijpende uitspraken gedaan en ook politiek gezien vinden er veranderingen plaats. Ten gevolge van deze veranderingen zou periodiek moeten worden bezien of de Kadernota Grondbeleid dient te worden geactualiseerd aan de hand van recente wetgeving en jurisprudentie. Vervolgens dient te worden onderzocht of beleidsdoelstellingen en de daarmee verband houdende inzet van grondbeleidsinstrumenten voor ontwikkelingen aanpassing behoeft. Besloten is om deze Kadernota voor een periode van vier jaar vast te stellen, gelijklopend met de reeds vastgestelde Woonvisie. Op deze wijze wordt de Kadernota Grondbeleid blijvend vertaald naar een operationeel en passend niveau bij de gemeente Simpelveld.

Kadernota Grondbeleid gemeente Simpelveld 2024-2028

63

J230060.005/SLE

12 Begrippenlijst Begrippen in het kader van de Nota actualisatie grondbeleid gemeente Simpelveld (2024-2028). Anders werken

De Omgevingswet vraagt een manier van werken die voor sommige overheden, ambtelijk en bestuurlijk, anders is: integraal, in samenhang en afstemming. Het vraagt flexibiliteit met oog voor wat kan en mag.

Actief grondbeleid

Een vorm van grondbeleid waarbij de gemeente Simpelveld grond verwerft, bouw- en woonrijp maakt en dan verkoopt aan een ontwikkelaar. Zij kiest daarbij voor gehele of gedeeltelijke overname van het economisch risico op de grondexploitatie.

Anterieure overeenkomst

Een overeenkomst over de ontwikkeling van een locatie met marktpartijen voorafgaand aan de vaststelling van het omgevingsplan of de verlening van een omgevingsvergunning.

Beleidsuitgangspunt

Een onderdeel van deze nota die – rekening houdend met een bepaalde afwijking en beleidsvrijheid – als basis dient voor het handelen door de gemeente Simpelveld.

Besluit activiteiten leefomgeving (Bal)

Het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) is één van de 4 algemene maatregelen van bestuur (AMvB's) onder de Omgevingswet. Het Bal bevat regels van het Rijk over activiteiten in de fysieke leefomgeving.

Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl)

Het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) is één van de 4 algemene maatregelen van bestuur (AMvB's) onder de Omgevingswet. Het Bbl bevat regels over bouwwerken.

Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl)

Het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) is een van de 4 algemene maatregelen van bestuur (AMvB's) onder de Omgevingswet. Het Bkl bevat regels over de fysieke leefomgeving.

Bevoegd gezag

Het bevoegd gezag kan zowel het Rijk, een provincie, een waterschap als de gemeente Simpelveld zijn. Onder de Omgevingswet heeft ieder instrument een bevoegd gezag.

Binnenplanse omgevingsplanactiviteit

De binnenplanse omgevingsplanactiviteit omvat alle activiteiten waarvoor de gemeente in het omgevingsplan bepaalt dat het uitvoeren ervan zonder omgevingsvergunning verboden is.

64

Kadernota Grondbeleid gemeente Simpelveld 2024-2028 GEMEENTE SIMPELVELD

J230060.005/SLE

Decentraal, tenzij

Decentraal, tenzij betekent dat het laagste niveau de meeste taken en bevoegdheden rond de fysieke leefomgeving krijgt. De gemeente Simpelveld staat daarmee aan de basis voor de algemene zorg voor de fysieke leefomgeving.

Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO)

Het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) is de digitale ondersteuning van de Omgevingswet. De centrale spil is het Omgevingsloket.

Evenwichtige toedeling van functies aan locaties

Evenwichtige toedeling van functies aan locaties betekent dat er een balans bestaat tussen verschillende functies die locaties binnen een gebied kunnen vervullen. Deze regels houden meer in dan alleen het bestemmen in een bestemmingsplan.

Faciliterend grondbeleid

Een vorm van grondbeleid waarbij de gemeente de grond niet zelf verwerft, maar de ontwikkeling aan de eigenaren zelf overlaat binnen door de gemeente te stellen kaders.

Fysieke leefomgeving

Er bestaat geen duidelijke begrenzing van de fysieke leefomgeving. De Omgevingswet (artikel 1.2, lid 1) bepaalt dat de fysieke leefomgeving in ieder geval bestaat uit: • Bouwwerken • Infrastructuur • Watersystemen • Water • Bodem • Lucht • Landschappen • Natuur • cultureel erfgoed • werelderfgoed

Grondbeleid

De manier waarop de gemeente Simpelveld en andere spelers omgaan met grond waarop ontwikkeld wordt (van bestemming verandert).

Grondprijsbeleid Gronduitgifte

De grondprijzen worden in de nota onderbouwd. Het op de markt brengen van gronden door de gemeente Simpelveld.

Grondexploitatie

Raming van de kosten over de tijd voor het leveren van bouw- en woonrijpe grond, afgezet tegen de toekomstige opbrengsten van de verkoop van de grond.

Markt

Met markt wordt de grond‐ en vastgoedmarkt bedoeld, maar ook de (vraag vanuit de) eindgebruiker.

Kadernota Grondbeleid gemeente Simpelveld 2024-2028

65

J230060.005/SLE

Marktpartijen.

Bestaande en nieuwe actoren op de vastgoed‐ en grondmarkt zoals projectontwikkelaars, corporaties, ontwikkelende bouwers, eindgebruikers, institutionele beleggers (pensioenfondsen, verzekeringsmaatschappijen e.d.) en overige beleggers.

Omgevingsbesluit

Het Omgevingsbesluit regelt in aanvulling op de Omgevingswet onder meer welk bestuursorgaan het bevoegd gezag is om een omgevingsvergunning te verlenen en welke procedures gelden. Daarnaast regelt dit besluit wat de betrokkenheid is van andere bestuursorganen bij de besluitvorming. Het regelt ook een aantal op zichzelf staande onderwerpen, zoals de milieueffectrapportage en financiële bepalingen.

Omgevingsplan

Het omgevingsplan bevat alle regels over de fysieke leefomgeving die de gemeente stelt binnen haar grondgebied. Per gemeente is er één omgevingsplan voor het gehele gemeentelijk grondgebied. Het nieuwe deel van het omgevingsplan is het deel dat na inwerkingtreding van de Omgevingswet is vastgesteld 'met het oog op de doelen van de wet' (artikel 2.1 lid 1 Omgevingswet). Dit deel van het omgevingsplan voldoet aan de instructieregels en digitale standaarden.

Omgevingsplan, nieuw deel

Omgevingsplan, tijdelijk deel (omgevingsplan van rechtswege)

Het tijdelijk deel van het omgevingsplan is het omgevingsplan dat bij inwerkingtreding van de Omgevingswet aanwezig is op grond van het overgangsrecht. Het betreft hier de bestaande planologische regels, zoals bijvoorbeeld bestemmingsplannen en gemeentelijke verordeningen. Daarnaast gaat het om de regels uit de bruidsschat.

Omgevingsplanactiviteit (OPA)

De omgevingsplanactiviteit (OPA) kent 2 vormen: 1. Binnenplanse omgevingsplanactiviteit: dit is een activiteit waarvoor de gemeente in het omgevingsplan bepaalt dat het uitvoeren zonder omgevingsvergunning verboden is. 2. Buitenplanse omgevingsplanactiviteit: dit is een activiteit die in strijd is met de regels van het omgevingsplan.

Omgevingsvergunning

Eén van de uitgangspunten van de Omgevingswet is om zoveel mogelijk activiteiten te regelen met algemene regels (met daarbij gestelde voorwaarden). In sommige gevallen moet een initiatiefnemer (burger, bedrijf, overheid) een melding doen voordat de activiteit mag worden uitgevoerd. Daarnaast is een beperkt aantal activiteiten is vergunningplichtig.

Omgevingsverordening

De omgevingsverordening bevat alle provinciale regels voor de fysieke leefomgeving. Dit kunnen regels zijn over activiteiten. Bijvoorbeeld regels over activiteiten in natuurgebieden.

66

Kadernota Grondbeleid gemeente Simpelveld 2024-2028 GEMEENTE SIMPELVELD

J230060.005/SLE

Omgevingsvisie

De omgevingsvisie is een strategische visie voor de lange termijn voor de gehele fysieke leefomgeving. Deze wordt opgesteld door het Rijk, de provincie en de gemeente. Een omgevingsvisie gaat onder andere in op de samenhang tussen ruimte, water, milieu, natuur, landschap, verkeer en vervoer, infrastructuur en cultureel.

Onteigening

De gedwongen overdracht van het eigendomsrecht van particulieren aan de overheid.

Programma

Het programma is een veelzijdig instrument. In een programma geven overheden uitwerking aan het te voeren beleid. Of nemen ze maatregelen op om te voldoen aan een omgevingswaarde. Ook kunnen ze maatregelen opnemen om te voldoen aan andere doelstelling voor de fysieke leefomgeving. Het is (multi)sectoraal of gebiedsgericht te gebruiken en kan samen met andere bestuursorganen worden vastgesteld.

Stelsel Omgevingswet

Het stelsel Omgevingswet bestaat uit de wet- en regelgeving over de fysieke leefomgeving. Dit is wet- en regelgeving van Rijk, provincie, gemeente en waterschap.

Tijdelijk beheer

Het beheren van gronden in de periode tussen verwerving en ontwikkeling van gronden.

Uitgangspunt

Een vaste regel op basis van deze nota die als basis dient voor besluitvorming door de gemeente Simpelveld.

Verwerving

Het aankopen van gronden en/of opstallen.

Voorkeursrecht

Bij het vestigen van voorkeursrecht op gronden wordt de grondeigenaar verplicht bij verkoop eerst aan de gemeente aan te bieden.

Kadernota Grondbeleid gemeente Simpelveld 2024-2028

67

J230060.005/SLE

13 Overzicht bijlagen Bijlage 1: standaard anterieure overeenkomst Bijlage 2: standaard overeenkomst nadeelcompensatie

68

Kadernota Grondbeleid gemeente Simpelveld 2024-2028 GEMEENTE SIMPELVELD

Gemeente Simpelveld Kenmerk: [dossiernummer]

Versie d.d. [datum] Deze overeenkomst is alleen verbindend indien deze overeenkomst door alle partijen rechtsgeldig is ondertekend en bestuurlijke besluitvorming heeft geleid tot instemming met deze overeenkomst.

ANTERIEURE OVEREENKOMST [LOCATIEGEGEVENS]

tussen

GEMEENTE SIMPELVELD

en

[Naam]

Gemeente Simpelveld Kenmerk: [dossiernummer] Versie d.d. [datum] Deze overeenkomst is alleen verbindend indien deze overeenkomst door alle partijen rechtsgeldig is ondertekend en bestuurlijke besluitvorming heeft geleid tot instemming met deze overeenkomst. _____________________________________________________________________________________

INHOUDSOPGAVE: INHOUDSOPGAVE

2

PARTIJEN

3

IN AANMERKING NEMENDE DAT

3

KOMEN HIERBIJ OVEREEN EN STELLEN VAST

4

(I) ALGEMENE BEPALINGEN 1. Definities, interpretaties en context 2. Doel en aard van de overeenkomst 3. Totstandkoming en duur van de overeenkomst

X X X X

(II) ONTWIKKELING, PUBLIEKRECHTELIJKE MEDEWERKING, KOSTENVERHAAL EN NADEELCOMPENSATIE 4. Het nieuwe planologische regime 5. Publiekrechtelijke medewerking gemeente 6. Beperking aansprakelijkheid gemeente 7. Kostenverhaal 8. Nadeelcompensatie (en planschade)

X

(III) OVERIGE (ALGEMENE) BEPALINGEN 9. Derden- en kettingbeding 10. Overdraagbaarheid, rechten en verplichtingen 11. Ontbinding 12. Onvoorziene omstandigheden

X X X X X

X. X. X.

X X X

Rechtskeuze, geschillenregeling en forumkeuze Slotbepaling Considerans en bijlagen

(IV) ONDERTEKENING

Paraaf de Gemeente

X X X X X X

X

Paraaf Private partij

Pagina 2 van 14

Gemeente Simpelveld Kenmerk: [dossiernummer] Versie d.d. [datum] Deze overeenkomst is alleen verbindend indien deze overeenkomst door alle partijen rechtsgeldig is ondertekend en bestuurlijke besluitvorming heeft geleid tot instemming met deze overeenkomst. _____________________________________________________________________________________

PARTIJEN: 1.

de publiekrechtelijke rechtspersoon GEMEENTE SIMPELVELD, zetelende aan de Markt 1 (6339 AH) Simpelveld, te dezen rechtsgeldig vertegenwoordigd door [] , daartoe gemachtigd door mevrouw S.C.J. Scheepers, burgemeester, op grond van het mandaatbesluit d.d. [], te deze blijkens volmacht van [] optredende als gemachtigde van de burgemeester en als zodanig die gemeente vertegenwoordigde, en handelende ter uitvoering van het besluit ex art. 160 lid 1 onder e Gemeentewet van het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Simpelveld d.d. [datum collegebesluit],

hierna: ‘de Gemeente’, EN 2.

de natuurlijk persoon de heer/mevrouw [naam], wonende aan de [straat en huisnummer] [(postcode)], te [plaatsnaam],

3.

de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid [NAAM], ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer [nummer], statutair gevestigd te [plaatsnaam] en kantoorhoudende aan de [straat en huisnummer] [(postcode)], te [plaatsnaam], te dezen rechtsgeldig vertegenwoordigd door de heer/mevrouw [naam], statutair bestuurder,

hierna: ‘Private partij’, De Gemeente en Private partij hierna tezamen aan te duiden als ‘Partijen’ en afzonderlijk ook te noemen ‘Partij’. IN AANMERKING NEMENDE DAT1: (A) (B) (C) (D) (E) (F)

(G)

(H) (I) (J) (K)

(L) (M)

Partijen eerder een intentieovereenkomst hebben gesloten (Bijlage 1); Partijen in die intentieovereenkomst een aantal afspraken op hoofdlijnen hebben gemaakt, invulling hebben gegeven aan die afspraken en dat die overeenkomst en de daarin opgenomen intenties nog onverkort gelden; Partijen vervolgens met elkaar in overleg zijn getreden met als doel om te komen tot een invulling en concretisering van de nog te maken afspraken en de nog te sluiten Overeenkomst; Private Partij aan de Gemeente kenbaar heeft gemaakt … Private Partij voornemens is om … De voorgestane Ontwikkeling niet past binnen het ter plaatse Vigerende planologische regime en men om die reden bereid is om een voorstel tot wijziging van het ter plaatste Vigerende planologische regime voor te leggen aan de Raad; Sprake is van een bij algemene maatregel van bestuur aan te wijzen bouwactiviteiten of activiteiten waarbij de Gemeente verplicht is om de kosten die het vanwege bij die maatregel aangewezen kostensoorten maakt, te verhalen; Het uitgangspunt is dat het kostenverhaal verzekerd is voorafgaand aan het vaststellen van het gewijzigde planologische regime dan wel het verlenen van een omgevingsvergunning; Deze Overeenkomst aan te merken is als een overeenkomst waarmee het kostenverhaal anderszins verzekerd is; Artikel 13.22 Omgevingswet de grondslag biedt voor een vrijwillige financiële bijdrage over ontwikkelingen

van een gebied als bedoeld in dat artikel en dat die bijdrage tevens kan worden opgenomen in deze Overeenkomst; Artikel 13.23 uit de Omgevingswet voorziet in de mogelijkheid van een op het omgevingsplan gebaseerde afdwingbare financiële bijdrage voor ontwikkelingen ter verbetering van de kwaliteit van de fysieke leefomgeving en uit de Omgevingswet volgt dat over afdwingbare financiële bijdragen gecontracteerd mag worden in de anterieure fase; In dit geval wel/geen [keuze maken] sprake is van een vrijwillige financiële bijdrage en/of een afdwingbare financiële bijdrage en dat partijen er bewust voor hebben gekozen om dat ook in deze Overeenkomst re regelen; Partijen overleg hebben gehad en afspraken hebben gemaakt, welke afspraken er – in de kern – op neerkomen dat de stand van zaken en de verdere doelstellingen van Partijen worden geconcretiseerd;

Paraaf de Gemeente

Paraaf Private partij

Pagina 3 van 14

Gemeente Simpelveld Kenmerk: [dossiernummer] Versie d.d. [datum] Deze overeenkomst is alleen verbindend indien deze overeenkomst door alle partijen rechtsgeldig is ondertekend en bestuurlijke besluitvorming heeft geleid tot instemming met deze overeenkomst. _____________________________________________________________________________________

(N) (O)

(Q)

(R)

Partijen ermee bekend zijn dat de huidige wet- en regelgeving op het terrein van de fysieke leefomgeving wijzigt en dat de inwerkingtreding van de Omgevingswet is voorzien per 1 januari 2024; De inwerkingtreding van de Omgevingswet consequenties heeft voor de mogelijke planvorming, de vergunningverlening en het kostenverhaal en dat voor zover mogelijk met deze Overeenkomst daarop wordt geanticipeerd; Partijen met elkaar in overleg treden indien en voor zover de Ontwikkeling na de inwerkingtreding van de Omgevingswet concreet wordt ingezet en alsdan ook concrete afspraken maken over onder meer de planning en de wijze waarop het plan publiekrechtelijk geregeld wordt; Partijen met deze Overeenkomst hun afspraken wensen vast te leggen en wel op de wijze zoals hieronder is opgenomen.

KOMEN HIERBIJ OVEREEN EN STELLEN VAST: (I)

ALGEMENE BEPALINGEN

1. 1.1

Definities, interpretaties en context In deze overeenkomst wordt, tenzij uit de context of de relevante zinsnede ondubbelzinnig anders blijkt, aan de hieronder opgenomen dikgedrukte woorden en uitdrukkingen met een hoofdletter de betekenis toegekend die daarnaast staat vermeld: a. (het) College: het college van burgemeester en wethouders van de Gemeente. b. (het) Exploitatiegebied: het gebied zoals aangeduid …, kadastraal bekend als … c. Gemeentelijke kosten: alle kosten die de Gemeente, wanneer sprake is van een bij algemene maatregel van bestuur aan te wijzen bouwactiviteiten of activiteiten, verplicht is te verhalen die het vanwege bij die maatregel aangewezen kostensoorten maakt. d. Gemeentelijke rekening: de bankrekening met rekeningnummer [] t.n.v. de gemeente Simpelveld. e. (het) Nieuwe planologische regime: het bestemmingsplan/omgevingsplan … f. (de) Ontwikkeling: het bouwplan/de bouwactiviteit(en) zijnde de realisatie van … g. (de/deze) Overeenkomst: deze anterieure overeenkomst tussen Private partij en de Gemeente. h. Nadeelcompensatie: schade die het gevolg is van – het onherroepelijk worden van – het Nieuwe planologische regime. i. (de) Raad: de gemeenteraad van de gemeente Simpelveld. j.

(het) Vigerende planologische regime: het op [datum] door de Raad vastgestelde bestemmingsplan [naam] of het geldende omgevingsplan [naam ][keuze maken]; het op [datum] van rechtswege verleende omgevingsplan. Definities kunnen zonder verlies van betekenis in enkel- of meervoud worden gebruikt. Waar in deze Overeenkomst wordt verwezen naar een Bijlage of Artikel, is bedoeld een bijlage of artikel van deze Overeenkomst.

1.2 1.3

2. 2.1

2.2

2.3

2.4

Doel en aard van de overeenkomst Partijen beogen met het sluiten van deze Overeenkomst de bereikte overeenstemming en voorwaarden vast te leggen op basis waarvan de Ontwikkeling gerealiseerd zal worden. Het uitgangspunt hierbij is dat de Ontwikkeling ook daadwerkelijk zal worden gerealiseerd en dat Partijen zich aan die realisatie ook jegens elkaar binden. Deze Overeenkomst vormt een anterieure overeenkomst als bedoeld in de Omgevingswet waarmee het kostenverhaal is verzekerd. Met een besluit als bedoeld in Artikel 3.1 tot het aangaan van deze Overeenkomst heeft het College ingestemd en met deze instemming heeft dit orgaan zich gebonden aan het bepaalde in deze Overeenkomst, zodat deze Overeenkomst tevens een bevoegdheden overeenkomst vormt. Deze Overeenkomst bindt de Raad niet. Het uitgangspunt van Partijen is te streven naar een optimale afstemming van de publiekrechtelijke taken en verantwoordelijkheden van de Gemeente, en de voorgenomen activiteiten en daaruit voortvloeiende verplichtingen ook privaatrechtelijk te verankeren met als doel dat Partijen de komende periode weten wat hen concreet te wachten staat (onder andere welke stappen door Partijen worden gezet); Partijen komen een inspannings- en resultaatsverplichting overeen, inhoudende dat: i.

Private partij zich verplicht om binnen een bepaald en vast te leggen tijdsbestek de benodigde stappen te zetten en concrete publiekrechtelijke aanvragen in te dienen bij de Gemeente en de Provincie (voor zover de Provincie een bevoegd gezag is) voor het mogelijk maken van de Ontwikkeling;

Paraaf de Gemeente

Paraaf Private partij

Pagina 4 van 14

Gemeente Simpelveld Kenmerk: [dossiernummer] Versie d.d. [datum] Deze overeenkomst is alleen verbindend indien deze overeenkomst door alle partijen rechtsgeldig is ondertekend en bestuurlijke besluitvorming heeft geleid tot instemming met deze overeenkomst. _____________________________________________________________________________________

ii. iii. iv.

3. 3.1

3.2

De Gemeente zich zal inspannen voor het (laten) nemen van de publiekrechtelijke besluiten die nodig zijn voor de realisatie van de Ontwikkeling; Sprake is van bindende afspraken ter zake de verdere planning en fasering; en Verankerd wordt dat het handelen door de Gemeente (en Provincie) uiteraard plaatsvindt binnen het van toepassing zijnde publiekrechtelijke kader (Artikel 5) en dat publieke Partijen zich conformeren aan de uitgangspunten zoals vastgelegd in de besluitvorming door de Raad.

Totstandkoming en duur van de overeenkomst Deze Overeenkomst komt pas tot stand (art. 6:217 BW) nadat: i. het College overeenkomstig artikel 160, eerste lid onder d van de Gemeentewet een besluit tot het aangaan van deze Overeenkomst heeft genomen; en ii. deze Overeenkomst namens beide Partijen door een of meer bevoegde personen is ondertekend. Deze Overeenkomst wordt aangegaan voor de periode die noodzakelijk is voor het voltooien van de ontwikkeling en realisatie van de Ontwikkeling en de nakoming van de in deze Overeenkomst gemaakte afspraken in het kader van die Ontwikkeling. Een en ander overeenkomstig het in procedure te brengen omgevingsplan of de te verlenen omgevingsvergunning.

(II) ONTWIKKELING, PUBLIEKRECHTELIJKE MEDEWERKING, KOSTENVERHAAL EN PLANSCHADE 4. 4.1

Het nieuwe planologische regime Private partij thans opdracht heeft verleend voor het wijzigen van het Vigerende planologische regime middels het opstellen van een nieuw omgevingsplan dan wel een nog te verlenen omgevingsvergunning. De Gemeente zal de Ontwikkeling in procedure brengen conform de wijze als omschreven in Artikel 5 van deze Overeenkomst.

5. 5.1

Publiekrechtelijke medewerking gemeente De Ontwikkeling is in strijd met het ter plaatse Vigerende planologische regime op grond waarvan de Gemeente de Ontwikkeling dient te weigeren, tenzij de Gemeente bereid is medewerking te verlenen aan het wijzigen van het Vigerende planologische regime. Het College heeft eerder aangegeven in principe onder voorwaarden bereid te zijn om medewerking te verlenen. Ten behoeve van – en de realisatie van – de Ontwikkeling zal een (wijziging van het) omgevingsplan in procedure worden gebracht dan wel zal een procedure tot het verlenen van een omgevingsvergunning worden opgestart. Private partij draagt, geheel voor eigen rekening en risico, zorg voor alle voor en in verband met de benodigde procedures, vergunningen en andere besluiten (zo nodig op aangeven van de Gemeente) relevante gegevens dan wel de benodigde onderzoeken. Private partij zal alle gegevens en/of onderzoeken schriftelijk, in ieder geval in digitale vorm, tijdig aan de Gemeente ter beoordeling en ter goedkeuring ter hand stellen. De Gemeente verleent, voor zover dit in het vermogen van de Gemeente ligt, medewerking aan het verder doorlopen van de procedure om te komen tot een wijziging van het Vigerende planologische regime.

Partijen zijn zich ervan bewust dat er tijdens de looptijd van deze Overeenkomst belemmeringen van publiekrechtelijke aard kunnen ontstaan, zoals de gevolgen van zienswijzen en ingestelde bezwaar- en beroepsprocedures tegen beslissingen van de Gemeente, welke noodzakelijk zijn voor de uitvoering van de Ontwikkeling, de gevolgen van of vertraging in de beslissingen van de bestuursrechter of de gevolgen van nieuwe wet- en regelgeving. Indien zich een belemmering van publiekrechtelijke aard voordoet, kan vertraging in het proces ontstaan. In dat geval plegen Partijen binnen één maand na het ontstaan van de belemmering overleg over de alsdan ontstane situatie en nadat daarover tussen Partijen overeenstemming bestaat zullen Partijen zich inspannen de nadelige gevolgen zoveel mogelijk te beperken, bijvoorbeeld door planaanpassing, welke te allen tijde in onderling overleg tussen en na goedkeuring van Partijen wordt doorgevoerd. Private partij zal de Gemeente niet aanspreken voor kosten- en/of schadevergoeding ten gevolge van publiekrechtelijke belemmeringen. De verplichtingen in dit artikel hebben ten aanzien van de Gemeente nadrukkelijk het karakter van een inspannings- (en geen resultaats-) verplichting.

5.2 5.3

5.4 5.5 5.6

5.7

5.8

Paraaf de Gemeente

Paraaf Private partij

Pagina 5 van 14

Gemeente Simpelveld Kenmerk: [dossiernummer] Versie d.d. [datum] Deze overeenkomst is alleen verbindend indien deze overeenkomst door alle partijen rechtsgeldig is ondertekend en bestuurlijke besluitvorming heeft geleid tot instemming met deze overeenkomst. _____________________________________________________________________________________

De Gemeente is in ieder geval van haar inspanningsverplichtingen ontslagen (1) ingeval sprake is van juridische gegronde bezwaren van derden of bevoegde organen tegen verdere nakoming van uit deze Overeenkomst voortvloeiende verplichtingen en (2) tevens is gebleken dat aanpassing van het Vigerende planologische regime binnen de kaders van de Overeenkomst niet mogelijk is, dan wel indien een procedure met betrekking tot een aangepast plan heeft geleid tot juridisch gegronde bezwaren van derden of bevoegde organen, dan wel indien dat niet leidt tot een onherroepelijke omgevingsvergunning voor de ontwikkeling. 6. 6.1

6.2

6.3

7. 7.1

7.2

7.3

8. 8.1 8.2

8.3

Beperking aansprakelijkheid gemeente Simpelveld Private partij is zich ervan bewust dat de Gemeente, en met name haar (bestuurs-)organen, gebonden is/zijn aan haar/hun publiekrechtelijke verantwoordelijkheden voortvloeiende uit de algemene beginselen van behoorlijk bestuur, wet- en regelgeving etc. en dat zij voorts verplicht is/zijn acht te slaan op de belangen van derden. Hetgeen in deze Overeenkomst, en dan met name in Artikel 5, is opgenomen doet niets af aan die verantwoordelijkheid en verplichting en kan er onder meer nooit toe leiden dat de bevoegde organen van de Gemeente niet (meer) de vrijheid hebben om bij het uitoefenen van de publiekrechtelijke bevoegdheden belangen van derden op een zorgvuldige wijze te wegen en daar consequenties aan te verbinden. Dit houdt in dat de Gemeente, althans haar organen, mogelijk publiekrechtelijke rechtshandelingen verricht(en), die niet in het voordeel zijn van de aard of strekking van hetgeen in deze Overeenkomst is bepaald, waarbij bijvoorbeeld kan worden gedacht aan het (eventueel) niet vaststellen van het Nieuwe planologische regime en het (eventueel) niet verlenen van de omgevingsvergunning. Gezien het bepaalde in Artikel 6.1 is de Gemeente niet aansprakelijk c.q.

kan Private partij jegens de Gemeente geen aanspraak maken op vergoeding van enigerlei schade, kosten of interesten, indien enig besluit dat ziet op/samenhangt met de Ontwikkeling, waaronder in ieder geval, doch niet uitsluitend, begrepen het besluit tot het al dan niet vaststellen van het Nieuwe planologische regime en/of het al dan niet verlenen van een voor de Ontwikkeling benodigde vergunning: i niet, althans niet binnen de (wettelijk) gestelde termijn wordt genomen; ii - al dan niet gedeeltelijk - wordt geschorst, of ii - al dan niet gedeeltelijk - wordt vernietigd, herroepen of ingetrokken. Het bepaalde in Artikel 6.2 is alleen niet van toepassing indien Private partij kan aantonen dat sprake is van opzet of grove schuld van de zijde van de Gemeente. Kostenverhaal Private partij betaalt aan de Gemeente een bijdrage in de Gemeentelijke kosten ad € … (zegge: …). De berekening van dit totaalbedrag is opgenomen in Bijlage X. De Gemeente verhaalt de Gemeentelijke kosten in haar hoedanigheid van overheid op basis van de wet- en regelgeving (onder meer Omgevingswet), ter zake is daarvan geen (omzet-)belasting verschuldigd. Private partij betaalt het in Artikel 7.1 genoemde bedrag aan de Gemeente binnen 30 dagen na besluitvorming van het College tot het aangaan van deze Overeenkomst.

Betaling dient te geschieden door overmaking op de Gemeentelijke rekening onder vermelding van ‘Anterieure overeenkomst X’. Onder de in Artikel 7.1 genoemde bijdrage in de Gemeentelijke kosten zijn nadrukkelijk niet begrepen: i. alle verschuldigde leges in het kader van de Ontwikkeling; ii. de kosten als bedoeld in Artikel 8; en iii. de verschuldigdheid van (alle) overige publiekrechtelijke heffingen in het kader van de Ontwikkeling (precario e.d.). Nadeelcompensatie De Gemeente zal het verzoek tot wijziging van het Vigerende planologische regime middels een omgevingsplan of een te verlenen omgevingsvergunning in procedure brengen. Private partij verplicht zich jegens de Gemeente, ten behoeve van de economische uitvoerbaarheid van de wijziging van het planologische regime, de daaruit voortvloeiende voor tegemoetkoming in aanmerking komende nadeelcompensatie (daaronder mede te verstaan planschade) aan de Gemeente te compenseren. Private partij wordt beschouwd als indiener van een verzoek ter verwezenlijking van de Ontwikkeling die nopen tot wijzigingen in het planologische regime.

Paraaf de Gemeente

Paraaf Private partij

Pagina 6 van 14

Gemeente Simpelveld Kenmerk: [dossiernummer] Versie d.d. [datum] Deze overeenkomst is alleen verbindend indien deze overeenkomst door alle partijen rechtsgeldig is ondertekend en bestuurlijke besluitvorming heeft geleid tot instemming met deze overeenkomst. _____________________________________________________________________________________

8.4

8.5

8.6 8.7

8.8

De eventueel als gevolg van de Ontwikkeling voortvloeiende nadeelcompensatie komt voor rekening en risico van Private partij. Private partij verplicht zich om aan de Gemeente het totale bedrag te compenseren van de vergoeding van nadeelcompensatie en planschade die de Gemeente heeft uitgekeerd op basis van daartoe strekkende onherroepelijke besluiten (toekenningen). De Gemeente zal Private partij onverwijld schriftelijk in kennis stellen van een aanvraag om nadeelcompensatie en/of planschade. Voorts betrekt de Gemeente Private partij bij de behandeling van een aanvraag zoals voorgeschreven in de Awb. De Gemeente zal onverwijld na iedere aparte en onherroepelijke toekenning van een vergoeding, het bedrag aan toegekende vergoeding schriftelijk aan Private partij mededelen. Nadat de Gemeente de toekenning van een vergoeding schriftelijk aan Private partij heeft medegedeeld (Artikel 8.6), zal de Gemeente een factuur aan Private partij toezenden voor het daarmee gemoeide bedrag. Private partij zal het in de factuur genoemde bedrag 30 dagen na dagtekening van de factuur voldoen door overmaking van dat bedrag op de Gemeentelijke Rekening onder vermelding van ‘Nadeelcompensatie en planschade X’.