Document · PDF

2024 32 Bijlage 1 ONDERZOEK PILOT MOBILITEITSHUBS BURGH-HAAMSTEDE

Gemeenteraad 29 februari 2024, gemeente Schouwen-DuivelandBij agendapunt: Ingekomen stukken11.149 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Onderzoek pilot mobiliteitshubs BurghHaamstede Rapport I&O Research januari 2024

www.ioresearch.nl

Colofon Uitgave I&O Research Piet Heinkade 55 1019 GM Amsterdam

Rapportnummer 2024/001

Datum januari 2024

Opdrachtgever Gemeente Schouwen-Duiveland Provincie Zeeland

Auteurs Maartje van Will Bram Wolf

Het overnemen uit deze publicatie is toegestaan, mits de bron duidelijk wordt vermeld.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

2 van 47

Inhoudsopgave 1

Inleiding .................................................................................................................... 6 1.1 1.2 1.3

Samenvatting ........................................................................................................... 13 2.1 2.2

Beoordeling busreis ........................................................................................................................ 27 Beoordeling route naar opstapplek ............................................................................................ 27 Belang bushalte op de dorpsas .................................................................................................... 29 Verbetersuggesties .......................................................................................................................... 31

Omstandigheden dorpsas .......................................................................................... 34 6.1 6.2

Gebruik buslijnen en hubs ............................................................................................................. 21 Motivaties gebruik bus .................................................................................................................. 23 Barrières gebruik bus ..................................................................................................................... 24 Vervoer van- en naar bus of hub ................................................................................................. 25

Beoordeling bus en hubs ........................................................................................... 27 5.1 5.2 5.3 5.4

Gebruik vervoersmiddelen ............................................................................................................ 17 Gebruik vervoersmiddelen per type verplaatsing ....................................................................19

Bus- en hubgebruik Burgh-Haamstede .............................................................................. 21 4.1 4.2 4.3 4.4

Aanleiding en achtergrond ............................................................................................................ 13 Uitkomsten evaluatie ...................................................................................................................... 13

Vervoersmiddelen ............................................................................................................. 17 3.1 3.2

Probleemstelling ............................................................................................................................... 6 Onderzoeksopzet en respons ......................................................................................................... 6 Leeswijzer .......................................................................................................................................... 11

Gebruik dorpsas .............................................................................................................................. 34 Hinder dorpsas ................................................................................................................................ 35

Herkenbaarheid en communicatie hubs ....................................................................... 38 7.1 7.2

Herkenbaarheid hubs ..................................................................................................................... 38 Communicatie hubs ....................................................................................................................... 39

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

3 van 47

Open antwoorden toeristen ........................................................................................ 41 8.1

Verbeterpunten hubs ......................................................................................................................41

Observaties hublocaties ............................................................................................ 43

A Gebruiksgegevens .................................................................................................... 45 A.1 A.2 A.3 A.4

Bus (Connexxion) ........................................................................................................................... 45 Deelauto (OnzeAuto) ...................................................................................................................... 46 Haltetaxi/flextaxi ............................................................................................................................ 46 Deelfiets ............................................................................................................................................ 46

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

4 van 47

Inleiding

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

5 van 47

Inleiding

1.1

Probleemstelling

In Zeeland werken gemeenten en Provincie aan een nieuw publiek vervoerssysteem dat vanaf 2025 ingaat. Een systeem dat reizen door Zeeland sneller, makkelijker en beter maakt. Een slimme combinatie van vervoersmiddelen. Zoals deelfietsen, deelauto’s, buurtbussen, flextaxi’s, vrijwilligersinitiatieven, etc. in combinatie met trein, ferry en bus zorgt straks voor betere bereikbaarheid van Zeeuwse dorpen, steden en kernen. Met als doel bereikbaarheid voor iedereen. Het doel van de pilot is om te testen met dit systeem en daarin leerervaringen op te doen. Tegelijkertijd wil de gemeente Schouwen-Duiveland de dorpsas in Burgh-Haamstede omvormen tot een verblijfsgebied (auto te gast) door de doorgaande busroute van de dorpsas te halen. De bushaltes op de dorpsas komen dan te vervallen. Dit moet overlast (geluid, trillingen) verminderen en de verkeersveiligheid verhogen. In plaats van de bushaltes op de dorpsas komen opstappunten terug voor andere mobiliteitsvormen. In het kader van een pilot hebben de gemeente Schouwen-Duiveland en Provincie Zeeland in 2023 een tweetal mobiliteitshubs ontwikkeld (op de Kriekemeet en aan de Kraaijensteinweg) en getest. De lijnbus stopt gedurende de pilot alleen op de mobiliteitshubs en rijdt niet meer over de dorpsas. Vanaf de Kriekemeet kunnen reizigers overstappen op andere vervoersmiddelen. De Kriekemeet is uitgevoerd als sobere mobiliteitshub.

De Kraaijensteinweg is een in- en uitstaplocatie zonder voorzieningen. Het doel is om hiermee een systeem aan te bieden waarmee alle inwoners en bezoekers van Burgh-Haamstede vervoer op maat hebben en de hubs eenvoudig, veilig en tijdig kunnen bereiken. I&O Research voert dit onderzoek uit naar de mening van inwoners, busreizigers en toeristen in Burgh-Haamstede over de buslijnen, mobiliteitshubs en de situatie op de dorpsas. Het onderzoek is bedoeld om te weten te komen wat (1) het benodigde voorzieningsniveau voor de hubs in Burgh-Haamstede is, (2) de beoogde kwaliteit van de routes richting de hub(s) is, (3) hoe reizigers de reisafstand ervaren en wat hun verwachte gedrag wordt als dit het toekomstbeeld is, (4) wat de gevolgen zijn voor het woon- en leefklimaat van de mensen op de dorpsas en (5) leerervaringen op te doen met dit systeem. De hoofdvraag van het onderzoek luidt als volgt:

Wat is de mening van inwoners, busreizigers en toeristen in BurghHaamstede over de buslijnen, mobiliteitshubs en de situatie op de dorpsas?

1.2

Onderzoeksopzet en respons

Onderzoeksmethode Bij de keuze voor de onderzoeksopzet wordt er altijd een afweging gemaakt tussen kosten en baten. In dit geval betekent dit dat er niet voor is gekozen om bijvoorbeeld extra in te zetten op het bereiken van laaggeletterde mensen.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

6 van 47

Er is gekozen voor drie meetmomenten om zo een goed beeld te krijgen van de ontwikkelingen in de tijd, zonder onnodig veel metingen uit te voeren. De 0-meting geeft een beeld van de ‘oude’ situatie zonder de mobiliteitshubs. De 1-meting is uitgevoerd drie maanden na de start van de pilot, om een beeld te geven van de eerste ervaringen van de respondenten met de pilot. De 2-meting voerden we acht maanden na de start van de pilot uit, om een beeld te krijgen van de ervaringen van de respondenten, nadat de pilot al een lange periode aan de orde was. Daarnaast was de inhoud van de pilot ook veranderd. Een belangrijk aandachtspunt daarbij is dat tijdens de 1-meting de haltetaxi aangeboden werd in Burgh-Haamstede, tijdens de 2-meting werd deze dienst niet meer aangeboden en werd in de plaats hiervan de flextaxi aangeboden. Dit zijn twee verschillende producten. De flextaxi is niet meegenomen in het vragenlijstonderzoek. Tabel 1 geeft een overzicht van de drie metingen. De metingen zijn in verschillende jaargetijden uitgevoerd, dit kan een effect hebben op de resultaten. Hier dient rekening mee te worden gehouden bij interpretatie van de resultaten. Het voordeel van een online-vragenlijstonderzoek is dat er geen interviewer aanwezig is die (mogelijk) invloed heeft op de beantwoording van de vragen door de respondent.

Met andere woorden: we optimaliseren zo de kans op eerlijke antwoorden. Vragenlijstonderzoek geeft de perceptie weer van de respondenten, het geeft een kijkje in hun versie van de werkelijkheid. De respons is gecheckt op afwijkende antwoorden, invulduur en straightliners. Hiermee worden niet serieuze en dubbele respondenten zo veel mogelijk uit de dataset gehaald.

0-meting, november 2022 De 0-meting meet de situatie zonder de mobiliteitshubs. Op vijf dagen tussen 22 november 2022 en 3 december 2022 deelden veldwerkers kaartjes met een QR-code en link naar de vragenlijst uit in Burgh-Haamstede. Veldwerkers gingen deur tot deur langs de dorpsas om omwonenden te motiveren om deel te nemen aan het onderzoek. Omwonenden van de dorpsas die niet thuis waren, ontvingen een uitnodigingsbrief voor de vragenlijst in de brievenbus. Daarnaast deelden veldwerkers kaartjes met een QR-code en link naar de vragenlijst uit in de bus in BurghHaamstede. Tijdens de 0-meting waren de vakantieparken nauwelijks bezet, om deze reden is er bij de 0-meting geen vragenlijst verspreid onder toeristen. Tijdens de 0-meting werden er geen observaties uitgevoerd. De vragenlijst kon worden ingevuld van 22 november 2022 tot en met 7 januari 2023. Personen die hun e-mailadres hadden achtergelaten bij de veldwerker ontvingen op 6 december 2022 een herinneringsmail om de vragenlijst in te vullen. Er namen in totaal 216 respondenten deel aan de 0-meting. Hiervan hebben 140 respondenten de vragenlijst ingevuld via een persoonlijke link en 76 respondenten via de open link die door de gemeente Schouwen-Duiveland verspreid werd.

1-meting, april 2023 De 1-meting meet de situatie met de mobiliteitshubs. Op zes dagen tussen 11 april en 22 april 2023 deelden veldwerkers kaartjes met een QR-code en link naar de vragenlijst uit in Burgh-Haamstede. Daarnaast ontvingen de omwonenden van de dorpsas een brief waarin we hen uitnodigden om de vragenlijst in te vullen.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

7 van 47

De respondenten van de 0-meting die hadden aangegeven deel te willen nemen aan het vervolgonderzoek ontvingen een uitnodigingsmail met een link naar de vragenlijst. Om toeristen te bereiken zijn er posters opgehangen met een link en QR-code naar de vragenlijst, in het Nederlands, Engels en Duits. Daarnaast voerden de veldwerkers observaties uit op de mobiliteitshubs.1 De vragenlijst kon worden ingevuld van 11 april 2023 tot en met 7 mei 2023. In totaal vulden 291 respondenten de vragenlijst voor bewoners en busreizigers in. De vragenlijst voor toeristen werd ingevuld door 31 respondenten. In totaal hebben 149 respondenten de vragenlijst ingevuld via een persoonlijke link en 173 respondenten via de open link die door de gemeente SchouwenDuiveland is verspreid en op de posters stond. Gedurende deze meting heeft de gemeente Schouwen-Duiveland extra aandacht aan het onderzoek gegeven op sociale media, dit heeft veel extra respons opgeleverd.

2-meting, september 2023 De 2-meting meet ook de situatie met de mobiliteitshubs (inclusief de ingevoerde flextaxi in plaats van de haltetaxi). Op zes dagen tussen 5 september 2023 en 16 september 2023 deelden veldwerkers kaartjes met een QR-code en link naar de vragenlijst uit in Burgh-Haamstede. Het veldwerk kende dezelfde opbouw als bij de 1-meting. De vragenlijst kon worden ingevuld van 5 september 2023 tot en met 24 september 2023. In totaal vulde 174 respondenten de vragenlijst voor bewoners en busreizigers in. De vragenlijst voor toeristen werd ingevuld door 19 respondenten. In totaal hebben 141 respondenten de vragenlijst ingevuld via een persoonlijke link en 52 respondenten via de open link die door de gemeente Schouwen-Duiveland is verspreid en op de posters stond. Tabel 1 - Overzicht metingen Meting

0-meting

Onderzoekssituatie

Situatie met bus over de dorpsas

Veldwerkperiode

22 nov ’22 – 7 jan ’23

Veldwerkinspanningen

•

Flyers uitgedeeld in de

1-meting Situatie met hubs 11 april ’23 – 7 mei ‘23 •

bus •

•

Flyers uitgedeeld bij hubs, supermarkt en in de bus

•

Omwonenden dorpsas ontvingen brief

dorpsas voor

•

Geïnteresseerde respondenten 0-/1-meting

Open link gemeente

ontvingen uitnodigingsmail •

Schouwen-Duiveland Onderdelen meting

5 sep ’23 – 24 sep ’23

Langs de deuren v.d. persoonlijke motivatie

•

2-meting

Open link gemeente Schouwen-Duiveland, actiefr onder de aandacht gebracht via ve

•

Posters voor toeristen

Vragenlijst

•

Vragenlijst bewoners/busreizigers

bewoners/busreizigers

•

Vragenlijst toeristen

•

Observaties op de hubs

In overleg met de gemeente Schouwen-Duiveland is ervoor gekozen om bij de 1- en 2-meting niet meer langs de deuren te gaan om omwonenden van de dorpsas te overtuigen om deel te nemen aan het onderzoek. Veel van deze omwonenden hadden al hun e-mailadres opgegeven om benaderd te worden voor de vervolgmetingen. Daarom konden deze veldwerkuren beter besteed worden door bij de hublocaties en de supermarkt kaartjes uit te delen.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

8 van 47

Aandachtspunten respons Tabel 2 toont de respons op de vragenlijst voor bewoners en busreizigers, uitgesplitst naar achtergrondkenmerken. Indien het aantal respondenten per achtergrondkenmerk groot genoeg is (minstens 50) worden significante verschillen voor de achtergrondkenmerken benoemd in het rapport. Meerdere vragen worden aan een selectie van de respondenten voorgelegd, hierdoor zijn voor veel vragen de aantallen te laag om deze vergelijkingen te kunnen maken. In overleg met de opdrachtgevers van dit onderzoek is ervoor gekozen om iedereen die wil de mogelijkheid te geven om deel te nemen aan het onderzoek. Het doel van het onderzoek was daardoor niet om een representatieve afspiegeling te geven van de inwoners van BurghHaamstede. Hierdoor zijn er verschillen zichtbaar in de verdelingen van de achtergrondkenmerken tussen de metingen. Deze verschillen in verdelingen zijn te groot om de verschillende uitkomsten van de metingen te mogen toetsen op significanties. Wel beschrijven we in het rapport zichtbare trends tussen de verschillende metingen. Het rapport dient derhalve niet als basis voor het ontwikkelen van beleid maar als monitoringsinstrument. De veldwerkers hebben niet actief respondenten onder de 16 jaar benaderd voor het onderzoek.

Voor het actief benaderen van personen onder 16 jaar voor onderzoeksdoeleinden is namelijk uitdrukkelijk toestemming nodig van de wettelijk vertegenwoordiger van de persoon. Uit eerder onderzoek weten we dat oudere respondenten over het algemeen een grotere bereidheid tonen om deel te nemen aan het onderzoek. Dat zien we ook terug in de deelname van 65-plussers in dit onderzoek. Van een relatief grote groep respondenten is de leeftijd onbekend (0-meting: 22%; 1-meting: 48%; 2-meting: 36%). We hebben dus geen volledige informatie over de leeftijd van de respondenten. Tabel 2 laat zien dat er significante verschillen zijn tussen de metingen voor de verdelingen in leeftijd en de aandelen omwonenden van de dorpsas. Er zijn geen significante verschillen tussen de metingen in de verdelingen voor geslacht, opleidingsniveau en ov-gebruiker. Bij de interpretatie van de resultaten moet er rekening worden gehouden met de verschillen in de verdelingen van leeftijden tussen de metingen. Het aandeel van de omwonenden om de dorpsas wijkt alleen significant af bij de 0-meting.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

9 van 47

Tabel 2 – Respons bewoners/busreizigers uitgesplitst naar achtergrondvragen 0-meting

1-meting

n=216

2-meting

n=291

n=174

Kenmerk

Categorie

Leeftijd

16-24

12%2

9%2

4%0 1

25-44

10%1

5%0

45-64

23%1

14%0

16%

65+

33%1

24%0 2

37%1

Onbekend

22%1 2

139

48%0 2

36%0 1

Man

45%

130

45%

Vrouw

107

50%

141

48%

50%

Wil ik niet zeggen

Laag

16%

19%

17%

Midden

37%

33%

28%

Hoog

39%

110

38%

47%

10%

136

63%

206

71%

110

63%

37%

29%

37%

111

51%1 2

31%0

36%0

Nee

43%1 2

176

60%0

55%0

Onbekend

Geslacht

Opleidingsniveau

Weet niet / wil ik niet zeggen Ov-gebruiker

Gebruikt trein en/of bus Gebruikt geen trein/of bus

Omwonende dorpsas

0/1/2 geeft aan dat de groep significant kleiner is (p<0,05) dan de meting die in het rood staat aangegeven. 0/1/2 geeft aan dat de groep significant groter is (p<0,05) dan de meting die in het groen staat aangegeven

De respons op de vragenlijst onder toeristen is te laag om uit te splitsen op achtergrondkenmerken.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

10 van 47

1.3

Leeswijzer

We zijn dit rapport begonnen met deze introductie. Hoofdstuk 2 geeft een samenvatting van de uitkomsten van het vragenlijstonderzoek. Hoofdstuk 3 gaat over de vervoersmiddelen die worden gebruikt door de respondenten. Hoofdstuk 4 brengt het busgebruik in Burgh-Haamstede in kaart. In hoofdstuk 5 bespreken we de beoordeling van de bus en de hubs door de respondenten en in hoofdstuk 6 kijken we naar de omstandigheden op de dorpsas. De hoofdstukken over de resultaten van de vragenlijst voor de inwoners en busreizigers sluiten we af met hoofdstuk 7, dit hoofdstuk gaat over de herkenbaarheid en communicatie met betrekking tot de hubs. Vervolgens bespreken we in hoofdstuk 8 de open antwoorden van de toeristen en geeft hoofdstuk 9 een beknopt overzicht van de observaties op de hublocaties.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

11 van 47

Samenvatting

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

12 van 47

Samenvatting

2.1

Aanleiding en achtergrond

De Kraaijensteinweg is een in- en uitstaplocatie zonder voorzieningen. I&O Research onderzocht wat de mening van inwoners, busreizigers en toeristen in BurghHaamstede is over de buslijnen, mobiliteitshubs en de situatie op de dorpsas. Het onderzoek bestond uit drie metingen, een van de oude situatie voor de start van de pilot (november 2022), 1-meting drie maanden na de start van de pilot (april 2023) en een 2-meting acht maanden na de start van de pilot (september 2023). Als onderdeel van het onderzoek zijn er vragenlijsten verspreid onder inwoners, busreizigers en toeristen en zijn er observaties uitgevoerd op de hublocaties. Het onderzoek geeft de mening en ervaringen van de respondenten van het onderzoek weer. Het onderzoek is bedoeld om te weten te komen wat (1) het benodigde voorzieningsniveau voor de hubs in Burgh-Haamstede is, (2) de beoogde kwaliteit van de routes richting de hub(s) is, (3) hoe reizigers de reisafstand ervaren en wat hun verwachte gedrag wordt als dit het toekomstbeeld is, (4) wat de gevolgen zijn voor het woon- en leefklimaat van de mensen op de dorpsas en (5) leerervaringen op te doen met dit systeem. In de volgende paragraaf gaan we in op de resultaten die uit het vragenlijstonderzoek naar voren zijn gekomen per doelstelling.

2.2

Uitkomsten onderzoek

Benodigde voorzieningsniveau voor de hubs in Burgh-Haamstede De groep respondenten die dagelijks gebruikmaakt van een buslijn in Burgh-Haamstede ligt drie maanden na de start van de pilot rond hetzelfde niveau als voor de start van de pilot (0-meting: 16%; 1-meting: 17%).

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

13 van 47

Acht maanden na de start van de pilot is de groep respondenten die dagelijks gebruikmaakt van een buslijn in Burgh-Haamstede gedaald ten opzichte van de metingen ervoor (2-meting: 8%) . De groep respondenten die maandelijks een buslijn gebruikt in Burgh-Haamstede neemt juist toe (0-meting: 7%; 1-meting: 9%; 2-meting: 13%). Voor de start van de pilot geven de respondenten de laatste reis met één van de buslijnen in Burgh-Haamstede gemiddeld een 7,4 (0-meting), bij de 1-meting is dit cijfer gemiddeld een 6,6 en bij de 2-meting gemiddeld een 6,3. Ongeveer de helft van de respondenten maakt nooit gebruik van de hubs in Burgh-Haamstede (1-meting: 45%; 2-meting: 51%). De hub aan de Kriekemeet wordt door de grootste groep gebruikt (1-meting: 40%; 2-meting: 38%). Na de start van de pilot gaan minder respondenten te voet naar de opstaphalte van de bus dan voor de start van de pilot (0-meting: 80%; 1-meting: 40%; 2-meting: 44%). Ook gaan er na de start van de pilot minder respondenten te voet naar hun eindbestemming dan voor de pilot (0meting: 86%; 1-meting: 53%; 2-meting: 55%).

Juist meer respondenten kiezen na de start van de pilot voor de fiets (naar opstaphalte/bus: 0-meting: 14%; 1-meting: 37%; 2-meting: 32%; van uitstaphalte naar eindbestemming: 0-meting: 6%; 1-meting: 24%; 2-meting: 24%) of de auto (naar opstaphalte/bus: 0-meting: 1%; 1-meting: 7%; 2-meting: 7%; van uitstaphalte naar eindbestemming: 0-meting: 1%; 1-meting: 6%; 2-meting: 7%). Haltetaxi, deelfiets en deelauto worden niet gebruikt volgens de respondenten2. De flextaxi is niet meegenomen in de vragenlijst3.

Beoogde kwaliteit van de route richting de hubs De reis naar de hubs van Burgh-Haamstede beoordelen de respondenten drie maanden na de start van de pilot gemiddeld met een 5,7 en 8 maanden erna met een 6 4. Voor de start van de pilot (0-meting) is 78 procent van de respondenten (heel) tevreden, 14 procent neutraal en 8 procent (heel) ontevreden met de kwaliteit van de inrichting van de route die de respondenten moeten afleggen naar de opstaphalte van de bus in Burgh-Haamstede. Drie maanden na de start van de pilot (1-meting) is 43 procent van de respondenten (heel) tevreden, 23 procent neutraal en 33 procent (heel) ontevreden met de kwaliteit van de inrichting van de route die de respondenten moeten afleggen naar de hubs in Burgh-Haamstede. Acht maanden na de start van de pilot (2-meting) is dit 32 procent van de respondenten hier (heel) tevreden over, 33 procent staat hier neutraal tegenover en 34 procent is (heel) ontevreden.

Dit gebruik is gebaseerd op het vragenlijstonderzoek en geeft daarmee de beleving van de respondenten weer. Zie voor de werkelijke gebruikscijfers van de vervoerders de bijlage. 3 Voor 1 augustus waren de diensten van de haltetaxi beschikbaar in Burgh-Haamstede, vanaf 1 augustus waren de diensten van de flextaxi beschikbaar in Burgh-Haamstede. 4 Omdat er tijdens de 0-meting nog geen hubs aanwezig waren in Burgh-Haamstede is deze vraag toen niet meegenomen.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

14 van 47

Ervaring van de reisafstand door reizigers en verwacht gedrag met dit toekomstbeeld Na de start van de pilot noemen respondenten vaker dat het lastig is om vanaf de halte naar huis te komen als reden om bij een reis (soms) niet voor de bus te kiezen (0-meting: 12%; 1-meting: 24%; 2-meting: 36%). Ook noemen respondenten na de start van de pilot vaker dat het voor hen lastig is om vanaf huis bij de halte te komen (0-meting: 9%; 1-meting: 24%; 2-meting: 30%). Voor de start van de pilot (0-meting) is 85 procent van de respondenten (heel) tevreden met de afstand die zij moeten afleggen om bij de opstaphalte voor de bus in Burgh-Haamstede te komen. Drie maanden na de start van de pilot (1-meting) is 40 procent van de respondenten (heel) tevreden over de afstand die zij moeten afleggen om bij de hubs te komen en acht maanden na de start van de pilot (2-meting) is 29 procent hierover (heel) tevreden.

Gevolgen voor het woon-en leefklimaat van de mensen op de dorpsas De meerderheid van de respondenten (62%) heeft bij de keuze voor hun woning de bereikbaarheid met de bus niet laten meewegen. Driekwart van de respondenten die aan de dorpsas wonen (73%), hebben bij de keuze voor hun woning niet laten meewegen dat er een buslijn via de dorpsas reed. Voor de start van de pilot (0-meting) en drie maanden na de start van de pilot (1-meting) vindt 44 procent van de respondenten het (heel) belangrijk om op de dorpsas op de bus te kunnen stappen. Acht maanden na de start van de pilot vindt 51 procent dit (heel) belangrijk. Voor de start van de pilot ervaarde de helft van de respondenten (51%) geen hinder van de bussen die over de dorpsas reden, een vijfde (20%) ervaarde een beetje hinder en drie op de tien respondenten (29%) ervaarden veel hinder. Van de respondenten die hinder ervaarden van de bussen die over de dorpsas reden, had de grootste groep (77%) last van trillingsoverlast. Ook een onveilige verkeerssituatie (68%) en geluidsoverlast (57%) worden door een ruime meerderheid genoemd. Van de respondenten die weleens gebruikmaken van de dorpsas ervaart de helft (1-meting: 49%; 2-meting: 54%) een verbetering van de situatie op de dorpsas sinds de start van de pilot.

Ongeveer drie op de tien respondenten ervaren minder onveilige verkeerssituaties (1-meting: 35%; 2-meting: 31%), minder trillingsoverlast (1-meting: 29%; 2-meting: 30%) en minder geluidsoverlast (beide 28%). Een kwart ervaart minder hinder van de doorstroming van het verkeer (1-meting: 23%; 2-meting: 24%) en 16 procent vindt dat de stank minder is geworden. Een derde vindt de situatie vergelijkbaar (1-meting: 31%; 2-meting: 36%) en 15 procent ervaart een verslechtering van de situatie.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

15 van 47

Vragenlijst bewoners en busreizigers

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

16 van 47

Vervoersmiddelen

In dit hoofdstuk bespreken we de vervoersmiddelen waar de respondenten gebruik van maken in het algemeen en per type verplaatsing.

3.1

Gebruik vervoersmiddelen

Het gebruik van de meeste vervoersmiddelen is nagenoeg gelijk gebleven onder de respondenten (Figuur 1). In de 1-meting, toen de pilot met de hubs net was gestart, maakt een grotere groep respondenten (70%) gebruik van de bus dan voor de pilot (0-meting: 61%). Acht maanden na de start van de pilot is de groep respondenten die gebruiktmaakt van de bus even groot als bij de 0meting (2-meting: 60%). De deelfiets (1-meting: 1%; 2-meting: 2%), deelauto (1-meting: 1%; 2-meting: 1%) en haltetaxi (1-meting: 1%) worden door een kleine groep respondenten gebruikt. Vanaf 1 augustus waren de diensten van de flextaxi beschikbaar in Burgh-Haamstede in plaats van de haltetaxi, de flextaxi is niet meegenomen in de vragenlijst. Figuur 1 - Welke vervoersmiddel(en) gebruikt u wel eens?5

Auto

80% 79% 81%

Fiets

80% 76% 81% 60%

Bus

61%

70%

35% 38% 32%

Trein

2-meting (N=174) 1-meting (N=291)

9% 8% 13%

Motor/scooter

Deelfiets

2% 1%

Deelauto

1% 1%

Haltetaxi

1% 0%

20%

0-meting (N=216)

40%

60%

80%

100%

In de 0-meting zijn de haltetaxi, deelauto en deelfiets niet voorgelegd als antwoordopties omdat deze toen nog niet aanwezig waren in Burgh-Haamstede.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

17 van 47

Respondenten maken het meest frequent gebruik van de fiets, gevolgd door de auto (Figuur 2). De groep respondenten die dagelijks of 2 tot 3 keer per week de bus gebruikt ligt drie maanden na de start van de pilot rond hetzelfde niveau als voor de start van de pilot (0-meting: 42%; 1meting: 45%). Acht maanden na de start van de pilot is deze groep respondenten kleiner (2meting: 33%). Figuur 2 – Kunt u voor de volgende vervoersmiddelen aangeven hoe vaak u er gemiddeld gezien gebruik van maakt? – Dagelijks of 2 tot 3 keer per week (indien aangegeven wel eens gebruik te maken van het vervoersmiddel)6

Fiets

74% 77%

82%

73% 71% 69%

Auto 33%

Bus 8%

Trein 0%

2-meting 1-meting

45% 42%

0-meting

14% 13% 20%

40%

60%

80%

100%

De groep respondenten die dagelijks gebruikmaakt van de bus is in de 2-meting afgenomen ten opzichte van de 0- en 1-meting, terwijl de groep die maandelijks de bus gebruikt is toegenomen (0-meting: 28%; 1-meting: 27%; 2-meting: 17%, Figuur 3). Figuur 3 – Kunt u voor de volgende vervoersmiddelen aangeven hoe vaak u er gemiddeld gezien gebruik van maakt? – Busgebruik (indien aangegeven wel eens gebruik te maken van de bus) 17%

Dagelijks 2 tot 3 keer per week

16% 18% 14%

Wekelijks

17% 19% 17%

Maandelijks

24% 15% 13%

Enkele keren per jaar

20% 16% 23%

Circa 1 keer per jaar

3% 2% 2%

Minder vaak dan 1 keer per jaar

1% 1% 2%

Nooit

1% 1% 1%

Weet ik niet /wil ik niet zeggen

1% 1%

27% 28%

2-meting (n=104) 1-meting (n=203) 0-meting (n=132)

20%

40%

60%

80%

100%

Haltetaxi, deelfiets, deelauto en motor/scooter zijn niet getoond vanwege een lage n.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

18 van 47

3.2

Gebruik vervoersmiddelen per type verplaatsing

Voor alle voorgelegde type verplaatsingen ligt het busgebruik drie maanden na de start van de pilot (1-meting) onder de respondenten (iets) hoger dan voor de pilot (0-meting). Maar, voor alle type verplaatsingen loopt het busgebruik onder respondenten acht maanden na de start van de pilot (2-meting) weer terug. Voor de meeste verplaatsingen loopt het gebruik van de auto onder respondenten juist terug bij de 1-meting en neemt het weer toe bij de 2-meting. De deelauto, deelfiets en haltetaxi worden voor de verplaatsingen niet gebruikt door de respondenten van de vragenlijst7. Kunt u voor de volgende reizen die u maakt aangeven welk vervoermiddel u hiervoor gebruikt? 8 Figuur 4 – Om van en naar het werk te reizen

Figuur 5 – Zakelijke reizen voor het werk/bedrijf

53% 43% 47%

Auto

67% 64% 67%

Auto 14% 21% 14%

Fiets

21% 18% 14%

Bus

15% 27% 24%

Trein

12% 5% 5%

Trein

5% 2% 5%

Fiets

5% 3% 7%

Anders

4% 8% 9%

Anders

2% 5% 5%

Motor/scooter

1% 2% 1%

Deelauto

0% 0%

Deelauto

0% 0%

Deelfiets

0% 0%

Deelfiets

0% 0%

Haltetaxi

0% 0%

Haltetaxi

0% 0%

Motor/scooter

0% 1% 1%

50% 2-meting (n=98)

100%

50%

100%

2-meting (n=85)

1-meting (n=180)

1-meting (n=146)

0-meting (n=132)

0-meting (n=113)

Uit de gebruikscijfers van de aanbieders van het deelvervoer blijkt dat het werkelijke gebruik van het deelvervoer niet 0% was. Zie bijlage voor de gebruikscijfers. 8 In de 0-meting zijn de haltetaxi, deelauto en deelfiets niet voorgelegd als antwoordopties omdat deze toen nog niet aanwezig waren in Burgh-Haamstede.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

19 van 47

Figuur 6 – Reizen naar school/onderwijsinstelling 48% 59% 57%

Bus

Motor/scooter

5% 1% 0%

Anders

2% 5% 6%

Deelauto

0% 0%

Deelfiets

0% 0%

Haltetaxi

0% 0% 0%

11% 10% 8%

Fiets

9% 4% 2%

Trein

32% 36% 30%

Bus

17% 14% 14%

Fiets

50% 45% 53%

Auto

20% 17% 21%

Auto

Figuur 7 – Reizen naar stad of winkelcentrum om te winkelen

50%

Trein

4% 3% 3%

Anders

3% 4% 4%

Motor/scooter

1% 1% 1%

Deelauto

0% 0%

Deelfiets

0% 0%

Haltetaxi

0% 0%

100% 0%

2-meting (n=66) 1-meting (n=132) 0-meting (n=90)

Figuur 9 – Reizen om vrienden/familie te bezoeken of voor zorg

50% 45% 53%

60% 59% 65%

Auto 19% 26% 20%

Fiets

27% 23% 16%

Bus

15% 23% 20%

Fiets

9% 6% 7%

Anders

4% 7% 6%

Trein

8% 4% 3%

Trein

3% 1% 2%

Anders

4% 4% 5%

Motor/scooter

1% 2% 3%

Deelauto

0% 0%

Deelauto

0% 0%

Deelfiets

0% 0%

Deelfiets

0% 0%

Haltetaxi

0% 0%

Haltetaxi

0% 0%

Motor/scooter

0% 0% 0%

50%

100%

2-meting (n=161) 1-meting (n=277) 0-meting (n=203)

Figuur 8 – Reizen voor recreatieve activiteiten

Auto

50%

100%

2-meting (n=153) 1-meting (n=260) 0-meting (n=198)

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

50%

100%

2-meting (n=166) 1-meting (n=277) 0-meting (n=210)

20 van 47

Bus- en hubgebruik Burgh-Haamstede

In dit hoofdstuk bespreken we het gebruik van de buslijnen en hubs, de motivaties en barrières van de respondenten om de bus te gebruiken en het vervoer dat respondenten gebruiken om van en naar de bus te reizen.

4.1

Gebruik buslijnen en hubs

De groep respondenten die dagelijks gebruikmaakt van een buslijn in Burgh-Haamstede ligt drie maanden na de start van de pilot rond hetzelfde niveau als voor de start van de pilot (0-meting: 16%; 1-meting: 17%). Acht maanden na de start van de pilot is de groep respondenten die dagelijks gebruikmaakt van een buslijn in Burgh-Haamstede gedaald ten opzichte van de metingen ervoor (2-meting: 8%)9. De groep die maandelijks een buslijn gebruikt in BurghHaamstede neemt juist toe (0-meting: 7%; 1-meting: 9%; 2-meting: 13%). Figuur 10 – Maakt u wel eens gebruik van één of meer buslijnen in Burgh-Haamstede? 8%

Ja, dagelijks

17% 16%

Ja, 2 tot 3 keer per week

10% 11% 11%

Ja, wekelijks

9% 12% 8%

Ja, maandelijks

13% 9% 7%

Ja, enkele keren per jaar

14% 13% 14%

Ja, circa 1 keer per jaar

3% 2% 5%

Ja, maar minder vaak dan 1 keer per jaar

2% 5% 3%

2-meting (n=174) 1-meting (n=291)

0-meting (n=216)

39% 28% 35%

Nee, nooit 1% 3% 1%

Weet ik niet / wil ik niet zeggen 0%

20%

40%

60%

80%

100%

Ook uit de in- en uitstapgegevens van Connexxion (bijlage A.1) blijkt dat over de periode januari t/m september 2023 het busgebruik in Burgh-Haamstede afnam. Over de hele periode is op maandag t/m zaterdag een afname van 10% en op zondag is het aantal reizigers bijna gehalveerd.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

21 van 47

Ongeveer de helft van de respondenten maakt nooit gebruik van de hubs in Burgh-Haamstede (1-meting: 45%; 2-meting: 51%). De hub aan de Kriekemeet wordt door de grootste groep respondenten gebruikt (1-meting: 40%; 2-meting: 38%). Figuur 11 – Maakt u wel eens gebruik van de hubs in Burgh-Haamstede? 38% 40%

Hub Kriekemeet 16% 18%

Hub Kraaijensteinweg

2-meting (n=174) 1-meting (n=291)

51% 45%

Geen van beiden

20%

40%

60%

80%

100%

De meeste respondenten hebben Middelburg als eindbestemming als zij gebruikmaken van één van de buslijnen in Burgh-Haamstede. Ook Zierikzee en Rotterdam worden relatief vaak genoemd als eindbestemming. Figuur 12 – Wat is meestal uw eindbestemming als u gebruikmaakt van één van de buslijnen in BurghHaamstede?10 40% 38%

Middelburg

54%

30% 30%

Zierikzee 18% 13% 15%

Rotterdam 6%

Goes

11% 11%

2-meting (n=105) 1-meting (n=202)

4% 4%

Renesse Schouwen-Duiveland

0-meting (n=138)

Dreischor

1% 0% 0%

Anders

2% 4%

15%

20%

40%

60%

80%

100%

De antwoordopties werden anders weergegeven bij de 0-meting dan bij de 1-meting. Bij de 0-meting was er een dropdownlist van alle gemeentes in Nederland. Bij de 1- en 2-meting werden Brouwershaven, Dreischor, Ouwerkerk, Renesse, Zierikzee, Bruinisse, Goes, Middelburg en Rotterdam voorgelegd met de optie ‘anders’. Wanneer ‘anders’ werd geselecteerd kreeg de respondent een dropdownlist met de Nederlandse gemeentes te zien. Renesse en Zierikzee vallen onder de gemeente SchouwenDuiveland, om deze reden worden ze niet getoond bij de resultaten van de 0-meting.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

22 van 47

4.2

Motivaties gebruik bus

De belangrijkste reden voor respondenten om voor de bus te kiezen, is het niet in het bezit zijn van een auto. Verschillende voordelen worden na de start van de pilot minder vaak genoemd dan voor de start van de pilot (kosten auto, mogelijkheid om andere activiteiten te doen, comfort, de bus is goedkoper, snelheid). Onder ‘anders’ geven de respondenten een verscheidenheid aan antwoorden, zoals: “De bus is het enige openbaar vervoer hier op het eiland.”; “Als het regent en ik niet kan fietsen.”; “Studenten OV is gratis.” Figuur 13 – Waarom kiest u bij een reis (wel eens) voor de bus? (Indien minstens 1 keer per jaar gebruikmaakt van de bus)

Ik heb geen auto

31% 31% 29%

Ik heb geen rijbewijs

25% 29% 25% 24% 21% 24%

Het is duurzamer Er is onvoldoende parkeerruimte op mijn bestemming

16% 15% 19%

Auto is door brandstof (+ parkeren) duurder

15% 20% 25%

Ik kan tijdens mijn busreis andere activiteiten doen

15% 19% 22% 8%

De bus is comfortabeler reizen

2-meting (n=102) 1-meting (N=197)

17% 20%

0-meting (n=128)

8% 14% 19%

De bus is goedkoper De bus is sneller

5% 8% 11%

Het is gezelliger

3% 6% 4%

Omdat de werkgever het vergoedt

2% 7% 5% 20% 16% 17%

Anders

20%

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

40%

60%

80%

100%

23 van 47

4.3

Barrières gebruik bus

Na de start van de pilot noemen respondenten vaker dat het lastig is om van en naar de halte te komen, als redenen om (soms) niet voor de bus te kiezen. Andere redenen worden minder belangrijk in de keuze (dienstregeling, frequentie vertrektijden, snelheid, vertragingen). Figuur 14 – Wat zijn voor u redenen om bij een reis (soms) niet voor de bus te kiezen? (Indien op zijn vaakst maandelijks gebruikmaakt van de bus) Het is voor mij lastig om vanaf de halte terug naar huis te komen

24%

12%

36%

32% 31%

De tijden van de dienstregeling komen mij niet goed uit Het is voor mij lastig om vanaf huis bij de halte te komen

45%

30% 24%

24% 21% 23%

Het busvervoer is te duur

20% 27% 31%

De bus vertrekt niet vaak genoeg

14%

De bus is niet snel genoeg In de bus ben ik niet zeker van een zitplaats

6% 6% 7%

De bus is oncomfortabel

4% 6% 6%

Ik wil graag afstand kunnen houden tot andere personen

4% 1% 3%

De bus heeft vaak vertragingen

2% 7%

2-meting (n=50) 31% 29%

1-meting (n=70) 0-meting (n=128)

29% 22%

Anders

33% 27%

20%

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

40%

60%

80%

100%

24 van 47

4.4

Vervoer van- en naar bus of hub

Na de start van de pilot gaan minder respondenten te voet naar de opstaphalte van de bus dan voor de start van de pilot (0-meting: 80%; 1-meting: 40%; 2-meting: 44%). Ook gaan er na de start van de pilot minder respondenten te voet naar hun eindbestemming dan voor de pilot (0meting: 86%; 1-meting: 53%; 2-meting: 55%). Juist meer respondenten kiezen na de start van de pilot voor de fiets (naar opstaphalte/bus: 0-meting: 14%; 1-meting: 37%; 2-meting: 32%; van uitstaphalte naar eindbestemming: 0-meting: 6%; 1-meting: 24%; 2-meting: 24%) of de auto (naar opstaphalte/bus: 0-meting: 1%; 1-meting: 7%; 2-meting: 7%; van uitstaphalte naar eindbestemming: 0-meting: 1%; 1-meting: 6%; 2-meting: 7%). Haltetaxi, deelfiets en deelauto worden niet gebruikt door de respondenten. De flextaxi is niet meegenomen in de vragenlijst. Figuur 15 – Vervoer naar opstaphalte/bus11 44% 40%

Te voet Fiets

14%

Auto

7% 7% 1%

E-bike

2% 1% 1%

Haltetaxi

(Reguliere) taxi

80%

32% 37%

Figuur 16 – Vervoer van uitstaphalte naar eindbestemming12 55% 53%

Te voet Fiets

Auto

7% 6% 1%

E-bike

2% 0% 0%

1% 1% 0%

Haltetaxi

Deelfiets

0% 0%

Deelfiets

0% 0%

Deelauto

0% 0%

Deelauto

0% 0%

Motor/scooter

0% 0% 1%

Motor/scooter

Anders

5% 5% 4%

0% 1% 1%

(Reguliere) taxi

0% 0% 0%

50%

100%

2-meting (n=105) 1-meting (n=202) 0-meting (n=138)

86%

24% 24%

50%

100%

2-meting (n=105) 1-meting (n=202) 0-meting (n=138)

Vraagstelling 0-meting: Hoe komt u over het algemeen bij de opstaphalte van de buslijnen in Burgh-Haamstede?; Vraagstelling 1-/2-meting: Hoe komt u, sinds 8 januari 2023, over het algemeen bij de hubs in Burgh-Haamstede? 12 Vraagstelling 0-meting: Hoe komt u over het algemeen vanaf de uitstaphalte van de buslijnen in Burgh-Haamstede bij uw eindbestemming?; Vraagstelling 1-/2-meting: Hoe komt u, sinds 8 januari 2023, over het algemeen vanaf de uitstaphalte van de buslijnen in Burgh-Haamstede bij uw eindbestemming?

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

25 van 47

De meeste respondenten lopen vanaf de hub in Burgh-Haamstede naar hun woning. Dit aandeel is in de 2-meting wel iets lager (42%) dan bij de 1-meting (53%). Juist iets meer mensen pakken de fiets (1-meting: 24%; 2-meting: 31%). Figuur 17 – Hoe komt u, sinds 8 januari 2023, over het algemeen vanaf de hub in Burgh-Haamstede bij uw woning?13 42%

Te voet Fiets

24%

53%

31%

7% 6%

Auto E-bike

3% 0%

Reguliere taxi

1% 0%

Deelauto

0% 0%

Deelfiets

0% 0%

Haltetaxi

Motor/scooter

0% 1%

2-meting (n=105) 1-meting (n=202)

5% 5%

Anders 0%

20%

40%

60%

80%

100%

Deze vraag is niet gesteld tijdens de 0-meting. Vanaf 8 augustus reed niet de haltetaxi, maar de flextaxi. De flextaxi is niet meegenomen in de vragenlijst.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

26 van 47

Beoordeling bus en hubs

In dit hoofdstuk bespreken we de beoordeling van de respondenten van de busreis en de route naar de opstapplek. Daarnaast komt ook het belang dat respondenten hechten aan bushaltes op de dorpsas aan de orde en brengen we verbetersuggesties voor de hubs en de buslijn van de respondenten in kaart.

5.1

Beoordeling busreis

Voor de start van de pilot geven de respondenten de laatste reis met één van de buslijnen in Burgh-Haamstede gemiddeld een 7,4 (0-meting), bij de 1-meting is dit cijfer gemiddeld een 6,6 en bij de 2-meting gemiddeld een 6,3. Figuur 18 – Denk terug aan uw laatste reis met één van de buslijnen in Burgh-Haamstede. Welk cijfer geeft u uw laatste reis? 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0%

35% 59%

8 t/m 10 33%

41%

6 t/m 7 1 t/m 5

32%

0-meting (n=138)

5.2

38%

23%

30%

1-meting (n=202)

2-meting (n=105)

Beoordeling route naar opstapplek

De reis naar de hubs van Burgh-Haamstede beoordelen de respondenten drie maanden na de start van de pilot gemiddeld met een 5,7 en acht maanden erna met een 6. Omdat er tijdens de 0meting nog geen hubs aanwezig waren in Burgh-Haamstede is deze vraag toen niet meegenomen. Figuur 19 – Denk terug aan uw laatste reis naar één van de hubs van Burgh-Haamstede. Welk cijfer geeft u de reis vanaf uw voordeur naar de hub? (Indien gebruikgemaakt van één van de hubs) 100% 80% 60%

29%

35%

28%

20%

6 t/m 7

40% 20%

8 t/m 10

43%

45%

1-meting (n=159)

2-meting (n=85)

1 t/m 5

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

27 van 47

Voor de start van de pilot (0-meting) is 85 procent van de respondenten (heel) tevreden met de afstand die zij moeten afleggen om bij de opstaphalte voor de bus in Burgh-Haamstede te komen. Drie maanden na de start van de pilot (1-meting) is 40 procent van de respondenten (heel) tevreden over de afstand die zij moeten afleggen om bij de hubs te komen en acht maanden na de start van de pilot (2-meting) is 29 procent hierover (heel) tevreden. Figuur 20 – Tevredenheid afstand naar opstaphalte14 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0%

10%

16% 51%

19%

24%

14%

14% 25% 34%

22%

10% 4%

24%

0-meting (n=138)

1-meting (n=202)

Heel tevreden Tevreden Neutraal Ontevreden

31%

Heel ontevreden

2-meting (n=105)

Voor de start van de pilot (0-meting) is 78 procent van de respondenten (heel) tevreden en 8 procent (heel) ontevreden met de kwaliteit van de inrichting van de route die de respondenten moeten afleggen naar de opstaphalte van de bus in Burgh-Haamstede. Drie maanden na de start van de pilot (1-meting) is 43 procent van de respondenten (heel) tevreden en 33 procent (heel) ontevreden met de kwaliteit van de inrichting van de route die de respondenten moeten afleggen naar de hubs in Burgh-Haamstede. Acht maanden na de start van de pilot (2-meting) is 32 procent van de respondenten hier (heel) tevreden over en 34 procent (heel) ontevreden. Figuur 21 – Tevredenheid inrichting route naar opstaphalte15 100%

80%

33%

15% 28%

13% 19%

60% 40% 20% 0%

45%

23%

33%

18%

16%

14% 7%

15%

18%

0-meting (n=138)

1-meting (n=202)

2-meting (n=105)

Heel tevreden Tevreden Neutraal Ontevreden

Heel ontevreden

Vraagstelling 0-meting: Hoe tevreden bent u met de afstand die u moet afleggen naar de huidige bushaltes in BurghHaamstede?; vraagstelling 1-/2-meting: Hoe tevreden bent u over de afstand die u, vanuit uw huis, moet afleggen naar de hubs in Burgh-Haamstede? 15 Vraagstelling 0-meting: Hoe tevreden bent u met de kwaliteit van de inrichting van de route die u moet afleggen naar de huidige bushaltes in Burgh-Haamstede?; vraagstelling 1-/2-meting: Hoe tevreden bent u over de kwaliteit van de inrichting van de route die u moet afleggen naar de hubs in Burg-Haamstede?

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

28 van 47

5.3

Belang bushalte op de dorpsas

De meerderheid van de respondenten (62%) heeft bij de keuze voor hun woning de bereikbaarheid met de bus niet laten meewegen. Figuur 22 – Heeft u bij de keuze voor uw woning de bereikbaarheid met de bus laten meewegen? (0-meting, n=216) Ja, dit woog heel zwaar mee

10%

Ja, dit woog zwaar mee

10%

Ja, dit woog enigszins mee

18%

Nee, dit woog niet mee

62% 0%

10%

20%

30%

40%

50%

60%

70%

80%

90% 100%

Driekwart van de respondenten die aan de dorpsas wonen (73%) hebben bij de keuze voor hun woning niet laten meewegen dat er een buslijn via de dorpsas reed. Figuur 23 – Heeft u bij de keuze voor uw woning laten meewegen dat er een buslijn via de dorpsas reed? (Indien woning aan de dorpsas, n=111)

Ja, dit was voor mij een pluspunt

19%

Ja, dit was voor mij een minpunt

Nee, dit heb ik niet laten meewegen in mijn keuze voor een woning

73% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100%

Voor de start van de pilot (0-meting) en drie maanden na de start van de pilot (1-meting) vindt 44 procent van de respondenten het (heel) belangrijk om op de dorpsas op de bus te kunnen stappen. Acht maanden na de start van de pilot vindt 51 procent dit (heel) belangrijk. Figuur 24 – Hoe belangrijk vindt u het om op de dorpsas op de bus te kunnen stappen? 100% 90% 80%

31%

28%

13%

16%

18%

21%

70% 60% 50%

40% 30%

15%

Heel belangrijk 20% 17%

14%

17%

23%

20%

16%

0-meting (n=216)

1-meting (n=291)

2-meting (n=174)

20% 10%

31%

Belangrijk Neutraal Onbelangrijk Heel onbelangrijk

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

29 van 47

In alle drie de metingen vinden respondenten die niet aan de dorpsas wonen en ov-gebruikers het belangrijker om op de dorpsas op de bus te kunnen stappen dan respondenten die aan de dorpsas wonen en respondenten die geen gebruikmaken van het ov. Tabel 3 - % (Heel) belangrijk om op de dorpsas op de bus te kunnen stappen Kenmerk

Categorie

Omwonende dorpsas

Ov-gebruiker

0-meting

1-meting

2-meting

Woont aan dorpsas

32%

35%

43%

Woont niet aan dorpsas

57%*

49%*

56%

Gebruikt bus/trein

59%*

49%*

59%*

Gebruikt geen bus/trein

19%

34%

36%

*Significant hoger dan de andere groep in de splitsing binnen de meting (p<0,05).

De respondenten die een opstapplek op de dorpsas (heel) belangrijk vinden, noemen onder andere de afstand naar de opstapplek als reden. Ook de beperking van de mobiele vrijheid wordt genoemd: “Afstand te ver naar de halte.” “Dan hoef ik niet te ver te sjouwen met boodschappen, betere bereikbaarheid, minder reistijd.” “Omdat ik anders niet naar een andere bestemming kan op momenten dat ik wil. Verlies van mobiele vrijheid.” “Voor oudere mensen en in de winter bij slecht weer bv sneeuw en ijzel.” Respondenten die een opstapplek op de dorpsas juist (heel) onbelangrijk vinden, noemen onder andere dat ze zelf goed in staat zijn naar een opstapplek te komen die verder weg ligt, de overlast van de bus op de dorpsas, dat ze buiten het dorp wonen of dat ze geen gebruikmaken van het openbaar vervoer: “Fysiek in staat om naar hub te fietsen.” “Goed voor je gezondheid om een stukje te lopen of te fietsen.” “Bus in dorp is gevaarlijk.” “Bus geeft heel veel overlast op de dorpsas! Trillingen en geluid is weg! Wat een weelde!” “Ik woon buiten het dorp.” “Omdat ik geen gebruikmaak van het openbaar vervoer.”

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

30 van 47

5.4

Verbetersuggesties

We vroegen de respondenten wat zij zouden willen verbeteren aan de haltetaxi, de deelfiets, de deelauto en of zij overige verbeteringen zagen voor de hubs. Daarnaast vroegen we de respondenten ook om verbetersuggesties voor de buslijn.

Haltetaxi Als verbetersuggesties voor de haltetaxi noemen respondenten punten die te maken hebben met het van tevoren moeten aanvragen van de haltetaxi en de daarbij gepaarde wachttijd: “Dat je op de dag zelf nog kan bestellen.” “Elektrische halte taxi met dienstregeling, dus niet op afroep of reservering.” “Gratis en vaste tijden.” “Je hoeft het niet aan te vragen maar hij stopt bij de oude haltes.” “Kortere wachttijd, betalen met OV-chipcard.”

Deelfiets Als verbetersuggesties voor de deelfiets noemen respondenten de beperkte beschikbaarheid van de deelfietsen en dat sommigen niet weten hoe ze de deelfietsen moeten gebruiken: “Staan er niet bij Westenschouwen dorp, belachelijk.” “Er staan nooit fietsen.” “Veel meer plaatsen om de deelfiets weer in te leveren behalve het punt van ophalen.” “Moeilijk, hoe werkt het? Ben 75.” “Meer bekendheid hoe het werkt.”

Deelauto Als het gaat om de deelauto benoemen de respondenten dat ze de deelauto overbodig vinden en dat ze er niet vanaf weten. “Er schijnt er inmiddels één te zijn, maar ik heb die nog nooit gezien.” “Overbodig.” “Is niet aanwezig, nooit gezien.”

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

31 van 47

Overige verbeteringen hubs De overige verbetersuggesties voor de hubs zijn in te delen in vier categorieën: (1) terug naar de oude situatie, (2) andere locatie(s) voor de hubs/haltes en (3) praktische verbeteringen aan de hubs. Deze open antwoorden geven de ervaring van de respondenten weer, hierbij is geen rekening gehouden of de uitvoering hiervan ook daadwerkelijk mogelijk is of niet. (1) Terug naar de oude situatie: Genoemd door 14 van de 83 respondenten die een open antwoord gaven bij de 1-meting en 7 van de 36 respondenten die een open antwoord gaven bij de 2-meting. “Alle hubs weg en terugplaatsen van de oorspronkelijke haltes.” “De bushaltes in het dorp terug.” “Denk aan de mensen van het dorp en niet alleen aan de toeristen een bus door een dorp is belangrijk.” “Gewoon de bus laten rijden door het dorp. Veel te veel rompslomp. Maakt de leefbaarheid er niet beter door.”

(2) Andere locatie(s) voor de hubs/haltes: Genoemd door 24 van de 83 respondenten die een open antwoord gaven bij de 1-meting en 9 van de 36 respondenten die een open antwoord gaven bij de 2-meting. “Andere plek. Meer centraal in het dorp of gewoon weer door het dorp.” “Beter nog een halte op de Kraaijensteinweg b.v. bij het vroegere Sportcentrum?” “Bushalte in het midden van Burgh-Haamstede.” “Door een extra hub tussen Haamstede en Westerschouwen te plaatsten hoeven veel mensen minder ver te lopen/ fietsen.”

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

32 van 47

(3) Praktische verbeteringen aan de hubs: Genoemd door 18 van de 83 respondenten die een open antwoord gaven bij de 1-meting en 9 van de 36 respondenten die een open antwoord gaven bij de 2-meting.

“Betere fietsenstalling, meer afvalbakken bij de hub.” “Betere verlichting voetpad van grote trap Westenschouwen naar Hub Westenschouwen […]” “Camera beveiliging.” “Een bord, waarop je kan zien hoelang het duurt totdat een bus vertrekt […].” “Goede en veilige fietsenstalling.”

Buslijn Als verbeterpunten voor de buslijn noemen respondenten veel dezelfde punten als bij de verbeterpunten voor de hubs. Daarnaast noemen ze ook het toevoegen van een snelbus aan de dienstregeling en het verlagen van de prijs: “Afwisselend een snelbus en een reguliere bus naar Goes/Middelburg. 20 haltes onderweg is erg veel.” “Meer opstapplaatsen, kleinere bussen, evt. Zomerrooster, snelbusregeling van toepassing.” “De prijs. Met de bus is een enkeltje 4x zo duur als met de auto.”

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

33 van 47

Omstandigheden dorpsas

6.1

Gebruik dorpsas

Vrijwel alle respondenten maken, buiten het gebruik met het ov, wel eens gebruik van de dorpsas. De meeste respondenten doen dit met de fiets, gevolgd door lopend en met de auto. Figuur 25 – Maakt u, buiten het gebruik met het ov, wel eens gebruik van de dorpsas? Bijvoorbeeld met de fiets of met de auto? Ja, met de fiets

74%

Ja, lopend

81% 84%

63%

54%

65%

2-meting (n=174)

63% 61% 63%

Ja, met de auto

1-meting (n=291)

6% 6% 10%

Ja, met de scooter/motor

0-meting (n=216)

9% 8% 6%

Nee 0%

20%

40%

60%

80%

100%

De meeste respondenten gebruiken de dorpsas om bij winkels te komen. Ook wordt de dorpsas door iets minder dan de helft van de respondenten gebruikt als doorgaande route door BurghHaamstede, om bij horecagelegenheden te komen en om familie of vrienden te bezoeken. Tijdens de 0-meting was de groep respondenten die aangaf aan de dorpsas te wonen een stuk hoger (55%) dan tijdens de 1-meting (34%) en 2-meting (40%), dit komt omdat tijdens de 0-meting veldwerkers langs de deuren van de huizen aan de dorpsas gingen om bewoners persoonlijk uit te nodigen om deel te nemen aan het onderzoek. Figuur 26 – Waarom maakt u wel eens gebruik van de dorpsas? 85% 79% 86%

Om bij winkels te komen 48%

Doorgaande route Burgh-Haamstede

39%

Om bij horecagelegenheden te komen

46% 42% 44%

Bezoeken van familie/vrienden

43% 41% 48%

40% 34%

Mijn woning ligt aan de dorpsas 21% 22%

Werk

50%

2-meting (n=159) 1-meting (n=267) 0-meting (n=138)

55%

31%

11% 11% 12%

Anders 0%

20%

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

40%

60%

80%

100%

34 van 47

6.2

Hinder dorpsas

Voor de start van de pilot ervaarde de helft van de respondenten (51%) geen hinder van de bussen die over de dorpsas reden, een vijfde (20%) ervaarde een beetje hinder en drie op de tien respondenten (29%) ervaarden veel hinder. Van de respondenten die aan de dorpsas woonden, ervaarde bijna de helft (47%) veel hinder en een kwart (24%) een beetje hinder, terwijl van de respondenten die niet aan de dorpsas woonden slechts 8 procent veel hinder ervaarde en 14 procent een beetje hinder. Figuur 27 – Ervaart u hinder van de bussen die over de dorpsas rijden? (0-meting) 100% 90% 80% 70%

29% 51%

60%

78%

24%

Nee, geen hinder

50% 40%

Ja, veel hinder

30% 20% 10%

Ja, een beetje hinder

20% 47% 14%

29%

0% Totaal (n=203)

Woont aan dorpsas (n=111)

Woont niet aan dorpsas (n=92)

Van de respondenten die hinder ervaarden van de bussen die over de dorpsas reden, had de grootste groep (77%) last van trillingsoverlast. Ook een onveilige verkeerssituatie (68%) en geluidsoverlast (57%) worden door een ruime meerderheid genoemd. Figuur 28 – U geeft aan hinder te ervaren van de bussen die over de dorpsas rijden. Wat voor type hinder ervaart u? (0-meting, n=99) Trillingsoverlast

77%

Onveilige verkeerssituatie

68%

Geluidsoverlast

57%

Hinder van de doorstroming van het verkeer

47%

Stank

17%

Anders

9% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100%

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

35 van 47

Van de respondenten die weleens gebruikmaken van de dorpsas ervaart de helft (1-meting: 49%; 2-meting: 54%) een verbetering van de situatie op de dorpsas sinds de start van de pilot. Ongeveer drie op de tien respondenten ervaren minder onveilige verkeerssituaties (1-meting: 35%; 2-meting: 31%), minder trillingsoverlast (1-meting: 29%; 2-meting: 30%) en minder geluidsoverlast (beide 28%). Een kwart ervaart minder hinder van de doorstroming van het verkeer (1-meting: 23%; 2-meting: 24%) en 16 procent vindt dat de stank minder is geworden. Een derde vindt de situatie vergelijkbaar (1-meting: 31%; 2-meting: 36%) en 15 procent ervaart een verslechtering van de situatie. Figuur 29 – Ervaart u een verbetering van de situatie op de dorpsas sinds 8 januari 2023? (Indien weleens gebruikmaakt van de dorpsas) 31% 35%

Ja, minder onveilige verkeersituaties Ja, minder trillingsoverlast

30% 29%

Ja, minder geluidsoverlast

28% 28%

Ja, minder hinder van de doorstroming van het verkeer

24% 23%

2-meting (n=159)

16% 16%

Ja, minder stank

1-meting (n=267)

4% 8%

Ja, anders

36% 31%

Nee, ik vind de situatie vergelijkbaar Nee, ik ervaar een verslechtering van de situatie

15% 15%

20%

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

40%

60%

80%

100%

36 van 47

Zowel in de 1- als 2-meting zijn het de respondenten die niet het ov gebruiken en de respondenten die aan de dorpsas wonen die op de meeste punten verbetering ervaren van de situatie aan de dorpsas (Tabel 4). Tabel 4 - Ervaart u een verbetering van de situatie op de dorpsas sinds 8 januari 2023? Splitsing ov-gebruiker en woont wel/niet aan dorpsas 1-meting Gebruikt trein/bus Antwoord

2-meting

Woont aan dorpsas

Gebruikt trein/bus

Woont aan dorpsas

Nee

29%

47%*

28%

23%

43%*

44%*

22%

21%

46%*

62%*

12%

24%

38%

62%*

21%

45%*

54%*

15%

19%

43%*

57%*

18%

35%*

32%*

19%

16%

36%*

32%

19%

Ja, minder stank

14%

19%

32%*

11%

23%*

27%*

Ja, anders

11%

36%*

20%

19%

38%*

43%*

26%

25%

44%*

18%

10%

12%

17%

18%

10%

21%*

Ja, minder onveilige verkeerssituaties Ja, minder trillingsoverlast Ja, minder geluidsoverlast Ja, minder hinder van de doorstroming van het verkeer

Nee, ik vind de situatie vergelijkbaar Nee, ik ervaar een verslechtering van de situatie

*Significant hoger dan de andere groep in de splitsing binnen de meting (p<0,05).

De respondenten die een verslechtering van de situatie op de dorpsas ervaren sinds 8 januari 2023 noemen onder andere dat dit komt door een toename van het verkeer (1-meting: 6 van de 38 open antwoorden; 2-meting: 8 van de 24 open antwoorden). Daarnaast noemen ook een aantal respondenten het gebrek van de bus op de dorpsas als reden voor de verslechtering van de situatie (1-meting: 28 van de 38 open antwoorden; 2-meting: 13 van de 24 open antwoorden). “Bij slecht weer worden de scholieren met de auto naar de Hub gebracht en ook weer gehaald.” “Vrijbaan voor de toeristen op hun gemotoriseerde voertuigen.” “Fietsers hebben nu het idee heer en meester te zijn, door lange rijen is er met een auto niet fatsoenlijk doorheen te komen, met gevaarlijke situaties als gevolg.” “Het kost nu meer moeite om de bus te nemen en de bus gaf levendigheid aan het dorp.”

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

37 van 47

Herkenbaarheid en communicatie hubs

7.1

Herkenbaarheid hubs

Zeven op de tien respondenten vinden de hublocaties (heel) makkelijk te herkennen (1-meting: 72%; 2-meting: 70%). Een kwart staat hier neutraal tegenover (1-meting: 23%; 2-meting: 25%) en enkele respondenten vinden de hubs (heel) moeilijk herkenbaar. Figuur 30 - Vindt u de hublocaties makkelijk te herkennen? 100% 90% 80%

29%

28%

70%

Ja, makkelijk

60% 50%

43%

42%

40%

10% 0%

Niet makkelijk, niet moeilijk Nee, moeilijk

30% 20%

Ja, heel makkelijk

23%

25%

1-meting (n=291)

2-meting (n=174)

Nee, heel moeilijk

Als verbeterpunten voor de herkenbaarheid van de hubs noemen de respondenten onder andere dat de bordjes een andere kleur zouden moeten krijgen (groen valt volgens hen niet op) en dat er pijltjes richting de hubs zouden moeten worden geplaatst, dit is echter niet mogelijk aangezien het ontwerp van de bordjes al vast ligt. Daarnaast heerst er onduidelijkheid over wat een hub precies is, ook onder toeristen. Verder worden de bushokjes, met name bij slecht weer, genoemd als verbeterpunt.

Onderzoek pilot mobiliteitshubs Burgh-Haamstede

38 van 47

7.2

Communicatie hubs

Bijna 9 op de 10 respondenten hadden voor het invullen van de vragenlijst al gehoord van de komst van de hubs (Figuur 31: 1-meting: 87%; 2-meting: 89%). Zes op de 10 respondenten zijn van mening dat de gemeente Schouwen-Duiveland voldoende informatie heeft gegeven over de pilot (Figuur 32: 1-meting: 60%; 2-meting: 62%). Figuur 31 – Had u, voor deze vragenlijst, al eerder gehoord van de komst van de hubs? 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0%

11%

Weet ik niet 87%

89%

Nee Ja

1-meting (n=291)

2-meting (n=174)

Figuur 32 – Vindt u dat de gemeente Schouwen-Duiveland voldoende informatie heeft gegeven over de pilot? 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0%

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/13784682/1