RVS Integraal Veiligheidsbeleid 2021-2022 - rapport

Bij strafbaar gedrag gaat het om lichte en middelzware vormen van regelovertredingen zoals vandalisme, intimiderend gedrag en overtredingen van de APV. Daarbij kan er sprake zijn van alcohol en/of drugsmisbruik wat voor overlast en veiligheidsproblemen zorgt. Daarnaast behoeft de aanpak van (nieuwe) vormen van (online) norm overschrijdend gedrag onder jongeren extra aandacht. Het online pesten, intimidatie, afpersing met naaktfoto’s en patsergedrag op YouTube zijn dé nieuwe vormen van online (jeugd)overlast- en criminaliteit, waarvan de gevolgen offline hun weerslag hebben. Zo zijn er minder fysieke hangplekken, is er sprake van snel wisselende netwerken en zeggen tijd en locatie niet meer zoveel. Huidige aanpak Jongerenwerk Bij de preventie en aanpak van jeugdoverlast is een belangrijke taak weggelegd voor jongerenwerk. Binnen de gemeente zijn twee jongerenwerkers van SMWO Welzijn Schouwen-Duiveland werkzaam. De jongerenwerkers zetten zich in voor jongeren van 4 tot 24 jaar op Schouwen-Duiveland. De activiteiten bestaan uit het contact leggen met (hang)jongeren en het opbouwen van een vertrouwensrelatie. Jongeren kunnen bij het jongerenwerk terecht voor vragen en/of problemen rondom school, werk, familie en vrije tijd.

19

Wanneer er sprake is van overlast van jeugd kan de jongerenwerker als intermediair optreden tussen de jeugd en de omwonenden en de gemeente. Ook kunnen de jongeren hun wensen via het jongerenwerk kenbaar maken, waarop de werker contact opneemt met, bijvoorbeeld, de gemeente. Jongerenwerkers verwijzen jongeren zo nodig ook door naar hulpverlening. Naast werkzaamheden voor de jongeren biedt het jongerenwerk ook aan ouders en vrijwilligers ondersteuning bij vragen over jongeren en het organiseren van activiteiten voor jongeren. In het jongerencentrum 4SD zijn op de woensdag- en vrijdagavonden van 19.00 tot 22.00 activiteiten voor jongeren (Calandweg 51 4301 LX Zierikzee). Jeugd preventie overleg Sinds 2016 is er maandelijks een integraal jeugd preventieoverleg. Deelnemers aan dit overleg zijn de jongerenwerkers (SMWO), Centrum Jeugd en Gezin, 1NUL1 Emergis Preventie, de politie en de gemeente. De gemeente is tevens voorzitter van het overleg. In het overleg wordt de overlast door individuen en/of groepen enerzijds en locaties en situaties anderzijds besproken.

De focus ligt hierbij op preventieve insteek: waar gebeurt er iets, waar dreigt overlast, wat zijn zorgelijke situaties? De rol van de gemeente in het JPO is dubbel, enerzijds bewaakt de gemeente de gemaakte afspraken, maar anderzijds is zij een actieve partij die diverse maatregelen kan uitvoeren, bijvoorbeeld het houden van toezicht of aanpassen van de ruimtelijke inrichting. Belangrijk hierbij is de samenwerking tussen handhaving en jongerenwerk (SMWO). Uit het overleg zijn de volgende inzichten betreffende de jeugd op Schouwen- Duiveland gekomen: - De jeugdgroepen zijn samengesteld uit diverse leeftijden, dit varieert van 12- tot ruim 20 jarigen; - Jeugdgroepen zijn mobiel en verplaatsen zich eenvoudig naar een andere locatie; - Uit de kernen Zierikzee, Burgh-Haamstede, Bruinisse en Renesse (deze laatste vanwege het specifieke uitgaanscentrum) komen de meeste klachten van jeugdoverlast. Toegang tot jeugdhulp De toegang tot jeugdhulp ligt bij de gemeente. Het is de verantwoordelijkheid van gemeenten om kinderen en jongeren op grond van de Jeugdwet toe te leiden naar de juiste zorg en ondersteuning. De toegang tot jeugdhulp wordt ingezet op verschillende gebieden die een bijdrage leveren aan het veilig opgroeien en positief ontwikkelen van kinderen en jongeren in de gemeente.

Hierbij kan gedacht worden aan opvoedondersteuning, geestelijke gezondheidszorg voor de jeugd, zorg voor kinderen met een beperking en jeugd- en opvoedhulp. De toegang jeugdhulp is een plaats die waar nodig signaleert, preventief handelt en zorg inzet. Het is een belangrijke speler in de samenwerking met ouders, onderwijs, politie en hulpverlening om jeugdoverlast en -criminaliteit aan te pakken. Convenant Veilige school Veiligheid op en rond scholen is een belangrijk aandachtspunt. In 2013 hebben het Pontes Pieter Zeeman, de politie, het Openbaar Ministerie, het Zorg- en Veiligheidshuis Zeeland, Centrum Jeugd en Gezin Schouwen- Duiveland, de GGD en bureau Halt het convenant Veilige School getekend. In het convenant zijn samenwerkingsafspraken vastgelegd ten behoeve van het voorkomen en bestrijden van overlast, vandalisme en crimineel gedrag én van het creëren van een (sociaal) veilig klimaat op en rondom de school. Bij het scheppen van een veilige omgeving wordt samengewerkt met ouders/verzorgers en externe partners. Bij het convenant hoort een veiligheidsprotocol (schoolveiligheidsplan), waarin is aangegeven hoe de partijen zullen handelen bij incidenten zoals (cyber)pesten, geweld, diefstal en drugsgebruik. Het schoolveiligheidsplan draagt bij aan het bereiken van een prettige en veilige leeromgeving.

Daar waar sprake is van ongewenste of verboden gedragingen door leerlingen zal de onderwijsinstelling consequent en adequaat reageren. Het schoolveiligheidsplan is een handleiding die structuur geeft bij die aanpak. Het stappenplan voor de school heeft te maken met de ernst van de overtreding of de frequentie daarvan. Naast het stappenplan wordt in het plan de onderwijsinstelling een richtlijn geboden met betrekking tot de inschakeling van de politie, de afdeling leerplicht of andere externe partners. De gemeente heeft in het convenant een regierol en houdt toezicht op de naleving van de gemaakte afspraken. Preventie en voorlichtingsactiviteiten Op alle basisscholen en middelbare scholen in de gemeente vinden verschillende preventie voorlichtingsactiviteiten plaats vanuit bureau Halt. De gemeente heeft een overeenkomst met bureau Halt waarin onder andere het geven van de voorlichtingen is opgenomen. De voorlichtingen zijn gericht op bewustwording en kennisoverdracht. Bureau Halt maakt leerlingen bewust van hun keuzes rond (jeugd)criminaliteit, de gevolgen daarvan en hun eigen verantwoordelijkheid voor die gevolgen. Er worden daarnaast preventie voorlichtingsactiviteiten gefaciliteerd door SMWO en Emergis Preventie 1NUL1.

20

Verwijsindex Zeeland De verwijsindex is een signaleringsinstrument voor het tijdig en integraal aanpakken van problemen bij jeugdigen en gezinnen die een gezonde en veilige ontwikkeling naar volwassenheid van een jeugdige bedreigen. Het verbindt betrokken professionals en bevordert de samenwerking, zodat tijdig passende hulp, zorg of bijsturing kan worden gegeven. De verwijsindex is opgenomen in de Jeugdwet en is wettelijk verplicht. In Zeeland is dit gezamenlijk met de 13 gemeenten georganiseerd. De Verwijsindex is een AVGproof systeem waarin professionals een signaal kunnen geven als een jeugdige naar hun idee in zijn/haar ontwikkeling bedreigd wordt. Als er signalen zijn van meerdere instanties volgt een match. Uitwisseling van de inhoudelijke informatie tussen deze instanties kan daarna plaatsvinden, op casusniveau en met toestemming van de betreffende ouders. Momenteel loopt het implementatietraject Verwijsindex Zeeland, met als doel dat alle instellingen, van het voorveld (jongerenwerk, verslavingspreventie, schoolmaatschappelijk werk) tot en met geïndiceerde zorg, meldingen doen in de Verwijsindex. Binnen de gemeentelijke toegang is de Verwijsindex al geïmplementeerd en wordt er altijd een melding gemaakt wanneer een jongere jeugdhulp ontvangt.

Momenteel organiseert een werkgroep Verwijsindex Regio Zeeland (VIRZ) de doorontwikkeling van de VIRZ voor Zeeland, omdat de vraag naar een breed en goed signaleringssysteem in Zeeland steeds groter wordt. Laat ze niet verzuipen Sinds 2010 werken alle 13 Zeeuwse gemeenten, de GGD Zeeland, Indigo Preventie en de Politie Zeeland West-Brabant aan de integrale aanpak van alcoholmatiging bij jongeren. Deze integrale aanpak wordt uitgevoerd onder de campagnenaam ‘Laat ze niet (ver)zuipen!’, afgekort tot LZNVZ. Jongeren drinken nog steeds te vroeg, te vaak en te veel alcohol. In gezamenlijkheid willen we er in Zeeland voor zorgen dat jongeren later, minder vaak en minder veel drinken. Gedragsverandering van iets wat zo is geworteld in onze cultuur kost tijd en energie en vergt een langdurige, integrale aanpak. Om dit te bereiken heeft LZNVZ voor de periode 2017-2022 een vernieuwde aanpak uitgewerkt. Daarbij wordt uitgegaan van inzet op vijf pijlers: inrichten van de omgeving, regelgeving en handhaving, voorlichting en educatie, signalering en advies en ondersteuning. Prioriteit Jeugdoverlast en –criminaliteit Doelstelling: Voorkomen en daar waar nodig terugdringen van overlast en hinder door jeugd(groepen) en bereiken van een prettige en veilige leefomgeving voor jongeren.

 Het voorkomen van jeugdoverlast middels een integrale aanpak Actiepunten  Toezicht op jongeren door handhavers leefbaarheid en jongerenwerk  Aanpak ongewenst en/of verboden gedrag op scholen - Geen criminele jeugdgroep o.b.v. Beke methodiek in de gemeente Beoogd - Terugdringen van overlast, vandalisme en crimineel gedrag resultaat - Het creëren van een (sociaal) veilig klimaat op en rondom de school - Jaarverslag Zorg- en Veiligheidshuis Output - Netto aantal overlastsituaties rondom jeugd en het aantal jeugdgroepen indicator - Het aantal poligesprekken naar aanleiding van alcoholintoxicaties Budget - Bijdrage bureau HALT - Bijdrage Zorg- en Veiligheidshuis - Bijdrage jongerenwerk (SMWO) - Middelen voor preventie activiteiten 4.2.3 Ondermijnende – en georganiseerde criminaliteit De afgelopen jaren is het thema ondermijning steeds meer onder de aandacht gekomen. Vanuit de politie en het openbaar bestuur staat het onderwerp inmiddels stevig op de politieke agenda. Het gaat daarbij om vormen van georganiseerde en ondermijnende criminaliteit die zich manifesteren in gemeenten of op het gemeentelijk grondgebied met mogelijk een bedreigende uitstraling naar de (woon)omgeving. Georganiseerde criminaliteit is een breed begrip.

Kenmerkend voor georganiseerde criminaliteit is in ieder geval dat er sprake is van een samenwerking tussen diverse criminelen gedurende een langere periode. Doel van de samenwerking is het verkrijgen van financiële winst en / of macht waarvoor strafbare feiten worden gepleegd zoals intimidatie, omkoping of geweld. Georganiseerde criminaliteit kan leiden tot ondermijning: de verwevenheid van de onder- en bovenwereld. De onderwereld maakt dan voor haar illegale activiteiten gebruik van de structuren en diensten van de

21

bovenwereld. Bijvoorbeeld voor distributie, financiële handelingen huisvesting of vergunningen. De bovenwereld kan zo de illegale activiteiten van de onderwereld volledig onbewust faciliteren. Hierdoor is het een vaak vrijwel onzichtbaar maar serieus probleem waarbij de samenleving ongewild betrokken is. ‘ Dit bedreigt zowel de veiligheid als integriteit. Met ondermijning en criminaliteit gaat ook kwetsbaarheid gepaard. Kwetsbaarheid van onze inwoners, maar ook van de gemeente, het bestuur en de gemeenteraad. Continuïteit en verstevigde aandacht is hierom essentieel. Prioritering lijkt nodig om dit te bewerkstelligen. Aanleiding prioritering De aanpak van ondermijning is lastig en een van lange adem. Voor deze aanpak is ook kenmerkend dat samenwerking tussen organisaties essentieel is. Deze samenwerking is gericht op het frustreren en tegenhouden van criminele activiteiten door het treffen van bestuurlijke, strafrechtelijke en fiscale maatregelen. Primaire organisaties in de aanpak zijn politie, Openbaar Ministerie, belastingdienst, de gemeente, Taskforce-RIEC Brabant-Zeeland. TF-RIEC richt zich op de bestrijding van de ondermijnende criminaliteit door het verbinden van informatie en expertise van verschillende overheidsinstanties.

Dit betekent dat lokale signalen van mogelijke ondermijning binnen de RIEC structuur verrijkt kunnen worden tot casuïstiek en een integrale aanpak Criminaliteit neemt op basis van de cijfers af, maar cijfers kunnen een vertekend beeld geven. Er zijn namelijk minder traditionele vormen van criminaliteit waar burgers ogenschijnlijk geen last van hebben, geen aangifte van wordt gedaan of gewoon niet zichtbaar is als zijnde criminaliteit. Ze worden dus ook niet geregistreerd. Het gaat hierbij waarschijnlijk om de verwevenheid tussen de boven- en onderwereld. Deze onzichtbare activiteiten, die zich vaak in het schemergebied van de wet afspelen, hebben echter wel een schadelijk effect op onze samenleving. Men spreekt in dit verband over ondermijning. Huidige aanpak Evenals de andere gemeenten binnen politieregio Zeeland-West-Brabant is de gemeente aangesloten bij TF-RIEC Brabant-Zeeland. Signalen van mogelijke ondermijning worden nader onderzocht en indien van toepassing binnen de TF-RIEC-structuur voorgelegd en opgepakt. Bij integrale aanpak van casuïstiek binnen ons gebied leveren we onze bijdrage. Er zijn hierbij werkafspraken gemaakt rondom proportionaliteit en subsidiariteit omtrent ondermijning. Wet Bibob Eén van de mogelijkheden die de gemeente gebruikt om te voorkomen dat men onbedoeld criminelen faciliteert is de inzet van de Wet Bibob.

Met het uitreiken van een vragenlijst voor en de verplichting voor een aanvrager om alle gevraagde informatie te overleggen, kan de gemeente onderzoek doen naar de integriteit van de ondernemer en de financiering van de onderneming. Als blijkt dat de vergunning of subsidie gebruikt wordt voor criminele activiteiten, kan de vergunning of subsidie ingetrokken of geweigerd worden. Hierbij kan de gemeente informatie opvragen bij politie. Daarnaast kan de gemeente hulp inroepen van he team Bibob van het TF-RIEC. Door de aanpassingen van de wet Bibob hebben de TF-RIEC’s toegang gekregen tot Bibob informatie. TF-RIEC kan gemeenten daarom concreet ondersteunen bij het eigen onderzoek. Wanneer gemeenten na het eigen onderzoek met vragen blijven zitten, kan het Landelijk Bureau Bibob om advies gevraagd worden. Prioriteit ondermijnende – en georganiseerde criminaliteit Doelstelling: Het samen met onze partners voorkomen en bestrijden van de onzichtbare criminaliteit die ons gezag ondermijnt en het vertrouwen van de samenleving in de autoriteiten aantast.  We investeren in de weerbaarheid van onze organisatie om zo te voorkomen dat criminelen misbruik kunnen maken van gemeentelijke en bestuurlijke voorzieningen. We doen dit door middel van de inzet van bestuurlijke instrumenten en het creëren van bewustwording op zowel ambtelijk als Actiepunten bestuurlijk niveau.

 Samen met de partners investeren we in de aanpak van casuïstiek binnen ons gebied. We passen alle mogelijke bestuurlijke instrumenten toe en zetten capaciteit in voor de integrale aanpak van casuïstiek.  We verbeteren onze informatiepositie zodat ook minder zichtbare zaken als gelegenheidsstructuren en risicolocaties sneller in beeld komen. Beoogd Terugdringen van de ondermijnende – en georganiseerde criminaliteit en het creëren resultaat van zowel bestuurlijke, ambtelijke als maatschappelijke bewustwording omtrent ondermijning en georganiseerde criminaliteit.

22

Output indicator Budget

- Inzet Damocles-beleid en Bibob-beleid - Evaluaties van casuïstiek - Bijdrage aan TF-RIEC

4.3 Aanpak overige veiligheidsthema’s 4.3.1 Veilige woon- en leefomgeving Het thema betreft de veiligheid van de woon- en leefomgeving in de gemeente. Enerzijds gaat het hierbij om hoe de burgers deze aspecten ervaren en op welke manier burgers ervaren dat de gemeente op de problematiek inspeelt. Anderzijds gaat het hierbij om het beheersen van gedragingen die invloed kunnen hebben op de ervaring, zoals sociale overlast en fysieke verloedering. Huidige aanpak Burgerparticipatie, betrekken van inwoners bij veiligheid en leefbaarheid Bij de aanpak van veiligheid en leefbaarheid zijn burgers een belangrijke ketenpartner. De gemeente is voornemens om meer in te gaan zetten op burgerparticipatie in het veiligheidsdomein. Hieronder wordt de actieve betrokkenheid verstaan van burgers bij de beleidsvorming rond en realisatie van collectieve belangen op het gebied van de sociale veiligheid. De gemeente heeft met betrekking tot burgerparticipatie al middelen beschikbaar gesteld, bijvoorbeeld burgernet, buurtbemiddeling, het betrekken van burgers in beleidsvorming zoals beschreven. Daar waar initiatieven of behoeften van burgers kenbaar gemaakt worden gaat de gemeente onderzoeken of en op welke wijze de gemeente hierin kan faciliteren, hierbij valt te denken aan bijvoorbeeld buurtpreventie.

Burgernet Bij Burgernet werken inwoners, de gemeente en de politie samen om de veiligheid in de woon- en leefomgeving te bevorderen. Hiervoor wordt gebruikt gemaakt van een netwerk van inwoners, bezoekers en medewerkers van bedrijven binnen gemeente Schouwen-Duiveland. De centralist van de meldkamer van de politie kan, na een melding van bijvoorbeeld een inbraak of een vermissing, een Burgernetactie opstarten. Dit gebeurt op basis van een duidelijk signalement. Als er een Burgernetactie opgestart is, krijgen de deelnemers een spraakbericht via de (mobiele ) telefoon of een tekstbericht via SMS. Daarin krijgen deelnemers het verzoek om naar een persoon of voertuig uit te kijken. Als deelnemers iets opmerken of signaleren, kan men rechtstreeks naar de meldkamer bellen via het nummer van Burgernet (0800-0011) of in de Burgernetapp via de knop “Bel de politie”. Buurtbemiddeling Overlast van omwonenden heeft negatieve gevolgen voor het ervaren van leefbaarheid. Er kan sprake zijn van ongepast of asociaal gedrag van buurtbewoners of conflicten tussen buren. Een groot deel van de klachten die binnenkomen bij de gemeente gaan over burenruzies. Eind september 2014 is buurtbemiddeling van start gegaan in de gemeente Schouwen-Duiveland.

Buurtbemiddeling is een organisatie die namens de politie Schouwen-Duiveland, woningcorporatie Zeeuwland en de gemeente Schouwen-Duiveland bij conflicten tussen buren bemiddeling verzorgt. De gemeente Schouwen- Duiveland financiert buurtbemiddeling. De inzet van buurtbemiddeling heeft in de achterliggende jaren bewezen dat op een laagdrempelige manier conflicten opgelost kunnen worden. Bij buurtbemiddeling worden getrainde vrijwilligers ingezet om buren die met elkaar in conflict zijn geraakt, te helpen weer met elkaar in gesprek te komen en samen een oplossing te bedenken. In deze vorm van conflictbeheersing wordt een beroep gedaan op de zelfredzaamheid van de burger, hetgeen ook de burgerparticipatie ten goede komt. Doordat partijen zelf oplossingen aandragen, is de kans groot dat het probleem daarna echt opgelost is. Buurtbemiddeling is vrijwillig, maar niet vrijblijvend. Er worden heldere afspraken gemaakt waaraan beide partijen zich moeten houden. Om de kans van slagen te vergroten, is het belangrijk dat een conflict in een zo vroeg mogelijk stadium wordt aangemeld. De komende jaren wordt buurtbemiddeling gecontinueerd. BuurtWhatsApp-groepen Sinds 2016 is er binnen gemeente Schouwen-Duiveland een netwerk aan BuurtWhatsApp-groepen actief. Met een BuurtWhatsApp-groep zorgen buurtbewoners, gemeente en politie voor een veilige en leefbare buurt.

Door het melden van verdachte situaties in de Whatsappgroep worden buurtbewoners snel gewaarschuwd en kunnen ze de verdachte situatie in de gaten houden. Op Schouwen-Duiveland zijn circa 30 BuurtWhatsApp-groepen actief, waarvan de beheerders zich samengevoegd hebben in een

23

Whatsappgroep voor beheerders. Gemeente en politie maken ook deel uit van deze beheerdersgroep. Hiermee is er direct contact tussen beheerders en gemeente/politie en worden signalen met betrekking tot (on)veiligheid met elkaar gedeeld. De aankomende jaren zal gemeente ondersteuning blijven bieden aan het netwerk van Whatsappgroepen. Preventieve activiteiten Er is een groot en divers aanbod van preventieve activiteiten, met name in de vorm van voorlichting. De gemeente heeft de mogelijkheid om aan te sluiten bij activiteiten die zowel landelijk als regionaal geïnitieerd worden. De gemeente heeft bovendien de mogelijkheid en middelen om zelf een voorlichtingscampagne te starten, indien daar behoefte aan is. Enkele voorbeelden hiervan zijn:  Aanmeldcampagnes voor Burgernet;  Alertheid voor verkeersveiligheid;  Alertheid voor woninginbraken tijdens de donkere dagen;  Voorlichting over middelengebruik voor jongeren en ouders. Servicelijn De servicelijn biedt burgers eenvoudig de mogelijkheid om een opmerking of tips over de woon- en leefomgeving te melden bij de gemeente. De servicelijn is via een online meldformulier 24/7 bereikbaar of telefonisch tijdens bepaalde uren.

Integrale handhaving leefomgeving en toezicht op leefbaarheid en veiligheid Onder integrale handhaving wordt verstaan: het strategische en programmatisch, preventief en repressief bevorderen van het naleven van de regelgeving door toezicht en, voor zover nodig, die naleving afdwingen middels (bestuurs)rechtelijke handhaving. Als er niet wordt gehandhaafd zullen burgers, bedrijven en instanties (op langere termijn) geen noodzaak meer zien om de regelgeving na te leven, met gevolgen voor de leefbaarheid op Schouwen-Duiveland. De gemeente houdt enerzijds regie op de integrale aanpak van leefbaarheid en veiligheid en werkt hierin samen met partners zoals politie, GGZ, woningbouwcorporatie Zeeuwland etc. Daarnaast houdt de gemeente toezicht en past daar waar nodig bestuursrechtelijke maatregelen toe. Binnen het jaarlijkse handhavingsprogramma worden de prioriteiten benoemd waar het komende jaar, op het gebied van leefbaarheid, door de gemeente op wordt ingezet. 1. Inzet van de gemeentelijke handhavers leefbaarheid Naast het strafrechtelijk en bestuurlijk handhaven gaat handhaving leefbaarheid zich komende jaren steeds meer richten op het verbeteren van de leefbaarheid. De manier waarop wordt jaarlijks uitgewerkt in de uitvoeringsprogramma’s.

Het voorkomen van onveiligheid (gevoelens) en regie voeren op het lokaal veiligheidsbeleid is afgelopen decennia steeds meer een taak van de gemeente geworden. Het voorkomen van overlast in de breedste zin, het versterken van de bewustwording bij bewoners en toeristen ten aanzien van veiligheid, maar ook de signaalfunctie in het herkennen van situaties die de leefbaarheid aantasten worden belangrijke taken die de handhavers verder uit gaan bouwen. Dit alles kan de handhaver niet alleen. Steeds meer wordt de handhaver de vooruitgeschoven post van de gemeente in wijk en dorp die onveiligheidsignalen herkent en rapporteert. Met andere afdelingen van de gemeente en overige diensten worden de problemen aanpakt. De komende jaren zal deze ontwikkeling zich doorzetten en wordt de handhaver nog meer toegerust om die (vernieuwende) taken uit te voeren. 2. Cameratoezicht Momenteel wordt cameratoezicht structureel ingezet in de kern Renesse. Dit toezicht wordt algemeen beschouwd als een goede aanvulling en ondersteuning in de handhaving van de openbare orde in het uitgaansgebied. Het cameratoezicht wordt door zowel handhaving als politie als positief aanvullend ervaren bovenop de bestaande maatregelen in de kern Renesse. Er is geen onderzoek gedaan naar de effecten van het cameratoezicht op het veiligheidsgevoel van bezoekers en bewoners.

De gemeente is voornemens om daar waar noodzakelijk het cameratoezicht uit te breiden. Wet aanpak woonoverlast In 2017 is de Wet aanpak woonoverlast in werking getreden. Deze wet geeft de burgemeester de bevoegdheid om een specifieke gedragsaanwijzing te geven aan hen die in of vanuit een woning of vanaf bij een woning behorend erf ernstige en structurele overlast veroorzaakt. In uiterste gevallen kan iemand voor in ieder geval tien dagen de toegang tot een woning worden ontzegd. Essentieel hierbij is de opbouw van een dossier. Hiermee moet worden aangetoond dat andere middelen als een waarschuwing, buurtbemiddeling of politie-inzet niet het gewenste effect teweeg brengen.

24

Veilige woon- en leefomgeving Doelstelling: Een veilige woon- en leefomgeving bevorderen mede door de inzet van inwoners.  Het creëren en in stand houden van een veilige en leefbare buurt en met name de sociale veiligheid en cohesie te verhogen;  Versterken van de relatie met inwoners, ondernemers en dorpsraden; Actiepunten  Integrale handhaving van – en toezicht op leefbaarheid en veiligheid;  (Vroeg)tijdige inzet Buurtbemiddeling, nog voordat de casus escaleert. Beoogd - Cijfer voor leefbaarheid en veiligheid minimaal een 7, maar streven naar een 7,5 resultaat - Afname aantal burenruzies door de inzet van buurtbemiddeling - Toegenomen percentage tevredenheid over de mate waarin de gemeente aandacht heeft voor en bewoners betrekt bij de aanpak van veiligheid en leefbaarheid Output - Veiligheidsmonitor gemeente Schouwen-Duiveland indicator - Evaluatie/jaarplannen buurtbemiddeling Budget - Bijdrage buurtbemiddeling - Bekostiging cameratoezicht - Mogelijke kosten burgerparticipatie 4.3.2 High Impact Crimes Huidige aanpak WOS-misdrijven Als er gekeken wordt naar de cijfers van de afgelopen vier jaar blijkt dat er voornamelijk sprake is van woninginbraken binnen gemeente Schouwen-Duiveland, overvallen hebben niet plaatsgevonden en ook de cijfers met betrekking tot straatroven zijn erg laag.

De afgelopen is er in regio Oosterscheldebekken in samenwerking met de politie ingezet op preventie met betrekking tot woninginbraken. Er is dan ook een daling te zien in het aantal woninginbraken in de afgelopen vier jaar. De aankomende jaren continueren we de preventieve aanpak met betrekking tot woninginbraken door de inzet van communicatie naar de burgers omtrent hotspots en risicovolle periodes zoals de zomerperiode en de donkere dagen. Ook de politie faciliteert en communiceert actief met behulp van sociale media. Wet Tijdelijk Huisverbod (Wth) Op 1 januari 2009 is de Wet Tijdelijk Huisverbod in werking getreden. Deze wet maakt het mogelijk om een pleger uit huis te halen na een incident van huiselijk geweld. Het huisverbod houdt in dat een pleger van huiselijk geweld tien dagen zijn of haar woning niet meer in mag en in die periode ook geen contact maf opnemen met de (ex)-partner of de kinderen. De bevoegdheid voor het uit huis plaatsen van de pleger ligt expliciet bij de burgemeester. De maatregel biedt de mogelijkheid om in een noodsituatie te voorzien in een afkoelingsperiode, waarbinnen de nodige hulpverlening kan worden opgestart en escalatie kan worden voorkomen. Het huisverbod kan ook worden opgelegd bij kindermishandeling of een ernstig vermoeden daarvan. Het huisverbod wordt afgegeven door de politie in mandaat van de burgemeester.

De burgemeester wordt hierbij op voorhand ingelicht door de politie. De burgemeester kan afhankelijk van situatie het huisverbod verlengen tot maximaal vier weken. Bij overtreding van het huisverbod kan maximaal twee jaar gevangenisstraf of een taakstraf worden opgelegd. De casemanagers, welke in dienst zijn van Veilig Thuis, begeleiden de uitvoering van het huisverbod. Zij dragen ook zorg voor een aansluitend zorgtraject voor zowel slachtoffer als dader. Wet Meldcode Huiselijke Geweld en Kindermishandeling Met ingang van 1 januari 2019 is de nieuwe meldcode ingevoerd die is bedoeld om huiselijk geweld en kindermishandeling in Nederland terug te dringen. Het is de bedoeling dat er meer en eerder wordt gemeld bij de Veilig Thuis organisaties. Door de aanscherping van de Wet meldcode heeft ook Veilig Thuis Zeeland een radarfunctie gekregen. Ernstige signalen komen eerder op de ‘radar’ waarbij Veilig Thuis signalen uit verschillende sectoren en over een langere periode van tijd combineert. Hiervoor is een nieuw handelingsprotocol ontwikkeld dat door het Rijk en VNG is goedgekeurd.

25

MDA++ De multidisciplinaire aanpak (MDA++) voorziet in een bundeling van psychosociale, medische, forensische en justitiële specialisten in de aanpak van kindermishandeling, huiselijke – en seksueel geweld. Een team van deskundigen dat gecoördineerd en gefaseerd onderzoek en opvang biedt na acuut, ernstig (seksueel) geweld of een gezamenlijke analyse en plan van aanpak maakt en uitvoert om structureel geweld te stoppen. De cliënt en gezinsleden beslissen daar in mee. Een casusregisseur is de vaste contactpersoon, welke alle interventies en hulpverlening op elkaar afstemt. High Impact Crimes Doelstelling: Zowel het repressief als preventief aanpakken en terugdringen van High Impact Crimes.  Het integraal aanpakken van WOS-misdrijven (woninginbraak, overvallen en straatroven), zowel repressief als preventief; Actiepunten  Uitvoeren van de Wet tijdelijk huisverbod;  Voorkomen, vroeg signaleren en directe adequate hulp bieden met betrekking tot huiselijk geweld, seksueel geweld en kindermishandeling. Beoogd - Afname van het aantal woninginbraken en straatroven resultaat - Afname van het aantal geweldsmisdrijven Output indicator Budget

- Politiecijfers met betrekking tot WOS – en geweldsmisdrijven - Aantal opgelegde huisverboden - Bijdrage preventieve activiteiten - Bijdrage Veilig Thuis

4.3.3 Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit Door de toenemende digitalisering in onze samenleving is een deel van de criminaliteit verplaatst naar de cyberspace. Hiermee stijgt ook de kans om slachtoffer te worden van cybercriminelen en gedigitaliseerde criminaliteit. Er werd in het afgelopen jaren een stijging geconstateerd op het gebied van horizontale fraude, hierbij kan gedacht worden aan oplichting via marktplaats. Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit komt in vele vormen voor; oplichting via internetsites, malware of een hack bij bedrijven of personen, cyberpesten via sociale media, sexting, DDoS-aanvallen en ransomware. Ook de georganiseerde criminaliteit heeft het internet weten te vinden voor het verhandelen van drugs en wapens via het darkweb of door het gebruik van bitcoins als betaalmiddel. De snelheid waarmee deze ontwikkelingen zich voltrekken vormen een uitdaging die alleen kan worden aangegaan door integrale samenwerking. Traditioneel zijn opsporing en vervolging van cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit een taak van de politie en het openbaar ministerie. Het bestrijden van cybercrime is dan ook geen gemeentelijke taak. Voorlichting ligt daarentegen wel als taak bij de gemeente. Het is van belang om inwoners en ondernemers over dit onderwerp te informeren en alert te maken op het gebied van cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit.

Accent zal in de komende jaren dan ook liggen op voorlichting over de risico’s van het internet, zodat de bewustwording en weerbaarheid wordt vergroot onder burgers, ondernemers maar ook het eigen personeel. Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit Doelstelling: Vergroten van het bewustzijn van inwoners, ondernemers en het eigen personeel in onze gemeente omtrent cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit. - Creëren van bewustzijn onder inwoners en ondernemers door middel van Actiepunten voorlichting en preventieve activiteiten. - Creëren van bewustzijn onder het eigen personeel door middel van voorlichting en preventieve activiteiten. Beoogd resultaat Output

- Inwoners en ondernemers zijn zich bewust van de risico’s omtrent cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit; - Afname van het aantal zaken met betrekking tot gedigitaliseerde criminaliteit. - Politiecijfers met betrekking tot cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit.

26

indicator Budget

Incidentele kosten met betrekking tot preventieve activiteiten.

4.3.4 Veilig ondernemen Bij het thema veilig ondernemen kan een tweedeling gemaakt worden. Enerzijds gaat het hierbij om de veiligheid van de ondernemers zelf (het bieden van een veilig ondernemersklimaat en het beveiligen van een onderneming tegen criminaliteit), anderzijds gaat het over het tegengaan van overlast of criminaliteit veroorzaakt door of in de nabijheid van een ondernemer. Als gemeente willen we een veilige bedrijfsomgeving bevorderen in samenwerking met de ondernemers. Huidige aanpak Toezicht op ondernemingen De gemeente houdt toezicht op regelnaleving door ondernemingen. Dit betreft controles naar de constructieve- en brandveiligheid van het gebouw, de milieuregels, de gebruiksbepalingen en de eerder genoemde controles in het kader van de Drank en Horeca Wet en waar van toepassing de exploitatievergunning. Bedrijfsinvesteringszones en keurmerk veilig ondernemen De gemeente wil inzetten op de aanpak van de leefbaarheid en veiligheid van en rondom bedrijven. Een manier is middels de invoering van bedrijven investeringszones (BIZ). In een BIZ investeren ondernemers gezamenlijk in activiteiten in de openbare ruimte om de omgeving veiliger of aantrekkelijker te maken. Er vindt een verdeling van de kosten plaats en er worden afspraken gemaakt waar de gemeente regie op houdt.

De activiteiten kunnen bijvoorbeeld gericht zijn op: Veiligheid; extra toezicht, verlichting, omheiningen of camerabewaking, Bereikbaarheid; bewegwijzering en verkeersvoorzieningen, Aantrekkelijkheid; schoonmaak, onderhoud, groenvoorziening, etc., Specifiek op het gebied van veiligheid wil de gemeente ondernemingen stimuleren preventieve maatregelen te treffen tegen criminaliteit. Dit middels het Keurmerk Veilig Ondernemen (KVO). In het samenwerkingsverband maakt de ondernemer/ ondernemersvereniging samen met de gemeente, politie en brandweer afspraken om onderhoud, overlast en criminaliteit aan te pakken. Momenteel lopen er twee trajecten met betrekking tot keurmerk veilig ondernemen op Schouwen-Duiveland. Begin 2020 heeft ‘Ondernemend Renesse aan Zee’ het Keurmerk Veilig Ondernemen ontvangen. De ondernemersvereniging ‘InZzee’ in de binnenstad van Zierikzee ging Renesse al voor, zij ontvingen dit Keurmerk Veilig Ondernemen - Winkelgebieden in 2019. Convenant veilig uitgaan en recreëren Westhoek In de Westhoek van Schouwen-Duiveland (dit betreft de kernen Renesse, Burgh-Haamstede, Scharendijke en Ellemeet) zijn de gemeente, politie, Recron en diverse ondernemers (horeca, vervoersbedrijven en recreatiebedrijven) uit het gebied een samenwerkingsverband aangegaan betreffende veilig uitgaan en recreëren.

Het convenant richt zich op verbetering van de veiligheid en het beperken van overlast in de omgeving. Alle partijen hebben zich gecommitteerd aan de actiepunten uit het convenant. De partijen ontmoeten elkaar regelmatig om de stand van zaken door te spreken en nieuwe actiepunten te bepalen. Gebiedsontzegging Wanneer iemand structureel overlast veroorzaakt, betrokken is bij geweld of een horecaverbod overtreedt, dan kan deze persoon een gebiedsontzegging aangezegd krijgen. Deze ontzegging wordt op basis van de APV opgelegd voor in eerste instantie 72-uur. Wanneer iemand binnen zes maanden wederom overlast veroorzaakt, krijg deze een verbod om twee weken het gebied - waarbinnen de gedragen heeft plaatsgevonden - te betreden. Geluidsoverlast Horeca, evenementen, industrie en verkeer veroorzaken geluid en trillingen. Dit kan soms leiden tot geluidsoverlast. Om deze reden zijn er regels voor geluid, bijvoorbeeld hoeveel geluid er gemaakt mag worden door bedrijven, bij evenementen en door horeca. De gemeente ontvangt geregeld klachten met betrekking tot geluidsoverlast van horecagelegenheden en evenementen. De Regionale Uitvoeringsdienst

27

(RUD) Zeeland ziet er op toe dat de gestelde regels worden nageleefd. Meldingen welke bij de gemeente binnenkomen, worden dan ook doorgezet naar de RUD.

Veilig ondernemen Doelstelling: Voorkomen en daar waar nodig terugdringen van overlast en hinder door bedrijvigheid en het bevorderen van een veilige en leefbare ondernemersomgeving in samenwerking met ondernemers. - Toezicht houden op de ondernemingen Actiepunten - Integrale aanpak en samenwerking in het convenant veiligheid uitgaan en recreëren - Gemeentelijke toezicht in het uitgaansgebied - Doorzetten en verder ontwikkelen KVO-trajecten Beoogd - Geen toename van overlast omtrent bedrijven en ondernemingen resultaat - Geen overtredingen van de Drank- en Horeca Wet - Het continueren van de huidige KVO’s Output - Het aantal KVO’s indicator - Politiecijfers met betrekking tot uitgaansoverlast - Politiecijfers met betrekking tot bedrijfsinbraken Budget Incidentele kosten m.b.t. preventieve activiteiten en toezicht 4.3.5 Fysieke veiligheid Bij fysieke veiligheid gaat het onder andere om brandveiligheid, externe veiligheid en de wijze waarop gemeenten zich inzetten bij rampenbestrijding en crisisbeheersing. De fysieke risico’s voor de gemeente Schouwen-Duiveland zijn beschreven in het Regionale Risicoprofiel van de Veiligheidsregio Zeeland. De aanpak van verkeersveiligheid is belegd bij het Regionaal Orgaan Verkeersveiligheid Zeeland (ROVZ).

Huidige aanpak Regionaal Risicoprofiel Schouwen-Duiveland is een eiland met kenmerken welke het de moeite waard maken om er te wonen en te recreëren. Soms heeft dat ook een keerzijde. De natuurgebieden in de Westhoek zijn voor veel mensen een reden om zich tijdelijk of permanent in onze gemeente te vestigen. Maar de mooie natuur brengt ook het risico van natuurbrand met zich mee. Ook de oude binnensteden van Zierikzee en Brouwershaven en het grote aantal evenementen maken onderdeel uit van het Regionaal Risicoprofiel. Natuurbrandrisico De natuur in de Westhoek brengt bij aanhoudende droogte een verhoogd risico op natuurbrand met zich mee. Doorgaans speelt het verhoogde risico in de zomermaanden, wanneer de vakantieparken en campings druk bezet zijn. Een natuurbrand op de Kop van Schouwen betekent niet alleen direct gevaar voor mens, dier en bezittingen, maar ook het verlies van (een deel van) onze aantrekkelijkheid voor toeristen. Reduceren van risico’s en adequate bestrijding zijn van groot belang. De brandweer op Schouwen-Duiveland beschikt over twee 4x4 voertuigen voor bosbrandbestrijding. Daarnaast zijn er afspraken over ondersteuning door omliggende korpsen uit Zeeland, Brabant en Zuid-Holland. Ook zijn er vaste afspraken voor ondersteuning vanuit Defensie (blushelikopters).

In de duinen bij Burgh-Haamstede is een vast meetstation dat de staat van de natuur monitort en de brandweer in staat stelt om op de schalen wanneer dat nodig is. Preventie blijft van groot belang. Gemeente en VRZ willen de informatie-uitwisseling en voorlichting aan bezoekers verbeteren. De VRZ investeert daarom vanaf 2020 in de verspreiding van de app Safesight onder diensten, ondernemers en andere stakeholders om sneller en meer informatie te kunnen delen. De gemeente Schouwen-Duiveland werkt hier in de vorm van een pilot aan mee in de komende jaren. Evenementen De veiligheid op een evenement is in de eerste plaats een verantwoordelijkheid van de organisator zelf. Gemeente, hulpdiensten en VRZ staan daarbij klaar om organisatoren voor te lichten en te ondersteunen bij het verbeteren van de voorbereiding en de planvorming om risico’s nog beter te benoemen en te

28

ondervangen. De afgelopen paar jaar heeft de gemeente ingezet op het door organisatoren laten opstellen en jaarlijks laten actualiseren van veiligheidsplannen. Daarnaast is er ingezet op meer integrale voorbereiding en evaluatie van onze grotere evenementen. Ook vindt er periodiek overleg plaatst over de integrale voorbereiding evenementen met partners als de politie, de veiligheidsregio en Rijkswaterstaat één keer in de maand. Deze lijn zullen we de komende periode doorzetten. Opgaven Brandweerzorg De VRZ is verantwoordelijk voor het effectief en efficiënt inrichten van de brandweerzorg in Zeeland. Dit is een lastige opdracht waarbij aandacht moet zijn voor wetgeving, brandweervoorschriften, -normen, een begroting, maar zeker ook brandveiligheid en de veiligheidsbeleving. Zeeland en in het bijzonder Schouwen-Duiveland is een uitgestrekt gebied met veel kleine woonkernen en een beperkte beschikbaarheid van vrijwillige brandweermensen. De uitdaging voor de komende drie jaar is om met het schaarser wordende aantal vrijwilligers en de oplopende kosten voor de brandweerzorg te komen tot een juiste balans van adequate brandweerzorg, belastbaarheid van vrijwilligers en betaalbaarheid van brandweerzorg. Dit zal de grote opgave zijn voor het nieuwe beleidsplan van de VRZ.

In Schouwen-Duiveland zal daarnaast de komende jaren de nieuwbouw van de brandweerpost Zierikzee gerealiseerd moeten worden en zal de eindevaluatie van de pilot Dreischor plaatsvinden, gekoppeld aan de beslissing om de post al dan niet open te houden. Hartslag.nu Op een uitgestrekt eiland als Schouwen-Duiveland is het niet altijd mogelijk om de wettelijke aanrijtijden voor ambulances te garanderen. De gemeente heeft daarom het Rode Kruis gevraagd om op SchouwenDuiveland een eiland dekkend netwerk van AED’s en vrijwilligers te realiseren onder de noemer Hartslag.nu (voorheen Hartveilig wonen). Het Rode Kruis heeft in de afgelopen jaren dit netwerk van 841 geregistreerde vrijwilligers en 79 AED's gerealiseerd. Er zijn op het eiland nog een aantal witte vlekken, maar het Rode Kruis verwacht die in 2020 weg te werken. De AED’s hangen op een toegankelijke plek en als ergens iemand in de problemen is, dan wordt een vrijwilliger ingeschakeld om de AED op te halen en hulp te bieden. Fysieke Veiligheid Doelstelling: Minimaliseren van risico’s op het gebied van fysieke veiligheid.

- Integrale voorbereiding B+ en C evenementen voortzetten en uitbreiden Actiepunten - Uitbreiden netwerkaanpak natuurbrandrisico - Realiseren nieuwe kazerne Zierikzee - Afronden Pilot Dreischor - Behandeling beleidsplan VRZ 2020-2023 Beoogd - Veilige evenementen door goede voorbereiding en afspraken met organisatoren resultaat - Verbeterde informatiepositie natuurbranden - Adequate en betaalbare brandweerzorg Output - Inzet brandweerzorg voor onze gemeente indicator - Adviesaanvragen bij Veiligheidsregio Zeeland Budget Gemeentelijke bijdrage aan VRZ voor brandweerzorg, crisisbeheersing en bevolkingszorg.

29

5. Uitvoering en verantwoording De burgemeester is verantwoordelijk voor de handhaving van de openbare orde en veiligheid in de gemeente. De uitvoering van het integraal veiligheidsbeleid is een verantwoordelijkheid van het college van burgemeester en wethouders. Vanuit het college is de burgemeester aangewezen als portefeuillehouder. Ambtelijke uitvoering van het beleid vindt plaats onder coördinatie van de beleidsmedewerkers Integrale Veiligheid. Eens in de vier jaar wordt er nieuw veiligheidsbeleid vastgesteld door de raad. Door het vaststellen van het integraal veiligheidsbeleid bepaalt de gemeenteraad de kaders van het veiligheidsbeleid. In de periode van 2020 tot en met 2022 zal het integraal veiligheidsbeleid worden uitgevoerd. In 2022 zal het integraal veiligheidsbeleid geëvalueerd worden, voorafgaand aan het opstellen van het veiligheidsbeleid voor de volgende periode. De evaluatie dient als inbreng voor het daaropvolgende beleid. Om de doelstellingen te kunnen evalueren wordt voorgesteld in 2021 opnieuw mee te doen aan de Veiligheidsmonitor. De gemeente heeft de regierol maar dit wil niet zeggen dat de gemeente ook alle veiligheidsvraagstukken zelf kan oplossen. Er zal op de onderwerpen samengewerkt worden met de diverse partners in het veiligheids- en sociaal domein.

Waar mogelijk zoekt de gemeente ook de samenwerking met inwoners en ondernemers en steunt particuliere initiatieven. De praktijk leert dat het gemeentelijk veiligheidsbeleid, met een looptijd van meerdere jaren, in de dagelijkse praktijk een beperkte mate van sturing kent. De concrete vertaling vindt daarom plaats in een jaarlijks uitvoeringsprogramma. Hierin wordt beschreven hoe de uitwerking van de beschreven prioriteiten plaatsvindt. Er wordt zo concreet mogelijk benoemd welke maatregelen worden genomen, welke programma´s, projecten en/of activiteiten worden doorgezet of op basis van actualiteit worden ontwikkeld. Daarnaast wordt beschreven wanneer deze worden uitgevoerd en welke kosten hiermee gepaard gaan.

30

Bijlage 1 Rol ketenpartners Ketenpartner Bewoners & dorps- en stadsraden

Brandweer

Bureau HALT Stichting Slachtofferhulp Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ) Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst (GGD Zeeland)

Emergis

Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR) Ondernemers

Openbaar Ministerie (OM)

Penitentiaire Inrichting (PI) en Justitiële Jeugdinrichting (JJI) Politie Zeeland-West-Brabant

Provincie Zeeland

Taken, verantwoordelijkheden en rol Verbeteren van de woon- en leefsituatie in wijk of dorp, informeren en adviseren van de gemeente over veiligheid en leefbaarheid, zelf oplossend vermogen inbrengen. Het voorkomen, beperken en bestrijden van brand, het beperken van brandgevaar, het voorkomen en beperken van ongevallen bij brand en al wat daarmee verband houdt. Het beperken en bestrijden van gevaar voor mensen en dieren bij ongevallen anders dan bij brand. Rol in informatievoorziening en advies over brandpreventie. Onderdeel van de Veiligheidsregio Zeeland. Bijdrage leveren aan de preventie en bestrijding van jeugdcriminaliteit bij jongeren tot 18 jaar. Ketenpartner in het Zorg- en Veiligheidshuis. Bieden van hulp na een misdrijf of verkeersongeluk door middel van praktische en juridische adviezen en emotionele steun. Ketenpartner in het Zorg- en Veiligheidshuis. Het Centrum Jeugd en Gezin is er voor iedereen met kleine en grote vragen over opvoeden en opgroeien. Hulp bieden bij verslavingsproblematiek, psychiatrische begeleiding en bemoeizorg, openbare geestelijke gezondheidszorg. Ketenpartner in het Zorg- en Veiligheidshuis/ CJG/OGGZ netwerk. Jeugdgezondheidszorg, sociaal-medische advisering, technische hygiënezorg, epidemiologie, gezondheidsvoorlichting, infectieziektebestrijding en met bureau GMV medische milieukunde. Toezicht seksinrichtingen en kinderdagverblijven.

Meld- en actiepunt bemoeizorg. Partner in het OGGZ netwerk. Geestelijke gezondheidszorg. Behandelen of begeleiden van mensen met uiteenlopende problemen: psychiatrische stoornissen, verslaving, problemen op het gebied van wonen en werken, veiligheid, huiselijk geweld. Kinderen, jongeren, volwassenen en ouderen. Ketenpartner in Zorg- en Veiligheidshuis en OGGZ netwerk. De GHOR coördineert de inzet van geneeskundige diensten (‘de witte kolom’) tijdens rampen en grote ongevallen. Onderdeel van de Veiligheidsregio Zeeland. Zoveel mogelijk zelf zorg dragen voor beveiliging van eigendommen, melden van overlast en criminaliteit, meedenken in een goede aanpak van veiligheidsproblemen. De nadruk ligt daarbij op het voorkomen. Opsporen strafbare feiten, vervolgen van strafbare feiten, toezicht op de uitvoering van strafvonnissen. Voert in het Veiligheidshuis de regie op de juridische ketenpartners. Door samenwerking met veiligheidspartners zaken sneller met passendere interventies afhandelen, waardoor dader en slachtoffer sneller weten waar ze aan toe zijn en interventies op die manier merkbaar en zichtbaar zijn in de samenleving. Aanbieden programma aan gedetineerden voor terugkeer in de maatschappij. Ketenpartner in het Zorg – en Veiligheidshuis. Handhaven openbare orde, opsporen strafbare feiten, hulpverlening bij nood, signaleren en adviseren bij (on)veiligheidssituaties.

Ketenpartner in het Zorg- en Veiligheidshuis. De provincie zet zich op verschillende veiligheidsaspecten in: ten aanzien van ruimtelijke planvorming, in de vergunningverlening aan bedrijven die omgaan met gevaarlijke stoffen en in de controle daarop. Daarnaast geeft ze uitvoering aan taken die haar wettelijk zijn toebedeeld.

31

Raad voor de Kinderbescherming Reclassering

Regio gemeenten Rijk Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) Onderwijs Stichting Maatschappelijk Werk en Welzijn Oosterschelderegio (SMWO), waaronder jongerenwerk Taskforce – Regionaal Informatie en Expertise Centrum (RIEC) BrabantZeeland Veilig Thuis Veiligheidsregio Zeeland (VRZ) Woningbouwcorporatie Zeeuwland Zorg – en Veiligheidshuis Zeeland (ZVHZ)

Verrichten van onderzoeken, uitbrengen van advies, bieden van (vroeg) hulp en volgen traject van jongeren die verdacht worden van het plegen van een misdrijf, coördineren uitvoering taakstraffen. Ketenpartner in het Zorg- en Veiligheidshuis. Begeleiden van trajecten, toezichtstelling, gedragsinterventies en trainingen. Ketenpartner in het Zorg- en Veiligheidshuis en OGGZnetwerk. Ontwikkelen van en regie voeren op integraal veiligheidsbeleid, ondersteunen en faciliteren van (sociale) veiligheidsprojecten, veilig ontwerpen, beheren en onderhouden van de openbare ruimte, gemeentelijk toezicht en handhaving. Wetgeving. Landelijke aansturing justitie en politie. Advisering, uitvoering en handhaving vanuit milieuwetgeving. Zorg dragen voor veiligheid en welzijn van leerkrachten, onderwijsondersteunend personeel, leerlingen en bezoekers van de school. Hulp bieden bij het oplossen van problemen van mensen, zoals problemen met familieleden, vrienden, buren, collega’s, huiselijk geweld, seksueel geweld, pesten, eenzaamheid, financiën e.d. Jongerenwerk biedt specifiek hulp aan jongeren en richt zich op de preventie en aanpak van jongerenoverlast. Partner is OGGZ netwerk. TF-RIEC Brabant-Zeeland bundelt de expertise bij de aanpak van de georganiseerde criminaliteit, inclusief advies over de toepassing van de wet BIBOB.

De aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling, gericht op een sluitende aanpak rond (potentiële) daders, slachtoffers en getuigen. Ketenpartner in het Zorg- en Veiligheidshuis. Het verzorgen van een adequate organisatie voor de rampenbestrijding en crisisbeheersing, brandweerzorg en geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen of crisis. Aanbieden van woningen, stimuleren van leefbaarheid in de buurt, woonoverlast terugdringen. Partner in OGGZ netwerk. Coördineren van persoonsgerichte en groepsgerichte aanpak van veelplegers, ex-gedetineerden, jeugdige daders en daders en slachtoffers van huiselijk geweld. Ketensamenwerking op het gebied van straf en zorg.

32

Bijlage 2 Samenvatting resultaten veiligheidsmonitor Veiligheidsmonitor gemeente Schouwen-Duiveland 2016 Eind 2016 is in de gemeente Schouwen-Duiveland een veiligheidsmonitor (VM) uitgevoerd. Het belangrijkste doel van dit onderzoek is de beleving van burgers op het gebied van veiligheid en leefbaarheid in kaart te brengen, de subjectieve veiligheid, en te kijken welke ontwikkelingen zich hebben voorgedaan. De veiligheidsmonitor is gebaseerd op een enquête, welke bij wijze van steekproef wordt verspreid onder bewoners van Schouwen-Duiveland van 15 jaar en ouders. De antwoorden zijn gewogen op basis van de verdeling naar geslacht, leeftijd en indien relevant wijk, buurt of kern om de uitkomsten zo goed mogelijk te generaliseren. Echter moet dit bij interpretatie van de uitkomsten altijd in overweging genomen worden. De resultaten uit het onderzoek worden vergeleken met het de gemiddelde uitkomst van de gemeenten binnen de Veiligheidsregio Zeeland (vanaf hier VRZ) en het landelijke gemiddelde (geduid als Nederland). 1. Leefbaarheid woonbuurt Het gaat hierbij om hoe de leefbaarheid van de alledaagse woon- en leefomgeving door bewoners ervaren wordt. Hierbij wordt onderscheid gemaakt in de aanwezigheid van fysieke voorzieningen, de sociale cohesie in de woonbuurt en een algemeen oordeel over de woonbuurt.

Fysieke voorzieningen De fysieke voorzieningen worden in de gemeente beoordeeld met een schaalscore van 5,9. In deze schaal is onder andere gekeken naar het onderhoud van de wegen, perken en dergelijke, de mate van verlichting en de aanwezigheid van voorzieningen voor kinderen en jongeren. Gemeente Schouwen-Duiveland scoort lagere dan het gemiddelde binnen de VRZ (6,4) en Nederland (6,3). Op alle onderwerpen (onderhoud wegen, perken, verlichting, speelvoorzieningen, voorzieningen voor jeugd) scoort Schouwen-Duiveland lager dan het gemiddelde van de VRZ en Nederland. Sociale cohesie De sociale cohesie geeft aan hoe bewoners denken over de sociale samenhang en omgang tussen buurtbewoners. Hier scoort de gemeente met een 6,5 iets hoger dan de VRZ (6,4) en de score van Nederland (6,3). Inwoners geven aan mensen in de buurt te kennen en ook veel contact te hebben buurtbewoners. Oordeel woonomgeving Aan de respondenten is de stelling voorgelegd of de buurt in het afgelopen jaar voor- of achteruit is gegaan, 10,6% merkt een achteruitgang en 7,5% een vooruitgang. Ook in de VRZ en in Nederland wordt meer achteruitgang dan vooruitgang waargenomen. Echter betekent deze achteruitgang niet direct een slechte beoordeling van de leefbaarheid, want de leefbaarheid van de buurt door de respondenten beoordeelt met het rapportcijfer 7,6. Dit is vergelijkbaar met de VRZ (7,6) en Nederland (7,5).

2. Overlast in de buurt Dit onderwerp betreft de ervaring van overlast in de eigen woonbuurt. De overlast is gecategoriseerd naar fysieke verloedering, sociale overlast en verkeersoverlast. Fysieke verloedering Om de fysieke verloedering te meten zijn vier mogelijke buurtproblemen voorgelegd, te weten bekladding van muren of gebouwen, rommel op straat, hondenpoep en vernieling van straatmeubilair. De gemeente Schouwen-Duiveland scoort een 1,7 op een schaal van 0 tot 10. Dit is vergelijkbaar met de score van VRZ (1,6) en van Nederland (1,7). De respondenten ervaren de meeste overlast van hondenpoep op straat, het gaat hierbij om 21,7% van de respondenten. Opvallend is dat de overlast van hondenpoep meer is dan in de VRZ en Nederland. Sociale overlast Ook voor sociale overlast zijn op voorhand buurtproblemen aangemerkt. Het gaat hierbij om openbaar dronkenschap, rondhangende jongeren, drugsoverlast, op straat worden lastiggevallen en overlast door

33

buurtbewoners. De schaalscore is 1,0 en dit is vergelijkbaar met de VRZ (1,2) en Nederland (1,3). Respondenten ervaren de meeste overlast van buurtbewoners. De overlast ligt echter wel lager dan het gemiddelde in de VRZ en Nederland.

Verkeersoverlast Onder verkeersoverlast wordt te hard rijden, parkeerproblemen en agressief gedrag in het verkeer verstaan. De schaalscore voor verkeersoverlast is 1,4. Dit is vergelijkbaar met de VRZ (1,4) en Nederland (1,5). In Schouwen-Duiveland wordt in vergelijking met de VRZ en Nederland vaker overlast van te hard rijden ervaren. Daarnaast wordt ervaart 17,6% van de respondenten vaak overlast van parkeerproblemen. Dit ligt ook hoger dan het gemiddelde in VRZ en Nederland. Totale overlast De totale overlast, bestaande uit fysieke verloedering, sociale overlast, verkeersoverlast en horecaoverlast, scoort een 4,3. Dit is vergelijkbaar met de score van VRZ (4,3) en lager dan de score van Nederland (4,6). Van alle voorgenomen overlast wordt door de respondenten te hard rijden als belangrijkste probleem gekwalificeerd, gevolgd door hondenpoep en parkeerproblematiek. 3. Veiligheidsbeleving Veiligheidsbeleving gaat over of men zich veilig in de eigen woonbuurt. Veiligheidsbeleving in eigen woonomgeving In de eigen woonbuurt voelt 10,1% van de respondenten zich wel eens onveilig, 0,6% ervaart vaak onveiligheidsgevoelens. Dit gemiddelde ligt lager dan in VRZ, waar 13,3% zich wel eens onveilig voelt in eigen buurt. In Nederland ligt dit gemiddelde nog hoger, 16,4% voelt zich wel eens onveilig in eigen buurt.

De veiligheid in eigen woonbuurt krijgt gemiddeld het rapportcijfer 7,6 van haar inwoners. In de VRZ is dit een 7,5 en in Nederland een 7,3. Veiligheidsbeleving algemeen Naast of men zich wel eens onveilig voelt in de eigen woonbuurt is ook gevraagd naar deze gevoelens in het algemeen. Opvallend is dat dan meer dan het dubbele van de respondenten zich wel eens (25,3%) of vaak (0,9%) onveilig voelt. Echter is het niet mogelijk om na te gaan in hoeverre deze gevoelens binnen de eigen gemeente zich voordoen. Deze verdubbeling is niet ongewoon, de VRZ en heel Nederland laten dezelfde opvallende tendens zien. Voor de VRZ liggen de percentages op 27% wel eens onveilig en 0,8% vaak, in Nederland voelt 34,7% zich wel eens onveilig en 1,6% vaak. Vermijdingsgedrag Er is de respondenten gevraagd of zij bepaalde handelingen wel of niet uitvoeren, omwille van (on) veiligheidsgevoelens. Hierbij is te denken aan het ’s avonds niet open doen van de voordeur, het mijden van plekken in eigen buurt waar men zich niet veilig voelt etc. De schaalscore voor dergelijk gedrag is 0,8. Dit wil zeggen dat weinig mensen vermijdingsgedrag vertonen. In de VRZ is deze score 1,0 en voor Nederland is deze score 1,2. Zowel VRZ als Nederland scoren hoger, wat betekent dat men meer vermijdingsgedrag vertoont dan op Schouwen-Duiveland.

Preventieve maatregelen Preventieve maatregelen tegen criminaliteit zijn onder te verdelen in twee categorieën; de sociaalpreventieve maatregelen welke betrekking hebben op gedrag en de techno-preventieve maatregelen welke betrekking hebben op getroffen voorzieningen. Aan de respondenten is gevraagd in hoeverre ze de volgende sociaal-preventieve maatregelen treffen; waardevolle spullen meenemen uit de auto, licht in huis laten branden, fiets bewaakt stallen en waardevolle spullen thuis laten. De gemeente heeft schaalscore van 1,6 op het treffen van sociaalpreventieve maatregelen. In de VRZ (1,7) en Nederland (1,8) ligt deze score iets hoger. Bij techno-preventieve maatregelen is gevraagd in hoeverre men buitenverlichting heeft, extra veiligheidssloten c.q. grendels heeft geplaatst, een alarminstallatie heeft en rolluiken voor ramen en of

34

deuren heeft. De gemeenten en de VRZ scoren hetzelfde met 1,9. De score voor Nederland is in dit geval lager met 1,7. Uit bovenstaande kan opgemerkt worden men eerder geneigd is techno preventieve maatregelen te treffen dan sociaal-preventieve. Criminaliteit in de buurt Uit de veiligheidsmonitor blijkt dat 3,8% van de respondenten het idee heeft dat er veel criminaliteit is in de eigen buurt. In de VRZ ligt dat percentage op 5,1% en in Nederland op 9,0%. Daarnaast is ook gevraagd hoe men vindt dat de criminaliteit in de buurt de afgelopen 12 maanden ontwikkeld is. Van de respondenten geeft 12% aan het idee te hebben dat de criminaliteit is toegenomen. Dit percentage ligt hoger dan in de VRZ (9,7%) en komt overeen met het percentage in Nederland (11,8%). 4. Functioneren gemeente en politie Politie en gemeenten zijn voor burgers vaak het eerste aanspreekpunt voor alle zaken met betrekking tot veiligheid en leefbaarheid. Aan de respondenten is de vraag voorgelegd hoe men dit contact ervaart. Functioneren gemeente Het functioneren van de gemeente betreft alleen het functioneren op het beleidsterrein veiligheid en leefbaarheid. Onder functioneren wordt verstaan; het aandacht hebben voor het verbeteren, het informeren van buurtbewoners over de aanpak en de buurt betrekken bij de aanpak van de veiligheid en leefbaarheid.

Van de respondenten is 33,5% zeer tevreden over het functioneren van de gemeente m.b.t. leefbaarheid en veiligheid. Dit ligt lager dan het zowel het gemiddelde van de VRZ (39,9%) als van Nederland (39%). Functioneren politie Bij het functioneren van de politie is gevraagd naar hoe men het functioneren in eigen buurt ervaart. Het gaat hierbij om het functioneren in algemene zin en de bereikbaarheid. Van de respondenten geeft 29,9% aan (zeer) tevreden te zijn over het functioneren van de politie in het algemeen. Dit komt overeen met het percentage binnen VRZ, maar scoort lager dan het gemiddelde in Nederland (31,9%). Ook op het onderwerp beschikbaarheid scoort de politie van Schouwen- Duiveland lager dan Nederland, voor de VRZ is dit vergelijkbaar. De schaalscore is 4,0 voor de gemeente, 4,1 voor de VRZ en 4,6 voor Nederland. Conclusie veiligheidsmonitor 2016 Schouwen-Duiveland De leefbaarheid van de alledaagse woon- en leefomgeving wordt positief beoordeeld met een rapportcijfer van 7,6. Daarbij is er in vergelijking met Nederland een hogere mate van sociale cohesie, waarbij aangegeven wordt dan men in de buurt prettig met elkaar omgaat en elkaar kent. Minder tevreden is men over de fysieke voorzieningen, men is vooral kritisch op de voorzieningen voor jongeren. In de gemeente wordt vooral verkeersoverlast en fysieke verloedering ervaren.

De gemeente scoort dan ook laag op sociale overlast. De top drie meest overlastgevende zaken zijn: 1. Te hard rijden; 2. Hondenpoep; 3. Parkeerproblematiek. Uit de enquête blijkt dat men van mening is dat de criminaliteit in eigen woonbuurt het afgelopen jaar is toegenomen. Desondanks voelt slechts een klein deel van de respondenten zich wel eens of vaak onveilig in eigen woonbuurt. Ook wordt er weinig vermijdingsgedrag getoond. Ongeveer de helft van de respondenten treft wel preventieve maatregelen, vaker techno preventieve maatregelen dan sociaalpreventieve maatregelen. Het rapportcijfer voor veiligheid in eigen woonbuurt is eveneens als de leefbaarheid positief met een 7,6. Het functioneren van de overheid wordt matig beoordeeld. De gemeente scoort lager dan de VRZ en Nederland. Dit geldt ook voor de beoordeling van het functioneren van de politie. Men is in de gemeente en de VRZ negatiever dan Nederland over de beschikbaarheid van de politie.